Skip to main content

Full text of "Chronica minora saec"

See other formats


•^- 


:--%. 


f».'.<..".*-.^.*.-v,.».  .■„•.,. 


Vs'V^>?>?"*jr 


■V"   - 


■<^%^.- 


^>Af:^cr-^'.V''€', 


*^-^]^m 


^#-^ 


'  *'*^p^^' 


:$r 


^•o-ir 


.^lt^' 


^^,^*; 


^WVr.'^'S<' 


^   ? 


,t  JJi. 


•^^ 


^r^ 


^jr: 


^•^^^4^w- 


^-^ 


yK.  <M 


~ , 


,..^ 


'•-» 


r 


-^r^)  > 


^'■. 


;!-   c^ 


•■p^'^ 


*"4 


^A 


i:iU?l:X 


''^ 


^ 


.^     9; 


^ 


^        ^^«i^ 


UNIVERSITY 
OF  FLORIDA 
LIBRARIES 


Digitized  by  the  Internet  Archive 

in  2009  with  funding  from 

University  of  Florida,  George  A.  Smathers  Libraries 


http://www.archive.org/details/chronicaminorasa13momm 


MONVMENTA 


GERMANIAE 


HISTORICA 


INDE  AB   ANNO   CHRISTI   QVINGENTESIMO  ■{ 

VSQVE   AD    ANNVM   MILLESIMVM  ' 

ET  QVINGENTESIMVM 


EDIDIT 

SOCIETAS  APERIENDIS    FONTIBVS 

RERVM   GERMANICARVM   MEDII   AEVI 


AVCTORVM  ANTIQVISSIMORVM  TOMVS  XIII 

CHRONICORVM  MINORVM  SAEC.  IV.  V.  VI.  VII 
VOL.  III 


BEROLINI 

APVD    WEIDMANNOS 

MDCCCLXXXXVIII 


CTIRONICA  MINORA 


SAEC.  IV.  V.  VI.  VII 


EDIDIT 


THEODORYS  MOMMSEN 


VOLVMEN  III 


BEROLINI 
APVD    WEIDMANNOS 

MtoccdLxxxx/vm 


Aulae  Viiiiariensis  ufficina  typugraphica. 


PKAEFATIO. 

CyolUgerc  fracjmenta,  ne  quid  pcreat,  quomam  iuhenmr,  parui  praecepto  et 
composui  scripta  minora  ail  rerum  (lestarum  memoriam  pertinentia  quae  super- 
sunt  a  temporihis  incle  principatus  antiquioris  finientis  in  Diocletiano  usque  ail 
medii  aevi  quod  dicunt  initia,  scilicet  quae  sunt  saecidorum  quarti  quinti  sexti 
septimi,  sed  neque  ad  annos  neque  ad  res  terminos  lios  anxie  secutus  et  soUicitus 
magis,  ne  quid  in  res  gestas  inquirentihis  utile  deesset  quam  ne  mihi  obiceretur 
invasio  promndarum  alienarum.  qiiod  speraram  cum  eum  laborem  aggressus  sum, 
ut  per  Ubliothccarum  inquisifionem  depreJmiderentur  utilia  et  abscondita  adkuc, 
id  mihi  frustra  fuit;  sed  etsi  haec  sylloge  in  repetendis  antea  editis  totu  fere 
continetur,  commentarios  late  dispersos  et  maxima  ex  parte  pidMccdos  magis 
quam  recensitos  non  sine  (dicjuo  fructu  eodstimo  iam  haberi  coniunctos  et  ad 
libros  scriptos  cum  fide  exactos. 

Volumina  haec  chronicorum  minorum  quod  in  Latinis  coUigendis  se  continent, 
postulavit  magnae  syUogae  eius,  cuius  particulam  efficiunt,  ratio  oj)eris.  saecu- 
lorum,  in  (juibus  vers(dur,  res  gestae  cum  jicndeant  ab  impcrio  Romano  tam 
L(dinorum  Occidetdetn  complexo  quam  Orientem  Graecorum,  pariter  requirunt  (juae 
aetatem  tulerunt  scripta  sive  Latina  sive  Graeca;  sed  prudenti  consiUo  coUi- 
guntur  ita,  tit  item  separentur.  Bysantiorum  auctorum  corpus  ut  nomine  tenus 
Academia  regia  BeroUnensis  edidit,  ita  ut  aUquando  rc  perficiatur  speramus,  non 
pars  monumentorum  nostrorum,  sed  comes  eorum  et  consors.  Graecis  itu  praeter- 
missis  non  ignoro  effectum  esse,  ut  quibusdam  tractatibus  in  hanc  syUogen  reccpfis 


VI  PRAEFATIO. 

iustuin  funclamentuni  desit,  maxime  lihro  generationis  (voL  1  p.  89 — 140)  et  alteri 
genealogo  (vol.  1  p.  160 — 196);  sed  id  ferendum  fuit,  ne  corporis  nostri  leges 
subverterentur.  niliiJominus  commentariorum  duorum,  scilicet  consularium  Con- 
stantinopolitanornm  (vol.  1  p.  205 — 245)  rf  chronicorum  Marcellini  (vol.  2 
p.  64 — 70)  cum  extent  tamquam  alterae  recensiones  Graece  scriptae,  eas  non 
recensui.  sed  Latinis  apposui.  denique  in  fasfis  consularibus ,  qui  laterculi  magis 
tahulariorum  sunt  quam  scripta  auctorum,  linguarum  diversitatem  insuper  habui. 

Ad  singulos  fractatus  quae  monenda  visa  sunt  cum  ipsis  praeposuerim, 
hoc  loco  vix  habeo  de  operis  ratione  universa  quod  addam.  quod  cdtinet  ad 
auctoritates  exigendas,  priorum  expilatio  cnm  per  hoc  litterarum  genus  latissime 
pateat,  sedulo  curavi,  ut  quae  reperiuntur  simpta  ex  libris  cjui  adhuc  super- 
sunt,  ad  ea  auctor  adscriberetur  et  ita  caveretur,  ne  quis,  ut  adhuc  saepissime 
factum  est,  ex  Prosp>ero  adlegaret  quae  essent  Hierongmiana ,  ex  Isidoro  quae 
Eutropii  et  sic  deincepis.  at  quae  refenmtur  apud  auctores  nostros  aliunde 
smnpta,  ea  unde  veniant,  quatenus  proficiscantur  ex  scriptis  deperditis,  quatenus 
ex  auctoris  ipsius  memoria  et  notitia,  id  quamquam  in  praemonitis  hic  illic 
tetigi,  plene  non  persecutus  sum,  neque  opinor  quaestiones  eae  vere  infinitae  ad 
editorem  pertinent.  accedit,  quod  vel  maxime  redeunt  ad  Eusebium  Hieronymum 
annalium  posteriorum  tamquam  antesignanum  in  hanc  syllogen  non  receptum  et 
fjuod  ad  eas  pertractandas  tam  Latini  qium  Graeci  auctores  aequcditer  adhibendi 
sunt. 

Inclices  ut  patet  requiri  in  huius  generis  corpore,  ita  non  minus  quanta  dif- 
ficultate  perficiantur  maxime  in  partihus  propter  causam  supra  adlatam  imper- 
fectis,  sciUcet  libris  generationis  et  genecdogo,  c^ui  referti  sunt  vocahulis  corruptis 
luxatis  monstrosis.  itcuque  a  grammaticis  et  lexicis  in  minutis  hisce  tractatihus 
auctorum  plurimorum  et  tempore  indole  cultura  diversissimorum  ahstinui;  contra 
hominum  locorumciue  nomina,  ut  fieri  piotuit,  iussu  meo  composuit  lohannes  Lucas 
iuvenis  strenuus  et  sollers.  midta  si  in  iis  deprehendentur  aut  medela  indigentia 
aut  nulla  medicina  sananda,  ea  aequi  iudices  inteUqient  propter  incepti  condicionem 
non  potuisse  evitari.  ipse  ex  indicibus  mihi  reservavi  quinttmi  considum,  in  cpio 
quid  secutus  sim,  in  praemissis  exposui.  extremo  loco  codicum  pcr  universcmi 
syllogen  adhibitorum  laterculum  adicere  utile  visum  est. 

Haec  quocque  volumina  ut  cdia  u  me  edita  non  tam  mea  opera  facta  sunt 
qiicmi  mea  amicorumcjue ,  quorum  multi  me  adiuverunt  tam  in  patria  quam  in 
Itcdia  Gcdlia  Ancjlia  degentes.  eos  ut  suo  cquemque  loco  nominavi,  ita  hoc  omnes 
componi  cmihitiosum  foret.  sciimt  ipsi  grcdo  animo  imiiiscuimque  adiutorium  me 
recordari. 

Berolini 

m.  Martio  «.  1898.  rj.j^^  Mommsen. 


HOC  VOLVMINE  CONTINENTVR 

frildae  Sapimtis  de  excidio  et  conquestu  Britanniae 1 

Add.  I.  Epistidarum  Gildae  fragmenta 86 

//.  Gildae  liber  de  paenitentia 89 

III.    Vita  Gildae  auctore  monaeho  Muicnsi 91 

IV.   Vita  Gildae  auetore  Caradoco  Lancarbanensi 107 

Historia  Brittonnm  cum  additamentis  Nennii 111 

/.  De  sex  aetatibus  mundi 14-5 

II.  Historia  Brittonum 147 

///.   nta  Patricii 194 

IV.  Arthuriana 199 

V.  Begum  genealogiae  cum  computo 202 

VI.  Civitates  Britanniae 210 

VII.  De  mirabilibus  Britanniae 213 

Bedae  chronica  maiora  ad  a.  Tio  \  „^„ 

223 

Bedae  chronica  minora  ad  a.  703  ) 

Add.  I.  Interpolationes  cod.  Parisini  nuj)er  empt.  1615     .     .     .     .     )     .     .     .  334 

//.  Interpolationes  cod.  Monaeensis  246 336 

///.  Auctaria  quaedatn  chronicorum  Bedanorum  maiorum 341 

IV.  Continuatio  Chronicorum  Bedanorum  minorum  Carolingica  prima     .  344 

V.  Generationum    regnorumque    laterculus    Bedanus   cum    continuatione 

Carolmgica  cdtera 346 

LatercuU  consulum  urbis  Romae 357 

/.  Fasti  Theonis  Alexandrini  a.  138  —  372.     Ed.  Usener 359 

//.  Fasti  Vcronenses  a.  439  — 494 382 

///.  Fasti  Augustani  a.  378-498 384 

IV.  Fasti  Heracliani  a.  222—630.     Ed.  Usener 386 

LatercuU  imperatorum  Romanorum 411 

/.  LatercuU  adiimcti  codici  Theodosiuno 412 

//.  Expositio  temporum  Hilariana  a.  468 415 

///.  Latercidus  finiens  in  lustino  I. 418 

IV.  Laterculus  MalaUanus  finiens  in  lustino  II. 424 

V.  Latercidi   regum  et  imperatortim  ab  astronomis  Alexandrinis  conditi. 

Ed.  Usener 438 

1.  Latercidus  HeracUanus  in  Phoca  desincns 447 

2.  Latercidus  Leoninus  in  Michaele  I.  desinens 450 

.?.  Laferculus  acephalus  ad  Leonem  VI.  deductus 454 


VIII 

Pagg. 

Laterculus  regum  Vandalorum  cf  Alanorum 456 

Laterculus  regtim  Visigothorum 401 

Indices 471 

/.  Reges  Romani.     Scripsit  Lucas 473 

//.  Imperatores  Romani.     Scr.  Lucas 474 

///.  Reges  Vandalorum  et  Akmorum.     Scr.  Lucas 493 

IV.  Reges  Visigothorum.     Scr.  Lucas 494 

V.  Consules 497 

VI.  Episcopi.     Scr.  Lucas. 

A.  Romani 552 

B.  Alexandrini 555 

C.  Antiocheni 557 

D.  Hierosolymitani 559 

E.  Constantinopolitani 560 

VII.  Nomina  hominum.     Scr.  Lucas 562 

VIII.  Geographica.     Scr.  Lucas 633 

IX.  Conspectus  codicum.     Scr.  Lucas. 

Italia 697 

Hispania  et  Portugallia 702 

Gallia 703 

Belgica  et  Hollandia 707 

Britannia 708 

Dania 711 

Helvetia 711 

Germania 712 

Austria 715 

Russia 716 

Additamenta  ad  vol.  I 717 

Additamenta  ad  vol.  II 725 

Additamenta  ad  vol.  III 727 


GILDAE  SAriENTIS 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE 


AC  FLEBILI  CASTIGATIONE 


IN  REGES  PRINCIPES  ET  SACERDOTES. 


ACCEDVNT 

L  EPISTVLARVM  GILDAE  DEPERDITARVM  FRAGMENTA. 
II.  GILDAE  LIRER  DE  PAENITENTIA. 

III.  VITA  GILDAE  AVGTORE  MONACHO  RVIENSI. 

IV.  VITA  GILDAE  AVCTORE  CARADOCO  LANCARRANENSI. 


CHRONICA   111. 


LIBRI   ADHIBITI: 

C  =  Londiuiensis  Cottonianus  Vitell.  A.A''!  saec.  XI  hodie  maiore  ex  parte  aut  deper- 
tlitus  aut  evanidus   lactus :  de  quo  iibi  non  noniinatur  non  liquet. 

D  =  Cantabrigieusis  l)d.  I.   17  saec.  XIV. 

P  =  editio  princeps  Polydori  Virgilii  a.   1525. 

Q  =  editio  altera  lohannis  losselini  a.  1568. 

ff  =  adnotationes   adscriptae   ad  editionem  losselinianam  iu  exemplari   bibliothecae 
publicae  Heidelbergensis. 

A  =  codex  Abrincensis  saec.  XII. 

X  =  codex  Cantabrigiensis  Ff.  I.  27  saec.  XIII. 


Gildas  in  lihris  iiostris  aiitiquioribus  omnibus  itemque  a  Columbano  qui  appellatur, 
Gildus  Bedae  et  Alcuino,  vocabulo  utitur  singulari  et  originis  parum  exploratae :  nomen 
enim  nequc  redit  alibi ')  et  tam  a  Latina  lingua  abhorret  quam  a  Britannica  -).  qui 
eum  adlegant  auctores,  ut  infra  videbimus,  cognomen  ei  tribuunt  Sapientis.  plures  eius 
.  nominis  antiquae  aetatis  viros  qui  distinguunt ,  sine  dubio  errant :  de  Gilda  quae  tra- 
duntur  non  propterea  parum  conveniunt,  quod  Gildae  plures  extiterunt,  sed  quod  fabulis 
implicata  sunt  et  ex  parte  ficticia. 

Vitam  Gildae,  quam  in  auctario  I  posuimus,  primus  edidit  'cx  vetustissimis  Floria- 
'censibus  membranis'  lohannes  a  Bosco  iu  Floriacensi  vetusta  bibliotheca  Benedictina 
(Lugduni  l(i05.  S)  p.  429 — 463  (repetita  est  indc  in  actis  sanctorum  lan.  vol.  2  p.  958  seq.) 
ima  cum  vita  sancti  Pauli  episcopi  Leouensis  (acta  sanct.  Mart.  vol.  2  p.  111  — 120)  apertc 
ab  eodem  auctore  profecta  et  cum  hac  nostra  coniuncta.  eandem  deinde  dAchery  et 
Mabillon  inseruerunt  actis  sanctorum  ordinis  S.  Benedicti  (saec.  I  Paris.  1668  p.  138 — 152) 
'ex  ms.  cod.  Ruyensi  iutegriorem',  scihcet  additis  c.  13 — 15,  ubi  ex  codice  Floriacensi 
folium  excidisse  apparet,  et  pi\aeterea  c.  33  sine  dubio  insiticio.  quae  deficiunt  in  fine 
non  expleverunt.  ego  codicem  scriptum  huius  vitae  vidi  nullum.  auctor  scripsit 
saec.  XI  ineunte  (anni  dominicae  inuaruationis  1008  ipse  meminit  c.  34)  in  Gallia  Bri- 
tanniciana.  'Veri  elementa  (sic  Zimmerus)  quaedam  insunt  in  hac  narratione,  scilicet 
'nomina  regum  Ainmerici  (c.  11.  12),  Conomeri  (c.  20),  "Weroci  (c.  20.  21);*  ipsa  tota  per- 
'versa  es^t,  Gildam  narrans  annos  natum  triginta  redeuntem  Roma  in  Britannia  Gallica 
'remansisse  ibique  monasterio  fundato  decessisse,  cuni  Gildas  sexagenarius  fere  in  con- 
'tinentem  se  transtulerit  et  quae  de  eo  narrantur  seni  soli  conveniant.  scilicet  qui  haec 
'scripsit  vitae  Gildae  extra  Galliam  exactae  plane  ignarus  tantummodo  novit  Ruyensis 
'monasterii  fundatorem.  rex  Francorum  Childericus  Merovei  filius,  cuius  auctor  meminit 
'c.  15,  nuUus  fuit;  recte  nominari  potuit  aut  Childebertus  Chlodovechi  filius  (511 — 558) 
'aut  Chilpericus  Chlotacliarii  filius  (562—584)'. 

Vita  altera  scripta  est  saec.  XII  a  Caradoco  Lancarvanensi  teste  subscriptione 
infra  relata  codicum  Durhamensia  et  Cantabrigiensis  (ediderunt  eam  Usher  eccl.  Brit.  ant. 
p.  442  ed.  1639,  p.  237  ed.  1687  et  ex  codice  Cantabrigiensi  Hardy  desc.riptive  catahgne 
of  materials  relafing  to  ihe  history  of  Grcat  Britain  and  Ircland  vol.  1  n.  437  seq.). 
eam  vitam  subiungunt  historiae  Britannicae  hodie  notae  sub  Nennii  nomine,  sed  in  libris 
deterioribus  multis  perperara  adscriptae  Gildae,  eius  generis  codices  aliquot,  de  quibus 


1)  GiWu.'!   quem    iu   onomastico   de  Vit    roiierirc   silji    visus    est   iu    tituln   ('onconliensi  C'.  I.  L.  V,  8760 
magis  est  Alagildus.     Gildo    origine    Maurus    vix    recte    coniparabitur.  2)    'Apud  Britaunos    neque  sul)- 

'stantivum  neque  verljuni  reperitur,  ad  quod  vocabulum  applices;  nam  recentioris  linguae  locutiones  gild  = 
'quod  producitur  et  glldiaw  =  producere  adscitjio  ex  .'Jernione  Anglosaxonico  pendent  a  verbo  i/ddan,  Ger- 
'manice  i/elten,  veri/elten,  Anglice  to  yield.  nou  magis  recte  comparabitur  vocabuUim  posteriore  aetato  usur- 
'p;ituni  apud  Hibernos  iiHla  =  iuvenis  origiue  Danicum  (cf.  Qottmyische  gelehrte  Anzeiifen  1891  p.  706). 
'accedit  quod  in  tanta  n^jila  nimiinMni  proprinruni  P.ritannicoruni  alterum  bniusco  exenqjlnni  nullum  snppetit'. 
lieuricus  Zinuner. 

1* 


4  GILDAE  SAPIENTIS 

ad  illam  dicetur.  sunt  autem  duo  potissimum,  Cantabrigiensis  coUegii  eorporis  Christi 
n.  139  saec.  XII,  quem  librum  (notatum  C)  nobis  contulit  Franciseus  Jenkinson  biblio- 
tbecarius  Cantabrigiensis,  et  Durhamensis  B.  II.  35  scriptus  a.  1 166.  accedit  descriptus 
ex  Durbamensi  a.  1381  musei  Britannici  Burneyanorum  n.  310,  quem  ego  excussi 
(nobis  B).  descripti  sunt  rursus  ex  Burneyano  codices  duo  item  rausei  Britannici  regius 
13.  B.  YII  saec.  XVI  et  Sloanianorum  n.  4785.  epitomen  factam  a  lohanne  Tyn- 
mouthiensi  saec.  XIY  medio  habet  codex  eiusdem  musei  Cotton.  Tiber.  E  1  f.  31'.  32. 
in  Burneyano  praescribitur :  'incipiunt  capitula  in  vita  sanctissimi  atque  doctissimi  viri 
'Gilde'.  quae  sunt  numero  XXYIIII;  sequitur:  'expliciunt  capitula.  incipit  vita  sancti 
'Gilde',  subscriptum  in  fine :  'explicat  vita  viri  sanctissimi  atque  doctissimi  Gilde  Sapientis'. 
edidit  epitomen  lohannes  Capgrave  in  nova  legenda  Angliae  (Londinii  1516)  f.  156, 
ipsam  vitam  primus  los.  Stevenson  in  editione  epistulae  Gildanae  a.  1838.  adieci  eam 
ego  editioni  meae  pro  auctario  II,  quamquam  altera  Gallica  liaee  Anglica  inferior  est. 
'apparet  (sic  Zimmerj  scriptorem  de  rebus  continentis  parum  instructum  quae  de  obitu 
'Gildae  narrat  temere  commentum  esse.' 

De  tertia  vita  Gildae  duabus  his  non  bonis  etiam  deteriore  dictum  est  in  actis 
sanctorum  lan.  vol.  2  p.  956.  incipit  'dominici  institutione  praecepti  sumnia  devotione 
'feliciter  eruditi'  cet.  'beatus  extitit  Gildasius  et  prosapia  Britannicae  regionis  clara 
'oriundus'  cet.  eam  vitam,  quam  sprevi,  scriptam  vidi  in  codice  Parisino  Lat.  n.  5318 
saec.  XIII  olim  Bigotiano. 

De  vita  auctoris  quae  tradunt  biographi  duo  Aremoricanus  et  Anglicus  etsi  parum 
fida  omnia,  hoc  declarant  sacerdotis  Britanni  nomen  clarum  fuisse  tam  in  Anglia 
Hiberniaque  quam  apud  continentis  Britannos,  servatque  antiquitus  nomen  eius  mo- 
nasterium  apud  Yenetos  ad  laevam  Blaveti  fluvii  conditum  appellatum  Gildas  -  de- 
Ruis;  quod  vetusta  traditione  ab  ipso  se  fert  esse  conditum,  abbatum  seriem  ab 
eo  ducens.  inter  sanctos  Gildas  quando  et  cur  relatus  sit,  ignoratur;  monuit  quem 
de  ea  re  consului  Duchesnius  iam  in  laterculo  Anglosaxonico  adiuncto  ad  codicem 
martyrologii  Hieronymiani  Epternacensem  (hodie  Paris.  10837)  saec.  YHI  ineuntis  (cf. 
Duchesne  lib.  pontif.  1  p.  382)  ad  diem  lan.  28  vel  potius  29  legi  ei  Gildae  Sapientis 
scriptum  non  manu  prima,  sed  paene  aequali.  similiter  in  missab  Stowiensi  aetatis 
supparis  inter  memorias  sacerdotum  reperitur  nomen  Gildae  (Warren  liturgy  and  rittial 
of  the  Celtic  church  Oxon.  1881  p.  240;  Duchesne  orifjincs  du  cidtc  ehreticn  p.  201). 
e  contrario  observavit  idem  Duchesnius  abesse  Gildam  a  martyrologio  formae  Autis- 
siodorensis  stabihtae  c.  a.  590.  —  Mature  admodum  Gildae  Sapientis  nomen  fabulis 
implicatum  est  et  ficticia  gloria  veritas  de  eo  obscurata.  testatur  id  inter  alios  Giraldus 
Cambrensis  in  descriptione  Cambriae  (scr.  a.  1194)  sic  scribens  (1.  2  c.  2  vol.  6  p.  209 
ed.  Dimoelv) ;  'de  Gilda  .  .  .  dicunt  Britones,  quod  propter  fratrem  suum  Albaniae  prin- 
'cipcm,  quem  rex  Arthurus  occiderat,  offensus  haec  scripsit.  unde  libros  egregios,  quos 
'de  gestis  Arthuri  et  gentis  suae  laudibus  multos  scripserat,  audita  fratris  sui  nece 
'omnes,  ut  asserunt,  in  mare  proiecit.  cuius  rei  causa  nihil  de  tanto  principe  in  scriptis 
'authenticis  reperitur'. 

Fabellis  missis  ubi  vera  requirimus  i),  Gildam  natione  Britannum  fuisse,  scilicet 
Romanum  cius  provinciae  et  epistuhi  declarat  et  quae  praeterea  de  eo  traduutur.  origo 
quamquam  accuratius  non  traditur,  cuni  in  epistula  diris  persequatur  quinque  reges 
Constantinum  Damnoniae   (c.  28)   sive   Dumnoniae  (cf.  Miiller  ad  Ptolemaeum  2,  5,  2), 


1)  Quae  sequitur  expositio  non  tam  niea  est  quam  Ilenrici  Zimmer,  qui  qua  est  et  eruditione  et  comi- 
tate  eorum,  quae  de  Gilda  tradita  habemus,  veram  auctoritatem  me  docuit  et  aetjitis  auctoris  indicia  certa 
sagaciter  inventa  mecum  communicavit.  in  iis  quae  sequuntur  quae  '  '  distinxi,  ipsi  accepta  referenda  sunt. 
idem  de  Gildae  tempore  vitaque  egit  uuper  iu  Nenuio  viudicato  p.  100.  286. 


DE  EXCiniO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  5 

(|uap  regio  ost  Coniwall  vt  Devon :  Aurelium  Caninum  (c.  30)  sedis  incertae ;  Vorti- 
porium  (c.  1$  I :  cf.  Zimmer  p.  S8)  Domotarum ,  id  est  regionis  Pemhrolvo ;  Cuneglasum 
(c.  32;  cf.  /immer  p.  307)  sedis  incertae:  Maglocunum  (c.  33;  cf.  Zimmer  1.  c.)  insulae 
sine  dubio  Monao,  id  est  Anglesey,  apparet  habitavisse  eum  in  partibus  Angliae 
occidentalibus  eo  tempore,  ut  ex  parte  hodie  quoque,  Brittonum.  natum  eum  esse 
saeculo  quinto  exennte  vel  incipiente  sexto,  certe  ante  a.  504  infra  declarabitur.  iu- 
voncm  Gildam  iter  fecisso  in  Hiberniam  vita  altera  (c.  5)  refert  adsentiturque  prior 
('.  10  00  quod  Gildam  ait  iuvisisse  ibi  sanctam  Brigitam  defunctam  a.  r)21;  quae  testi- 
monia  auctoritate  magis  carent  quam  probabilitate,  nam  saeculo  sexto  septimoque  Zim- 
merus  observat  clericis  Angbcis  Hibernisque  in  usu  fuisse,  ut  ex  altera  insula  in  alteram 
se  transferreut.  praeterea  quid  priore  vitae  parte  egerit  ignoratur.  —  Epistulam  quam 
odimus  scripsit  dogens  in  Britannia  ante  a.  547;  nam  Maglocunus  rex  modo  nominatus, 
in  quom  tamquam  vivum  otiamtum  invehit  c.  33,  eo  anno  obiit  testibus  cum  auualibus 
Cambriae  ad  a.  CIII  =  p.  Chr.  547:  mortalitas  magna,  in  qtia  pausat  Mailcun  rex 
Gucnedotac  tum  vita  sancti  Tehavi  Landavensis  archiepiscopi  (p.  101  Hbri  Landavensis, 
de  quo  infra  dixi  p.  23),  secundum  quam  pestis  flava  .  .  .  traxit  Mailconum  regem 
Gtcenedociae.  cam  epistulam  cum  Gildas  scripserit  habens  annos  XLIV  mensem  I 
(p.  40,  19)  natus  sit  necesse  est,  ut  supra  diximus,  ante  a.  504.  quod  alio  loco  (p.  25,  7) 
ait  post  duorum  lustrorum  silentium  tandem  aliquando  in  querelas  se  prorumpere,  in- 
tellegendimi  erit  de  auctoris  ipsius  aetate,  scilicet  propter  aetatem  potuisse  se  iam  ante 
decem  annos  eiusmodi  libellum  edere,  sed  per  decennium  integrum  querelas  se  suppres- 
sisse.  —  De  itinere  Gildae  ex  Britanuia  Romam  num  vita  prior  (c.  13)  vera  tradiderit, 
dubium  est ').  secundum  eandem  redux  Roma  remansit  in  regione  Aremoricana  condens 
ibi,  ut  supra  diximus,  monasterium  ab  ipso  nominatum.  hoc  recte  referri  et  exegisse 
Gildam  vitac  annos  extromos  iu  regione  ea  phira  sunt  quae  fidem  faciant.  'Conomerus 
'tyrannus,  de  cuius  cum  Gilda  commercio  vita  agit  c.  20,  Chonomor  (sic  Gregorius  Turo- 
'nensis  hist.  Francorum  4,  4)  sive  Chonoober  (sic  idem  hist.  4,  20)'')  est  comes  Britan- 
'norum,  qui  Macliavmn  quendam  contra  fratrem  eius  comitem  alterum  Britannorum 
'Channonem  tutatus  est,  deinde  adiuvit  Chramnum  fiUum  contra  patrem^  Chlotacharium 
'et  a.  560  ab  hoc  una  cum  Chramno  victus  est  et  occisus  teste  Gregorio  hist.  4,  20. 
'item  "Werocus  Vcnetensium  comes,  cuius  simul  meminit  vita  eadem  (c.  20.  21),  Warocus 
'est  Macliavi  supra  dicti  filius,  et  ipse  comes  Britannorum  nominatus  per  haec  tempora 
'ab  eodem  Gregorio  aliquoties  (hist.  4,  16.  5,  26.  9,  18.  10,  9;  glor.  mart.  60).  ut  Gildae 
'biographus  comites  hos  duos  memorat  ad  saeculi  sexti  partem  posteriorem  pertinentes, 
'ita  qui  vitas  scripserunt  clericorum  aequalium,  item  Gildae  meminerunt.  scilicet  cum  Oudo- 
'ceo  Landavensi  archiepiscopo  post  Dubricium  et  Teilonem  in  vita  eius  (lib.  Landavens. 
'p.  131)  dicitur  convenisse  tnr  bonus  et  iustus  et  totius  Britanniae  historiographus  Gildas 
'■Sainens,  tit  in  historiis  nominatur,  qui  co  tempore  conversahatur  in  insula  Echni  duccns 
'■anchoritalem  vitam.  iteni  in  vita  sancti  Ututi  (Rees  livcs  of  thc  Camhro  -  British  saints 
'p.  1 67)  dicuntur  ad  Iltutum  contulisse  se  scholares  plurimi,  quorum  de  numero  quattuor, 
'■istc  Samson  videlicet,  Faidinus,  Gildas  et  Devi  (=  David)  .studcbant.  similiter  in  vita 
'Pauhni  eius  vel  potius  Pauli  Aureliani  (vide  infra  p.  23),  quae  scripta  est  a.  884, 
'uua  cum  eo  Iltuti  scholam  frequentasse  dicuntur  sanctus  Devius  et  sanctus  Samson 
'et  sanctus  Gyldas.     testimonia   haec   ex  vitis    clericorum   desumpta  ut  per  se  parum 


1)  Errore  Wasserschlcben  {irische  Kanoneneammlung  cd.  1874  p.  VI)  ait  in  vita  sancti  Frediani  (apud 
Colganum  acta  sanct.  Hiberniae  I.  p.  (5.38)  narrari  papam  Pelagiimi  (5.56—561)  corpus  canonum  donum 
dedisso  Gildae;  agitur   ibi    de   canonibus  sancti   Fridiani.  2)  'Litterae  duae  h  et  m  mediae  intor  v.icales 

'duas  in  dialectis  ('elticis  recentioribus  ita  confunduntur,  ut  utri(jue  substituatur  w.  ita  tit  Arboric-  et  Ar- 
'moric-  pariter  pronuntiantur  Arworic-,  liic  videnms  iam  exeunte  saeculo  sexto  Chonoher  et  Chonomor  apud 
"Britannos  idem  souuisse'. 


6  CtILDAE  sapientis 

'certa  sunt,    ita   cnnsentientia    veliquis    aliquod    momentuni   Imbent   ad   aetatem    Gildae 
■stabiliendam. 

'Meliore  auctoritate  utimur  de  itinere  a  Gilda  pauUo  ante  obitum  suscepto  in 
'Hiberniam  et  de  obitu  ipso.  scilicet  annales  Cambriae  (mon.  hist.  Brit.  l  p.  830)  in 
'recensione  adaucta  adscribunt  ad  a.  CXXI  =  p.  Chr.  565  (aeram  enim  ducunt  ab  a.  p. 
'Chr.  444):  navigatio  Gildae  iri  Hibernia,  item  in  textu  primitivo  ad  a.  CXXVI  = 
'p.  Chr.  570:  Gildas  obiit^).  annales  eos  quamquam  infra  videbimus  non  carere  indica- 
'tionibus  ficticiis,  hi  loci  eorum  ut  ipsa  simplicitate  commendantur,  ita  alter  confirniatur 
'testimonio  annalium  Ulsterensium  (ed.  Hennessy  Dubhni  1S87  vol.  1  p.  62),  quos  con- 
'stat  non  solum  non  pendere  a  Cambricis,  sed  a  ficticiis  quae  in  his  'reperiuntur  narra- 
'tionibus  immunes  esse  et  rerum  gestarum  per  Hiberniam  mediam  et  septentrionalem 
'vicinamque  Britanniam  memoriam  recte  servavisse  ^) :  anno  domini  CCCCCLXIX  .... 
'■Gillas  obiit.  annorum  numeratio  in  his  annalibus  cum  ad  saec.  X  extremum  a  vera 
'uno  anno  detracto  diiferre  soleat,  annus  hic  569  recte  aequiparatur  anno  in  Cambricis 
'annalibus  tradito  quingentesimo  septuagesimo.  —  Ilaec  ut  per  se  firma  sunt,  ita  accedit 
•vitae  prioris  locus  his  admissis  optime  illustratus.  scilicet  quae  c.  11.  12  narrantur  de 
'itinere  a  Gilda  suscepto  ad  Ainmericum  regem  ■pcr  totam  Hiberniam,  cum  parum  con- 
'veniant  sacerdoti  iuveni,  optime  quadrant  in  iter  illud  testibus  annalibus  Cambricis  a 
'Gilda  quinquennio  ante  obitum  factum  in  Hiberniam,  quoniam  secundum  annales  de 
•quibus  raodo  diximus  Ulsterenses  annis  565  —  568  (secundum  annales  qui  dicuntur 
'quattuor  magistrorimi  564 — 567)  per  universam  insulam  regnavit  rex  Ainmire  (gen. 
^Ainmerech) ,  quo  nomine  adniodum  raro  neque  inter  reges  Hiberniae  praeterea  re- 
'deunte  huuc  ipsum  a  biographo  significari  iam  nemo  dubitabit'. 


GikUe  videmus  notimi  fuisse  Vergilium,  cuius  versus  citat  p.  30,  11.  34,  15.  40,  10 
non  accurate  et  sine  dubio  memoriter,  item  ni  fallor  luvenalem  (nam  epimenia  p.  39,  7 
videntur  sumpta  ex  eius  sat.  7,  120)  et  Persium  vel  Martialem  (ex  altere  utro  venit 
opinor  catusta  p.  39,  2.  84,  29)  et  Claudianum ;  inde  enim,  quod  apud  Claudianum  Tethys 
passim  pro  oceano  usurpatur  (cf.  in  ed.  Birtii  indicem  p.  458),  vallem  Tethycam  vel, 
ubi  libros  sequimur,  Tithicam  p.  35,9  Gildas  formavit  (Ziramer  Nenn.  p.  316  seq.).  com- 
parari  potenmt  milites  dicti  stigmata  p.  32,  2.  34,  20  fortasse  propter  notam  consue- 
tudinem  punctorum  (C.  Th.  10,22,4).  item  novit  Gildas  Hiei-onymi  de  scriptoribus 
ecclesiasticis  libellum  et  epistularum  syllogen,  quae  tacite  compilat  p.  29,  12.  mire  sane 
laudat  Philonem,  cuius  quod  afFei't  p.  36,  10  dictum  Wendlandius  Philonis  editor  futurus 
a  me  interrogatus  negat  reperiri  in  scriptis  eius  quae  habemus  Latine  versa;  subesse 
posse  locum  vitae  Moysis  1,31  p.  108  Mangey,  sed  eius  tractatus  Latinam  versionem 
nullam  hodie  certc  superesse.  ex  glossariis  auctorem  rariora  quaedam  adsumpsisse, 
quasi  non  sinc  eo  adiumento  satis  obscure  loqui  posset,  suadet  vocabulum  ambrones 
p.  34,  1  (cf.  Festus  ep.  p.  17),  cum  interpolatoris  esse  videantur  tautones  p.  34,  15  (cf. 
Ducange  s.  v.).  —  Longe  maxima  pars  epistulae  ad  verbum  descripta  est  ex  scripturis 
sacris,  neque  ea  contemnenda.  nam  ut  dudum  viderunt  viri  docti,  Gildas  in  parte 
librorum  adhibuit  versioneni  Hieronymianam,  in  parte  alia  diversam  ab  ea,  servans  inde 


1)  'Ideni  redit  !u  annalibus  fide  dignis  Tigernaclii  Clonmacnoisonsis  (f  1088) :  Crillas  quievil  (Skene 
'chro7dcles  of  the  Picls  und  Scots  p.  67)  et  in  Innisfallensibus  compilatis  a.  1'205:  quies  Oilldais  episcojms  [sic] 
'(Skene  1.  c.  p.  167) :   annus   in  neutris  enuntiatur'.  2)  'Textus  nobis    servatus    compilatus  est  ox  recen- 

'Monibus  dual)us  easdeni  fere  res  tradeutibus  adscriptis  ad  singulas  epocliis  quae  seuis  septenisve  annis  ditler- 
'rent,  saepe  praeterea  praemissis  verbis:  secundum  alium  libruin  similibusve  (vide  quae  de  ea  re  exposita 
'sunt  in  commentario  iuserto  actis  minoribus  academiae  Berolinensis  a.  1891  p.  281).  id  hic  qnoque  evenit; 
'nam  post  adnotationem  supi-a  relatam   ad  a.  569  eadem  fere  redeunt  ad  a.  576,  in  liis:  "]   (JiUas'. 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  7 

non  pauca,  quac  alibi  fnistra  quaeras.  Robertus  Bensley  iu  commentario  (thc  missiiig  frag- 
ment  of  tlie  lutin  translation  of  tlic  ftnirth  booh  of  Esra.  Cambridgc  1875.  4)  p.  36  obser- 
vavit  in  Esdrac  Latine  facti  libro  quarto,  quem  servaverunt  duo  tantummodo  libri  saeculi 
noni,  Sangcrmanensis  hodie  Parisinus  n.  11504.  11505  et  Corbeiensis  hodie  Ambianensis 
n.  10,  textum  a  Gilda  ndhibitum  propius  ad  Corbeiensem  accedere.  in  antiquis  scriptis 
ecclesiae  Britannicae  ct  maxime  apud  Gildam  quae  adsunt  sumpta  ex  scripturis  sacris 
composita  ct  cum  vulgata  versionc  comparata  reperiuutur  apud  Iladdan  et  Stubbs  councils 
vol.  1  p.  170 — 180  agiturque  ibideni  p.  181  de  exemplari  bibliorum  adhibito  a  Gilda. 

Res  per  Britanniam  gestas  quod  ait  auctor  c.  4  narrare  sc  deficientibus  scripturis 
patriis  cx  transmarina  rclatione  ^),  eiusmodi  librum  quem  evolverit  huius  epistulae  causa 
ego  repperi  nullum.  sanc  in  ipso  libri  principio  Britanniae  insulae  longitudinem  et  lati- 
tudinem  ita  refert,  ut  refcruntur  apud  Orosium.  item  Hieronymi  chronica  adhibuit  ad  c.  8 
indidemquc  videtur  sunipsissc  quod  significat  persecutionem  Diocletianam  fuisse  novennem 
(c.  '.);  cf.  c.  12:  hilustro  non  expleto).,  nam  annos  eius  Hieronymus  ita  nuraerat,  ut  id 
inde  Gildas  efficere  potucrit,  cum  Rufinus  (8,  18)  eam  faciat  decennem.  Rufini  historiam 
ecclesiasticam  quamquara  norainatim  non  adlegat,  sumpsit  inde  quae  adfert  c.  74  ex 
Ignatii  ad  Romanos  epistula  et  c.  75  quae  sequuntur  de  Polycarpo  et  Basilio:  etiam 
Nicolai  et  Novati  nomina  c.  67  ad  cundem  auctorem  redeunt.  at  in  rebus  uarrandis 
neque  Orosiuni  neque  Hieronynuim  nec  Rufinum  secutus  est  nequc  omnino,  ni  fallor,  cer- 
tum  auctorcm  ullum,  sed  memoriter  quae  retineret  in  litteras  rcttulit.  certc  quae  habet 
de  persecutione  Christianorum  Diocletiana  0.9—12  et  de  Maximo  adversario  Gratiani 
et  Valentiniaui  II  c.  i;5,  imbuta  tota  spiritu  Britaunico  nullo  modo  sic  ut  traduntur  ab 
auctore  transmarino  referri  potuerunt,  quamquam  verisimile  est  priore  loco  eum  imi- 
tatum  esse  Rufinum  sic  scribentem  8,  l :  ecclcsiae  dei  .  .  .  subversae  sunt  fnndamentis, 
divinae  vero  scripturac  in  mcdio  pJatcaram  igni  crcmufac  sant,  deindc  exponentera  de 
martyi-ibus  secuuduni  provincias.  sed  Britanniae  Rufinus  non  raeminit  nec  credibile  est 
quae  de  martyribus  Britannis  Gildas  scribit  sub  Constantii  imperio  evenisse.  Maximum 
illum  aliunde  constat  a  Britannia  profectum  per  GalHas  et  Hispanias  et  per  Italiam 
quoque  agnitura  esse ,  dominatus  sedem  posuisse  Treveris,  Gratiannm  interfecisse, 
Valentinianum  Roraa  expulisse,  interfectum  esse  ad  Aquileiam,  ut  quae  de  eo  Gildas 
uarrat  vera  sint  omnia;  sed  ita  coniuncta  haec  nusquam  praeterea  reperiuntur.  pergit 
Gildas  copiis  ita  a  Maximo  abductis  insulam  a  defensoribus  vacuara  reraausisse  et  in- 
habilem,  quae  Scottis  Pictisque  ingruentibus  resisteret:  Romanos  iraperatores  insulanis 
aliquoties  opem  tulisse  raisso  exercitu  et  manu  militari  muro  facto  a  mari  ad  mare 
priraum  ex  cespitibus,  deinde  ex  saxis.  tiu-ribus  quoque  contra  piratarura  incursiones 
in  litore  constitutis,  sed  exercitum  stabilem  ibi  eos  relinquere  uoluissc,  ipsum  Agitium 
ter  consulem  Britannis  expetita  auxilia  denegasse,  itaque  hqstes  per  universam  insulam 
vagatos  incolas  stragibus  continuis  affecisse.  haec  ut  in  universura  rerum  statura  in 
Britannia  qui  tura  fuit  recte  repraesentare  videntur,  sic  ut  narrantur  magis  famam  incertam 
reddunt  quam  sinceram  rerum  gestarura  narrationem.  valla  ad  septentrionera  notum  est 
facta  esse  iraperantibus  Iladriano  et  Pio,  neque  licebit  Gildae  verba  accipere  de  eorum 
murorum  non  aedificatione,  sed  restitutione.  ad  Honoriuni  usque  Roraanorura  exer- 
citura  mansisse  in  Britannia,  tum  primum  incolas  insulae  a  Roraanis  contra  Germano- 
rum  incursiones  parum  defensos  ab  imperio  recessisse  auctor  cst  Zosimus  (6,  5,  3). 
Agitius  ille  ter  consul  sine  dubio  Aetius  cst,  a  quo  inter  a.  446,  quo  tcrtium  fasces 
gcssit,  et  454,  quo  obiit,  Britannos  auxilia  petivissc  ut  aliunde  non  est  testatum,  ita  pcr 
se  probabile,  poteritque  recte  coniungi  tam  cum  narratione  chronicorum  Gallicorum  c.  126 


1)  Hoc  euini  siue  dubio  sigiiificat  sequi  se  auctores  nou  Biitauuicos ,  necrecte  verba  interpretati  suut 
qui  iude  efteceruut  Gildam  scripsisse  in  regione  Aremoricana. 


g  GILDAE  SAPIENTIS 

(vol.  I  p.  650)  ad  a.  c.  441/2:  BrUtanniac  usqm  ad  hoc  tempus  variis  cladibus  eventibus- 
quc  laceratae  in  dicionem  Saammm  rcdiguntur  quam  cum  migrationo  Britannorum  in 
Galliam  anno  461  anteriorem  (Zeuss  die  Deutschen  p.  576),  ad  quam  ipse  Gildas  ad- 
ludit  (c.  4:  monimenta  .  .  civitm  e.vilii  classe  longius  deportata;  c.  25:  alii  transnuirinas 
petebant  regiones).  ipse  quo  anno  Saxones  in  Britanniam  advenerint  non  enuntiat,  nam 
oraculum  quod  refert  c.  23  futurum  esse,  ut  per  annos  trecentos  Saxones  Britanniam 
insiderent,  centum  vero  quinquaginta  annis  cam  saepius  vastarent,  hoc  soluni  dechirat 
Brittones  de  liberanda  patria  desperavisse  nequc  ad  calculos  voeari  debet.  sed  videndum 
est  de  loco  conchimato  numerationem  certe  aliquam  annorum  continente,  quo  concludit 
fere  narrationem  de  proeliis  inter  Britannos  et  Saxones  factis  c.  26 :  '■nunc  cives  nunc 
hostes  vincebant  usque  ad  annum  'obsessionis  Badonici  montis  novissimaeque  ferme  de 
'■furciferis  non  minimae  straf/is  quique  quadragesimus  quartus  ut  novi  orditur  annus 
'■mensc  iam  uno  emenso  qui  et  meae  imtivitatis  est."  quae  verba  sic  scripta  in  libris 
nostris  Beda  h.  eccl.  1,  16  ita  reddidit:  'ex  eo  temj^ore  nunc  cives  nunc  hostes  vincebant 
'■usque  ad  annum  obsessionis  Badonici  montis,  quando  non  minimas  eisdem  hostibus  strages 
'■dahant,  quadragesimo  circiter  et  quarto  anno  adventus  eorum  in  Britanniam\  unde 
Arthur  de  la  Borderie  (Gaidoz  revue  celtique  vol.  6  a.  1883/5  p.  1  seq.)  verba  Gildae 
corrupta  iudicans  ante  ut  noui  inseri  iussit  udventus  eoruni  in  Britanniam.  mihi  quoque 
quae  libri  habent  parum  sana  videntur,  cum  commodam  interpretationem  nullam  ad- 
mittant  neque  tauta  sit  scriptoris  infantia,  ut  plane  balbutiat.  emendatio  ut  ratione  pro- 
cedat,  duo  tenenda  sunt,  primum  verba  ut  noni  sensu  carere,  deinde  annum  qui  ordi- 
tur  mense  iam  tmo  rmenso  esse  non  posse  nisi  praesentem.  iiaec  ubi  tenemus,  fortasse 
sic  licebit  tradita  refingere :  quique  quadragesimus  quartus  [est  ab  eo  quij  orditur  annus 
mense  iam  uno  emenso,  qui  et  meae  nativitatis  est.  ita  Gildas  ait  scribere  se  anno 
ab  obsessione  montis  Badonici  itemque  a  nativitate  sua  quadragesimo  quarto,  et  con- 
venit,  quod  in  lemmate  posuit  cogitans  de  obsessione  illa:  de  postrema  patriac  victoria, 
qtiae  tcmporibus  nostris  dei  nutu  donata  est.  Bedam  autem  statuemus  locum  Gildae  ita 
legisse,  ut  eum  legimus  nos,  et  cum  intellegi  non  posset,  eum  libere  ad  aeram  eam 
aptasse,  quam  alibi  quoque  sequitur. 

Quod  si  haec  recte  explanavimus  et  item  recte  cum  Zimmero  Gildam  posuimus 
natum  esse  paucis  annis  ante  a.  504,  epistulam  dictasse  annis  non  multis  ante  547,  preces 
ad  Aetium  directae,  de  quibus  agitur  c.  20,  et  Saxonum  occupatio  Britannica,  quae  refertur 
c.  23,  secundum  auctores  veros  in  idem  fere  tempus,  id  est  in  a.  c.  450  incidunt.  pertur- 
bata  igitur  est  Gildana  narratio  preces  illas  factas  esse  propter  solas  incursiones  Hiber- 
norum  Pictorumque  (c.  21),  secuta  esse  iis  domum  reversis  tempora  luxuriae  (c.  21),  deinde 
cum  aquilonales  gentes  reditum  minarentur,  contra  eos  advocatos  esse  Saxones  (c.  23). 
perturbatio  aut  excusatur  aut  certe  explicatur  eo,  quod  insulae  occupatio  Saxonica  relata 
videtur  esse  ibi,  ubi  narrandus  fuit  primus  Saxouum  in  insulam  adventus,  quos  constat 
dudum  litora  Britanniae  infestavisse  antequam  eara  occupareut.  ipsum  oraculum  supra  rela- 
tum  videtur  invasiones  per  annos  centum  et  quinquaginta  annos  continuatas  distinxisse  ab 
occupatione  trium  saeculorum  et  postea  demum  cum  utrunique  confunderetur,  ad  pertur- 
bationem  eam  celandam  membra  duo  perperam  inversa  esse.  regis  eius,  qui  contra  gentes 
aquilonales  Saxones  primum  advocavit,  Gildas  nomen  non  videtur  posuisse,  posuit  Gildam 
expilans  historiae  Britannicae  scriptor,  ut  infra  ubi  eam  edemus  demonstrabitur,  unde 
Vortigerni  nomen  in  Bcdanam  historiam  transiit  et  ex  Bedanis  in  Gildae  libros  inter- 
polatos.  Saxones  ita  Britannis  opitulati  eorumque  tamquam  mercennarii  facti  postquam 
tnulto  tempore  annonas  acceperunt  (c.  23  fin.),  coeperunt  Britannos  opprimere  statusque 
insulac  ita  conturbari.  nam  quamquam  ait  auctor  praedones  domum  recessisse  (c.  26), 
aperte  id  non  pcrtinet  ad  gentem  universam,  scd  ad  catervas  pro  re  in  patriam  reversas 
aliis  subeuntibus.  hunc  rerum  statum  probabilc  est  obtinuisse  secunda  parte  saeculi  quinti. 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  9 

memoratur  deinde  Ambrosii  Auicliaiii    duciti    IvonuinDruui    UritauMiai'   iiniviiuiae    civiuni 
victoria  de  barbaris  magna,  quam  reportatam  esse  aliquautum  ante  quam  Gilda  scripsit 
iudc  efticitur,  quod  is  verba  facit  de  Aureliani  subole  degenerata.     post  certamina  plura 
eventu  facta  (nunc  cires  mmc  hosfcs  vincchant)  victoria  altera  cum  obsessione  montis  vario 
Badonici  (qui  ubi  fuerit,  ignoratur)  coniuncta  incerto  rcrum  statui  finem    imposuit,  nam 
auctor  scribcre  se  ait  temporibus  ti-anquillis.     proelium  Badonicum,   si  vera  sunt  supra 
cxposita,  factum  est  antc  amu)s  XLIV  quam  scripsit  Gildas,  id   est  anno  circiter  .500. 
tam  victoriam  paratam  quain  pacem  secutam  patet  accipiendam  essc   cum  aliquo  tem- 
peramento;    Saxones    nequc    expulsi    tum   sunt    dc   insula   neque    hoc    significare  voluit 
Gildas,  sed  ab  insulae  regione  ea,  de  qua  Gildas  potissimum  cogitavit,  Brittones  Romani 
barbaros   per  aliquod  tempus   arcuerunt.     de   ipsa  victoria  Badonica   quae   posteriores 
narrant,  sumpserunt  a  Gilda.     Bedam  cum  modo  viderimus   eam  adscribere   ad  annum 
XLIIII  post  adventum  Saxonum  ab   ipso  collocatum  a.  c.  45(t  (dicimus   de  eo  anno  in 
praefatione  ad  clironica  Bedana),  verba  auctoris  temere  interpolavit,  sed  annus,  ad  quem 
ita  pervenit,  incidit  fere   in  ipsuni   illum   vere   Gildanuni.      annales  Cambriae  quod  ad- 
scribimt  ad  annum  suum  LXXII  sive  p.  Chr.  5 16:  hcllum  Badonis,  in  qm  Aiihur  ^wr- 
tavit  crticem  clomini  nostri  Icsu  (Hmsti  fribtis  diebtis  cf  trihiis  nocfihus  in  humeros  suos 
et  Briftoncs  victores  fuerunt '),  ut  ipsum  excerptum  est  ex  historiae  Brittonum  fabulosae 
c.  56.  ita  epochae  quoque  iure  diffidemus     quamquam   nc   ea   quideni  multmu  distat  a 
vera  ab  Gilda  indicata.  —  Sui  temporis  statmu  insulae  Gildas  talem  fere  adumbrat,  qualem 
significat  Procopius  bell.  Yand.    1 ,  2  relata  Britanniae  defectione  a  Romana  dominatione 
sub  Honorio:    BQeTraviav  ^itvroi  ' Po)ua'iOL    avavEioaaa9ai    ov'/.hi  1'gxov,    ulX   ovaa  v7to 
rvQavvoig  mr    ahov  t^ieve,  quocum   recte  componetiu-  quod    ait   Gregorius  hist.  4,4  de 
condicione  regionis  Aremoricanae :  sempcr  Brittani  suh  Francorum  potestatem  post  obittim 
rcijis  Ghhdovcchi  ( f  511)  fucrunt  ct  cnmites,  non  rcijcs  appellnfi  siinf.     ita  apud  Gildam 
in  insulae  partibus,  quas  obtinent  Brittones,  imperant  'reges"  plures ,  quorum,  ut  supra 
vidimus,    quinque    nominatim    excitat:    Saxonum  sui   temporis   regem   nullum  nominat, 
quoniam    per   ea   tempora   bella  inter  eos   Romanosque    quieverunt.     partes   eae   quod 
regibus   oboediunt,    non    impedit,    quominus    auctori    visae    siut    compfehendi   imperio 
Romano.     immo  id  ipsum  ex  Gildae  epistula   certa    ratione   efficietur  et  ea  quamquam 
rerum  gestanim  memoriam  non  magnopere  auget,  nihilominus  statum  insulae  post  de- 
ductum  inde  Romamun  exercitum  vivide  depingit,  unicus  liber  omnino  qui  eius  saeculi 
coudicionem  insulae  publicam  aliqua  luce  illustret.    scribere  se  Romanum  civem  civibus 
Romanis  Gildas  enuntiat  locis  duobus,  primum  p.  38,  20,  ubi  barbarum  nationem  ait  in 
Britanniam  appulisse  frihus,  nf  llngua  eius  exprimifur,  cyulis,  nosfra  lotigis  navibus ;  nam 
quamquam  monuerimt  periti  Hnguae  Cambricae  in  ea  quoque  praeter  curtic  vocabulum 
alterum  long  de  nave  usurpari,  quod  adiectum  est  tuxvibus  eam  nostrae  linguae  interpreta- 
tionem  exckidit  et  id  ipsum  declarat  auctorem  hoc  loco  sibi  proposuisse,  quod  facit  altero 
p.  44,  5  vocabulum  Cuneglasum  explicans  addita  interpretatione  Romana  lingua.     eadem 
ratione  quem  vindicem  Britanniae  a  transmarinis  gentibus  praedicatAmbrosium  Aurelianum 
appellat  Romanae  gentis  virum  p.  56,  12,  respiciens  omnino  originem  eius  ipso  nomine 
indicatam,   sed  nequaquam  ita  eum   distinguens  a  civibus  quos   ait  insuhmis.    confirmat 
quod  posuimus  libelli   tenor  et  indoles  universa.     scriptori   quamquam  Britanuia  jMtria 


1)  Cf.  Zimmer  Nenu.  viiul.  p.  100.  hiuc  peudeut  receutiores,  ut  Willelmus  Malmesburieusis  (f  c.  a. 
1142)  in  antiquitatibus  Glastoniensis  ecclesiae  (p.  .300  ed.  Gale) :  Gildas  neque  hm.Uns  neque  infacetus  J.lstori- 
eus,  cui  BrHanni  debent,  oi  quid  nolitiae  inter  ceteras  ;,entes  habent,  multum  annorum  ibt  (Glastomae)  exegtt 
loci  sancHtate  captus,  ibique  nnno  domini  DXII  de  medio  factus  in  velustu  ecclesia  ante  altare  est  sepultus, 
confundens  anuum  victoriae  Badonicae  et  obitus  GUdae.  diverse  Kadulfus  de  Doceto  (f  a.  1202)  in  'cata- 
logo  vlrorum  illustrium'  (MG.  SS.  "J?,  257):  Gilda  Brilonum  jesta  Jlebili  sermone  descnjmt  anno  mcarnalioms 
DLXXXI. 


CHRONICA    III. 


10  GILDAE  SAPIENTIS 

est  {patrkie  vlctoria  p.  28,  (i  et  alibi  passiin),  eo  vocabulo  secundum  eius  saeculi 
consuetudinem  Romani  imperii  civis  provinciam  suam  significat.  dominationem  violentam 
Romanorum  (p.  30,  16)  cum  iisdem  coloribus  pingat  atque  Brittonum  ignaviam  (p.  30,  8. 
35,  15)  repreliensor  acerbus  et  ut  ipse  ait  querulus,  nihilominus  proponit  sibi  insulae 
vices  narrare  temporibus  imperatorum  Bomanorum  p.  29,  18  et  Britanniam  agnoscit  factam 
esse  Momaniam  ]).  30,  19  eamque  queritur  ingratam  fuisse  non  raro  transmarinis  regihus 
p.  29,  4  ct  tyrannis  opponit  imperatores  hyiiimus  p.  33,  6,  desciscentes  perfidus  appellat 
p.  30,  14.  universa  narratio  eo  vertitur,  quod  nomenBomanum  eo  tempore,  quo  legiones 
insulam  tutabantur,  ut  verbis  aguitum  (p.  32,  27.  34,  6),  ita  ad  )norem  legrsque  non  satis 
propagatum  (p.  32,  27),  post  exercitum  Komanum,  ut  auctor  narrat,  tempore  Maximi  ad- 
versarii  Gratiani  et  Theodosii  (p.  33,  2)  ex  insula  deductum,  iusta  tutela  caruit;  nam 
quamquam  Romani  invitati  ab  insulanis  spoudentibus  in  fide  se  mansuros  (p.  33,  16) 
bis  ad  repellcndos  hostes  redierunt,  secunda  vice  patriue  denHntiant  amplius  se  non 
esse  reversuros  (p.  34,  19),  id  quod  deinde  ipse  summus  dux  Aetius  confirmat 
(p.  36,4).  hortantur  Romani  insulanos,  ut  ipsi  libertatem^)  totis  virihus  vindicent 
(p.  34,  21),  efficitque  id  post  longa  ignaviae  tempora  felici  fortuna  Ambrosius  Aui-elianus 
(p.  40,  12).  itaque  quo  tempore  Gildas  scripsit,  desierat  quidem  insula  esse  sub  im- 
peratoribus  Romanis  praesidibusque  ab  ipsis  missis  {rectores  p.  30,  6.  33,  10;  praepositi 
p.  30,  16)  et  parebat  regulis  multis,  qui  auctori  dicuntur  modo  reges  vel  tyranni 
(p.  41,  15:  reges  habet  Britannia,  sed  tyrannos.  37,  4  cet.),  modo  rectores  (27,  7)  et 
duces  (p.  45,  2),  sed  cives  nihilominus  manserunt  Romani  et  co  nomine  belligerant  cum 
Scotis  Pictisque  Saxonibusque  gentibus  barbaris.  ceterum  liaec  ut  ad  condicionem  civilem 
pertinent,  ita  ad  linguae  Romanae  usum  nequaquam  transferenda  sunt.  ipse  Gildas  illa 
sua  narratione  luculenter  indicat  ne  eo  quidem  tempore,  quo  legiones  Britanniae  prac- 
sidebant,  morem  legesquc  Romanas  per  insulam  satis  viguisse,  multo  minus  igitur  per 
saecula  posteriora.  attamen  cum  in  civitatibus,  quae  Gildae  aetate  licet  ruinosac  tamcn 
superfuerunt  (p.  28,  13.  39,  17),  tum  maxime  in  monasteriis  vel  ea  aetate  aliquatenus 
Latinae  linguae  etiam  quotidianum  usum  duravisse  crediderim,  et  omnino  linguae  cultae 
usurpatio  tum  demum  tota  toUitur,  cum  etiam  in  litteris  altera  ei  substituitur,  id  quod 
in  Britannia  post  saecula  demum  evenisse  nemo  ambiget. 


Titulus  operis  qui  fuerit,  parum  constat.  codex  primarius  Cottonianus  cum  hodie 
et  principio  careat  et  fine,  apographo  eius  (nobis  D)  a  principio  item  rautilo  subscriptum 
sit  sic;  explicit  liber  s.  Gildae  ahhatis  et  liistoriographi  Anglorum  et  cetera,  editio  prin- 
ceps  ad  Cottonianum  librum  potissimum  adornata  (P)  praescribit:  incipit  prologus  Gildae 
Sapientis  de  excidio  Biitanniae  et  conquestu  eitisdem  ac  flebili  castigatione  in  reges  pririr 
cipes  et  saccrdotes,  subscribit :  explicit  episfola  Gildae  Sapicntis,  editio  altera  ad  emidem 
libiTim  diligentius  exacta  {Q)  ipsum  libellum  repraesentat  neque  praescriptione  addita 
neque  subscriptione,  titulum  autem  in  voluminis  indice  ita  forraavit:  Gildae,  cui  cog- 
nomen  est  Sapientis,  de  excidio  et  conquestu  Britanniae  ac  flebili  castigatione  in  reges, 
2)rincipes  ct  sacerdotcs  epistola.  accedit  quod  qui  Cottonianum  codicera  integrum  vidit 
auctor  catalogi  Cottoniani  a.  1 696  ait  in  eo  legi  Gildam  de  excidio  Britanniae.  in  codice 
Abrincensi  (nobis  A)  interpolato  auctor  dicitur  quertdus  Gilda  in  operis  inscriptione, 
praeterea  tam  in  prologi  praescriptione  quam  in  operis  subscriptione  beafus  Gilda,  opus 
in  prologi  praescriptione  liber  de  gesfis  Brifonum,  in  operis  et  praescriptione  et  sub- 
scriptione  liber  de  miseriis  et  praevaricationihus  et  excidio  Britanniae.     longe  deterioris 

1)  Sequitur  usiim  labentis  .letatis  Koinaunni  iinperiiun  suh  libertatis  vocabulu  celebrantem.  lustinianus 
cod.  1,  27:  ut  Afrlca  per  nos  .  .  .  reciperel  tibertalcni.  obsequium  imperaturi  qui  deuegant  in  provinciis  quae 
fuerunt  imperii  Komani,  omues  suut  tyrauui. 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  U 

notae  codex  X  affcctus  interpolationo  eadem  praescribit  pracfationi :  imipif  prrfafio  lihri 
i/Hcrull  sancti  GiMc  Sapicnfis  dr  cxcidio  Britannir,  dc  calamitafihus  et  prevaricationi- 
hus  eius  civium  ac  Britonum  cxalafionc  ct  conquestiis  ipsius  contra  reges,  jirinci^Jcs  et 
sacerdotes,  deinde  post  capitum  indicem  ipsi  operi:  incijnt  liber  querulus  sancti  Gylde 
Sapienfis  de  cxcidio  Britanniac,  de  calamitatihus  et  prevaricationibus  eius  civimn,  de 
cxnlationc  Britonum  et  dnris  oppressionihus  corum  et  quam  dolose  Romani  eos  sihi 
suhrycrinf  cf  quam  hcUicose  ijisi  diufius  resfiferinf  ct  quomodo  Eomani  postrrmo  cis  prae- 
positos  vectigalcs  pracfeccrini ,  ifa  ut  non  Brifannia,  sr.d  Roinana  insula  vocarctur.  ef 
omnis  moncfa  auri  argcnti  et  arris  imugine  Carsaris  notarrtur,  quo  fempore  Christus  in 
mundum  vcnerit  et  quunta  pcrsccutio  fcmpore  Diocletiani  cmerserit,  quantum  martyrum 
gloria  tunc  Britannia  effloruerit,  qualiter  gens  Britonum  imperatores  Romanos  attriverit. 
in  maro-ine  adnotatur:  loeus,  in  quo  facfus  cst  hir  lihcr,  cst  Gtiales  insula  marina  tem- 
porc  Arthuri  rcgis,  persona  Gildac  Sapicntis.  subscriptum  in  eodem  libro:  cxplicit  lihcr 
Gilde  Sapientis  de  cxcidio  Britanniae  ct  Britonum  exulacione.  Historiam  Gytdc  Cor- 
mac  sic  pcrlcge  scriptam  \  doctoris  dlgitis  sensu  cultuquc  rcdactam  \  hcc  tcnues  superat 
multos  carpitque  superhos  adiecta  in  margine  hodie  mutilo  adnotatione  hac :  [fejclt  nan- 
que  ipse  Gilda  [libjrum  magnum  de  regibus  [Brijfomim  et  de  2>rcUis  eormn,  [scd  qjuia 
infuperavit  eos  mulffumj  in  illo  libro,  incende[rujnt  ipsl  lihrmn  illum.  equidem  tituhmi 
formavi  ad  editiones  Cottoniammi  Hbrum  repraesentantes,  potuitque  a  titulo  eo  et  inter- 
polata  recensio  Abrincensis  proficisci  et  Cormac  ille  nescio  qui ')  ampullarum  suarum 
stamina  sumere.  consentit  item  aUquatenus  in  historia  Anglorum  1,  22  Beda  Britannorum 
memorans  scclcrum  facfa,  quar  hlstoricus  corum  Gildus  (sic  hbri)  flehlll  sermone  descrlhii, 
item  qui  infra  adlegabuntur  auctores  AngUci  saec.  XII,  in  his  Giraldus  Cambrensis 
citans  Gildae  librum  'de  excidio  Britanniae'.  —  Quod  Gildae  Ubellus  hodie  circum- 
fertur  bipertitus  ita,  ut  priori  parti  c.  I — 20  inscribatur /</sfo>7'«  Glldae,  alteri  c.  27 — 110 
cplstola  Glldac,  accidit  culpa  Gahi,  quem  Stevenson  caece  secutus  est,  Petrie  (v.  praef. 
eius  p.  62)  et  Bradshaw  (v.  p.  21)  agnoverunt  erravisse,  sed  iUe  errorem  toUere  non  est 
ausus,  hic  UbeUum  plenum  edere  noluit.  deceptus  est  GaUus  eo,  quod  in  codice  notae 
infimae  X  sohx  reperitur  pars  illa  prior  ibidemque  praefationis  primfi  verba  In  hac 
rplstiila  interpolator  ita  mutavit,  ut  fierent  In  hoc  Uhro.  evidenter  qui  codicem  eum 
exaravit  ut  prologi  extrema  ita  abiecit  partem  libri  posteriorem  ex  soUs  fere  excerptis 
sacrac  scripturae  compilatam  eaque  tanhim  retinuit,  quae  rerum  gestarum  curioso  aUquam 
utiUtatem  praebere  viderentur.  corruimt  igitur  quae  viri  docti  ficticiae  huic  operis 
divisioni  superstruxerunt  temptamina  ipsa  parum  probabiha^). 

Praeter  epistulam,  quam  edimus,  Gildas  alia  quoque  scripsit.  commentaiium  Gildae 
'do  paenitentia"  servavit  codex  unus  oUm  adservatus  Fecampi  in  Normannia,  hodie  Pari- 
sinus  n.  3182  saec.  X/XI,  quo  codice  quae  contineantur  enarrat  Maassen  Quellcn  dcs 
canon.  Reehtsl  p.  784:  ediderunt  inde  UbeUum  Martene  et  Durand  thes.  nov.  anecd.  4 
(1717)  p.  7,  Wasserschleben  Bussordnungen  (Halle  1851)  p.  105  ad  codicem  collatum 
a  Knustio,  Haddan  et  Stubbs  (vel  potius  Henr.  Bradshaw)  councils  and  ecclesiastical 
doctiments  relating  to  Great  Brifain  and  Ireland  vol.  1   (1869)  p.  113.      commentariolus 


1)  'Cormac  uonien  cuni  ;i  sexto  sacculo  ad  uuileciuium  in  Iliberuia  Irequentissimura  1'uerit,  a  Britau- 
'nica  autcm  lingua  abliorrcat,  aduotatin  c(uo(|ue  de  loco  tcmpore  persona  consuetudini  Hibernorum  respoudeat 
'(ut  vita  Patricii  eJita  in  analeetis  licillandianis  vol.  1  p.  548  ita  incipit:  lemjnts  locus  et  jiersona  requiruntur 
'ei  sic  deinccps  narratio  forniatur,  sefiuunturriue  schema  idem  exordia  fere  hynmorum  Hibcrnicorum'),  receusio 
'liacc  proficisci  videtur  ab  honiiue  natiouis  Illbernicae,  degente  tameu  secundum  glossam  ad  i>.33,  12  (vide  p.  19)  iu 
"Hritannia  septentrionali,  scilicet  in  Scotia  quae  tum  dicebatur  formata  ex  foederatione  Hibernorum  Pictorumquc'. 
II.  Zinimcr.  2)  Zimmero  (Nenu.  p.  101  seq.)  visa  est  Gildaui  libri  bipertitio  adscendere  ad  saeculum  VIU  et 
liistoria  Uritanuica  eo  tcnipore  Ita  cocpta  esse  scribi,  ut  partcm  priorem  Gildauam  historicam  continuaret. 
at  bipertitioucm  llbri  omnes  ignorant,  nam  ue  pessimus  quidem  ille  X  librum  divisit,  sed  breviavil ,  neque 
temcrariuni  ccimmuntuni  editoris  septinii  deciral  saecull  rcforrl  potcrit  ad  saeculum  octavum. 

2» 


12  GILDAE  SAPIENTIS 

oum  vere  a  Gilda  nostro  proficisci  videatur,  nos  eiim  iiifra  p.  89  repetivimus  secundura 
editionem  Wasserschlebenianam.  at  in  eodem  codice  qui  reperiuntur  canones  synodorum 
Britannicarum  recte  opinor  contra  Bradshawium  Wasserschleben  [ii-ischc  Kanonensamm- 
lung  ed.  a.  1SS5  p.  LXXIII)  Gildae  ibi  adscribi  negavit. 

Praeterea  extiterunt  collectanea  ampla  argumenti  ecclesiastici  sub  nomine  Gildae, 
quo  item  verisimile  est  significax-i  scriptorem  epistulae  quam  habemus.  codex  Cantabri- 
giensis  collegii  corporis  Christi  saec.  IX/X,  de  quo  cgit  plene  Wasserschleben  [irische 
Kanonensammhintj  ed.  a.  1 885  p.  XXII  seq.),  p.  48 — 59  excerpta  continet  titulo  nullo, 
sed  ut  singulis  locis  praemittatur  dicif  friJdas  vel  Gildas  ait.  praeterea  unum  locum  (infra 
p.  SS  fr.  YIII)  eadem  collectanea  (p.  34)  inter  alia  excerpta  sub  eiusdem  auctoris  nomine 
posuerunt.  iisdem  collectaneis  usus  est  is  qui  saec.  VII  exeunte  vel  incipiente  VIII 
(certe  inter  scripta  quae  adhibuit  recentissimum  est  paenitentiale  Theodori  archiepiscopi 
Cantuariensis  defuncti  a.  690)  canonum  syllogen  composuit  liodie  notam  sub  nomine 
Hibernicae  editam  a  Wasserschlebeno  a.  1874  et  denuo  a.  1885.  Gildae  quae  ibi 
attribuuntnr  cum  pleraque  redeant  pleniora  in  collectaneis  Cantabrigiensibus,  de  reliquis 
(p.  89  fr.  IX — XI)  dubitari  potest,  utrum  qui  composuit  Gildana  adhibuerit  pleniora 
an  in  inscriptionibus  erratum  sit  vel  interpolatio  admissa,  id  quod  passim  in  sylloge  ea 
praeterea  usu  venit  certe  fragmentum  quod  extremo  loco  (XI)  posuimus  sic  ut  ibi 
legitur  non  magis  ost  Gildae  quam  id  quod  sequitur  Patricii  (cf.  Wasserschleben  in 
praef.  p.  L).  ceterum  sylloge  non  solum  locis  non  paucis  eraendatius  scripta  est  quam 
simt  excerpta  ilia  Gildana,  sed  quod  fr.  nostri  III  praescriptio  Gildas  in  epistolis  suis 
significat  ordinatorem  usum  esse  epistulis  Gildae  deperditis,  eo  confirmatur  quod  teste 
Columba  abbate  (infra  p.  21)  iuris  ecclesiastici  quaestionibus  a  Finniano  abbate  pro- 
positis  Gildas  'elegantissime  rescripsit'.  de  codicibus,  qui  syllogen  Hibernicam  serva- 
runt,  conferenda  est  editoris  praefatio ;  eminent  inter  cos  Parisinus  n.  1  "202 1  olim  Sanger- 
manensis  saec.  VIII:  Sangallensis  n.  243  saec.  IX:  Bodleianus  Hattonianus  n.  42  saec.  X 
syllogen  habens  ita  auctiorem,  ut  etiam  Gildana  quaedam  hic  primum  compareant;  Ro- 
manus  Vallicellianus  A  18  saec.  X  auctus  similiter  et  eo  quoque  nomine  notabiUs,  quod 
auctores  Ilibernici  duo  in  reliquis  libris  nominati  Patricius  et  Gilda  hic  facti  sunt 
Paterius  et  Gelasius.  pseudogelasiana  excerpta  liaec  in  corpora  canonum  posteriora 
multa  transierunt.  Gildanorum  horum  examinatio  etsi  iuris  canonici  peritis  relinquenda 
est,  editioni  nostrae  epistulae  Gildanae  subiecimus  collectanea  codicis  Cantabrigiensis 
quaeque  praeterea  sub  Gildae  nomine  in  corporibus  iuris  canonici  inventa  composuit 
diligenter  Henricus  Bradshaw  (apud  Hatton  et  Stubbs  councils  I  p.  108 — 113),  maxime 
ut  Gildana  tractantes  comparare  possint  sermonis  proprietatem  et  sacrae  scriptm-ae 
formam.  differunt  certe  in  loco  2.  Timoth.  3,  1 — 5  adlato  tam  in  epistula  c.  104  quam 
in  fragmento  III  sic  ut  subscripsi. 

EP.  in  novissimis  diebus      instabunt  tempora  periculosa 

FR.  de  novissimis  diebus.     instabunt  tempora  pessima 

EP.  erunt  enim  homines  semet  ipsos  amantes 

FR.  et       erunt        Iiomines        sui       amatores 

EP.  cupidi      elati  superbi       blasphemi       parentibus  inoboedientes 

FR.  avari        adrogantes        superbi       blasphemi       parentibus  inoboedientes 

EP.  ingrati       scelesti        sine  adfectione 

FR.  ingrati       inpuri  sine  adfectione  sine  pace        accussatores 

EP.  incontinentes    inmites        sine  benignitate  proditores      protervi 

PR.  intemperantes  crudeles      odio  habentes  bonum      proditores      temerari 

EP.  tumidi      voluptatum  amatores  magis  quam  dci 

FR.  inflati       voluntatum  amatores  magis  quam  dei 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  13 

EP.  habentes  quidem  speciem  pietatis,  virtutem  autcm  eius  abnegantes 

FR.  habentes  formam  pietatis  et  virtutem  eius  abnegantes 

Indc   num    colligendum   sit    auctorem   utriusquo    operis   non    esse   eundem    diiudicabunt 
rerum  pcriti. 

Precationem  lorica  pro  morbis  a  corporis  partibus  singulis  arcendis  propositam  in 
codice  Coloniensi  n.  lOfi  cum  subscriptione  cxplicit  lii/mnns  qucm  Lnthacan  Scotigencs 
fecif,  in  codice  Hibernico  Lcahhar  Jhcac  sub  praescriptiono  luxc;  CtUIus  hanc  loricam 
fccif  ....  iMifdJcend  mac  Bnith  Bannaiti  venit  ah  cn.  in  insulam  Hiberniam  transfidit 
Zimmer  (in  Nennio  vindicato  p.  299.  337)  nuper  edidit  denuo  recognitam,  iudicans  eam 
scriptam  esse  a  Gilda  nostro,  deinde  a  Lathacane  illo  erudito  Hibernico  defuncto  a.  G(Jl 
in  Hiberniam  allatani,  emendans  scilicet  in  praescriptis  illis  inventam  pro  venit.  mihi  neque 
omendatio  probatur  neque  inde,  quod  precatio  illa  mortalitatis  mentionem  facit,  annales 
autem  Britanniae  per  tempora  Lathacanis  obitu  anteriora  sohus  mortahtatis  quae  Gildae 
tempore  evenit  memoriam  servarunt,  de  tempore  quicquam  videtur  effici,  neque  hymnus 
recte  convenire  Gildae  nostro  propter  sermonis  insignem  diversitatem,  quam  Zimmer  ut 
non  ignoravit  ( v.  p.  323),  ita  non  recte  aestimavit.  nam  hymnus  venit  ex  schola  ea,  quae 
intrusis  in  Latinam  Unguam  verbis  Graecis  et  Hebraicis  incoudita  et  supra  omnem  bar- 
bariem  barbara  doctrina,  ad  quam  quod  accedat,  Gilda  noster  non  habet.  hoc  sohun 
concedere  possis  eius  scholae  eruditos  Giidae  epistnlam  lectitasse  et  Tcthycam  vcdlcm 
(supra  p.  6)  inde  suo  tliosauro  intulisse,  locutionem  licet  suis  deliciis  inferiorem ,  ita  et 
ipsam  obscuram  et  perversam.') 

Historia  Brittonum  fabulosa  ut  aliis,  ita  praesertim  Gildae  passim  in  libris  tribuitur 
temere  omnino,  qua  de  re  infra  ad  eam  exponemus.  praeteriri  potuerunt,  quae  Gal- 
fredus  Monumetensis  sub  Gildae  vocabulo  adlegat  tam  ex  historia  illa  deprompta  quam 
aha  ab  ipso  conficta  (vide  infra  p.  23),  itom  carmeu  de  victoriis  regum  Britanniae  ser- 
vatum  in  cod.  Cottoniano  lul.  D.  XI  Gildae  adscriptum  aliacque  fraudes  recentiores. 


Gildam  iure  ait  auctor  saeculi  XII  infra  p.  23  citatus  Willelmus  raro  transcriptum 
esse;  codices  libelh  non  solum  extant  admodum  pauci,  sed  praeter  Bedae  excerpta  et 
codicem  Abriucensem  interpolatum  scripta  editaque  exemplaria  omnia  redeuut  fere 
ad  unum  codicem  Londiniensem  Cottonianum,  dc  quo  iam  dicendum  est. 

Codex  musoi  Britaunici  Cottonianus  Yitell.  A.  VI  scriptus  saec.  XI,  aliquando  (nam  C 
codicum  duorum  a  losseUno  adhibitorum  hunc  esse  antiquiorem  in  eo  quae  continebantur 
confirmant)  Augustinorum  Cantuarensium ,  deinde  ex  dono  Guilelmi  Camdeni  factus 
Cottoni,  secundum  Smitliii  catalogum  manuscriptorum  librorum  bibliothecae  Cottoniae 
(Oxonii  1696  p.  81)  liaec  continuit;  'I.  hynmus  ad  b.  Mariam  virginem  etc.  2.  Gildas  de 
'excidio  Britanniae;  hber  charactere  affini  Saxonico  exaratus.  3.  hymnus  ad  Theodorum 
'archipraesulem  et  abbatem  Adrianum  ad  finem  paginarum  praefationis.  4.  hymnus  ad 
'S.  Augustinum  Cantiuariensem  in  fine  bbri.  hymni  omnes  notis  musicalibus  insigniti'. 
fohorum  codex  tum  fuit  72  (secundum  schedas  musei  Britannici);  iam  damnum  gravissi- 
raum  passo  eo  in  iucendio  a.  1731  eorum  hodie  non  supersunt  nisi  37  ad  Gildam  perti- 
nentia  omnia,  sicut  margo  editionis  nostrae  declarat.  quorum  etsi  f.  26  totum  evanuit, 
reliqua  multis  locis  mutilata  sunt  aut  obscurata  et  ita  comparata,  ut  ea  tautum  quae  diserte 
ex  codice  atferuntur  praestari  possint  neque  ex  silentio  apparatus  nostri  de  lectione 
iudicari,  nihilominus  de  libri  iudole  in  universum  constat  post  longum  et  laboriosum 
foliorum  eorum  examen  a  me  iustitutum  adiutore  perito  et  strenuo  Eduardo  Thompson 
rausei  Britannici  praefecto.  —  Compendia  in  codice  offenduntur  inter  alia  haec; 

1)  Quod  iiarraiit  Iliberuici  saeculo  VII  regciii  Senchan  Torpeist  ad  Aremoricos  misisse,  qui  carmina 
antiqua  ad  volumen  Cuilmenn  conficiendum  ab  'illo  sapiente"  co  deportata  inde  iu  Iliberniam  rofen'ent,  Zimraer 
p.  "255  de  Gilda  Sapiente  accipit. 


14  GILDAE  SAPIENTIS 

an  =  ante  nc  =  nunc  i  =  sed  ii  =  ut 

cs  =  cuius  qd  e^  ^  =  quod  sT  =  super 

dc  =  dicit  vel  dicunt      quo  d  qm  =  quoniam  srbq  (48,  26)  =  superbisque 

1  =  inter  iis  =  usque 

Codex,  qui  et  dittographias  habuit  niodo  recte  emendatas,  modo  perpcram  et  hic  illic 
adnotationes  (ita  ad  45,  5  imlafa  adscriptum  est:  jja^rti^r/,  adempto  pro  ajwrta  prohata, 
unde  proficiscitur  addituni  in  ed.  Q:  paJata  admissa  Id  est  aperta  dclicta),  cum  et 
archet3'pum  fuerit  eius  qui  sequitur  D  et  primis  duobus  editoribus  P  et  Q  pro  textus  fun- 
daniento,  ubi  eo  adhuc  utimur,  plerumque  res  decisa  est ;  hoc  notanduni  quibusdam  locis 
veram  lectionem  in  hoc  libro  traditam  corruptam  esse  ab  emendatore,  quae  corruptela 
deinde  translata  est  in  exempla  ex  C  derivata.  ita  34,  2  twnto  sinuatis  C  recte,  ' 
lieet  verbis  male  divulsis  (uentos  inuatis)  ima  cum  ^X,  ubi  uento  iiivatis  habent 
C^DQ,  uentortmi  pJe/nis  P\  item  50,  29  asae  C^  cum  AF  recte,  corrupte  ad  se 
CWQ. 
D  Cantabrigiensis    bibliothecae    publicae    codex  Dd.  I.   17   scriptus    c.   a.   1400,   ali- 

quando,  ut  infra  videbimus,  coenobii  Glastoniensis ,  losselini  autem  aetate  adservatus 
apud  iuris  peritum  quendam  Cantianum,  inter  opera  argumenti  historici  complura,  quae 
enumerat  catalogus  editus  vol.  1  p.  1 5,  Gildae  libellum  continet  scriptum  litteris  parum 
distinctis  (certe  n  et  ti,  c  et  t  saepenumero  discerni  nequeunt)  et  compendiis  ex  parte 
minus  solitis,  quorum  adnotavi  haec: 

a'  =  autem  it'  et  itm  it'  it'm  =  item         qii  =  quando 

aln  =  aliquando  phois  =  pharaonis  .q.  et  qi  =  quasi 

dini  =  diuini  phisei  =  pharisei  qi  =  que 

dumo  =  dummodo  pt  =  potest  q'  et  qd'  =  quod 

.n.  =  enim  qiio  et  quoino  =  quomodo 

fla  =  falsa  qm  =  quoniam 

Passim  codex  emendatus  est  manu  secunda,  quam  losselini  esse  adseverant  periti 
Britanni  (Haddan  and  Stubbs  councils  1  p.  45).  et  descriptum  eum  esse  et  deinde 
emendatum  ad  codicem  modo  dictum  Cottonianum  verisimile  est:  certe  ubicumque  de 
Cottoniani  libri  lectione  constat,  Cantabrigiensis  aut  eum  co  consentit  aut  errat  quique 
eum  correxit,  Cottonianam  fere  lectionem  revocavit.  itaque  utemur  lioc  libro  ad  Cot- 
tonianum  non  emendandum,  sed  supplendum,  caute  tamen:  nam  scriptor  quamquam  a 
breviando  abstinuit  neque  graviter  Gildana  interpolavit,  locos  sacrae  scripturae  aliquoties 
ad  vulgatam  emendavit,  ut  75,  31  pro  poa  lavantium  ibi  est  herha  fullonum,  85,  9 
funiculis  pro  criniculis.  in  universum  quamquara  Cottonianum  librum  editio  Q  accuratius 
reddit  quam  codex  D,  non  desunt  loci  ubi  contrarium  evenit,  ut  79,  34  exstantes  im- 
munes  servant  CD,  mutat  in  extante  immuni  Q. 

E  Parisinus  Lat.  6235  saec.  XV,  olim  domini  Burleigh,  f.  7  habet  'excerpta  ex  Gilda' 

spectantia  ad  capita  3 — 12.  subicitur;  u^eliqua  in  historia  Galfredi  Monomotensis  et 
'aliorum  satis  apte  inseruntur.  videtur  autem  alicubi  partibus  studuisse,  cum  esset 
'Albanus.  ex  eodem  Gilda  in  liistoria  de  Sueyno  et  Knuctone,  quam  gratiam  scripsit 
'ad  reginam  Emmam'.  excerpta,  quae  in  apparatum  rettuli,  etsi  propria  uon  liabent, 
proxime  accedunt  ad  codicem  nostrum  D  nonduni  emendatum. 

A  Abrincensis    (Avranches)    bibliothecae    civicae    n.   162    (antea    notatus    n.   154    et 

n.  2890),  aliquando  (teste  Bethmanno,  qui  ipsum  examinavit)  monasterii  proximi  sancti 
Michaelis  de  pei-iculo  maris.  scriptus  saec.  XII  exeunte,  continet  praeter  Ciceronis  de 
oratore  conimentariorum  fragmentum  exiguum  Victorem  Vitensem  et  lordanis  Getica 
et  Guillelmi  Apulensis  gesta  Roberti  Wiscardi  (ad  quae  eum  adhibuit  Bethmann 
MG.  SS.  9,  239).     quod  Camdeno  (v.  Britannia  cius  ed.  ISOG  vol.  1  praef  p.  CXXXV) 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  I5 

narravit  Bariiiibas  Hrissouius  in  some  mss.  in  Frunr.e  Gildain  appclbii-i  i|U(Miilum, 
fortasse  ad  iuino  lilirum  traliciuluin  est.  post  Bctliinannuin  in  relationo  dc  itinere 
Gallico  a.  Ib3i)— 1^11  (Archiv  S  p.  m.  384)  ct  Fclicem  Ravaisson  (rapporfs  sur  lcs 
hibliotlwques  des  dcp.  de  VOuest  Parisiis  1841  p.  130)  libcr  dcscriptus  cst  in  cata- 
logis  bibliotliccarum  Gallicarum  publicarum  editis  a.  1872  vol.  4  p.  513  et  a.  1889 
vol.  10  p.  79,  ubi  crrore  additur  Arthuris  de  la  Borderie  cura  Gildae  libollum  ad  liunc 
codicem  cdituin  cssc:  id  cniin  intra  inceptum  stctit.  —  (Jodex,  quem  nilhi  contulit 
describendumve  curavit  optimus  mei  operis  adiutor  Paulus  Fridericus  Girard  Parisinus, 
Gildana  continct  in  trcs  libros  divisa.  pracfationi  (25,  1  in  hae  ejnstola  ...  28,  5  donata 
esi)  pracscribitur:  incipit  prefacio  beati  GiJde  in  librum  de  gestis  Britonum;  subscribitur: 
expUcit  prologus.  primo  libro  (p.  28,  6  Britannia  ....  p.  41,  1  servarunt)  praescribitur : 
incipif  liber  (/aernU  Gildc  de  miseriis  et  prevaricationihtis  ct  cxcidio  (corr.  ex  excedio) 
Brifannic,  subscribitur:  expUcit  Ubcr  primus;  sccundo  (p.  41,  l  deccdentibus  autcm  .... 
62,  2  conviciorum  cautes)  praescribitur:  incipit  secundus,  in  qtio  reges  sui  temporis 
secularcs  redarguit  Gildas  de  suis  male  actibns,  subscribitur ;  expUcit  Uhcr  secundtis; 
tertio  (61,  3  sacerdotcs  ....  81,  22  facti  estis)  praescribitur :  incipit  fertius,  sub- 
scribitur:  expUcit  Uher  beati  Gilde  cle  miseriis  et  prevaricationibtis  ct  excidio  Britannie. 
rubricas  in  partc  priore  librarius  passim  in.seruit,  primam  ad  c.  5:  dc  subiectione  Britannic 
et  imperio  ct  legibus  llomanis,  postremam  ad  c.  32 :  item  ajiostrofu  ad  Conoglasum  rcgem., 
qui  reUctu  legitima  coniugc  eitis  gcrmatmm  deo  sacratam  in  coniugem  dtixif  et  ad  c.  33: 
de  Maglocoiic  rege  parricida  ct  ajiostuta.  folio  uno  lacero  facto  pagina  altera  iinper- 
fecta,  altera  sublata  c.  14—21  passim  hiant.  extrema  libelli  pars  inde  a  p.  81,  22 
deest  non  ipso  codice  lacero,    sed  archetypo. 

Ruyensis  monachus  is  qui  scripsit  vitam  Gildac  supra  p.  3  hiudatani  sacc.  ut 
videtur  XI   mihi  non  visam  nisi  in  editionibus,  affert  locos  duos  ex  Gildae    epistula  de 

miseriis  ct  jirnemricationihus  et  excidio  Britunniue,  scilicet  p.  28,  13  his  denis  ...  28  20 
fessis  (cf.  ad  28,  11)  et  p.  41,  13  enimuero  ...  41,  27  despicicntes  usus  libro  tali,  qualis 
e8t  Abrincensis. 

Textus  codicis  Abrincensis  Gildanus  non  plane  spernendus  est;  nam  hic  illic 
Cottonianum  aut  confirmat  aut  cmendat  aut  explct.  duobus  locis  34,  2.  50,  29  supra 
vidimus  cum  Cottoniani  lcctionc  priore  nialc  emendata  a  manu  secunda  convenire 
Abrincensem.     idem  contra  Cottonianum  sequendus  fuit  intcr  aha  in  his. 

59,  17  coraminabitur]  A  cuin  vers.  vtdg.,  cuncta  minabitur  DQ  (deficiunt  CP). 

61,  31  ad  mcnia  ueritatis  .4,  aducrsitatis  moenia  BQ  (dcficiunt  GP). 

62,  1  uolitcnt  conuiciorumj  A.,  ucl  alitent  conuiuiorum  DQ  (defieitmt  CP). 

Item  ex  Abrincensi  explevimus  quae  deficiunt  in  codice  C  indeque  pendentibus 
libris  haec: 

46,  20  expetuntur  non  cuius  libet  relietae  (uide  adn.). 
53,  5  altitudo  populi  terrae  ct  terra  interfecta  est. 
59,  23  populis  multis  et  civitas  implota  est. 
79,  17  sicut  ipse  hortatur  imitatores  mei  estote  inquiens. 

Nam  quamquam  textui  interpolato  merito  in  talibus  diffidimiis.  hacc  quae  posui- 
mus  exenipla  suspicionem  videntur  effugcre.  quam  ob  rcm  ibi.  ubi  deficientc  arche- 
typo  C  inde  ducta  exempla  7)  ct  PQ  differunt,  id  sequcndum  est  quod  consentit 
cum  A.,  ut  68,  3  scripsimus  non  suffusi  cum  PQ,  sed  confusi  cum  DA.  —  At  bona 
haec  rara  et  exilia  sordibus  liliri  Abrinccnsis  ita  obtcguntur.  ut  vix  apparcant.  in  uni- 
versum  cnim  textus  hic  non  solum  multis  locis  mutilatus  est,  sed  etiam  totus  inter- 
polatus.    scilicet  qui  libellum  reccnsuit  iure  offensus  sermone  auctoris  obscuro  et  perplexo 


16  GILUAE  SAPIENTIS 

hoc  egit,  ut  euin  aliquatenus  elucidaret  verbis  modo  transpositis,  modo  mutatis.  item 
quibusdam  locis,  paucis  tamen  textum  auxit  adhibita  scriptura  sacra,  ut  73,  10  archetypi 
verbis  intellecta  difficilibus  Oseae  quae  scquebantur  substituit,  denique  in  ipso  mutili  arche- 
typi  fine  81,  22  Pauli  verbis  continuatis  hiatum  cclavit  (cf.  item  34,  7).  ipse  inter- 
polationis  status  cum  demonstratione  non  egeat,  hoc  loco  explanandum  est,  interpola- 
tiones  codicis  Cantabrigiensis  X  et  editionis  Polydorianae  P  quatenus  cum  Abrincensi 
libro  conveniant  vel  nou  conveniant.  id  ut  intellegatur,  subiecimus  locos  aliquot  ad  eam 
quaestionem  pertinentes. 

33,  14  ius.  gens  igitur  Britonum  Scottorum  Pictorumque  impetum  non  ferens 
X  solus. 

35,  23  perexigui]  i),    nec    perexigui  Q,   nec    pro    exigui  XP,   non   .  .  .   per- 

exigui  A. 

36,  3     repellunt]  ACDQ  cim  Bedu,  repellunt  nos  PX. 
36,  3     haec]  CI)Q,  haec  oriuntur  APX  cnm  Beda. 

36,  19  uastitate]  ACDPQ,  uastatione  Beda  et  inde   o^nnor  uastatio  est  {ortum 

ex  uastatioe)  X. 
36,  22  intetyolant  locum  ex  versione  vidgata  AX. 

37. 22  ueterum]  CD,  ueterum  inimicorum  X,  uetercs  inimici  (forma  loci 
inutata)  A,  ueterum  hostium  PQ. 

38,  12  tyranno]  CDPQ,  tyranno  uortigerno  A,  tyranno  gurthigerno  britannorum 
duce  X  adhibito  Beda:  cum  suo  rege  Vortigerno. 

38,  20  omine]   CDPQ,  secundo  omene  X,  .secundo  ut  oppinabantur  omine  A. 

39,  21  ac  si  gelantibus]  ac  sigilantibus  C,  ac  sigillantibus  Dl^,  ac  semigelanti- 

bus  A',  ac  simigelantibus  A. 

39.23  domorum  ruinasj   CDPQ,  horribiles  domorum  ruinas  ^X 

40,  1 1  usque]  CDPQ,  usquequaque  A  ciim  Beda,  ita  usquequaque  X. 

40,  12  qui  solus  forte  Romanae  gentis  tantae  tempestatis  collisione  (-ni  P) 
occisis  in  eadem  parontibus  purpura  nimirum  indutis  (indutus  P) 
superfuerat]  CDPQ,  qui  solus  fuit  comes  fidelis  fortis  ueraxque  forte 
Romanae  gentis  qui  tantae  .  .  .  superfuerat  X,  qui  solus  fortis  super- 
fuerat  de  Romana  gentc  occisis  pareutibus  purpura  indutus  in  eadem 
collisione  tantae  tempestatis  A. 

40,  15  cessit]  CDQ,  ex  uoto  cessit  APX. 

40,  18  Badonici  montis]  ACDPQ,  Badonici  montis  qui  prope  Sabrinum  hostium 
habetur  X. 

12,  19  stupes]  CDQ,  siuc  stupes  ..-1,  saeue  stupes  P. 

45,  5     palata]  CDQ,  propalata  AP. 

46,  1 1   neumaque]  C^,    pneumaque  DQ,    neuque  C^,     neque  A    (forma    loci 

mutata)  P. 
49,  5     compleuerat]  compleuerit  AP. 
49,  8     ergo]  rogo  AP. 
19,  1 1  itemquc]  itaque  AP. 
bl,  33  clamoris]  cUingoris  AP. 

62,  1 1   vcrha  saepius  detrahentes  et  raro  uera  dicentes  post  decidentes  ins.  AP. 
69,  13  domini    misericordiam]    dei    (et    domini    add.   A)    nostri    {mn.    miseri- 

cordiam)  AP. 

79,  7     poenali]  DQ,  ferah  AP. 

80,  20  id]  DQ,  id  quod  positum  est  AP. 

80,  21   super]  Q,  supra  D,  supra  fundamentum  AP. 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  17 

SimilikM'  iii  ininonbus  iiec  (aiiien  riicile  casiii  tribuendis  passini  facit  codex 
Abrincensis  cum  editione  Polydoriana.  ut  u(l,  14  atiscifabo  —  50,  15  (ilii  nahaath 
—  57,  I  conucrlam  —  57,  5  calciabnut  —  00,  14  rcgibus  —  68,  14  bcstiae  —  68,  16 
compleanfur  —  71,  14  nouissimo  cet. 
Haec  qui  expendit,  intelleget  tribus  libris  intcrpolatis  subessc  arclietypuni  interpolatum 
et  ipsum,  scd  modestc,  doinde  iu  singulis  interpolationem  ex  margino  fortasse  in  textum 
latius  se  propagasse.  scilicet  Cantabrigieusis  X  qui  non  pervonit  nisi  ad  p.  41,  14,  in 
brevi  hac  operis  parte  non  raro  ad  A  prope  accedit.  ut  qucrnlum.  pro  flebili  libelhim 
uterque  appellat  et  40,  12  uterque  ex  forte  adverbio  fortum  effecit;  interpolatio  autem 
ei  libro  propria  quatenus  prooesserit,  et  hic  locus  et  40,  18  determinatio  montis  Bado- 
nici  aliaque  comphira  ostendunt.  diversam  viam  ingressus  Polydorus  Cottonianum  librum 
ducem  sumens  textum  proposuit  in  universum  sincerum:  at  ubi  ab  eo  deflectit,  ple- 
rumque  ad  Abrincensem  tam  prope  accedit,  ut  cum  duobus  Ubris  sc  usum  esse  ipse 
scribat,  alterum  habuisse  videatur  hodie  deperditum  interpolatiouis  eius,  quam  Abrin- 
censis  subiit,  prima  rudimcnta  habentem.  uam  gemello  Abrincensis  si  usus  esset,  sine 
dubio  graviora  vitia  inde  traxisset.  —  Probabile  est  interpolatorem  eum,  ad  quem 
redeunt  insiticia  tribus  his  libris  communia,  adhibuisse  Bedam.  historiam  eius  notam 
fuisse  ei  qui  scripsit  codiccin  X  inde  intellegitur.  quod  eam  expihivit  in  indice  capitum 
texendo;  sed  cum  capitum  iuscriptiones  hbri  A  totae  differant,  id  ad  interpolationem 
primariam  non  pervenit.  at  quos  supra  attulimus  locos  36,3.  38,  12.  40,  II  magis 
crediderim  interpolatos  esse  Bedae  historia  adhibita  quam  imperfecte  traditos  esse  in 
recensione  meliore. 

Cantabrigiensis  bibliothecae  publicae  codex  Ff.  I  27  saec.  XIII  compactus  estx 
moderante  archiepiscopo  Parker  ex  codicibus  diversis,  pars  autem  eius,  qua  continentur 
Gildas  noster  et  historia  Britauuiae  sulj  nomine  Ncnnii,  origine  non  Durhamcusis  est, 
ut  iudicat  Stevenson  (praef.  ad  Nennium  p.  XVI),  sed  inscripta  libcr  sanctc  3Iarie  de 
Salleia  venit  (ut  ex  schedis  Bradshawianis  monuit  Jenkinson)  ex  abbatia  Sawley  (prope 
Gisburne,  Yorkshire)  Cisterciensium  condita  a.  1 13S.  codicem  tempore  Balii  fuisse  Cauta- 
brigiae  ad  S.  Edmundum,  nunc  esse  ibidem  apud  Benedictinos  Galius  (^691)  testatur. 
continet  Gildae  libellum,  ut  supra  dixi,  uon  integrum  descriptum:  prologus  auctoris 
exhibetur  breviatus  et  abest  pars  posterior  inde  a  c.  27  tota  utpote  a  rcrum  gestarum 
memoria  aliena.  e  contrario  qui  archetypum  scripsit  (nam  ab  huius  ipsius  codicis  hln-aru) 
haec  non  videntur  addita  esse)  Cormac  quidam,  ut  supra  p.  11  vidimus,  et  tituhmi 
operis  subscriptionemque  ita  amplificavit,  ut  ibi  rettuliraus,  adiecta  etiam  de  auctoris 
aetate  scriptisque  aliis  fabulosa  notitia,  et  inseruit  post  praefationem  capitum  indicem 
hunc : 

mCIPIVNT  CAPITVLA  LIBEI  SEQVENTIS. 
Capitiduni  I.  Descriptio  Britanniae  insulae  et  quod  iHa  divina  statera  terrae 
totius  ponderatrice  sit  librata,  de  eius  situ,  habitu  et  qualitate,  de  amoenitate  et  pulcn- 
tudine,  de  fertilitate  et  ubertate,  de  longitudine  et  latitudine,  de  civitatibus  antiquis 
et  fluminibus  praecipuis,  de  rivis  pernitidis  et  leni  murmure  serpentibus.  de  lucidis 
fontibus  ct  congruis  animalium  pastibus,  de  frigidis  lacubus  et  torrcntibus  exundautibus. 

II.  De  nimia  tyrannide  indigenarum  et  crudelitate  saevissima  ydolatrarum. 

III.  Quam  dolosc  Romani  Britones  sibi  subegerint  et  quam  bellicose  ipsis  diutius 
reluctaverint. 

IIII.  Quomodo  Romani  postremo  Britonibus  praepositos  vectigales  praefecerint, 
ita  ut  non  Britannia,  scd  Romania  iusula  censeretur,  et  quicquid  habere  potuisset  aens 
et  argenti  vol  auri,  imagine  Caesaris  notaretur. 

V.     Quo    temporc    Christus    in    mundum    venerit    et  quanta    persecutio   tempore 

Diocliciani  emerseiit. 

3 

CHRONICA   III. 


18  GILDAE  SAPIENTIS 

VI.  Quanta  martyrum  gloria  tam  in  Britannia  quam  in  universa  tuuc  eftloruerit 
ecclesia. 

VII.  Quomodo  ccclesia  redivivo  tiore  respiraverit,  sed  tamen  Arriani  contagio 
infecta  defecerit. 

VIII.  Qualiter  gens  Britonura  imperatores  Romanos  attriverit. 

IX.  Qualiter  Britones  arctati  a  Scottis  et  Pictis  pro  Romano  miserint  auxilio  et 
obtinuerint ;  et  quale  consilium  Romani  eis  dederint,  videlicet  ut  inter  duo  maria  murum 
per  milia  passuum  plurima  trans  insulam  instruerent  (-rint  X)  a  mari  Scotiac  usque  ad 
mare  Hiberniae,  id  est  a  Kair  Eden  civitas  antiquissima,  duoruni  ferme  milium  spatio 
a  monasterio  Abercurnig,  quod  nunc  vocatur  Abercorn,  ad  occidentem  tendens,  contra 
occidentem  iuxta  urbem  Alcluth.  at  insulani  murum  non  tam  lapidibus  quam  cespitibus 
construentes  ad  nihihim  utilem  statuunt ,  quia  statim  Romanis  repatriantibus  iterum  ab 
ipsis  impugnati  suut  (Beda  h.  eccl.  1,  12). 

X.  Quam  misere  legati  Britonum  Romam  iterum  mittuntur,  scissis  vestibus,  nudis 
pedibus,  opertis  sablone  capitibus,  hibricis  gressibus,  lacrimosis  postulationibus,  querulis 
vocibus,   cunctis  membris  contrementibus ,    a  Romanis   auxiha  petentes  et  impetrantes. 

XI.  Quoraodo  Britones  rursum  Romanura  solatiura  repetierunt,  et  qualiter  Roraani 
sese  excusaverunt,  sed  tamcn  laudare  et  monerc  coepcrunt,  ut  murum  a  mari  ad  mare 
facerent,  quod  et  fecerunt  a  mari  Norwagiae  usque  ad  mare  Galwadiae  per  octo  pedes 
latum  et  duodecim  altum  et  turres  per  intervalla  construxerunt,  eo  in  loco  ubi  Sevcrus 
imperator  maximam  fossam  firmissimumquc  vallum,  crebris  insuper  turribus  communitum, 
per  CXXXII  milia  passuum  longe  ante  fecerat,  id  est  a  villa,  quae  Anglice  Wallesende 
dicitur,  Latine  vero  Caput  Muri  interpretatur ,  quae  est  iuxta  Tinemuthe ;  qui  murus 
multum  distat  a  praefato  vallo  apud  meridiem,  quem  antea  apud  Kair  Eden  supra 
mare  Scotiae  constituerunt. 

XII.  Qualiter  gens  scabra  Scottorum  comperta  excusatione  Romanorum  in  Bri- 
tones  insurrexerint  et  eos  persequendo  lacesserint. 

XIII.  Quod  Britones  adhuc  more  solito  ad  Romanos  mittentes  nichil  profecerint, 
sed  rursum  suis  viribus  innitentes  Pictos  propulerint. 

XIIII  Quoraodo  oranis  iustitia  a  Britonibus  perierit  et  omnis  nequitia  pro  veri- 
tate,  etiara  inter  religiosos,  succreverit  (-uent  X). 

XV.  Quod  Britones  pro  Saxonibus  miseruut  et  eos  deo  iudicante  pro  peccati 
iiagello  susceperunt. 

XVI.  Qualiter  gens  Saxonica  cum  tribus  kyulis  (superscr.  .i.  longis  navibus)  Bri- 
tanniam  appulerit  et  postea  Britones  impugnaverit. 

XVII.  Quoraodo  Saxones  suratus  raaiores  solito  cxpetunt  ct  hoc  gcnere  im- 
pugnandi  niatcrias  quacsierunt  et  sancta  dei  diripuerunt. 

XVIII.  Qualiter  Ambrosius  Aurelianus  solus  eis  restiterit  et  quis  Gildae  Sapientis 
nativitatis  annus  sit. 

XIX.  Quomodo  gens  Britannica  postea  tota  ydolatriae  erroribus  sit  subdita. 

XX.  Recapitulatio  singulorum,  quae  superius  descripta  sunt,  epigramatura,  in  qua 
recapitulatione  auctor  operis  promittit  sc  maiorem  librum  dc  regibus  Britonum  et  de 
proeliis  eorum  describendum,  quem  et  postea  facit  (cf.  qtiae  supra  p.  11  cx  eodem  codice 
attulimus). 

Expliciunt  capita. 
Glossae  quoque  passim  in  codice  reperiuntur  supra  versum  adscriptae,  ut  sunt  p.  28,  13 
meliorata\  ornata  —  28,  19  eisdcm]  montihus  —  imprimehant]  ostendehant  —  28,  20  lucidis] 
sifinahant  —  28,  21  accuhnntihus]  occupantihus  —  20,  I  piijnus]  piscis  et  sic  deinccps;  pau- 
cas  alias  rettuli  in  apparatum.  dcuique  in  margiue  libri  adsunt  adnotationes  hac  scriptae 
manu  antiqua: 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  19 

p.  29,  16  Porpliyrius]  Porpliirius  isto  quidam  heroticus   iuit  ideoque  noniinat  eum 

canom,   quiii   dixit,    quod    j^roplietia  Danielis    nou   fuit  prophetia,  sod  historia. 

adversus  istum  ler.  exposuit  Daniolom. 
p.  32,  21  Arriana]  Agricohx  quidam  honio  diseipulus  Arriani  qui  perturbavit  fidem 

Brittonum. 
p.  33,  9  capita]    Occidit   namque   G[ra]tianum,   Valentin[ia|nuin   vero   cum    m[atre] 

Iloma  expulit. 
p.  33,  12  gentibus]  Quia  Scotti  tu[ne]  temporis  in  Hybern[ia]  habitabant  et  Pic[ti| 

in  Scotia,  id  est  ab  aqu|ilo]no. 
p.  34,  9  eursus]  [ad  si]railitudiuem  [sun]t  haec  onmia. 
p.  34,  25  peltis  ensibus]  peltis  scilicet  scutis,  ensibus  gladiis. 
p.  30,  17  in  extrema  parte]  [u|bi  Picti  habitabant  [ant]iquitus. 
De  interpolationibus  tam  huic  libro  cum  aliis  comniunibus  quam    propriis   supra    fp.  Hi) 
diximus. 

Polydorus  A^ergilius  Urbinas  qui  primus  Gildae  librum  edidit  (iuscriptum  est  indici:  P 
'opus  novum.  Gildas  Britannus  monachus,  cui  Sapientis  cognomentum  est  inditum,  de 
'calamitate  excidio  et  conquestu  Britanniae,  quani  Angliam  nunc  vocant,  author  vetustus 
'a  multis  diu  desyderatus  et  nuper  in  gratiam  d.  Cutheberti  Tonstalli  Londinofi  epi- 
'scopi  formulis  excusus')  in  praefatione  ad  Cuthebertum  eum  data  a.  d.  VIII  id.  April. 
1525  Londini  postquam  narravit  Gildae  nomen  reperisse  se  apud  Bedam  et  Gulielmum 
Neuburgum,  ita  pergit:  'longo  post  tempore  tandem  mihi  quaerenti  in  manus  incidit  .  .  . 
'at  tu,  optimc  episcope,  .  .  haud  multo  post  alterum  codicem  omnibus  vestigiis  indagatum 
'reperisti.  ita  fama  veteris  autoris  inventi  brevi  ad  omnium  bonarum  artium  studiosissi- 
'morum  aures  tacile  pervenit  tantumque  eius  desyderium  fecit,  ut  placuerit  tandem 
'aliquando  vulgari  vel  ea  de  causa,  ut  diluceret  fraus  nebulonis  pessimi,  qui  paucis  ante 
'annis  ex  cuiusdam  Gaufredi  scriptis  breviarium  composuerat  illudque  Gildae  Sapientis 
'falso  compendiuni  inscripserat.  quare  tu  non  modo  codicem,  sed  etiam  laboris  socium 
'dedisti  familiarem  tuum  Robertum  Ridleium  sacerdotem  cum  honestuni  tum  in  theo- 
'logia  probatum.  nobis  igitur  ad  rem  aggressis  codices  simul  conferentibus  ac  errata 
'tollere  conantibus  ecce  subito  longe  gravissimus  obrepsit  labor:  deprehendimus  enim 
'bonam  partem  sacrorum  testimoniorum,  quibus  auctor  ita  utitur,  ut  scribendo  saepe 
'desinat  esse  suus,  non  consentire  cum  suis  autoribus  ....  legem  iam  pridem  librorum 
'veterum  castigatoribus  datam  secuti  nonnuUa  resecuimus,  addidimus  autem  nihil.  ipse 
'vero  postea,  ut  oratio  per  liyperbaton  passim  obscurata  planior  fieret,  uno  vel  altero 
'loco  verbum  longius  positum  magis  pcr  apposite  (sic)  locandum  curavi'.  duorum  co- 
dicum,  quos  habuisse  se  ait  Polydorus,  alterum  fuisse  Cottonianum  eumque  praecipue 
ab  editore  expressum  esse  et  ob  alias  causas  probabile  est  et  testatum  a  Galio ') ; 
certe  ubicumque  ab  eo  editio  recedit,  discedit  in  peius.  alterum  quem  adhibuit  librum 
supra  ostendimus  prope  accessisse  ad  Abrincensem,  sed  longe  afuisse  ab  interpolationis 
statu  eo,  quem  hic  prae  se  fert.  contra  Cottonianum  pauca  commuuia  habet  Poly- 
dorus  cum  libro  D  casu  fere  ettecta,  ut  sunt  haec:  4S,  23  molimen]  CQ,  ttolumcn  DP 
(deficit  ^)  —  49,  12  adncctentem]  ACD^^Q,  adnectantem  D^P  —  85,9  crinicidis]  CQ, 
funicidis  DP  (cum  vulgata;  deficit  A).  qualisqualis  fuit  codex  alter  Polydorianus  hodic 
deperditus,  boni  nihil  suppeditavit,  neque  propter  eum  editio  princeps  adhibenda  est, 
sed  ea  carere  non  possumus  ad  lectiones  codicis  Cottoniani   ubi  iam  ipse  deficit  deter- 


1)  Reprehendens  in  praefatiouo  oo8  qui  Nenniana  qiiae  diountur  Gilclae  adiudicavissent  ita  ait:  'intcr 
'quos  Polydorus  enndcni  erroreni  erravit,  ut  patct  inspicienti  annotatinnculani ,  quara  propria  raanu  suo  ms. 
'Gildae  praefi.\it:  liabetur  illo  codcx  in  liibliotheca  Cottouiana'.  Galius  scilicct  codicem  usiu-pavit  uondum 
igue  iuiraiuutuni. 

3* 


20  GILDAE  SAPIENTIS 

minandas.  ceterum  quod  ait  Polydorus  resecuisse  se  quaedam  (quae  nostrae  editionis 
margo  indicat),  transposuisse  pnuoa,  ut  sermo  olniior  evaderet,  praeterea  tradita  repeti- 
visse,  nisi  nimium  premas  (nam  nou  solum  in  minoril)Us  passini  a  traditis  recessit,  sed 
etiam  vituperia  iu  sacerdotes  collata  (c.  66)  mitigavit  interpolaudo)  vera  esse  invenies. 
—  Ex  editione  principe  descriptus  est  codex  Parisinus  Lat.  15174,  antea  S.  Victoris  686, 
saec.  XVI  omissa  praefatione  et  parte  extrema  (finit  p.  61,  31  in  dipeis) ;  absunt  ab 
eo  libro  omnia  a  Polydoro  praetermissa. 
Q  lohannes  losselinus  deuuo  sub  indice  lioc:  'Gildae,  cui  cognomentiim  est   Sapientis, 

'de  excidio  et  conquestu  Uritanniae  ac  flebili  castigatione  in  reges,  principes  et  sacer- 
'dotes  epistola  vetustissimorum  exemplariorum  auxilio  nou  solum  a  mendis  plurimis 
'vindicata,  sed  etiam  accessione  eorum,  quae  in  prima  editione  a  Polydoro  Vergilio 
'resecta  erant  multipliciter  aucta'  a.  1568  (Londini  excudebat  lohannes  Deius,  foll.  99), 
Gildae  libellum  edidit  iussu  Matthaei  Parker  archiepiscopi  Cautuariensis  veteris  historiae 
Britaunicae  sospitatoris  egregii ,  quem  in  praefatione  adloqueus  ita  de  libris  a  se  ad- 
liibitis  exponit:  'incidi  nuper,  humanissime  domine,  tua  quidem  auctoritate  usus,  in 
'duos  veteres  codices  Gildae  Britonis,  quorum  alter  literarum  notis  valde  peregrinis  et 
'ab  usu  nostro  iamdiu  alienis  (quippe  amplius  sexcentis  hinc  annis  scriptus)  ad  biblio- 
'thecam  Augustinensem  Cantuariae  olim  pertinuit,  alter  quidem  niulto  recentior  et 
'scriptura  non  aeque  diligenti  (qui  tamen  minimum  ab  illo  altero  discrepat)  fuit  olim 
'Glastoniensis  coenobii,  at  iam  est  cuiusdam  generosi  iurisperiti  Cautiani  solus  et  proprius'. 
reprehendit  deinde  Polydorum  quod  non  solum  multa  omiserit,  sed  etiam  tradita  passim 
mutarit  et  alia  et  sacra  scripturarum  testimonia :  'scripturarum  (lectionem),  quam  vulgo, 
'sed  falso  veterem  dicimus,  temporibus  Gildae  in  ecclesia  nou  extitisse  publico  usu 
'receptam  per  omnes  scripturarum  libros,  certum  erit  lectori  quingentis  locis  in  hoc 
'tam  exiguo  libello  in  medium  prolatis,  quae  paucis  quidem  verbis  cum  vulgata  lectione 
'conveniunt'.  codicum  illorum  duorum  autiquiorem  supra  (p.  1 3)  dixi  videri  esse  eum,  qui 
postea  factus  est  Cottoniauus;  certe  recensio  losseliniana  ad  eum  librum  ita  sese 
applicat,  ut  nuUo  loco  eum  superet  propriis  et  bonis  lectionibus  plane  destituta.  alterum 
librum  esse  adservatum  hodie  Cantabrigiae  nostrum  I)  extra  dubium  est;  nam  in 
margine  libri  scripti  a  typotheta  editionis  paginae  adnotatae  sunt  et  adscriptae  item 
adnotationes  quaedam  losselinianae,  ut  ad  p.  48,  16  hactemis  aucfor  .  .  .  plene  citat  (quam 
ex  Polydoro  repetiit)  et  ad  p.  48,  20:  verha  hic  inchisa  pracfermissa  sunt  a  Folydoro.  deni- 
que  quamquam  raro,  ut  ipsc  in  praefatione  significat,  alicubi  tamen  losselinus  lectionem 
codicis  deterioris  praetulit: 

44,  28  uite]  CP,  uita  D^^,  om.  DK 

78,  19  deum  adhaeretis]  C,  deo  adhaeretis  P,  deum  creditis  J),  deo  creditis  C^. 
In  universum  ea  fide  eaque  industria  losselinus  propositum  perfecit,  ut  codicem  pri- 
marium  longe  accuratius  repraesentarit  quam  aut  librarius  codicis  D  aut  editio  P  et  vel 
talia,  ut  46,  11  fucifcrornm  pro  furcifcrorum,  ex  codice  adsumpserit.  ut  iutellegatur 
quid  ex  Polydorianis  retinuerit,  principis  editionis  variam  lectionem  adiecimus,  acciditque 
aliquando,  ut  aut  errorem  Polydori  non  plene  emendarit  (ut  35,  23  nec  pro  exigui  est 
in  /•',  perexigni  recte  in  D,  nec  pcrexiyui  in  Q)  aut  errorom  in  textuni  intulerit  (ut  78,  1 7 
ncstimentis  CDP,  nestitu  Q);  sed  ubicumque  deficit  (/,  primariuni  locum  in  co  supplendo 
tenet  Q. 
H  Ileidelbergensis  bibliothecae  publicae  exemplari  cditionis  losselinianae  quas  manus 

aequalis  adscripsit,  maxime  in  parte  priore  nec  multis  locis,  varias  lectiones,  earum 
partem  certe  proficisci  ex  libro  scripto  dubitari  non  potest;  adsunt  orthographica,  ut 
26,  10  illucescente]  inluccessenfe  —  52,  15  cithara]  cyfhara  —  66,  7  simnlacrorum]  simu- 
lachrorum  et  aperte  corrupta,  ut  51,  27  ab  omni  nationc]  aliliominafioni.  ipse  codex 
is,   quem  adnotator   adhibuit,   videtur  periisse;   scd   adnotata   tam  propc    acceduut   ad 


DE  EXCIDin  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  21 

codicem  7),  ut  conicere  possis  eum  uoii  ipsum  descriptum  osse  ex  Cottoniano,  sed 
archetypum  eius  et  ex  eo  arclietypo  pendcre  adnotatorem  ireidclbergenseni.  supplent 
ita  aii(iuat(Muis  uotae  hac  (juod  in  codice  1)  deficit  principium  et  aliquoties  co  prae- 
stant.     subieci  unde  id  cognoscitur  locos  potiores: 

30,  17  seruitutis]  ADWQX,  uirtutis  2)',  alii  virtutis  II. 

32,  y     discerptionej  AB^^FQ,   decerptione  X,   distencione  J)\   alii  distentione  //. 

32,  Ifj  nece  suorum]  AD  (text.)  Q,  nece  sui  HX,  al  sni  D  (murg.),  necis  P. 

32,  27  romanum]  CT)  (maiy.J  PQ,  romanorum  7)  (tcxt.),  al.  romanorum  11. 

34,  7  opprobrio  obrosum]  CPQ,  opprobriosum  D'^,  alii  opprobriosum  //,  op- 
probria  X,  opprobrio  ..»  />',  improbitate  obrutum  Beda. 

36,  IG  hyberni]  CPQ  cuni  Beda,  hyberni ..  I),  yberniis  H,  ad  hibernas  X. 

37,  10  ueterno]  CDH,  ueteri  PCt>,  ueterano  X. 

Editiones  praeter  duas  antiquissimas,  quarum  modo  memininus,  et  meras  repe- 
titiones  priorum,  ut  quae  habentur  inter  collectiones  patrum  Latinorum,  prodierunt  hae : 
Thomao  Gale  (liistoriae  Britannicae  Saxonicae  Anglo  -  Danicae  scriptores  XV  vol.  1 
Oxoniae  a.  1691  p.  1 — 39),  qui  in  parte  priore  expressit  fere  codicem  X  adiccta  varia 
lectione  editionis  losselinianae,  in  parte  posteriore  hanc  repetivit  codice  Cottoniano, 
ad  queni  ait  hanc  se  exegisse,  vix  adhibito;  losephi  Stevenson  (^Londini  1S3S.  8.),  quae 
repetita  ex  parte  a  Sanmartio  et  extra  Britanniam  potissimum  adhibita  ipsa  pessima 
est;  Henrici  Petrie  inserta  monumentis  historiae  Britannicae  vol.  1  (1848)  p.  1 — 46. 
denique  in  sylloge  ecclesiasticorum  documentorum  edita  ab  Arth.  Haddan  et  Guil.  Stubbs 
vol.  1  (Oxlbrd  1869)  p.  44  seq.  omissa  parte  historica  quae  exhibentur  Gildana  dili- 
gentissime  tractavit  optimiis  quondam  amicus  et  huius  operis  fautor  insignis  Henricus 
Bradshaw  bibliothecae  Cantabrigiensis  praefectus. 


Laudant  Gildam  scriptores  hi. 

Columba  abbas  ad  papam  Gregorium  c.  a.  600  (MG.  epp.  III  p.  156  seq.):  'Ceterum 
'de  episcopis  ilhs  quid  iudicas  interrogo,  qui  contra  canones  ordinantm',  id  est  quaestu? 
'Simoniacos  et  Gildas  (v.  l.  giltas)  auctor  pestes  scripsit  {v.  l.  scripsistis) ;  numquid 
'cum  ilhs  communicandum  est '.'  ...  tertio  interrogationis  loco  responde  adhuc  quaeso, 
'si  non  molestum  est:  quid  faciendum  est  de  monachis  ilhs,  qui  pro  dei  intuitu  et 
'vitae  perfectioris  desiderio  accensi  contra  vota  venientes  primae  conversiouis  loca 
'relinquunt  et  invitis  abbatibus  fervore  monachorum  cogente  aut  laxantur  aut  ad  deserta 
'fugiunt  ?  Vennianus  ^)  auctor  Gildam  (y.  l.  giltam)  de  his  interrogavit  et  elegantissime 
'ille  rescripsit:  sed  tamen  discendi  studio  semper  maior  metus  adcrescit'.  —  Prior  locus 
fortasse  respicit  ad  epistulae  quam  habemus  c.  65.  66;  posteriorem  supra  p.  12  diximus 
spectare  ad  epistulas  de  iure  canonico  deperditas. 

Historiae  Brittonum  auctor,  qui  Gildani  non  citavit,  sed  compilavit,  quid  inde 
sumpserit,  ad  eam  aduotabitur. 

Bedae  de  eo  testimonium  supra  p.  1 1  adlatum  est.  quae  ex  eo  excerpsit  in- 
venientur  in  apparatum  relata. 

Alcuinus  in  epistula  n.  28  (p.  206  Jaffe)  ad  Aethelhardum  archiepiscopum  Cantuari- 
ensem  data  a.  793:  'Legitur  m  hbro  Gildi  Brettonum  sapientissimi ,  quod  idem  ipsi 
'Brettones  propter  rapinas  et  avaritiam  principum,  propter  iniquitatem  et  iuiustitiam 
'iudicum,  propter  desidiam  et  pigritiam  praedicationis  episcoporum,  propter  luxuriam, 
'et  malos  mores  populi  patriam  perdiderunt',  item  in  altera  n.  86  (p.  37 1  Jaffe)  data  ad 
Cantuarienses:  'Discite  Gyldum  Brittonem  sapientissimum  et  vidcte,  ex  quibus  causis 
'parentes  Brittonum  perdideruut  regnum  et  patriam,  et  considerate  vosmet  ipsos  et  iu 
'vobis  paene  simiHa  invenietia'. 

1)  Vide  supra  p.  12.  paeiiiteutiale  eius  a  Columbano  passini  adhibitum  edidit  Wasserschleben  Buss- 
ordnurujen  dcr  abendlandischen  Kirche  p.  168  seq. 


22  GILDAE  SAPIENTIS 

"Wurdistenus  abbas  monasterii  Landenevec  ante  a.  884  vitam  scripsit  fundatoris 
oius  sancti  Winwaloei ,  cuius  Usserius  (Britann.  eccl.  antiquitates  od.  1687  p.  225)  ad- 
liihuit  codicem  bibliothccao  Oottonianae,  integram  cdidit  ad  libros  scriptos  duos,  chartu- 
larium  scilicet  quod  dicunt  Landevenecense  saec.  XI  (A)  et  Parisinum  n.  5010«  saec. 
XII  (B)  A.  de  la  Borderie  (cartulaire  de  Vdbhaye  cle  Landevenec  Rennes  1888).  eius 
vitae  principium  cum  excerptum  sit  ex  Gildanis  pendeatque  auctor  omnino  a  libro  Gildae 
recensionis  Gallicae  nostris  longe  antiquiore,  eum  locum  Zimmero  commendante  hic 
repetivimus.  'Britannia  insula,  de  qua  stirpis  nostrae  origo  olim,  ut  vulgo  refertur, 
'processit,  locorum  amoenitate  inclita,  inuris,  turribus  niagnisque  quondam  aedificiis 
'decorata,  haec  magnam  iiabuisse  reruni  copiam  narratur,  exuberasse  pre  cunctis  quae 
'huic  adiacent  terris,  frumenti,  mellis,  lactisque  simul  fertilissiraa,  sed  non  omnino  vini 
'ferax  (Bacclius  enim  non  amat  frigus),  quia  vi  aquilonis  nimia  constringitur.  haec 
'igitur,  tantis  enutrita  bonis,  ut  herba  tempore  florum  pi-inio  crevit:  sed  mox,  ut  seges 
'quae  nunquam  gelu  premitur  (cito  enim  caumate  exorto  omnia  nociva  quae  fruges 
'ruminent,  emittit)  zesaniam  semenque  tyrannorum  genuit  pestiferum.  cui  soli  fecun- 
'ditas  suberat,  et  Sabrina  et  Tamen  (tamenta  A)  fiuvii  per  plana  diffusi  ac  per  oppor- 
'tuna  divisi,  augmentis  (augmen  B)  ubertatis  impendebantur.  Imic  universae  regioni, 
'bonis  male  utenti,  abundantia  rerum  causa  fuit  malorum.  ex  abundantia  enim  luxuria, 
'foedae  libidines,  idolatria,  sacrilegia,  furta,  adulteria,  periuria,  homicidia  et  ceterae 
'vitiorum  soboles,  quibus  omne  humanum  genus  obligari  solet,  adolevere.  et  ne  eius 
'antiqua  profundius  repetam  facinora,  qui  haec  plenius  scire  voluerit  legat  sanctum 
'Gyldani,  qui  de  eius  situ  et  habitatione  scribens,  et  eius  mira  in  Christo  conversione 
'statimque  ritu  paene  paganico  apostatione  et  divina  lugubriter  insecuta  ultione  et  eius 
'iterum,  ne  penitus  in  favillam  et  cineres  redigeretur,  miseratione,  multa  eius  actibus 
'congrua  bene  et  irreprehensibiliter  disputat.  haec  autem  quondam  (om.  A)  patria 
'Cyclopum,  nunc  vero  nutrix,  ut  fertur,  tyrannorum  [de  Sicilia  hacc  Isidoriis  14,  G,  33] 
'divinis  non  inulta  raro  diu  quievit,  propter  sua  peccata,  flagellis :  aut  enini  crebris 
'hostium  irruptionibus  aut  civium  inter  se  invicem  concussionibus  aut  fame  peste  gladio 
'morbisque  insectata  acerrimis.  sed  longe  ab  huius  quoque  moribus  parvam  distasse 
'sobolem  suam  non  opinor,  quae  quondam  ratibus  ad  istam  devecta  est,  citra  mare  Bri- 
'tannicum,  terram,  temporc  non  alio  quo  gens  barbara  dudum,  aspera  iam  (in  Uslier) 
'armis,  moribus  indiscreta  Saxouum  maternam  (maternum  Ti  ct  Usher)  possedit  cespitem. 
'hinc  (tunc  Usher)  se  cara  soboles  in  istum  conclusit  sinum  quo  se  tuta  (se  t.  om.  Usher) 
'loco,  magnis  laboribus  fessa,  ad  oram  concessit  (consedit  Usher)  sine  bello  quieta. 
'interea  miserorum,  qui  materna  (paterna  Ushcr)  incolebant  rura,  peste  foeda  repente 
'exorta,  catervatim  et  absque  numero  et  absque  sepultura  miseranda  sternuntur  corpora. 
'et  (ex  Usher)  hac  lue  magna  ex  parte  antiqua  desolatur  patria.  tandemque  pauci  et 
'multo  pauci,  qui  vix  ancipitem  effugissent  gladium,  aut  Scoticam  quamvis  inimicam, 
'aut  Belgicam  (bellicam  A),  natalem  autem  propriam  linquentes,  coacti  acriter  alienam 
'petivere  terram.' 

Wermonocus  Landevenecensis  discipulus  abbatis  Wurdisteni  in  vita  sancti  Pauli 
Leonensis  scripta  a.  884  (analecta  BoIIandiana  vol.  l  a.  1SS2  p.  20S  seq.:  Rccne  celticpic 
vol.  5  a.  1881/3  p.  413  seq.)  an.  p.  215,  A'.  cclt.  p.  421  enumerat  discipulos  qiuxttuor  pro- 
fectos  ex  schola  sancti  Iltuti  (vide  supra  p.  5),  scilicet  praeter  Paulum  Devium  sive 
Davidcm  et  Samsonem  'nec  non  et  sanctum  Gyldam,  cuius  sagacitate(m)  ingenii  in- 
'dustria(m)que  legendi  atque  in  sacris  canonum  libris  peritia(m)  liber  ille  artificiosa 
'compositus  instructione  quem  Ormestam  ^)  Britanniae  vocant,  declarat,  in  quo  de  ipsius 

1)  Vocabulutn  significationis  nondum  exploratae  de  Oiosio  iias.sim  usuipatni'  tam  in  codicibus  histo- 
i-iaruni  oius,  in  liis  Ambros.  D  23  sup.  scrijjto  c.  a.  700.  (luam  ubi  eommeraoratur  (Moerner  Orosius  p.  178  seq.). 
II.  (iaidoz  reoua  coUique  I.  c.  p.  derivat  id  a  vocabulo  Celtieo  yormes  (=  oppressio). 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  23 

'insulac  sitii  atqiic  iniscriis  scribens  iilurima  cius<lcin  inoribus  nKuc  pardi  iliscoloriluis 
'|cf.  p.  Ki,  1S]  valdc  couvenicntia  oracula  ad  illius  actus,  ubi  ei  visuni  cst  congrucrc,  cx- 
'probrandos  vcl  potius  coniuioncndos  sua  inter  vcrba  attestando  prophctica  cuni  magna 
'attestatione  bene  ac  subtilitcr  disputat.' 

Libor  Landavensis  (prodiit  inipensis  societatis  Wallisicae  curante  W.  T.  Rees  sub 
titulo  the  lihcy  Landawnsis,  Lli/fn  Teilo.  Llandovery  1840),  id  est  historia  archiepisco- 
patus  Llandaff  scripta  post  ossa  sancti  Dubricii  co  translata  a.  1120,  ante  a.  ut  vidctur 
1 1  ;{2  adhibitis  instrunientis  plcrisquc  vctustatis  indicia  ccrta  habentibus,  p.  94.  95  haec 
narrat  de  sancto  Tcliavo  Dubricii  successoro  primo :  'Li  illorum  autem  sanctornm 
'diebus  quidam  populi  de  Scythia,  qui,  sive  a  pictis  vestibus  sive  propter  oculorum 
'stigmata,  Picti  dicebantur,  innumera  classe  ad  Britanniam  devenerunt;  et  capti  amore 
'tcrrac  potiundac,  proptcr  Ijonaruni  rcrum  copiam,  qua  super  omnes  insulas  tunc  tem- 
'poris  pollcbat,  nuigis  traudc  quam  viribus  Britannos  invascruut,  ct  in  cos  niiram  tiran- 
'nidem  ad  tcmpus  oxercuerunt.  uoc  mirum  istaui  superari  ab  illa:  nam  Picta  gens 
'erat  subdola  et  multis  contlictionibus  tcrra  et  mari  exercitata:  ista  autom  quamvis 
'viribus  corporis  csset  praedita,  tamen  simplex  et  pacifica:  et  quia  nondum  esset  a 
'quoquam  tentata,  quasi  bellandi  nescia,  levius  subiugari  potuit.  siquis  autem  plenius 
'sciro  desidcrat,  in  liistoria  Gildac  Britannorum  historiograplii  rcperict.' 

CTaltVodus  Mouumetcnsis,  qui  c.  a.  11  oO — 1140  scripsit  historiam  rcgum  Britanniae, 
indigcuariun  fabulas  suo  ingenio  exornans,  ut  in  ipso  principio  ait  id  opus  suscepisse 
se  propterea  quod  'intra  mentionem ,  quam  de  eis  Gildas  et  Beda  luculento  tractatu 
fecerant',  nihil  invenisset  de  regibus  ante  Christum  natum  in  Britannia  regnantibus,  ita 
passim  in  opere  Gildam  adlegat,  aliquoties  ipsum  hunc  libellum  intellegens,  ut  4,  20 
laudat  lilirum  'quem  Gildas  de  victoria  Aurelii  Ambrosii  inscripsit'  (cf.  c.  25);  item  12,6 
eorum  quao  dc  statu  Britamiiac  Oadwallonom  regeni  facit  disscrcntem,  partcm  sumpsit 
ex  Gildao  c.  2 1  adscripto  uomiuc  ipsius  ('ut  Gildas  historicus  testatur") :  praeterea  Gil- 
danis  aliquoties  usus  est  nomine  non  enuntiato,  ut  ostendit  margo  editionis  nostrae. 
sed  praeterea  non  solum  Nouniana  quae  dicuntur  sub  Gildae  vocabulo  adlegat  (ita  6,  13), 
cui  ea  codices  quoque  plerique  tribuunt  (v.  \),  13),  sed  etiam  fabulosis  uarrationibus 
apud  neutrum  auctorem  inventis  non  raro  vetustuni  nomen  adscripsit.  ita  illo  loco,  ubi 
Gildam  ait  scripsisse  librum  de  Aurclii  Ambrosii  victoria,  relata  fabula  dc  rogo  Britanniao 
Lucio  sub  papa  Eleutherio  facto  Ohristiauo  ait  iu  libro  illo  contiueri  uomina  et  actus 
eorum  qui  Britannos  ad  Christum  converterint,  eademque  falsa  auctoritate  utitur  aliis 
locis,  ut  1,  17  relatis  litigiis  inter  fratres  Cassivellauni  nescio  quos  addit:  'quam  con- 
'tentionem  quia  Gildas  historiographus  satis  prolixe  tractavit,  eam  praeterire  praeelegi, 
'ne  id  quod  tantus  scriba  tanto  stilo  paravit,  viliori  dictamine  maculare  videar'.  similia 
reporiuutur  2,  15.  3,  5. 

Willelmus  Neuburgensis  (saec.  XII)  in  prooemio  historiae  Anglicanae  (MG.  SS. 
27,  224):  'Habuit  gens  Britonum  ante  nostrum  Bedam  proprium  historiographum  Gil- 
'dam,  quod  et  Beda  testatur,  quaodam  eius  verba  suis  htteris  inserens,  sicut  ipse  pro- 
'bavi,  cum  ante  annos  aliquot  in  eiusdem  Gilde  librum  legondum  incidissem.  cum 
'enim  sormonc  sit  admodum  impolitus  atquo  insipidus,  paucis  eum  vel  transcribere 
'vel  habere  curantibus,  raro  invenitiu-.  integritatis  tamen  eius  non  levo  documentum  est, 
'quia  in  veritate  promenda  propriae  gonti  non  parcit  et,  cum  admodum  parce  bona 
'de  suis  loquatur,  multa  in  eis  mala  deplorat  nec  veretur,  ut  verum  non  taceat,  Brito 
'de  Britonibus  scribere  [p.  30,  1 3],  quod  nec  in  bello  fortes  fuerint  nec  in  pace  fideles'. 

Radulfus  de  Diceto  (saec.  XII)  de  viris  illustribus  (supra  p.  9):  'Gilda  Britonum 
'gcsta  Hebili  sormono  descripsit  anno  incarnationis  DLXXXI.' 

Giraldus  Cambrensis  in  doscriptione  Kambriae  (scr.  a.  1 194)  1.  2  c.  2  (opp.  ed. 
Dimock  vol.  (3  p.  207) :  -Quod  et  Gildas  olim  in  Ubro  de  excidio  Britonum  more  historico 


24  6ILDAE  SAPIENTIS 

'suae  gentis  vitia  veritatis  amore  noii  suppiimens  his  verbis  declaravit :  noc  in  bello  tbrtes 
'nec  in  pace  fideles'.  pendet  opinor  ex  Willelmo,  sed  titulum  libri  enuntiat  ab  eo  non 
positum.  idem  in  praefatione  operis  citati  (1.  c.  p.  158):  'prae  aliis',  inquit,  'Britanniae 
'scriptoribus  solus  mihi  Gildas,  quoties  eundem  materiae  cursus  obtulerit,  imitabilis  esse 
'videtur,  qui  ea  quae  vidit  et  ipse  cognovit  scripto  commendans  excidiumque  gentis  suae 
'deplorans  potius  quam  describens  veram  magis  historiam  texuit  quam  ornatam.  Gildam 
'itaque  Giraldus  sequitur  . . .  factus  eiusdem  plus  sapientia  quam  eloquentia  .  .  .  imitator'. 
alio  loco  (1.  2  c.  2  p.  209)  Aurelii  Ambrosii  mentionem  iniciens  ait  eum  laudibus  efferri 
ab  Eutropio,  de  quo  vocabulo  dicetur  ad  historiam  Nennianam.  fabeUas  eius  Gildauas 
supra  p.  4  attuHmus.  

Orthographia  libri  primarii  C  antiqua  est,   id   est   non  raro  vera  medio  aevo  ob- 
litterata,   ibi   autem   ubi  a  vera  aberrat,   ipsa  vitia  plerumque  sunt  ex  genere  vetusto. 
notavi  haec. 
ae,  e,  oe: 

aciae  (abl.)  —  aeditus. 
merens  (=  maerens).     recte  caelestis. 
paena  (=  poena).     recte  ohoedientia. 
poenitentia  (et  sic  et  recte  paenitentia). 

e,  i: 

intelligere.     recte  genetrix  (certe  BQ  39,  1.  42,  2). 

i,  y: 

tyro. 

0,  u: 

adolescentia. 

b,  p: 

j)uplicus. 

c,  q: 

quoruiis  (=  coruus)  45,  23.     fere  cotidie. 

c,  t: 

induciae.     recte  condicio. 

d,  t: 

inquid  —  velud.     contra  set  plerumque  D. 

f,  plt: 

fantasia. 

h: 

exihere  —  hahunde  fere. 
m,  n: 

aliqmmdiu  —  recte  tamquam. 
t,  ct: 

recte  artus. 

exultatio. 
geminatio  consonantium  saepe  neglecta: 

diferre  —  lasus  —  ofendicula.     recte  conubium  —  immo  —  milia. 
adsimilatio : 

adsimilare  corr.  in  assimilare. 

conlatus  —  conpulsus. 

inmensus  —  inminere  corr.  in  imminere. 

offirmare. 


In  hac  epistola  quicquid  deflendo  potius  quam  declamando,  vili  licet  stilo,  tamen  1 
benigno,    fuero  prosecutus,   ne  quis  me,   affectu  cunctos  spernentis  omnibusve  melioris, 
quippe    qui   commune    bonorum    dispendium    malorumque    cumulum    lacrimosis    querelis 
defleam ,  sed  condolentis  patriae  incommoditatibus  miseriisque   eius   ac  remediis  conde- 
5   lectantis   edicturum   putet,    quia    non   tam    fortissimorum   militum    cnuntiare    trucis   belli 
pericula  mibi  statutum  est  quam  desidiosorum.    silui,  fateor,  cum  inmenso  cordis  dolore, 
ut  mibi  renum  scrutator  testis  est  dominus,  spatio  bilustri  temporis  vel  eo  amplius  praeter- 
euntis  imperitia  sic  ut  et  nuuc,  una  cum  vilibus   me  meritis  inhibentibus,   ne   qualem- 
cumque  adn)onitiimculam  scriberem.     legebam  nihiluminus  admirandum  legislatorem  ob 
10  unius  verbi   dubitationem  tcrram  desiderabilem  non  introiisse:   fiHos  sacerdotis    alienum  ^™';  f^'^"; 
admovendo   altari   ignem   cito    exitu  periisse:    populum    verborum    dei    praevaricatorem ''"^"j;  ^*' ^'- 
sexcentorum   milium  duobus   exceptis  veracibus   et  quidem  deo  carissimum,    quippe  cmExod.  14,22. 
iter  levissime  stratum  profundi  glarea  maris  rubri,  cibus  caelestis  panis,  potus  novus  ex    6.'ii'.'     ' 
rupe  viator,   acies   invicta  manimm   sola   intensa   erectio   fuerit,    bestiis    ferro    igni  per*<m.  2;. «. 

^  '  '  .  14,43.11,1. 

15  Arabiae  deserta  sparsim  cecidisse  :  post  ingressum  ignotae  ac  si  lordanis  portae  urbisquo  '"^-  ■'.  '«• 
adversa   moenia   solis  tubarum  clangoribus  iussu  dei  subruta:    palholum  aurique  \)a.rum  hs. 7,23. 24. 
de  anathemate  praesumptum  multos  stravisse:   Gabaonitarum  irritum  foedus,  calliditate /"ja"^. 3^ /. 
licet   extortum,    nonnullis  intulisse   exitium,    ob   peccata   hominum    querulas    sanctorum 
prophetarum  voces   et  maxime  Hieremiae   ruinam  civitatis   suae   quadrupjici  plangentis 

20  alphabeto.     videbamque  etiam  nostro  tempore ,  ut  ille  defleverat ;  'solam  sedisse  urbem  Thren.  i,  1. 


A(H)PQX  {dejicit  9  m  scrjberem) 

cle  tilulo  operis  vide  p.  10  1  in   hac   epistola]    APQ,   in   hoc  libro  X  2  fuero   pros.    (per- 

secutuf!  P)]  pros.  f.  A       spernatis  Q  (spernentis  em.  H)  3/4  disp.  bon.  cum.  que  mal.  lacr.  defl.  quer.  A 

4  sed]  sed  poeius  aftectu  A         inc.  patr.    et   miseiiis   atque   eius  cond.  rem,  A  f)  ed.   putet  post  2  me  J. 

quia]  quia  uero  PX  5/6  trucis  b.  p.  mihi  (uelut  X)   st.  est  quam  des.]  statui   uirtutem   et    tr.  b.  p. 

quam   des.   ignauiam  ..1  6  cordis   dolore]   APQ,  mentis  dolore  et    animi    compunctione    cordisque   con- 

tritione  et  adtonito  sensu  saepius  baeo  omnia  in  animo  reuoluere  et  X  7  renium  AX        temporis  om.  P 

8  imperitia inhibeutibus]  imperitla  sic  ut  et  nunc  una  cum  karissimis  me  (sk)  amicis  iraperantibus  X, 

inhibentibus  me  uilibus  meritis  una  cum  inperitia  A  no  qualemcunique  admonitiunculam  (admouicionem  A^) 
scriberem]  ut  qualenicumque  gentis  britanniae  historiam  siue  admonitiuneulani  scriberem  X  9  nihilominus]  in- 
terea  A  10   sacerdotis]   eciam   aaron   sac.  A  10/11   adm.   al.   ign.   alt.  A  11    cito]   eeleri  A 

perissc  P        populum]  populum  nichilomiuus  A  12  sexcentorum  milium]  Q,  sexcentorura  trium  railium  A, 

omnem  ad  uuum  P,  303  milliura  n  duobus  exceptis  ueracibus]  exceptis  iosue  et  caleph  A  et  quidem 
....  14  fuerit  om.  hoc  loco  poit  15  cecidisse  inserens  populum  equidem  deo  karissimuni  quippe  cui  stratum 
fuerit  iter  leiiissime  glaree  ))riifnndum  maris  ruljri  et  cui  cibus  celestis  panis  potus  eciam  nouus  ex  rupe 
uiatorquo  acies  inuicta  sola  inconcussa  erectin  m.anuum  fuerit  A         cui]  cum  P  13  leuissima  P  14  uia- 

tor]   Q,    uiatoriu.s  P,    uiatorque  A  intensa]   mensa  II  erectione  P  15  arabica  A  sparsim  nnte 

14  bestiis  A  post]  preterea  post  A  ingressum  ignotae  iterrae  ins.  P)  ac  si  (ac  fluminis  P)  iordanis  portae 
(portas  P)]  transitum  iordanis  A  15/16  urbisque  aduersa  (urbis  aduersaque  P)  ra.  s.  t.  cl.  iussu  dei  subruta] 
iussuquc  dei  urbis  aduerse  menia  s.  t.  cl.  subruta  .1  16  palliolum]  ob  p.  .1       paruum  .1  17  strauisse] 

perisse  A  irrituni]  eciam  i.  -1  17/18  callid.  lic.]   licet  callide  A  IH  intulisset  P         ob  peccata] 

peccatis  II,  nec  minus  super  peccatis  A  19  noces]  u.  legebara  A  19/20  alph.  pl.  A  20  uidebam- 

que]  uidcbam  P.  uideres  A         ctiam]  nempe  A         ut  ille]  quod  idem  propheta  A         sedere  A 

CHRONICA  iri.  4 


26  GILDAE  SAPIENTIS 

'viduam,  antea  populis  plenam,  gentium  dominam,  principem  provinciarum ,  sub  tiibuto 
Thren.  4,  1.  fuisse  factam',  id  est  ecclesiam,  'obscuratum  aurum  coloremque  optimum  mutatum',  quod 
Thren.4, 2.i.  est   vcrbi   dei   splendorem.      'filios    Sion',   id   est   sanctae    matris   ecclesiae ,   'inclitos   et 
'amictos    auro   primo,    amplexatos    fuisse    stercora.'     et    quod   illi    intolerabiliter  utpote 
praecipuo  mihi  quoque  licet  abiecto,  utcumque  ad  cumulum  doloris  crescebat,  dum  ita    .■> 
nren.4,  i.eosiem  statu  prospero  viventes  egregios  luxcrat,  ut  diceret:  'candidiores  Nazaraei  eius 
'nive,  rubicundiores  ebore  antiquo,  sapphiro  pulchriores'.    ista  ego  et  multa  alia  veluti 
speculum   quoddam  vitae  nostrae   in  scripturis  veteribus  intuens   convertebar  etiam  ad 
novas  et  ibi  legebam  clarius,  quae  mihi  forsitan  antea  obscura  fuerant,  cessaute  umbra 
Matth.ii,24.  ac  veritate  firmius   inlucescente.      legebam,   inquam,   dominum   dixisse;   'non  veni  nisi  lo 
.vaith.  s,  12.  'ad    oves   perditas  domus  Israel'.     et  e    contrario  :    'filii  autem  regni  huius  eicientur  in 
^^Jf;/''// 'tenebras  exteriores,  ibi  erit  fletus  et  stridor  dentium'.    etiterum:  'non  est  bonum  tollere 
.tfa«A.23,M. 'panem  filiorum   et  mittere  canibus'.     itemque:  'vae  vobis,   scribae  et  Pharisaei  hypo- 
Matth.  8, 11.  'critae'.    audicbam :  'multi  ab  orieute  et  occidente  venient  et  recumbent  cum  Abraham, 
■^^'^"•''■^■^^ 'Isaac  et  lacob  in  regno  caelorum';   et   e  diverso:   'et  tunc  dicam  eis:  discedite  a  me,   is 
Luc.  23,  29.  operarii   iniquitatis'.     legebam :  'beatae    steriles   et  ubera  quae   non   lactaverunt':   et  e 
'^'"'/^;^' contrario :    'quae   paratae    erant,    intraverunt   cuni    eo    ad   nuptias,    postea   venerunt  et 
'reliquae  virgines  dicentes:  domine,  domine,  aperi  nobis;  quibus  responsum  fuerat:  non 
ifarc.  i«,  j6. 'novi  vos\     audiebam  sane :  'qui  crediderit  et  baptizatus  fuerit,  salvus  erit,   qui  autem 
"""•^■'J' j.5'non    crediderit,   condemnabitur'.     legebam  apostoli  voce   oleastri   ramum  bonae  olivae   20 
insertum  fuisse,  sed  a  societate  radicis  pinguedinis  eiusdem,  si  non  timuisset,  sed  alta 
uom.  s,  6.  saperet,  excidendum.     sciebam  misericordiam  domini,  sed  et  iudicium  timebam;  lauda- 
bam  gratiam,  sed  redditionem  unicuique  secundum  opera  suaverebar;  oves  unius  ovilis 
dissimiles  cernens  merito  beatissimum  dicebam  Petrum  ob  Christi  integram  confessionem, 
at  ludam  infelicissimum  propter  cupiditatis  amorem,    Stephanum  gloriosum  ob  martyrii  s-i 
«poc.  2,  «.  palmam ,   sed  Nicolaum  miserum   propter   immundae  haereseos  uotam.     legebam   certe: 
"''■  ^i^s. 'erant  illis  omnia  communia':    sed  et  quod  dictum   est:    'quare  convenit  vobis  temptare 
'spiritum  dei?'     videbam  e  regione,    quantum  securitatis  hominibus  nostri  temporis,   ac 
si  non  esset  quod  timeretur,   increverat.     haec   igitur   et  multo    plura,    quae   brevitatis 
causa    omittenda    decrevimus,    cum    qualicumque    cordis    compimctione    attonita  mente  30 
^«if'-'.!  =saepius   volvens,    si,    inquam,    peculiari   ex   omnibus   nationibus   populo,    semini  regali 
'■'•l- gentiqae   sanctae,    ad    quam    dixerat:  'primogenitus   meus  Israel',    eiusque  sacerdotibus, 
prophetis,     regibus,    per   tot    saecula    apostolo    ministro    membrisque    illius    primitivae 
ecclesiae  dominus  non  pepercit,  cum  a  recto  tramite  deviarint,  quid  tali  huius  atramento 

A{ffJPQ 

1  post  uiduaiii  ins.  olim  iuclitam  et  A        pop.   aiit.  A  2  obscuratLim]  o.  quoque  A  3  spleiidor  A 

sion]  uero  6.  A  4  intolerabiliter  ....  7  pulchriores]  iiitollerabiliter  crescebat  ad  cumulum  doloris  dum  uideret 
quosdam  suorum  periro  qui  in  statu  prospero  uixeraut  egregie  ut  de  liis  diceret  candidiores  .  .  .  pulcriores 
huius  modi  simili  modo  licet  abiecto  crescit  ad  cumiilum  doloris  qui  cum  uideam  meam  gentem  perire  dupplici 
contritioue  A  6  eosdem]  eodem  II  candiores  Q  1  ista  ego]  i.  enim  P,  hec  A  8  speculum  quoddam] 
in  quodam  speculo  A  9  cl.  leg.  A  ant.  fors.  A  10  ueritate]  claritate  ^-1'         firmius]  clarius  A 

11/12  in  tenebras]  foras  et  poneiitur  in  t.  A  12  ibi]  illic  .1         toUere]  sumere  A  13  i^ost  canibus  ins.  ad 

manducaiidum  A       itemque]  item  P         14  audiebamque  A         15  isaac]  et  isaac  AP      et  tunc]  tunc  A      post 
eis  ins.  quia  non  noui  uos  .-1        discedite]  EP,  discite  AQ  16  beatae  ....  19  audiebam  om.  A  19  poat 

saluus  erit  ins.  sed  et  quod  sequitur  A        autem]  uero  A  20  legebam]  audiebam  A  21  fuisse  ins.  A 

eiusdem  ping.  rad.  A         sed]  AQ,  et  P  22  exc.]  esse  exc.  A  22/23  post  laudabam  ins.  in  omni 

homine  dei  A  23  sed  .  .  .  uerebar]  sed  eius  retributouem  [sic]  secundum  uniuscuiusque   opus  uerebar  A 

24  dic.  beat.  A  confessionem]   dilectionem  A  25    propter   cup.   am.]   fuisse   ob    studium   auaritie  A 

26   palraam]   p.   extitisse  A  sed]    sed   et  A  imm.   haer.   (haeresios  Q)  notam]    n.   inm.  her.   fuisse  A 

26  certe  ...  28  spiritura  (sauctum  ins.  HP)  dei  om.  A  29  iiicreuerit  A         multo  plura]  multa  alia  A 

30  omitti  AH  31  sepo  reuoluens  A         semini]  et  s.  .-1  33  propbetis  regibus]  ac  pr.  regibus  quoque  A 

apostolo  miu.]  apostoloque  atque  min.  A  membrisque]  Q,  membris  etiara  AP  illius]  eius  illius  P 
34  deuiareut  A       tali  huius  atram.]  atram.  huius  gentis  et  A 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  27 

aetatis  facturus  est'.'  tui  praeter  illa  nefanda  immaniaque  peccata,  quae  communiter  cum 
omnibus  mundi  sceleratis  agit,  accedit  ctiam  illud  veluti  ingenitum  quid  et  indelebile 
insipieutiae  pondus  et  levitatis  ineluctabilo.  quid?  mihimet  aio  tibine,  miser,  veluti 
conspicuo  ac  summo  doctori  talis  cura  committitur,  ut  obstes  ictibus  tam  violenti  tor- 
6  rentis,  et  contra  hunc  inolitorum  scelerum  funem  per  tot  annorum  spatia  interrupte 
latequc  protractum  serves  depositum  tibi  creditum  et  taceas?  alioquin  hoc  est  dixisse  ^r™.  5, 20. 
pedi:  speculare  et  manui:  fare.  habet  Britannia  rectores,  habct  speculatores.  quid  tu 
nugando  mutire  disponis?  habet,  inquam,  habet,  si  non  ultra,  non  citra  numerum.  sed 
quia  inclinati  tanto  pondere  sunt  pressi,    idcirco    spatium  respirandi  non  habent.     prae- 

10   occupabant   igitur    se    mutuo    talibus   obiectionibus    vel    multo  his  mordacioribus,    veluti 

condebitores  sensus  mei.     hi  non  parvo ,    ut  dixi,   tenipore,    cum  legerim  'tempus  esse ''"'"''""' 
'loquendi  et  tacendi',   et  in  quadam  ac  si  angusta  timoris  pnrticu  luctabantur.     obtinuit 
vicitque  tandem  aliquando  creditor,    si  non  es,   inquiens,    talis  audaciae,   ut  iuter  veri- 
dicas    rationalis    secundae    a    nuntiis    derivationis    creaturas    non    pertimescas  hbertatis 

15   aureae   decenti   nota    inm-i,    affectum   saltem    intellegibilis    asinae    eatenus  elinguis  non  awi.  22. 
refugito   spiritu  dei  afflatae,   nolentis    se  vehiculum   fore  tiarati  magi  devoturi  populum 
dei,    quae   in    angusto   maceriae   vinearum    resolutum   eius   attrivit  pedem,   ob  id   licet 
verbera  hostiliter  senserit,   cuique   angelum    caelestem  ensem  vacuum  vagina  habentem 
atque  contrarium,  quem  ille  cruda  stoliditate  caecatus  non  viderat,  digito  quodammodo, 

20  quamquam  iugrato  ac  furibundo,  ot  innoxia  eius  latera  contra  ius  fasque  caedenti  de- 
monstravit.  in  zelo  igitur  domus  domini  sacrae  legis  seu  cogitatuum  rationibus  vel 
fratrum  religiosis  precibus  coactus  nunc  persolvo  debitum  multo  tempore  antea  exactum, 
vile  quidem,  sed  fidele,  ut  puto ,  et  amicale  quibusque  egregiis  Christi  tironibus ,  grave 
vero    et  importabile   apostatis   insipientibus.      quorum  priores,   ni   fallor,    cum   lacrimis 

25  forte,  quae  ex  dei  caritate  profluunt,  alii  enim  atque  cum  tristitia,  sed  quae  de  in- 
dignatione  et  pusillanimitate  deprehensae  conscientiae  extorquetur,  illud  excipient. 

Sed   ante  promissum  deo  volente  pauca  de  situ,   de  contumacia,   de    subiectione,   2 
de  rebellione,  iteni  de  subiectione  ac  diro  famulatu,  de  religione,  de  persecutione ,  de 


A(H)PQX  (rerlit  21  inde  ab  iu  zelo;  locus  27   sed  ante  . . .  28,5  curabo  et  hic  adest  et  repetitur,  ubi 
liber  Jinit  post  c.  26,  quae  repetita  notantur  [X].) 

1  immaniaque  peccata]  criminavl        2  agit]  perpetrat  J     accidit.-lP^     iudelebile]  ineuitabile  .1        3  pond. 

ins.  et  leu.  .1     ineluctaliile  om.  A        3,4  quid  mihimet  aio  tibine  miser  {sic  P,  aione  miser  tibi  Q,  aio  tibine  H) 

comraittitur]  quid  uero  dicam  de  nie  ipso  qui  ceteros  redarguo  me  autem  ipsum  corrigere  nou  sufficio  tibi  me 
raiser  talis  cura  comraittitur  uelnti  couspicuo  ac  summo  doctori  A  4  obstes]  obsistas  ,1  5  et  contra  bunc 
(bos  Ef)  inolitorum  (sic  H,  inolidorum  PQ)  scel.  funem]  uel  disrumpas  fuues  inolitorura  scelerum  A  iuterrupte] 
indirupte  //  6  lateque]  iuscideque  .1,  om.  H        pertractura  A        serues  d.  t.  cr.  et  taceas]  an  seruas  taceiis 

d.  t.  cr.  A,  seruans  (rel.  delelis)  H        hoc  est  dLxisse]  est  hoc  tibi  ac  si  dicatur  A  7  et  manui  (manu  Q)'] 

uel  m.  A  fare]  H,  fatere  APQ  7,8  habet .  . .  disponis]  quid  tu  n.  m.  disponis  habet  b.  sine  te  rectores  hab. 
sp.  .1  8  9  sed  quia  .  . .  pressi]  sed  quia  pressius  [sic]  iuclinati  tanto  pondere  sunt  A  9/12  praeoccupabant 
(praeoccubabant  Q)  ....  tacendi]  cum  igitur  legerera  esse  terapus  tacendi  et  terapus  loquendi  preoccupabant 
rae   talibus    obiectionibus    veluti    condebitores    sensus    mei    non    paruo   ut   dixi   tempore  A  12  et  om.  P 

angusta]  in  a.  A  13  aliquando  om.  A         talis]  tante  A         inter  ....  14  creaturas  om.  P  14  ratio- 

nalis  .  .  .  pertiraescas]  ratiouabiles    creaturas  secunde   diriuationis   a   nunciis  pertimescas  A  1.5  aure  A 

15/16  aftectura  ....  afflatae]  saltim  nou  refugito  hactenus  elinguis  affectum  intelligibilis  asine  spiritu  dei 
afflate  A        nou  refugito  ante  iutell.  P  16  deuoturi]  deuutafuri  A  17  eius  resol.  A        licet  ob  id  A 

18  cuique]    illa    ei    .1  18 19    eusem  .  .  .    contrariura]    euagiiiatum    contra    cura    tenentem    gladium    A 

19  uidebat  A  20  quamquam]  quamuis  A       eius  om.  A       caedenti]  c.  redarguendo  .1         21  ig.  in  zelo  A 
et  sacr.  A          seu  cog.  rat.  om.  A  22  fratrum]  fratrumque  A         coactus]  conatus  Q         ant.  temp.  A 

23  quidem]  JP(3,   q.  stilo  X  amicale]  .4^A',  amicum  P  egregiis  om.  ,4  24  et  importabile  om.  A 

25  forte'quae]  q.  f.  A        kar.  dei  A        enim  atque]  HX,  enim  P,  uero  A,  om.  Q        26  iliud  excipient  ante  25 
alii  A         27  sed  ante  promissum]  igitur  X      pauca]  p.  quidem  .1       situ]  PQ[X],  situ  britanniae  AX        28  de 
reb.]  et  reb.  A        de  subiectione   de   reb.  item  de  (de  secuuda  pro  item   de  X)   subiectione]  APQX,   om.  [AT] 
duro  [X]       de  persec.J  atque  persec.  et  A 

4* 


28  GILDAE  SAPIENTIS 

sanctis  martyribus,  de  diversis  haeresibus,  de  tyrannis,  do  duabus  gentibus  vastatricibus, 
de  defensione  itemque  vastatione,  de  secunda  ultione  tertiaque  vastatione,  de  fame,  de 
epistolis  ad  Agitium,  de  victoria,  de  sceleribus,  de  nuntiatis  subito  hostibus,  de  famosa 
peste,  de  consilio,  de  saeviore  multo  priniis  hoste,  de  urbium  subversione,  de  reliquis,  de 
postrema  patriae  victoria,  quae  temporibus  nostris  dei  nutu  donata  est,  dicere  conamur.  5 
3  Brittannia    insula    in    extremo    ferme    orbis    limite    circium    occidentemque   versus 

[De  situ.j  diYijia^  ut  dicitur,  statera  terrae  totius  ponderatrice  Hbrata  ab  Africo  bnriah  propensius 
tensa  axi'),    octingentorum  in  longo  niilium,    ducentorum  in  lato  spatium,    exceptis  di- 
versorum  prolixioribus  promontoriorum  tractibus,  quae  arcuatis  oceani  sinibus  ambiuntur, 
tenens,    cuius  diffusiore    et,    ut  ita   dicam,   intransmeabih  undique  circulo  absque  meri-    10 
dianae   freto   plagae,    quo   ad  Galham  Belgicara  navigatur,  vallata  duorum  ostiis  nobi- 
hum  fluminum   Tamesis  ac  Sabrinae  veluti  brachiis,  per  quae  eidem  ohm  transmarinae 
deliciae  ratibus  veliebantur,  aliorumque  minorum  meliorata,   bis  denis  bisque  quaternis 
civitatibus    ac    nonnulhs    castehis ,    murorum    turrium    serratarum    portarum    domorum, 
quarum    cuhnina    minaci    proceritate    porrecta    in    edito    forti    compage    pangebantur,   15 
molitionibus    non    improbabiliter    instructis    decorata:    campis    late    pansis    collibusque 
amoeno  situ  locatis,  praepollenti  culturae  aptis,  montibus  alternandis  animahum  pastibus 
maxime  convenientibus ,   quorum  diversorum  colorum  flores   humanis  gressibus  pulsati 
non   indecentem   ceu  picturam  eisdem   imprimebant,   electa  veluti  sponsa  monilibus  di- 
versis   ornata,    fontibus   hicidis  crebris   undis  niveas  veluti   glareas  pehentibus   perniti-   20 
disque   rivis  leni  murmure   serpentibus   ipsorumque  in  ripis  accubantibus  suavis  soporis 

AE  (6 — 14  britannia  est  octingentorum  .  .  .  latum  exceptis  .  .  .  tenens  intransmeabili  ....  iuuehuntur 
bisque  quateruis  ciuitatibus  quibusdmn  omissis)  (UJPQB  {incipit  13  bis  denis)  X  (item  [X]  ad  5  conamur).  —  c.  3 
adhibuit  Galfredus  1,  2. 

1  de  tyr.]  et  de  t.  A  uastatricibus]   victricibus  [X]  post  uastatricibus  ins.  et  A,   ins.  de    prima 

uastatione  X  2  itemque]  item  de  A,  de  secunda  X  de]  et  de  A  tertiaquej  de  tercia  A',  de  tei-tia 

quoque  A  de  fame]  et  de  f.  A  ad  agitium]  ,lQ[Jr],  oin.  PX  3  de  uict.]  et  de  uict.  A  de  nunt.]  et  de 
n.  A  host.  sub.  [AT]  3/4  do  consilio]  de  imprudenti  et  prauo  consilio  A  4  de  saeuiore]  de  seuitione  [X], 
et  de  seniore  A       subu.  urb.  A        de]  et  de  A        reliquis]  P,  reliquiis  ^(3A'[X]       de]  et  de  .4  5  patriae 

uictoria]  Q,  uictoria  patriae  [AT],  uictoria  A,  pace  PX         quae]  quae  postrema  uictoria  [A]  nostr.  terap.  A 

nutu]  nutu  ei  X  est  om.  [X]  dicere  conamm-  (d.  curabo  [A'])]    d.   conabimur  2^o«(  27,  27  uulente  ^ 

l>ost  conamur  quae  habent  libri  relata  sunt  supra  p.  15  6  insula  om.  A         fere  A  7  toc.  terr.  A 

boreali  AP  7,8  axi  prop.  tensa  A  8  octingentorum]  occentorum  A'      longitudinem  P,  longitudiue  A, 

longum  £  latitudinem  P,  latitudiue  A,  latum  M  9  prol.  promoutoriorum  {P,  promoutorium  Q,  montorio- 
rum  X)]  promunct.  prol.  .4  ti-actibus  uel  ductibus  A'  ambiuntur]  ambuitur  X  10  tenens  ^osnatitudine  .4, 
om.  X  diffusione  ^X  undique]  uudarum  i?  11  plage  freto  .4  belg.  gall.  ^l  uallatur/s(c7  i^osf  circulo^ 
duorum  ostiis]  duum  liostis  A',  duum  (duoruin  ^S)  eciam  ostiis -•l/J,  ostiis  d  (seg^.  sp.  uac.)  E  duorum  .... 
irrigatur  post  fessis  (mde  ad  v.  20)  collocat  R  (non  A)  11/12  nob.  fluminum  tamesis  (tamensis  E)  et  sabr.] 

nob.  tamensis    et  sabr.  fluminum  A',    nob.    fl.  tamensis    scilicet  (uidelicet  Ji)   ac    sabrine  AR  12  per  quae 

eidem]  quibus  E,  p.  q.  eidem  britanniae  R  13  ueh.  ratibus  X,   inuehuntur  {om.  rat.)  E  aliorumque 

minorum]  aliorumque  minorum  flumiuum  (fl.  min.  R)  infusione  irrigatur  AR  meliorata]  post  brachiis  AR, 

munita  P      quaternis]  q.  fulget  AR  14  castellis]  c.  decorata  (decoratus  R)  AR       murorum]  m.  quoque  ac  B, 

murorum  atque  A  serratarum]  QX,  seratarum  AH,  om,  P  14/15  domorum  quarum]  PQ,  domorumque  quo- 
rum  A',  domorum  etiam  qiiarum  ^i^  15  proceleritafe  A''',  proueleritate  X'"'  editumiJ  forteA'  pangebantur] 
cernuutur  R,  om.  A  16  molitionibus  {IIX,    munitionibus  PQ)    uon  impr.  instructis   decorata]    non  impr. 

cst  decorata  (adornata  R)  instructis  muuitiouibus  AR         campis]   c.  quoque  fulget  AR  17  praepotenti  P 

montibus]  PQ,   montibusque  A',   montibus  eciam  AR        partibus  A  IS  maxime  PQ,   magne  A',  'magne 

forte  pro  magnopere'  IJ,  optime  AR  18/19  quorum  (om.  X)  diu.  col.  flores  humanis  gressibus  pulsati  non  in- 

decentem  (indicentem  quandam  X)  ceu  (seu  Q)  picturam  eis  imprimebaut  {HPX,  imprimebat  Q\\  qui  diu.  colorum 
floribus   (florum  coloribus  A)  grati  (grata  R)  redduntur  humanis  visibus^l.ff  19  uel.  el.  sp.  diu.  orn.  mon.  AR 

20  crebris  ....  29, 2  irriguaj  crebrisque  gaudet  ex  quibus  riuuli  leui  murmure  serpentes  suaue  pignus 
soporia  (om.  A)   tribuunt   viatoribus    fessis  AR  20  pellontibus]  PQ,   pallantibus  A',  'palantibus  forte  per- 

Iuentibus'.H'  21  ipsorunique]  PQ,  quoruuique  X         accusantibus  X         soporis]  PR,  saporis  QX 

')  Orosius  1,  2,  77:  Britaunia  .  .  insula  habet  in  lougo  milia  passunm  DCCC,  in  lato  milia  CC. 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  29 

pignus    praetendentibus,    et    lacubus    tVigiduni    ;ii]uae    torrentem    vivao    oxundantibus 
irrigua. 

Haec    erecta    corvice  et  Tiiente.  ex  quo  inhabitata  est,  nnnc  deo,  interdum  civibus,  4 
nonnumquam  ctiam  transmarinis  regibus  et   subiectis  ingrata  consurgit.     quid  enim  de-  mada?]"*"" 

.s  formius  quidque  iniquius  potest  humanis  ausibus  vel  esse  vel  intromitti  negotium,  quam 
deo  timorem,  bonis  civibus  caritatem,  in  altiore  dignitate  positis  absque  fidei  detrimento 
dcbitum  denegare  honorem  et  fraugere  divino  sensui  humanoque  fidem,  et  abiecto  caeh 
terraeque  metu  propriis  adinventionibus  aliquem  et  libidinibus  regi?  igitur  omittens 
priscos  illos  communesque  cum  omnibus  gentibus  errores,  quibus  ante  adventum  Christi 

10  in  carne  omne  humanum  genus  obligabatur  astrictum ,  nec  enumerans  patriae  portenta 
ipsa  diabohca  paene  numero  Aegyptiaca  vincentia,  quorum  nonnuna  liniamentis  ad- 
huc  deformibus  intra  vel  extra  deserta  moenia  soUto  more  rigentia  torvis  vultibus 
intuemur,  neque  nominatim  inclamitans  montes  ipsos  aut  coUes  vel  fluvios  olim  exitia- 
biles,  nunc  vero  hunianis  usibus  utiles,  quibus  divinus  honor  a  caeco  tunc  populo  cumu- 

li  labatur,    et    tacens   vetustos   immanium   tyrannorum    annos,    qui   in   aliis    longe   positis 
regionibus   vulgati   sunt,    ita  ut  Porphyrius    rabidus  orientalis  adversus  ecclesiam  canis 
dementiae   suae   ac  vanitatis    stilo   hoc    etiam    adnecteret:  'Britannia\   inquiens,   '■ieTtiliserci.prae/.; 
provincia  tyrannorum',    illa   tantum  proferre  conabor  in  medium,   quae  temporibus  im- 
peratorum  Romanorum  et  passa  est  et  aliis  intuht  civibus  et  longe  positis  mala:  quantum 

20  tamen  potuero,  non  tam  ex  scriptis  patriae  scriptorumve  monimentis ,  quippe  quae,  vel 
si  qua  fuerint,  aut  ignibus  hostium  exusta  aut  civium  exihi  classe  longius  deportata 
non  compareant,  quam  transmarina  relatione,  quae  crebris  inrupta  intercapedinibus  non 
satis  claret. 

Etenim  reges  Romanorum  cum  orbis  imperium  obtinuissent  subiugatisque  finitimis5 

■jh  quibusque  regionibus   vel   insuhs    orientem  versus   primam  Parthorum   pacem   Indorum  tione.]  '^°' 
confinium ,   qua  peracta  in  omni  paene  teiTa  tum  eessavere  bella,  potioris  famae  viribus 
firmassent,  non  acies  flammae  quodammodo  rigidi  tenoris  ad  occidentem  caeruleo  oceani 


AD  (incipit  1  aquae)  E  (3  britannia   erecta  .  .  .  regi  in   britannia  praeter   priscos  ....  errores  erant 
patriae  .  .  .  intuemur  et  1.5 — 23  breviati,  vide  infra)  {H)FQX 

1  figidum  X  3  haec]  h.  igitnr  quam  praedicamus  insula  A  ceru.  et  m.  er.  A         est  inh.  A 

4    etiam]    et   E        et    subiectis    om.   A        cons.   iiigr.    .1         quod  EX  5    quodque   EX        iuiquus   D 

hum.  aus.  ^os<  negotium -i         6  altiori  ^       positis] -iZ>'PQ,  compositis  X''-EX      absque]  cam  E        1  dene- 
gare  anie  deo,  hic  non  reddere  A  sensui   {om.  in  sp.  vac.  E)   humauoquej  h.  q.  s.  ^  8  terraeque] 

et  terrae  .Y      aliquem  et  lib.]  DEQ,  et  lib.  aliq.  AP,  al.  ex  lib.  X  9  ill.  prisc.  AX  10  obligatur  X 

10,11  illa  diabol.  patr.  port.  A  \  11  egyptia  uincentia  AX  lineamentis  PQ  12  ringentia  proposuit  C.  W. 
King  apud  Salkurst  Eoman  antiquities  at  Lydne;/  Park   (Londini   1879)  p.  12t).       luminibus  A  13  coUes] 

fontes    uel  colles  -Y        vel]  aut  D^X  13,14  exitiabiles]   HPX,  exticiabiles  D,  exitiales  Q,  animabiis  homi- 

num  exiciabiles  J  14  quibus  . .  .  comulabatur  om.  ^       a  om.  D^         14,15  cuniil.ibatur  i*'       15  aunos]  ani- 

mos.4'  15 — 23  sic  breviavit  E:  et  erant  vetusti  immanium  tj-rannorum  animi  ut  diceret  etiam  Porphirius 

de  ea:  Britannia  fertilis  terra  tyrannorum.  illa  tamen  proferre  conabar  iu  m.  quae  temporibus  passa  est  et 
al.  intulit.  Britaunia  quantum  potero  notare  ex  scriptis  ....   claret  16  porfirius  AD  rapidus  D'X, 

rabidus  ille  A       ecclesiam]  eccl.  latrans  A       canis  post  rabidus  AX  17  britannia]  b.  est  X  18  pro- 

vincia]  terrai?'^  tantum]    tamen  AEX  conabar  E  18,19   imp.   rom.   (rom.   imp.  P)  et  om.  E 

19  passa]    perpessa  A  et]   et   que  A  int.   al.  A  et    longe]   louge  AX  mala   post   et    que  A 

20  scriptis  (scriptiTTis  JY)  patriae  scriptorumue  (uel  scriptorum  E)  monunieutis]  monimentis  ueterum  patrie  scrip- 
torum  A  quippe  om.  A  uel  om.  E  21  si  qua]  signa  Z)'  aut  ciu.]  ac  ciu.  D^E  exilii]  DEBX, 
exili  A'^,  exulum  PQ,  hostili.4'  22  comparent  AX  iuterrupta  intercapidinibus  A  23  satis]  gatis  £»' 
24  rom.  reg.  X  obt.  imp.  A  24/25  quib.  fin.  A  25/26  prima  parthorum  pace  (pacem  Q)  indonim 
(indorumque  X)  confinium  DQX,  et  prinia  parthorum  indorumque  confinium  pace  J ,  priraam  parthurum 
indorum  confinium  pacem  R,  prima  parthorum  iudorum  confmium  parta  pace  P  2G  qua  om.  A  paene 
om.  X  tum]  non  />',  om.  A  ccssasseut  A  potioris]  ct  potioris  l/P,  potiorisque  A  27  firmassent]  f. 
imperium  A        acies  tiammae]  tum  ardescens  flamma  A         ad  occ.]  ad  occ.  uergens  A 


30  GILDAE  SAPIENTIS 

torrente  potuit  vel  cohiberi  vel  extingui,  sed  transfretans  insulae  parendi  leges  nullo 
obsistente  advexit  imbellemque  populum,  sed  infidelem  non  tam  ferro  igne  machinis, 
ut  ahas  gentes,  quam  sohs  minis  vel  iudiciorum  concussionibus,  in  superficie  tantum 
vultus  presso  in  altum  cordis  dolore  sui  oboedientiam  proferentem  edictis  subiugavit. 

6  Quibus  statim  Romam  ob  inopiam,    ut  aiebant,  cespitis   repedantibus   et  nihil  de    s 
[De  rebei-  rcbellione    suspicantibus    rectores   sibi   reiictos    ad    enuntianda    plenius   vel    confirmanda 

lione.]  _  .  .  .      . 

Komani  regni  molimina  leaena  trucidavit  dolosa.  quibus  ita  gestis  cum  talia  senatui 
nuntiarentur  et  propero  exercitu  vulpeculas  ut  fingebat  subdolas  ulcisci  festinaret,  non 
militaris  in  mari  elassis  parata  fortiter  dimicare  pro  patria  nec  quadratum  agmen  neque 
dextrum  cornu  ahive  belli  apparatus  in  litore  conseruntur,  sed  terga  pro  scuto  fuganti-  lo 
bus  dantur  et  colla  gladiis,  gehdo  per  ossa  tremore  currente,  manusque  vinciendae 
Am.l,''m. muhebriter  protenduntur,  ita  ut  in  proverbium  et  derisum  longe  lateque  efferretur,  quod 
Britanni  nec  in  bello  fortes  sint  nec  in  pace  fideles. 

7  Itaque  multis  Romani  perfidorum  caesis,  nonnullis  ad  servitutem,  ue  terra  penitus 
f'*e^"ion|"ac i"^  sohtudinem  redigeretur,  mancipalibus  reservatis,  patria  vini  oleique    experte   rehcta    i5 

'^^"  'laTu'.]  I*^*l'^ni  petunt,  suorum  quosdam  rehnquentes  praepositos  indigenarum  dorsis  mastigias, 
cervicibus  iugum,  solo  nomen  Romanae  servitutis  haerere  facturos  ac  non  tam  mihtari 
manu  quam  fiagris  calhdam  gentem  maceraturos  et,  si  res  sie  postulavisset,  ensem,  ut 
dicitur,  vagina  vacuum  lateri  eius  accommodaturos,  ita  ut  non  Britannia,  sed  Romania  cen- 
seretur  et  quicquid    habere   potuisset  aeris  argenti  vel  auri  imagine  Caesaris  notaretur.   20 

8  Interea    glaciali    frigore   rigenti    insulae    et   vehit  longioro   terrarum  secessu    soh 
gJne'.]  visibih   non   proximae   verus   ille  non    de   firmamento  solum   temporah ,   sed  de  summa 

h  „^"■"2" j' sti^^ini  caelorum  arce  tempora  cuncta  excedente  universo  orbi  pracfulgidum  sui  eoruscum 


ADE  (1  Romanus  transfretans  ...  20  notaretur)  (H)PQX 

1  uel  coh.  pot.  AX  1/2  nullo  obsistente  om.  A         2  sed  infidelem]  non  tamen  fidelem  D^E      igne 

(igni  APQ)  machinis]  ADEFQ,  et  igni  machinisque  X  3  post  alias  Ins.  solebat  subigere  A       solis  om.  A 

4  presso]  ^Z).£PQ,  imprcssoJSr  alta£'  perferentem^l  5  romani  P  ut  aiebant  (agebant/XJ)  cespitis]^4Z)Q, 
cespitis  ut  aiebant  E,  ut  aiebant  stipendii  P,  cespites  ut  aiunt  X  repetentibus  ^A'  nil  X  6  denuncianda  X, 
annuncianda  A         uel  confirmanda]  confirmandaque  A  7  moliraina  loaena   trucidauit  dolosa]  iura  brit- 

tannorum  trucidauit  dolose  audacia  A  ■  8  propere  [seii.  sp.  vac.)  E  exercitum  X  uulpeculas  ut  fingebat 
subdolas  ulcissi]  Q,  uulpeculas  subdolas  ulcisci  P,  uulpeculis  ut  fingebat  subdolis  ulcisci  DEX,  in  rebellium 
ulcisci  audaciam  A         9  militaris  in  ra.  classis]  militari  raanu  instructis  classibus  A       paran  [sic]  post  patria  A 

nec]  neque  qu.  Q  9/10   neque  dextr.]  atque  dextr.  E  10  aliive]  Q,  aliique  A,  alisue  P,  aliusue  X, 

om.  DE        belli]  beUique  A         apparitus  E,  apparatus   al)    his  A  conseruntur]  DEQ,    consternuntur  ^l. 

conspiciuntur  JP,  conseritur  uel  inititur  X  scuto]  ADEPQ,  scutis  X  10/11  fungautibus  E  11  danturj 
ADEPQ,  dabant  X      timore  i)'       currende  X      uincendae  X        12  mulieriter  P      derisum]  in  derisum  AEX 

longe  lateque  ante  derisum  DE  efierretur]  EQ,  efleretur  D,  afferatur  X,  effertur  P,  referretur  .4  quod 
om.  P  13  britanni   (britones  Z*')  nec  in  b.  sint  (s\intE)\DE,   br.  non  suut  in  b.  P,  non  br.  sunt  (sint-Z) 

in  bello  QX,  non  br.  in  bello  sint  A         neque  A         fidelis  E  14  multis  romaui]  QX,   milites  romani  D, 

roraani  multis  ^T'  15  nianc.  reseruatis]  manc.  seruatis  .4,  mancipatis  P      patria  uini  oleique  (que  om.  A) 

experte  (experta  A')]  APQX,  patriaque  (patriique  D^)  olei  uinique  experte  D,  patrii  olei  uinique  expartes 
{collocans    haec    inter    romani   et    multis)  E  relicta]  APX,    om.  DEQ  16  post   petunt    im.    magna 

potiti  uictoria  A  suorum]  suorumque  X,  suorum  uero  A  praep.  rel.  X,  relinquunt  praep.  -1  dors. 
ind.    A  17    solo    nomen    (nomine   PX)    om.    A         sernitutis]    uirtutis    D^EIJ        haerere]    honorem   P 

18  fiagellis  X      postulasset  X      ut  dic.  uag.  uac.]  euaginatum  -1         19  eius]  eius  populi  X      nou]  non  iam  -1 

britanna  fi^        romania]  AQ,  romana  DHP,  r.  insula  A',  insula  i?  20  haberi  P        aeris]  auri  (sjc)  £ 

argenti]   et  a.  X,    argentei   E  21    rigeut  P        et]    AQX,    ut  D,   quae   P        successu  -Y,    recessu  A 

soli]   s.  huic  A  22  proximae]    est  proxima  P  Ule]  DPQ,   ille    sol  AX         non   sol.   de   firm.  A 

22/23  de  summa  etiam]  eoiam  e  summa  A  23  arce]  a.  descendens  A        cunct.  temp.  A'       excidente  X, 

excedens  A         orb.  un.  X  23/31,  1  sui  coruscum  ostendens]  DQ,  sui  coruscura  ostentans  X,  sui  lumen 

ostendens  P,  iubar  suum  reuclauit   --1 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  31 

ostendens,  tenipore.  ut  scinius,  summo  Tiberii  Caesaris,  ([uo  alisquo  ullo  inipedimento^^"''''"^"'"* 
eius  propagabatur  religio,  connninata  senatu  nolente  a  principe  morte  delatoribus  mili--"^''- 
tuni  eiusdem,  radios  suos  primum  indulget,  id  est  sua  praecepta,  Christus. 

Quae,  licet  ab  ineolis  topide  suscepta  sunt,  apud  quosdam  tamen  integre  et  alios  9 

•■  minus   usque    ad    persecutionem    Diocletiani  tyranui    novennem,   in   qua   subversae   per  [■uLneT'' 
totuni  numdum  sunt  ecclesiac  ot  cunctae  sacrae  scripturae,  quae  invcniri  potuerunt.  inf"4""'« 
platois   oxustae    et    electi   sacerdotes  gregis   domini   cum   innocentibus   ovibus  trucidati. 
ita  ut  no  vestigium  quidem,  si  fieri  potuisset,  in  nonnullis  provineiis  Christianae  religionis 
appareret.    permansere.      tune    quantae    fugae,    quantae    strages.     quantae    diversarum 

1"   mortium  poenae.  quantao  apostataruni  ruinae,    quantae  gloriosorum  martyrum  coronae, 

quanti   persecutorum   rabidi   furores.    quantae   e   contrario    sanctorum    patientiae    fuere, 

ecclesiastiea  historia  nai-rat.  ita  ut  agraine  denso  certatim  relictis  post  tergum  mundia- 

libus  tencbris  ad  amoena  caelorum  regna  quasi  ad  propriam  sedem  tota  festinaret  ecclesia. 

Magnificavit  igitur  misericordiam  suam  nobiscum  deus  volens  omnes  homines  salvoslO 

15  fieri  et  vocans  non  minus  peccatores  quam  eos,  qui  se  putant  iustos.    qui  gratiiito  munere,  Inart^^bas.l 
supra  dicto  ut  conicimus  persecutionis  tempore,   ne  penitus  crassa  atrae  noctis  caligine 
Britannia  i)bfuscaretur,  clarissimos  lampades  sanctorum  martyrum  nobis  accendit,  quorum 
nunc  corporum  sepulturae  et  passionum  loca,  si  non  lugubri  divortio  barbarorum  quam 
plurima   ob   scelera  nostra  civibus  adimerentur,  non  minimum  intuentium  mentibus  ar- 

20  dorem  diviuae  caritatis  incuterent:  sanctum  Albanum  Verolamiensem,  Aaron  et  lulium 
Legionum  urbis  cives  ceterosque  utriusque  sexus  diversis  in  locis  summa  magnanimitate 
in  acie  Christi  perstantes  dico. 

Quorum  prior  postquam  caritatis   gratia  confessorem  persecutoribus  insectatum  et  1 1 
iani  ianique  comprehendendum,  imitans  et  in  hoc  Christum  animam  pro  ovibus  ponen- 

2''   tem,   domo  primum  ac  mutatis  dein  mutuo  vestibus  occuluit  et  se  discrimini  in  fratris 

AC  (/'.  1  inde  a  v.  18/19  quam  plurima)  DE  (1  tempori  summo   ....   trucidati,  deinde  20  seq.  breciati, 
ut  infra)  HPQX.  —  c.  9  e<  11  adhibuit  Galfredus  5, 5. 

1    scimus]  credimus  A         summo    om.  A         quo]    quo    tempore  .1  absque]    siue  A  2  propa- 

gatur  !>'  commiuata]  indicta  P  sen.  nolente  (uolente  i>'l]  iiol.  sen.  .-1  a  om.  X*' '  dilatoribus  libri 
praeter  A:  accusatoriljus //ieron^nnis  2/3  militum  ...  christus]  christianorum  J  3  ins.  christus  suos 

radios  id  est  sua  pro  indulget  post  1   ostendeus  P  4  quae]  q.  religio  ^-1       incolis]  i.  britannie  A       t.  s.  sunt 

(sint  P)]  sit  t.  s.  .1         et  alios  {P,   alio  DQ,  apud  alios  X,   om.  E)  minus  om.  A  5  dioclitiani  DX,  d.  et 

maximiani  A  tyr.  nou.  om.  A  qua]  quo  E  5;6  subu.  suut  p.  t.  m.  eccl.  DE  6  cunctae  sacrae  (sacro  E) 
scr.   quaej    cuncti    s.   scr.    libri   qui  A  potuerant   P  7    exustae   et]    exusti   atque   A         dora.    gr.    A 

8  quidem]  quid  X      posset  A       prouinciis]  AX,  prouincie  D,  prouinciae  locis  PQ  9   permansere]  DQX 

perniansit    ante    4    integre   A,    om.    P         str.    quant.    iug.    D  9/10    quantae    d.    m.    poenae    om.    X»' 

10  apostatarum]   religionis   a.   X        gloriosorum]  AQX,   gloriosissimorum  D,   gloriosae  P  11   rapidi  X 

quantae]  quanto  .1  12  uarr.  hist.  AD        reiectis  A  13  amenia  D  14  magn.  ig.]  nunc  ig. 

magu.  A         nobiscum  deus  (deus  nobiscum  X»)  ante  mis.  suam  D  15  non  min.  uoc.  .1         se  putant] 

p.    se    esse  X  16    coniicimus   PQ,    conuicimus  D,    cognoscimus   X  penitus    om.   X         crasse  Z>' 

atra  X  17  obfuscaretur]  ADQ  cum  Galfredo,  obscuraretur  PX        clarissimas  AX  18    diuortio 

(diuortione  X)    barb.]    barb.   diu.  D,   dluersorum   barbarorum   incursione   A  19   ob    sc.   n.   quam   pl.   A 

20  sanctum  et  quae  sequuntur  ad  p.  32,  20  breviavit  sic  E:  in  britannia  sanctus  albanus  uellouuensis  aron 
et  iulius  legionum  urbis  ciues  ceterique  utriusque  sexus  diuersis  in  locis  summa  maguanimitate  in  acie  christi 
perstiterunt.  albanus  cum  mille  uiris  per  alueum  tamensis  flu.  sicco  pede  transiuit.  fuit  ca  persecutio  bi- 
lustris.     alii  in  syluis  latuerunt,   postquam   reedificate  sunt  ccclesie  cum   exultatione.         sanctum]   s.  dico  A 

uerolamieusem]  $,    uerolamensera  A',  uerulamiensem  P,    urelamensem  ^ ,   ueUamieusem  C,   uellomiensem  i), 
uellouuensis  E:   Terolamius   Galfredus  aaron]    et  aaron   A'         iulianum  P,    iuliam  A  21   ceterosque] 

et  ceteros  A',  ceteros  quoque  A         sexus]   s.  qui  A         summa]  s.  et  X,  s.  cum  .1  22  perstantes  dico]  per- 

stiterunt  A  23  confessorem]   c.  alium  A',    quendam  confessorem  a  (sic)  A:  cf.  Galfredus  5,5:  Albanus 

caritatis  gratia  feruens  confessorem  suum  Ampbibalum  ....  iu  domo  sua  occuluit,  id  quod  venit  ex  male 
corruptis   verbis   c.  28   suh    sancti   abbatis    amphibalo  24    et  in]   in  A  pro    ouibus]    prouibus  /)' 

25  primum]  prinuun  recepissct  A  dein]  ACQX,  deinde  P,  demuno  P  occuluit  et]  CD'PQX,  occuluisset 
A,  occubuit  et  D'         discr.   se  fr.  in  X,  se  discr.  indutus  fr.  A 


32  GILDAE  SAPIENTIS 

supra  clicti  vestimentis  libenter  persequendum  dedit,  ita  deo  inter  sacram  confessionem 
cruoremque  coram  impiis  Romana  tum  stigmata  cum  horribili  fantasia  praeferentibus 
/0«.  j,  i7.  placens  signorum  miraculis  mirabiliter  adornatus  est,  ut  oratione  ferventi  illi  Israeliticae 
arenti  viae  minusque  tritae.  stante  diu  arca  prope  glareas  testamenti  in  medio  lordanis 
canali,  simile  iter  ignotum,  trans  Tamesis  nobilis  fluvii  alveum .  cum  mille  viris  sicco  s 
ingrediens  pede  suspensis  utrimque  modo  pi-aeruptorum  fluvialibus  montium  gurgitibus 
aperiret  et  priorem  carnificem  tanta  prodigia  videntem  in  agnum  ex  lupo  mutaret  et 
una  secum  triumphalem  martyrii  palmam  sitire  vehementius  et  excipere  fortius  faceret. 
ceteri  vero  sic  diversis  cruciatibus  torti  sunt  et  inaudita  membroi-um  discerptione 
lacerati,  ut  absque  cunctamine  gloriosi  in  egregiis  lerusalem  veluti  portis  martyrii  sui  lo 
trophaea  defigerent.  nam  qui  superfuerant  silvis  ac  desertis  abditisque  speluncis  se 
occultavere ,  expectantes  a  iusto  rectore  omnium  deo  carnificibus  severa  quandoque 
iudicia,  sibi  vero  animarum  tutamina. 

1 2  Igitur  bilustro  supra  dicti  turbinis  necdum  ad  integrum  expleto  emarcescentibusque 
ujmiis  ,  -jjg^g    suorum    auctorum    nefariis   edictis,    laetis   luminibus    omnes   Christi   tirones   quasi   is 

post  hiemalem  ac  prolixam  noctem  temperiem  lucemque  serenam  aurae  caelestis  ex- 
cipiunt.  renovant  ecclesias  ad  solum  usque  destructas;  basilicas  sanctorum  martyrum 
fundant  construunt  perficiunt  ac  velut  victricia  signa  passim  propalant,  dies  festos  cele- 
brant,  sacra  mundo  corde  oreque  conficiunt,  omnes  exultant  filii  gremio  ac  si  matris 
Taoresrbusjecclesiae  confoti.  mansit  namque  haec  Christi  capitis  membrorumque  consonantia  20 
suavis,  donec  Arriana  perfidia,  atrox  ceu  anguis,  transmarina  nobis  evomens  venena 
fratres  in  unum  habitantes  exitiabiliter  faceret  seiungi,  ac  sic  quasi  via  facta  trans 
oceanum  omnes  omnino  bestiae  ferae  mortiferum  cuiuslibet  haereseos  virus  horrido 
ore  vibrantes  letalia  dentium  vulnera  patriae  novi  semper  aliquid  audire  volenti  et 
nihil  certe  stabiliter  optinenti  infigebant.  25 

13  Itemque    tandem    tyrannorum    virgultis    crescentibus    et   in   immanem    silvam    iam 
[Detyran-j^^q^g   erumpentibus   insula,  nomen  Romanum   nec   tamen   morem    legemque   tenens, 

quin  potius  abiciens  germen  suae  plantationis  amarissimae,  ad  Galhas  magna  comitante 


AC  {f.2  inde  a  v.  \1   [unt  renovaut  eojclesias)  DE  (vide  p.'31j  (ff)PQX.    —   11—22   adhibuit  Beda 
h.  eccl.  1,  8,  c.  11  Galfredus  5,  5. 

1  ita  (leo  placens 7  aperiret]  enimuero  in  sacra  confessione  coram  impiis  persecutoribus  romana 

....  horr.  fastu  praeferentibus  perstitit  iniperterritus  ita  deo  placens  signorum  miraculis  fuit  mirabiliter  adornatus 
ut  or<atione  ficta  iter  ignotum  per  tamensis  n.  fl.  a  et  cum  mille  uiris  sicco  transieus  pede  suspensis  ....  raont. 
fl.  gurgitibus  israelitieum   imitatus  per  iordanis  alueum  iter  A  2  fantasia]  CDPQ,  fastu  A,  fantasmate  X 

3  placens]  CDQ,  poat  deo  PX  signorumque  X  illi]  instar  P  4  arenti  uiae]  CQX,  uiae  arenti  D,  arentis 
uiaeP  diu]  dm /?  ^^  s,\vi\i\&\  DQX,  om.  P  t&mes\s]  CD^Q,  om.  X  fluii  CP  6  utriusque  jf  modo] 
more  P        niont.  &.  A  8  triumpliale  X         sitire]  et  sitire  A,  sistere  A'         excipere]  APQX,  accipere  D 

fnrtius  om.  A  9  sic]  ACPQX,  si  D  cruciatlbus]  ACPQX,  cruciantibus  D  torsi  AX  decerptione  X, 
distencione  D',  alii  distentione  i/  10  lacerati]  1.  sunt^A'  absque  ...  defigerent]  absque  ulla  ciinctatione 
gloriosa  martiri  sui  trophea  in  portis  ierusalem  celestis  defigerent  A  11  ac  desertis  om.  A        que  om.  X 

12   rectore]  iudice  A         deo  om.  A  seuera]    quidom  s.  A  13  anim.  tut.]  inexpugnabilia  auimarum 

refugia  A  14   ad    integrura    expleto    emarcescentibusquc    (que    his  D',    om.  A)\  ACDPQ,    adimpleto 

ad  integrum  marcescentibusquo  X  15  uece  suorum  auctorum]  DQ,  nece  sui  auctorum  HX  et  al  sui  D 

(marg.J,  necis  autorum  P,  cum  suis  auctoribus  A  nepharie  P         edictis]  ADHPX,  decretis   Q         ehristi 

tirones]    christicole  A  16   hiemalem   ac]   hiemalis   tempestuose  A  temperiem    .  . .   caelestis]  celestis 

aure  serenam  lucem  J.  tB/17  e.\cipiunt  po«<  christicole -1  17  renouant]  ergo  r.  ^l  19  sacra]  Beda 

et  rel.,  sacramenta  X  oreque]  et  ore  A  conficiunt]  Beda   ei   rel. ,  perficiunt  X  ac  si]  sancte  A 

20  namque]  itaquc  A         membrorumque]  membrorum  APQ  et  al  mcmbrorum  D  (marg.)       atr.  arr.  perf.  A 

21  ceu]  APX,  seu  DQ  22  exitiabileA'      quasi]  q.  iam  A  23  omnes  best.  omnino  yl       ferae  ont.  A 
haeresios  Q        25  nil  certi  X,  nihil  (om.  certe)  A        26  itemque  t.]  t.  itaque  A       in  immanem]  CD  (marg.J 

PQ,  iramanem  AX,  in  magnam  D  in  litura  27  nom.  ronianum]  CD  (mari/J  PQ,  romanura  n.  habens  A, 

nom.   romanoruni  Dlf  tanien]    tantum  /*'         murem   legesque  A,  mores  legesque  A'  28   post  am. 

pl.  (sic)  ins.  initiatum   uiilelicet  maxlmum  A         ad  gallias  niittit  post  cuterua   A         comitacione  i*' 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  33 

satellitum  caterva,  insuper  etiam  imperatoris  insignibus,  quae  nec  decenter  usquam 
gessit,  non  legitime,  sed  ritu  tyrannico  et  tumultuante  initiatum  milite,  Maximum  mittit. 
qui  callida  primum  arte  potius  quam  virtute  finitimos  quosque  pagns  vel  provincias 
contra  Komanum  statum  per  retia  periurii  mendaciique  sui  fatinoroso  regno  adnectens, 

■•  et  unam  alarum  ad  Hispaniam,  alteram  ad  Italiam  extendens  et  thronum  iniquissimi 
imperii  apud  Trevcros  statuens  tanta  insania  in  dominos  debacchatus  est,  ut  duos  im- 
peratores  legitimos,  unum  Koma,  alium  religiosissima  vita  pelleret ').  nec  mora  tam 
feralibus  vallatus  audaciis  apud  Aquileiam  urbem  capitc  nefando  caeditur,  qui  decorata 
totius  orbis  capita  regni  quodammodo  deiecerat. 

lu  Exin  Britannia  omni  armato  milite,  militaribus  copiis,  rcctoribus    licet  immanibus,  l-l 

mgenti  mventute  spoliata,  quae  comitata  vestigus   supra  dicti  tyranni  donmm  nusquam  gentibus 
ultra  rediit,  et  omnis  belli  usus   ignara  penitus,   duabus   primum  gentibus   transmarinis  qus."  "^ 
vehementer  saevis,  Scotorum  a  circione,  Pictorum  ab  aquilone  calcabilis,  multos  stupet 
gemitque  annos.     ob  quarum  infestationem  ac  dirissimam  depressionem  legatos  Romam  15 

!.■•   cum   epistolis  mittit,   militarem  manuni    ad    se   vindicandam    lacrimosis   po  tulationibus 
poscens    ct    subiectionem    sui    Romano    imperio    continue    tota    aninii   virtute,    si  hostis 
longius  arcerctur,  vovens.     cui  mox  destinatur  legio  praeteriti  mali  innnemor,  sufficienter  [D»^'»f™- 
armis  instructa,  quae  ratibus  trans  oceanum  in  patriam  advecta  et  cominus  cum  gravi- 
bus   hostibus   congressa  magnamque   ex    eis   multitudinem   sternens   et  omnes  e  finibus 

•jo  depulit  et  subiectos  cives  tam  atroci  dilacerationi  ex  imminenti  captivitate  liberavit. 
quos  iussit  construere  inter  duo  maria  trans  insulam  murum,  ut  esset  arcendis  hostibus 
turba  instructus  terrori  civibusque  tutamini:  qui  vulgo  irrationabili  absque  rectore 
factus  non  tam  lapidibus,  quani  cespitibus  non  profuit. 


Illa   domum   cum  triumpho   magno    et  gaudio  repedante   illi  priores  inimici  ac  si  16 


A  {deficiunt  quaedam  av.U  i-a  dicti  ad  22  turba)  C  (f.  3  inde  a  v.ll  dictityrauiii)  D(U)FQX.  —  5  thro- 

uum  ...  7  pelleret  adhibuit  Oalfredus  5,  14:  c.  14  idem  5, 16;  c.  15  idem  6,1;  10—35,  26  Beda  liist.  eccl.  1, 12. 

1   iiisuper  eti.ani]  /><)X,    maximum  P,    om.  A  imperatoriis  .1P(^  iiisignibus]    ins.    decoratum  .-1 

nec  decenter  iisquam  gessit  non  (iiec  X)  legitime]  uuraquam  ille  deceuter  uel  legitime  gess     A  2  et 

tumultuaute  om.  P       milite  maximum]  QX,  militem  maximum  CD,  milite  (maximum  habens  supra)  A,  om.  P 

mittit  post  ad  gallias  A  3  qui]  ADQX,   ille  P         calida  D  iinitiuos  X»'  4  post  statum  ins 

deceptos  insurgere  fecit  .1  per  (habet  X  solus  coniectura)  retia  periurii  (imperii  />')  mendaciique  sui  (sui 

atque    mendacii  D)]   CDPQX,    retibus    etiam  p.  m.    q.  c.   implicitos  A  regno]    suo  r.  A  5  et  om.  A 

extendit  A         6  imperii]  i.  sui  -t       triueros  D       statuens]  CD-PQX,  statuit  A,  om.  Z)'       t.inta]  t.  denique  A 

domos  P         imp.  leg.]  leg.  imp.  A  7  alium]  alterum  P  uita   pelleref]   pell.  uit.  A,    uita  repelleret  X 

tam]  a  tam  A  8  fer.  destitutus  auxiliis  A,    fertilibus   aud.  uall.  X  aqullcgiam  DQ  nephande  P 

decora  -1  9  regni]  regno  P,  om.  A       deiecerat]  ceruicibus  deiecerat  X  10  exin]  ACPQX,  exinde  D 

milite]  m.  destitufa  .1       militaribusque  co^ns  Rc  rect.  X  (contra  Bedavi)         licef]  eciam  licet  .l,  linquifur  X 

11  ingenti]  et  i.  .4        qnae  om.  X        comitatem  />,   comifata    herens  ^         uestigia  P        nusquam    ultra]  PQ 

Beda,  ultra  nusquam  D,  nuuquam  ultra  X  12  redit  X        omni  C  usus]  X  Beda,  usu  DPQ         ign. 

pen.]  pen.  ign.  D,  prorsus  ignara  Beda        duobus  X        13  scottorum]  CQX,  scotorum  DP        a]  ab  X        cir- 

cione]  CDX,  circio  PQ  cum  Beda         14  gemifque]  AH  Beda,  gemefque  iibrl  reliqiu         anuos]  per  aniios  AX 

cum  Beda  ante  ob  ins.  gens  igitur  britouum  scottorum  pictorumque  impetum  uon  ferens  X  (contra  Bedam) 

quarum]  CDPQ,  quorum  X,    harum   Beda  dirissimam]  CDPQ   cum  Beda,  durissimam  X  cuvi  Galfredo 

oppressionem  A  15  uiudic  »,..  {corr.  in  uindicandam)  Z»  16  continue]  CPQX,  continuo /)         18  iu 

pafr.  adu.]  CPQX,  adu.  in  patr.  D        grauibus  om.  vel  transposuit  A         19  magnamque)  CD^^PQX,  magnam  7)' 

sternens]  cernens  P      omnes]  CD  (mar,j.)  PQX,  omnibus  DH      e]  CDPQ,  a  X        20  et  subi.]  subiectosque  A 

fam]  tam  de  A        dilaceratione]  DQX,  delacerafioiie  CP       ex]  CDPQ,  et  X,  quam  ab  A  21  quos]  ad 

hoc.I       constituere  >S<eve«son  errore        inter  duo  marm  post  iussit  .T       ut  iiistructus  esset  arceudis  [turba?] 

hostibus  A         22  turba]  X,  a  turba  CDPQ      ciuibusque]  et  timidis  ciuibus  A       qui]  quia  P        24  illa]  CDQ, 

legione  autem  P,  illa  legionc  X  domum  post  gaudio  X         repedante]  ACDPQ,  repetenfe  -V       illi  om.  A 

si]  ACDPQ,  quasi  A' 

')   Cf.  Sulpic.  Sererus  vita  Marlini  c.  20:  (Martinus)   dicens  so  mensae  eius    (Maximi)  adesse  nmi  posse, 

qui  imperatores  unum  regiio,  alferiim  vita  cxpulisset.     Urosius  7,34,  10:  Grafianum  Augustum interfecit 

fratremque  eius  Valenfinianum  Augustnm  Ifalia  expulit. 

CHBONICA    III. 


[Itemgue 
iflstatione.l 


34  GILDAE  SAPIENTIS 

ambrones,  lupi  profunda  fame  rabidi,  siccis  faucibus  ovile  transilientes  non  comparente 
pastore,  alis  remorum  reniigumque  brachiis  ac  velis  vento  sinuatis  vecti,  terminos  rumpunt 
caeduntque  omnia  et  quaeque  obvia  maturam  ceu  segetem  metunt  calcant  transeunt. 

17  Itemque    mittuntur   queruli  legati,  scissis,  ut  dicitur,  vestibus,  opertisque  sablone 
^^uftiMie  ]  capitibus ,   inpetrantes   a   Romanis   auxilia  ac  veluti    timidi  pulli   patrum   fidissimis  alis    s 

succumbentes,  ne  penitus  misera  patria  deleretur  nomenque  Romanorum,  quod  verbis 
tantum  apud  eos  auribus  resultabat,  vel  extcrarum  gentium  opprobrio  obrosum  vile- 
sceret.  at  illi,  quantum  bumanae  naturae  possibile  est,  commoti  tantae  historia  tragoe- 
diae,  volatus  ceu  aquilarum  equitum  in  terra,  nautarum  in  mari  cursus  accelerantes 
inopinatos  primum,  tandem  terribiles  inimicorum  cervicibus  infigunt  mucronum  ungues  lo 
casibusque  foliorum  tempore  certo  adsimilandam  hisdem  peragunt  stragem,  ac  si  mon- 
tanus  torrens  crebris  tempestatum  rivulis  auctus  sonoroque  meatu  alveos  exundans  ac 
sulcato  dorso  fronteque  acra,  erectis,  ut  aiunt,  ad  nebulas  undis  (luminum  quibus 
pupilli,  persaepe  licet  palpebrarum  convolatibus  innovati,  adiunctis  rimarum  rotarum 
lineis  fuscantur)  mirabiliter  spumans,  ast  uno  obiectas  sibi  evincit  gurgite  moles. ')  ita  is 
aemulorura  agmina  auxiliares  egregii,  si  qua  tamen  evadere  potuerant,  praepropere 
trans  maria  fugaverunt,  quia  anniversarias  avide  praedas  nuUo  obsistente  trans  maria 
exaggerabant. 

18  Igitur  Romani,  patriae  denuntiantes  nequaquam  se  tam  laboriosis  expeditionibus 
posse  frequentius  vexari  et  ob  imbelles  erraticosque  latrunculos  Romana  stigmata,  tan-  20 
tum  talemque  exercitum,  terra  ac  mari  fatigari;  sed  ut  potius  sola  consuescendo  armis 
ac  viriliter  dimicando  terram  substantiolam  coniuges  liberos  et ,  quod  his  maius  est, 
libertatem  vitamque  totis  viribus  vindicaret  et  gentibus  nequaquam  sibi  fortioribus,  nisi 
segnitia  et  torpore  dissolveretur,  inermes  vinculis  vinciendas  nullo  modo,  sed  instructas 
peltis   ensibus    hastis    et  ad   caedem    promptas    protenderet  manus,  suadentes,  quia  et  25 


A  (def.    8  tantae  ...  24  segnitia;  item  solueretur  ....  25  peltis)    C  (/'.  4  inde  a  1;.  9  [rum]  iu  mari) 
D(HJPQX.  —  Adhibueruni  Beda   (v.  ante)  el  c.  16.  17  Galfredus  5,  16  et  c.  18  idem  6,  2.  3. 

1  arabrones]   ita   etiam   Oalfredus  5,  16;  'id   est  sevi'    add.  X        rapidi   siccis  A,   rapidis  siccisque  X 
ouilej   ACDPQ,  in    ouile  X  transilientes]    ACDQX,     circunsilientes  P        comparante   X  2   alis 

remigumque  (-giumque  D)  brachiis]  remis  A  uento  siuuatis]  AC^X,  uento  iuuatis  C'  DQ,  uentorum 
plenis  P  inrumpuut  terminos  Beda,  terminos    inuadunt  .1  3  caeduutque  (caedunt  X)  .  .  .   ceu  (CPX, 

seu  DQ)  s.  m.  c.  t.ranseuntj    murum    transsiliunt    queque  sibi   obuia  steruunt  -1  4    itemque]  CDQX,   ite- 

rumque  P,  igitur  rursum  vl  ut  dicitur  (discitur /))  om.  yl  •pertisque  X*'  s3.h\imc\  ACPQX,  sabulone /?i? 
5  inpetrantes]  implorantes  Beda  uelut  X,  uelu  A  patrum   (matrum  HP)  fidissimis  (sic  ACDPQ,  fide- 

lissimis  X)  alis  suco.]  fid.  patr.  succ.  al.  postulant  iuuamina  A  6  delerctur  patria  A  romanorum]  DQC, 
romanum  APX  quod  .  .  .   resultabat  uel]  quod  clare  apud  eos  resonabat  A  7  extranearum  X,  exter- 

narum  A  obprobrio  obrosuni]  CPQ,  opprobrio  abrasum  -i,  opprobriosum  D-H,  opprobria  X,  opprobrio**»  i>', 
improbitate  obrutum  Beda  8  commoti]  comnioti  acoelerant  A  9  uolatus]   D  (marg.)  PQX,   uelatus  D 

ceu]  CPQX,  seu  D  10  inopinatasX         ungues  post  inimicorum  X  11  adsimilandam]  CHP,    assi- 

landam  D,  adsimulandam  X,  assimulanda  Q  hisdem]  CDP,  iisdem  Q,  istam  X  ac  si]  ac  ut  P,  at  fit  si  X 
12  sonoroque]  CD^^PQ,  sonorosoque  X,  sudoreque  D^         ac  ....  16  ast  07n.  P  13  fronteque]  X,  fonteque 

CDQ  14  conuolatibus]  CDQX,  couuolutibus  Gale  adiunctis  rimarum  (simarum  D  [marg.]  Q,  suuarum  D) 
rotarum  lineis]  CDQ,  adiunctis  sibi  miuutissimarum  rotarum  tautonibus  ueluti  A':  tautones  in  ijlossis  dicuntur 
esse  pili  palpebrarum  \b  d.at]  CD  (inarg.)  QX, -ac  DH        abiectasX  surgiteZ>  ita]  itru  /' ('alias  ita' 

marg.),  item  H  16  auxiliatores  PX  potuerunt  propere  X  17  quia]  CPQ,  qui  D  {mar/)o  alias  qui  errore 
pro  qaia)  HX  19  patriae]  p.  reuersi  X  conlra  Bedam:  Romani  denuntiauere  Brittonibus  et  Oalfredum: 
Romani  patriae  denuntiaut  20  stigmata]  libri  et  Galfredus,  signa  F :  'stigmata  sunt  signa  uictricia'  adnotat  X 
21  ut]  CPQX,  om.  D  potius  sola]  CDPQ,  potius  soli  Galfredus,  insula  potius  X  22  hiis  D        est 

om.  X  23  sibi]  CD,  se  D  (marrj.)  PQX  24  inermes]  ut  inermes  X  uinclis  PQ  uinciendas  C 

(corr.  dubia),   uinciendis  D,  uinciendis  H,  uincendas  X  25  et  ad  caedem  promptas]  ad  pugnam  prompti  A 

protenderet]  CD^^PQ,   protenderent  D ',    protendere  X,   exittet  (?)  A  suadentes  quia   et  (quia  ex  D^ff, 

et  quia  P)  hoc]  et  qui  A 

'J  Cf.   Vergilius  Aen.  'J,  497:  oppositasque  evicit  gurgite  moles. 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  35 

hoc  putabant  aliquid  derelinquendo  populo  commodi  adcrescere,  murum  non  ut  alterum, 
sumptu  publico  privatoque  adiunctis  secum  miserabilibus  indigcnis,  solito  structurae 
more,  tramite  a  mari  usque  ad  mare  inter  urbes,  quae  ibidem  forte  ob  metum  hostium 
collocatae  fuerant,  directo  librant;  fortia  formidoloso  populo  monita  tradunt,  exemplaria 
5  instituendorum  armorum  relinquunt.  in  litore  quoque  oceani  ad  meridianam  plagam. 
quo  naves  eorum  habebantur,  quia  et  inde  barbaricae  ferae  bestiae  timebantur,  turres 
per  intervalla  ad  prospectum  maris  collocant,  et  valedicunt  tamquam  ultra  non  reversuri. 
Itaque  illis  ad    sua   remeantibus  emergunt  certatim  de  curucis,  quibus  sunt  trans  ^^ 

miii  •  ••im-  1  [terliaque 

Tithicam  vallem   evecti,    quasi   m   alto    litane    mcalescenteque    caumate    de    artissimis  vastatione.] 

10  foraniinum  caverniculis  fusci  vermiculorum  cunei,  tetri  Scottorum  Pictorumque  greges, 
moribus  ex  parte  dissidentes,  sed  una  eademque  sanguinis  fundendi  aviditate  concordes 
furciferosque  magis  vultus  pilis  quam  corporum  pudenda  pudendisque  proxima  vestibus 
tegentes  cognitaque  condebitorum  reversione  et  reditus  denegatione  soUto  confidentiores 
omnem   aquilonalem   extremamque    terrae  partem  pro   indigenis  muro  tenus  capessunt. 

15  statuitur  ad  haec  in  edito  arcis  acies,  segnis  ad  pugnam,  inhabilis  ad  fugam,  trementibus  [De  fame.] 
praecordiis  inepta,  quae  diebus  ac  noctibus  stupido  sediU  marcebat.     interea  non  cessant 
uncinata  nudorum   tela,  quibus   miserrimi  cives  de  muris  tracti  solo  allidebantur.     hoc 
scilicet   eis    proficiebat  immaturae   mortis   supplicium,  qui  taU  funere    rapiebantur,  quo 
fratrum  pignonimque  suorum  miserandas  imminentes  poenas  cito  exitu  devitabant.     quid 

20  plura?  reUctis  civitatibus  muroquo  celso  iterum  civibus  fugae,  iterum  dispersiones  soUto 
desperabiUores,  iterum  ab  hoste  insectationes,  iterum  strages  accelerantur  crudeUores; 
et  sicut  agni  a  lanionibus,  ita  deflendi  cives  ab  inimicis  discerpuntur ,  ut  commoratio 
eorum  ferarum  assimilaretur  agrestium.  nam  et  ipsos  mutuo,  perexigui  victus  brevi 
sustentaculo   miserrimorum   civium,  latrocinando   temperabant:    et  augebantur  externae 

25  clades  domesticis  motibus,  quod  huiuscemodi  tam  crebris  direptionibus  vacuaretur  omnis 
regio  totius  cibi  baculo,  excepto  venatoriae  artis  solacio. 


A  {def.  35,  8  itaque  ...  22  discer)  C  (finit  v.  6  ferae)  D(E)PQX.  —  AdhibuenmtSeda  (v.  ante)  et  c.  19 
Galfredus  6,  3.  4.  12, 15. 

1  aliquid]  CPQX,  aliquis  D       noii  ut  alterum  hic  om.,  aedificant  non  ut  alterura  sed  ins.  post  indigenis  A 
3  more  str.  A         tramite]  recto  tramite  Beda  4  directo  ante  tramite  A  librant]  aedificant  P         for- 

cia  quoque  mon.  form.  pop.  A        et  exemplaria  instruendoriim  A  5  quoque]  cciam  -1  6  quo]  ACDPQ 

cum  Beda,  qua  X  eorum]  romanorum  A  quia  om.  X  liarbaricae  (CDPQ,  barbariae  X)  f.  b.  timebau- 
twr]   barbarorum   infestacio  timebatur  A  7  interuallia  D         coll.  ad   prosp.  mar.  ^-1         et]   rel.  et  Beda, 

om.  APX        tamquam]  quasi  D  8  remeantibus]  rel.  cum  Beda,  reuertentibus  A'        curucis]  DQ,  curicis  X, 

carruchis  P:  e  navibus  Galfredus:  'forma  curuca  {Irice  curacb,  Kymrice  cwrwg,  id  est  kurug)  vera  est  usur- 
pata  etiam  ab  Adamnano  (t  (394)  in  vita  Columhae  2,4'  Zimmer.  9  tithicam]  X,  titicam  D  (manj.),  aticam 
D,  styticam  PQ,  sciticam  H:  similiter  infra  Nenniana:  vide  supra  p.  6.  euecti]  DPQ,  ueeti  -V        10  cauer- 

niculis]  PQ,   ac   uerniculis  D,   eauernulis  X         cunei]  PQ,   cuues  D,   cenei  X         sootorum  DP  11  sed] 

et  traditur  pud.  corp.  D  13  cognitaque]    cognita  D'  coudebitorum]  fortasse  quondam  victorum 

14  aquilonem  X  15  baec]  hoc  D'         inliabilis  ad  fugam]  X  cum  Galfredo,   inhabilis  ad  pugnam  Q,  in- 

habilis  ad   pugnandum  H,    iuhabilis  ac /',    om.  D  \Q  post  interea  ins.  sedili  X»  17  nodorum  X: 

hostium  Beda         muro  D^  18  proficiebat]  proderat  P,  om.  X         qui]  quod  qui  P         funere]  sumere  i>' 

quo  fratrum]   fratrum    {om.  quo)  P,    fr.  quo  X  19  pignorumque]  pignorum  X  20  plura]   ;-e;.  et 

Beda  et  Oalfredus,  pl.  loquar  X  relictis]  relictisque  D  ciuibus]  Galfrcdus,  quibus  DX,  iUis  PQ  21  di- 
sperabiliores  D  itenun]  Galfredus,  item  libri  iterura  Galfredus,  itera  libri  [discer]puutur  ab  iui[micis]  A 
22  nt]  ita  ut  D        comraoratio]  PQ,  commeraoratio  DX,  commorationi  A  23  fer.  ass.  agr.]  agr.  fer  ass.  A 

nam  et  ipsos]  X>QA',    nam  et  ipsis  P,    nara  et  se  ipsos.il,   laniant  et  se  ipsos  X  perexigui]  D,  nec  per 

exigui  Q,  nec  pro  perexigui  H,  nec  pro  exigui  PX:  uon  temperabant  latrocinando  per  exigui  {om.  infra  latr. 
temp.)  A,  unde  a  mansionibus  ac  possessiunculi.s  suis  eiecti  imminens  sibi  faniis  periculum  latrocinio  ac 
rapacitate  mutua  temperabant  Beda         lueue  sustentaculura  A  24  miserrimorum  ciuium]  ADQ,  misero- 

i-um  ciuium  X,    miserrimi  ciues  P         latrocinio  malim         temperabaut  om.  X»  externae]  rel.  cum  Beda, 

extraneae  X  25  motibus]  cladibus  A  quod]  quo  et  X,  quo  ab  A  huiuscemodij  huiusmodi  X  tam 
om.  X  26  regio]  insula  A 

5* 


36  GILDAE  SAPIENTIS 

20  Tgitur  rursum  miserae  mittentes  epistolas  reliquiae  ad  Agitium  Romanae  potestatis 
l?oUs  ml  virum ,    lioc  modo  loquentes:    'Agitio   ter   consuli  gemitus   Britannorum  i'   et  post  pauca 

■'^^"'""'•' querentcs:  'repellunt  barbari  ad  mare,  repellit  mare  ad  barbaros ;  inter  haec  duo  genera 
funerum  aut  iugulamur  aut  mergimur;'  nec  pro  eis  quicquam  adiutorii  habent.  interea 
famis  dira  ac  famosissima  vagis  ac  nutabundis  haeret,  quae  multos  eorum  cruentis  s 
compulit  praedonibus  sine  dilatione  victas  dare  manus,  ut  pauxillum  ad  refocillandam 
animam  cibi  caperent,  alios  vero  nusquam;  quin  potius  de  ipsis  montibus,  spehmcis  ac 
^'^tori!f  1  sahibus ,  dumis  consertis  continue  rebellabant.  et  tum  primum  inimicis  per  multos 
annos  praedas  in  terra  agentibus  strages  dabant ,  non  fidentes  in  homine ,  sed  in  deo, 
secundum  illud  Philonis;  'necesse  est  adesse  divinum,  ubi  humanum  cessat  auxilium'.  ^)  lo 
quievit  parumper  inimicorum  audacia  nec  tamen  nostrorum  malitia;  recesserunt  hostes 
a  civibus  nec  cives  a  suis  sceleribus. 

21  Moris   namque   continui   erat  genti,  sicut  et  nunc  est,  ut  infirma  esset  ad  retun- 
denda  hostium  tela  et  fortis  esset  ad  civilia  bella  et  peccatorum  onera  sustinenda,  in- 
firma,  inquam,  ad  exequenda  pacis  ac  veritatis  insignia  et  fortis  ad  scelera  et  mendacia.   is 
revertuntur    ergo    impudentes   grassatores  Hiberni   domos,   post   non  longum   temporis 
reversuri.     Picti  in  extrema  parte  insulae  tunc  primum  et  deinceps  requieverunt,  praedas 

[De  sceien-  ^^  contritiones  nonnumquam  facientes.    in  talibus  itaque  indutiis  desolato  populo  saeva 
cicatrix  obducitur.     fame  alia  virulentiore  tacitus  pullulante,  quiescente  autem  vastitate 
tantis   abundantiarum    copiis   insula   affiuebat,  ut   nulla    habere   tales  retro  aetas  memi-    20 
nisset,  cum  quibus  omnimodis  et    hixuria  crescit.     crevit  etenim   germine   praepollenti, 

j.  t", .  .5, /.  ita  ut   competenter   eodem   tempore   diceretur:   'omnino   talis   auditur  fornicatio,  quahs 
nec  inter  gentes'.     non  solum  vero   hoc  vitium,   sed  et  omnia,    quae  humanae  naturae 

A  {defimmt  plerdque  a  6  dilutione  ad  18  et  con)  C  (/.  5  inde  a  v.  2  britanncn^iun)  D(H)PQX.  —  Ad- 
hibuerunt  Beda  v.  1 — .4  h.  eccl.  1,13  (inde  Giraldus  Cambrensis  descr.  Camlrlae  1.2  c.  2  p.  208),  v.  4—38,  11 
h.  eccl.  1,  14:  c.  20  Galfredus  6,  3;  c.  21  idem  12,  6. 

1  igitni-  rursnm  mis.  mitt.  ep.  rel.]  PQ,  ig.  mis.  mitt.  rurs.  ep.  rel.  D,  ig.  rurs.  niis.  (raiserie  A'a)  rel. 
mitt.  ep.  X,  rursnm  ig.  mis.  rel.  mittnnt    ep.  A         agitiura]  X,  aetium  P  cum  Beda,  agiciuni  AD  2  h.  m. 

loquentes]  h.  m.  1.  inquiunt  X,  huiusmodi  uerba  continentes  A  agitio]   ADQX  cum   Oalfredo,  aetio  P  cum 

Beda  3  querentes]  C/)Q,  quaerentes  inquiunt  P,  querentes  prosequuntur  .i,  loquentes  X  repetiant]  ACDQ 
cum  Beda,  r.  nos  PX  repellit]  ACDPQ  cum  Beda,  r.  nos  X  haec]  CDQ,  haec  oriuntur  APX  cum  Beda 
et  Oalfredo  4  funerunt  D         aut  iug.]   aut  euim  iug.  A  nec  pro  eis  q.  a.  habent  (habentes  P)]  hec 

qnideni    mandanerunt    sed    nichil    adiutorii    inde    refertui'  A  5  fames  AP  ac  famos.]  atqne  intolera- 

Ijilis  -1  I)  compnlit  praed.]  CPQ,    pred.  conipulit  -1,  compulit  latronibns  D,  compellit  pred.  X,   coegit  Beda 

paxillnm  -V         7  nusquara]  CDHP,  nunquani  Q  cum  Beda  8  durais  (dininis  X)  consertis]  dnm  conferti 

P,  consertis  dumisque  A  continuo  P  tnm]  cum  D  9  praedas]  CDPQ  cum  Beda,  om.  X  in  terra]  CDPQ 
cum  Beda,  om.  P        fideutes]  CDPQ,   confidentes  X    cum  Beda         hominem  X  10   illnd]  CDPQ,    illud 

exemplum  -Y      cessat]  denegatur  A        11  recesserunt]  CDHX,  recesserant  PQ       12  a  suis]  ab  ingentibns  suis  A 

13  gentis  erat  P      einsdem  continui  moris  gens  .1         13/14  retundenda]  CDPQ,  repellenda  A'        14  fortis 

esset]  CDPQ,  fortis  et  (atque  A)  inuicta  AX  et]  CDPQ,  et  ad  A'  pecc.  on.]  CDPQ,  on.  pecc.  X  sustinenda] 
ACPQ,  sustinencia  X>,  sustentanda  A'  14/10  infirnia]  CDPQ,  infirma  est  ut  X  15  exequenda]  ^4C'/)PQ^ 

sequenda  X        ac]  CDPQ,  et  X        et]  ACDPQ,  om.  X        mend.  et  sc.  ^l  16  hiherni)  hyberni  CPQ  cum 

Beda,  hyberni**Z>,  hyberniis  i?,  ad  hibernas  X,  hilJ  ^  domos]  C/),  domus  X,  doraum  P(2,  Aom  post  ergo  ^ 
post  non  longum  temporis  (tempus  A)\  ACDQ,  post  non  raultum  tempus  X,  non  longo  post  terapore  P 
17  tunc]  DPQ  cum  Beda,  tum  X  18  contentioues  P  indntiis]  induciis  CPQX,  iudiciis  D  desolato] 

ACDPQ,  desoluto  X  18/19  ohd.  saeua  cic.  A  19  fame]  CD,  famis  APQ,  om.  X        alta  PQ        tacitus] 

AC,  taetas  DX,  tacite  P(^  puUulante]  popnlante  .4  autem]  namque  ^  uastitfite]  ACDPQ,  uastatio  est 
{ex  uastatioe)  X,  uastatione  Beda  20  cop.  habund.  J        effluebat  X       habere  (DPQ,  haberi  A')  talcs  (talis 

X)  r.  aet.  raeni.]  etas  retro  ante  mem.  tales  habuisse  A  21  crescit]  creuit  J.  creuit  et.  g.  praepoUenti]  et- 
enim  in  g.  pr.  creuit^l  22  tal.  auditur  forn.]  CDPQ,  talis  aud.  inter  uos  iorn.AX  cumvers.  vulg.  23  nec 
inter  gentes]  ACPQ,  nou  auditur  inter  gentes  D,  nec  inter  gentes  erat  X,  nec  inter  gentes  audita  est  Gal- 
fredus  uero]  ACPQ  cum  Galfrcdo,  uero  fuit  A'',  om.  D  sed  et]  CDPQ,  sed  A,  sed  fnerunt  A',  scd  .  .  . 
perpetrarunt  Galfredus  naturae]  fragilitati  A 

')  Cf.  Philo  vita  Mosis  1,31  p.  108  Mangey  (supra p.6):  ovj(  ofioiuig  ('tj/ffpwno?  tifivyexiti  xid  S-eog  .... 
7i((()itaxev>jg  ovitsuiag  ean  /psrof  6  &c6g  ;<o>/.V-n'f  ip  ctnopoig  nopoi'  evQe^f  itfioy  ,1eov. 


,  Eaai.  1, 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  37 

accidere  solciit,  et  praecipue,  quod  et  nunc  quoque  in  ea  totius  boni  cvertit  statum, 
odium  veritatis  cum  asaertoribus  amorque  mendacii  cum  suis  tabricatoribus,  susceptio 
mali  pro  bono,  veneratio  nequitiac  pro  benignitate,  cupido  tcnebrarum  pro  solo,  ex- 
ceptio   Satanae    pi"o    angelo   lucis.     uugebantur  reges   non   per  deum,  sed   qui  ceteris 

6  crudeliores  exstarent,  et  paulo  post  ab  unctoribus  non  pro  veri  examinatione  trucida- 
bantur  aliis  eleetis  trucioribus.  si  quis  vero  eorum  mitior  et  veritati  aliquatenus  propior 
videretur,  in  hunc  quasi  Britanniae  subversorem  omnium  odia  telaquo  sine  respectu 
contorquebantur,  et  omnia  quae  displicuerunt  deo  ct  quae  placuerunt,  aequali  saltem 
lance   pendebantur ,    si    non    gratiora    fuissent   displicentia:    ita   ut    merito  patriae  illud 

10  propheticum,  quod  veterno  ilii  populo  denuntiatum  est,  potuerit  aptari.  filii,  inquiens, 
sine  lege  dereliquistis  deum,  et  ad  iracundiam  provocastis  sanctum  Israel.  'quid  adhuc^yVjy. 
'percutiemini  apponentes  iniquitatem?  omne  caput  languidum  et  omne  cor  maerens: 
'a  planta  pedis  usque  ad  verticem  nou  est  in  eo  sanitas.'  sicque  agebant  cuncta,  quae 
saluti  contraria  fuerint,  ac  si  nihil  mundo  medicinae  a  vero  omnium  medico  largiretur. 

!•'   et  non   solum   haec    saecuhires   viri,    sed    et    ipse   grex  domini  eiusque   pastores,    qui 
exemplo   esse   omni   plebi  debuerint,  ebrietate    quam  plurimi  quasi  vino  madidi  torpe- 
bant  resoluti  et  animositatum  tumore,  iurgiorum  contentione,  invidiae  rapacibus  ungulis, 
indiscreto  boni  malique  iudicio  carpebantur,  ita  ut  perspicue,  sicut  et  nunc  est,  effundi  j^*"'"'- ^'^"^' 
videretur  contemptio  super  principes  seduci  vanis  eorum  et  errore,  iu  invio  et  non  in  via. 

20  Interea  volente  deo  purgarc  familiam  suam  et  tanta  malorum  labe  infectani  audituAj- ^^^^.^_ 

tantum  tribulationis  emendare,  non  ignoti  rumoris  penniger  ceu  volatus  arrectas  omnium  ^^^^'J^^''? 
penetrat  aures    iamiamque    adventus    veterum   volentium    penitus   delere   et  inhabitare 
soUto  more  a  fine  usque  ad  terminum  regionem.     nequaquam  tamen  ob  hoc  proficiuut, 
sed  comparati  iumentis  insipientibus  strictis,  ut  dicitur,   morsibus    rationis  frenum  offir- 

AO  i,f.  6  inde  a  u.  2  cum  assertoribus,  /.   7  inde  a  v.  23  terminum)  D(H)PQX.   —  Adhibuerunt  Beda 
(v.  ante)  et  c.  22  Galfredus  12, 15. 

1  accedere  X        et  om.  X  2  odium]  o.  scilicet  A         ueritatis]  ACDPQ,  u.  fuit  A'        assertoribus] 

VDPQ,  a.  suis  AX  cum  Galfredo        amorque]  ACDPQ  cum  Beda  et  Galfredo,  amor  A'  4  reges]  CDPQ,  r. 

et  X,  iu  ea  reges  A  iion]  et  n.  A  deum]  dominum  P  5  crudeliores]  CPQX,  crudeliqribus  D  existe- 
vent  AP  5  6  trucidebautur  P  6  truculentioribus  X        eor.  mit.]  ACDPQ  cum  Beda  et  Galfredo,  mit. 

eor.  X        ueritate  Q        propior  (proprior  P,  om.  D)  uid.]  u.  pr.  A  1  quasi  br.  subu.]  CDPQ  cura  Seda  et 

Galfredo,  qu.  tocius  br.  subu.  A,  br.  quasi  in  subusorem  (sic)  X  respectu]  r.  iusticie  -i  8  contorque- 

bantur]  Ci>P§  cum  Beda,  torqueliantur  JA'  et]  ergo -1  displicueruut  deo]  C^D,  displicuerint  deo  CPQ, 
displicuerant  deo  X,  deo  displicent  A  et  quae  placueruut]  CD,  que  placuerint  PQ,  placuerantque  A,  et  que 

placent  A        saltim]  D,  saltem  PQ,  om.  AX  9  lanice  D       peudebantur]  PQX,  pandebantur  CD        si  non 

gr.  f.  displicentia]  sed  displicentia  aliquu  modo  tanquam  gratiora  ab  eis  eligebantur  A  ita  om.  A  merito] 
m.  possit  aptari  bine  (o?«.  infra  potuerit  aptari)  A  patriae  illud]  ACDQ,  illud  patriae  P,  p.  i.  exemplum  X 
10  ueterno]  -4 CZ»jff,  ueteri  PV,  ueterano  X        pronuntiatum  est  .1        poterit  X  11  deum]  C/)P§,  dominum 

AX  iracundiam]  JC/)P§,  iram  A'  12  percutiemini]  .-ICPP^,  percunctemini  X  13  pcdis]  ACDH,  om. 
CPQ         non  e.st]  et  non  est  .1  san.  in  eo  A'         sicque]  sic  P        agebant  cuncta]  CDPQ,    c.  agebant  ^ 

agebantur  cuuota  X  c«jii  Galfredo  13/14  quae  s.  c.  fuerint  ( CX>P(2 ,   fuerant  X)]  desperatique   erant  con- ' 

traria  saluti  A  14  ac  si  niliil  (nil  X)  mundo  medicinae  (medicina  Q)  a  uero  omn.  m.  largiretur  (largiretur 
post  nil  A')]  ac  si  existiniarent  nibil  med.  mundo  largiri  a  u.  o.  m.  A  15  haec]  CDPQ  cum  Beda,  liac  X, 

hoc  Galfredus,  ita  se  agebant  .1  et  ipsi  greges  d.  pastoresque  eius  X,  etiam  ipsi  gregis  domini  pastores  A 
16  omiii  plebi  esse  D        debuerint]  CPQ,  debuerant  ADX      quam  pl.  quasi  uiuo  madidi  om.  A  17  tumore] 

ACPQX.  timore  D        rapacibus]  //,  capacibus  CDPQ,  capatibus  A',  quoque  capacibus  A  18  sicut  et  nunc 

est  effundi  uideretur  (uidetur  X)]  uideretur  tunc  et  quod  nunc  uidetur  effundi  A  19  contemptio]  CQ,  con- 

temtio  Z)A',  contentio  .ilP  seduci  (et  seduci.lA)  uanis  (uerbis  ins.  A)  eorum  et  errore  {errAre  A)]  ACDQX, 
qui  eos  facerent  errare  P  21  ignoti  rum.  penn.  ceu  (CP§X,  seu  Z))  uolatus]  ignotus  rumor  ^  22  iam 

iaraque]  scilicet  i.  i.  q.  A  aduentus  ueterum  (CD,  ueterum  inimicorum  X,  ueterum  hostium  PQ)  uolen- 
tium]   aduenire    ueteres  inimicos    uolentes  A  penitus]  ACDPQ,    penitus   totam  X         et  inhabitare   s.  m.] 

uniuersam  s.  m.  et  iubabitire  A  23  a  fine  u.  ad  terrainum  om.  A         regionem]  ACPQ,  rcgioneraque  D, 

regionum  X  post  regionem    i)is.  qui   licet   hec    audlrent   et   timerent  A  ob  (CDQX,    ad  P)    hoc  om.  A 

proficiunt]    perficiuutX),    a  prauis   recedunt  operibus  4  24  comparandi  J  iuuentls  />  ut  dicitur 

om.  X.  ut  dic.  mursibus  om.  in  spatio  vacuu  A         fr.  rat.  A 


38  GILDAE  SAPIENTIS 

mantes,  per  latam  diversomm  vitiorum   morti  proclive  ducentem,  relicto  salutari  licet 

^pe'  /amofa  ^^^^  itincrc,  discurrebant  viam.     dum   ergo ,  ut  Salomon  ait ,  'servus   durus  non  emen- 

poste.]  (fiatur  verbis',  flagellatur  stultus  et  non  sentit,  pestifera  namque  lues  feraliter  insipienti 

populo  incumbit,  quae  in  brevi  tantam  eius  multitudinem  remoto  mucrone  sternit,  quan- 

tam  ne  possint  vivi  humare.     sed  ne  hac  quidem  emendantur,  ut  illud  Esaiae  prophetae    5 

'«.'in  00  quoque   impleretur  dicentis:  'et  vocavit  deus   ad  planctum  et  ud  calvitium  et  ad 

'cingulum  sacci;  ecce  vitulos  occidere  et  iugulare  arietes,  ecce  manducare  et  bibere  et 

'dicere:    manducemus    et    bibamus,    cras    enim    moriamur'.      appropinquabat    siquidem 

t^^j.;"?"";  tempus ,    quo    eius   iniquitates,   ut   olim   Amorrhaeorum ,   complerentur.     initur  namque 

consilium,    quid    optimum    quidve    saluberrimum    ad    repellendas   tam    ferales   et   tam  10 
crebras  supra  dictarum  gentium  irruptiones  praedasque  decerni  deberet. 
23  Tum    omnes   consiliarii   una   cum   superbo   tyranno   caecantur,   adinvenientes   tale 

praesidium,   immo    excidium  patriae,  ut   ferocissimi  illi  nefandi   nominis   Saxones    deo 
hominibusque  invisi,  quasi  in  caulas  lupi,  in  insulam  ad  retundendas  aquilonales  gentes 
intromitterentur.     quo  utique  nihil  ei  usquam  perniciosius   nihilque  araarius  factum  est.    is 
0  altissimam  sensus  caliginem!     0  desperabilem  crudamque  mentis  hebetudinem!    quos 
propensius  morte,  cum  abessent,  tremebant,  sponte,  ut  ita  dicam,  sub  unius  tecti  cul- 
^'"'''''''is.mine  invitabant.     'stulti  principes',    ut   dictum   est,  'Taneos   dantes  Pharaoni   consilium 
{^uHo^primis  insipiens'.     tum  erumpens  grex  catulorum  de  cubili  leaenae  barbarae,  tribus,  ut  lingua 
hoste.]  gj^g  exprimitur,  cyuhs,  nostra  longis  navibus,  secundis  velis,  omine  auguriisque,  quibus   20 
vaticinabatur,   certo    apud  eum  praesagio,  quod  ter  centum  annis  patriam,    cui  proras 
librabat,  insideret,  centum  vero  quinquaginta,  hoc  est  dimidio  temporis,  saepius  vastaret, 
evectus,   primum    in    orientali    parte  insulae   iubente  infausto   tyranno   terribiles  infixit 
ungues    quasi    pro    patria  pugnaturus,   sed  eam   certius   impugnaturus.      cui  supradicta 

ABC  (finii  V.  21  praesagio)  DPQX.  —  Adhibuit  Beda  h.  eccl.  1, 14  (v.  antej  et  c.  23  h.  eccl.  1, 15. 

1  per  latam]  planam  A         morti]  C,  mortique  ABX,  ad  mortem  PQ  2  itenere  C*         discurrebant 

uiam  ante  relicto  A         dumj  au  D,  cum  A         salomon]  ACDX,  solomon  PQ  3  stultus]  st.  uerberibus  A 

uamque  delent  edd.         feraliter]  crudeliter  A  4  populo]  p.  subito  A         incumbit]  CDPQ,  incubuit  AX 

hreui]  ACDPQ  cum  Beda  et  Oalfredo,  breui  tempore  X        eius]  eis  .4  remoto]  admoto  ^  strauit -4 

4/5  quantum  X  5  ne]  nec  A        possint  (CPX,  possent  DQ)  uiui]  uiui  possent  A         ne]  nec  A         emen- 

dantur]  CDX,  emendatur  PQ,  emendantur  correotione  A         ysaie  CDX,  isaie  A  6  in  eo]  in  hoc  X,  in  eis 

post  iUud  A  quoque]  CDPQ,  q.  populo  X,  om.  A  impleretur]  compleretur  uaticiuium  .1  et  om.  A 

deus]  ACDPQ,  deus  populum  X        1  singulum  D        ecce 8  dicere]  et  paulo  post  subinfert  A        man- 

ducemus]   comedamus  A         uit.  occ.]  CDPQ,   coepernnt  occ.  uit.  X  8  moriamur]  CDX,   moriemur  APQ 

9  iniquitas  A        amorreorum  CDP,  amoreorum  X,  amorraeorum  Q,  amon'eorum  iniquitates  A        initur]  ineuut  A 

10  consiliura  post  namque  DPQX,  posl  quidue  C  repellendas]  DPX  cum  Beda,  repellandas  A,  refelleudas  Q 
10/11  fer.  et  tam  crebras]  CDPQ  cum  Beda,  cr.  et  tam  f.  X,  fer.  ct  crebras  A  11  interruptiones  A, 
ruptiones  X      praedasque  om.  A       decerni  deberet  posi  salub.  j1       deberet]  ^CDP^,  potius  d.  A'         12  uno  Q 

tyranno]  CDPQ,  tyranuo  uortigerno  ^l,  tyranno  gurthigeruo  (sic)  britannorum  duce  A':  cum  suo  rege  Vurtigerno 

Beda.  —  Ad  marginem  X  haec  leijuntur  ex  parte  resecta:  stulti  sunt  pri[ucipes]  Tafn*^,  dantes,  id  est  su[aden]- 

tibus   Faraoui    ut   r/;/retur   populus    Israel    et    [ut]    persequeretur    eos    iter///   ita    Gerraaniae    ciu//   Gurtingerno 

insip'//,         caeoantur]  CDPQ,  c.  et  A',  ceoati  A         adinueuiuut  .1  13  exc.  patr.]  p.  e.  A        iUi]  illi  et  A 

14  retundendas]  CDPQ,  retrudendas  X,  recondendas  A        aquilonares  P        15  intromitterentur  post  insulam  A 

utique]  u.  oonsilio  A      nil  A'      ei]  eis  X,  om.  A      usquam]  tam  A      nilque  X         16  sensuum  A,  sensum  A' 

hebetudinem]  PQ,   hebitudinem  ACDX  17  cremebant  A',  timebant  poat  morte  .1  17/18  cuhuinej 

ACDQX,cu\menP        ISinuitant^       stulti]  ylOZJP^,  stulti  sunt  A'      Uvueos]  CPQ,  thaneos  foi^e  ut /1,  taueos 

D,  thafncos  A'        ph.  cons.  insipieus]  CPQ,  ph.  cons.  insipienti  A',  cons.  ph.  iusipiens  D,  ph.  iusipiens  cons.  A 

19  1.  barbare  CD,  1.  Ijarbariae  Pf^A',  seue  leene  A        ling.  ei.  e.Kpr.]  ei.  expr.  1.  .1         20  cyulis]  ADPQ,  ciulis  X: 

Oalfredus  6,  10:  tres  celoces,  quas  longas  naues  dicimus         nostra]  DPQ,  n.  lingua  X,   latina  A         secundis 

uelis  om.  A        omine]  CDPQ,  secundo  omene  X,  secundo  ut  oppinabantur  omine  A  21  uaticinabatur]  per 

uates  canebatur  P        eum]  predictum  tirannum  A  praesagio  post  certo  -1  tres  centis  A  annos  P 

patriam]  DPQ,    terram  AX      cui]  APQX,  cum  D        proras]  pras  X        22  librabatj  uiljrat  A       iucideret  A 

demedio  ^IA'         saepius]  ADPQ,  s.  quoque  X  23  eueotus]  e.  igitur  A  24  sed  eam  certius]  immo 

etiam  patriam  A 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  39 

genetrix,  coniperiens  prinio  agniini  luisse  prosperatum,  itcm  mittit  satellitum  canumque 
prolixiorem  catastam,  quae  ratibus  advecta  adunatur  cum  manipularibus  spuriis.  inde 
germen  iniquitatis.  radix  amaritudinis,  virulenta  plantatio  nostris  condigna  meritis,  in 
nostro  cespite,    ferocibns  palmitibus  parapinisque  pullulat.     igitur  intromissi    in  insulam 

6  barbari,  veluti  militibus  et  magna,  ut  mentiebantur,  discrimina  pro  bonis  hospitibus 
subituris,  impetrant  sibi  annonas  dari :  quae  niulto  tempore  impertitae  clauserunt,  ut 
dicitur,  canis  fauccm.  itcni  queruntur  non  afHuenter  sibi  epimenia  contribui,  occasiones 
de  industria  colorantes,  et  ni  profusior  eis  munificentia  cumularetui',  testantur  se  cuncta 
insulae  rupto  foedcre  depopulaturns.     nec  mora  minas  effectibus  prosequuntur. 

10  Confovebatur  namque  ultionis  iustae  praecedentium  scelerum  causa  de  mari  usque  24 

ad  mare   ignis  orientali   sacrilegorum   manu  exaggeratus  et  finitimas   quasque  civitates  [°^,,g^^.''"'" 
agrosque   populans  nou  quievit  accensus,  donec  cunctam  paene  exurens  insulae  super- ^""'^i 
ficiem    rubra   occidentalem   trucique   oceanum  lingua   delamberet.     in  hoc  ergo  impetu 
Assyrio  olim  in  ludaeam  coniparando  completur   quoque   in  nobis  secundum  historiam, 

15  quod  propheta  deplorans  ait :   'incenderunt  igni  sanctuarium  tuum  in  terra ,  polluerunt  Psaim.  -is,  i. 
'tabernacukim  nominis   tui'.      et  iterum:  'deus,   venerunt  gentes  in  hereditatem  tuam ;  Psa/m.  r»,  y. 
'coinquinarunt    templum   sauctum    tuum\   et   cetera.      ita   ut    cunctae   coloniae    crebris 
arietibus    omnesque    coloni    cum    praepositis    ecclesiae,    cum    sacerdotibus    ac    populo, 
mucronibus    undique    micantibus    ac   flammis    crepitantibus ,  simul   solo  sternerentur  et 

20  niiserabili  visu  in  medio  platearum  ima  turrium  edito  cardine  evulsarum  murorumque 
celsorum  saxa,  sacra  altaria,  cadaverum  frusta,  crustis  ac  si  gelantibus  purpurei  cruoris 
tecta,  velut  in  quodam  horrendo  torculari  mixta  viderentur,  et  nulla  esset  omnimodis 
praeter  domonmi  ruinas,  bestiarum  volucrumque  ventres  in  medio  sepultura,  salva 
sanctarum   animarum   reverentia,   si   taraen  multae   inventae  sint,   quae   arduis  caeli  id 

25  temporis    a   sanctis    angelis    veherentur.     ita  enim    degeneraverat    tunc  vinea  illa  oUm 

bona  in   amaritudinem ,    uti   raro,    secimdum   prophetam,   vidcretur   quasi  post  tergum  £sa>.  2J,  w. 
vindemiatorum  aut  messorum  racemus  vel  spica. 


AC  (/.  8  inde  a  v.  18  ac  populo)  DPQX.   —  Adhibuit  Beda  (v.  ante). 

1  genetrix]  Q,  geuitrix  ADPX       pr.  eomp.  A'       raitt.  it.  A       cauumque  om.  A  2  prolixorem  DQ 

catastam]  cateruam  P      cum  mauupalaribus  P,  conuuauipularibus  X  3  germen]  gerenie  D  4  pullu- 

labat  AX        iutromissis  in  i.  barbaris  X  5  milites  P        et]  ex  D        discr.  pro  bonis  (nobis  A)]  pro  b. 

discr.  X  6  subituri  P         impetrabant  .1  impartite  .1  tempere  A         'epimenia  vox  Graeca,  pro 

qua  Polydorus  ponit  'annonam'  fivimo  Polydorus:  'epimeuia  vox  Graeca  pro  stipendio  ponitur7,  sed  in 
Saxo.  lib.  de  vocabulis   interpretantur  nerT  i.  nidos   sive  habitationes'  adnolat  Q  8  ni]  DPQ,    nisi  AX 

eis  prof.  A         magnificentia  P         cuncta  insulae]   eunctas  i.  partes  A  9  prosecuntur  AD,  prosequan- 

tur  X  10  fouebatur  .-1  naraque]  n.  a  deo  A  iustae  ult.  AX  11  iguis  uid.   exager.  sacr. 

manu  de  mari  orientale  usque  ad  mare  occidentale  A  orieutali]  orientalis  X  et  om.  AP         ciuitates 

om.  D'  12  depopulans  A  non]  qui  non  ^A'  exurans  X  13  rubra]  supra  A  trucique 

oceanum]  oc.  truci  A  delamberet]  dilamberet  A',  d.  que  et  residua  AX  14  ass.  olim  in  iudaeam  (iudam  Q) 
comparando]  siraili  ass.  olim  in  iudam  facto  P  completur  quoque]  ADPQ,  quoque  impletur  X  14/15  sec. 
hist.  quod  pr.  depl.  ait]  sec.  hist.  depl.  ut  dicitur  X,  quod  sec.  hist.  pr.  depl.  ait  A  15  igne  P  16  iterum] 
i.  dicit  A  17  coinquinauerunt  D,  pollueruut  AX  hec  itaque  uastatio  adeo  fuit  intolerabilis  ins.  ante  ita  A 
coloniae]  columnae  X  18    omnisque  Z>'  19  mitantibus  D  20   mirabilis  A  platearum]    pla- 

tearum  i.  pariter  A  ima]  D  (fortasse  factum    ex    una),    una  APQX  edito  om.  P      euulsarura]  CX, 

auulsarum  ADQ,  auulso  P  21  cadauerum]  et  c.  X  frusta]  P,  frustra  CDQX  ac  si  gelantibus]  scripsi, 
ac  sigilantibus  C,  ac  sigillantibus  DQ,  ac  semigelantibus  X,  ac  simigilantibus  A,  om.  P  22  mista  P  omni- 
modo  A         23  praeter]  CDPQ,  p.  horribiles  -lA'  23  in  med.  sep.  post  omnimodo  A  sahia]  s.  erat  X 

24  multae]  alique  A  iuu.  sint  quae  arduis  (ad  ardua  P)  caeli  (per  ins.  X)  id  t.  a  sauctis  angelis  ueheren- 
tur  (CDPQ,   uehebantur  A')]  per  id   tempus  iiiuente    siut    que    a.   s.   a.   recepte  celi   ardua  transcenderent  A 

25  tuno  deg.  D  26  amaritudinem]  PQ,    amaritudine  D,  amaritudinem  uersa  A',   amaritudiue   couuersa  A 
uti)  ut  A         postergum  C        27  rac.  mess.  D        uel]  ACDPQ,  aut  X 


40  GILDAE  SAPIENTIS 

25  Itaque  nonnulli  miserarum  reliquiarum   iii    montibus  deprehensi  acervatim  iugula- 
V'M  bantur :   alii  fame    confecti   accedentes   manus   hostibus   dabant  in    aevura   servituri ,  si 

tamen  non  continuo  trucidarentur,  quod  altissimae  gratiae  stabat  loco :  alii  transmarinas 
petebant  regiones  cum  ululatu  magno  ceu  celeumatis  vice  hoc  modo  sub  velorum  sini- 
Fsaim.43,ii>.\)\is  cantantcs :  'dedisti  nos  tamquam  oves  escarum  et  in  gentibus  dispersisti  nos':  alii  s 
montanis  collibus  minacibus  praeruptis  vallatis  et  densissimis  saltibus  marinisquc  rupi- 
bus  vitam  suspecta  semper  mente  credentes,  in  patria  licet  trepidi  perstabant.  tem- 
pore  igitur  interveniente  aliquanto,  cum  recessissent  domum  crudelissimi  praedones, 
roborante  deo  reliquiae,  quibus  confugimit  undique  de  diversis  locis  miserrimi  cives,  tam 
avide  quam  apes  alvearii  procella  imminente,  simul  deprecantes  eum  toto  corde  et,  ut  lo 
"^''sfl^^^licitur:  'iunumeris  onerantes  aethera  votis',  ne  ad  internicionem  usque  delerentur,  duce 
Ambrosio  Aureliano  viro  modesto,  qui  solus  forte  Romanae  gentis  tantae  tempestatis 
colhsione  occisis  in  eadem  parentibus  purpura  nimirum  indutis  superfuerat,  cuius  nunc 
temporibus  nostris  suboles  magnopere  avita  bonitate  degeneravit,  vires  capessunt,  vic- 
tores  provocantes  ad  proelium :  quis  victoria  domino  annuente  cessit.  15 

26  Ex    eo  tempore   nunc  cives,  nunc  hostes,  vincebant,  ut  in  ista  gentc  experiretur 
^'"'patTiaedominus  solito  more  praesentem  Israelem,  utrum  diligat  eum  an  non ;  usquo  ad  annum 

^'temponbus  obsessionis    Badonici  montis,  novissimaeque    ferme   de   furciferis  non  minimae    stragis, 
nutu  ionntl  quiquc   quadragesimus    quartus  ut  novi   orditur   annus   mense  iam  uno  emenso ,  qui  et 

meae  nativitatis  est.     sed  ne  nunc  quidem,  ut  antea,  civitates  patriae  inhabitantur :  sed   -'o 
desertae  dirutaeque  hactenus  squalent,  cessantibus  licet  externis  bellis,   sed  non  civili- 
bus.     haesit  etenim  tam  desperati  insulae  excidii  insperatique  mentio  auxilii  memoriae 
eorum,  qui  utriusque  miracuh  testes  extitere:    ct   ob  hoc  reges,    publici.  privati,  sacer- 


AC  (f.  9  inde  a  v.  14  poribus  nostris)  DPQX  — .  Adhibuerunt    c.  25.  26  Beda  h.  eccl.  1,   16  et  c.  25 
Qalfredus  12, 15. 

2  dab.   host.  A  seiuaturi  Q  3  si  tameu  .  .  .  stabat  (in    Ins.  X)   loco]   quibus  alt.   gr.    stabat 

loco  quod  n.  c.  trucidabantur  A  4  magno  ul.  A  ceu]  CPX,  seii  DQ,  uelut  A  celeumatis]  ACX 

ceulaeumatis  D,  celeusmatis  PQ  5  uos]  CDPQ,  nos  deus  .-IX         (i  montanis]  CDPQ,  montibus  A,  a  mon- 

tanis  A'        minacibus]  minacibusque -■!  imWaVis]  ACDPQ,  uallati  X        marisque  A'  7  suspectam  ^A 

semper  mente]  sepe  manere  A  credentes]  uitam  .  .  .  suspecta  semper  mente  agebant  Beda  persiste- 

bant  A  7/8  temp.  ig.  int.  aliquanto  (-quando  X)]  al.  ig.  temp.  int.  A  8  domum]  ACO)PQ,  domi  DX 

9  roborante  deo]  C^D,  roborati  a  deo  celi  A,  roborata  deo  C»,  roboratae  a  deo  P,  roboratae  deo  Q,  roboratae 
a  domino  X  reliquiae  ....  10  imminente]  ad  quem  cuni  fiducia  coiifugeraut  tandem  miserrimi  ciues  un- 
dique  concurrunt  diuersis  locis  tam  auidi  quam  apes  ad  aluearia  recnrrunt  imniinente  procella  A  con- 
iugiunt]  se  coniungunt  P        de  diuersis]  CDPQ,  diuersis  in  X  10  aluearii]  CDQ,  alueariis  P,  alueario  X 

simul  om.  A  eum]  cum  P,  unanimiter  deum  .4  II   internicionem]    CDQ,    internitionem  P,  inter- 

nititionem  A,  internecionem  X  usque]  CDPQ,  ita  usque  quaque  X,  usque  quaque  A  fere  cum  Beda:  ne 
usque  ad  internicionem  usquequaque  delerentur  duce]  d.  itaque  A  12  ambrosio  aureliano]  ACPQX  cum 
Beda,  aurelio  ambrosio  D  cum  Galjredo  6,  9  et  Giraldo  Cambrensi  descr.  Cambriae  1.2  c.  2  solus]  ACDPQ, 
solus  fuit  comes  fidelis  fortis  ueraxque  X  forte  romauae  gentis  (qui  m.«.  X)  t.  t.  collisione  (-ni  P)  occisis .  .  . 
indutis  (-tus  P)  superfuerat]  fortis  superfuerat  de  romana  gente  occisis  parentibus  purpura  indutus  in  eadem 
coUisione  tante  tempestatis  A  l;3  cuius]  APQX,  eius  D  nunc]   etiam   nunc  A  14  nostr.  temp.  A 

sobolis  A'        magno  opere  D       auita]  ab  auita  A       oapescunt  AQ  15  quis]  CDX,  queis  Q,  quibus  AP 

domino]  ACDPQ,  deo  X  cessit]  CDQ,  ex  uoto  cessit  ^PA'  16  ex]  et  ex  APX  17  prae- 

sentem]  superstitem  A  israelem]  AG  {\sllljl)  DPQ,  ierlm  X  eum]  eum  dominus  X  ad  om.  PQ  18  ba- 
donici]  ^C  (//donici)  Pf^AT,  badonuci  X>  montis]  ACDPQ,  moutis  qui   prope   sabrinum    hostiura    habetur  X 

forme  X  strages  X  19  quique  ....    emenso    om  P  quique]  quo  A  quartus  om.  A  ut 

noui]  ACQX,  ut  no     iinc  D;  fortasse  scr.  est  ab  eo  qui  [supra  p.  8)       orditur]  CDQ  et  r.  l.  X,  oritur  A',  or  A 

iam  uno]  DQ,  uno  iam  A,  primo  (om.  iam)  X         emerso  D         qui]  qui   iam  X  20  est]  est  annus  A 

inh.  patr.  A,  insule  inhabitabantur  ^  21  scalent  A',  squalescunt  J.  externis]  ^C7>P^,  extremis  AT  sed  non] 
non  tamen  A,  sed  non  tamen  X  22  tam  d.  i.  e.  insp.  m.  auxilii  (ausilii  C)]  mentio  tam  tam  desperat!  excidii 
insule  insperatique  auxilii  A  23  existere  X       ob]  ab  X       reges  ...  41,  1  seruarunt]  regcs  et  sacerdotes 

publice  et  priuatim  suum  qnisquc  orilinem  ecclesiastice  utcunque  seruarnnt  -1  i^riuati]  J>PQ,  priuatique  X 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  41 

dotcs,  ecclcsiastici,  suum  quique  ordincm  scrvarunt.  at  illis  dcccdentibus  cum  suc- 
cessisset  aetas  tempestatis  illius  nescia  ot  praesentis  tantum  serenitatis  cxperta  ita 
cuncta  veritatis  ac  iustitiac  nioderamina  concussa  ac  subversa  sunt,  ut  earum  non  dicam 
vestigiuni,  sed  ne  monimentum  quidem  in  supra  dictis  propemodum  ordinibus  apparcat, 

5  exceptis  paucis  et  valde  paucis,  qui  ob  amissionem  tantae  multitudinis ,  quae  cotidie 
prona  ruit  ad  tartara,  tam  brevis  numerus  habentur,  ut  eos  quodammodo  venerabilis 
mater  ecclesia  in  suo  sinu  recumbentes  non  videat,  quos  solos  veros  filios  habet. 
quorum  ne  quis  mo  egregiam  vitani  omnibus  admirabilem  deoque  amabilem  carpere 
putet,    quibus    nostra   infirmitas    in    sacris    orationibus    ut   non  pcnitus  conlabatur,  quasi 

1"  columnis  quibusdam  ac  fuleris  salubcrrimis  sustentatur,  si  qua  liberius  de  his,  immo 
lugubrius,  cumulo  malorum  conpulsus,  qui  serviimt  non  solum  ventri,  sed  diabolo  potius 
quam  Christo,  qui  est  benedictus  in  saeeula  deus,  non  tam  disceptavero,  quam  deflevero, 
quippe  quid  celabunt  cives,  quae  non  solum  norunt,  sed  exprobrant  iani  in  circuitu 
nationes  ? 

15  Reges  habet  Britannia,  sed  tyrannos;  iudices  habet,  sed  impios;  saepe  praedantes  27 

et  concutientes,  sed  innocentes ;  vindicantes  et  patrocinantes,  sed  reos  et  latrones :  quam 
plurimas  coniuges  habentes,  sed  scortas  et  adulterantcs ;  crebro  iurantes,  sed  periurantes; 
voventes,  sed  continuo  propemodum  mentientes;  belligcrantcs,  sed  civilia  et  iniusta 
bclla  agentes:  per  patriam  quidcm  fures  magnopere  insectantes  ct  eos.    qui  secum  ad 

■M  mensam  sedent,  non  solum  amantes,  sed  et  munerantes,  eleemosynas  largiter  dantes, 
sed  e  regione  inmensum  montem  scelerum  exaggerantes ;  in  sede  arbitraturi  sedentes, 
sed  raro  recti  iudicii  rcguhim  quaerentes :  innoxios  humilesque  despicientes,  sanguinarios 
superbos  parricidas  commanipularcs  et  adultcros  dci  inimicos,  si  sors,  ut  dicitur, 
tulerit,  qui  cum  ipso  nomine  certatim  delendi  erant,  ad  sidera,  prout  possunt,  efferentes; 

ii  vinctos  plures  in  carceribus  habentcs,  quos  dolo  sui  potius  quam  mcrito  protcrunt 
catenis  onerantes,  inter  altaria  iurando  demorantes  et  hacc  cadem  ac  si  lutulenta  paulo 
post  saxa  despicientes. 

Cuius  tam  nefandi  piaculi  non   ignarus  est  inmundae  leaenae  Damnoniae  tyranni-  28 
cus  catulus  Constantinus.     hoc   anno,    post    horribile    sacramentum   iuramenti,    quo    se 

AC  (jtnit  V.  12  quara)  DPQH  {incipit  v.  13  quippe,  finit  v.  27  despioientes)  A'  (finit  v.  14  nationes,  nddens 
quae  supra.  leguntur  p.  27,  27  sed  ante  piomissum  ...  p.  28,  5  dicere  curabo  paucis  mutatis  quae  supra  ad- 
notata  sunt).  —  c.  26  adhibuit  Beda  (v.  antej. 

1  quique]  VDPQ.  om.  X  seruarunt]  CDPQ,  seruaueruiit  A'  at  illis  decedentibus]  CDPQ,  at  illis 
discedentibus  X  decedentibus  autem  illis  qui  supra  dicta  persecutionis  procellam  aut  uicerunt  aut  euaserunt  A 
kinc  incipiens   lihrum  sccundum  1/2    successisset]  CPQX,   successit  D^,  suceesset  (sic)  D-,  surrexisset  A 

2  serenitatis]  ACDPQ  cum  Beda,  s.  ac  iustitiae.  X  experta]  non  expers  P  3  sunt  ac  subu.  A  earum] 
ACDPQ  cum  Beda,  eorum  X        non  dicam]  dico  non  A  4  ne]  nec  .1         6  ruit]  fuit  -V        numerus]  CDQ, 

numeri  AXP  7  in]  AC(f)DPQ,  ut  in  A'  suo   sinu]  CPQX,  sinu  suo  AD  non]  uix  A  quos 

solos  ueros  filios  {CDPQ,  om.  X)  habet]  pro  paucitate  quos  uere  suos  filios  esse  agnoscat  A  8  omnibus] 
CDPQ,  hominibus  X,  hominibus  quidem  A  deoque]  deo  uero  A  amabilem]  adinamabilem  A'  carpere  om.  D 
0  quibus]  quorum  A         nostra  inf.  post  collabatur  A       in]  CDPQ,  om.  AX      10  ac]  a  D       sustentabatur  X 

si]  ACDPQ,  dixi  si  X        de  his  post  compulsus  A         11  sed]  sed  et  AP         12  in  saecula  deus]  ACDPQ 
super  omnia  dcus  in  secuhi  A'        disputauero  A  13  quippe]  enimuero  AR        quid]  qui  A,  om.  R       cele- 

brant  X.        quae]  quod  PQR        norunt]  nostrorum  B  15  reges  liabet  (habent  D)   brltannia)  liabet   etenim 

br.  reges  AB  sed  inn.]  inn.  P  16  patrocinantes]  protegentes  P  17  scortjis  (scorta  D^)  et  adulteran- 
tes]  DQ,  scorta  et  adulteras  AB,  scortantes  P        sed]  et  APB         18  uouentes  sed]  ecripsi,  uouentes  et  ADPQH 

continue  D         19  patriam]  regionem  AB        magno  opere  D      et  eos]  eos  autem  AB        20  sedent]  sedeut 
latrones  B,  sunt  siue  sedent   latrones  A  etiam  remunerantes  AR  elemosinas  D  21  sed]  se  D 

exaggerentes  A  arbitri  P,  arbitrum  AR  23  commanipulares  et  om.  AR        fors  .\P  24  qui]  hi 

qui  A,  hos  qui  U        certatim  om.  AR        25  dolo  sui]  dolose  AR         26  alteraria  D         iuraudo]  intrando  R 

luculenta  D  paullo   post   ante  ac  si  AR  28   luiius  .1  i^iaculi]  mali  A         est  om.  A  28/29 

damnoniae  («c  i>'P,  damnone  />',  dannoniae  Q)  tyrannicus  catulus]  catulus  domnanie  tirannus  A  29  hoc] 

qui  hoc  AP        iur.  sacr.  APQ 

CBBomcA  III.  * 


42  GILDAE  SAPIENTIfi 

devinxit  nequaquain  dolos  civibus,  deo  primum  iureque  iurando,  sanctorum  demum  choris 
et    genetrice    comitantibus    fretis,    facturum.    in    duarum    venerandis    matrum    sinibus, 
ecclesiae  carnalisque,  sub  sancti  abbatis  ampliibalo,  latera  regiorum  tenerrima  puerorum 
vel  praecordia  crudeliter  duum   totidemque   nutritorum    —  quorum  brachia  nequaquam 
armis,  quae  nullus  paene  hominum  fortius  hoc  eis  tempore  tractabat,  sed   deo  altarique    •'i 
protenta  in   die   iudicii  ad   tuae  civitatis  portas,  Clnuste ,  veneranda  patientiae  ac  fidei 
suae  vexilla  suspendent  —  inter  ipsa,  ut  dixi.  sacrosancta  altaria  nefando  ense  hastaque 
pro  dentibus  laceravit,  ita  ut  sacrificii  caelestis  sedem  purpurea   ac  si  coagulati  cruoris 
pallia  attingerent.     et  hoc  ne  post  laudanda  quidem  inerita  egit.  nam  multis  ante  annis 
crebris  alternatisque   faetoribus  adulteriorum  victus  legitima  uxore  coutra  Cln-isti  magi-  w 
^irc.  7«,  *;  strique  gentium  interdictum  depulsa  dicentium:  'quod  Deus  coniunxit,  homo  non  separet' 
coioss.3,i9.et  'viri,   diligite   uxores   vestras'.     amarissima   enim    qunddam    de   vite    Sodomorum    in 
cordis  sui  infructuosa  bouo  semini  gleba  surculamen  incredulitatis    et  insipientiae  plan- 
taverat,   quod  vulgatis   domesticisque  impietatibus  velut  quibusdam  venenatis   imbribus 
irrigatum  et  ad  dei  offensam  avidius  se  erigens  parricidii  sacrilegiiquc  crimen  produxit  i'' 
in    medium.      sed    uec    adhuc    priorum     retibus    malorum    expeditus    priscis    recentia 
auget  malis. 
29  Age    iam    (quasi    praesentem    arguo,    quem    adhuc    superesse    non    nescio)    quid 

stupes,  animae  carnifex  propriae?    quid  tibi  flammas  inferni  voluntarie  accendis  nequa- 
quam   defecturas '.'    quid    inimicorum    vice    propriis   te    confodis    sponte    ensibus  hastis?   -m 
an  ne    ipsa    quidem    virulenta    scelerum   ac   si  pocula   pectus    tuum  satiare   quiverunt? 
.vaw,.j/,2«.  respice,   quaeso,   et   veni  ad  Christum,  siquidem  hiboras    et  ininenso  pondere  curvaris, 
E2ecii.33,iL  et  ipse  te,  ut  dixit,  requiescere  faciet;  veni  ad  euni,    qui  non  vult   peccatoris  mortem, 
f'c.''w^w"  sed  ut  convertatur   et   vivat;   dissolve   secundum    jiroplietam  vincuhx  colh  tui,  fiU  Sion; 

redi,  rogo,  e  louginquis  hcet  peccatorum  recessibus  ad  piissimum  patrem,  qui  despicienti  25 
porcorum  sordidos  cibos  ac  pertimescenti  dirae  famis  mortem,  et  revertenti  sibi  laetus 
occidere  consuevit  vitulum  filio  saginatum  et  proferre  primam  erranti  stolam  et  regiuni 
rsaiin.  33,».  anu\nm,  et  tum  spei  caelestis  ac  si  saporem  praegustans  senties,   quam  suavis  est  do- 


AC  (/.  10  inde  a  v.S  caelestis  (?),  sed  paginae  j)rioris  ad  p.  42,  21  ipsa  lectio  desperata  est)  DPQ 

1  deuinxerat  A        ciu.  dol.  A         deo  ...  2  fretis  om.  A  2  fretis  ovi.  P        duabus  A        matrum 

fiuibus  i)',    matribus  ^l  3  ecclesiae   carnalisque]  Q,    e.   que   carnalis  P,    e.   carnalis />,    ecclesiis   ai  A 

sancto  abbate  P  anipfilialu  piost  sub  A  latera  ...  9  egit]  inter   ipsa  sacrosancta  altaria  nefando  ense 

crudeliter  lacerauit  tenerrinia  precordia  regiorum  puerorum  ita  nt  inficeret  coagulatus  cruor  sedcni  et  pallea 
celestis  sacrificii  et  licet  bis  nullus  peue  liominum  boo  tenipore  fortius  arma  tractarent,  nialuci'uiit  dei  pro- 
tectione  quam  armis  defendi  iii  die  iuditii  ad  portas  christiane  ciuitatis  tue  ueneranda  uexilla  suspensuri 
patientie  ac  fidei  sue  o  inportabile  scelus  pro  quo  omnis  iiisula  nisi  cliristus  subuenerit  est  euertenda  et  hoc 
quidem  scelus  alia  processerant  scelera  A        regionum  i)'  4  duum]  dum  i)'         quorum  ....  7  suspen- 

dent  post  8  lacorauit  P         8  pro  dentibus]  prudentibus  Z*'  ita  ut]  qui  ifa  P  9  attigerent  Z)',  texe- 

runt  P        multis  ante  annis]  ante  niultos  annos  A  10  uictus  ante  crebris  A  11  dep.  ux.  leg.  contra 

int.  chr.  gentiumque  niag.  A        quod]   quos  A  12  p>ost  uestras  ins.  s.  et  christus  ecclesiam  A  ama- 

rissima  {DP,  ainarissimum  Q)  ....  13/14  plantaueraf]  quoddam  sureulanien  incr.  ef  ius.  de  amarissima  uitc  sodo- 
morum  in  c.  s.  infr.  gleba  planfauerat  -1  14  quod]  quos  D      uulgaribus  A       quibusdem  D'  15  parr. 

s.  q.  cr.  produxit]  ad  supra   dictum  parr.    s.  q.  cr.    se  produxit  A  10  prior  Z*'         mal.  ret.  expeditis  A 

prisca  receiitibus  auget  mala  A  19  stupes]  CDQ,  saeue  stupes  P,  siue  stupes  A         propr.  an.  carn.  A 

inf.  fl.  neq.  def  uol.  acc.  -1  accendens  Z*'  20  ens.  sp.  te  conf.  A  hastis  om.  A  21  ipsa 

om.  /)'  ac  si  om.  A  pecula  7)'  safiaret  X*'  22  qnidem]  quid  A  curuaris]  grauaris  -1  2.3  te 
poat  requiescere  A  peccatoris  mortem]  CD-PQ,  ni.  pcccatoris  .1,  m.  peccaforum  7)'         25  rogo]  queso  A 

licet  e  long.  -1  pientissiinum  P         qui]  qui  filios  P         despicieiiti  (disp-  D)  post  cibos  P  26  porc. 

sord.  cib.]  CD^PQ,  porc.  cib.  sord.  D',  sord.  porc.  eib.  A        ac]  D^PQ,  a  CD'        reuerenti  P        sibij  ad  se  A 

laefus]  1.  occurrens  A  27  uitulo  D  filio  ante  letus  A,  om.  P  erraufi  om.  A  28  anulum 

et]  ACDQ,  an.  nt  P  tmic  ADP  spei  c.  ac  si  sap.]  sap.  spei  cel.  A  seiifies]  ACQ,  senfiens  D, 

sentiret  P 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  43 

minus.     nani   si  liaec  contempseris,   scias  te  inextricabilibus  tenebrosisque   ignium  tor- 
rentibus  iam  iamque  inferni  rotandum  urendumque. 

Quid    tu    quoque,    ut    proplieta   nit,    catulc   leonine,    Aureli  Canino ,  agis?  nonne  30 
eodem,  quo  supra  dictus,  si  non  exitiabilioro  parrieidiorum  fornicationum  adulteriorum-  "'"■  ^^' "' 

s  que  caeno  velut  quibusdain  marinis  irruentibus  tibi  voraris  feralitcr  undis?  nonne 
paccm  patriac  mortiferum  ceu  serpentem  odiens  civiliaque  bella  et  crebras  iniustc 
praedas  sitiens  animae  tuae  caelestis  portas  pacis  ac  refrigerii  praecludis?  relictus, 
quaeso,  iam  solus  ac  si  arbor  in  medio  campo  aresccns  recordare  patrum  fratrumque 
tuorum  supervacuam  fantasiam,  iuvenilem  inmaturamquc  mortem.     num  centcnnis  tu  ob 

10  religiosa  merita  vel  coaevus  Mathusalae  exceptus  paene  omni  prolc  servaboris?    uequa- 

quam.     sed  nisi   citius,    ut    psalmista   ait,   conversus   fueris   ad  dominum,   ensem  in  tc  Pnaim.  7,13. 
vibrabit  in  brevi  suum  rex  ille,  qui  per  prophetam  'ego',  inquit,  'occidam  et  ego  vivere  Dem.  32,39. 
'faciam;  percutiam  et  ego  sanabo,  et  non  est,  qui  de  manu  mea  possit  eruere'.     quam 
ob  rem  'excutere  dc  faetido  pulvere'  tuo  et  convertere  ad  eum  toto  corde,  qui  creavit  &«i.  yj,  2. 

15  tc,   ut  cura  exarserit  iu  brevi  ira   'cius,  beatus   sis  sperans   in  eum,   sin  ahas,  aetemae  pj«(m.  2,  m. 
'te  manebunt  poenae    conterendum   saeva  continue   et  nequaquam  absumendum  tartari 
'fauce'. 

Quid   tu    quoque,    pardo    similis    moribus    et    uequitiis    discolor,   canescente  iam  31 
capite,  in  throno  dolis   pleno   et  ab    imis  vertice  tenus  diversis    parricidiis  et  adulteriis 

uo  constuprato,  boni  regis  nequam  fili,  ut  Ezechiae  Manasses,  Demetarum  tyranne  Vorti- 
pori,  stupide  riges?  quid  te  tam  violenti  peccatorum  gurgites,  quos  ut  vinum  optimum 
sorbes,  immo  tu  ab  eis  voraris,  appropinquante  sensim  vitae  Hmite  non  satiant?  quid 
quasi  cuhninis  malorum  omnium  stupro,  propria  tua  amota  coniuge  eiusdemque  honesta 
morte,  impudentis  fiUae  quodam  ineluctabili  pondere  miseram  animam  oneras?    ne  con- 

25  sumas,  quaeso,  dierum  quod  rehquum  est  in  dei  otfensam,    quia  nunc  tempus  accepta- -'.  cor. «,  a. 
bile  et  dies  salutis  vultibus  paenitentium  lucet,  in  quo  bene  operari  potes,  ne  fiat  fuga.va"*. 24, 20 
tua  hieme  vel  sabbato.     'diverte'  secundum  psahuistam  'a  malo  et  fac  bonum,  inquire  ^"''™- •'■'' 
'pacem  bonam  et  sequere  eam,  quia  ocuh  domiui  super  te  bona  agentem  et  aures  eius 
'erunt  in  preces  tuas    et  non  perdet   de  terra  viventium  memoriam  tuam.,   clamabis  et 

30  'exaudiet  te   et  ex   omnibus   tribulationibus   tuis   eruet  te.'     cor  siquidem  contritum  et  p»a'"".ju,/y. 


AC  (/.  11  inde  a  r.  5/G  noime  pacem)  DPQ 

1   iuexti'.  t.  q.  i.   torr.  post  urendumqne  -1  2  inferni]  CDP,  om.  AQ       rotuntluni  A  3  leouis  A 

canine]  CD(J,  chunine  {iii  arijumento  ,1(1  Aureliuni  Cun.inum')  .1,  conane  P  cum  Galfredo  11,  ■">  4  supra 

dictus]  s.  d.  constautiuus  uolutatur  .1        si  non]  sed  A        exitialnliore]  CI'tl,  exticiabiliore  D,  execrabiliore  .1 

parcidiorum  Q         5  caeno  post  eodem,  hic  fetore  .1        fer.  tibi  irr.  und.  unr.  .1       uorarns  D^         0  niorti- 

feruui  ceu  (seu  D)\  taraquam  mortif.  A         7  praed.  ini.  ^l        celestes  A        refrigeriis  recludis  ^'         8  ac  sij 

quasi  A  ar.  in  med.  campo  A  9  iuuentuteni  .1  num]  ACPQ,  unde  D  9/10  centenus  tibi  ob 

regiosa  A  10  paeue]  ACDQ,  ex  P       seruaberis  ante  exceptus  A  11  ensom  suum  iu  br.  in  te  uibr.  A 

in  te]  uite  T)'         1"2  qui  om.  jD'       ego  inquit]  loquitur  dicens  ego  A         ego  om.  /)'  13  mea  om.  D' 

14  corde]  c.  tuo  A         14/15  te  cr.  .1         15  ut]  et  D^       exerserit  Q        17  fauce]  ACDQ,  falce  P        18  quid 

tu  q.]  et  quid  tu  eciam  .1         sencscente  .4 '  19/20  et  ad.  constuprato]  atque  ad.  sordescens  .1         20,21   uorti- 

pori]  PQ,  uortipor»  C,  uertepori />,  uortipore  yl  uortipore  dem.  tyr.  anlc   jianlo  ^l  21  stupidus  riges 

(reges  D^)  ante  dolis  A         te]  quod   te  A         tani]   causa  />'         opt.  uin.  .1  22  seus.  appr.  -1        apropi- 

ante  D^  uitae    limite]    termino    uitae  A  non    satiant  poat   gurgitcs  A  quid  ...  23  stupro]  ut 

quia  ^  23  pr.  tua  am.  cnniugo  eiusdemque  ('^'?/)P'^,  ciusdem  edd.)    Iioncsta  morte  impudentis  (CD^PQ. 

-tes  /)')  filiae  quodam  (CPQ,  quedam  D)  inel.  pondere  (ponderi  /'')  m.  a.  oueras  (ponderas  D)]  amota  propria 

coniuge  et   bonesta  inpudentem    ipsius    filiam    tuam   uidelieet  privignam  perdens  ineluctabili  quodam  pondere 

miseram  ipsius  aniniam  bonerasti  A       nc]  non  />'  25  dicruin  q.  r.  est]   quod  residuum  est  dierum  tuorum  A 

offensa  P        quia]  lucet  etenim  (lucet  infra  om.)  A         26  licet  />'         nej  uide  ergo  ne  .1  27  liyemie  P 

deuerte  A         psalmistam]  quod  ait  spalmista  A        a  malo]  diuerte  a  malo  A  28  bonam]  CD-PQ.  oin. 

AD^       ctj  ut  D'(fj  2U  agcnte  bona  A        eruut  ante  super  A  30  te  exaud.  A 

6* 


44  GILDAE  SAPIENTIS 

Marc.  9, 43.  hmniliatum  timore   eius  nusquam  Christus   spernit.     alioquin  vermis   tortionis  tuae  non 
morietur  et  ignis  ustionis  tuae  non  extinguetur. 
32  Ut  quid  in   nequitiae   tuae   volveris    vetusta  faece   et   tu    ab  adolescentiae    annis, 

Urse  multorum  sessor  aurigaque  currus  receptaculi  Ursi,  dei  contemptor  sortisque  eius 
depressor,  Cuneglase,  Eomana  lingua  lanio  fulve  ?  quare  tantum  certamen  tam  homini-  5 
bus  quam  deo  praestas?  hominibus,  civibus  scilicet,  armis  specialibus,  deo  infinitis 
sceleribus?  quid  praeter  innumerabiles  casus  propria  uxore  pulsa  furciferam  germanam 
eius,  perpetuam  deo  viduitatis  castimoniam  promittentem,  ut  poeta  ait,  summam  ceu 
teneritudinem  caelicolarum ,  tota  animi  veneratione ,  vel  potius  hebetudine  nympharum 
aai.  5,  vj.  contra  interdictum  apostoU  denegantis  posse  adulteros  regni  caelestis  esse  municipes,  10 
suspicis?  quid  gemitus  atque  suspiria  sanctorum  propter  te  corporaliter  versantium, 
vice  immanis   leaenae   dentium  ossa   tua  quandoque  fracturae,  crebris  instigas  iniuriis? 

Piaim.  3e,  s.  Desine,  quaeso,  ut  propheta  ait,  ab  ira,  et  derelinque  exitiabilem  ac  temetipsum  macera- 
turum,  quem  caelo  ac  terrae,  hoc  est  deo  gregique  eius,  spiras,  furorem.  fac  eos  potius 
mutatis  pro  te  orare  moribus,  quibus  suppetit  supra  mundum  alhgandi,  cum  in  mundo  ^j 
1.  Timotii_.  reos  alligaverint,  et  solvendi,  cum  paenitentes  solverint,  potestas.  noli,  ut  ait  apostolus, 
superbe  sapere  vel  sperare  in  incerto  divitiarum,  sed  iu  deo,  qui  praestat  tibi  multa 
abunde,  ut  per  emendationem  morum  thesaurizes  tibi  fundamentum  bonum  in  futurum 
/jr.  2, /9.  et  habeas  veram    vitam,   perennem   profecto,    non   deciduam;    alioquin  scies  et  videbis 

etiam  in  hoc  saeculo ,  quam  malum  et  amarum  est  rcliquisse  te  dominum   deum   tuum  j^, 
et  non  esse  timorem  eius  apud  te  et  in  futuro  taetro  ignium  globo  aeternorum  te  exuri 
nec    tamen  ullo    modo    mori.     siquidem  tam  sceleratorum  sint  perpeti  immortales  igni 
animae  quam  sanctorum  laetitiae.' 
33  Quid  tu  enim,   insularis  draco,   multorum  tyrannorum   depulsor  tam   regno  quam 

etiam  vita  supra  dictorum,  novissime  stilo,  prime  in  malo,  maior  multis  potentia  simulque  .^^ 
malitia,  largior  in  dando,  profusior  in  peccato,   robuste  armis,   sed  animae  fortior  ex- 

/erem.  2J, ».  cidiis,  Maglocuno,  in  tam  vetusto  scelerum  atramento,  veluti  madidus  vino  de  Sodomi- 
tana  vite  expresso,  stolide  volutaris?    quare    tantas   peccaminum  regiae    cervici  sponte, 

AG  (/.  J2  inde  a  v.2  ustionis)  DPQ 

1  miraquain  A  spernet  A  3  ut  .  .  .  5  fulue]  ut  quid  et  tu  conoglase  qui  latina  lingua  diceiis  1.  f. 
ab  anui.s  ad.  uolueris  in  neq.  tue  uetusta  fece  urse  mult.  cesor  currus  aurigaque  r.  u.  d.  c.  sortisque  depressor  A 
4  sortisquej  CVPQ,   fotisque  />'  5  cuneglase]  CD^^PQ,  cnueglase  D\  conoglase  A  5/6  lioni.  quam 

deo]  CD^^PQ,    deo   q.    liom.  AD'^  6  scil.  ciuilibus  A  specialibus]  C  (perscriplum)  D   (spialibus)  PQ, 

exitialibus  edd.,  om,  A :  malim  feralibus         7  casusj  crirainum  casus  A       eius  germanam  A  8  perpetuam 

d.  u.  c.  promitteutem]  que  perpetua  uiduitatis  castimonia  promissa  christo  erat  consecrata  A  ut  poeta  .  .  . 
9  nyrapharum]  om.  A       seu  DQ  9  hebitudine  DQ      nyinpharum]  CDQ,   post  caelicolarum  P         10  dene- 

gantis]  dicentis  non  A  adulteres  D  mun.  esse  regni  cel.  A  11  suspicis]  tibi  incerto  raatrimouio  copu- 
lasti  A  quid  ...   12  iniuriis]   ut  quid  instigas  cr.   ini.    gemitus  atque  susp.  sanctorum  iu  terra  corporaliter 

uiuentium  quorum  uoce  quandoque  excitatus  deus  in  ore  leouis  ossa  tua  confringet  .1  uersantium]  CDQ^ 
moerentium  P  12  lene  /*'       fraoturae]  edd.,  fractura  CDPQ  13  ab  ira  om.  A         exitiabilera  {GDP, 

exitialem  Q)  ■  .  ■  14  furorem]  furorem  exiciabilem  quem  inspiras  aduersus  deum  et  gregem  ipsius  A  14  pot. 
mut.]  ACPQ,   mut.  pot.  D  lu  pro  te  orai-e  om.  i>'  moribus]  anirais  A         suppetit  ...  10  potestas] 

coUata  est  potestas  et  suppetit  alligaudi  uel  soluendi  in  terra  criminum  uiucula  -1         supra]  CD^PQ,  ultra  X)' 

alligaudi  libri  IG  alligauerint  libri  potestas  anie  soluerint  CVQ,  post  quibus  P  ap.  ait  A  17/18  ab. 
nmlta  A  18  thesaurizes  (thesauritues  /*')  ...   19  deciduam]    adquiras    tibi  ueram  et  perheunem  uitam  A 

uit.  uer.  D^  20  est]  CDQ,  sit  P,  erit  tibi  .1         deuui]  ACPQ,    om.  D  21  taetro  ...  23  laetitiae] 

iguiura  eternorum  tormento  e.xuri  et  uec  uUo  fiue  deficere  siquidera  ita  sunt  perpetui  et  indeficientes  impiorum 
ignes  sicut  et  sauctorum  sunt  infinite  letitie  et   perhennes  A  22  sint  perpeti  [sic  CDPQ,    perpetira   rec. 

edd.  male)  imm.  igu.  an.]  an.  sunt  imm.  ign.  perp.  P  24  tu  enim]Ci>,  tu  etiam  PQ,  et  tu  -1        insulare 

D,  insulane  -1  25  stilo]  ACDQ,  in  nostro  stylo  P        simulque]  siraul  et  A  26  peccando  .1        animae 

fortior]  animis  fortior  et  A  27  maglocuue]  CPQ,  magIoc(juc  jiost  uite,  hic  quid  tu  inquam  A,  o  niagloouue 
CD:  Malgo  npnd  Ualfrcdum  11,  7  atrameuto]  uolutabro  -4  28  uite]  ACP,  uita  W^Q,  om.  D^  quare  .  .  . 
45, 1  niolos]  quare  tantas  iunectis  pcccaminum  moles  sponto  regiam  ceruicera  opprimentes  -1         tantis  D 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  45 

ut  ita  dicam,  ineluctabiles ,  celsorum  cou  montium,  iuuectis  moles?  quid  te  non  ei 
regum  omniura  regi,  qui  te  cunctis  paene  Brittanniae  ducibus  tam  regno  fecit  quam 
status  liniamento  editiorem,  oxhibes  ccteris  moribus  meliorem,  sed  versa  vice  deteri- 
orem?  quoruni  indubitatam  aequanimitur  conviciorum  auscultato  parumper  adstipu- 
s  lationem,  omissis  domestieis  levioribusque,  si  tamen  aliqua  sunt  levia,  palata  solum 
longe  lateque  per  auras  admissa  testaturam.  nonne  in  primis  adolescentiao  tuae  annis 
avunclum  regcm  cum  fortissimis  propemoduni  militibus,  quorum  vultus  non  catulorum 
leonis  in  acie  magnopere  dispares  visebantur,  acerrime  ense  hasta  igni  oppressisti? 
parum  cogitans  propheticum  dictimi:  'viri\  inquiens,  'sanguinum  et  doli  non  dimidiabunt  p<a/m.5.j,24. 

10  'dies   suos.''     quid    pro    hoc    solo    retributionis    a  iusto   iudice    sperares,   etsi  non  talia 

sequerentur,  quae  secuta  sunt,  itidem   dicente  per  prophetam:  'vae  tibi,  qui  praedaris, /cia/.  sj, /. 
'nonne   et  ipse  praedaberis?    et  qui  occidis,  nonne  et  ipse  occideris?   et  cum  desiveris 
'praedari,  tunc  cades?' 

Nonne  postquam  tibi  ex  voto   violenti  regni  fantasia  cessit,  cupiditate  inlectus  ad  34 

15  viam  revertendi  rectam,  diebus  ac  noctibus  id  temporis,  conscientia  forte  peccaminum 
remordente,  de  deifico  tenore  monachorumque  decretis  sub  dente  primum  multa  rumi- 
nans,  dein  popuhxris  aurae  cognitioni  proferens,  monachum  sine  ullo  infidehtatis ,  ut 
aiebas,  respectu  coram  omnipotente  Deo,  angelicis  vultibus  humanisque,  ruptis,  ut  puta- 
batur,  capacissimis  illis,    quibus   praecipitanter    involvi  solent  pingues   tauri  moduli  tui, 

20  retibus,  omnis  regni  auri  argenti  et  quod  his  maius  est,  propriae  voluntatis  distentioni- 
bus  ruptis,  perpetuo  vovisti  et  tete,  ac  si  stridulo  cavum  lapsu  aerem  valide  secantem 
saevosque  rapidi  harpagones  accipitris  sinuosis  flexibus  vitantem  ad  sanctorum  tibi 
magnopere  fidas  speluncas  refrigeriaque  sahibriter  rapuisti  ex  corvo  eolumbam  ?  o  quanta 
ecclesiae  matri  laetitia,  si  non  te  cunctorum  mortalium  hostis  de  smu  quodammodo  eius 

25  lugubriter  abstraxisset,  foret!  o  quam  profusus  spei  caelestis  fomes  desperatorum  cordi- 
bus,  te  in  bonis   permanente,  inardesceret!    0  qualia   quantaque    animam   tuam    regni 

AC  (/".  13  Inde  a  v.  1  (licam)  DP(J 

1  seu  DQ  iuneotis]  ADQ,  inuectis  CP  quid  te  .  .  .  3/4  deteriorom]  quid  est  qu9d  te  non  e.xibes 
umilem  regi  regum  omnium  qui  te  cunctis  .  .  .  editiorem  cur  non  ceteris  te  cxil)es  moribus  meliorem  sed 
uersa  uice  cunctis  te  x"eddis  deteriorem  A  2  qui  te]  A,  quem  CDQ,    a  quo  P  brittanniae]  C  fecit] 

factus  es  P  3  editior  P         ui*e  Z*'  4  quorum  ...  6  tcstaturam]  parumper  itaqne  asculta  equani- 

miter  plurimorum  in  te  conuitiorum  astipulationem  omissis  igitur  domesticis  leuioribusque,  si  tamen  aliqua 
sunt  leuia  peccata  propalata  solum  ea  que  longe  lateque  plurimorum  habent  testaturam  proferemus  iii 
mediura  A  auscultato]  CPQ,  auscultatio  D  5  palata]  CDQ,  propalata  P  mm  A:  'palata,  adempto  pru 

aperta  probata'  C  (mary.J,  'palata  admissa  id  est  aperta  dclicta'  <J  (marg.)  solum]  CDQ,  0111.  P  6  testa- 
turara]  PQ ,    testurani  CD  7  auunclura]  D,  auunculum  PQ        auuncluni  ....  8  oppressisti]  acerrirae  op- 

pressisti  ense  iaculo  igne  auunculum  tuum  regem  cum  f.  p.  m.  q.  uultus  in  acie  non  disp.  cat.  leonis  magno- 
pere   uisebantur  A  8  uisebautur]  ACD-PQ,   uidebantur  D'  9  parnm    cog.]  quare  non   intelligis  A 

iuquiens]  ACDQ,  om.  P       doli]  CDQ,  dolosi  AP  10  solo]  facto  .4        sperares]  expectas  A       etsi  .... 

11  prophetara]  num  quid  uon  ut  ait  propheta  A  12  praedaberis  . . .  ipse  om.  />'        et  cum  d.  (desiueri  D^) 

pr.  t.  cades  om.  A  14  none  C  cessit  (cesit  C)  ante  uiolenti  A  inlectus]  edd.,  iniectus  CDQ,  innexus  {ante 
cup.j^l,  iuuectai'  15  reu.  ad  uiam  rectam  A  15  diebus]  C,  diebusque  DPQ  dicbus  ....  23  columbamj 
remordente  te  forte  diebus  ac  noctibns  per  id  tenipus  conscientia  peccamimun  primo  abreimntians  regno  reg- 
nique  copiis  et  quod  his  est  maius  proprie  uoluntati  deinde  subdens  te  in  deitico  tenore  monacliorura  decretis 
siue  uUo  iniidelitatis  ut  aiebas  respectu  coram  onuiipotente  deo  et  sauctis  eius  monaehum  te  perpetuo  uouisti 
uumquid  non  tete  ex  coruo  reddideras  columbara  uitantera  seuos  arpagones  rapidi  accipitris  sinuosis  flexibus 
dum  te  ad  sanctorum  magnopere  fidas  speluncas  refrigeriaque  salubriter  contulisti  A  ao]  a  />'  conscieutia] 
D-PQ,  conscientiae  C,  cousciencie  />'  17  deinde  D'         coguitionem  D'        preferens  D         ut  ai.  inf.  X>' 

18  oiopotente  D  ruptis)  fractisP  19  raoduli  .  .  .  auri  om.D\  moduli  tui  post  putabatur  P  20  omnis] 
itcra  omnis  P  argenti]  CDP,  argentique  Q  his]  CP,  hiis  D,  om.  Q  20/21  distentiouibus]  CDQ,  distinctioni- 
bus  P  21  perpetuo  uouisti  (uenisti  i)')  po$t  18  respoctu  P  22  accipitris]  PQ,  accipitricis  CD  23  salu- 
briter  om.  D'  quoruo  C  24  matri  eccl.  .1         to  nou  .1         hostis]  li.  diabolus  A  25    foret  poat 

24  letitia  A        fomes  spei  cel.  A        dispcratorum  C  20  tc  iu  b.  permanente]  si  in  b.  permansisses  A       aui- 

mam  ...  46,  1  mancrent]  regni  celestis  pr.  an.  t.  manerent  .( 


46  GILDAE  SAPIENTIS 

Christi  praeniia  in  die  iudicii  manerent,  si  non  liipus  callidus  ille  agnum  ex  lupo  factum 
te  ab  ovili  dominico,  non  vehementer  invitum,  facturus  lupum  ex  agno  sibi  similem, 
rapuisset!  o  quautam  exultationem  pio  omnium  patri  deo  sanctorum  tua  sahis  servanda 
praestaret,  si  non  te  cunctorum  pcrditorum  infaustus  pater,  veluti  magnarum  aquila 
alarum  unguiumque  daemon,  infelici  fiUorum  suorum  agmini  contra  ius  fasque  rapuisset!  .1 
ne  multa,  tautum  gaudii  ac  suavitatis  tum  caelo  terraeque  tua  ad  bonam  frugem  con- 
versio,  quantum  uunc  maeroris  ac  luctus  ministravit  ad  horribilem,  more  molossi  aegri, 
^'^^°*'^'- vomitum  nefanda  reversio.  qua  peracta  exhibentur  membra  arma  iniquitatis  peccato 
^'Rnmn'^}^^   diabolo,    quae   oportuerat   salvo    sensu  avide    exhiberi   arma  iustitiae   deo.     arrecto 

aurium  auscultantur  captu  non  dei  laudes  canora  Christi  tironum  voce  suaviter  modu-  10 
lante  neumaque  ecclesiasticae  melodiae,  sed  propriae,  quae  nihil  simt,  furciferorum 
referto  mendaciis  simulque  spumanti  flegmate  proximos  quosque  roscidaturo,  praeconum 
ore  ritu  bacchantium  concrepante,  ita  ut  vas,  dei  quondam  in  ministerio  praeparatum 
vertatur  in  zabuli  organum,  quodque  honore  caelesti  putabatur  dignum,  merito  proicia- 
tur  in  tartari  barathrum.  15 

35  Nec  tamen  tantis  malorum   offendicuhs  tuus   hebetatus  insipientiae  cumulo  sensus 

velut  quodani  obice  tardatur,  sed  fervidus  ac  si  puUus,  amoena  quaeque  inperagrata 
putans,  per  extensos  scelerum  campos  inrevocabili  furore  raptatur,  augendo  priscis  nova 
piaculis.  spernuntur  namipie  primae  post  monachi  vntum  inritum  inlicitae  licet,  tamen 
propriae  coniugis  praesumptivae  nuptiae,  ahae  expetuntur  non  cuiusUbet  relictae  ,  sed  20 
viri  viventis,  non  externi,  sed  fratris  filii  adamatae.  ob  quod  dura  cervix  iUa,  muUis 
iam  peccaminum  fascibus  onerata,  bino  parricidaU  ausu,  occidendo  supra  dictum  uxo- 
remque  tuam  aUquamdiu  a  te  habitam  veUit  summo  sacrilegii  tui  culmine  de  imis  ad 
inferiora  curvatur.  dehinc  iUam,  cuius  dudum  coUudio  ac  suggestione  tantae  sunt 
peccatorum  subitae  raoles,  pubUco  et,  ut  faUaces  parasitorum  Unguae  tuorum  con-  25 
clamant,    summis    tamen    Uxbiis,    non    ex    intimo    cordis,    legitimo,    utpote    viduatani, 


AC  (/■.  14  inde  a  v.  5  infelici)  SFQ 

1  lupus  call.  ille]  call.  ille  liostis  A  2  uehementer  om.  A  ab  om.  D^         sibi  siin.  ex  agno  A 

3  rapuisset  post  inuitum  A       patri  omn.  sanct.  deo  A  3/4  seruata  prestitisset  .-t         4  ueluti  (uel  />')  ... 

5  unguium  om.  A         5  infelici  f.  s.  agmini]  ACDQ,  ad  infelix  f.  s.  agmen  P  6  ne  multa  tantum]  quan- 

tum  itaque  A  terraque  D'         tua]  t.  contulit  A  7  quantum]  tantum  A         luctus]  tristicie  A         ad 

liorribilem  ...  8  reuersio]  tua  nef.  reu.  more  egri  molosi  ad  execrabilem  uomitum  -l         molosi  CD  8  arma 

membra  inifj.  D',  tua  m.  a.  ui  inig.  A  9  optuerat  7)'         auide  om.  A         arrecto  ...  11  melodiae]  tum 

uero   captant  auditum   non   dei   laudes  neque   eccl.  mel.  canora   u.  chr.   t.  s.  modulate  A  nenmaque]  €'-, 

neuque  C",    pneumaque  DQ,  neque  P  que  propr.  .1  nihil]  CQ,  nichil  D,  nihili  P,  nichili  A  furci- 

ferorum]  P,    furtiferorum  D,    et  furciferorum  A,    fuciferorum  CQ  12  referto]   CDQ,    refertae  P,    roferta  A 

simulque  ...  13  ore  om.  A  flegmate]  CPQ,  fleumate  D  roscidaturo]  scripsi,  ruscidaturo  CQ,  rusci- 

daturum  D,  foedaturo  P        praeconum]  CPQ,  praeconi  D  13  bacchautura  A        concrepate  ACQ       ita  ut] 

ergo  A  quond.  dei  A  in  ministerio]  CQ,  ministerio  ADP  14  uertatur]  uertitur  A  quoque  D 

16  nec  tamen]  non  autem -4  16/17  tuus  hebetatus  (sic  PQ,  h.ibitatus  CD)  i.  cumulo  (coraolo  C)  sensns 

(om.  F)  u.  q.  o.  tardatur]  uelud  quodara  obice  tardatus  sed  hebetatus  insipientie  eumulo  -4  17  sed  feruidus 

ac  si]  tamquam  feruidus  -4         qnaeque  inperagrata]  que  peragrata  -4  18  ])riscis  noua  piaculis]  pleruraque 

suis   noua  crimina   priscis  A  19  primae   om.  A  irr.  uot.   licet  illicite  .4  tamen]  ACDQ,    tam  P 

20  propriae]    prime  et  proprie  A  aliae  expetuntur   non  cuiuslibet  relictae  sed]  A  {sed  deest  hoc  loco  sed), 

alia  rel.  om.  CDPQ  21  uiri  uiuentis  non  exterui   sed  fratris  filii]  CDP(J,    non  externi   sed  uiri  uiuentis 

et  fratris  filii  A         adamatae]  -4,   adamata  CDPQ  ob  qnod  ...  24  curuatur]  o  quam  dura  illa  ceruix  tua 

quo  tantis   criminimi    fascibus   honerata   binoque    parricidali    uisu    curuata   deprimitur    ad    inferiora    occidendo 
uidelicet   supra    dictum    uiruni    uxoremque    tuara   a   to    aliquamdiu    habitara    deserendo  -4  quod]    quae  P 

22  honorata  Z)'         biuo]  hiao  D'^,  uiuo />'         parricidali]  CP,  i)arricidiali  Z)(^         ausi />'  23  a]  apud  Z)' 

uclut]  uolde  /J'         sacrigelii  C  24  suggessione  C  25  peccatorum  subitae]  perpetrate  scelerum  A 

25  publico  .  .  .  47,  1  conubioj    et    ut   conclamant   tuorum    parasitorum   lingue    legitimo    adsciuisti   uera    autem 
assertione  sceleratissirao  et  incerto  conubio  -4  publico  ct  ut]  CDQ,  ut  etiam  publicae  P         parasidornm  D 

26  utpute  XI' 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  47 

nostrae  vero  sceleratissimo  adscivisti  conubio.  cuius  igitur  sancti  viscera  tali 
stimulata  historia  non  statim  in  tletus  singultusque  prorumpant?  quis  sacerdos,  cuius 
cor  rectum  deo  patet,  non  statim  liaec  audiens  magno  cum  ululatu  illud  proplieticum 
dicat:    -quis    dabit   capiti   meo    aquam    et    oculis   meis    fontein    lacrimaruni?    et  plorabo /m-w.  s, ;. 

.1   'in    die    et    nocte  interfectos  populi    mei'.     iieu!    siquidem  parum  auribus  captasti  pro- 

plieticam    obiurgationem    ita  dicentem;    'vae    vobis,   viri    impii,    qui    dcreliquistis   \egem  kccus. 41, 11. 
'dei    altissimi:    et    si    nati    fueritis ,    in    malcdictiouem    nascemini  et  si  mortui  fueritis 
'in  maledictionem    erit   pars  vestra.     omnia   quae    de  terra  sunt,   in   terram  ibunt:   sic 
'impii    a    malcdictione    in    ])orditionem'.    subauditur,    si    non  revertantur   ad    deum  ex- 

lu  audita  saltim  tali  admonitiono:  'fili,  peccasti.  ne  adicias  ultra,  sed  et  de  pristinis  &c;m.  22, /. 
'tuis  deprecare';  et  iterum:  'non  tardes  converti  ad  dominum  neque  differas  de  die  in  Eccies.  5,s. 
'diem.  subito  enim  venit  ira  eius',  quia,  ut  scriptura  ait,  'rege  audiente  verbum  ini-  Pnv.  ou,ij. 
'quum  omnes.  qui  sub  illo  sunt,  scelesti  sunt'.  nimirum  'rex',  ut  propheta  dixit,  'iustus  Prov.  •20, 4. 
•suscitat  regionem".     Scd  monita  tibi  profecto  non  desunt,    tum  habueris  praeceptorem  36 

15  paene  totius  Britanniae  magistrum  elegantem.     caveto  igitur,  ne  tibr,  quod  a  Salomone 

notatur.  accidat;  'quasi  qui  cxcitat  dormitantem  de  gravi  somno,  sic  qui  enarrat  stulto '^'"f"- --- 
'sapientiam:  in  fine  enim  uarrationis  dicet:    quid  primum  dixeras'?     'lava  a  malitia  cor  rerem.  4, 14. 
'tuum,  sicut  dictum  est,  Hierusalem,  ut  salvus  sis'.     ne  contemnas,  quaeso,  ineffabilem 
misericordiam    dei,   hoc   modo   per  prophetam   a   peccatis  impios  provocantis;  'repente /cra».  ;«,7. 

:;o  'loquar   ad   gentem   et  ad  regnum,  ut  evellam   et  dissipem  et  destruam  et  disperdam'. 

peccatorem  hoc  veheraenter  ad  paenitentiam  hortatur:   'et  si   paenitentiam  egerit  gens /«■««.  w. «. 
'illa  a  peccato  suo,  paenitentiam  et  ego  agam  super  malo,  quod  locutus  sum,  ut  face- 
'rem  ei'.     et  iterum:    'quis    dabit  eis   tale   cor,   ut  audiant   me  et  custodiant  praecepta /«■««.  jv»- 
'mea    et  bene   sit   eis   omnibus   diebus  vitae  suae?'     itemque  in   cantico   deuteronomii: 

•j.s   'populus',    iuquit,   'absque    consilio    et   prudentia:   utinam   saperent   et   iutellegerent  a.c  ^em.  32, 
'novissima  providerent,   quomodo   persequatur  unus  mille   et  duo  fugent  decem  milia'. 
et  iterum   in    euangelio   dominus:  'venite  ad  me   omnes,   qui  laboratis  et  onerati  estis,og"!j^"' 
'et  ego  vos  requiescere  faciam.     tollite   iugum   meum    super  vos  et  discite  a  me,  quia 
'mitis    sum    et   humilis   cordc,    et   invenietis   requiem   animabus   vestris'.    ^nam  si  haec 

30   surdis  auribus  audias,  prophetas  contemnas,  Christum  despicias,  nosque,  hcet  vihssimae 


AC  (/.  15  inde  u  v.  10  ne  ailicias)  DFQ 

1  iiostrae  uero]  tlioro  P  (retinuit  litt.  curs.  l))  ciiius  ...  2  prorumpant]    quis    igitur   sanctitatis    et 

iustitiae  amator  hec  audiens  nou  statini   in  fletus  singultusque  prorumpat  A  2  singultosque  D  3  non 

st.  liaec  aud.]  hec  auil.  iiou  protinus  ^l  cum  niagno  A  5  iii  die]  die  A  lieu  .  .  .  captasti]  et  licet 

frustra  audisti  tameu  .1  G  obiurgationem  ita]  0.  propheticam  ^-1  legem]  uiam  A  7  maledictionem 

(-ne  F)  nascemini  et  si  inortui  fueritis  in]  AP,  om.  DQ  8  omnia]  0.  enim  A         9  subauditur  (ibunti«s.  P) 

si  non  reu.  ad  deum  (dominum  PQ)]  CDPQ,  um.  A  9/10  exaudita]  sed  exaudito  A  10  saltim  tali] 

C^DQ,  saltim  J6'\  saltem  P  admonitionem  sapientissimi  uiri  J  peccastis  .1  11  tuis  oth.  ,1  depre- 
care]  d.  deum  A  tardas  -1  12  eius  ...  14  regionera]  dei  in  tilios  diffidentie  A  Vo  dixit]  CDQ,  ait  P 
14  sed  profecto  non  desunt  tibi  salubria  monita  cum  li.  pene  tot.  br.  elcgantissimum  doctorem  .1  15  solo- 
mone  P  16  accidat  post  tibi  A         quasi]  quasi  inquit  J.         qui  om.  D         dormitantem]  dormitentem   C, 

dormientem  ADPQ  enerrat  Q  17  stulto   sapientiam    (-tia  Z>')]  sap.  st.  A  in  fiue  .  .  .  18  saluus 

sis  om.  A  enarrationis  (-nes  />')  D  18  tuum  cor  P        sicut]  sic  P        queso  itaque   ne  contempnas  A 

19  prouocantis]   CD-Q,  prouocautus  D\  reuocantis  AP  repente]  r.  inquit  .1  20  et  destr.  et  diss.  7)' 

disperdam]  d.  eam  A  21  peccatorem   hoc  u.  ad  p.  fad  pen.  uehementur   [sic]  D)  hortatur  (-tui  D') 

om.  A  '22  malum  .1  23  iterum]  item  D  eis]  ei  D\  om.  A       et]  ut  A  24  itemque]  item  D 

deutronomii  C  25  et]  et  absque  A  2lj  uanissima  Xi'  prouiderent]  DPQ,  peraiderent  C  quo- 

modo.  ..milia  om.  J  persequebat\u-"Z>'  fugeut]  PV,  fugient  CD^  fugerent  X»'  28  dicite />'  29;)o.s< 
uestris  ins.  iugum  enim  m.  s.  est  et  li.  m.  1.  (sic  notatum)  A  30  surdis  ...  48,  3  euuntiem]  non   audieris 

prophetasque  contempscris  christum  quoque  despexeris  nos  etiara  simus  licet  uilissime  qualitatis  precones  tamen 
uerborum  et  preceptorum  ueritatis  nullius  momenti  duxeris  qui  sincera  animi  pietate  et  pura  cordis  proximorum 
dilectione  annuntiamus  A         proph.]  et  propli.  J9' 


48  GILDAE  SAPIENTIS 

qualitatis   simus,   nullius  moraenti  ducas,  propheticum    illud  sincera   aninii   pietate  ser- 
Micii. 3,s. vantes  utcumque:   'si  non  ego    implevero  fortitudinem   in  spiritu  et  virtute  domini',  ut 

i-^afVifw'  'eniuitiem  domui  lacob  peceata  eorum  et  domui  Israhel  scelera  eorum',  ne  simus  'canes 

Pron.  24,24.  ^imxti  non  valentes  latrare'.     et   illud   Salomonis  ita    dicentis:    'qui  dicit  impium  iustum 

'esse,  maledictus  erit  populis  et  odibilis  gentibus:  nam  qui  urguunt,  mehora  sperabunt'.   5 

Eccies.4,sn.Qi    iterum:    'non    reverearis    proxiinum   in   casum   suum ,  nec   retineas   verbum  in  tem- 

proiT.  24,  ii. 'pore  salutis'.     itemque:  'erue  eos,  qui  ducuntur  ad  mortem,  et  redimere  eos  qui  inter- 
Prov.  11, 4.  'ficiuntur   ne  parcas',    quia  'non  proderunt',  ut  idem  propheta  ait,  'divitiae  in  die  irae : 

/^'^Pfir  4  m! 'iustitia  a  morte  liberat'.     'si  iustus  quidem  vix  salvus  sit,  impius  et  peccator  ubi  pare- 

'bit?'    ille   profecto    te  tenebrosus  tartari  torrens   ferali  rotatu  undisque    ac  si  acerrimis   10 
involvet   semper  cruciaturus   et   numquam   consumpturus ,    cui  tunc  erit  sera  inutiUsque 
poenae  oculata  cognitio  ac  mali  paeuitudo,  a  quo  in  hoc  tempore  accepto  et  die  salutis 
ad  rectum  vitae  iter  differtur  conversio. 
37  Hic  sane  vel  autea  concludenda  erat,  uti  ne  amphus  loqueretur  os  nostrum  opera 

hominum,   tam   flebilis   haec    querulaque   malorum   aevi   liuius  historia.     sed  ne  formi-   is 

Emi.  s,  30.  dolosos  nos  aut  lassos  putent ,  quominus   iUud  Isaianuni  infatigabihter  caveamus :  'vae', 
inquiens,  'qui    dicit    bonum    malum   et   malum   bonum ,   ponentes  tenebras  in  lucem  et 

.)/«»/-.  «,25. 'lucem  in  tenebras,    amarum    in   dulce  et  dulce   in   amarum',   'qui  videntes  non  vident 

Maiiii.i3,i.}.^et  audientes  non  audiunt',  'quorum  cor  crassa  obtegitur  quadam    vitiorum  nube',   libet 

quid   quantumque  his   supradictis  lascivientibus   insanisque   satelhtum   Faraonis,   quibus  su 

2.  Reg.  7,13.  ehxs  periturus  mari  provocatur  exercitus  strenue  rubro,  eorumque  sirailibus  quiuque 
equis  minarum  prophetica  inclamitent  strictim  edicere  oracula,  quibus  vehiti  piilchro 
tegmine  opuscuh  nostri  mohmen,  ita  ut  ne  certatim  irruituris  invidorum  imbribus 
extet  penetrabile,  iidissime  contegatur.  respondeant  itaque  pro  nobis  sancti  vates  nunc 
ut  ante,  qui  os  quodam  modo  dei  organumque  spiritus  sancti ,  mortalibus  prohibentes  25 
mala,  bonis  faventes  extitere,  contumacibus  supei'bisque  huius  aetatis  principibus,  ne 
dicant  nos  propria  adinveutione  et  loquaci  tantum  temeritate  tales  minas  eis  tantosque 
terrores  incutere.     nulh  namque  sapientium  dubium  est,   in  quantis  graviora  sunt  pec- 

iMr.  10, 28.  ^,^^^  huius  temporis   quam  primi,   apostolo    diccnte:    'lcgem   quis  transgrediens  duobus 

'raediis  vel  tribus  testibus  moritui':  quanto  putatis  deteriora  mereri  supplicia,   qui  filium  30 


AC  [f.  16  inde  a  v.  12  paeiiae)  DPQ 

1  pietate]  CPQ,  puritate  D  2  ego  om.  D^       fortitudiuem  oni.  D  3  flomui]  C^D^,  domini  C  m. 

rec.C?)  />'        iacoui  /''  4  rauti  |  mitti  IP        et  illud  .  .  .  9/10  parebit  om.  A        solomonis  P  7  erue] 

DPQ,  quiuis  C  iwcaniwc]  D-PQ,   dicuutur  CZ*'  redime  £>  8  prodiderunt  X>'  9  si]  s»*/)' 

10  ille  om.  A         te  post  acerrimis  ^l,  om.  P      ac  si  om.  A  11  crutiaturum  ^l        consumpturum  A        cui 

tunc  erit  (era  X*')]  erit  autem  tunc  tibi  A  12  poenae  .  .  .  mali  om.  A  poenitentia  A  a  quo  .  .  . 

13  conuersio]    a  quo    iu  isto  acceptabili  tempore  et  in  salutis  die  diflertur  couuersio  ad  iter  uitae  A       dies  D 

14  uel  autea  ...  15  bistoria]  uel  paulo  ante  coucludenda  fuerat  uostra  querula  oratio  uti  ne  ami)lius 
loqueretur  os  nostrum  jiraua  opera  liominum  finemque  daret  tam  flebilis  liistoria  malorum  buius  eui  A 
16  nos  aut  lassos]  uel  lassos  nos  ^  ysaie/)',  esaianum  P  infatigabiliter  om.  A  caueamus]  ACDQ, 
canamus  P  17  inquiens  om.  P  dicit]  D,  dicunt  PQ,  dc  C  bono  malum  et  malo  bonum  A  19  et 
aud.  non  audiunt  om.  ,1  cor  obt.  qu.  cr.  ^l  nube  iiit.  ^1/5'  libet  ...  24  <'ontegatur]  libet  ifaque 
edicere  quid  quautumque  minarum  inclamitent  propbetica  oracula  bis  supra  dictis  quinque  regibus  lasciuienti- 
busque  eorum  insauis  intellectibus  quibus  oraculis  ueluti  quodam  pulcro  tegmiue  fidissime  contegatur  opusculi 
nostri  molimeu  ut  ne  certatim  inruituris  inuidorum  inibribus  existat  penetrabile  A  20  bis  ...  22  equis 
om.  P      21  eius]  est  i>'       23  molimen]  ^1C'V,  uolumen  XiJ^       inructuris />'       inuindarum  7^'        24  fidisse/)' 

resp.  itaque]  nunc  igitur  resp.  A  nunc  ut  ante  (antea  P)  om.  A  25  qui]  qui  olitn  A         dei  om.  A 

sancti  sp.  A         probibente  Z)'  2(5  fau.  bon.  A         existere  post  mortalibus  A         contumacibus  .  .  .  prin- 

cipibus  post  24   uates  A  27  dicant]   d.  emuli  nostri  ..1  fantum  om-.  A  28  nulli  ...  49,  1   con- 

culcauerit  om.  A         esf  dub.  X>'         iu  quaufis]  quanto  P        suut]  D^Q,  sint  D^P  29  quamj  PQ,  om.  CD 

30  moritur]  CDP,  morietur  Q 


I)E  EXCIDIO  KT  CONQVESTV  13K1TANNIAE.  49 

'dei  conculcaverit  f     En  prinius  occurrit   iiobis  Samuel   iussu  dei  legitinii  regni  stabili-  ;i8 
tor,    deo    antequani   naseeretur  dedicatus ,   a  Dan  usque  Bersabee    onini  populo  Israhel 
veridicus  proplieta,  signis   indubitanter  adniirandis  notus,  ex  cuius   ore  spiritus  sanctus 
cunctis    niundi    piitostntibus    intonuir.  denuntiando    prinio  regi  apud  Hebraeos  dunitaxat 

■i    Sauli   pro  eo.  quod  (luaedani  de  inandatis  domini  non  complevcrat,  dicens:  'stulte  egisti  5j*7'' ''' 
'nec  custodisti  mandata  doniini  dei  tui,  (piae  praecepit  tibi.     quod  si  non  fecisses,  iam 
'nuuc    pararet    deus    regnum   tuuin  super  Israhel  in  sempiternum :   sed  nequaquam  reg- 
'num  tuum  ultra  consurget'.     quid  ergo  simile  huius  temporis  sceleribus?  adulteriumne 
vel  parricidium  fecit?    nullo   niodo.     sed  iussionis  ex  parte  mutationcm,  quia,    ut  bcnc 

10   quidam    nostrum    ait,    non    agitur   de    qualitate  peccati,    sed  de  transgressione  mandati. 
itemque  ilhim  obiecta,  velut  putabat,  purgantem  et  apologias,  ut  generi  humano  moris 
est,  sagaciter  lioc  modo  adnectentem:    'imnio  audivi  vocem    domini  et  ambulavi  in  via,  ^tf,'^'""' ''' 
'per    quam   misit    nie',    tali    animadversione   multavit.     'numquid    vult',   inqnit,  'dominus  a'/!,™' "' 
'hokicausta    aut    victimas    et    non    potius,   ut    oboediatur  voci  domini?    melior  est  enim 

li   'oboedientia   quam   victimae,   et  audire   magis  quam  oiferre   adipem  arietum,    quoniam 
'sicut   peccatum   ariohmdi    est    repugnare    et   quasi   scelus   idolatriae  nolle  adquiescere. 
'pro  eo  ergo,  quod  abiecisti  sermoneni  domini,  abiecit  et  te.  ne  sis  rex'.     et  post  pauca : 
'scidit',  inquit,  'deus  regnum   Fsrahel  a  te  hodie  et  dedit   illud  proximo  tuo  meliori  te.  !;^''^"^',"-  '''■ 
'porro  triumpliator  in  Israhel  non  parcet  et  paenitudine  non  flectetur,   neque  enim  homo 

-'u  'est,    ut    agat    paenitentiam';    subauditur:    super   duris   malorum    praecordiis.     notandum 
ergo   est,    quod   dixit   scelus   idolatriae   esse  nolle   deo    adquiescere.     non  sibi  scelerati 
isti,    dum   non   gentium    diis    perspicue    litant,  subplaudant,  siquidem  conculcantes  por- 
corum   more   pretiosissimas   Christi   margaritas,    idohxtrae.     Sed    licet   hoc  unum   exem-  39 
plum,  ac  si  iuvictus  adstipulator,  ad  corrigendos  iniquos  abunde  sufficeret,  tamen,  ut  in 

:•■',  ore   multorum    testium    omne   comprobetur  Brittanniae   mahim,   transeamus   ad    cetera. 

quid  David    numerando   populum   evenit?    dicente   ad   eum  propheta  Gaad:    'haec  dicit  Jj— "7"' ^^' 
'doniinus:  trium  tibi  optio  datur:  elige  unum  quod  vohieris  ex  his  ut  faciam  tibi.     aut 
'septem  annis  veniet   tibi   fames,  aut  tribus   mensibus  fugies  adversarios   tuos  et  illi  te 


.10  (f.  17  (lule  n  r.  14  et  iiuii  potiuK)  DPlj 

1  coiiculcauerit]  OTQ,  conculcauerint  />',  conculcaueruut  /''  en  ])riniusl  pr.  igitur  .1  iussu  .  .  .'A  pro- 
plieta]  ((ui  a..  \\.  ileo  dedicatus  fuit  at(|ue  postea  ueredicus  pr.  et  dux  iu  israel  a  dan  usque  ad  bersabee  stabiIitorr|ue 
iussu  dei  legitinii  regni  extitit  .1  2  ns(|ue]  CDl,,),  usque  ad  P        bersabee]  vlW,  barsabeae  ',',  betbsabeae  P 

3  ueredicus  .47'  slgnis  ind.  adni.  nutus  [CD^^PIJ,  notatus  V^)  om.    (indubitanter   post    orel  .4  buins  A 

4  denuutians  .1  prinii  /''  dnnitaxat  om.  A  .'1  .sauli]  s.  ipsuni  redarguendo  A  de  niandatis  duniini] 
niaudat»  d«iy>'  eompleuerit  .17'  I)  eustodiuisti  mandatum  ^4  7  pararet  deus]  prepararet  doniinus 
deus  tuus  A  8  ergu]  rogo  AP  bnius  tenip.  sc.]  sc.  h.  t.  A  adulteriumue]  numquid  adulterium  .4 
9  fecit  post  temporis  A  sed]  sec  7V'  ex  parte  iussionis  -4  beue  om.  A  10  nostrorum  AD 
11  itemciue]  CDQ,  itaqne  AP  illam  D  uelut]  ut  ^4  ut]  sicut  .4  generi  huniano]  CDQ ,  humano 
generi  .1 .  generis  bumani  P  12  adnectentem]  .46'7)'(,',  adnectantem  7)'P  13  multauit]  m.  samuel 
propbeta  .1  inquit]  uumquid  /''  14  holocasta  D  domini]  dei  /''  15  uictima  P  magis] 
niagna  7)"  i(Uoniani]  quia  P  1(5  et]  CDil,  \ta  P  idolatiae  fjKcj  C,  ydolatriae  7)  17  pro  eo  ergo] 
itaque  pro  eo  .1  et  te]  te  .4  18  stindit  7)'  deus]  dominus  A  19  non  fl.  penit.  .4  21  non 
(eugo  (?i«.  P)  sibi  ...  23  idolatrae]  numquid  non  diis  gentium  scelerati  isti  perspicue  quodammodo  litant  dum 
speruentes  dei  precepta  more  porc.  pr.  clir.  inarg.  conculcant  et  auaritiae  studeut  quod  est  ut  apostolus  paulus 
ait  idolorum  .seruitus  »4  23  idolatrae]  scripd,  id(datriae  C'',',  ydolatriae  7>,  idolatriae  sunt  P  hoc] 
borum  7)'  24  ac  (et  D^)  si  inu.  adst.  om.  A  abunde  sufficeret  ad  corr.  principes  iniquos  .1  nt 
om.  ])'             2,T  multorum]    dnorum    uel  trium   aut  certe    multoruni  .4           omne  compr.]    reprobetur    omue  -4 

brittanniae  C        ceteraj  alia  .4  26  qnid  .  .  .  gaad]  quid  uero  cum  dauid  uniucrsuin  israelem  numerasset 

et  uenisset  ad   eum   gad  propheta  dicens  A  gajid]  CD-,  gad  APQ,   om.  D'  27   dominus]  d.  deus  D 

elege  C  quod    uol.   ex    his   (hiis  D)]    ex    his    quod    uol.  A  28  septim  C,    tribus  A  famis  C 

te  om.  A 

CHRONICA    III.  7 


50  ■  GILDAE  SAPIENTIS 

'persequentur,  aut  certe  tribus  diebus  erit  pestilentia  in  terra  tua.  nam  artatus  tali 
'condicione  et  volens  magis  incidere  iu  manus  misericordis  dei  quam  liominum,  LXX 
•railium  populi  sui  strage  humiliatur  et,  ui  pro  eontribulibus  apostolicae  caritatis  affectu 
'ut  illos  plaga  non  tangcvet  mori  optasset  dicendo;  ego  sum  qui  peccavi.  ego  pastor 
'inique  egi:  isti  qui  oves  sunt  quid  peccarunt'.'  vertatur,  obsecro,  manus  tua  contra  mc 
'et   contra    domum   patris    mei",    inconsideratam    cordis    elationem    propria   niorte  piaret. 

i.  Re;/.  11,6.  nam  quid  scriptura  in  consequentibus  de  filio  eius  narraf.'  'tecit',  inquiens,  'Salomon 
'quod   non   placuerat    coram   domino    et  non  adimplevit.  ut  sequeretur  dominum,  sicut 

/. /ifii. //.;;. 'pater  eius'.  'dixit  dominus  ad  eum:  quia  habuisti  hoc  apud  te  et  non  custodisti  pactum 
'meum  et  praecepta  mea  quae  mandavi  tibi,  disrumpens  scindam  regnura  tuuni  et  dabo 

40  'illud  servo  tuo'.     Quid  duobus  sacrilegis,  aeque  ut  isti  sunt,  Israhel  regibus  Hieroboae 
et  Baasae  accidit,  audite:  quibus  sententia  domini  dirigitur  per  prophetam  ita  dicentis: 

;.  Av-7.  K,2.  .pj.Qp^gj,  quoiJ  niagnificavi  te  principem  super  Israhel,  quia  exacerbaveruut  me  in  vanis 
'eorum,  ecce  ego  suscito  post  Baasam  et  post  domum  eius  et  tradam  domuni  eius 
'sicut  domum  leroboae  Nabath.  qui  mortuus  fuerit  de  suis  in  civitate ,  coraedent  eum 
'canes  et  mortuum  corpus  illius  in  campo  comedent  volatiha  caeli'.  quid  illi  quoque 
scelerato  regi  Israhel  istorum  conmanipulari .  cuius  colludio  et  uxoris  dolo  Nabotli 
innocens  propter  paternam  vineam  oppressus  est,  sancto  ore  illius  Heliae  atque  ignifero 

i.  «•:/.2/,/s.  domini  alloquio  instructo  miuatur,  ita  dicente:  'occidisti  insuper  et  possedisti.  et  post 
'haec  addes:  haec  dicit  dominus:  in  loco  hoc,  in  quo  linxerunt  canes  sanguinem  Naboth, 
'larabent  quoque  tuum  sanguinera'.     quod  ita  factum  fuisse  certissiraa  ratione  cognitum 

1.  Reg. 22,22.  est.     scd  uc  forte  secunduni  supra  dictura  Achab 'spiritus  mendax  loquens  vana  in  ore 

i. /if^.22,i'j. 'prophetarum  vestrorum'  seducat  vos,  ne  sermones  Michae  prophetae  audiatis,  'ecce  per- 
'raisit  deus  spirituni  mendacii  in  ore  omniura  prophetarura  tuoruni  qui  hic  sunt  et  donii- 
'nus  locutus  est  contra  te  mahira'.  nam  et  nunc  certum  est  aliquos  esse  doctores  con- 
,./trario  spiritu  repletos  et  magis  pravam  voluptatem  quara  veritatem  adserentes:  quorura 
.  tf, /4  = 'Yerba  super  oleuni  niolliuntur  et  ipsa  sunt  iacula',  'qui  dicunt:    pax,  pax  ,  et  non  erit' 

^»- ■**'^'-'^=  in  peccatis  permanentibus  'pax',  ut    alibi  propheta  dicit:   'non  est  gaudere  inpiis,  dicit 

41  'dorainus'.     Azarias    quoque    filius    Obed    Asae   revertenti    de    caede    decies    centenum 
2. /■!»■. /j,i'.miliuni   exercitus    Aethiopum    locutus    est    dicens:    'dominus   vobiscura    est,    duni    estis 

AG  [f.  18  inde  a  v.  18  i;inocens)  1)(H)PQ 

1  nam  om.  A  2  Ixx  milium]  tle  octoginta  milibiis  A  3  sui  str.  humiliatur  om.  A        et  ni  pro] 

CD'Q,  et  ui  Z)',  et  pro  P,  exhin  cum  pro  A       apostolieae  om.  A       car.  afliecto  C,  affectu  kar.  .1  4  ut  .  .  ] 

optasset  dicendo]  ne  illos  pl.  tang.  se  mori  optaret  ilicens  A       niore  C       optasset]  CDQ,   optauit  P  5  egi 

gessi  A  sunt  om.  D  peccarunt]  D^Q,    feceruut  AD-P  6  mei]  mei  ut  P  inconsideratum  C 

proprie  mortis  optione  expiauit  A  7  nain  quid]  quid  etiam  -1         in  consequentibus]  ACDQ,  aniplius  P 

narrat]  n.  audiamus  A        inquirens  /)'        solomon  P  8  placuit  -1        domino]  deo  A         adimplauit  //' 

dorainum  sicut]  d.  ex  toto  corde  suo  sicut  et  A         9  dixit]  et  dixit  A  10  praecepta]  mandata  A       mea] 

ACDQ,  om.  P  11  quid]  q.  uero  -1         sacrilegis]  ABP,  sacrilegiis  CDQ        isti]  i.  nostri  A        geroboe  ^l 

12  baasae]  PQ,    base  AD,    baesae  (?)  C         quibus  .  .  .  propter]   propheta   doinini  ad  eos   uicissim    ex    sententia 

doinini  loquitur  dicens  pro  eo  A  dicen***  i*'  13  irritaui  in.^i.  post  quod  /''         quia]  et  A         uanis 

eorum]  uaiiis  uerbis  eorum  A,  uanitatibus  suis  P  14  suscito]  CDQ,  suscitabo  AP         basam  C,  basau  D 

et  post]  ACDQ,  et  P  15  geroboe  ..4         naliath]  CDQ,    filii  iiaabath  A,    filii  nabath  P        suis]  basa  A 

ciuitatem  D'  16  canes  comedent  eum  A  inortuum  corpus  ill.  iu  campo  coin.  (com.  iu  carapo  /*')] 

qul  in  agro  com.  A         illi  ...   17  istorum]  achab  quoque  impio  regi  istoruni  israel  A  17  cuius]  quasi  /> 

18  pat.  uin.]  ACPQ,  uiii.  patemam  (paternaici  /»')  D         est  oppr.  A        saiicto  ...  19  dicente]  acciderit  audia- 

inus  liunc  elias  ignifero  domiiii  eloquio  ininatur  diceiis  A  20  hoc  om.  ^l        fluxeruiit  /*'  '21  certissime 

/)',  uerissima  A  22  iie  om.  A        l(jqueiis  naiia  (uaiii  /)')  iii  om.  A  23  seduxit  A        ne  . .  .  audiatis] 

iiumquid  etiani  micliee  pruphetae  sermoues  audistis  dicentis  ^4         ne  om.  P         michae  C,  michee  AJ),  michaee 

/',  micheae  y  24  medacii /)  '2,5  est  om.  C  2.5/26  coiitraria  C"  26  repletos]  erectos  .4       uoluii- 

tatem  A  27  oliui  /)'         erit]  e.  impiis  A  28  permaneutibus]  CD^PQ,   remanentibus  D^,   mauentibus  A 

nt  alibi  .  .  .  impiis   (iinpiis  supra)  om.  A       pr.  dicit]  pr.  dixit  P        29  obez  /)'       asae]  C^P,  ad  se  C-DQ, 

regi  asae  A  30  inilium  ex.]  militum  A 


Psulllt, 

lei- 


30 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  51 

'cum  ipso  ct  si  cxquisieritis  euni,  invcnietur  a  vobis  ct  si  dereliqucritis  eum,  derclinquet 
'vos'.     nam  si  losapliat  ferens   praesidiuni  iniquo   )'egi    ita    ab    len    proplieta   Annaniae 
filio  increpatur   dicente:    'si  pcccatorem   tu   adiuvas   aut  quem   dominus   odit   tu  diligis,  2. /"ar.  ;!/,2. 
'propterea  ira  dei  est  super  tc',  quid  illis,  qui  propriis  scelerum  suorum  criniculis  com- 

5    pediuntur,  fict?  quorum  nos  necesse  est,  si  in  acie  dominica  volumus  dimicare,  peccata 

odire,   non   animas,   diccnte  psalmista,    'qui  diligitis  dominum,   odite  malum\     quid  nA  r.<aim.'ii:,w. 
supradicti  losaphat  filium  currus  ct  auriga  Israliel  proplieta  Helias,  loram  scilicet  parri- 
cidam,  qui  egregios  fratres  suos,  ut  pro   ipsis  regnaret  spurius,  trucidavit,  effatus  esf.' 
'sic   dicit',  inquit,    'dominus   deus  patris  tui  David:    co   quod   non   ambulaveris   in  via -;,_^"''- -'• 

10  'losapliat  patris    tui    et   in   viis  Asae   regis   luda   et   ambulasti  in  viis  regum  Isracl  et 
'stuprose,  ut  gessit  domus  Achab,  ct  fratres  tuos  filios  losapliat  mcliores  tc  interfecisti, 
'ecce  dominus   percutiet  plaga  magna  te  et  filios  tuos'.     et   post  pauca:    'et  tu   eris  in  2. rar. 21, r,. 
'magna  valitudine  in  languore  ventris  tui,  donec  exeat  venter  tuus  cum  ipsa  infirmitatc 
'de  die   cx   die'.     et  ad  loam    regem  Israhel    ut    vos    derelinquentem    dominum    quid 

15   Zacharias   filius   loiadae   vatis   minatus    sit,  adtendite,    qui    surgens    populo   dixit:  ^hacc2.ra,.L'4,->o. 
'dicit  dominus:    quarc  praeteritis   praecepta   domini   et  non   prosperamini?   quia  dereli- 
'quistis  dominum,  et  dereUnquet  vos'.     Quid  de  auctore  prophetarum  Esaia  dicam?    qui  42 
prooemium  profetiae  suae  vel  visionem  ita  exorsus  est  dicens:  'audite,  caeli,  et  auribus /«.  j,  2. .?. 
'percipite,   terra,    quoniam   dominus  locutus  est.     filios  enutrivi   et  exaltavi,  ipsi  autem 

20  'spreverunt  me.     cognovit  bos  possessorem  suum  et  asinus  praesepc  domini  sui,  Israhel 
'autem  me  non  cognovit  et  populus  meus  non  intellexit'.     et  post  pauca  minas  meritas 
tantae  insipientiae  aptans:   'derelinquetur',   inquit,   'filia  Sion  ut  tabernaculum  in  vinea /«.;,«. 
'et  sicut  tugurium  in  cucumerario,   sicut   civitas  quae  vastatur'.     et  principes  specialiter 
conveniens  ait:  'audite  verbum  domini,  principes  Sodomorum;  percipite  legem   domini, /-. /, /«. 

2.^  'populus  Gomorrhae'.  notandum  sane,  quod  iniqui  reges  principes  Sodomorum  vocen- 
tur.  prohibens  namque  dominus  sacrificia  et  dona  sibi  a  tahbus  offerri,  et  nos  inhiantes 
suscipimus  quae  deo  ab  omni  natione  sunt  non  placita,  eademque  egenis  et  paene  nihil 
habentibus  distribui  in  perniciem  nostram  non  sinimus,  cum  latis  divitiis  oneratis.  sordibus 
pcccatorum  intentis  ait :  'ne  afferatis  ultra  sacrificium   frustra ;  incensum  ai^ominatio  est  /'.  /,  /j. 

30  'mihi'.     itemque  denmitiat:   'et   cum  extenderitis   manus  vestras,   avertam   oculos  meos /«. /, /5. 
'a  vobis,  et  cum  multiplicaveritis  orationem,  non  exaudiam".    et  hoc  quare  facit  ostendit: 
'manus',  inquiens,  'vtstrae  sanguine  plenae  sunt'.     simulque  ostendens,  quomodo  placare- 
tur,  ait :  'lavamini,  mundi  cstote,  auferte  maliun  cogitationum  vcstrarum  ab  oculis  meis.  /s.  /.  /'/.  /7. 
'quiescite   agere  perverse,    discite   benefacere,   quaerite   iudicium.    subvcnite    oppresso, 

AC  (/.  19  inde  <i  v.  20  pnsse.ssorcni)  D(H)P  {deficil  r.  21  iji  intellexit)  Q 

1  ipso]  illo  A  cxquesicritis  CP  dereliqueritis]  ACDP,  dereliquistis  Q  2  si]  sic  D  iosaphiitli  (' 
ct  aic  delnceps,  ios.iphat » » « />         \ea]  ACD         annaniae]  CD  3  si]  quia  ^,  om.  P       tu  pecc.  A        aut) 

et  A        odlt  dom.  ^l  4  est  super  te]  super  te  ueniet  A       criniculus  D,  funiculis  .1  5  tiet  posl  illis  .1 

uos  //'  G  odire]  ACD^P,  odisse  D^Q       quid]  attende  ctiani  quid  A  7  curr.  et  aur.  isr.  el.  proph. 

2>osl  quid  .,1  scilicet  om.  />'  8  etiatus]    locutus  A  9  patris   ios.    {om.  tui)  /)'  co]  pro  eo  -1 

uia /)'  10  iuda  sed  ^4  11  stujjrosc  (P,  stupore  se  CDQ)  ut  gessit  om.  A:  deletis  voca!ii</.is  et  stupore 

liaec  suhslituit  H:  et  fornicari  fecisti  lehoida  et  habitatorcs  lerusaleni  secunduni  fornicatinnes  domus  Acliab  et 
strupratus  (sic)  es         aeab  D  12  te  pl.  magna  A         et  post  ...  14  dic  om.  P  13  ualitudine]  CD, 

naletudine  PQ,    inualitndine  .1  14   ex    die]   in    diem  A         et  ad   ioam  ...  17  derelinquet    uos    om.  A 

ioram  P  15  ioiada  D        populo]  a  populo  P  16  speraniini  />'  16/17  dcreliquistis]  PQ,  dere- 

liquisti />,   direliquisti  f  17  auctore]  prccipuo  .1  esaiae  ',',    \-saia -l/>  qui]  quod />'  18  suae 

om.  A         uisioneni]    uisioinini  suaruni  .1  19  percipc  P         quouiamj    quomodo  P  21  mer.  min.  -1 

23  uocatur  /)'         et  priucipes]  pr.  quoque  A  24  percipite  .  .  .  25/26  uocentur  om.  A  2.")  gemorrhe  D 

26  nanique]  etiam  .1         a  tal.  sibi  />'        et  nos  ...  28  oneratis  om.  A  27  ab  omni  natione]  CDPQ.  ab- 

hominatioiu  H  28  nostra  D        diuitiis]  dictis  /*'  29  intentis]  inuolutis  .1         ofteratis  A  31  et 

hoc  q.  f.  ostcndit]  et  addidit  causam  A  32  pl.  sang.  sunt  D,  pl.  sunt  sang.  A         ostendens]  o.  ys.-iias  pro- 

pheta  -1  32/33  placeretur  />'  34  quiescctc  Q         pcrn.  ag.  A 


52  GILDAE  SAPIENTIS 

/j. /,  M-2fl. 'iudicate  piipillo'.  quasi  placoris  vicissitudinem  adiungens  ait:  'si  fuerint  peccata  vestra 
'ut  coccinum,  quasi  nix  dealbabuntiir:  et  si  fuerint  rubra  quasi  vermiculus,  velut  lana 
'alba  erunt.    si  volueritis  et  audieritis  me,  bona  terrae  manducabitis.    quod  si  nolueritis 

43  'et  me  provocaveritis  ad  iracundiam,    gladius   devorabit  vos\     Accipite  veracem  publi- 
cumque  adstipulatorem,  boni  malique  vestri  retributionem  absque  ulio  adulationis  fuco,     s 
non  ut  parasitorum  venerata  vestrorum  venena  iu  aures  sibilant  ora,  testantem.    itemque 

it.  1, 33. 24.  ai  rapaces  iudices  sententiam  dirigens  ita  effatur:  'principes  tui  infideles,    socii  furum, 

'omnes  diligunt  munera,  sectantur  retributiones,  pupillo  non  iudicant,  causa  viduae  non 

'ingreditur  ad  eos.     propter  hoc  ait  dominus  exercituum,  fortis  Israhel :  lieu  consolabor 

/s. /,2«. 'super  hostibus  meis  et  vindicabor  dc  inimicis  meis':  'et  conterentur  scelerati  et  pecca-    lo 

/,<.  2, ;;. 'tores    simul  et  omnes,    qui  dereliquerunt  dominum,    consumentur'.     et  infra:    'oculi  su- 

/.«.  5,  ij. 'blimis  liominis  luiniiliabuntur  et  incurvabit  altitudo  virorum'.    et  iterimi:  'vae  impio  in 

/».  j,  12-J4. 'malum,  retriliutio  enim  manuum  eius  fiet  ei\  et  post  pauca:  'vae  qui  consurgitis  mane 
'ad  ebrietatem  sectandam  et  ad  potandum  usquo  ad  vesperam,  ut  vino  aestuetis. 
'cithara  et  Ij^ra  et  tympanum  et  tibia  et  vinum  in  conviviis  vestris,  et  opus  domini  non  i.^ 
'respicitis  et  opera  manuum  eius  non  consideratis.  propterea  captivus  ductus  est  populus 
'meus,  quia  non  habuit  scientiam  et  nobiles  eius  interierunt  fame  et  multitudo  eius  siti 
'exaruit.  propterea  dilatavit  infernus  animam  suam  et  aperuit  os  suum  absque  ullo 
'termino  et  descendent  fortes  eius  et  populi  eius  et  sublimes  gloriosique  eius  ad  eum'. 

/j.  5,22-2.5.  et  infra:    vae  qui  potentes  estis  ad  bibendum  vinum  et  viri  fortes  ad  miscendam  ebrie-  20 
'tatem,  qui  iustificatis  impium  pro  muneribus  et  iustitiam  iusti  aufertis  ab  eo.     propter 
'hoc  sicut  devorat  stipulam  ignis  et  ligna  calor  flammae  exurit,   sic  radix  eorum  quasi 
'favilla  erit  et  germen  eorum  ut  pulvis  ascendet.     abiecerunt  enim  legem  domini  exer- 
'cituum  et  eloquium  sancti  Israhel  despexerunt.     in  omnibus  his  non  est    aversus  furor 

44  'domini,   sed   adluie   manus   eius   extenta'.     Et   post  aliquanta   de   die  iudicii  et  pecca-   m 
h.  i3,e—u.tovum    ineffabili   metu   disceptans  ait:    'ululate,  quia   prope  est  dies  domini'  —  si  tunc 

prope  erat,  quid  nunc  putabitur?  —  'quia  vastitas  a  deo  veniet.  propter  hoc  omnes 
'maims  dissolventur  et  omne  cor  hominis  tabescet  et  conteretur,  tortiones  et  dolores 
'tenebunt,  quasi  parturiens  dolebunt.  unusquisque  ad  proximum  suum  stupebit;  facies 
'combustae  vultus  illorum.  ecce  dies  domini  veniet  crudelis  et  indignationis  plenus  et  :io 
'irae  furorisque  ad  ponendam  terram  in  solitudinem  et  peccatores  eius  conterendos  de 
'ea,  quoniam  stellae  caeli  et  splendor  earum  non  cxpandent  lumen  simm,  obtenebrabi- 
'tur  sol  in  ortu  suo  et  luna  non  splendebit  in  tempore  suo.  et  visitabo  super  orbis 
'mala  et  contra  impios  iniquitatem  ipsorum  et  quiescere  faciam  superbiam  infidelium  et 
/».  2i, ;-«. 'arrogantiam  fortium  humiliabo'.     et  iterum:  'eccc  dominus  dissipabit  terram  et  uudabit  r> 

AC  (/.  20  inde  a  v.  Ki  propterea)  D(U)(J 

1  post  pupillo  ins.  illeiendite)  u(iduaiii"l  A  qnasi]  cuius  .1  placoris]   prelatoris  D\  placatiimis  A 

1'uerunt  V>'  3  manducal)itis]  coraedetis  ^l         uolueritis  V  4  ad  ir.  prou.  A         accipite  ...  7  efta- 

tur  principes]  a.-  queso  o  contriljules  nostri  iam  nunc  uer.  publ.  ([ao  astlpulatorem  absque  u.  ad.  fumo 
testantem  boui  m.  que  u.  retr.  non  ut  sibilant  uenenata  ora  parasitornm  uestrorum  in  auribus  ucstris  sed  quam 
spiritus  sanctus  sententiam    per    propbetam    in    rapaces  dirigit  iudices  dicens  omnes  principes  A  5  retri- 

butione  Xi>  7  efl^atur]  CH,  affatur  Dq        furum]  lurumque  D^  9  hec  X»'  10  et  om.  A        conuer- 

tentur  Z)'  10/11  peccatores]  omnes  pecc.  A  11/12  sublimis]  sublimes  A,  om.  D'  1'2  incuruauit 

DQ,  incuruabitur //  14  estuatis  ^  16  et  o.  m.  e.  non]  nec  o.  m.  e.  A        ductus  om.  D^  17  siti 

om.D'  l'j  descendent]  C7>2y,    descenderunt />'         populi]  ^Ci)',   populus  7>'-y         gloriosique]  eius  et 

gloriosi -1  20  uinnm  om.  A  21  aufertis]   anertitis  .4  22  ignis   et  ligna]  ^4,   ligna   iguis  et  D, 

lingua  ignis  et  (J        calo»  D'        sic]  ACD-(j,  si  D'  23  ut]  quasi  />'         abi.  e.  d.  1.  cxerc.  A  24  liiis  D 

nuersus]  A(AJ,  aduersus />  2(1  disserens  J  27  prope  erat  tunc  .1  quid  nunc  put.)  quanto  magis 

nunc  computatur  .1       uastita  />'       uenietur  7>'         29  tenelnint]  eos  t.  .4       porturiens  y  30  illorum]  €'(,>, 

eorum  .1/^'       domini    om.  A         uenit  ^,  ueniotur  7^'        et  inil.  pl.]   pl.   ind.  A  31  terrara  om. /)'         con- 

terendos]  AC(J,  conuertendos  V>  32  quMniam]  qnando -4  33  sid]  .4tV,   om.  D  tiv\ns]  urbes -4 

35  arraKaucium  D         ef  iternm  om.  A 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  53 

'eam  et  affliget  faciem  eius  et  diaperget  habitatores  eius  et  erit  sicut  populus,  sic 
'sacerdos,  et  sicut  servus,  sic  dominus  eius,  sicut  ancilla,  sic  domina  eius,  sicut  emens, 
'sic  ille  qui  vendit,  sicut  fenerator,  sic  ille  qui  niutuum  accipit,  sicut  qui  repetit,  sic 
'qui  debet.  dissipatione  dissipabitur  terra  et  direptione  pracdabitur.  dominus  enim 
r,  'locutus  est  verbum  hoc:  Uixit  et  defluxit  terra ,  defluxit  orbis ,  infirmata  est  altitudo 
'populi  terrae  ct  terra  interfecta  est  ab  habitatoribus  suis ,  quia  transgressi  sunt  leges, 
'niutaverunt  ius,  dissipaverunt  foedus  sempiternum.  Propter  hoc  maledictio  vorabit  45 
'terram'.  et  iiifra;  'ingemiscent  omnes  qui  laetantur  corde,  cessabit  gaudium  tympa- /».24,7-75. 
'norum,  quiescet  sonitns  laetantium,  conticescet  dulcedo  citliarae  cum  cantico,  non  bibent 

10  'vinum,  amara  orit  potio  bibentibus  iHam.     attrita  e.st  civitas  vanitatis,  chausa  est  omnis 
'domus  nullo   introeunte.     clamor  erit  super  vino  in  phxtcis ,   deserta  est  omnis  Laetitia, 
'transhitum  est  gaudium  terrae,  rebcta  est  in  urbc  solitudo  et  cahamitas  opprimet  portas, 
'quia    haec   eriuit    in   medio    terrae    et   in  medio  populorum".     et  post  pauca :  'praevari-  is.24. 10-23. 
'cantes  praevaricati  sunt  et  praevaricatione    transgressorum    praevaricati   sunt.      formido 

if,  'et  foveae  et  laqueus  super  te,  qui  habitator  es  terrae.  et  erit:  qni  fugcrit  a  voce  fornii- 
'dinis,  cadet  in  foveam,  et  qni  se  oxphcuerit  de  fovea,  tenebitur  laqueo:  qui  cataractae 
'de  excelsis  apertae  erunt  et  concutientur  fundamenta  terrae.  confractione  confringetur 
'terra,  commotione  commovebitur,  agitatione  agitabitur  sicut  ebrius  et  auferetur  quasi 
'tabernacuhim  unius   noctis    et  gravabit  eam    iniquitas  sua  et  corruet  et  non  adiciet,  ut 

20  'resurgat.  et  erit:  in  die  illa  visitabit  dominus  super  mihtiam  caeh  in  excelso  et  super 
'reges  terrae  qui  sunt  super  terram,  et  congregabuntur  in  congregationem  unius  fascis 
'in  lacum  et  claudentur  ibi  in  carcerem  et  post  muUos  dies  visitabuntur.  et  erubescet 
'hma  et  confundetur  sol,  cum  regnaverit  domuius  exercituum  in  monte  Sion  et  in 
'lerusalem,  et  in  conspectu  senum  suorum  fucrit  gh)rificatus\     Et  post  aliquanta,  rati-  46 

2.',   onem  reddens,  quam    ob  rem  taha  minaretur,  ita  ait:  'ecce  non  est  abbreviata  manus /<.  5.'*,  ;-4. 
'domini,  ut    salvare    nequeat,    Jieque    adgravata   est    auris  eius,   ut  non  exaudiat.     sed 
'iniquitates  vestrae  diviseruut  inter  vos  et  deum  vestrum  et  peccata  vestra  absconderunt 
'faciem    eius    a    vobis,    ne   exaudiret.      manus    enim  vestrae    pollutae   sunt  sanguine  et 
'digiti  vestri  iniquitate :  labia  vestra  locuta  sunt  mendacium  et  lingua  vestrti  iniquitatem 

an   'fatur.     non  est  qui  vocet  iustitiam  neque  est  qui  iudicet  vere,    sed    confidunt    in  nihil, 
■et  loquuntur  vanitates   et   conceperunt   dolorem   et  pepererunt  iniquitatem'.     et  infra: 
'opera    eorum    inutilia    et   opus   iniquitatis   in    manibus    eorum.     pedes   eorum  in  nnihim  i,.  ,m,  c-a. 
•currunt    et    festinant,   ut   effundant  sauguinem   iunocentem.     cogitationes   eorum   cogi- 
'tationes  inutiles,  vastitas  et  contritio  in  viis  eorum   et  viam    pacis   non  cognoverunt  et 

n,')  'non  est  iudicium  in  gressibus  eorum.  semitae  eorum  incurvatae  sunt  eis:  omnis,  qui 
'calcat  in  eis,  ignorat  pacem.  propter  hoc  elongatum  est  iudiciuni  a  vobis  et  non 
'apprehendit  vos   iustitia'.     et  post  pauca:    'et    conversum    est    retrorsum    iudicium    ctis.M,i4.n. 

AC  (/.  21  inde  a  r.  1.5  a  vuce)  D(J 

1  sicut]  il (,'">/> V,   s  f>  2  sicat]  AC^DQ,    s  C^  siciit  aiic,]  C^Jx^K    et  sicut  anc,  .4,   s  anc,  6'» 

sicut  antc  eniens    um.  C  sicut]  C^Dg,    s  C»  3  mut.  accipit]  CQ,    nuit.   accepit  ^i,    accipit  mut.  D 

sicut  om.  C         4  (lissipatui-  A         5  altitudo  populi  terre  et  terra  iuterlecta  est  serumit  A  solus         6  trans- 

gressij -4i>Vi    trausgressae  C  «  ingemescent  C»  cessauit  C7n,'  !•  ciuiescet]  -!/'-(,',    quiescit  C/>' 

contioescet]  .IC/)-','.  concitis  .  et /)'  10  potatio  .1         illani]  e.iin  ,1  lliilatisC'  12  derelicta -1 

13  quia  . .  .  populorum  oni.  A         pupul(,rum]  C^DQ,  populum  O  14  et  pr,  tr,  praeuaricati  suut  07».  D^ 

15  foueae]   pauor  .4  es]  est  .1  17  de   e,\celsis   (excelsiis /''jj   celi -1  coucuticntur]  .iC/v-y,   con- 

lundentur />'  18  conunoucbitur]  <■,  terra  .)         cjuasi  ebrius]  sicut  ebria  ^  1'.'  sua  um. /''  20  domi- 

nus]  d.  populum  suuni  ,1  '21  congregaiiuntur  iu  (congr,  iu  liis  />')  cougregatioiieni   u.  f.]   in  cougregatione 

u.  f,  cougregabuntur  .1  '22    in    lacuni   ct   clauduutur    um.  A  2:5  uionteni  .1  '24    in    conspectu] 

ACD^(i)Q,  couspitum  />'         senium  .1  25  ita  om.  .1  miriininarctur  />'  2ti  adgrauaUi]  ADQ,  ad- 

grauato  C  28  exaiuliret]   e,   uos  A  30  fatur  om.  A  nicliil..  .1  31   pepcruut  D         et  infra 

om.D^  32  opera  eorum]  CQ,  opera  eoniin  opera  .i/'         peiles] /UV.  et  pedes  l>  .'SS  coriiin]  ergo  /'■ 

37  ct  .  .  ,  iud,]  cnncussum  est  iud,  retr,  .1 


54  GTLDAE  SAPIENTIS 

'iustitia  longe   stetit,   quia  corruit  in  platea  veritas  et  aequitas   non  potuit  ingredi.     et 
'facta  est  veritas  in  oblivione  et  qui  recessit  a  malo,  praedae  patuit.     et  vidit  dominus 

47  'et   non   placuit    in    oculis    eius,   quia   non    est   iudicium'.     Hucusque  Esaiae  proplietae 
pauca  de  multis  dixisse  sufficiat. 

Nunc   vero  illum,   qui,   priusquam  formaretur   in   utero,   praescitus    et   priusquam    !> 
exiret    de    vulva,    sanctificatus    et  in   cunctis   gentibus   proplieta  positus  est ,  leremiam 
scilicet,  quid   de   populo   insipiente   rigidisque  regibus  pronuntiaverit ,  parumper   atten- 

ler.  2, 1. 2.  dcntcs  auditc,  hoc  modo  leniter  verba  initiantem :  'et  factum  est  verbum  domini  ad  me 

ler.  2. 4-a.  'dicens :  vade  et  clama    in  auribus  lerusalem  et  dices' :    'audite  verbum  domini ,  domus 

'lacob    et   omnes    cognationes   domus    Israhel.     haec  dicit  dominus:  quid  iuvenerunt  in   lo 
'me  patres  vestri  iniquitatis,  qui  elongati  sunt  a  me  et  ambulaverunt  post  vanitatem  et 
'vani  factl  sunt  et  non  dixerunt:  ubi  est  qui  ascendere  nos  fecit  de  terra  Aegypti?'  et 
ler.  2, 20. -post  pauca:    'a  saeculo  confregisti  iugum  meum,  rupisti  vincula  mea,  dixisti:    non  ser- 

/er. 2, 2;. 22.  viam'.     'ego  plantavi  te  vineam  electam,  omne  semen  verum.     quomodo  ergo  conversa 

'es  in  pravum   vinea   aliena?   si   laveris   te   nitro  et  mnltipUcaveris  tibi  herbam  borith,    is 

/er.2,29-52. 'maculata  es  iniquitate  tua  coram  me,  dicit  dominus'.  et  infra:  'quid  vultis  mecum 
'iudicio  contendere?  omnes  me  dereliquistis,  dicit  dominus.  frustra  percussi  filios  vestros, 
'disciplinam  non  receperunt.  audite  verbum  domini :  num  quid  solitudo  factus  sum 
'Israhel  aut  terra  serotina?  quare  ergo  dixit  populus  meus:  recessimus,  non  veniemus 
'ultra  ad  te?  num  quid  obliviscitur  virgo  ornamenti  sui  aut  sponsa  fasciae  pectoralis  20 
/fr.  4,22. 'suae?  populus  vero  meus  oblitus  est  me  diebus  innumeris'.  'quia  stultus  est  populus 
'meus,    me  non   cognovit:    filii   insipientes  sunt  et  vecordes :  sapientes  sunt,  ut  faciant 

48  'mala,  bene  autem  facere  nescierunt'.     Tum  propheta  ex  sua   persona  loquitur  dicens: 
Ar.  j,3. 'domine,  ocuh  tui  respiciuut  fidem.     percussisti   eos   et  non   doluerunt;  attrivisti  eos  et 

'renuerunt    accipere    disciplinam;    induraverunt  facies    suas   super   petram  et  noluerunt  25 
/er.5,20-2.j. 'reverti'.      itemque   dominus:    'annuntiate   hoc    domui   lacob    et  auditum  facite  in  luda 
'dicentes:    audi,  popule  stulte,  qui  non  habes  cor,   qui    habentes    oculos  non  videtis  et 
'aiu-es  et  non  anditis.     nie  ergo  non  timebitis,  ait  dominus,    et   a  facie  mea  non  dole- 
'bitis?  qui  posui  harenam  terminum  mari  praeceptum  sempiternum,  quod  non  praeteribit: 
'et  commovebuntur   et  non  poterunt,    intumescent  fluctus  eius   et   non  transibunt  illud.   :» 
'populo  autem  huic  factum  est  cor  incredulum  et  exasperans,   recesserunt  et  abierunt, 
ier.5.2c-2<.i.  'et  nou  dixerunt  in  corde   suo :    metuamus   dominum  deum  nostrum'.     et  iterum :  'quia 
'inventi  sunt  in  populo  meo  impii  insidiantes  quasi  aucupes,  laqueos  ponentes  et  pedicas 
'ad  capiendos   viros.     sicut  decipula  plena  avibus,  sic  domus  eorum  plenae  dolo.    ideo 
'magnificati  sunt  et  ditati,  incrassati  sunt  et  inpinguati,  et  praeterierimt  sermones  meos  x> 
'pessime,  causam   pupilli   non  dixerunt  et  iudicium  pauperum   non  iudicavenmt.     num- 
'quid  super  liis  nou  visitabo,  dicit  dominus,  aut  super  gentem  huiusmodi  non  ulciscetur 

49  'anima  mea?'     Sed  absit,  ut  vobis  eveniat  quod  sequitur:  'loqueris  ad  eos  omnia  verba 
/fr.7,27.2«.  (jjg^gg    et   non    audient   te   et   vocabis   eos   et  non  respondebunt   tibi   et   dices   ad  eos: 


AC  Ifinit  V.  11  :\nil)ulaverunt)  DF  {redit  v.  ,5  nunc,  deficit  v.  12  in  Aegypti  etc.)  Q 

1  in  om.  A        3  ysaiiie  Z>,  s.ancti  ysaie -I         4  suff.  dix.  .1         5  formaretur]  .lC'/)'Py,  conclpcretur /.»' 
pracscifus]  prestitus  />',  a  cleo  est  prescitus  A  priusquani]  antequani  A  6  est  pos.  A  8  hoc  .  .  . 

initiantem  o»(.  .1         9  uerham]  ACPQ,  om.  JJ  10  iu  om. />'  llqui]quia.l         et  non  .  .  .  12  aegypfi 

om.  A  13  a  sacculo  ...  17  contendere  oin.  A  16  es]  I),  est  Q        mec.  uult.  i»'  17  der.  me  A 

18  audite...21  suae]  et  inlra  ^         21  uero]  (,',  autem />,  om.  A        me]  mei  .4        inuumeris]  .4(,),  nnmeris /> 
22  me]  et  me  A  cogn.  non  />'  fili  /)'  23  nesciunt  A  tum  propheta  ...  30  illud]  et  iiifra  .4 

28  ergo]   D^^Q,    autem  D'  29   arenum  />'  sempiternum   om.  /''  30  poterunt]  J),    potuerunt  Q 

31  autem  om..  A  33  meo]  oorum  A  35  incrassati]  sunt   ct  crassati  />'        et  impiuguati  ante  et  ditati  A 

sunt /)os(  inping. /.J'  37  liiis />         uisitabo]  iudicabo />'         huiusceniodi  .4         38eueniet/)'        .sequitur] 

scribitur  .4         loquere  .1  /> 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BIUTANNIAE.  55 

'haec  cst  geiis,  quae  uoii  audivit  voccui  clomiui   dci   sui  nec  recepit  disciplinam;  periit 
'tides  et  ablata  est  de  ore  coruni".     et  post  aliquanta:  'numquid  (jui  cadit  non  resurget '<•'-.  «,4-7. 
'et  qui    aversus   est    nou  revertetur.'    quare    ergo  aversus  est  populus   iste  iu  lerusalem 
•aversione    conteutiosa?    apprehenderunt   mendacium   et    noluerunt   reverti.      attendi   et 

5  'auscultavi,  nemo  quod  bonum  est  loquitur.  nullus  est  qui  agat  pacniteutiam  super 
'peccato  suo  dicens:  quid  feci?  omnes  conversi  sunt  ad  cursum  suum  quasi  equus  im- 
'petu  vadens  in  proelium.  milvus  in  caelo  cognovit  tempus  suum,  turtur  ct  hirundo  et 
'ciconia  custodieruut  tempus  adventus  sui,  populus  meus  non  cognovit  iudicium  dei'. 
et  tam  vehementi  sacrilegiorum  caocitate  et  inettabili  ebrietate  propheta  coutcrritus  et 

10   deflens   eos   qui   se   ipsos   non  deflebaut,  ut  et  nunc  infelices  tyranni    agunt.    optat  sibi 
auctiouem  fletuum  a  domino  concedi,  hoc  modo  dicens:    'super  contritione  filiae  popuU  .(j^i^''' 
'mei  contritus  sum:  stupor  obtinuit  me.     numquid  resina   non  est   in  Gahiad  aut  medi- 
'cus   non    ost   ibi'.'    quare    ergo    uon    obducta   est   cicatrix  filiae  populi  mei?    quis  dabit 
'capiti  meo    aquam    et  ocuhs  meis   foutem   lacrimarum '.'    et  plorabo  die  et  uocte  inter- 

i">  'fectos  populi  mei.  quis  dabit  mihi  in  sohtudine  diversorium  viatorum?  ct  dcrelmquam 
•populum  meum  et  recedam  ab  eis,  quando  omnes  adulteri  sunt,  coetus  praevarica- 
'torum.  et  exteuderunt  hnguara  suam  quasi  arcum  mendacii  et  uon  veritatis:  confoi'- 
'tati  sunt  in  terra,  quia  de  nialo  ad  mahim  egressi  sunt  et  me  non  cognoverunt,  dicit 
'dominus".     et  iterum:    'et  dixit  dominus :    quia  dereUquerunt  legem   meam,  quam  dedi /cr.9,H-^^- 

20  'eis,  ct  non  audierunt  vocem  meam  et  uon  ambulavcrunt  in  ea,  et  abierunt  post  pravi- 
'tatem  cordis  sui,  idcirco  haec  dicit  dominus  exercituum  deus  Israhel:  ecce  ego  cibabo 
'popuhmi  istum  absinthio    et  potum  dabo  eis  aquam  feUis':    et  post  pauca,   quod  etiam 
crcbrius  stilo  propheta  adiuuxit,  dicens  ex  persona  dei:  'tu  ergo  uoU  orare  pro  populo /«■. //,». 
'hoc,   et   ne    assumas    pro    eis    laudem  et  orationem,   quia   non    oxaudiam  in  tempore 

25   'clamoris    eorum   ad   me   et  afflictiouis  eorum'.     Quid  ergo  nunc  infausti  duces  facient?  50 
illi   pauci  iuveuicntes   viam   angustam    amota  spatiosa,  prohibiti  a  deo,   ue  preccs  pro 
vobis  fundant  perseverantibus  in   maUs   et   tantopere    incitantibus ;  quis  e  contrario  ex 
corde  ad  deum  repedantibus,  deo  nolente  animam  hominis  interire,  sed  retractante,  ne 
penitus  percat  qui  abiectus  est,  viudictam  non  potuissent  iuducere,   quia  nec  lonas,  et 

30  quidem  cum  muUum  concupiverit,  Ninivitis  propheta.     sed  omissis  interim  nostris  audi- 

amus  potius   quid   prophetica  tuba  persultet:  'quod  si  dixeris',   inquiens,  'in  corde  tuo:,^^''    '  "■ 
'quare    venerunt   mala  haec?    propter  multitudinem   iniquitatis   tuae.     si  mutare  potest 
'Aethiops  pellem  suara  aut  pardus  varietates  suas,  et  vos  poteritis  bene  facere,  cura  didi- 

AC  (f.  22  inde  a  v.  5  taui  iieinu)  DQ 

1  recepit]  ^,  recipitZX^         perit  ^l  2  ablata]  oblaciu  Z^         resurget]  .i,  resurgitX»^         3  qui  ;ul- 

uersus  y  in  ier.  om.  A  h  unWw^]  ACD^-Q,  uemo/''  paenitentiam]  ACD^^Q,  paeu.  suam /.»'  super] 
de  ^l  (j  1'eci]  ACD^Q,  1'eci  peccaui  /)'  8  terap.  adu.  sui]  VD-Q,  temp.  .sui  adu.  A,  adu.  sui  temp.  D^ 

iudicium]  ACD^Q.  om.  Z>'  9  et  tam  ...  10  deflens  eos]    itaque   propheta   tam  veb.  et   ineffabili  sacri- 

legurum  cecitate  conterritus  et  pio  affectu  eus  defleus -4  i&m\  ACO^D^^Q,  cum/>'  conterritus]  ACD-Q, 

contritus  /''  10  ut  ...  agunt]    sicut  et  nostri  nunc  agunt   infelices  tiranni  .4  sibi]  ACD^Q,    inc.  /)' 

llactionem.-l        cuntritioiiem  .1         filiae  ont.  ^4  12  conterritus -■!         numquid  ...  1.3  mei  om.  ,1         num] 

CbD^Q,  inc.  C^D'  14  capiti  .  .  .  l.')  quis  daliit  om.  D'  15  mihi]  me  .1         sulitudinem  A         diuersoriumj 

ACD-Q,  diuerso7>'         16  quandu]  qn  CD,  quia  (,',  quoniam  .1  17  linguam  suara  quasi  om.  D'        arcum] 

ACD-Q,  arcum  suum /.i'  19  et  dixit  dom.  om.  A  21  dumiuus]  d.  deus  .1         ecce]  ACD^Q,  ego />' 

22  eis]  illis  A  quod  ...  23  dei]  propbeta   ex   persona  dcmiiui   crebrius   sibi    loquentis   adiungit  dicens  ^ 

23  ergo  uoli]  ACD-Q,  uoli  ergoX''  24  exaudiam]  e.  te  .1  25  afflictionis]  in  tempore  n.  A  ergo] 
uero  A  duces  facient]  britannie  f.  d.  A  26  illi  pauci  ...  28  sed  retractante]  cum  audiant  probiberi  a 
deu  ne  iusti  preces  ett'undant  pro  perseuerantibus  in  malis  et  dei  pietatem  contiuuis  et  iuauditis  sceleribus 
uffeudentibus  dei  utique  clementissirai  et  misericurdissinii  qui  neminem  uult  perire  sed  retractat  xl  in- 
uenientes]  CD-Q,  uiuente  D'  27  quis]  CD,  queis  <J  29  uindictam  ...  30  propheta]  audiant  inquam 
istara  et  tiineant  A  30  uiniuitis]  Q,  uiniuetis  D  nostris]  his  A  31  potius  om.  A  persultet]  per- 
sultans  A        quod  si  .  .  .  56,  16  populus  meus  et  om.  A          33—56,  1  didiceritis]  C,  didisceritis  DQ 


56  GILDAE  SAPIENTIS 

'/ylj^' 'ceritis  malum";  subaiiditur,  quia  iioii  vultis.  (^t  iiitVa  :  'liaec  dicit  dominus  populo  huic: 
'qui  dilexit  moverc  pedes  suos  et  non  quievit  et  domino  non  placuit,  nunc  recoi'- 
'dabitur  iniquitatum  eorum  et  visitabit  peccata  eorum.  et  dixit  dominus  ad  me:  noli 
'orare  pro  populo  isto  iu  bonum.  cum  ieiunaverint,  non  exaudiam  preces  eorum  et  si 
/er.  jj,  2. 'obtulerint  holocausta  ot  victimas,  non  suscipiam  ea".  et  iterum:  'et  dixit  dominus  ad  5 
'me :  si  steterit  Moyses  et  Samuel    coram  me ,  non   est  anima  mea  ad  populum  istum : 

/er.  jj,j.  «. 'eice  illos  a  facie  mea  et  egrediantur'.  et  post  pauca-  'quis  miserebitur  tui,  lorusalem 
'aut  quis  contristabitur  pro  te  aut  quis  ibit  ad  rogandum  pro  pace  tua'.'  tu  reliquisti 
'me,  dicit  dominus,  et  retrorsum  abisti.  et  extendam  nianum  meam  super  te  et  inter- 
/«■^w, 'ficiam  to".  et  post  aliquanta:  'haec  dicit  dominus:  ecce  ego  fingo  contra  vos  cogi-  lu 
'tationcm:  revertatur  unusquisque  a  via  sua  mala  et  dirigite  vias  vestras  et  studia 
•vestra.  qui  dixcrunt;  desperamus.  post  cogitationos  nostras  ibimus  et  unusquisque 
'pravitatem  cordis  sui  mali  faciemus.  ideo  liaoc  dicut  domiuus ;  interrogate  gentes:  quis 
'audivit  talia  horribilia.  (juao  fecit  nimis  virgo  Israliol'.'  num  quid  deficiot  de  petra  agri 
'nix    Libani    aut   velli   possunt    aquae    orumpentos    frigidae  defluentes?     quia  oblitus  est   1.=. 

ler.  L'2,3~5.  'me  popuhis  meus'.  et  post  aliquanta  optione  proposita  hiquitur  dicens ;  "haec  dicit 
'dominus;  facite  iudicium  et  iustitiam  et  Uberate  vi  oppressum  de  nianu  cahimniatoris 
'et  advenam  et  pupiihim  et  viduam  nohte  contristare  nequo  opprimatis  inique  et 
'sanguinem  innocentem  ne  etfundatis.  si  enim  facientes  feceritis  verbum  istud,  ingre- 
'dientur  per  portas  domus  huius  reges  sedentes  de  genere  David  super  thronum  eius.  20 
'quod  si  non  audieritis  verba  haec.  iu  memetipso  iuravi,  dicit  dominus.  quia  in  sohtu- 
/er.  22, 2^. 'flji^Pi^i  Qi-n^  domus  haec".  et  iterum.  de  rege  enim  scelesto  loquebatur;  'vivo  ego,  dicit 
'dominus,  quia  si  fuerit  lechonias  anuhis  in  manu  dextra  mea,  iude  eveham  eum  et 
'dabo  in  nuxuu  quaorontiuni  animam  eius'. 

51  Sanctus  quoque  .\bacuc  proclamat  dicens;  'vae  qul  aedificant  civitatem  in  sanguine   25 
^'"''iT/if/et   praeparant   oivitatem   in    iniquitatibus.    dicentes;    nonne    haec   sunt    a  domino  omni- 

'potente'.'  et  defecerunt  populi  multi  in  igne,  et  gentes  multae  rainoratae  sunt".  et 
^"'^^Mta  propliotiani  (juoruhis  incipit;  usque  quo  olamabo  et  non  exaudies?  vociferabor  ad 
'te ,  ut  quid  niihi  dedisti ,  labores  et  dolores  inspicere  miseriam  et  impietatem  contra : 
'et  factum  est  iudicium  et  iudex  accepit.  propter  hoc  dissipata  est  lex  et  non  per-  w 
ducitur  ad  finem  iudicium.  quia  impius  per  potentiam  deprimit  iustum.  propter  hoc 
'exiit  iudicium  perversum'. 

52  Sed  et  beatus  Osee  propheta  attendite  quid  loquatur   de  principibus  dicens:  'pro 
os.  9,1-4.  iQQ^  quod  transgressi  sunt  pactum  meum   et   adversus   legem  meam  tulerunt,  et  excla- 

•mabant:    cognovimus  te,    quia  adversum  sis  Israhel,  bonum  ut  iniquum  persecuti  sunt,    35 
'sibi  regnaverunt.  et  non  per  me;  tenuerunt  principatum,  nec  me  agnoverunt'. 

53  Sed  et  sanctum  Amos  prophetani  hoc  modo  minantem  audite :  'in  tribus  impietati- 

Amtis2,4 — 7. 

AC  (f.  33  inde  a  r.  4  isto  ad  v.  37  iiiiuautiMii)  J)l'  (redit  r.  25  saiictus)  <J 

1  liuic]  CD^^ij,  liiliuic  y  '2  domiuo]  C7/-V,  il-  suo  /-*'  3  noli  .  .  .  5/6  ad  nie  om.Jl^  7  eiice] 
C^Q,  eieci  X*^,  eiece  C^  eiectX»'         miserebitur]  CQ,  niiseretur  D  15  liliani]  C(,).  labani  X»  16  prop. 

opt.  ^l  17  liberate]  AC,  liberati /^y        oppr.  de  miutu]  ACD-Q,  om.  JP        calumuiatoris]  ^-ICV^'-*,),  calump- 

niator»si>'  18  contristari  .1  21  uerbum  boc  .1         niemet]  imniemet  ^s/cj  C,  ueniet  Z*'  22  de 

rcge   e.    sc.   locjuebafur]    idem    de    rege    scelerato    alibi   biquitur  A  23  ieconias  J>  mea    dextera  .1 

25  abakuc  fJ         sanguinem  A  26  in  (om.  D^F)  iniquitatibus]  CJJ^PQ,  in  iniquitafem  .1  27  pupilli  A 

in  igne  vm.  A  27/28  et  ita  .  .  .  32  peruersum  om.  A  28  quo]  quo  domine  P        uociferabor  ad  to 

uim  patieus  .  .  .  quare  osteudisti  mibi  iuiquitatem  et  laborem  uidere  praedam  et  iuiustitiani  coutra  rae  Ver.^iio 
vulff.  29  contra  ...  32  peruei-sum  om.  J'  33  quid  loq.  att.  A  34  trausgressi  sunt]  ACJ>'-Q, 

trausgresBunt  D'  aduersum  A  34/35  et   e.\clanuibau(  ...  36  sibi  oni.  A  36  reguauerunt  bis  J' 

per  me]  CQ,  pro  nie  .1,  per  [oia.  me)  D  nec  me]  et  non  ^l,  nec />»  agnoueruutj  CD-Q,  agnouer«t  JO', 
cognouerunt  P,  coguoui  vl  37  sed  et  sauctum]  sauctum  etiam  .4  amos]  .lCi)^^  anuos  i»'  audite] 

attendite  i>' 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  57 

"bu.s  filiiiiiiiii  iiula  vt  iii  (juattuor  noii  avertam  oos  projitci-  (|1iim1  rc|iuli'runt  lcgcin 
•doniini  et  praccepta  non  custodicrunt,  sed  seduxerunt  eos  vana  coruni.  et  emittam 
'ignem  super  ludam  et  conicdet  fuudamenta  lerusalem.  haee  dicit  doniiuus:  in  tribus 
'impietatibus  Israliel  et  in  cjuattuor  iion  avertam  eos,  propter  quod  tradidcrunt  pecunia 

.''    'iustum  et  pauperem  pro  calciamentis,  quae  calciant  super  pulverem  terrae,  et  colaphis 

'cacdcbant  capita  pauiierum,  (^t  viam  humilium  declinaverunt".     et  post  pauca :  'quaeritc  .•!,,»»  j, «. 
'dominum  et  vivctis,    ut   non   rcluceat   sicut   ignis   domus  loseph    et    comedat  eam,  ncc 
'crit  qui  cxtinguat'.     'domus    Israel  odio  habuerunt  in   portis  redarguentem  et  verbum  Amo^  o,  lo. 
'iustum  abominati  sunt\     qui  Amos  prohibitus,  ne  prophetarct  in  Israel,  absque  adula- 

10  tionis  tepore  respondens :  'non  eram',  iuquit,  'ego  propheta  nec  filius  prophetae,  sed  eram  f/^Jjf' 
'pastor  caprarius  vellicans  sycomoros,  et  suscepit  me  dominus  ab  ovibus  et  dixit  domi- 
'nus  ad  me:  vade  et  prophetiza  in  plebem  meam  Israhel,  et  nunc  audi  verbura  domini'; 
rcgem   namque   alloquebatur.     'tu  dicis:    noli    prophetare    in    Israel  et   non   congrcgcs 
'turbas  in  domum  lacob.     propter  quod  haec  dicit  dominus  ;  uxor  tua  in  civitatc  mere- 

1.S   'tricabitur    et    tilii    tui   ct  filiae  tuac  gladio  cadcnt  et  terra  tua    funiculo   metictur  et  tu 
'in    terra    inmunda    morieris;    Israhel    autem    captivus    ducctur   a   terra   sua\      et   infra: 
'audite   itaque  haec,   qui    contribulatis  inmane  pauperem  ct  dominationem  excrcetis    h\  Amot  s,4.  i- 
inopes  super  terram,  qui  dicitis:    quando  transibit  mcnsis  ut  adquiramus,  et  sabbata  ut 
'aperiamus  thesauros?'     ct  post  pauca:   'iurat  dominus  contra  superbiam  lacob,  si  obli- .i/«.«  «,?. ». 

20  'viscetur   in    contemptione    opera  vestra  ct   in   his   uon    conturbabitur   terra   et   lugcbit 

'omnis  qui  commorabitur  in  ea   et  ascendet  sicut  flumen  consummatio'.     'et  convertam  Amos  s,  m. 
'dies  festos  vestros  in  luctum  et  iniciam   in  omnem  lumbum  cilicium  et  in  omne  caput 
'decalvationem  et  ponam  eum  sicut  luctum  dilecti  et  eos,  qui  cum  eo  sunt,  sicut  diem  Amos »,  lo. 
'maeroris'.     et  iterum:  'gladio  morientur  omnes  peccatores  populi  mei,  qui  dicunt;  non 

2.1   'appropinqiuxbunt  ncque  venient  super  nos  mala'. 

Sed  ct  sanctus  Micheas  vates  attendite  quid   sit  eftatus:    'audi',    inquiens,  'tribus:  54 
'ct   quid    cxornabit    civitatem'.'    numquid    ignis?     et    domus   iuiquorum    thesaurizans   in^'!''^^/' 
'thesauros  iniquos  et  cum  iniuria  iniustitiam?     si  iustificabitiu'   in  statera   iniquus   ct  in 
'saccello  pondcra  dolosa.  ex  quibus  divitias  suas  in  impietate  replcverunt', 

30  Sed  ct  Sophonias  propheta   clarus  quas  minas  exaggerat,  audite;  'prope   csf,  in-  55 

quit,  'dies  domini  magnus,  prope  et  velox  valde.     vox  dei  domini  amara  constituta  est ; j!^^  /. 
■ct  potens,  dies   irac    dies  ille,  dies  tribulationis  et  necessitatis ,  dies    nubis  et  ncbulac. 
'dies  tubae   et   clamoris,  dies  miseriac  et  cxterminationis,  dies  tenebrarum  ct  caliginis 
'super  civitates  firmas   et  super  angulos   excelsos.     et  contribulabo  homines  ,  et  ibunt 

35  'sicut  caeci,  quia  domino  peccaverunt,  et  effundam  sauguiuem  sicut  pulverem  et  carnes 
'eorum  sicut  fimum  boum,  et  argentum  eorum  et  aurum  nou  poterit  eximere  eos  in 
'die  irac  domini.  ct  in  igne  zeU  cius  consumctur  omnis  terra,  quando  consummationem 
•ct    solitudincm    facict    dominus    super    onmes    commorantes    in   terrani.      convenite   et 


AC{f.24  fere  ublitleralitm   iude  a  v. 'ii   super  angulns)  DP   (om.  (!  et  pnst '2.5  mala   el  M  et 

super  ....  .W,  '2  ira  (loniiui)  Q 

1   auertanil  cnuertani  .1/'        -'  praecepta]  pr.  eius  .1       eos  om.  D'       uana]  in  uanitate  A         4  auer- 
lam]  conuertani  /'        tradidere  I'       eos]  ouin  ./        pecuuia)  pro  pec.  .1  5  iniustum  /^'        calciabant  AP 

6  decliuaneniut  /'  et  post  pauca  ...  13  fu  dicis]  regem  etiam  allorjuitur  tiui  piini  proliiliebat  nc  prophetaret 
dicens.l  7  uiuctis]  inueniatis /;■  10  tempore />'  13  nnlite -I  14  turbam  .1  15  cad. 

gl.A  10  a]  deA         et  inlVa  .  .  .  '29  repleuerunt  om.  A  19  aperianuis]   reclpianuis  /''         coiitra]  Q, 

super  J>  19/-20  obliscetur /J'  '20  cuncpplione />'       liiis />         21  llunieM]  fluic/''         2'2  iuimioicam  /)' 

23  eos]  in  eos  />•  25  uos  D  21)  affatus  l>  '27  thesaurisans  UP        in  om..  P  '29  sacello  PQ 

30  clarus  propb.  .1  tiuas]  tiua/''  .30,31  iiuiuieus  J/"  31  dei]  diei  J^  coustituta  est  oni.  J  32  ille] 
iUa  A  33  clangoris  AP  35  cffundet  sang.  ipsorura  .1  315  bonum  D,  b////  C  37  ignera  A  quaiido] 
quoniam  .1  liS  solitudinemj  JCff -fV,  Jtsolatiouera  i>        laciet]  dabit  ^l        in]  super  Z^,  hm;.  C       tcrra  .-1 

CHRONICA   m.  ° 


58  GILDAE  SAPIENTIS 

'coniungimini,  gcns  indisciplinata,  priusquam  efficiamini  «icut  fios  piaetcrions,  priusquam 
'veniat  super  vos  ira  domini'. 

56  Et   quid  Aggaeus   sanctus   propheta    dicat,    attcnditc:   'iuioc   dicit  dominus:  semel 
"^'  '23. 'ego  movebo    caelum  et  terram  et  mare  et  aridum  et  avertam  regnum  et  exterminabo 

'virtutem  regum  gentium  et  avertam  quadrigas  et  ascensores'.  5 

57  Nunc  quoque  quid  Zacharias  filius  Addo    proplieta   electus  dixerit .  intuemini,  hoc 
zach.  1,3. 4.1X10 Ao  prophetiam  suam  exordiens:  'revertimini  ad  me  et  revertar  ad  vos,  dicit  dominus, 

'et  nolite  tales  esse,  sicut  patres  vestri,  quibus  imputaverunt  prophetae  priores  dicentes: 
'haec  dicit  dominus  oninipoteus:  avertite  vos  a  viis  vestris:  et  non  intenderunt,  ut  ob- 
zarf.  5,2. 'audirent  mc'.  et  infra:  'et  dixit  ad  me  angelus:  quid  tu  vides?  et  dixi :  falcem  ego  lu 
'video  volantem  longitudiuis  cubitorum  viginti.  maledictio ,  quae  procedit  super  faciem 
'totius  terrae,  quoniam  omnis  fur  ex  ea  usque  ad  mortcm  punietur,  et  proiciam  eum, 
'dicit  dominus  omnipotens,  et  intrabit  in  domum  furoris  et  in  domum  iurationis  in 
'nomine  mco  mendacium'. 

58  Sanctus  quoque  Malachias  propheta  dicit:  'ecce  dies  domini  veniet  succensa  quasi   15 
Maiac  •^''•ipjjjjjjimg^  gt  erunt  omnes  superbi  et  omnes  facientes  iniquitatcm  ut  stipula  et  inflamma- 

'bit  eos  dies  adveniens,  dicit  domiuus  exercituum ,    quae  non  reUnquet  ex  eis  radieem 
'et  germen'. 

59  Sed    ct   sanctus    lob    attendite   quid    dc    priucipio   impiorum    ct    finc    disccptaverit 
''yi./i' dicens :  'propter  quid  impii  vivunt?  et  senueruut  iulioucste    et  semen  eorum  secundum   'jtf 

'desiderium  eorum  et  filii  eorum  ante  conspectum  eorum  et  domus  eorum  fructuosae 
'sunt  et  timor  numquam  nec  plaga  domini  est  super  eos.  vacca  eorum  non  abortivit 
'ct  praegnans  eorum  pcrtulit  partuni  ct  nou  erravit,  sed  permanct  sicut  ovcs  aeternac, 
'et  pucri  coruin  gaudent  ct  psalterium  sumentes  ct  citharam.  fiuierunt  in  bonis  vitara 
'suam,  in  requicm  inferorum  dormierunt'.  num  quid  deus  facta  impiorum  non  rcspicit?  -js 
/u6  22.  i7.  iiou  ergo:  'scd  lucerna  impiorura  extinguetur  et  superveniet  eis  eversio  et  dolores  tani- 
'quam  parturientis  eos  ab  ira  tenebunt.  et  erunt  sicut  paleae  a  vento  et  sicut  pulvis, 
'quem  abstuht  turbo.  deficiant  filiis  eius  bona.  videaut  oculi  eius  occisionem  suam, 
/06  24,2-7.'nec  a  domino   rcisalvctur'.     ct    post    aliquanta    dc    iisdera:     'qui   grcgera',   inquit,  'cuni 

'pastore  rapuerunt  ct  iumcntum  orfanorum  abduxerunt  et  bovem  viduae  pigneraverunt  30 
'et  declinaverunt  imponentcs  a  via  necessitatis,  agrum  ante  tempus  non  suum  demessi 
'sunt,  paupercs  potentium  vineas  sine  mcrcede  et  sine  cibo  operati  sunt,  nudos  multos 
'dormire  fcccrunt  sine  vestimentis,  tegraen  animac  eorura  abstulerunt'.  et  post  pauca, 
/u6  2j. «.  cum  ergo  sciret  coruni  opera,  tradidit  eos  in  tcnebras :  'maledicatur  ergo  pars  eius  a 
^°^,2|. 'terra ,  pariant  plantationes  eius  aridac'.  'rctribuatur  crgo  illi  sicut  egit,  contribulctur  35 
'omnis  iniquus  sicut  lignura  sine  sanitatc.     iu  iracuudia  cniui  surgcns  impotentcm  cvcrtit. 


AG  {Jinil  cij^c.  v.  28  abstulit)   Dl'  (um.  ud  2  ira   (luiiiiiii   ct    10  el  iulra  ...    14  nieudiicium  el   '28  de- 
ficiaiit  ....  59,  5  consequuutur)  Q 

1  cougregaraiui  A  priusquam]  autequaui  A  '2  doniiui]  dei  A  3  sanct.  agg.  A  4  et 

mare]  ACFQ,  om.  D  aridain  ^l  auertara]  euertaui  .1  reguuuij  sedes  regum  P,  sedes  regum  geutium  A 
5  regum  orti.  A  euertani  .1  G  filius  addo  (abdo  A)  om.  1'  propbeta]  AVPQ,  zacharias  D  9/10  obaudi- 
rent]  ACPQ,  obaudiret /*'  10  et  iufra  ...  14  meudacium  om.  .4P        ego  om.  D',  inc.C  13  dicitj 

ait />',  inc.C       fur.  et  iu  domum  o/u.  D'        furoris]   furis  tw*.  wu^^.  15  ueuit  A  16  ut]  AC(1)PQ,  eti*' 

17  dicit]  DP,  om.  Q  19  sanctum  A        priuc.  impiorum)  AC  {snx>erest  ///ipiorum)   Q,  principiorum  Z.*,    priu- 

cipio  P       dispulauerit  >4         20  quod  i>'       et  seu.]  seu.  P         inlniueste]  iu  iubouestate  J  22  suut]  vlCPQ), 

om.  D  23  protnlit  yl       errauit  sed  (et  il)  pei-mauetj  ACP(J,  erraut  sed  (nou  ins.  D')  permauent  Z*       ouis  «■! 

24  et  ps.  sum.]  suni.   ps.  .1  25  inferuorum  .1         inipiovuni)  tnruin  J  27  perturientis  Q         et  eruut] 

eruut  ^       paleaJ  28  deficiant]  et  deficient  .1        eius)  euruui  .1        bipun   u.  oculi  eius  om.  l)       occiouem '^? 

29  saluetur .(       isdem  D*,  exsAem  AD^Q        .')<•  iuncutiun /''       |iignoraiieruut  .-ly         31  et  d.  i.  a  uia  om.  />' 
impotentes  A  32  poteutum  A  33  teguien)  et  tegmen  A  34  op.  eor.  A  ergo]  itaque  A 

35  pareant  D,  pereaut  A  illi  om.  A  coutribuletur  ...  36  sanitate  om.  A 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BBITANNIAE.  59 

'propterea  oiiim  ikhi  nodot  ilo  vita  sua.  cuin  iiifirniari  cooperit,    nnn    speret  sanitatem, 
'sed  catlet  iu  langnoroiu.     mnltos  enini  iaosit  superliia  oius  (;t  marcidus  faotus  ost  sicut 
'nialva    in    acstu ,    vcdut    spica ,    cum    de   stipula    sua    docidit'.     et   infra :  'quod  si  multi  loh  27,  u. 
'fuerint   filii   eius,  in    oceisionem  cruut'.     'quod  ct  si  coUexerit   ut  terrain  argentum  eiM  ■ii,ir,. 
5   'similiter  ut  lutum  raraverit  aurum,  iiaec  omnia  iusti  consequuntur". 

Quid   praeteroa   beatus    Esdras   proplieta  ille  bililiotheca   lcgis  minatus  sit,  atten-  60 
dite,  lioc  luodo  disceptans:    haec  dicit  dominus  meus:    'non   parcet   dextera  mea  super f •  ^«rf'- «, 
'peccantes  noc  cessabit  rompluiea  supor  eft'und(Mites  sauguinoni  innocunm  super  torrani. 
'exibit   ignis   ab   ira  mea   et   dovorabit  fundamcnta    terrae    (^t  poccatores  quasi  stramen 

10  'ineensum.     vae  eis,   qui   peccant  et    non  observant  niandata  mca,    dieit  dominus,  non 
'parcam  illis.      discedite,   filii   apostatae,    et  nolite  contaminarc   sanctificationem  meam. 
'novit  dous  qui  poccant  in  euni,  propterea  tradet  cos  in  mortem  et  in  occisionem.     iam 
'enim  venerunt  super  orbem   terrarum  mala  multa".     'iumissus  est  gladius  vobis  ignis,  et^ij;!'''" '*■ 
quis   est   ([ui    recutiet  ea?    iiuni  quid  recutiet  aliquis  leouem   esurientem   iu  silva?    aut 

1!.  num  quid  oxtinguot  ignem.  cum  stramen  incensum  fuorit?  dominus  deus  mittet  mala 
ot  (piis  est  qui  recutict  ea'.'  et  exiet  ignis  ex  iracundia  eius  et  quis  est  qui  extiuguet 
eum'.'  coruscabit,  et  (juis  non  timebit'.'  tonabit.  et  quis  non  horrebif.'  deus  commina- 
bitur,  et  quis  non  terrebitur  a  facie  eiusY  tremet  terra  et  fundamenta  maris  Huctuan- 
tur  de  profuiulo. 

2u  Ezechiol  quoiiue  proplieta  ogregius  quattuorque  euangelicorum  auimalium  inirandus  (31 

inspoctor  (piid  do  sceloratis  edixorit,  attendite,  cui  primum  dominus  niiserabiliter  pkigam 
Isi-ael  defienti  ait:  'iniquitas  domus  Israel  et  luda  iuvaluit  nimis,  quia  impleta  est  terra  c.-<ca.  », :/. 
'populis  multis  et   civitas   impleta  est  iniquitate  et  inmunditia'.     'ecce  ego  sum'.     'non  ^""^*' *' *■ 
'parcet  oculus  nieus  neque  miserebor".     et  infra:   'quoniam  terra  plena  populis  et  civi- f/l^^ij/' 

25   'tas  plena  iniquitate  est,  et  avertam  impetum  virtutis  eorum  et  polluontur  sancta  eorum. 

'exoratio  veniet  et  quaerent  paceni   et  uon  erit'.     et  post  aliquauta:  'factus  est',  inquit,  f^ilre. '■*' 
'sermo  domini  ad  me  dicens:    fili  hominis,   terra  quae  peccaverit  mihi  ut  delinquat  de- 
'lictuin,    cxtendam   manum   moam    et    conteram  eius  firmamentum   panis  et  emittam  in 
'eam  famem  et  toUam  de  oa  hominem  et  peeora.     etsi  sint  tres  viri  isti  in  medio  eius 

30  'Noe  Daniel  et  lob,  nou  liberabunt  eam,  sed  ipsi  in  sua  iustitia  salvi  erunt,  dicit 
'dominus.  quod  si  etiani  bostias  malas  inducam  super  terrani  et  puniani  illam  et  erit 
'in  exterminium  et  nou  orit  qni  itor  faciat  a  facie  bestiaruni  et  tros  viri  isti  iii  medio 
'eius  sint,  vivo  ego,  dicit  dominus,  si  filii  et  filiae  eius  liberabuntur ,  sed  ipsi  soli  salvi 
'erunt,  terra  autem  erit  in  interitum".     et  iteruni:    'filius    non  accipiet  iniustitiam  patris  ayl^ji/ ' 

35  'neque  pater  accipiet  iniustitiam  filii.  iustitia  iusti  super  ipsum  erit.  et  iniquus  si  avertat 
'se  ab  omnibus  iniquitatibus  quas  fecit  et  custodiat  omnia  mandata  mea  et  faciat 
'iustitiam    ct   misericordiam  multani,    vita    vivet    ot    iion    moriotur:    omnia    delicta   oius, 

AD(B)P  (oin.  ad  ;')  consequuntui-  ct  14  iinnii|iiiil  ....  10  dc  pi-olundo)   Q 

1  enim  oM.  .1  iiifinna  reeeperit  4  3  stipula]  sijicnlu /''  cecidit  /^^  4  fncrnnt /)'  cnllexerit]  Z>(?, 
collegerit  AII  5  rarauerit] />(,>,  paraueritvl,  praeparauerit  edd.  cum  vuly.  vers.  consetineutnr  A  tj  c.dras  />', 
hesdras  A  1  ineus]  deiis  P  pareet  />•'  8  runipfea  A  9  exiet  A  10  hi.s  A  dicitj  ait  A  dominus] 
dcus  P         1 1  apostestate -1  12  deus]  doniiiius.l       peccanit />      cos]  uos  *1      iii  occ.  et  in  mort.  ^l      etom.P 

13  uiulta  niala  -1  16  recutiet  ea]  e.xtinguat  cum  iminissa  snnt  nobis  mala  ct  quis  est  qui  cxcntiet  ca  A 

cxiet]/>,    exihiK^  est  quij  ?•«•«.  ?:i(/.'/.,    i{u\  I),  om.  Q  17  horrehit]  terrehit  vl  17/18  coiniui- 

nahitur] -1  cum  vers.  vulu.,  cuiicta  minahitur /)(,?  18/19  Hnctuahnntur -1         19  profuudo]  .K,),  supcrho  P 

20  euang.  animaliuin  (ai.-ilium  IJ)]  au.  enang.  A  21  iinpccto  D  dixerit  AD  dominus  ante  ait  -1 

23  populis  m.  ct  c.  i.  est]  A,  om.  DPQ  24  miserobitur  ^l         terrae  Q        pleua  om.  A  25  et  0111.  -1 

eorum  exoratio  ueniet]  sanctorum  A  20  (luaercnt]  .1,  qu.ieret  PQ,  qnaorit  D        ct  post  aliquauta  .  .  . 

liO,  .'j  niorietur  om. -I  28  meiuu|   DP,  iii  cain  (.':    manum  nieani  snper  cam  rers.  rult/.  firmantnm /) 

30  noec/J       sed  nm.  P  31  etiam  hestias]   hcstia  ctiam/-i'  32  isti|  DQ,  insti  /'  34  crnnt]  sunt  Z> 

iii  iuteritnin]  interriluni />         accipiet  om.  D  35  ipsuiu]   ipm  ip;  V)  36  omiiihusl  hominibus /) 

8* 


60  GILDAE  SAPIENTIS 

'([uacfumquo  focit,  nnu  oruut;   in  su;i  iustitin,  quam  fccit,  vita  vivct.     luim  quid  volun- 

•tato  volo  niortcm  iniusti.  dicit  ilominus,  quam  ut  avertat   sc    ii  via    sua  mala  et  vivat? 

'cum  80  autem  converterit  iustus  a  iustitia  sua  et    fecerit    iniquitatem    secundum  omnes 

•iniquitates,   quas    fecit   iniquus,  omnes  iustitiae,   quas  fecit,  non  erunt  in  memoria:  in 

'delicto   suo,    quo    excidit,  et  in  peccatis  suis,  quibus  peccavit,  morietur".     et  post  ali-    5 

'^■■"j;  ^;quanta:    'ct   scient  omnes  gentes,    quia    propter   peccata   sua  captivi  ducti  sunt  domus 

'Israel,  eo  quod  reliquerunt  me.     et  averti  faciem  meam  ab  eis  et  tradidi  eos  in  manus 

'inimicoruni  eius  et  omnes  gladio  ceciderunt.     secundum  immunditias  suas  et  secundum 

'iuiquitatcs  suas  feci  illis,  et  averti  faciem  nieam  ab  eis". 

ti"2  llaec  de  sanctorum  prophetarum  niinis  dixisso  sufii('iat:  pauca  tantum  dc  sapientia   10 

Salomonis,  (juac  adhortationem  vel  denuntiationem  exprimant  regibus  non  minus  quam 

minas  huic  opusculo  inscrerc  necessarium  duxi,  ne  dicant  me  gravia  et  importabilia  in 

humcros   homiiium    verborum   onera  velle   imponcrc,  digito  autem  mco  ca,  id  est  con- 

sap.  1. 1.  solatorio  affatu,  nolle  movere.     audiamus  itaque,  quid  propheta  dixit.     'diligite",  inquit, 

■iustitiam.    qui    iudicatis    terram".      lioc    unum    testimonium    si    toto    corde    servaretur,    v^ 

abundo  ad  corrigendum  patriae  duces  sufficeret.     nam  si  dilexissent  iustitiam,  dihgerent 

«"A ',  ^ utique    fontcm    quodammado    et    originem    totius   iustitiae    deum.      'servite    domino    in 

'bonitate    et    in   simplicitate    cordis   quacrite    eum".     licu   quis   victurus    est,    ut   quidam 

ante    nos    ait,    quando    ista   a   civibus    perficiantur,    si    tamen   usquam   perfici    possunt, 

*«;).;,  2. 'quoniam  invenitur  ab  his  qui  non  temptant  iUum,  apparet  autem  eis,  qui  fidem  habent  20 

'in  eum'.     nam  isti  sine  respectu   temptant  deum,   cuius   praecepta   contumaci  despec- 

tione  contemnunt  nec  fidem  servant  ilH,  cuius  oraculis  blandis  vel   aliquantulum  severis 

*ap. ;, .?.  dorsum   versant  et  non  faciem.     'perversae  enim  cogitationes  separant  a   deo."     et  hoc 

in  tyrannis  nostri   temporis  perspicue  deprehenditur.     sed   quid  nostra  mediocritas  huic 

tam   aperto  sensui  miscetur?    loquatur    namque   pro    nobis,  ut  diximus,  qui  sohis  vcrax   25 

sap.  i.i.est,  spiritus   scilicet   saiictus,    de    quo    nunc    dicitur:    'spiritus   autem    sanctus  disciplinae 

*«p. ;,  7.  eifugiet    fictum'.       et    iterum:    'quoniam    spiritus    dei    replevit    orbem    terrarum".      et 

f"i;7;infra   fincm  malonmi  bonorumque   oculato  iudicio  praetendens  ait:  'quoniam  spes  impii 

'tamquam  lanugo  est,    quae  a  vento  tolhtur,  et  tamquam  fumus,    qui  a  vento    diffusus 

'est,  et  tamquam   spuma   gracihs,    quae    a  procella  dispergitur,    et  tamquam   memoria  so 

'hospitis   unius    diei    praetereuntis ,    iusti    autem    in    perpetuum    vivent    et    apud    deum 

'est    mercos    illorum    et    cogitatio    eoram    apud    altissimum.      ideo    accipient    regnum 

'decoris   et    diadema  speciei   de  manu   domini,  quoniam   dextera    sua    proteget  eos   et 

'brachio   sancto   suo    defendet    illos'.     dissimiles   etenim  sunt  qualitate,  sunt  valde  iusti 

i.sam. 2,30. et    impii ,    nimirum,    ut   dixit    dominus:    'eos   qui    honoraut',    inquiens,   'me,   honorabo:   35 

63  'ct   qui   me    spernunt,    erunt    ignobiles'.     Sed    transeamus    ad   cetera:    ■audite",    inouit 
Sap.e,2— ;;.    - *      ' 

ADP  (om.  5  et  post  .  .  .  9  ab  eis  et  36  .sed  ti'anseainus  ....  61,  10  cniciatio)  Q 

2  (lu.am]  et  non  r        3  sua  om.  D        4  iustitiae]  iniustitiae  eius  P       5  et  in]  in  P        5/6  .aliquauta] 

pauea  A  6  sciant  A         sua  om.  A  7  derellriuerunt  A         tradi  D  8  eius]  suorum  A  9  illis] 

illud  A       faciam  Q  10  haec]  hoc  A        minis]  nraculis  A        pauca  tantura]  uerum  pauca  A         sapientia] 

libro  sapienticA  11   solomonis  P         adhortationem]  uel  bortationem  ^l,  cum  liortationem /■        exprimit  Z» 

regibus]  iiostris  regibus  A  13  humeris  A  boner.  uerb.  A  autem]  liic  P  ea]  fmte  nolle  A, 

eo  D        cst  om.  1>  14  afrectu  .d        propbeta]  pr.  regibus  jlP        dicit  .4         inquiens -IP  \b  testi- 

nionium]  preceptmn  A  16  corrigendum]  D,  corrigendos  APQ        duc.  patr.  D        dilexissent]  diligerent  A 

17  ut.que/)'  19  ait]  ait  uel  quis  uidebit  .4  a  ciu.  perf.]  nostri  perficlent   clues  >4.  unquam  A 

possint  P  20  quoniam]  qui  A        hiis  D        temptant]  contempnant  A       eis]  illis  D,  bis  A  23  dor- 

sun  D  uertuut  A  24  n.  t.   perspicue    (prospicue  P)]    persp.  n.  t.  A  25   namque]  itaque  A 

26  spiritus  scilicet  sanctiis]  bos  redarguens  spiritns  sanctiis  uidelicet  A  27  quoniam]  ,1P  cum  vers.  vul;/., 

quomodo  DQ  28  infra  finem]   in  scqnentibns  A       oceulto  A       praetentendens   y  .30   spuma    otii.  />' 

memora  y>  31  deum]  dominum  P  .32  mersos  1>  illorum]  eorum />,  c.  A         coriim]  illorum  P 

33  speciei  om.  A        proteget]  teget  A  34  illos]  eos  AD        dissimilis  enim  A         sunt  qu.  sunt  ualdo  D, 

qn.  9unt  ualdo  PQ,  qaalltatis  ualde  suut  A  .35  ut  dixit  dom.]   de   ipsis  dominns  dixit  A         honoran  P 

inqniens  om.  A       me  pont  qui  A  36  audite]  uidete  A 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  61 

'omnes  regos  et  intellegite,  discite,  iudices  finium  torrae:  prncl^ete  luires  vos,  qui  con- 
'tinetis  niultitudines  et  placetis  vobis  in  turbis  nationum.  quoniam  data  est  a  deo 
'potestas  vobis  et  virtus  ab  altissinio,  qui  interrogabit  opera  vestra  et  cogitationes 
'scrutabitur :  quoniam  cum  essetis  ministri  regni  iilius,  non  recte  iudicastis  nequc  custo- 

5  'distis  legem  iustitiae  neque  secuudum  voluntatem  eius  ambulastis:  horrende  et  celeriter 
'apparebit  vobis ,  quoniam  iudicium  durissimum  his  qui  pi'aesunt  fiot.  oxiguis  enim 
'conceditur  misericordia,  potontos  aufoTU  potontor  tormonta  patiinitui'.  ikpu  (■nini  por- 
'sonas  subtraiiet,  (|ui  est  onuiiuni  dominalor:  noc  revorohitur  magnitudiuem  cuiusquam, 
'quoniam  pusiliuin  ot  magnum  ips(!   Iccit  ot  aequaiiter   cura    est    illi  ))r()  onuiiljus.     fi)i- 

1(1   'tiorihus   autom    tortior    instat  eruciatio.     ad  vos  ergo,  reges,  lii  sunt  sciinoniis  nioi,  ut 
'discatis   sapientiam    et   non    deeidatis.      qui   oniin    custodierint    iusta,    iustificabuntur,  et 
'qui  didicerint  sancta,  sanctifical)untur\     Ilactcnus  cum  regil)us  patriae  non  niinus  pro-  01 
phetarum    oracuiis    (luani    nostris   scrmonibus    disceptavimus ,   volontes   eos    scire,    qua(! 
prophota  dixerat:  '([uasi",  inquiens,   'a  facie  colubri  fuge  peccata:   si  accesseris  ad  iWa,  F,ri.2i.i.3. 

i:.   'suscipient  to.  dentes  leonis,  dentos  eorum    interficientes    animas  lioniinunr.     et  iterum: 

'quam  magna  misericordia  domini  et  propitiatio  eius   convertentihus  ad  se\     et  si  non  f.cci.  n,  2«. 
habemus  in  nohis  illud  apostolicum,  ut  dicamus:  'optabam  enim  anatliema  esse  a  Christo  «r,m.  9,  j. 
'pro  fratribus   meis\    tamen    illud  propheticum    toto   corde   possimus  dicoro:  'heu  quia  z,,™,. 4,;o» 
'anima  perit!'    et  iterum:  'scrutenuir  via,s  nostras  et  quaeramus  et  revertamur  ad  doml-  nr->i.  3,411. 

21)   'num:  levemus  corda  nostra  cum  manihus  ad  deum  in  caelo'.     sed  et  illud  apostolicum: 
'cupimus  unumquemque  vestrum   iu  visceribus  Christi   esse'.     Quam  enim  libentcr  hoc  0.") 
in  loco  ac  si  marinis  fluctibus  iactatus  et  in  optato  evectus  portu  remis,   si  uon  tantos '''"'■'' *■ 
talesque    malitiae    episcoporum    vel    ceterorum    sacerdotum    aut    cloricorum    in    nostro 
quoque   ordino    erigi   advorsus    deum  vidissem    montes,  quos  me  secundum  legem,  ceu 

25  testes,  primum  duris  vorhorum  cautibus,  dein  populum,  si  tamen  sanctionibus  inhaerel, 
non  ut  corporaliter  interficiantur,  sed  mortui  vitiis  vivant  deo,  ne  personarum  nrguar 
exceptionis,  totis  necesse  est  viribus  lapidare,  verecundia  interveniente  quiescerem.  sod 
mihi  quaeso,  ut  iam  in  superioribus  dixi,  ab  his  veniam  impertiri,  quorum  vitam  non 
solura  laudo,  verum  etiam  cunctis  mundi  opibus  praefero,  cuiusque  me,    si  fieri  possit, 

3u  ante  mortis  dieni  csse  aliquamdiu  participem  opto  et  sitio,  nostris  iam  nunc  obvallatls 
sanctorum    duobus    clipeis    laterihus   invictis   dorso    ad  veritatis  moenia   stabilito ,   capite 


ADP  (om.  ad  10  cruciatio  el  31   lateiibiis  ...  G2,  2  cautes)  Q 

1  discite]  A,  dicite  D(j  2  data  cst  a  deo  pot.  uol).]  a  domliio  d.  e.  uoli.  pnt.  A  .T  ii)torro- 

gabatX*  5  sceleriter^  6  fiet  ;««(  durissimum  ^  7  eouceditur]  eoucedetur /1,  om.  D        autcm] 

cuim  />  8  maguitudine  cuiusque  D  t)  illi  cura  est  A  10  autem]  cuim  J)  lill  J>  seriu. 

mei  sunt  A  11   custodierunt   iusticiam  A  12  dicerint  D        patriae]   nostre  p.  A  14  luglte  A 

si]  sl  cmmA  15  leonis  repetit  post  deiitcs  D^        et  iterum  ...  17  dicamus]  et  ut  illud  apostolicum 

dicere  possimus  A  17  enim  om.  A  18  tiimen  ...  21  apostolicum  cupimus]  cupimus  enim,  ut  idcm 

apostolus  ait  A         possumus  P  19  et  quaeramus  ...  20  leuemus  repellt  post  nostra  X»'  {superscr.  uacat) 

20  coelum  y  apostolicum  i>,  apostoli  P(.'  21  quam  enim]  enlinuero  quam  ^  21/22  lioc  iii  loeoj 

hoc    iam  iii    loco   iactato  anchore  A  22  ac  si  mariiils]  uelud   In  arenls  A        optjito  e.  i)ortii  rcmls]  (,', 

optato  e.  remls  portn  A,   optatum  e.  portum  r.  P,   optat  euectus  portu  remis  J)       tAiitas  A  23  ant]  ct  A 

24  quoque  om.  A  montes]  moles    {post   malicie)  A  quos  mc  .  .  .  27  iiiterueniente]  quos  mo  iicccsse 

est   totis    iiirilius    durls    uerljorum    cautlbus    prlmum    lapidare    ne    personarum   arguar   exceptionc   deliulo    po- 

pulum    qul   11011    legltlmls    saiictloiilljus    inlierct    uon    ut    corporaliter    intcrficiantur    sed    inortui    uitiis    uiuant 

domiiio  A  aduersuin  P  seu  J)  25  cutibus  D  27  uer.  int.  quiesccrem  post  24  montes  P 

quiescercm  post  remis  portu  (v.  22j  A  28  iam  om.  A        hlls  D         impartlrl  P  29  ine]  uite  A 

potest  A  30  mortls  diemj  A,  mortis  DQ,  mortem  P        cssej  me  es.se  A        sitio]  Inhiantissime  sitio  A 

nostris  iam  ...  02,  2  cautes]  nunc  itaque  lam  nostrls  obuallatis  lateiibns  duobus  Inuletis  sanctorum  clipois 

stabilito   dorso    ad    menia    ueritatls    capite    jiro    galea   fidlsslme    contecto    domini    adiutorio    ci-ebro    uolitent 

ueracium  conuiciorum  cautcs  A         uestrls  D         obuallatus  P  31   ad  menla  ueritatis  A  (ride  supra),  ad- 

uersitatis  moenia  I)Q 


(j2  GILDAE  SAPIENTIS 

ju-o  galea  adiutorio  domini  fidissime  contecto  crebro  veracium  volatu  volitont  convicio- 
rum  cautes. 
61)  Sacei-dotes  liabet  Britannia,  scd  insipientcs:  quam  plurimos  ministros,    sed  impu- 

dentes;  clericos,  sed  raptores  subdolos;  pastores,  ut  dicuntur,    sed   occisioni    animarum 
lupos  paratos,  quippe  non  commoda  plcbi  providentes,  sed  proprii  plenitudinem  ventris    5 
quaorentes:    ecclesiae    domus   babentes,    sed    turpis    bicri  gratia  eas  adeuntes;    populos 
doeentes,  sed  pracbendo  pessima  exempla,  vitia  malosque   mores;    raro  sacrificantes  et 
num(|uam  puro  corde  inter  altaria  stantes ;    plebem  ob  peccata   non  eorripientes,  nimi- 
rum  cadem  agentes;  praecepta  Cbristi  spenientes    et   suas   bbidines  votis   omnibus  iin- 
plere  curantes;  sedem  Petri  apostoli  inmundis  pedibus  usurpantes,   sed   raerito    cupidi-   lu 
tatis  in  ludae  traditoris  pestilentem  cathedram  decidentes ;  veritatem  pro  inimico  odientes 
et   mendaciis    ac    si   carissimis    fratribus    faventes;    iustos   inopes  immanes  quasi  angues 
torvis  vultibus  conspicantes  et  sceleratos  divites  absque  ullo  verecundiae  respectu  sicut 
caelestes  angelos  venerautes;  egenis  eleemosynam  esse  dandam  sumrais   e  labiis  prae- 
dicantes,    sed    ipsi    vel    obolum  non    dantes:    nefanda   popub   scelera   tacentes   et  suas   15 
iniurias  quasi  Christo  irrogatas  ampbficantes :  rebgiosam  forte  raatrem  seu  sorores  domo 
pellentes    et    externas   vehiti    secretiori   rainisterio    famibares  indecenter   levigantes  vel 
potius,   ut  vera   dicam   bcet    inepta    non   tara  niibi  quara  taba  agentibus,   buniibantes; 
ecelesiasticos  post  baec  gradus  propensius  quani  regna  eaelorum  aml)ientes  et  tyrannico 
ritu  acceptos  defendentes  nee  tamen  legitimis  raoribus  ilhistrantes ;    ad  praecepta  sane-    20 
torum,  si  aUquando  durataxat  aiidierint,  quae  ab  ilhs  saepissime  audienda  erant,  osci- 
tantes   ac   stupidos    et    ad  hidicra    ot   ineptas    saecularium   hominum    fabubxs,  ac  si  iter 
vitae,  quaemortis  pandunt,  strenuos  et  intentos ;  pinguedinis  gratia  tauroruni  niore  raucos 
et  ad  illicita  infeheiter  promptos;  vultus  arroganter  in   altum   liabentes   et  sensus  con- 
seientia  remordente  ad  inia  vel  tartarum  demersos;    uno  sane    perdito  deiiario  maestos    25 
et  ad  unum  inquisitum  Laetos ;  in  apostoheis  sanctionibus  ob  inscientiara  vel  peccatoruni 
pondus,  ora  etiam  scientium  obturantes,   liebetes   ac  mutos   et   in  flexibus  mundialiura 
negotiorum    niendacibus   doctissimos;    quoruni    de  scelerata   conversatioiie  muUos  sacer- 


ADP  {Inc.  3  s;u'P)-(lotes)  y 

1  uoliteiit]  A,  uel  alitent  DQ  1/2  co)iuicioru)u]  A,  conuiuioruju  DQ  2  cutes  D        post  cautes 

habet  explioit  liber  secundus  i)icipit  tertius  A  3  post  interposiiam  adnotaiioiiem  li)'.  b.ibet  sac.  P         in- 

sipieutes]  uonnullos  ins.  ]'  3/4  impudeutes)  iniprudentes  et  A,  multos  imp.  P  4  sed  raptores]  sed 

(|Uosdam  r.  P,    om.  A  ut   ilicuiitur  ...  5  paratos]  quidem    dicuntur,    sed    lupi    sunt    occisioni    animarum 

parati  A  5  quippe   iiiin]    n.   q.  A         jjlebi  om.  A  uentr.  pl.  A  G  domos  A  populos   d.   s. 

pr.    p.    e.    uiciorura    maloriunque    moruiu    eos    peruertentes   posl  8  stantes  A  7  pessi)na]   interdu)u  p.  P 

7/8  et  numquam]  ac  raro  J'  10  inmundis    pedibus]    i)nmu))do  corde  et  corpore  A  usiu-pautes]  aliquos 

u. /■  10/11  cupidatis />  11  traditoris]  proditoris  J.  decidentes]   decidoites  (desidentes  P)  saepius 

detrabeutes  et  raro  vera  dicentes  AP  12  ac  si]  tanquam  A       immanes  quasi]  Q,  quasi  i)nnia))es  A,  inanes 

quasiZ>P        iignesi»  13  cimspicientes  J.         ullo]uilloi''  14  elemosinam  iJ         e  om.  P  15  .sed 

ipsi  uel]   PQ,  sed  ipsi  eis  uel  A,    nec  ipsi  ))ec  />  16  irrigatas  D         seu  sorores]  sororesque  ger)na))as  A 

17  extranias /<-,    extraua^ /J',    exteinas   )nulieres  4  uelut  P  min.   secr. /1  leuigantes]  J/",',    ac- 

cipientes  P  18  pi.tius  ...   biimiliantes]  nt  pocius  dicaui  iieruis  licet  inepte  non  tani  niibi   rcferenti  q.  t. 

ag.  inpudeuter  bu)nilia)ites  A  20  accepto  D        nec]  non  A         legitijuis]  legitibus  A        ad  )ir.   sa))ct.  .  .  . 

21   audierint]  si  aliquando  duntaxat   pr.  sanct.  audierint  A        audicrunt  D         era))t]  e^^t  D  21/22  osci- 

tantes  ...  22  Iudic)-a|  o.'icit.a)]t   stupidi    ad   liidicra   ucro  A  22  ac   si    iter  ...  23   iutciitos]    iiitentl   pei-- 

sistu)it  panduut  strenui  ac  intenti  (luu  perditioiiis   ao  mortis   siiiit  tanquam  uite  et  salutis  A  iterj  iuter  D 

23  uitae]  TJP,  uiae  y  quae  )no)-tis  pa))dunt|  uiortisque  pandant  Z'  taur.  more  raucosj  PQ,    taur.   )nei-e 

paucos  D,  )nore  ta)irorum  rauoos  rcddiint  soiios  A  24  iufeliciter  ])i-.  uultus  arrogantes]   inl'.  et  arrogautes 

pr.  ))uItHs  A  sensus  post  di)nersos  A  25  ad  ima  uel  tartararum  diuersos  D,  ad  tartaru)n  dimersos  sensus 
deprimcutes  -1  iino  ...  26  laetos]  sane  uno  ta))tii)n  denario  perdito  mesti  et  ad  unum  adquisltuu)  leti  red- 
duutur.4  26  inscientiam]  .4i>,  insoitiam  P(3  27  beb.  ae  muti  i)))ioniuntur  post  po)idus  yl       scientium) 

sapientiuni  A  obturaiites]    o.   co)upri)nu)it  A  tletibus  A  28   negotiation)))i)    i))e))daciis  doctissimi 

i-epper)untiir  A         quoruui  de]  d.  ij.  A         inultos  sac.  iiT.  potiiis)  imilti  ad  sacci-dutium  potius  irruentes  A 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  63 

dotio  iiTuentcs  potiiis  vel  illud  paeiic  onini  pecunia  rodimentes  (|uaiii  tractos  ct  in 
codeni  veteri  infaustoque  intolorabilium  piaeulorum  caeno  post  saeerdotalem  episcopatus 
vcl  presbyterii  sedem,  qui  nec  ibidcm  usquam  sederunt,  utpoto  indigno  porcorum  niore 
volutantes,  rapto  tantum  sacerdotali  nomine  nec  tameu  tcnore,  vol  apostolica  dignitate 

5  acccpta,  sed  qui  nondum  ad  integram  fidem  sunt  vel  malorum  paenitentia  idonci,  quo- 
modo    ad    quemlibet   ecelesiasticum,  ut   non    dicam    summum.    conveuientes    et    adopti 
gradum,    quom    non  nisi  sancti  atquc  perfecti  et  apostolorum  imitatoros  et,  ut  magistri  ^- 7"".3. -'. 
gcntium  verbis   loquar,   irreprehensibiles  legitime    et  absque  nuigno    sacrilcgii   crimine 
suscipiunt?     Quid    cnim    tam    impiuni    tamque    scelostum    est    quam    ad    similitudinem  •>" 

10  Simonis  magi,  non  intorvenientil)us  licet  interea  promiscuis  criininibus,  episcopatus 
officium  vcl  presbyterii  torreno  pretio,  quod  sanctitate  rectisque  moribus  decentius  ad- 
quiritur.  quempiam  vellc  mercari?  sed  in  co  isti  propensius  vol  desperatius  errant, 
quo  non  ab  apostolis  vel  apostolorum  successoribus,  sed  a  tyrannis  et  a  patre  eorum 
diabolo  fucata  ct  numquam  profutura  emunt  sacerdotia:    quin  potius  volut  culmen  tec- 

i;.  tumque  malorum  omnium  quoddam  ,  quo  nou  facile  eis  improporentur  a  quoquani  ad- 
missa  prisca  vel  uova  et  eupiditatis  gulaeque  desideria  utpote  praepositi  multorum 
facilius  rapiant,  scelestae  vitae  structurae  superponunt.  uam  si  talis  profecto  coempti- 
onis  condicio  ab  impudentibus  istis  non  dicam  apostolo  Petro,  sed  cuilibet  sancto  sacer- 
doti  pioquc  rcgi  ingesta  fuisset,  eadem  responsa  acccpisseut,    quae   ab  apostolo  auctor 

20  eorundein    niag\is    Simon   dicente    Petro:    'pecuuia   tua    tecum  sit  in  perditionem'.     bedd«.  «,20. 
forte  hou.   qui  ambitorcs  istos  ordinant,  immo  potius  humiliant  atque  pro  benedictione 
malediouut,  dum  ex  peccatoribus   non    paonitcntes,    quod  rectius  fuerat,  sed  sacrilegos 
et  dosporatos   faciunt   v,t    [udam   (juodammodo    in   Petri    cathedra  domini  traditorcm  ac 
NicoUiuni  in  \(K-n  Stephaui  niartyris  statuunt  inmundac  haereseos  adinventorcm,  codem  ^";,'^''"' *■ ' 

25  modo  sacerdotio  adsciti  sunt:  ct  ideo  non  magnopere  detestantur  in  fihis.  quin  inuuo 
venerantur,  quod  similitor  ut  patribus  subindo  vcuisse  ccrtissimum  est.  etcnim  cos,  si 
in  parochiam  resistentibus  sibi  et  tam  pretiosum  quaestum  denegantibus  severe  com- 
mossoribus  huiuscemodi  uuirgaritam  invenire  non  possint,  praemissis  ante  sollicito  nuntiis 


AC  if.  25  inde  a  r.  4  taiilum)  OPQ 

1  paene]  APQ,  om.  D       (iuam  tia(iti  post  in-ueutes  A  2  ueteri]  uete  T)        int.  iiiac.  eaeno]  cuneo 

scelerum  intoUerabilium  A         3  sedem  poat  sacerd.  A       ciui indigne]  qui  in  ea  uunciuam  ufpute  iiidigni 

steterunt  A  usciuara]  Q,  saepe  P,  umquara  D  indigni  P  raore  porcorum  uolutantur  post  2  intoUerabilium  A 
4  tenore]  ACPQ,  tenere  1)  5  integrum  D,  inc.  C         sunt   uel  mal.  paen.  idonei]    peruenerunt  uel  cri- 

minuin  suorum  idoneam   peiiitentiam  peregerunt  J         paenitentiam  P  6  ut  non  ...  7  gradum]  non  dico 

suminurn  et  optimuuL  gradura  conuenientes  A  adeplij  apti  P  8  uerbo  A         loquar  irrepr.]  ACPQ, 

loquor  repreheusibiles  O       er.  sacr.  yl  9  suscipiuut]  recipiunt  .1       tamque]  ACPQ,  tam  I>  10  licet 

antenonA        interea  oni.  A  1 1  uel  presb.  ofF.  ^       presbiteri  i^        ciuod]  ciuid  yl  12  quemp.  uelle 

raerc.  post  pretio  A  errant|  sunt  P  13  quo]  ACDPQ,  quod  edd.  al)  om.  C»  uel]  uel  ab  A 

successoribus]  s.  suscipiunt^  14  quiu  bis  D^  15  quoddam  post  culmeu  ^         (luo]  ACPQ,  om.  D 

non]   ne^  eis  bls  D'  15/16  pr.  adm.  ^  16  ut  (/»0  utpote)    pr.  malorum  (pro  multorum) 

facilius  rapiaut.  post  suppounnt  P  17  scelestae  (celestae  D,  coelestae  Q)   uitae  structura  (ram  P)  super- 

ponunt    (suppouunt  P)]    sihi    uulgi    lauorem    celse    uite    supponunt    hypocrisim  .(  18    imprudentibus  A 

retro  A  inc  C  19  pioque)  uel  pio  A        ingeste  D,  inc.  C       quae  ...  20  petro]   quae  auctor  eoruudem 

symon  magus  accepit  diceute  slbi  beato  petro  apostolo  A  20  raagus  siraonj  C  [superest  .  .  .  on)  (,),  symon 

raagus  D,    magns    simon  accepit  P         petro]  C^DQ,  om.  C-P  21  heu]  hi  A         qui]  ACPQ,   qnMi  D 

22  pectatoril,us  D  non  .  .  .  sacrilegus  et]  sacrilegos  n.  p.  q.  r.  f.  et  de  sacrilegis  A  fu.sset/^  23  petr.] 
apostoli  petri  A  t.-aditoren.  do.,.i.,i  post  quoda.nmodo  A  24  in  loco  st.  ....  statuunt  («c  ACPQ,  '»='»"»  ^^> 
i..„.    b    a.ii.iue..torcra]  />Q,   i.nn..  h.  adi..ue..to.-era  (adi.itorera  P)  in  1.  st.  raart.  statuunt  JP  25  inodoj 

,„.  ,,uo  et  ipsi.4         et  ideo  ...  .n.  detesta.,tur]  ACI>mj,  om.  />•  26  ut  om.  AP        subiiido  uenisse]  s.bi 

euenisse  P,  sibique  euenisse  A        certura  A        sij  A  CD^PQ,  om.  D'  27  parrochia  P      resistentrbus  s.b.) 

s.  r.  J,   r.  s.  no,.nuIIis  i'        se...  den.  P  27/28  coeraptoribus^  '2ii  mn\  ACD^PQ,  om.  D^        ante 

se  nunc.  boU.  A 


64  GILDAE  SAPIENTIS 

transnavigarc  miiri;i  tcrrasquc  spatiosas  transmearc  non  tani  piget  <iuani  delectat,  ut 
oinnino  talis  spccies  inaequiparabilisquo  pulciiritudo  et,  ut  verius  dicaui,  zabolica 
illusio  vcl  vcnditis  omnibus  copiis  coniparctur.  dein  cum  magno  apparatu  magnaque 
fantasia  vcl  potius  insania  repedantcs  ad  patriam  ex  erecto  erectiorem  incessum  pingunt 
et  dudum  summitates  montium  conspicantes  nunc  recte  ad  aethera  vel  ad  summa  r. 
nubium  vellera  luminum  somidormitantes  acies  librant  ac  sesc  nova  quacdam  plasmata, 
flii./i»w  *•  •■.  ijj,„io  diabolica  (iraana  ,  ut  nuondam  Novatus  Romac ,  dominicae  mulcator  margaritac, 
porcus  niger,  patriac  ingcrunt,  violenter  manus  non  tam  venerabilibus  aris  quam  fiammis 
inferni   ultricibus    digiias   in    tali    scbcma   positi    sacrosauctis  Christi   sacrificiis  extensuri. 

68  Quid  tu,  infelix  popule,  a  talibus,  ut  dixit  apostohis,  bestiis  ventris  praestolaris?  hisne   lo 
^^^^1 'l^^j- corrigcris,  qui  se  ipsos  non  modo  ad  bona  non  invitant,    sed  secundum  prophetae  ex- 

probrationem  laborant,  ut  inique  agant?  taUbusne  oculis  ilhistraberis,  qui  haec  tantum 
iitttii,.  7. /s.avide  speculantur,  quac  prochvc  vitiis,  id  est  Tartari  portis,  ducant?  vel  certc  secun- 
otn.  i'j,n.A\xva.  salvatoris  dictum,  si  non  istos  rapacissimos  ut  Arabiae  lupos,  ac  si  Loth  ad  mon- 
Maith.isji.iem,  igneum  Sodomorum  imbrem  praepropere  fugeritis.  caeci  educti  a  caecis  pariter  in   i.i 

inferni  foveam  cadetis. 

69  Sed  forsitan  aliquis  dicat:  non  ita  omnes  episcopi  vel  presbyteri,  ut  superius 
comprehensi,  quia  non  scismatis,  non  supcrliiac,  non  inmunditiae  infamia  maculantur, 
mali  sunt.     quod  nec  vehementer  et  nos  diffitemur.      sed  licct  sciamus  eos  castos  cssc 

i.Sam.c.2.Qi  honos,  brevitcr  tamcn  rcspondebimus.     quid   profuit  Heli   sacerdoti,    quod  solus  non   20 

violaverit  praecepta   domini,   rapiendo    in   fuscinuhs  antequam  adcps  domino  offerretur 

Oen.i.e-a  olhs  carnes.  dum  eadem  mortis  ira,  qua  filii  sunt,  multatur?     quis   rogo  eorum  ob 

invidiam  mehoris  hostiae    caelestique    igni    in    caelis    evectae,    ut  Abel,   occisus?     qui 

fto(m.  25,  gtiam  mediocris  verbi  aspernantur  convicium.     quis  perosus  est  consilium  raahgnantium 

den.  i,  24.  ct  cum  imphs  non  scdit,  ut  de  eo  veridice  quasi  de  Enoch  dicerctur :  'ambuhivit  Enoch   25 

'cum  deo  et  non  inveniebatur'  in  mundi   scilicet   vauitate   omnis   post  idola  proclivc  id 

temporis  claudicare   relicto  deo  insipientis?     quis  eorum  salutari  in  arca,  hoc  est  nunc 

ecclesia,   nulhini   dco  adversantem,   ut  Noe  dihivii  tempore,  non  admisit,   ut  perspicuc 


AC  [finit  V.  6  acies)  DPQ 

1  transmare /'        tam]  ^CP^),  om.  D  2  uerius] -lCPy,  uerum /'  ziibulica]  DPQ,  diabulica  ^ 

.'}  illusio]  i.  saltem  A         dein]  ACPQ,  deintle  />  4  pingunt]  fingunt  A  5  recte]  erecta  A  6  scmi- 

(liirmitaiites]  ACPQ,  semidormientes  D        sese]  se  P,  esse  A         quaed.  nou.  A  7  orgaua  .  .  .  ti  ingerunt] 

u.  affirmaiit  et  liuic  ingeruut  patrie  que  quondam  ingessit  rome  nouatus  niger  porcia  dorainice  emulator  uiar- 
garite  yl         mulcator]  scripsi,  raulctator  7'y,  conculcator  _P,  emulator  yl  8  parie /^       armis  .4       flammis] 

fiuuiis  D  !t    dignas  post  non   tam  P  scliema]    scena    P>,    cena  A  extensuri  })ost  8   uiolentcr  A 

10  ap.   dix.  A  uentris]  u.  pigri  4  liiisne  i>  11    modo]    solum    raodo  A       inuitant]  initantur  7' 

11/12  exprobationem  X  12  talibusue -17'  13  uitiis  i.  e.  t.  p.]  ad  uitia  id  est  ad  tartari  portas -IP 

14  ac  si]  uelut  A        lolit  P,  loth  olim  A  Ib  imbr.  sod.  A        praepropere]  prope  A  17  uel]  APQ, 

seu  D  18  coniprehensi]  excepisti  P,    coniprehendisti  A  quia  non  om.  A  19  mali  sunt  .  .  .  dif- 

litemur]  nou  omues  et  nos  profecto  non  denegamus  A  eos  ...  20  bonos]  quosdam  eorum  et  castos  esse  et 
religiosos/1  20  rcspondebiinus]   ex  diuhie   scripture   testimonio  respondenuis  non  mhius  periculosum  esse 

sacprdotibus  prauoruiii  et  iuipiorum  uitam  taceudo  cousentire  quam  ipsos  prauc  uiuere.  ait  enim  scriptura 
[Hom.   1,32]  non  enim  qui  iaciunt  sed  et   qui   cousentiunt  pena  pecteudi  sunt   iiaiiniue  ^  sacerdoti  om.  A 

solus]  ipse  .4  21  uiolauerat  Z>      rapiendo  .  .  .  22  carnis  (carnies/J)  oHt.  .1  22eidemX)'        qua  f.  s. 

multatur]  multatur  qua  et  filii  uiolatores  preceptorum  domiui  sunt  multati /1  rogo]  ergo.il  2'osi  eoruni 
iim.  de  quoruiii  iiioribus  satis  multa  superius  diximus  P  23  hostiae  c.  q.  i.  iu  c.  euectae]  uite  A       cae- 

lestisque />        igiii]  (J,  igne  ./',  regni /-<       coelum  P      occisus]  0.  est  ^IP  24  aspernantur]  pertimescunt  .i4 

peros.  est]  eoruui  est  perosus  A         malignacium  t>  25  ut]  AD,    ita  ut  /'(,'        de  eo  ...  diceretur] 

merito  de  eo  dicaturA  2.0/2(5  etioch  cum  deo]  <Mun  deo  tanquam  enoch  A  2tj  et  non  ...  27  insi- 

pientis  (iiieipientis  i')  o)H.  y)  27  quis  eorum  .  .  .  (15,  1   debere]  quis  eorum   iioe  imitator  exstitit  qui  tempore 

diluuii  in  salutarem  archam  nulliim  dei  aduersariuin  introiiiisit  per  quod  perspicne  monstratur  non  nisi  in- 
noxios  uel  digne  peiiiteutes   iii  (luiHuin  (loinini  que  est  sancta  ecclesia   intromitti   debere  ^  28  ullum  P 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  65 

nionsh-arotur  ikhi   iiisi  imioxios  vol  pacnitentcs  cgrcgios  in  doniinicii  doniu  ossi;  (icl)cro.' 
quis  victoribus  solum  ct  iii  triccntenario  luiniero,  lioc  est  trinitatis  sacraincnto    libcrato  ""■  "> 
lusto    rcguni    quinquc    victriciunKiuc    turinaruni   cxcrcitus    fcralcs  vinccntibus    ct  nequa- 
quani  alicna  cupientibus  sacrificium  offerens,  ut  Melclnscdecli,  benedixit?     quis  spontc 
5   propriuin    iii    altari   capitc   caedenduin,    ut   Habraham,    deo  iubente   optulit  filium,   ut 

similc  quoddam  huic  implcret  Christi  mandatum  dicentis  oculum  dcxtrum  scandali- .uaiM.  3,2». 
zantem  evelli  debcrc  ct  prophctae  praecaveret  se  malcdictum  csse  gladium  ct  sanguincm  i,rrm.4s,io. 
prohibentem '.'     quis   mcmoriam    ijnilefacti  dc  corde  radicitus,  ut  loscph,  evulsif     ouis '''<^''- '».»• 

,  j  •  ,  ,  ,  ...  '  Kxoi.  19, m. 

m   monte    cuni    dommo    locutus    ct   nequaquam   concrepantibus    tubis    cxiinh!  pcrtcrritus  &arf.  j<,29. 

10   duas   tabulas    cornutamquc    fiieicm    aspcctu    incrcdulis    inhabilcm    et    horrendain  tropico 
sensu,  ut  Moyses,   advexit'.'     quis   c(n-um    pro    peccatis  populi  exorans  imo  dc  pectorc 
clamavit.  \\t  ipse,  dominc,  inquiens,    'peccavit  popuhis    istc  pcccatum  grandc:    quod  si  .'■■'";'.•/-• 
'dimittis  cis,  dimitte;  alioquin  (kdc  mc  de  libro  tuo"'.'     Quis  zelo    dci  acccnsus  mirabili  70 ' 
ad  ultionem  fornicationis  sine  dilatione,  sanando  paenitentiae  medicamine  stupri  affectimi. ""'"' "'' '' 

K   nc    ira  populo   inardcscerct.    sicut  Finees  sacerdos,  ut  per  hoc   in  acvo  rcputarctur  ijli ''•«■''"• 'w, 
iustitia,   strenue   consurrexit'.'     quis  vero   eorum   vel   in   cxtirpationem   usquc   ad  inter- /««.  i':), /;. 
nicionem   de  terra  repromissionis  septem   gentium  morali  intellegentia ,  vel  ad  consta- 
bilitionem    spiritalis    Israel    pro    cis   Icsum  Nave   imitatus  csf?     quis    corum   populo  dci  /„,.  2;.  ■>■>. 
finalcs  tcrminos  trans  lordancm,  ut  sciretur  quid  cui  tribui  conveniat,    sicut  supradicti, 

20  Finees  scilicct    ct  lesus,  sagaciter  diviserc,  ostendif.'     quis   ut  advcrsariorum  plebi  dei /„,/.  n. 
innumera  prosterneret  gentium  milia,  unicam  filiam,  quae  propria  vohiptas  intellegitur, 
imitans   et   in   hoc   apostolum   dicentem:   'non   quaerens  quod  mihi  utilo  est,   sed   quod /.(,•<„■. /«,jj. 
'multis,  ut  salvi  fiant",  obviantem  victoribus  cum   tympanis   et  choris ,  id  est  carnalibus 
desideriis,   in  sacrificium  votivac   placationis,  ut  lepte,  mactavit'.'    quis  corum  ad  con- /«,;.«.  7.  ' 

2,s   turbanda    fuganda  stornondaque  suporbarum  gentium  castra,  mystcrii  trinitatis,  ut  supra 
dixinius,    cum   lagoonas  viris    toncntibus  egregias  in  manibus  sonantosquc   tubas,  id  cst 
propheticos  et  apostolicos  sensus,  iit  dixit  dominus  prophetae:  'exalta  quasi  tuba  voccm /«//..;«. /. 
tuam' :   et   psalmista   de   apostolis:    'in   omnem  terram  exivit   sonus   eorum'  ct  higocnas  Psa/".. /«,5. 
splendidissimo  ignis  lumine  noctu  coruscantes,  quae  accipiuntur  in  sanctorum  corporibus 


ADP  [delkit   13  tuo)  Q 


1  egregios  otn.  IJ       doimi]  A  /',  (Iohkj  PQ  2  quis  uictoribus  ...  4  heuedixit  07«.  A  3  uictri- 

cunicjue  I>  4  quis  sijonte  ...  8  iudliibeutem]    quis   spoute    obtulit    proprium    filiuni    iubente   clomino   in 

altari  capite  cecJendum  ut  abraam  quo  apice  impleret  niandatum  christi  dicentis  ocuUun  d.  sc.  eu.  deb.  et 
propbete  ccpnirainatiouem  qua  maledictum  esse  qui  gladimn  suum  a  sanguine  probiluierit  denuntiat  A 
7  praecaueret  se]   Q,  praecaueret  D,  viii.  P       et  sangiiinem]  a  sauguine  P  8  quis]  q.  eorum  A       iosep  A 

euellit  P         Cfuis  in  moute  ...   11  aduexit  om.  A  U    moysen />        imuj   uuo /',  nimio  vl  12  ipse] 

moyses^  domine  inquiens  (luiiquiens  i>)]  dicens  domiue -■!  quod  si  .  .  .  13  aliquis]  aut  dimitte  eis  aut^ 
13  tuoj  t.  quem  scripsisti  A  quis]  uel  quis  A  mirabili  ...  16  consurrexit]  strenue  surrexit  sd  ultionem 
fornicationis  uel  sacrilegii  in  principem  sine  dilatione  pugioue  peuitentie  eum  transfigens  ut  finees  ne  ira  iu 
popuhim   exardesceret    et   pro   hoc   reputatur   ei   iustitia  in  sempiternum  A  14  medicamiue]  Q,  medicum 

et  D  16  iustitiaj  iniustia  (sic)  D         uero  om.  D  uel  in  .  .  .  18  imitatus  est]  iesu  nauc  imitatus  ad 

extirpandam  usque  ad  interuitiouem  de  terra  repromissiouis  radicem  geutium  morali  intelligentia  uisurexit  A 
17  promissiouis  7^  18  spiritualis  (,'         quis  eorum]  uel  quis  yl  19  traus  iordanem  om.  A        cui]  D, 

cuique  <^,  unicuique  A  20  scilicet  om.  A         iesus]  i.  fecerunt  A        sag.  diu.  osteudit]  sagaciter  distribuit 

posl  terminos  A  aduersariorum  ...  24  desideriis]  aduersarum  geutium  millia  iunumera  populum  dei  debel- 
lantia  prosterneret  unicam  filiam  obuiantem  sibi  uictori  que  intelligitur  propria  uoluntas  cuni  timpanis  et 
cboris  id  est  carnalibus  uitiis  itnitans  in  boc  cliristura  dicentem  uon  ueni  facere  u.  ra.  et  apostolum  non 
querens  (i-  m.  sit  utile  scd  ci.  m.  ut  s.  f.  A  21  prosterneret  om.  D  24  desiderii  /'        2,^  ut]  doniino 

ut  A  steruenda  om.  I>  mysterii  (mysteriura  D)  .  .  .  28  tuam]  cum  trecentis  uiris  figuram  sancto  trini- 
tatis  gerentibus  resouantes  tubas  in  mauibus  habeutes  que  siguificaut  propheticas  et  apostolicas  uoccs  nam  ad 
prophetara  dicitur   quasi   tuba  e.  u.  t.  .1  29  splendissimo  D      accipiuutur  ...  66,  1  upostolus]  intelligun- 

tur  sanctorum  corda  sancti  spiritus  sploudore  ardenter  refulgentia  de  quibus  apostolus  ^ 

9 


CHRONICA   III. 


gg  GILDAE  SAPIENTIS 

2.  cor.  j,  7.  Ijoiiia  opuribus  iiniiexis  et  saucti  spiritus  igni  ardentibus,  ut  apostolus, 'habentes',  inquit, 
'thesaurum  istum  in  vasis  fictilibus',  post  idohitriae  luci,  quod  moraliter  interprctatum 
condensae  et  fuscae  cupiditatis,  succisionem  silvac  et  cvidentia  signa  ludaici  vellcris 
imbris    caelestis    expertis   et  gentilis   rore   sancti   spiritus  madefacti  fide  non  dubia,  ut 

71  Gedeon,   processit?     Quis   eorum    mori    exoptans    mundo    et  vivere  Christo  luxuriosos    '. 
/rrf!'j«:i4:gentium  convivas  haudantes  deos  suos,  id  est,  sensus,  extollentes  divitias,  ut  apostohis 

,?'-^'i'et  avaritia',  inquit,  'quae  est  simulacrorum    servitus',   concussis    duabus   virtute  brachi- 

lud,  i't,3'J.  ^  1         '        1  .... 

orum    columnis.    quae  intelleguutur  in  voluptatibus   nequam   animae   carnisque,   quibus 

domus  humauae  omnis  nequitiae  quodammodo  pangitur  ac  fulcimentatur,  tam  innumera- 

/.  «am.  7,f^bilcs,  ut  Sampsou,  prostravit?    quis  orationibus  holocaustoque  lactantis  agni  Phihstino-    lo 

/.  sam.  /2,  ^^^^^  ijjctmu  aepclleus  insperatas  tonitruorum  voces  nubiumque  imbres  coucitaus  absque 

':  sZ':.  u.  adulatione  rogem  constituens,  eundem  deo  non  placentem  abiciens,  uncto  pro  illo  meUore 

LSam.^iim  regno,  ut  Samuel.  valedictiirus  populo  astabit  hoc  modo  dicens:   'ecce  praesto  sum, 

'"^" 'loquimini  coram  domino  et  Christo  eius,  utrum   bovem  cuiusquam  tulerim   an   asinum, 

'si    quempiam   cahimniatus   sum,    si  oppressi  aliquem,    si    de    mauu    cuiusquam  munus    i' 

'accepi?     cui  a  populo  responsum  est  dicente:  non  es  cahimniatus  nos  neque  oppressisti 

2.  Rcg.  1.  'neque  tuhsti  de  manu  ahcuius  quippiam'.     quis  eorum ,  igne    caelesti  centum  superbos 

exurens,  quinquaginta  humiles  servans  et  absque  adulationis  fuco,   non   deum  per  pro- 

phetas,   scd   idolum   Accaron   consulenti.  mortem   immiuentem    iniquo    regi  anuuntians. 

i.Re.j.is,  40.  omncs  prophetas    simukcri  Baal,    qui   interpretati   accipiuutur   sensus  humani   invidiae   20 

avaritiae,  ut  iam  diximus,  semper  intenti,  mucrone  corusco,  hoc  est  verbo  dei,  iit  Hehas 

/ac.  5, 17.  egregius    vates ,    prostravit    et   zelo    dei    commotus ,   iniquorum  terrae   imbres    adimens 

aetherales,   ac  si    fortissimo   penurii  clustello   tribus   annis   sexque    mensibus   obseratos, 

/.««?. /&,/o.fame  siti  moribuudus  in  deserto  conquestus  est:  domine,   inquiens,  'prophetas  tuos  oc- 

'ciderunt  et  altaria  tua  suffoderuut  et  ego  relictus  sum  solus  et  quaerunt  animam  nieam?'   -'■■ 

72  Quis  eorum  carissimum  discipulum  terreuis  extra  soHtum  ponderibus  oneratum,  quae 
-'•  ^'^»- ^- ante  ea  a  se  magnopcre  hcet  rogato  ut  acciperet  despecta  fuissent,  etsi  non  perpetua 
2.  Reg.  6,  lepra ,    ut    Hehsaeus ,    saltini    expulsioue    multavit  ?      et    quis    ex   illis    puero    in    vitae 

desperatione  aestuanti  atque  inproviso  super  belhco  liostium  apparatu  civitatem,  in  qua 
erant,  obsidentium  tremefacto  iuter  uos,  ut  ille,  animae  visus,  ferventi  exoratione  ad  30 
deum  facta,  ita  ut  intueri  poterit  auxiliarium  caelestis  exercitus,  armatorum  curruum 
ccu  equitum  igiiito  vultu  fulgeutium  montem  pk>num,  patefecit,  et  credere  quin  fortior 
2.  Reu.  4.  fortior  esset  ad  salvandum  quam  inimici  ad  puguaudum  ?  et  quis  eorum  corporis  tactu 
mortui   scilicet   mundo ,  viventis  autem  deo ,  ahi  diverso  funere    occubanti  procul  dubio 

ADQ 

2  istis  /'  luci]   lucis  suooensionem  A  interpretatur  A  3  condensae]  AD^^Q,    tlensae  i'' 

succisionem  siluae  et]  e.xtKrmiuatu  et  post  ^  uelleri«  /5'  4  sp.  sanct. -1  ."i  cessitX*  luxuriosas  vl 
<3  laudantes  ...  7  seruitus]  uiilelicet  quincjue  satrajias  pfilistinoruni  que  intelliguntur  quinque  corporis  sensus 
qui  captani  animi  uirtutem  diuitiis   et  uite  uoluptatibus  ilhulunt  recepta  pristina  uirtute  A  1  sunulacro- 

rum  D       concussis  ...  9  nequitiae]  concussis  fortiter  duabus  columpnis   que  intelliguntur  corporis  animeque 
peruerse  uoluntatis  quibus  omnis  humane  nequitie  domus  A  9  ao]  atque  A        fulmentatur  D,  fulcitur  A 

9/10  tam  innumerabiles  om.  A  10  ut  samson  prostrauit  ante  concussis  A        quis  ...  11  insperatas]  quis 

eonun  oratioinun  bnliica[u]stii  metum  inimicoruni  insper.ite  depulit  nt  samuel  uel  quis  A  12  regem  om.  IJ^ 

coustitueus)   dei    precept"    constituit  A  non  placentem   ...   13   diceiis]    displicentem    deeicit    et    pro    eo 

meliorem  unxit  aut  quis  eorum  assistenti  sibi  populo  ut  idem  samuel  dicere  potest  ^  13  regno]  Q,  reg- 

num />  14  domino]  deo  A        an]  aut  A  15  aliq.  oppr.  .4  16  a  om.  D         resp.  est  a  pop.  4 

dicente  om.  A         cal.  es  nos.il         ueque]  que /.*'  17  tulisti]  ^ly,  cepisti />         alicuius  quippiam]  ^ft 

cuiuspiam  D  18  absque  ...  19  accaron  con  om.  />'        non  ...  19  consulenti]  qui  noii  .  .  .  consuluit  A 

19  mortem  i.  i.  r.  anninitians  posl  fuco  A  20  omnes  prophetas]  quis  eorura  o.  sacerdotes  A       prophetas 

om.  /)'       bahal  D      inuidiae]  immunde  A         21  corusco  om.  A         22  et  zelo  .  .  .  67,  7  prostrata  sunt  om.  A 
24  tua  om.  D  27  ante  ea]  antea  /'  29  atquej  ac  D  30  turmefacto  D  31  poterint  D 

32  seu  D  34  occumbenti  D 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  67 

mortuo    (leo,   vitiis    vero   vivonti   quasi    supva   dietus    proficiet.    ita    ut    statiin    prosiliens 
Christo  grates  pro  sanitate  agat  cunctorum  paene  mortalium  ore  desperata? 

Cuius   eorum,    carbonc   ignito  de  altari  forcipe  Ciievubin  advecto,   ut  peccata  sua /ria.. «,«.  7. 
delerentur  humilitatc  cnnfessionis,    labia,   ut  Esaiae,    niundata    sunt   et   efficaci  oratione -•"'»•  "  = 

Esai.  37. 

6  sibi    adiuncta    pii     regis    Ezechiae,    supplantatione     centum     octoginta    quinque    milia 
exercitus  Assyriorum    nullo    apparente   vulneria   vestigio    angeli    manu,   ut   supra   dicti, 
prostrata  sunfi'     quis  eorum  ob  praecepta  dei  et  minas  caelitus  datas  vcritatemque  vei 
non  audientibus  proferendam  squalores  pedoresque   carcerum,  ut   momentaneas   mortes,  j"-^,^"''^- ^ 
ut  beatus  leremias  excepit?    et  ne  multa:  quis  eorum,  ut  magister  gentium  dixit,  errare  "«■«t.  11,37. 

lu  in  montibus  et  in  speluncis  et  in  cavernis  torrae,  hxpidari,  secari,  totius  mortis  gcnere 
pro  nomine  domini  attemptari,  sicut  sancti  prophetae,  perpessus  est?    Sed  quid  immora-  73 
mur  in  exempHs  veteribus,   ac   si   non   essent   in  novo  ullaV     audiant  itaque  nos,  qui 
absque    ullo    hxbore    angustum  hoc  iter  Christianae   religionis   praetento  tantum  sacer- 
dotaU    nomine    intrare    se    putant,   carpentes   paucos  flores   veluti   summos   de  extento 

!.■,  sanctorum  novi  testamenti  tironum  amoenoque  prato.     quis  vestrum,  qui  torpetis  potius 

quam  sodotis  legitime  in  sacerdotali  sede,  eiectus  de  consilio  impiorum,  post  divorsarum  aci.  v,,  23. 
plagas  virgarum  ut  sancti  apostoli,  quod  dignus  habitus  est  pro  Cliristo  vero  deo  con- 
tumeham  pati,  toto  corde  trinitati  gratias  egit?     quis  ob  testimonium  verum  deo  feren- ^"/3"'"  *• '• 
dum  fnllonis   vecto    cerebro  percussus,   ut  lacobus  primus  in  novo  dumtaxat  episcopus 

20   tostamento,   corporaliter   intoriit?     quis    gladio  vestrum  al)  iniquo  principo,    ut  lacobus  .40,.  jj,  2. 
lohannis  frater,  capite  caesus  est  ?     quis ,  ut  protominister  martyrque  euangolicus ,   hoc  aci.  7, 5«. 
solum  criminis   habons,  quod  viderit  deum,  quem  perfidi  vidore  noquivorant,   nofandis 
manibus   lapidatus   ost?      quis   inversis    pedibus    crucis    affixus    pro    roverontia    Christi 
patibulo,  quem  non  minus  morte  quam  vita  honoraturus,  ut  clavicularius  illc  caelorum 

25  regni  idoneus,  cxtremum  hahtum  fudit?  quis  ox  vobis  gladii  ictu  veridicantis  pro  con- 
fessione  Christi  post  vincuhx  carcoris ,  naufragia  marum ,  virgarum  caodem  ,  post  flumi- 
num  latronum  gentium  ludaeorum  pseudoapostolorum  continua  pericula,  post  famis 
ieiunii  vigiliarum  labores,  post  perpetom  solHcitudinem  omnium  ecclesiarum,  post  aestum 
pro    scandaUzantibus,    post    infirmitatem   pro    infirmis,    post    admirabilem    praedicando 

30  Christi  cvangehum  orbis  paene  circuitum,  ut  vas  electionis  magisterquo  gentium  electus 
capitc  plexus  est?     Quis  vestrum,  ut  sanctus  martyr  Ignatius  Antiochiae  ul-bis  episcopus,  74 


ADP  (redit  15  quis,  om.  18  toto  ...  25  fudit)  Q 

1  mortuo  deo]  Q,  mortui  D  2  poeuae  Q  4  ysaie  D  7  prostrati  D  quis]  q.  uero  A 

eelitas  A         7/8  ueritatemque  uel  u.  a.  profereiulam]  Q,  ueritatem  quod  u.  a.  proferenilam  D,  proferenclamque 
ueritatem    uou  audieutibus  .4  8  pedoresque]  fetoresque  4  «t  mom.]  et  niom.  A  9  nuilta]  ra. 

loquar^  dixit]  de  proplietis  dixit  yl  11  attemptari]   attrectari  ^  sicut  sancti  proplietae  ovi.A 

perpessus  est]  aute  errare  A,    perpessi  suut  D  12  in  om.  A  in  uouo  (noua  l>)  ulla]  ulla  in  nouo 

testamento  A       nos  om.  A  13  lioc  ang.  A        praetento]  percepto  A         ttiuto  /'  14  se  putant  intrare 

post  labore  A  14/15  ext.  sanct.  noui  (n.  e.  s.  D)  test.  tir.  am.  q.  prato]  ext.  am.  q.  prato  sanct.  tir.  uoui 

test.  A  15  quis]  q.  itaque  ^  torpctis]  torpens />'  16  sed.  legitime  (\eg\ttw  D)\  1.  s.A  con- 

cilio  A  diuersas  A  17  ut  sancti  apostoli]  gaudeat  cura  apostolis  A  quod  om.  P         est  pro  .  .  . 

18  egit]   sit   conturaeliara   pro  christo  pati  A  18  quis  ob  .  .  .  20  interiit]   quis   ob    testimonlum  ueritatis 

percussus  iu  cereljro  uecte  fullonis  ut  iacobus  noui  testaraenti  primus  episcopus  occubuit  A         20  uestr.  gl.  A 

principe]  rege  A  21  fr.  ioli.  A         capite  caesus]  decollatus  .1  ut  protorainister  martyrque  euang.j 

ut  prothoniaHir  euuangelicusque  niinister  A      hoc  .  .  .  22  nequiuerant]  ob  christi  testimunium  A         23  cst  lap.  A 

crucis  ...  25  fudit]  patibulo  est  adfixus  pro  christo  ut  ille  regni  celorura  claulger  idoneus  4  25  regm] 

Q,  regem  D  quis]    q.    inquani  A  gl.    ictu    ueridicantis    [sic  Q,    ueridicantes  D,    om.  P)]    gladio   post 

chrisH  A  26  carceres  A         marum]  scripsi,  aniarura  DQ,  amarara  Aff,  raarls  P  27  gent.  iud.  latr.  A 

pseudoap.]  post  pseudoap.  A         famcs  A  28  ulgiliaruraque  A  29  iiifirmis]  Inlirmantibus  A        prae- 

dicando  .  .  .  30  circuitum]   pene  orbis   circuitura   In    predlcatione  cuuangelii  christi  A  30  orbis]  omnis  D 

ut  uas  ...  31  plexus  (plectus  P)  est]  c.  plexus  est  ut  uas  electionis  doctorque  geutium  anlc  post  uincula  A 

31   martur  J>^         antiucheue  A 

9* 


68  GILDAE  SAPIENTIS 

post  adinirabiles  in  Ciiristd  actus  ob  tcstimonium  oius  leonum  molis  Romae  confraotus 
est?  cuius  verba  cum  ad  passionem  duceretur  audientes ,  si  aliquando  vultus  vostri 
rubore  confusi  sunt,  non  solum  in  comparatione  eius  vos  non  putabitis  sacerdotes,  sed 
ne    medioeres   quidem   Christiauos    esse.     ait  enim  in  epistola,  quam  ad  Romanam  ec- 

""J^"'j*'^  clesiam  misit:  'a  Syria  usque  Romam  cum  bestiis  terra  raarique  depugno  die  ac  nocte    s 

^"^  ^'^"j" 'conoxus  ct  colligatus  decem  leopai'dis,  militibus  dico  ad  custodiam  datis,  qui  cx  bene- 
'ficiis  nostris  sacviorcs  fiunt.  sed  ego  eorum  ncquitiis  magis  erudior,  nec  tamen  in  hoc 
•iustificatus  sum.  o  salutares  bestias,  quae  praeparantur  mihi,  quando  venient?  quando 
•emittcntur?  (luandn  cis  tVui  licebit  carnibus  meis?  quas  ego  oxopto  acriores  parari  et 
■invitabo  ad  devorationem  mei  et  deprecabor,  ne  forte,  ut  in  nonuullis  fecerunt,  timeant  w 
'attingere  corpus  meum:  quin  immo,  et  si  cunctabuntur ,  ego  vini  faciam,  ego  me  in- 
•geram.  date,  quaeso,  veniam,  ego  novi,  quid  expediat  milii:  nunc  incipio  esse  Christi 
■discipulus:  facessat  invidia  vel  humani  affectus,  vcl  nequitiae  spiritahs,  ut  in  lesum 
■(!hristum  adipisci  merear  ignes,  cruces,  bestias,  dispersiones  ossium  discerptionesque 
'membrorum  ac  totius  corporis  poenae  et  orania  in  me  ununi  suppHcia  diaboli  arte  i'' 
'quaesita  complentur,  dummodo  lesura  Christura  merear  adipisci'.  quid  ad  haec  dormi- 
tantibus  animae  ocuhs  aspicitis?  quid  taha  surdis  sensuum  auribus  auscultatis?  discutite, 
quaeso,  tenebrosam  atramque  cordis  vestri  caliginera  teporis,  ut  veritatis  et  humihtatis 
praefulgidum  himen  videre  possitis.     Christianus  non  mediocris,  sed  perfectus,  sacerdos 

F.Mi.  14, 12. noii   vihs,    sed    summus,    martyr   non    scgnis,   sed  praecipuus    dicit:    nuuc    incipio    esse    20 
Christi  discipulus.     et  vos,   ac  si  Lucifer  ille  de  caelo  proiectus,  verbis,  non  potestate 
erigimini    et  quodainmodo    sub    dente    ruminatis    et   gestibus   praetenditis,    quae   antea 

^'""' '*' ";  actor  vester  dcpinxcrat,    'in   caelum',  inquiens,    'conscendain   et  ero   simihs  altissimo'. 

Kiai.  37,2r,.et  itcrum:    'cgo  fodi   ct  bilii   aquam    et  exsiccavi  vestigio  pedum   ineorum  omnes  rivos 

'aggorum'.     multo  rectius  oportebat  vos   imitari  illum  et  audire,  qui  totius  bonitatis  et   25 

psaii,:  21, 7.  humihtatis  vorc  iuvictum  cxemphir  est,  diccnteiu  per  prophctam :  'ego  autcm  sum  vcr- 

'mis  et  non  homo,  opprobrium  horainum  et  abiectio  plebis'.   0  mirabile  quoddam  dixisse 

eum  opprobrium  hominum,  cum  omnis  mundi  opprobria  deleverit:  et  iterura  in  euangelio. 

/0/1.  5,30. 'non  possura  ego  a  me  ipso  facere  quicquam',  cum  ipse  coaevus  patri  ac  spiritui  sancto, 

communis    eiusdemque   substantiae,   caelum    et   terram    cum   orani  eorum    inaestimabili  ■'<> 
£«(.  ;o,9.  ornaraento  fecerit,  non  alterius  sed  propria  potestate  :  et  vos  arroganter  verba  exaltasse, 
75  propheta  dicente:    'quid   superbit  terra   et   cinis?'     Sed  ad  propositum  revertar:    quis, 

'^"■'"""i^-ilmqua.m ,   ex  vobis,   ut   Smyrnensis   ecclesiae   pastor  egregius  Polycarpus  Christi  testis, 

AD(H)P  {om.  28  et  iterura  ...  32   cinis)  Q 

leinstest.  vl  'H  cnms]  APQ,  qne £>  3  coiifusi]  ^Z>,  suttusi  Py  suut]  esscnt  P        eius] 

ei  D  iiun  solnm  .  .  .  sacenlotes]  enibescetis  in  comparatione  eius  non  dico  solummotlo  uos  uocaii  sacer- 
dotes  A         putaliitis]  pectaljitis  D  4  esse  om.  A  .5  a  om.  l>        roniam  usque  A         depugno]  APQ, 

I)ugno  D  G  colligatus]  APQ,  ligatus  D        leopai-dus  militis  D         datis]  elatis  A  8  bestie  que  mihi 

parautur  A  S)  mittentur  A  lic.  frui  A  oarnibus  meis]  PQ,  carnes  carnibus  meis  D,  nostris  carnibus  A 
ego  om.  D  1 1  attingre  Q  (em.  U),  tangere  A  et  om.  P  12  quod  D  nunc]  APQ,  tunc  D  12/13  ohr. 
disc.  es.se  ^  13  fate.scat  ^  s\n\-\ts\\f]  DP  cum  Eujino,    spiritualis  y,    spirituales  A  in  o»j.  ^IP 

14  mer.  ad.  A  bestiae  AP  ItJ  compleantur  AP,    cuuuilentur  Ilufuuis         quid   ad  liaec]    quid   queso 

Iiec  o  presulcs  yl  17  aspicitis  om.  4  ascultatis  .17.'  18  teporis]  Py,    temporis />,    07n.  A  et 

huni.]  luunilitatis(|uc  v4  20/21  chr.  gsscA  21  ac  [om.  D')  sij  tanquam  .A         lucifer  i)o«i  proiectus />, 

ins.  ante  ille,  sed  rursum  del.  D^  23  actor]  DQ,    auctor  AP       depinxerat]  d.  inanitcr  A  24  uestigio 

{Q,  uestigia  DP)  ped.    mcor.]  ped.  meor.  uestigio  A  25  aggeris  A        nmlto]  enimuero  multos  A  27  0 

rnir.  q.  dixisse  eum]  0   q.   admirabile    se    uocasse  4  28  cum  onmis]  qui  tocius  A         probra  diluerat  .4 

et  it.  in  eu.]  in  euangelio  uero  A        29  ego]  e.  iuquit  A       ipse  oni.  A       ac  sp.]  spirituique  A  30  cora- 

munis  e.  q,  s.j  e.  q.  s.  existeus  X  ineffabili  4  31/32  oxaltasse  pr.  dicente]  extollitis  ncc  prophetam  auditis 
dicentemvl  ;i2  quid)  .1^,  quo  O        sed]  sed  ut  P       renertatur  7>,  reuertamur  ^l  33  testis  .  .  .  «9,  2 

di.tit]  t.  exnnuis  christi  caritate  ropletus  humane  mensam  apposuit  militibus  ad  tormenta  eum  auide  trahenti- 
bus  obiectns  ueio  tlammis   clauis  se   couantibus  configere  dixit  sinite  ^ 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  69 

mensam  humanc  lirtspitibus  ail  ignem  cum  aviclc  trahcntibua  apposuit  ct  obiectus 
flammis  pro  Clirisli  caritatc  dixit:  •ijui  dcilit  milii  ignis  ferrc  supplicium.  dal)it,  ut  sinc 
'ilavorum  contixionc  flammas  immobilitor  pcrferam".  unum  adhuc  practer  nuignam  verbis 
vohius  sanctorum  silvam  exempli  gratia  ponam,  Basilium   scilicet  Caesaricnscm  episco- ^/"4""' *' '' 

5  pum,  qui,  cum  ab  iniquo  principc  minac  huiuscemodi  iutcntarcntur,  quod,  nisi  in  cras- 
tinum  Arriano  caeuo,  ut  ceteri,  macuUiretur,  esset  omniuo  moriturus,  dixisse  fcrhir: 
'ego  sane  ero  cras,  qui  hodie  sum:  tu  te  utinam  non  mutares'.  et  iterum:  'utinam 
'habercm  aliquid  digni  muneris,  quod  offerrcm  huic,  qui  maturius  Basilium  dc  nodo 
"foUis  huius  absolveret'.     (|uis   cx   vobis  apnstolici  scrmonis  rcgulam,    quac  ab  omnibus 

10   semper  sanctis  sacerdotibus  quibusquc    temporibus    cxtantibus    immanam    suggcstionem 
praecipitanter  ad  nequitiam  festinantem,  recutientibus  servata  est,  in  concussione  tyran- 
norum  indiruptc  custodivit,  hoc  modo  diccns :  'oboedire  oportet  magis  dco  quam  hominibus'.  ^».  i,  10. 
Igitur  confugicntcs  solito  morc  ad  doniini  miscricordiam  sauctorumquc  [inipiictarum  cius  76 
voces,  ut  illi  pro  nobis  ovaculorum  suorum  iacula  inperfectis  pastoribus.  ut  antea  tyrannis, 

15  ipiis  compimcti  saucntur,  hbrcnt.  vidcamus  quid  dominus  per  propiu'tas  ad  dcsidcs  ct 
iuhouestos  sacerdotes  ct  uon  bcnc  populum  tam  cxcmpla  qua!u  vcrl)a  docentes  minarum 
loquatur.  nam  et  Heli  ille  sacerdos  in  Silo  pro  eo,  quod  non  digno  deo  zelo  severe 
in  filios  contcmncntcs  dcum  ultus  fuerat.  sed  molHtcr  ct  clcmcntcr.  utpote  patenio 
affectu,   admonuerat,  tali  auimadversione   damnatur,    dicentc    ad   cum   proplieta:  'haec '^•^""'"•-■^- 

20  'dicit   dominus:  manifeste   ostendi    me    ad    domum  patris   tui,    cum   essent  in  Aegypto 
'servientes  Pharaonis,   et  elegi   domum  patris   tui   ex  omnibus    tribubus  Isracl  mihi  in 
'sacerdotio'.     et  post  pauca:  'quare  respexisti  in  incensum  meum  et  iu  sacrificium  meum '••^"m.s.j». 
'improbo  oculo  et  honorificasti  filios  tuos  plus  quam  me,  ut  benediceres  eos  a  primordio 
'in  omnibus  sacrificiis  coram  me?"    'et  nunc  sic  dicit  dominus:  quouiam  qui  lionorificant^-^ •*'""■ -•^*'- 

25  'me,   honorabo   eos:   et   qui  pro  nihilo  habent  mo,    ad  uihilum  rcdigentur.     ccce  dies 

'venient   et   disperdam  nomcu   tuum    ct   scmen   domus   patris  tui'.     'ct  lioc  tibi  signum  i.suM.s.j^. 
'sit,   quod  veniet   super  duoa  filios  tuos  Ofni  et  Finees;  in  uno  die  morientur  ambo  iu 
'ghidio  virorum'.     si  haec  itaque  patiuntur,  qui  verbis  tantuni  subiectos  et  non  condigna 
ultione  emendant,  quid  ipsis  fiet,  qui  ad  mala  hortantur  peccando  et  trahuut?    Quid  illi  77 

30  quoque  perspicuum    cst   vero  vnti   post  expletionem    signi  ab  codcm  pracdicti  ct  resti- 


AC  (f.  27  inde  a  r.  10  circUer  Imuiaiiiim,  sed  plerai/ue  evamierunt)  DF  {om.  29  quul  ...  70,  9  ciini)  Q 

3/4  uolaus  uerbis  magiiam  A  4/5  episcopum  om.  AP  5  ab  om.  D        Imiusmodi  F        inten- 

derentur  A  (5  raaculaientur  A  7  te]  ne  A       nou  om.  P       rautareris  A  8  oft'eram  A        maturius 

post  huius  A  9  absoluereret  D,  absoluat  A         ex  uobis]  uestrum  A  10  seraper  om.  A        quibusque 

temporibus  e.Ytantibus]  omui  tcmpure  i'        suggestionem  iis /'  11  nequicia  75  11/12  iu  concussione 

tyraniuirum]    et   incutientibus  tiranuis  ^4  12  iudirupte  (iiidisrupte  P)  custodiuit  (sic  ADP,  ciislodiuut  Q) 

anle    apostolici  A  hoc    modo    dicciisj    quae    eiusmodi  est  P,    coustauter  dixit  A  op.  mag.]  CP(J,    mag. 

op.  AD  13  igitur]  uos  i.  A        domiui]  dei  ct  domiiii  uostri  A,  domiiii  uostri  P        misericordiam  om.  AP 

14  eius  om.  A  inperfectisj  iu   iuperiectis  A  14  ut  ant.  tyranuis  om.  A  15  quis]  DP,  queis  Q, 

quibus  A  librent]  ante  quibus  A,    libereut  D  per  prophetas]  APQ,    om.  D        ,     16  bone  D  tam 

exemplis   quam  uerbis  A  minarum  om.  A  17  et  om.  A         ille  sacerdos  (sacerdotes  D)]  sac.  ille  A 

iu  silo  om.  A  deo]  dei  A  seuerc]  seruare  D,  om.  A  18  coiitemnentes  deum]  PQ,  conteniptos 

deum7^  dei  cnltus  coutcrapneutcs  ^         uultus  luerat/*,   accensus  lucrit  ^         ct  clemcnter]  clenienterquo  A 

utputa />,  et^  19  uicmuerat  7',  admouuerit  4  animaduersione]  aducrslone  7?  20  ostcndi  mc] 

ostendisti  7>         ad  domum]  domui  A  21  pharaoni  P,  in  dumo  pliaraonis  A  eligi  D  tribiibus)  A, 

ttihxis  P,  om.  DQ         isr.  milii]  ra.  i.  4  22  quare]  quia  4  23  improbo]  in  improbo  7)'  24  sacri- 

ficiis]   s.   israel  A  et  uunc  sic]  D^-Q,  et  nuuc  D^,  et  sic  P,  om.  A        honorificante  mc  D  25  lionori- 

ficabo  A      rcd.  iu  nichilum  A  27  sit  om.  A       tinees  P         27,28  in  gladio  uirorum]  gladio  A  28  si] 

set  D      tantum]  ACPQ,  tiuu  D       condigua]  C  {superesl  con  .  .)  PQ,  digua  AD  29  ipsls  liet  {slc^  CfiJPQ, 

fecit  D)]  fiet  de  ipsis  A  niala]  niagna  agcuda  A  peccando  posl  traliuiit  A         quid  illi  .  .  .   70,  1   pro- 

hibitoque]  persplcuum  quoqiic  est  qnod  illl  ucrldlco  uati  obtlglt  qul  missus  a  iudea  ut  prophctaret  in  betliel 
post  explicationcm  .  .  .  Impio  regi  prohibitusque  A 


70  GILDAE  SAPIENTIS 

tutionem  aridae  manus  impio  regi  misso  a  ludaea  prophetare  in  Betliel  proliibitoque, 
ne  quid  ibidem  cibi  gustaret,  ae  decepto  ab  alio,  ut  dicebatur,  propheta,  ut  parum 
'■  "■.^lil' quid  panis  ct  aquae  sumeret,  obtigit,  dicente  ad  eum  suo  hospite:  'haec  dicit  dominus 
'deus:  quia  iuoboediens  fuisti  ori  domini  et  non  custodisti  mandatum,  quod  praecepit 
'dominus  deus  tuus  et  reversus  es  et  comedisti  panem  et  bibisti  aquam  in  hoc  loco,  in  5 
'quo  mandaveram  tibi,  ne  manducares  panem  nec  biberes  aquam,  non  ponetur  corpus 
•tuum  in  sepulcro  patrum  tuoruni.  et  factum  est',  inquit,  'postquam  manducavit  panem 
'et  hibit  aquam,  stravit  sibi  asinam  suam  et  abiit:   et  invenit  eum   leo   in   via   et   oc- 

78  'cidit  eum?'     Esaiam  quoque  sanctum  proplietam  de  sacerdotibus  hoc  modo  loquentem 
^*,^; J  audite :    "vae  impio   in   maluni,    retributio   cnim   nuxnuum    eius  fiet  ei.     populum  meum   lo 

'exactores  sui  spoliaverunt  et  mulieres  dominatae  sunt  eius.  popule  meus,  qui  beatum 
'te  dicunt,  ipsi  te  decipiunt  et  viam  gressuum  tuorum  dissipant.  stat  ad  iudicandum 
'dominus  et  stat  ad  iudicandos  populos.  dominus  ad  iudicium  veniet  cum  senibus  populi 
'sui  et  principibus  eius.  vos  depasti  estis  vineam  meam,  rapinar  pauperis  in  domo  vestra. 
•quare  atteritis   populum   meum  et  facies   pauperum   commolitis?    dicit   dominus   exer-    15 

•f'""- w. 'cituum'.  et  item:  'vae  qui  condunt  leges  iniquas  et  scribentes  iniustitiam  scripserunt, 
'ut  opprimerent  in  iudicio  pauperes  et  vim  facerent  eausae  humilium  populi  mei,  ut 
'essent  viduae  praeda  eorum   et  pupillos  diriperent.     quid  facietis   in  die  visitationis  et 

/r^ai.  2«, 'calamitatis   de   longe   venientis?'     et  infra:  'verum   hi  quoque  prae  vino  nescierunt  et 

'prae  ebrietate   erraverunt,   sacerdotes  nescierunt  prae  ebrietate,  absorpti  sunt  a  vino,   20 
'erraverunt    in    ebrietate,    uescierunt    videntem,    ignoraverunt   iudicium.      omnes    enim 

79  'mensae  repletae  suut  vomitu  sordium,  ita  ut  non  esset  ultra  locus.'    'Propterea  audite 
■^*"*'"  "■'verbum  domini,  viri  illusores,  qui  dominamini  super  popukim  meum,  qui  est  in  Hieru- 

'salem.  dixistis  enim:  percussimus  foedus  cuni  mortc  et  cum  inferno  fecimus  pactum. 
'flagellum    inundans    cimi    transierit,   non   veniet   super   nos,  quia  posuimus  mendacium   2.'» 

Fsai.  26,  'spem  nostram  et  mendacio  protecti  sumus.'  ct  post  aliquanta :  'et  subvertet  granclo 
'spem  mendacii  et  protectionem  aquae  inundabunt,  et  delebitur  foedus  vestrum  cum 
'morte   et  pactum  vestrum   cum  inferno  non  stabit:  fiagclhim   inundans  cum  transierit, 

£wi^29, 'eritis   et   in  couculcationem:    quandocumque   pertransierit,   tollet  vos\     et  iterum:    'et 

'dixit  dominus :  eo  quod  appropinquat  populus  iste  ore  suo  et  labiis  glorificant  me,  cor   30 
'autem  eorum  longe  est  a  me :  ideo  ecce  ego  addam ,   ut  admirationem   faciam  populo 
'huic  rairaculo  grandi  et  stupendo.     peribit  enim  sapientia  a  sapientibus   eius    et   intel- 
'lectus   prudentium  eius  abscondetur.     vae  qui  profundi  estis   corde,  ut  a  domino  abs- 
'condatis  consilium,    quorum  sunt  in  tenebris  opera  et  dicunt:   quis  videt  nos?   et  quis 

^«"'•_5«. 'novit  nos?    perversa  enim  haec  vestra  cogitatio'.     et  post  aliquanta: 'haec  dicit  dominus:   35 
'caelum  sedes  mea  et  terra  scabellum  pedum  meorum  est.     quac  ista  est  domus,  quam 
'aedificabitis   mihi?     et   quis    erit    locus    quietis    meae?    omnia    liaec   manus    mea    fecit 


AO  (/.  2S  inde  a  v.  11  pule  (!)  ineus)  DP  [incipU  9  es.aiam,  om.  33  uae  ...  71,  (5  est)  Q 

1  prohibito  quia  IJ  2  quid]  ACPQ,  quis  i>       decepto  ab  alio  ut]  deceptus  a  quodam  qui  A       dice- 

batur]  AC,   dicibatur  (,',   dicitur  D  3  obtigit  post  uati  (vide  ante)  A  suo  hospite]  predicto  propbeta 

liospite  suo^l  4  ori  domini]  AQ,  deo  D,  inc.  C  5  dom.  deus  tuus]  tibi  dom.  Aeus  A         et  reuersus 

es  om.  A  G  mandauerat  ^  8  sil)i  om.  A         inuenit]  AQ,  inZ),   inc.  O  9  isaiam  ^,  ysaiam  i) 

saiictuiu  nm.  I),  inc.C  10  enim  um.A         manum />  11  exactorisA        spoliarunt -P        eius]  eis 

vulg.  vers.  12  et  {CPQ,  ut  D)  stat  a.  i.  populos  domiuus   om.  A  14  pauperam  A  15  dicet  Q 

16  iterum  AP  coudiunt  -1  17  causae]  AC  (spatio  requiritur)  PQ,   om.  D  mei]  ACPQ,    om.  D 

18  prede  A  19  hii  AD  20  a  uiuo]  animo  A  23  illusores]  AC  (.  .  .  sores)  PQ ,    illusiores  D 

24  dixisti  U      cum  inl'.]  ACPQ,  non  inf.  D  25  uenie  A         nos]  ACPQ,  uos  D  28  iuferno]  ACPQ, 

in  infcrno  J>       non  stubit  ante  pactum  A  29  et  in]  ei  iu  AP  cum  vers.  vulg.       pertransierit]   trausierit  A 

.30  appro|iin(iuauerit  A  glorificat  A  31  eorum]  eius  A  ideo]  idcirco  A  ego  addam]  ACD^^PQ, 

uirgo  adam  J>'  32  buie]  AVPQ,  om.  L>         34  in  ten.  sunt  A  35  euim  haec]  est  euim  ista  A        haec 

dicit  ...  71,  1  dicit  domiuus  om.  A  37  meaej  mei  Q,  me  D,  def.  C 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  71 

'et  facta  sunt  univcrsa  ista,  dicit  dominus.  nd  (jueni  anteni  aspiciam  nisi  ad  paui^er- 
'culum  et  contrituni  spiritu  et  trementeni  s(n-niones  meos'.'  qui  immolat  bovom,  quasi 
'qui  intcrticiat  virura:  qui  nnietat  pecus,  quasi  qui  excorcbret  canem;  qui  offert  oblatio- 
'nem,  quasi  qui  sanguinem  suilhim  offerat:    qui  recordatur   thuris.    quasi    qui    henedicat 

h   'idolo.     liaec  omnia  elegerunt  in  viis  suis  ot  in  abominationrbus    suis  anima  oorum  de- 
'lectata  est'.     Hicremias  quoquc  virgo  prophetaquc  qnid  insipientibus  loquatur  pastoribus,  W 
attendite:    'hacc   dicit   dominus:    quid   invenerunt   patres   vestri    in   nie    ini((uitatis,    (piia /^r.  i-. 5. 
•elongaverunt  a  me  et  ambuhxverunt  post  vanitatem  et  vani  facti  sunt?'  et  paulo  post: 
■ct  ingressi  contaminastis  terram  meam  ct  hereditatcm  meam  posuistis  iii  aboniinationem. /,r.  i-,?-;». 

w   'sacerdotes  non  dixerunt:  ubi  est  dominus?    et  touentes  legom  nescierunt  me  et  pastores 
•praevaricati  suut  in  me.    proptoroa  adhuc  iudicio  contendam  vobiscum,  ait  dominus,  et 
'cum    filiis   vestris    disceptabo\     item  post  aliquanta:    'stupor   et   mirabiha    f\icta  sunt  in'/,'- ''■^"- 
'terra;  prophetae  praedicabant  mendacium  et  sacerdotcs  apphuulebant    manibus  suis  ct 
'popuhis   meus   dilexit  taha.     quid  igitur   fiet   in   novissimis  eius  ?'     'cui  loquar  ct  con-  /,.r. «, ;«. 

15   'testabor,   ut   audiat?    ecce   incircumcisae    aures    eorum    et    audire    non  possunt.     ecce 
'verbum  domini  factuni  est  iUis  in  opprobrium  et  non  suscipiunt  illud';    quia  extendam  j':;;!,^' 
'manum   meam    super    habitantes  terram ,  dicit  dominus.      a  minore    quippe    usque  ad 
'maiorem    omnes   avaritiae  student  et   a   propheta   usque   ad  sacerdotem  cuncti  faciunt 
'dolum.     et  curabant  contritionem  fiUae  populi  mei   cuni  ignominia  dicentes:  pax,  pax, 

M  'et  non  erit  pax.     confusi  sunt,    qui   abominationem  fecorunt.      quin    potius    confusionc 
'non  sunt  confusi  et  erubescero  nescierunt.     quam  ob  rem  cadent  inter  ruentes,  in  tem- 
'pore  visitationis  eorum  cornient,   dicit   dominus'.     et  iterum:  'omnos  isti  principes  de- '/1^^,^ 
'clinantium  ambuhmtes  fraudulentor  aes  et  ferrum  universi  corrnpti  sunt,  defccit  suffla- 
'torium  in  igne,  frustra  conflavit  conflator,  mahtiae  autem  eorum  non  sunt  consumptae. 

25    •argentum  reprobum  vocate  eos,  quia  dominus  proiecit  illos'.    et  post  pauca;    'ego  sum,  {j^jy 
'ego  sum,  ego  vidi,  dicit  dominus.    ite  ad  locum  meum  in  Silo,  ubi  habitavit  noraen  meum 
'a  principio,  et  videte  quae  fecorim  ei  propter  malitiara  populi  Tuei  IsraeL     et  nunc  quia 
'fecistis  omnia  opera  haec.  dicit  dominus ;    et  locutus   sum   ad  vos  mane  consurgens  et 
'loquens  et  non  audistis,  et  vocavi  vos  et  non  respondistis,  faciam  domui  huic,  in  qua 

30   'invocatum  est  nomen  meum  et  in  qua  vos  habetis  fiduciam,  ot  loco,  quem  dedi  vobis 
'et  patribus  vcstris,  sicut  feci  Silo  ct  proiciam  vos    a  facio  mea'.     Et  itokiann:  'filii  moi  bt 
'exiorunt   a   me   et  non  subsistunt,    ot  non   est  qui  extcndat   ultra  tentorium  meum  ctsi.' 
'erigat  pelles  meas,    quia  stulte  egerunt  pastores   et   dominum  non  quaesierunt.     prop- 
'terea    non    intellexerunt   et  grex  eorum   dispersus   est'.     ot  post  aliquanta:   'quid   est|^''-"'"- 

35  'quod  dilectus  meus  in  domo  mea  facit  scelera  multa?  nuraquid  carnes  sanctae  auferent 
'a  te  mahtias  tuas,  in  quibus  gloriata  cs?  ohvam  uberem  pulchram  fructiferam  specio- 
•sam  vocavit  dominus  nomen  tuuni.     ad  vocem  loquelae  grandes  exarsit  ignis  in  ea  et 


AC  (/.  29  inde  a  v.  2  circ.  bovein,  f.  30  inde  a  v.  31  pioieiam)  DP  (incipit  6  liieremias,  deficil  19  m 
dolum)   Q 

1  lespitiaiii  A  2  fnii  inimolal  ...  5/6  delectata   est   uvi.  A  i  exteiebat  /'  5  idolo]  CQ, 

ydola  L>  eligeiuut  DQ  6  est]  ('Q,    vm.  D  7  liaec  dicit]  liaec    iiiquiens  P,    luic  iuqiiiens  dicit  A 

8  elongaueiuut]  se  e.  P        et  ambulaueruut  om.  A  'J  et  iugr.J  ingr.  ^l         posuistis]  .1 PQ,  j.oluistis  /', 

po  .  .  .  .  C        in  abom.  anU  posuistis  A  10  domiuus]  deus  ^l  U  propterea  .  .  .  domiuus  post  12 

disceptabo  ,1         adhuc  om.  .4         coutendebam  P        ait]  dicit  J  12  item]  et  4  U  uouissimo -IP 

16  iu  om..  A  quia]  et  A  18  cuncti]  omnes  .4  20  et  nou  erit]  cuin  uon  esset  A        qui]  quia  A 

21  interl  iu  terra  A  22  omues  ...  33  egerunt  om.  A  24  couflauit]  conflant  P  2.5  uocate]  C(i, 

uocat  /'  26  ite]  V,   iste  D  silo]  C  (spatio  requiritur)  Q,   iosaphat  sylo  P  28  consurgens]  Q, 

surgeus  /'  29  non  aud.]  aud.  D  30  loco]  (J,  in  loco  D  33  et  om.  A  34  iutellexeruntj 

intellexeruut  ueglexerunt  A  35  quod]  C'y,   quid  A,  uobis  D       dilectus]  AD,  dilestus  Q       faciat  A       num 

quid  .  .  .  72,  2  deuoraudum]  et  inlra  A        saucto  D  36  oliuamj  CQ,  obiuam  D  37  uocabit  traditur 


ler.  14,  £,. 
I3~tr,. 


72  GILDAE  SAPIENTIS 

/<i-.i2,9.  yo. 'conibusta   sunt   fVutctu  (mus\     et  iteruni:    'vcnito,  congrogamini ,  onines  bestiae  terrae, 

'properate  ad  devoranduni.     pastorcs  multi  demoliti  sunt  vincam  meam,  conculcavcrunt 

'partuni  inoiun,  dederunt  portionem  mcam  dosiderabilcm  in  dosortum  solitudinis'.    itemque 

/»r.  M,jo. 'loquitur :  'liaco  dicit  dominus  populo  liuic,  qui  dilcxit  movore  pedes  suos  et  non  quicvit 

'et  domino  non  placuit.  nunc  recordabitur  iniquitatum  oorum  et  visitabit  peccata  illo-  s 
rum'.  'proi)hctac  dicunt  cis:  non  videbitis  gladium  ct  famcs  non  crit  in  vobis,  sod 
'pacem  veram  dabit  dominus  vobis  in  loco  isto.  ot  dixit  domiuus  ad  mc :  falso  pro- 
'pbetae  vaticinantur  in  nomine  mco,  non  misi  cos  ct  non  praecopi  ois,  visionem  men- 
'dacem  et  divinationem  ct  fraudulcntiam  ct  seductioncm  cordis  sui  prophetant  vobis. 
'idco  hacc  dicit  dominus:  in  ghidio  et  famc  consumcntur  prophetae  illi  et  populi,  quibus  lo 
'prophetaverunt,  proiecti  erunt  in  viis  Hierusalem  prae  fame  et  gladio,  et  non  erit  qui 
S2  'sepeliat'.     Et  iterum:    'vac  pastoribus ,  qui   disperdunt   et  dilacerant    grcgem    pascuae 

"^ 'mcae,    dicit    dominus.     idco   hacc  dicit   dominus   deus  Israel  ad  pastorcs  qui  pascunt 

■popuhmi  mcum  :  vos  dispersistis  grcgcm  mcum  ct   ciccistis  eos  et  non    visitastis    illos. 
'  11—20 ''&<ic&-i  ego  visitabo  super  vos  malitiam  studiorum  vestrorum,  dicit  dominus'.     'propheta  is 
'namque  et  saccrdos  polhiti  sunt  ot  in  domu  mea  inveni  malum  eorum,  dicit  dominus: 
'et  idcirco  via  eorum  erit  quasi  lubricum  in  teuebris  ,    impellentur   onim  et  corruont  in 
'ea,  afferam  cnim  supor  cos  maha,  annum  visitationis  eorum,  dicit  dominus.     et  in  pro- 
'phetis    Samariae    vidi    fatuitatcm,    ct    prophctabant    in    Baal    ct    docipiobant    popuhim 
'meum  Jsracl.     ot    in    })rophctis    lerusalom  vidi    simiiitudinom   adulterium    et  itcr  mcn-   20 
'dacii:   ot  confortaverunt  manus  pessimorum,  ut  non  converterentur  unusquisque  a  malitia 
'sua:    facti  sunt   mihi    omncs  Sodoma    et    habitatorcs    oius    quasi  Gomorrha.     proptcrea 
'haec  dicit  dominus  ad  prophctas:    ecce   ego  cibabo    cos   absinthio  et  potabo  eos  felle. 
'a  prophetis  enim  lerusalem  est  egressa  pollutio  supcr  omnem  tei-ram.     haec  dicit  do- 
'minus  excrcituum:  nohtc  audire  vorba  prophetarum,  qui  prophctant  vobis  et  dccipiunt   -'• 
'vos:  visioncm  cnim  cordis  sui  loquuntur,  non  de  ore  domini.     dicunt  enim  his,  qui  me 
'blasphcmant,  locutus  est  dominus:  pax  erit  vobis:  et  omni,  qui  ambulant  in  pravitate 
'cordis  sui,  dixerunt:  non  veniet  super  eos  malum.     quis  enim  affuit  in  consilio  domini 
'et  vidit  et  audivit  sermonem   eius?     quis  consideravit  vcrbum  ilhus   et  audivit?     eccc, 
'turbo  dominicac  indignationis  cgrcditur  et  tompestas  crumpens    super   caput   impiorum   3o 
'veniet:  non  revertetur  furor  domini,    usqui;    dum   faciat    ct    usque  dum  compleat  cogi- 
^•5  'tationem    cordis   sui.     in    iiovissimis  dicbus  intclicgetis  consilium  cius'.     Parum  namquc 
cogitatis   vcl    facitis,    quod   sanctus    quoquc    loel    monens    inertes  sacordotos   ac    detlcns 

/ot(  y,  j-/:j.  detrimentum  popuh  pro  iniquitatibus   eorum    edixit:   'expergiscimini,    qui    estis   ebrii  a 

'vino  vestro,    et  ploratc    ot  lamentamini    omnos,   qui    bibitis  vinum  in  ebrietatem,  quia  as 
'ablata    est    ab   ore    vestro   iucimditas    ct    gaudium.     lugcto,  sacordotes,    qui    dcsorvitis 
'altario,  quia  iniscri  facti  sunt  campi.     lugeat  terra,  quia  miserum  factum  est  frumcntum 
'ct  siccatum  ost  vinum,  diminutum  est  oleum,  aruerunt  agricolae.     lugote,  possessiones, 
'pro  tritico  et  hordco,  quia  pcriit  vindcmia  ex  agro,  vitis  arefacta  est,  ficus  diminutae 


AC  (fmU  c.  V.  22)  DP  (redit  3.3  saiictas,  um.  38  lugete  ...  73,  3  arescerent)  Q 

'2  properHteJ  CQ,  preparate  /'         uin.  raeam]  ACQ,  uiueam  D  3  desertu  .4  4  haec  dicit  .  .  . 

7  isto  om.  A       mimere]  CQ,  noucie  /'  .5  6  illorum]  CQ,  eorum  i>  6  famis  7'  7  uobis]   in  uobis  D 

7/8  pr.  fal».  A  8  et  nou|  unn  l>,  uec  ,1         eis]  euis  D  8/9  mendacem  om.  ,4  9  fraudulencia  D 

11   proplietauoruntj   predicaueruut />  12  disperguut  .4  13  israel  om.  A  Ki  doniu]  !>,  domo  4(J 

iuueui]  iuuentum  cst  .4  18/Ii>  et  iu  proplietis  ...  33  facitis  om.  A  21   conuerterentur]  C('?)D, 

c.onncrteretur  Q  22  sua  om.  D         gcirmorra  l>  26  locuntur  D         liiis  /)  27  ambulat  vers.  vuhj. 

28  eos]  co  1),  nos  vers.  viUij.  33  quod  s.  rj.  iud ]  quid  quoque  sanctus  iohel  [iroplieta  A  mouens  D 

ac]  et  P  34  dixit  i",  deuuntiat  atteudite --1        expergiscemini  4  3.')  uestro  o)h.  ^l       bibistis  uinum  i' 

37  altari  Af  37/38  frumeutuui  ct  s.  (exsiccatum  A)  est  om.  D  ,'!8  deminufnm  ,4         aruerunt]  AQ, 

et  nrueruut  i>,  aruere  f  39  perit  t) 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  73 

'siint:    gTan;it;i    ct    p:»lmii    ct    nuiliiin    ot    omniiX    ligna    agri    iirclactii  siiiit.  (niDniani   ron- 
'fudeiunt  g;iudiuin  filii  liomiiumr.     quac  omnia  sijiritiiiitcr  intcllcgcnilii  crunt  voljis,  ne 
tiim  pestilenti  famc  vcrbi  dei  aniniae  vestrae  aresccrcnt.     et  iterum :  'Hete,  sacerdotes,  hti  s,  n. 
'qui  deservitis  domino,  dicentes:  parce,    domine,   populo    tuo    et    nc    dcs    hcreditatem 

i   'tuam  in  opprobrium  et  ne  domincntur  corum  gcntes,  uti  ne  dicant  gcntes;  ubi  cst  deus 
'corum'.'"     sed  liaec  vos  nequiiquam  iiuditis,  scd  omnia,  quibus  propcnsius  divini  furoris 
indignatio  inardescat,  admittitis.     Quid  etiam  sanctus  Oscc  prophcta  saccrdotibus  vestri  81 
moduli   dixerit,  signanter  attenditc:   'iiudite  haec,  sacerdotes,  et  intendat  domus  Isracl  o,.  .5, ;. 
'et  domus    regis,    infigite    auribus  vcstris,    quoniam    ad    vos  est  iudicium ,  quia  laqucus 

10   'facti  estis  specuhxtioni  ot  vclut  retiacuhim    extensum   super  Thabor':    quod    indicatores 
venationis   confinxeruut.     Vobis   etiam   a   domino   alienatio   huiuscemodi   intendatur  per  85 
prophctam  Amos  diccntem:    'odio  habui  et  repuli   dies   festos  vestros    et    non  iiccipiam  ■^""'j  ■'■ 
'odorcm  in    sollemnibus  convcntioniljus    vcstris,   quia    etsi   obtulcritis   hoh)ciHistoni;it;i  ct 
'hostias    vestras,    iioii    ;iecipi;iin    ca.      et    salutare    declarationis    vestrac    iioii   aspiciiim. 

i'>   'tninsfer   a   me    sonum   cantionum    tuarum,   et   psalmuin   organum    tuoruin  iioii  ^iudiain'. 
famis    etenim    evaugelici  cibi,  cuhna  ipsa  vestrae  animac  visccra  excomedens  grassatiu- 
in  vobis,    sicut  supra  dictus  propheta  praedixit.     'ecce',  inquiens,   'dies  veniunt,  AicW,  Anws  s,ii. 
'dominus    et    inmittam   faniem   in   terram,   non   famem    panis    nequc   sitim   aquac,  sed 
'famcm    in    audiendo   vcrbum    dei    ct  movebuntur   aquae    a  inari  usquc  ad  marc  et  ab 

20  •aquilonc  usque  ad  orientem,  percurreut  quaerentes  verbum  domini,   ct  non  invenient'. 
Auribus  quoque   percipite  sanctum  Micheam   ac  si  caelestem   quandam  tubam  adversus  86 
subdolos   populi    principes    concisius    personantem:    'audite   nunc',    inquiens,    'principes  ^"^j'.;  •'■ 
'domus  lacob:   nonne  vobis  est,  ut  cognoscatis  iudicium  odientibus  bona    et  quaerenti- 
•bus    maligna,    rapientibus    pelles   eorum    ab    eis  et   carnes  coruin   ab  ossilius  eorimi? 

s.i  'qucm;Klmoduin  comederunt  carncs  plcbis  meae  ct  pelles  corum  ab  eis  excoriavcrunt. 
'ossa  corum  confrcgerunt  et  laiiiaverunt  quasi  carnes  in  olla?  succlamabunt  ad  dcum 
'et  non  exaudiet  eos  et  avertet  faciem  suam  ab  eis  in  illo  tempore,  propter  quod 
'mahtiose  gesserunt  in  adinventionibus  suis  super  ipsos.  haec  dicit  dominus  super 
'prophetas,    qui  seducunt   populum  meum,    qui   mordent  dcntibus  suis  et  j^raediciint  in 

30  'eum  pacem,  et  non  est  data  in  os  eorum:  excitavi  in  cum  bellum.  propterca  nox 
'erit  vobis  cx  visionc  et  tencbrae  vobis  erunt  ex  divinatione  ct  occidct  sol  super  pro- 
'phetas  et  coutenebrescet  super  eos  dies  et  confundentur  videntes  somnia  et  deride- 
'buntur  divini  et  obtrectabunt  adversus  omnes  ipsi,  quoniam  non  erit,  qui  exaudiat  eos, 
'si  non  ego  implevero  fortitudinem  in  spiritu  domini  et  iudicio  et  potestate,  ut  annun- 

35   'tiem   domui  lacob   inipietates  suas   et   Israel  peccata   sua.     audite    haec  itaque,  duces 


ADP  (om.  ad  3  aresoerent  et  14  et  salutare  ...  20  iuuenieut  et  28  haec  ...  74,11  praeparat)  Q 

1  grana  A        ligna]  mala  A         quoniam]  qm  D  1/2  confundunt  A  2  gaudium]  gladium  D 

spiritaliter]  .41»,  spiritualiter  Q  erunt]  Q,  sunt  D,  erant  A  3  dei]  domini  .4  4  domino]  deo  D, 

om.  A       populo]  parce  populo  A         ."j  et  ne  dominentur]  Q,  et  dominentur  P,  et  dominetur  D,  ut  dominentur  A 

i.ti  n.  d.  gentes]  ne  dicatnr  inter  gentes  .(  6  audietis  D         7  admittetis  D         0  infugite  D       laqueum  A 

II)  retiaculum]  .4^,   reciaculum  D,  ratiunonlnni  P         super  thabor]   vers.  vulr/.,  super  retaberium  DQ,  om.AP 

10,11   quod  i.  u.  confin.\erunt]  DQ,  et  uictimas  declinastis  in  profundum  A  (ex  vers.  vul<j.),  om.  P         11  etiam] 

et  D        huiusmodi  A         iutenditur  AP  12  odio]  ideo  A         non  om.  D  13  soll.  conu.]  sollempni- 

tatibus.l  holocaustaO  14  declinationis  .4  aspiciam]  ^'(?,    .■iccipiam  .!■,    accipiam  aspic.am /) 

15  ca..tatin.„.m  .4  organoru.n  A         audiam]  AQ,  accipiam  D  16  famis  .  .  .  animae]  ipsa  enim  d.ra 

fames  eu.  eibi  anime  uest.-c  .1       eteni.n)  est  ibi  D         17  inquid  D         19  in  audiendo]  audiend.  .4       et  moue- 

huutur  ...  -20  i..uenie..t  om..  A         moue..tur  1>        aq.iae  0»..  D  22  concisuis  P,  consicius  />,  fidut.ns  A 

audite   ...   3.'S  peccata    sua    om.   A  24    ah]    ex  D  28  adi>.ue..tionih«s]  Q,    adue..t.on.hus  Z^P 

29  sedecunt  D  31  sol  om.  D  32,33  deridehu..t  2>  33  ipsi]  Q,  isti  D  34  spiritu  do.......]  Q, 

domi..i  nomine  spiritu  D  35  israel]  i..  isr.  D        itaque  om.  A        duces]  AQ,  priucipes  D 

10 

CHBONICA   III. 


74  GILDAE  SAPIENTIS 

'domus  lacob,  et  rcsidiii  doimis  Isnicl,  qui  al)nminamini  iudicium  ct  omnia  rccta  per- 
'vcrtitis,  qui  acdificatis  Sion  in  sauguinc  ot  Hicrusalem  in  iniquitatibus:  duces  cius 
•cum  muncribus  iudicant  ot  sacerdotcs  cius  cum  mercede  respondebant  et  prophetae 
'eius  cum  pecunia  divinabant  et  in  domino  requiescebant  dicentes:  nonne  dominus  in 
'nobis  cst?  non  venient  super  nos  mala.  ideo  propter  vos  Sion  sicut  agcr  arabitur  et  5 
•llierusalem  sicut  spccula  pomarii  erit  et  mons  domus  sicut  locus  silvae'.  et  post  ali- 
.tfKA.7,i-j. quanta:  'heu  me,  quia  factus  sum  sicut  qui  coliigit  stipulam  in  messe  et  sicut  racemus 
'in  vindemia,  cum  non  sit  botrus  ad  manducandum:  primitiva,  heu  me,  anima  quia 
'pcriit  tcrrenis  oporibus,  semper  peccatorum  revcrentia  exoritur  reverens  a  terra,  et 
'qui  corrigat  iutcr  homines,  non  est.     omnes  in  sanguinem  iudicio  contendunt,  et  unus-    10 

87  'quisque  proximum  suum  tribulatione  tribulavit,  in  malum  manus  suas  praeparat'.  Quid 
Sophonias  etiam  propheta  egregius  de  vestris  olim  comessoribus  disceptaverit ,  atten- 
ditc ,   dc  Hicrusalcm  namquc  loquebatur,  quae  spiritaliter   ccclesia  vel    anima  intellegi- 

Soph.  3.1. 2.  tm:  'o\  inquiens,  'quae  erat  splendida  et  liberata  civitas,  confidens  columba,  non  ob- 

'audivit  vocem  nec  pcrcepit  disciplinam,  in  domino    non  confisa   est  et  ad  deum  suum   15 

sopii.3,3~5.^non  accessit'.  et  id  quare,  ostendit;  'principes  eius  sicut  leo  rugientes,  iudices  sicut 
•lupi  Arabiae  non  relinquebant  in  mane ,  prophetae  eius  spiritum  portantes  viri  con- 
'tcmptoris,  saccrdotcs  cius  profanabant  sancta  ct  impie  agebant  in  lege.    dominus  autem 

88  'iustus  in  mcdio  eius  et  nou  faciet  iniustum:   mane  mane  dabit  iudicium  suura'.    Sed  et 
^"J^^is  beatum  Zachariam   prophetam  monentem  vos    in   verbo    dei    audite ;    'haec   enim   dicit  20 

'omnipotens  dominus:  iudicium  iustum  iudicate  et  misericordiani  et  miserationem 
'facite  unusquisque  ad  fratrem  suum,  et  viduam  et  orfanum  et  advenam  et  pauperem 
'per  potentiam  nolite  nocere  et  mahtiam  unusquisque  fratris  sui  non  reminiscatur  in 
'corde  suo:  et  contumaces  fuerunt,  ne  observarent,  et  dederunt  dorsum  stultitiae  et 
'aures  suas  degravaverunt,  ut  non  audirent,  et  cor  suum  statuerunt  insuadibile,  ne  25 
'audirent  legem  meam  et  verba,  quae  misit  dominus  omnipotens  in  spiritu  suo  in 
'manibus   prophetaruni    priorum    et    facta    est   ira  magna   a   domino    omnipotente'.     et 

^"' 2 '"' iterum :  'quoniam  qui  loquebantur,  locuti  sunt  molestias  et  divini  visa  falsa  et  somnia 
'falsa  loquebantur  et  vana  consolabantur,  propter  hoc  aridi  facti  sunt  sicut  oves,  et 
'afflicti  sunt    quoniam   non  erat  sanitas.     super  pastores   exaeervata   est  iracundia  mea  sn 

^'"^*j_'|' 'et  super  agnos  visitabo'.  et  post  pauca:  'vox  lamentantium  pastorum,  quia  misera 
'facta  est  magnitudo  eorum.  vox  rugientium  leonum,  quoniam  miser  factus  est  decursus 
'lordanis.  haec  dicit  dominus  omnipotens:  qui  possidebant,  interficiebant ,  et  non  pae- 
'nituit  eos.  et,  qui  vendebant  eas,  dicebant:  bencdictus  dominus,  et  ditati  sumus  et 
'pastores   earum   nihil  parsi  sunt   in   eis   propter   quod  non    parcam   iam   super  inhabi-  35 

AC  (/.  31  iiide  a  v.  0  leueientia)  DP  (om.  ad  11  praeparat  el.  26   in    spiritu  ...  30  sanitas   et  31  et 
post  .  .  .  75,  1  dominus)  Q 

2  in  iniq.]  iniq.  D         3  iudicabant  A         4  in  nobis]  uobis  D         5  sion  post  arabitur  A         6   spelunca  A 

et  nions  d.  s.  1.  siluae  oin.  A  7  meuse  D,  raessem  A        et  om.  A        racemos  A,  ramus -0  8  cum 

non  sit  botrus]  non  sicut  botros  .i       primitiua  ...  11   praeparat  om.  A  9  perit  i9  11  tribulauit]  CD, 

tribulat  Q  suas  praeparatj  suaut  {vel  suant)  praeparant  {vel  -runt)  D,  siia  (supra  scripta  evanuerunt) 
pparant  '''  1-2  el.   sopb.  .)  13  spiritaliter]  AP,  spiritualiter  DQ  14  era  O'  et  liberata]  et 

libera  P,  liberata  A  14/15  audiuit  A         percepit]  recepit  A         est  conf.  A  16  quare]  q.   dixerit  A 

ostendit]  CffjPy,    ostenditur  /><  eius]    eius    iu    ea  P  sicut]  ^CP^,    quasi  X)  leones /",  leones  in 

uia  A  17  arabiae]  uespertini  A  ueri  A  17/18  contemptorisj  CPQ,  contem(p)tores  AD  19  iniustum] 
iniquitatem  P,    instum  A  20  dei]  domiui  A  21  omn.  dom.]  CD,    dom.  omn.  APQ         miserationem] 

rationem  A  22  fratrem]  ACPQ,    proximum  D  23  per   potentiam    om.  P  nocere]    calumniari  P 

un.  fr.  sui]  CPQ.  fr.  sui  un.  /',  un.  fr.  A  24  dorsum]  d.  suum  A  25  degrauauerunt]  CQ,  degraua- 

runt  P,  degrauerunt  D,  .■ulgrauerunt  A  insuadibile]  indissuadihile  A  25/26  ne  audirent]  nec  obaudierunt  A 
26  suo]  CQ,    sancto  D,    sancto  ot  .1  27  domino]  d.  deo  A  29  consulabantur  D,    consulebantur  A 

hoc]  ACQ,   quod  D  30  exaceruata]  et  exacerhata  A  31  et  post  pauca  ...  75,  1  dominus  om.  A 

35  parsi]  acripai,  passi  libri,  parcebant  vers.  vulg. 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE. 


75 


'tantes    terram,    dicit    doininus'.      Quid    praeterea    sanctus    Malacliias    propiieta    vobis  89 
denuntiaverit,  audite.     'vos',  inquiens,  'sacerdotcs,  qui  spernitis  iionicn  nicuni  ct  dixistis  :■!'";'"'''• '• 
'in  quo  spernimus  nomen  tuum?  offerendo  ad  altare  mcum  pancs  poUutos :  et  dixistis;'"' 
'in  quo  polluimus  eos?     in    eo    quod    dixistis:    mensa   domini  pro  nihilo   est,   et   quae 
5    'superposita  sunt,  sprevistis:  quoniam,  si  adducatis  caecuni  ad  victimam,  nonne  malum? 
'si   ammoveatis    claudum    aut   languidum,    nonne    malum  ?     oifer  itaquo  illud  praeposito 
'tuo,  si  suscipiet  illud,  si  accipiet  personam  tuam,  dicit  dominus   omnipotens.     et  nunc 
'exorate  faciem  dei  vestri  et  deprecamini  eum :  in  manil)us  vestris  facta   sunt  haec ,  si 
'accipiam   ox    vobis  personas   vestras'.     et  iterum:    'ct   intuUstis   de  rapina  claudum  ctf^!".'''j '■ 

10  "languidum  et  intulistis  munus.  numquid  suscipiam  illud  de  manu  vestra?  dicit  dominus. 
'maledictus  dolosus,  qui  habet  in  grege  suo  masculum  et  votum  faciens  immolat  debile 
'domino,  quia  rex  magnus  ego  sum,  dicit  dominus  exercituum,  et  ncmien  meum  horri- 
•bile  in  gentibus.  et  nunc  ad  vos  mandatum  Iioc,  o  sacerdotes,  si  nohicritis  audire  et 
'ponere  super  cor,  ut  detis  gloriam  nomini  meo,  ait  dominus  exercituum,  mittam  in  vos 

is  'egestatem  et  maledicam  benedictionibus  vestris,  quoniam  non  posuistis  supcr  cor. 
'eccc  ego  proiciam  vobis  brachium  et  dispergam  super  vultum  vestrum  stercus  soUemni- 
'tatum  vestrarum'.  sed  interea  ut  avidius  organa  nequitiae  praeparetis  ad  bona,  quid 
de  sancto  sacerdote  dicat ,  si  quantuhmicunque  adhuc  interni  auditus  in  vobis  rcmanct, 
auscultate:  'pactum  meum',  inquieus,  'fuit  cum  eo',   de  Levi  namque  vel  Moyse  tiecun- 1'"'""'- -' 

20  dum  historiam  loquebatur,  'vitae  et  pacis,  dedi  ei  timorem,  et  timuit  me,  a  facie 
'nominis  mei  pavebat.  lex  veritatis  fuit  in  ore  eius  et  iniquitas  non  est  inventa  in  labiis 
'eius,  in  pace  et  in  aequitate  ambulavit  mecum  et  multos  avertit  ab  iniquitato.  labia 
'enim  sacerdotis  custodient  scientiam  et  legem  requirent  ex  ore  eius,  quia  angehis 
'domini  exercituum  est'.     nimc  item   mutavit   sensum    et  malos   increpare    non   desinit, 

25   'vos',  inquiens,  'recessistis  de  via  et  descandalizastis  plurimos  in  legc  et  irritum  fecistis  '^'''t''-  2, 
'pactum  cum  Levi,  dicit  dominus  exercituum.     propter  quod  et  ego  dedi  vos  contempti- 
'biles  et  humiles  in  omnibus  populis,  sicut  non  servastis  vias  meas  et  accepistis  faciein 
'in  lege.     numquid  non  pater  unus   omnium  nostrum?    numquid  non   deus  unus  creavit 
'nos?     quare  ergo  despicit  unusquisque  fratrem  suum?'     et  iterum:    'ecce  veniet  doini-  ■^«'^'''-  •>, 

30   'nus  exercituum  et  quis  poterit  cogitare  diem  adventus  eius?    et   quis  stabit   ad  viden- 
'dum  eum?     ipse  enim  egredietur  quasi  ignis  ardens  et  quasi  poa  lavantijim,  ct  sedebit 
'contians  et  emundaus  argentum,  et  purgabit  fiUos  Levi,  et  coLabit  eos  quasi  aurum  et 
'quasi  argentum'.     et  post   pauca:   'invaluerunt   super  me  verba  vestra,   dicit  dominua,  ^^^"j*- •'• 
'et  dixistis:    vanus   est  qui  servit  deo,  et  quod  emolumentum,  quia   custodivimus  prae- 

35  'cepta  eius  et  quia  ambulavimus  coram  doraino   exercituum    tristes?     ergo  nunc  beatos 
'dicemus  arrogantes,  si  quidem  aedificati  sunt  facientes  iniquitatem,  temptaverunt  deum 
'et  salvi  facti  sunt'.     Quid   vero   Ezechiel  propheta   dixerit,  attendite:   'vae,  inquiens,  90 
'super  vae  veniet   et   nuntius  super  nuntium  erit  et  quaeretur   visio   a  propheta  et  lex 

AC  {finit  V.  6  si  am)  DP  {om.  1  ad  dominus  et  13  et  liunc  ...  37  sunt)  Q 

1  terram]  C  (spatio  requiriiurj  PQ,  om.  D  2  denuntiauerit]  C  {mperest  .  .  .  auerit)  PQ,  douuucia- 

ueruut  7),  annuntiauerit  vl         et  dixistis  iu  quo  spernimus  nomen]  ^-ICPC^,  o»n.  7>  3  tuum  «7«.  Z>'  4  eos 

om.  A         5  quoniam]  quia  A       cetum  D,  coctum  A       nonue]  nou  nie  /'  6  si  ammoueatis  .  .  .  nialum]  AC 

{superest  si  am  .  .  .)  PQ,  om.  D  affer  A  proposito  .-1  7  suscipiens  D,  susccperit  /'  si]  sic  A 

acceperit  7'  8  dei]  domini  7'  9  ex\  a  .1         persunam  uestrani  Z)  11  mak-dicus  7'  13  ad 

uos  0711.^  o  om.  D  15  benediceutibus  7>  17   praeparetis]   propere  A  boiia]  b.  uertere  .1 

19  ascultate  A         pactum]  peccatum  7>'         eo]  illo  A      uel]  et  .(  20  uitao  et  pacis  jwst  19  cum  illo  .1 

tlmorem]  amorem   meum  .4  21  pauebat]  timebat  7>  22  in  acq.]  acq.  J  23  custodiunt -47> 

requirunt  A       ore]   labiis  7>  24  unnc  iteni  mut.]  mutauit  itaquo  A  2.0  uosj  uos  autcm  .1        descau- 

dilastis7>       iu]  de  7>  26  uos  om.  -•!  27  populus  7>'       sicutj   si />  28  numquid  .  .  .  .37  facti  sunt 

om.A       nostrum]   uestrum  D  29  nos]  uos />  31   poa  lauantium|  lierba  rullonum  7>  33  quasi  arg.] 

arg.  7>         34  emolimentum  V         37  quid  ucro  /ms  .1  38  nae  iieniet]   ueniot  7'       erit  om.  J>       qiiaeritur  IJ 

10* 


76  GILDAE  SAPIENTIS 

*^'"^"" 'P^ribit  a  sacerdote  ot  consilium  de  senioribus'.  et  iterum:  'haee  dicit  dominus:  eo 
'tjuod  sermones  vostri  sunt  mendaces  et  divinationes  vestrae  vanae,  propter  lioc  ecce 
'ego  ad  vos,  dicit  doniiiius.  extendam  manuin  meam  super  prophetaa,  qui  vident  men- 
'dacia  et  eos  (jui  loquuntur  vana:  in  disciplina  populi  mei  non  erunt  et  in  scriptura 
'domus  Israel  non  scribentur  et  in  terram  Israel  non  intrabunt  et  scietis  quia  ego  s 
'dominus.     pi'opterea  popuhim  meum  seduxerunt  dicentes:  pax  doraini,  et  non  est  pax 

■^■'"J' i»; 'domini.  liic  struit  parietem  et  ipsi  ungunt  eum  et  cadet'.  et  post  aliquanta:  'vae 
*his,  qui  concinnant  cenMcalia  subtus  omnem  cubitum  manus  et  faciunt  velamina 
'super  omne  caput  universae  aetatis  ad  subvertendas  animas.  animaeque  subversae 
'sunt  populi  mei  et  animas  possidebant  et  eontaminabant  me  ad  populum  meum  lo 
'propter  manum  plenam  hordei  et  propter  fragmentum  panis  ad  occidendas  animas, 
quas    non    oportebat    mori,    et    ad    liberandas    animas,    quas    non    oportebat    vivere, 

^'sf-sa'.  'dum  loquimini  populo  exaudienti  vana  eloquia'.  et  infra :  'fili  hominis  dic,  tu  es  terra 
'quae  non  compluitur  neque  pluvia  facta  est  super  te  in  die  irae,  in  qua  principes  in  medio 
'eius  sicut  leones  rugientes  rapientes  rapinas,  animas  devorantes  in  potentia  et  pretia  n 
'accipientes  et  viduae  tuae  multiplicatae  sunt  in  medio  tui  et  sacerdotes  eius  despexe- 
•runt  legem  nieam  et  polluebant  sancta  mea.  inter  sanctum  et  pollutum  non  distingue- 
'bant  et  intermedinm  inmundi  et  mundi  non  dividebant  et  a  sabbatis  meis  obvelabant 
91  'oculos    suos   et  poliuebant    in  medio   eorum".     Et  iterum:    'et  quaerebam  ex  eis  virum 

E:ecli.  22,  ( 


30. 


i;37;'recte   conversantem   et  stantem   ante    faciem    raeam    omnino   in  tempora  terrae,  ne  in 


'fine  delerem  eam,  et  non  inveni.  et  effudi  in  eam  animuni  meum  in  igne  irae  meae 
'ad  consumendum  eos :  vias  eorum  in  caput  eorura  dedi,  dicit  dominus'.  et  post  aU- 
^'"''i-y.  quanta :  'et  factus  est  sermo  domini  ad  rae  dicens :  fili  hominis,  loquere  filiis  populi  mei 
'et  dices  ad  eos:  torra  in  quam  ego  gladium  superinducam,  et  acceperit  populus  terrae 
'hominem  unum  ex  ipsis  et  dederit  eum  sibi  in  speculatorem  et  viderit  gladium  venien-  sr, 
'tem  super  terram  et  tuba  canuerit  et  significaverit  populo  et  audierit  qui  audit  vocem 
'tubae  et  non  observaverit,  et  venerit  gladius  et  comprehenderit  eum,  sanguis  eius  super  caput 
'eius  erit:  quia,  cum  vocem  tubae  audisset,  non  observavit,  sanguis  eius  in  ipso  erit:  et  hic, 
'quia  custodivit  animam  suam,  liberavit.  et  speculator  si  viderit  gladium  venientem  et 
'non  significaverit  tuba  et  populus  non  observaverit,  et  veniens  gladius  acceperit  ex  -m 
'eis  animam  et  ipsa  propter  iniquitatem  suam  capta  est  et  sanguinem  de  manu  specu- 
'latoris  requiram.  et  tu,  fili  liominis,  speculatorem  te  dedi  domui  Israel  et  audies  ex 
'ore  meo  verbum,  cura  dicam  peccatori:  morte  morieris,  et  non  loqueris,  ut  avertat  se 
'a  via  sua  irapius,  et  ipse  iniquus  in  iniquitate  sua  morietur,  sanguinem  autera  eius  de 
'raanu  tua  requirara.  tu  vero  si  praedixeris  irapio  viam  eius,  ut  avertat  se  ab  ea,  et  35 
'non  se  averterit  a  via  sua,  hic  sua  irapietate  morietur  et  tu  animam  tuam  eripuisti'. 
92  Sed  sufficiaut  haec  pauea  de  pluribus  proplietarura  testimonia,  quis  retunditur  superbia 

vel  ignavia  sacerdotum  contumacium,  ne  putent  nos  propria  potius  adinventione  quam 
legis  sanctorumve  auctoritate    eis   talia   denuntiare.      videamus   igitur   quid    euangelica 

AC  (f.  32  inde  a  v.  fere  37)  DF  {om.  9  animaeque  .  .  .  3tj  eripuisti)  Q 

1  saceidotibus  A  ot  iterum  .  .  .  19  et  iterum]  et  in  sequentibus  A  2  diuinatianes  P  4  locun- 
tur  l>  4,'.')  et  in  scr.  d.  i.  non]  neque  in  scr.  d.  i.  uon  D,  neque  in  scr.  d.  i.  P  7  struunt  P  8  liiis  D 
10  nie  ad  om.  D  13  populo  om.  D        filii  D  17  pollueruut  D  18  sabitis  D  19  poUuerunt  D 

20  ne]  nec  D  21  fiuem  A  ea]  eam  A  meum  iu  igne)  meam  igiii  .-1  22  cousumnudum  A  uiam  .1 
28  fili]  filii  D  24  terra]  in  terra  A      sup.  gl.  A       acciperit  A,  accepit  D  24/2a  liom.  un.  pop.  terr.  A 

26  canuerit]  AD,  cecinerit  Q  21  caput  om.  A  28  uoc.  tub.  cum  .1         erit]  est  D  29  specu- 

latos  D  30  .acciperit  D,  tulit  {ante  animam)  A  30;'31  ex  eis  animam]  Q,  ex  ea  anima  D,  an.  ex  eis  A 

31  sanguinem]  s.  eius.l  31/32  spiculatoris  i»  32  spiculatorem  i»  33  loquaris  ^Z»  34  impius 

de  uia  sua  A         iu  om.  D  Sb  uero]  autem  A  36  a  sua  uia  A         sua]  in  sua  A         eripuisti]  ACQ, 

eruisti  D  37  plurimis  A         quis]  P,  queis  Q,  quibus  AD,  inc.  C         rescinditur  A  38  cont.  sac.  A 

adiiiu.  pot.  A  39  sauctorunuie]  I',  suuclorum  uel  I>Q,   uel  sauctorum  A         cis]  sibi  P         aunuutiare  A 

euangelica  pm.  A 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  77 

tuba  mundo  personans  inordinatis  sacordotibus  eloquatur:  non  enini  de  ilii».  ut  iam 
diximus,  qui  apostolicam  sedem  legitime  obtinent  quiquo  bene  norunt  largiri  spiritalia 
conservis  suis  iu  temporc  cibaria,  si  qui  tanien  multi  in  praesentiarum  sunt,  scd  de 
pastoribus  imperitis,  qui  derelinquunt  oves  et  pascunt  vana  et  non  liabent  verba  pastoria 

5  periti,  nobis  sermo  est.  evidens  ergo  indicium  est  non  esse  oum  legitinuMii  pastorem, 
sed  ne  mediocrem  quidem  Christianum,  qui  liaec  non  tam  nostra,  qui  valde  exigui 
sumus,  quam  veteris  novique  testamenti  decreta  recusarit  vel  infitiatus  fuerit,  sicut 
bene  quidam  nostrorum  ait :  'optabiliter  cupimus,  ut  liostes  ecclesiae  sint  nostri  quoque 
'absque   ullo   foedere    hostes,    et    amici    ac   defensores  nostri   non  solum  foederati,  sed 

10  'etiani  patres    ac   domini    habeantur'.      conveniant  namque    singuli   vero   oxamine  con- 
scientiam  suam,  et  ita  depreliendent,  an  secundum  rectam  rationem  sacerdotali  cathedrae 
insideant.     videamus,  inquam,  quid  salvator  mundi  factorque  dicat.     'vos    cstis',   inquit,  .w,,»/,.  j,  n. 
'sal    terrae:    quod    si    sal    evanuerit,    in    quo    salietur?    ad   nihilnm  valct  nltra,    nisi  ut 
'proiciatur  foras  et  conculcetur  ab  hominibus'.     Hoc  unum  testinmnium  ad  confutandos  93 

15   impudentes  quosque  abnnde  sufficere  posset.    sed  ut  evidentioribus  adhuc  astipnlationi- 
bus,  quantis  semetipsos  intolerabilibus  scelerum  fascibus  falsi    lii  sacerdotes  opprimant, 
verbis  Christi  coniprobetur,    aliqua    annectenda    sunt.      sequitur   enim:    'vos    estis   lux '^<"'*- '. '*• 
'mundi.     non    potest  civitas  abscondi   supra   niontem  posita,  nequo  accendunt  lucernam 
'et   pommt    eam    sul)    modio,  sed  supra  candelabrum,  ut  luceat  omnibus,  qui    in   domo 

■M  'sunt'.  quis  ergo  sacerdotum  luiius  temporis  ita  ignorantiae  caecitate  possessus,  ut  hix 
clarissimae  lucernae  in  aiiqua  domu  cunctis  noctu  residentibus  scientiae  simul  et  bono- 
rum  operum  lampade  luceat?  quis  ita  uuiversis  ecclesiae  filiis  tutum  publicum  con- 
spicuumque  refugium,  ut  est  civibus  firmissima  forte  ut  editi  montis  civitas  vertice  con- 
stituta,  habetiu'?     sed  et  quod  sequitur:    'sic    luceat    lux    vestra    coram  hominibus,   ut  vnm,.  5,  w. 

2;,  'videant  opera  vestra  bona  et  magnificent  patrem  vestrum ,  qui  in  caelis  est' :  quis 
eorum  uno  saltim  die  potest  implere?  quin  potius  deusissima  quaedam  eorum  nebula 
atraque  peccaminum  omni  insulae  ita  incumbit  nox,  ut  omnes  paene  a  via  recta 
avertat  ac  per  invios  impeditosque  scelerum  calles  errare  faciat,  quorum  non  modo 
pater  caelestis  non  laudatur  per  opera,    sed  etiam   intolerabiliter  blasphematur.     velim 

30  quidem  haec   scripturae    sacrae    testimonia  huic    epistolae   inserta   vel    inserenda,  sicut 

AC  (f.  33  Inde  a  v.  23  Ibite  ut)  VPQ  * 

1   iiiordinatisj  inique  ordinatis  A  2  spiritalia]  AP,  spiritualia  DQ  .3  si  qui  tanien  mnlti]  CPQ, 

set  qui  tamen  multi  I),  sed  de  his  tautum  qui  A        sed  de  om.  A  4  qui]  AC(ijPQ,  qiiia  D        et]  nam  P 

uerba   pastoris]    uana   pastores  P,   uasa   pastoris  A  5  nobis  (uobis  2>')  sermo  est  post  iam  dixiuuis  A 

ergo]  CPQ,   enim  A,   igitur  D        iuditium  A         eum]  CPQ,  cum  D  6  ne  om.  Q  7  recusauerit  A 

sicut]  quia  sicut  A  8  nostrorum]  nostrum  (imn)  D,  def.  C         sint  om.  AP  quoque]  quoque  et  A 

9  aniici]    inimici    ecclesie -1  10   uero    examine]    ut    examinentur -1  11  an]    nA  V  cathedra  J 

12  insedeant  J,    insident /'  mnndi  factor  saluatorque  .1  dicat]  d.  saeerdotibus  J  iuquit  om.  .4i' 

13  ultra  om.  P  14  pruiclaturj  JCP^,  mittatur /^  et]  AC(i)D,    ut  PQ  1.0  impndentissimos  i' 
euid.  adhuc  astip.]  euidentius  adhuc  P        15/16  adhuc  st.  q.  s.  intolerabilibus  om.  A        16  liii  D      cipprimant] 

0.  semetipsos  A  17  comprobetur]  ACPQ,  comprobatur  D  18  supra]  CDP,  super  Q,  s.  A  20  ergo] 

enim  A       ita  om.  A       ign.  caecitate  (c.  i.^1)  possessus]  ACDQ,  igu.  caecitatem  depellit  P       ut]  qui  uelut  A 

lux]  ACDQ,  ceu  lux  P  21  aliqu  .  .  .  domu  C,  aliqua  domo  PQ,  aliqnam  domum  AD  22  lampadc 

luceat  [CP,   lucet  DQ)]  possit  claritatem  prebere  A  quis]  uel  quis  .1  ita)  ACPQ,  itaquc  D  tntnm 

(totnra  D)  ...  24  babetur]  tamquam  firmissima  ciuitas  tbrte  iu  montis  nerticc  constitnta  tntnm  publicum 
conspicuumqne  retugium  exibere  ut  opus  est  ciuilnis  uidetur  A  23  ut  est]  CDQ,  cst  ut  P  lirnia  i 

Ibrte  ut]  CD,    Ibrte  in  P,    tbrte  Q  edita  D  24  sed  et  om.  A  quod  .  .  .  2.')  caelis  est  po»l  26 

implere  A  25  uestr.  op.  D        magniticent]  g.  A        qui]  qui  et  D^        caelisj  o.  A        quis]  quis  autem  A 

26  saltem  uno  A.  istud  uno  saltem  P  densissima  q.  e.  ...  27  uux]  uelud  quedam  densissima  alraque  nebula 
omnium  peccaminum  incumbit  huic  insule  c.iligo  .1  27  ut]  ita  ut  AD         omnis  paeue  D,  pene  omnis  A 

28  auertat  ante  27  a  uia  -1  innios  impeditosque  (-tesque  D)]  impeditos  A  quorum]  per  quorum  nianus 
A\  per  quorum  opera  (om.  Infra  per  opera)  A''  29  scelestis  D  nou  om.  A  per  opera  om.  P  uelim] 
CQ,  ueliem  ADP  30  sacrao)  CPQ,  facere  D 


7g  GILDAE  SAPIENTIS 

94  nostra  iiiediocritas  posset,  omnia  utcumque  historico  vel  morali  scnsu  interpretari.  Sed, 
ne  in  inmensum  modum  opusculum  lioc  his,  qui  non  tam  nostra  quam  dei  dospiciunt 
fastidiunt  avertunt,   protoletur,   simpUciter  et   absque   ullo  verborum  circuitio  congesta 

.«.■(tt.  i,  i».  vel  congerenda  suut.     et  post  pauca;  'qui  enim  solverit  unum   de  mandatis  istis  mini- 
Matth.  7, 1.  'mis  et  docuerit  sic  homines,  minimus  vocabitur  in  regno  caelorum'.    et  iterum :  'nolite    5 

^■'iudicare,   ut  non  iudicemini;    in  quo   enim    iudicio   iudicaveritis,   iudicabitur  de  vobis'. 

A/««A.  7,j.  quis,    rogo,  vestrum  rcspiciet   id  quod  sequitur?     'quid  auteni    vides',  inquit,  'festucam 

'  -in  oculo  fratris   tui   et  trabem  in  oculo  tuo  non  consideras  ?   aut   quomodo   dicis   fratri 

'tuo;  sine  eiciam  festucam   de   oculo   tuo  et  ecce,  trabes  in   oculo  tuo  est'.     vel  quod 

.wo(rt.  7,6. 'sequitur:   'noUte  dare  sanctum  canibus  neque  miseritis  margaritas  vestras  ante  porcos,   lo 

'ne  forte   conculcent    eas    pedibus    suis   et  conversi  disrumpant  vos',    quod    saepissime 

vobis  evenit.     et  popuhim  monens,   ne   a  dolosis  doctoribus,   ut  estis  vos,  seduceretur, 

.ub((A.  7,  dixit :    'attendite  vobis  a  falsis  prophetis ,  qui  veniunt  ad  vos  in  vestimentis  ovium ,  in- 

•trinsecus   autem   sunt  lupi  rapaces:   a  fructibus   eoruni  cognoscetis  eos.     numquid  col- 

'ligunt  de  spinis  uvas  aut  de  tribulis   ficus?     sic  omnis  arbor  bona  bonos   fructus   facit  is 

i/a«/,.  7, 22. 'et  mala  malos'.     et  infra;  'non  omnis,  qui  dicit  mihi;  domine,  domine,  intrabit  in  reg- 

'num  caelorum,  sed  qui  facit  voluntatem  patris  mei,  qui  in  caehs  est,   ipse   intrabit  in 

95  'regnum  caelorum'.     Quid  sane  vobis  fiet,  qui,  ut  propheta  dixit,  labiis  tantum  et  non 
j/u/rt.  w.K.  corde   deum   adhaeretis?     quahter  autem  impletis  quod  sequitur:  'ecce',  inquiens,  'ego 

'mitto  vos  sicut  oves  in  medio  luporum',  qui  versa  vice  ut  lupi  in  gregem  ovium  proce-  20 
A/u(rt.  ;o, K.  ditis  ?    vel   quod    ait;    'estote  prudentes   sicut   serpentes   et   simphces   sicut  columbae?' 
prudentes   quidem  estis,    ut    ahquem    ore   exitiabili   mordeatis,   non   ut  caput  vestrum, 
quod  est  Christus,  obiectu  quodammodo  corporis  defendatis,  quem  totis  operum  malo- 
rum  conatibus   conculcatis.     nec   enim  simplicitatem  columbarum   habetis,    quin   potius 
corvino  assimilati  nigrori  ac  semel  de  arca,  id  est  ecclesia  evohtantes  invontis  carnahum  25 
voluptatum  fetoribus  nusquam  ad  eam  puro  corde  revolastis.     sed  videamus  et  cetera; 
;i/ai(/i, /«,!'«. ''lohte',  ait,  'timere  eos,  qui  occidunt  corpus,  animam  autem  non  possunt  occidere,  sed 
'timete  eum  qui  potest  et  animam  et  corpus    perdere    in  gehennam'.     quidnam  horum 
feceritis,  recogitate.     quem  vero  vestrum   sequens  testimonium   non    in  profunda  cordis 
.«««/..  «,/4.  arcana  vuhieret,  quod  de  pravis  antistitibus  salvator  ad  apostolos  loquitur?    'sinitc  illos,    30 
'caeci  sunt  duces  caecorum;  caecus  autem  si  caeco  ducatum  praestet,  ambo  in  foveam 
9g  'cadent'.     egent  sane  popuh,  quibus  praeestis  vel  potius  quos  decepistis,  audire.     Atten- 
dite  verba  domini  ad  apostolos  et  turbas  loquentis,  quae  et  vos,  ut  audio,  in  medium 


AC  (finit  V.  24  simplicitatem)  D(H)PQ 

1  posset   onini.a  utcuinque]  utc.  poss.  omn.  A  sensu  om.  C*  interpretare  A  2  in  om.  D 

liis  (liiis  C'D)  ...  3  pmteletur]  propaguretur  saltini  ut  auertant  lii  qui  non  tam  nostra  quani  dei  despiciunt 

uerba  A  3  protoUatur  P  uUo]  CDQ,   uUa  AP  circuitio]  D,   circuitione  ACPQ  4  et  post 

pauca  ...  12  euenit   om.  A  7  respicit  P  id   quod]  CPQ,   illud  D  uid.  inq.]  CPQ ,   inq.  uid.  D 

9  sine]   CDQ,  frater  sine  P       eiciam]  etiam  D        trabis  D  11  disrumpant]  CPQ,  dirumpant  /'  12  a 

07/1.  P         et]  uideamus  itaque  quomodo  dominus  A  13  dixit]  CPQ,  alloquitur  dicens  A,  om.  D        uobis] 

nos  PQ,  om.  A       uestinienti.'i]  ACDP,  uestitu  Q  15  ficus  sic]  sicus  set  D  IG  mihi  dic.  P  17  sed 

qui  ...   18  caelornni  om.  1)  18  quid]  quod  D  uobis]  de  uobis  A  qui]  quod  D  19  deum 

adhaeretisl  C,  deo  adhaeretis  /',  dcnm  creditis  D,   deo  ci'editis  Q,   domino  adberetis  A  qu.aliter]  quomodo  A 

impletis]  CPQ,  implebitis  A,  om.  D  20  ut  om.  A         lup  D  21  uelj  ad  lioc  auteni  A         estoto]  e. 

ergo  A  22  ore  exitiabili  (extiuabili  /))]  e.  o.  A        nou]  num  /'       ut]  ut  ne  A  23  quod  est  christus] 

conteratur  ^        modo]  ylCPy,  om.D        quod  totius  .4  24  conculcjms />  25  cornine  assiniiliti  nigri- 

dini  -1         ecclesia]  de  e.  A  auolitantes  D,  euolantes  PQ,  uolantes  A  inuentes/)  2(5  numqnani  A 

reuolatis  P        et  oni.  A  28  et  (om.  AP)  an.  et  corp.]  et  corp.  et  an.  D  29  recogitate]  cogitate  A 

queni]  cuius  AP       seq.  test.  post  uulneret  P        m  prolunda  c.  arcana]  CD,  profunda  (di  1')  c.  arcana  AP, 

in  profundo  cordis  arcano  (iia  H)  Q  30  antistibus  />  31  sunt  duces]  d.  s.  D'  32  caduut  D 

egeaut -1         quibus|  qui /J'         decipitis  P        audire]  andiant -•!  'iS  uos]  ADP,  nos  Q        medio  .4 


DE  EXCIDIO  ET  OONQVESTV  BRITANNTAE.  79 

crebro    proferro    iion    pudot.     Supor   cathedram    Moysi   scdorunt   scribae   et  Pharisaci. "«'«.  2J,  j. 
'oninia  crgo  quaeiuin^iuo  dixorint  vobis,  .'icrvatc  ct  facitc :  secundum  vero  opcra  eorum 
'nolitc  facerc.     dicunt  onim  et  ipsi  non  faciunf.     periculosa  certe  ac  supcrvacua  sacer- 
dotibus    doctrina  est,    quae    pravis    operibus   obfuscatur.     'vae   vobis,   hypocritae,   qui MaM. 33. 13. 

i  'clauditis  regnum  cacloruni  ante  liomines,  vos  autem  non  intratis  nec  introientes  sinitis 
'intrarc".  non  solum  enim  prac  tantis  malorum  criminibus,  quac  geritis  in  futuro ,  sed 
etiani  pro  liis,  qui  vcstro  cotidie  exeniplo  pereunt,  poenali  poena  plectemini:  quorum 
sanguis  in  dic  iudicii  dc  vcstris  nianibus  requiretur.  sed  quid  mah ,  quod  servi  para- 
bola  praetcnderit,  inspicite,  diccntis   in   corde   suo:   moram   lacit  dominus  mcus  \cn\ve.  Matii,. 11.411. 

10   qui  pro  hoc  forsitan  inceperat  percutere  conservos  suos  manducans  et  bibens  cum  ebriis. 

'veniet  ergo',  inquit,  'dominus  servi  illius  in  die,  qua  non  sperat,  et  hora,  qua  ignorat,  Matth.n.M. 
'et  dividet  eum\  a  sanctis  scilicct  sacerdotibus,  'partemque  cius  ponct  cum  iiypocritis', 
cum    eis    certe,    qui   sub    sacerdotali   togmine    nuiltum    obumbrant   ncquitiac,   'illic",    in- 
quiens,   'erit  Hetus   ct  stridor  dentium',   quibus   in  hac  vita   non  crebro  cvenit  ol)  coti- 

!.■.   dianas   ecclesiae    matris    ruinas   filiorum   vel  desideria   regui   caeloruin.      Scd  vidcamus,  07 
quid  Christi  verus  discipulus  magister    gentium  Paulus,   qui    omni   ecclesiastico  doctori 
imitandus  est,  sicut  ipse  hortatur :  'imitatores  mei  estote',  inquiens,  'sicut  et  ego  Christi',  i.  cor.  u,  1. 
in   tali   negotio    pracloquatur   in    prima   epistola   dicens:    'quia    cum   cognoveiunt   deum,  ",';"'■ '•2'- 
'non  sicut  deum  magniticavcrunt  aut  gratias  egerunt,   sed   evanuerunt  in  cogitationibus 

20  'suis  et  obcaecatum  est  insipiens  cor  eorum  dicentes  se  esse  sapientes,  stulti  facti  sunt'. 
licet  hoc  gcntibus  dici  videatur,   intuemini   tamen,   quia    competenter  istius  aevi  sacer- 
dotibus   cum   populis   coaptabitur.     et   post  pauca.     'qui   commutaverunt',  inquit,  'veri- ^^"'- '•  **• 
'tatem    dei    in    mendacium   et  coluerunt  et  servierunt  creaturae  potius   quam   creatori, 
'qui  est  benedictus  in   saecula,    propterea   tradidit   illos  deus  in  passiones  ignominiae'. 

25  et  iterum:   'et   sicut   non   probaverunt  deum   habere   in  notitiam,  tradidit  illos  deus  in^"^^'' 
'reprobum  sensum,  ut  faciant  quac  non  conveniunt,  replctos  omni  iiiiquitate  malitia  im- 
'pudicitia   fornicatione   avaritia  nequitia,    plenos    invidia    homicidio',    sciUcet   animarum 
populi,  'contentione  dolo  malignitate,  susurrones,  detractores,  deo  odibiles,  contumeUosos, 
'superbos,   elatos,    inventores  malorum,  parentibus  inoboedientes,  insensatos,  incompo- 

30  'sitos,  sine   misericordia ,   sine   affectione,   qui  cum  iustitiam   dci  cognovissent,  non  in- 
'tellexerunt ,  quoniam  qui  talia  agunt,  digni  simt  morte'.     Quisnam  supra,dictorum  his  98 
omnibus  in  veritate  caruit?     si  enim  esset,  forte  caperetur  subiecto  sensu,  in  quo  ait: 
'non  solum    qui    faciunt   ea,    sed   etiam   qui  consentiunt   facientibus',  nuUo  scilicet  hocKom.  ;,m. 
malo    eorum   exstante   immuni.     et  infra:    'tu    autem   secundum   duritiam   tuam  et  cor  «,„.  2,  j. «. 


AC  (f.  34  inde  a  v.  22  commutaiierunt)  DFQ 

3  ipsi  om.  A  4  uae]  ait  iiaraque  dominus  ue  A  5  omnes  P      autem]  enim  A       introientes]  D, 

introeuntes  APQ        siuitis  T>  tj  prae]  pro  1'       futuium  P,  futuro  seculo  A  7  hiis  que  D        poenali] 

ferali  AP      plectimini  D        8  quid]  que  A       quod]  quoque  A         8/9  parabolaj  fabella  A         9  protenderit  D 
fecit^  10  pro]  ob  P  coeperat  P         conseruos]  seruos  ^  U  uenit  ^  serui  ill.  dom.  ^ 

qua]  in  qua  P  13  sub  om.  A        neq.  obumbr.  A  14  non]  At),  om.  DP        euenit]  e.  mestitia  .4 

15  matr.  eccl.  fil.  ruin.  A  16  christi]  chr.  quoque  A         omnibus  ecclesiasticis  doctoribus  A  doctori 

om.  D  17  im.   est]  exstitit  imitandus  A         sicut  ipse  Ii.  i.  m.  e.  inquiens  habet  sohts  A         sicut  et  ego 

Christi]  .-l^,  sicut  et  ego  sum  discipulus  christi  P,  om.  D  18  cuin]  non  D  cognouissent  AP  1!)  magnifi- 
cauere  P  20  obsecatum  D        insipiens  om.  D  21   licetj  et  licet  .1         intuemini]  tjunen  i.  A         quia] 

quam.-l  22  cum]  et  ^  populis]  apostolis /.»  cooptatur  ^  commutauerunt]  .ICPQ,  communicauerunt /> 
23  mendacium]  CPQ,  mendacio  AD  25  habere  post  uotitiam  A  notitiamj  ACD,  notitia  PQ  26  repro- 
brum  D  26/27  impudicia  D  27  fornicatione]  f.  immunditia  A  27/28  homicidio    scil.    an.    pop.] 

homicidia  anim.  scil.  populi  perditioue  ^ ,  homicidio  (rel.  om.)  P  28  conteusione  D  29  inoboed.]  non 

obedientes  A  30  sine   atf,  sine  mis.  A  31  quoniam]  quomodo  P  dictorum]  d.   sacerdotuni  A 

31/32  omn.  his  A  32  si  ,  ,  .  aitj  si  forte  enim  esseut  in  subiecta  sententia  capcretur  qua  ait  .1  33  nullo  .  .  . 
34  exstante  immuni  (exstantes  immunes  CD)]  ut  nuUus  sciUcet  eorum  sit  huiug  maU  expers  P  33/34  hoc 

malo  post  immuni  A 


80  GILDAE  SAPIENTIS 

'impaenitens  thcsaun/.as  tihi  irani  iii  tlic  irac  ct  revclationis  iusti  iurlicii  dci,  qui  rcddct 
"/'^'if' 'unicuiquc  secundum  opera  sua\  et  iterum:  'non  est  enim  acceptio  personarum  apud 
'deum.  quicumque  enim  sinc  lege  peccaverunt,  sine  lege  et  peribunt:  quicumque  in 
'lege  peccaverunt,  per  legem  iudicabuntur.  non  enim  auditores  legis  iusti  sunt  apud 
'deum,  sed  factores  legis  iustificabuntur'.  quid  ergo  severitatis  ingruit  his,  qui  non  s 
sohim  implcnda  non  faciunt  et  prohibita  non  dechnant,  sed  etiam  ipsam  verborum  dei 
99  lectionem  vcl  tenuitcr  auribus  ingestam    pro  saevissimo    angue  refugiunt?     8ed  transe- 

«om. «,;.  2.  amus  ad  sequentia.    'quid  ergo\  inquit,  'dicemus?    permanebimus  in  peccato,  ut  gratia 
'abundet  ?    absit.      qui    onim   mortui    sumus    peccato ,  quomodo  iterum  vivemus  in  illo  ?' 

Bon>.8,35.et  post  ahquauta;  'quis  nos",  ait,  'separabit  a  caritate  Christi?    tribulatio?  an  angustia?    lo 

'an  persecutio?    an   fames?    an  nuditas?    an   periculum?    an  gladius?'     quem  vestnim, 

quaeso,  tahs  intimo  corde  occupabit  affectus,  qui  non  modo    pro  pietate   non  laboratis, 

sed  etiam  ut  inique  agatis  et  Christum  offendatis,  multa  patimini?    vel   quod  sequitur: 

iioHi.  M, 'nox  praecessit,  dies  autem   appropinquavit.     abiciamus   ergo   opcra   tenebrarum  ct  iu- 

'duamus  arma  hicis  sic  ut  in  die  honestc  ambulemus,  non  in  comessationibus  et  ebrie-    is 
'tatibus,  non  in  cubihbus  et  impudicitiis,  non  in  contentione  et  aemulatione,  sed  induite 
100  'dominum  lesum   Christum   et  carnis  curam  ne  feceritis  in  concupiscentiis'.     Et  iterum 
'foLjr'^^  Corinthios   in   prima  cpistola.     'ut  sapiens',   inquit,   'architectus  fundamentum  posui, 
'aUev  supcracdificat.     unusquisque  autem  vidcat",  quomodo  superacdificet.     fundamcntum 
'cnim   ahud    ncmo  potest  ponere   praeter   id   quod   est    lesus  Christus.     si  quis  autem   20 
'superaedificct  super  hoc  aurum  et  argentum,  hipides  pretiosos,  hgna,  faenum,  stipulam, 
'unumquodque   opus  manifestum    erit:    dies   enim  domini  declarabit  illud,  quia   in  igne 
'revelabitur  et   uniuscuiusque   opus    quale  sit,  ignis   probabit.     si    cuius    opus    manserit, 
'qui  superaedificaverit,  mercedem  accipiet.    si  cuius  opus  arserit,  detrimentum  patietur. 
'nescitis,  quia  tcmphmi  dci  cstis  et  spiritus  dci  habitat  in  vobis?    si  quis  autem  tcmphim   25 
'•  ^^'■j|'dei  viohiverit,  disperdet  ilhim  deus'.     et  iterum ;  'si  quis  videtur  apud  vos  sapicns  esse 
'in   hoc    saeculo,   stultus   fiat,  ut  sit  sapiens.     sapientia  euim   huius  mundi  stultitia  cst 

2.  cor. 5,6.7. 'apud  deum'.  et  post  ahquanta:  'non  bona  gloriatio  vestra.  nescitis,  quia  modicum 
'fermentum  totam  massam  corrumpit?  expurgate  igitur  vetus  ferraentum,  ut  sitis 
'nova  conspersio'.  quomodo  expurgabitur  vetus  fermentum,  id  est  peccatum,  quod  a  30 
'• ''^^•^^' diebus  in  dies  cunctis  conatibus  cumulatur?  ct  iterum:  'scripsi  vobis  in  epistohi,  ne 
'commisceamini  fornicariis,  non  utique  fornicariis  huius  mundi  aut  avaris  aut  rapacibus 
'aut  idohs  servientibus :  ahoquin  debueratis  de  hoc  mundo  exire.  nunc  autem  scripsi 
'vobis  non  commisceri,  si  quis  nominatur  frater  et  est  fornicator  aut  avarus  aut  idohs 
'serviens    aut    maledicus    aut    ebriosus    aut    rapax,    cum   huiusmodi  nec   cibum  quidem  35 

AC  ifinit  V.  17  concupiseentiis)  DP  {finit  23  manserit  o.  p.  i.   iudicabuntui')  Q 

1  inipaenitensj  penitens  A  .3  pecoauerunt]  CQ,  peccauerint  P,   peccauerit  L)  sine  lege  et  peri- 

tiiuit  q.  in  1.  peccauerunt  om.  A        et  ovi.  D        peribit  D  4  peccauerunt]  Q,  peccauerint  P,  peccauerit  D 

per  legem  iudicabuntur]  ACPQ,    sine  lege  iudicabitur  D  4/5  apud  deum  om.  D  5  factores]  ACPQ, 

fortiores /)        ingruit]  ACDQ,  ingessit  P  6  prohibita]  pphita  i)         etiam]  etiam  qui  P  7  ingestam] 

ACDQ,  instillatani  P         angue]  agni  D  8  quid   ergo  ...    10  aliquanta  om.  A  ergo]  CPQ,  igitur  D 

!l  quomodo]  <'I'Q,    quomodo  deo  D  10  nosj  CPQ,    uos  D  an  ang.J  in  aiig.  P  11   persecutio 

an  0)"    /'  12  quaeso|  .■IrTf,',  quero /)         aff.  int.  corde  occupauit  .■(  modoj  solummodo  .-1  13  iiel) 

sed  A       quodj  quid  AP  16  impudiciis  D  16/17  iuduite  dominum]  induiminum  A         18  corintheos  D 

in  om.  P  19  alter  superaedificat  (-cetD)]  aliud  super  illud  aedificat  P  20  idj  DQ,  id  quod  positum 

est  AP         iesus]  dominus  iesus  D  21  superaedificat  AP        superj  Q,  supra  D,  supra  fundamentura  AP 

et  arg.J  arg.  A         lapides]  et  1.  I)  22  unumquodque]  cuiusque  P  eninij  etenira  A  illud  om.  A 

quia)  .1'^,  quoniam  />,  qui  /'  23  post  manserit  {post  probabit  A)  ini.  omnia  (enim  ins.  A)  per  ignem 

iudicabuntnr  tibri  24  qui  sup.J  quod  superaediticauit  A  25  nescit  D  25/26  templum  deij  dei 

t.  A,  t.  domini  f>  "28  non  l)ona]  uero  D  30  quomodoj  q.  a  uobis  A  30/31  a  (om.  D)  diebus 

in  die»)  a  die  in  diem  A  32  commioemiiii  D  33  exisse  A  34  uonj  vers.  vulg.,  ne  libri      tom- 

mieceri  A  35  quid.  cib.  D 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  8t 

'sumere'.     sed    latro    iu;(|iia(jiiMm    ]iro    lurtd    vcl    Iali-(icini(i    i'iirciii  aliiini   (lainiiat.  (|uctii 
potius  optat  tuetur  ainat  iitpotc  sui  scoleris  oousortein.     Itcni  in   cpistola   ad  (joriiitliios  HM 
secuuda  :    'ideo",  iuquit,  ■liabeiites  liauc  administrationeni,  iuxta  (piod  iniscricordiain  con- :'.t"r.j,/.2. 
'secuti    sumus,    non    deficiamus:    sed    abieiamus    oeculta    dedecoris  uon   ambulantes   in 

.■^    'astutia    neque    adultcrantes   verbum    dei\    per   inaluin  exemphini  scilicet  et  per  adula- 

tionein.     in  subsequentibus  autem  ita  de  malis  doctoribus  dicit:  'nam  eiusmodi  ])seudo- -':'■■"■;  "• 
'apostoii    sunt    operarii    subdoli  transfigurantes  se  in  apostolos  Christi.     et   non    iniruni: 
'ipse  enim  Satanas  traiisfigurat  se  in  angelum  lucis.     non  est  inagnum  igitur,  si  miiiistri 
'cius    transfigurentur    ut    angoH    iustitiae,    quorum    finis    erit    secundum    opera   eorum". 

10  Attendite  quoque,   quid    ad    Epliesios    dicat.      an    nescitis  vos  pro    hoe   in  aliquo  reos  102 
teneri?     'hoc',  inquiens,  'dico  et  testificor  in  domino,  ut  iam  non  ambuletis  sicut  gentes 'v)'"»- <. 
'ambuhxnt  in  vanitate  sensus   sui,  tencbris  obscuratum  habcntes  intellectum,   alicnati  a 
'via  dei  pcr  ignorantiam,  quac  cst  in  illis  propter  caecitatem   cordis   eoruiii,  qiii  despc- 
'rantes  semet  ipsos  tradiderunt  impudicitiac  in   operationeni  oniiiis  inimunditiac  et  ava- 

15    'ritiae".     et    quis    vestrum    sponte    cxplcverit   id   quod   sequitur:    'proptcrca   nolite  fieri  ^;''"'»- ^. '"• 
'imprudentes ,  sed   intellegentes ,    quae  sit  vohintas  dei ,  et  nolite  inebriari  vino ,  in  quo 
'est  hixuria.  sed  rcplemini  spiritu  sancto'.    Sed  et  quod  ad  Thessalonicenses  dicit:  'neque  103 
'cnim  fuimus  apud  vos  aliquando  in  sermone  aduhxtionis,  sicut  scitis,  neque  in  occasione  '_"""'  *' 
'avaritiae,    nec    quacreiites    ab    iioininibus   gloriari    noquc  a  vobis  ncque    al)  aliis.  cum 

20  'possumus  honori  esse  ut  ceteri  apostoH  Christi.  sed  facti  sumus  sicut  jiarviili  iii  medio 
'vestruni  vel  tamquam  si  nutrix  foveat  parvulos  suos,  ita  desiderantes  vos  cupide  vole- 
'bamus  vobis  tradere  non  sokim  euangehum,  sed  etiam  animas  nostras'.  si  hunc  vos 
apostoU  retinetis  in  omnibus  aftectum,  eius  quoque  cathedrae  legitime  insidere  noscatis. 
vel  etiam  quod  sequitur :  'scitis',  inquit,  'quae  praccepta  dederim  vobis.    haec  est  volun-  '^J'^"'-  *■ 

2.S  'tas  dei,  sanctifieatio  vestra,  ut  abstineatis  vos  a  fornicatioiie  et  sciat  unusquisque 
'vestrum  vas  suuni  possidere  in  lionorc  et  sanctificatione,  non  in  passione  desiderii. 
'sicut  et  gentes  qiuxe  ignorant  deum.  et  ne  quis  supergrediatur  neque  circumvcniat 
'in  negotio  fratrem  suum,  quoniam  vindex  est  dominus  de  his  omnibus.  non  enim 
'vocavit  nos  deus  in  inmunditiam,  sed  in  sanctifieationem.     itaque  qui  liaec  spernit,  non 

30  'hominem  spernit,  sed  deum'.     quis  etiam  vestruni  circumspecte  cauteque  custodivit  id 

quod  sequitur:  'mortifieatc  ergo  mcmbra  vestra,  quae  sunt  supcr  tcrrain,  fornicationein  ,,ioj,  j,j.«. 
'immunditiam  Ubidinem  et  concupiscentiam  malam;   propter  quac  venit  ira  dci  in  fiHos 
'diffidentiae'.     videtis  enim  pro  quibus  peccatis  ira   dei  potissimum  consurgat.     Audite   101 
itaque,  quid  de  vobis  prophetico  spiritu  sanctus  idem  apostolus  vestrisque   consimilibus 

3,s  praedixerit,  ad  Timotheuin  apcrte  scribens :  'hoc  enim  scitote,  quod  in  novissimis  diebus  ■^^■^<^"-  ■»• 
'iustabunt  tempora  pcriculosa.     erunt  ciiim  homines  seiuet  ipsos  amantes,  cupidi,  elati, 
'superbi,  Wasphemi,  pareutibus  inoboedientes,  ingrati,  scelesti,   sinc    atfectione.  incon- 
'tinentes.   iiimites,  sine  bcniguitate,  proditores,    protervi,  tuinidi ,  voluptatiun  amatores 


.1  {fimt  22  in  uostras  q.  k.  n.  f.  e.)  C  (incipil  f.  35  evanidum  fere  v.  9  eius,  finil  c.  v.  36)  D(JIjP 
{om.  ad  2  item,  et  27  et  ne  quis  ...  33  consurgat)  Q 

1   quem]  quin  A  2  sceleris]   fetleris  A         coriuthios]  P,  coriutlieos  X»V  3  haljcntes]  lieutes  D 

5  et  ovi.  AD  6  eiusmodij  huiusmodi  P  seuclo.ipostoli  .1  7  sunt   operariij  sic   operarii  sir  D 

8  magnum  igitur]  magnuni  DP,  ergo  m.  A  'J  transfigurarentur  P      iustitiaej  misticie  D  10  quoque] 

queso^         an  ...  11  teueriom.^  15  expleuit  J         id]  AVPQ,  MuA  ]>  IG  impudentes /)•         et 

om.  D         17  thessalonieenses]  A,  thessalonises  D,  compendio  PQ        dicit]  ait  A  18  enin.  om.  D       sc.tis] 

ffP,  sitis  DQ  18/19  in  occ.  au.  uec]  AC  (spatio  requiritur)  PQ,  om.  D  19  gloriam  P        neque  ab] 

nec  ab  .1  2(1  possumus]  /'/'.  imssimus  AQ  honori]  in  honore  P,  oneri  vers.  vulg.  22  euai.g.] 

euaugelium  dei  A  po,t  nostras  ndd.  quouimn  karissimi  nobis  facli  estis  (ex  vers.  vulg.)  A  hicfiniens  sij  sed  D 
23  insedereZ»  24'25  uol.  deij  CPQ,  om.  D  2(5  suum  uas  P  29  in  sanct.]  CPQ,  sanct.  D  33  qui- 
bus]  D,  queis  Q,  inc.  C  34  itaque]  item  P      uestrique  P         35  scito  P         37  blasfemi.  D  38  t.m.di 

uoluntatum  D 

11 


CHRONICA   III. 


82  GILDAE  SAPIENTIS 

'iiiiiyis  (juMin  rloi.  iKiiiciitcs  ([uidciii  spccicm  pictiitis,  virtiitcm  iiutciii  ciiis  abnegantes. 
/>».  25,  i. 'et   hos    devita',    sicut    ct    propheta    dieit:    'odivi    congrcgatioiiem    malignonun    ct    cum 

'impiis  non  sedebo'.  et  post  ah(]uanta,  quod  nostro  tempore  videmus  pullulare ,  ait: 
3.  Tim.  3,  'semper  discentes ,    et    nuinquam    ad   scientiam   veritatis  pervenientes :    quemadmodum 

'enim  lamnes  et  Mambres  restitcruiit  Moysi,  ita  et  isti  resistunt  veritati:    homines  cor-    s 

'rupti   niente ,    reprobi    circa   fidcm .   sed   ultra  non  proficient.     insipientia  enim  eorum 

105  'manifesta  erit  omnibus,  sicut  et  illorum  fuit'.     Etcnim   evidenter   ostendit,   qualiter  se 
r.y.  2. 7.  «.  exhibeant  suo  officio  sacerdotes,   ita    ad   Titum  scribens:    'te  ipsum   praebe  exemplum 

'bonorum   operum ,    in    doctrina,   in  integritate ,    in   gravitate,   vcrbum    sanum   habens, 
'irreprehensibile ,    ut    is   qui    ox    adverso    est   vereatur,   uullum  malum    habens    dicere   lo 

^■^'^?''de  nobis'.  et  iterum  ad  Timotheum:  'labora',  inquit,  'sicut  bonus  miles  Christi 
'lesu.  nemo  militixns  deo  implicat  sc  negotiis  saecularibus ,  ut  placeat  ei  cui  se 
'probavit.  nani  ct  qui  cuntendit  in  agone ,  non  coronatur,  nisi  legitime  certaverit'. 
haec  quidcin  bonoium  adhortatio.     quod  vero   item  comprehendit ,    malorum  liominum, 

1.  Tim.  e,  ut   vos    quibusquc    iutcllcgentibus    apparctis ,  denuntiatio  est :    'si  quis',  inquiens,  'aliter    is 
'docet  et  non  adquiescit  sermonibus  sanis  domini  nostri  lesu  Christi  et  ei,  quae  secun- 
'dum  pietatem  est,  doctrinae,  superbus  est,  nihil  sciens,  sed  languescens  erga  quaestiones 
'ct  pugnas  verborum,  ex  quibus  oriuntur  invidiae,  contentiones,  blaspliemiae,  suspiciones 
'malae,   confiictationes    hominum    mente    corruptorum,    qui    veritate    privati  sunt,  existi- 

106  'mantium  quaestum  esse  pietatem'.  Sed  quid  sparsim  positis  iunplius  utentes  testi-  2d 
moniis  sensuum  ac  diversorum  undis  in  despecta  ingenii  nostri  cymbula  fiuctuabimur '.' 
recurrere  tandem  aliquando  usque  ad  lectiones  illas ,  quae  ad  hoc  non  solum  ut  reci- 
tentur,  scd  etiam  adstipulentur  benedictioni,  qua  initiantur  sacerdotum  vel  ministrorum 
manus,  eosque  perpetuo  doceant,  uti  ne  a  mandatis,  quae  fidelitcr  continentur  in  eis, 
sacerdotali  dignitatc  dcgcnerantes  recediint,  cx  omni  pacne  siinctarum  scripturarum  25 
textu  merito  excerptae  sunt,  necessarium  duximus;  ut  apertius  cunctis  pateat  aeterna 
supplicia  mansura  eos  et  non  esse  sacerdotes  vel  dei  ministros,  qui  earum  doctrinas 
atque   mandata   opere   secundum  vires   suas  non   adimplevcrint.      audiamus   ergo   quid 

'■ '"'^lj' princeps  apostolorum  Petrus   de    tali  negotio    signaverit:    'benedictus',    inquiens.    deus 

'et  pater  domini  nostri  lesu  Christi,  qui  per  magnam  misericordiam  suam  regene-  30 
'ravit  nos  in  spera  vitae  aeternae  per  resurrectionem  a  mortuis  domini  nostri  lesu 
'Christi  in  hereditatem  incorruptibilcm  inmarcescibilem  incontaminatam  conservatam  in 
'caelis  in  vos,  qui  in  virtute  dei  custodimini'.  quare  enim  insipienter  a  vobis  violatur 
talis  hereditas,  quae  non  sicut  terrena  decidua,  sed  inmarcescibihs  atque  aeterna  est? 
i.  Prir.  1. 13.  et  post  aliquanta :  'propter  quod  succincti  estote  lumbos  mentis  vestrae,  sobrii,  perfccte  35 
'sperantes  in  eam,  quae  offertur  vobis,  gratiam  in  revclatioue  lesu  Christi'.  rimamini 
namque  pectoris  vestri  profunda,  an  sobrii  sitis  et  perfecte  sacerdotalem  gratiam  exa- 

^  Jj^'/,;.'™ii^°*lfi™   in  domini  revelatione  conservetis.     ct  iterum  dicit:   'quasi   filii  benedictionis 


C  {incipii  f.  36  v.  26  cimctis)  DP  (om.  3  et  post  ...  7  fuit  et  14  quod  uero  .  .  .  20  pietatem)  Q 

2  deuicta  D        sicut]  idem  P  3  ait]  ait  enim  D  .5  et]   ut  D         uer.  res.  D  7  eteuimj 

ceterum  idera  apostolus  P  9  in  iiit.]  et  iut.  X>  10  his  P,  hiis  Z)        aduerso]  auerso  P  11  uobis  D 

ies.  chr.  P  12  se]  haec  D  16  quae]  qui />  17  est  om.  D         sciens]  scios  i>  19  con- 

flictitioiies]  c.  malo  O  21   ac  om.  P  uiulis]    modis  /)  iugenii]   et  genii  D  cymbula]    cibula  Z> 

Huctuainus  P  22  recurrcre  (recurre  D)  .  .  .  26  du.\imus]  igitur  necessariiun  duximus  recurrere-.  .  .  quae 
ad  hoc  e.\  oinui  .  .  .  excerptac  sunt,  ut  nou  solum  recitentur  .  .  .  fideliter  in  eis  lectionibus  coutinentur 
saeerilotali  .  .  .  recediint  V  22  23  recitauiur  D  26  aeterna]  et  aet.  P  27  mansura  eos]  eos  esse 

niausuraP  qui]  quia  7^  28  adimpleuerint|  CQ,  adimpleuerunt  Z»,  impleuerint  P  29  petrus]  CD,  beatus 
petrusP(2  3()etom.  P      christij  CPQ,  om.  Z>         30/31  regenerauit]  C^Pft  regnauerit  C"Z)         31  uos  P 

3;i  uosj  uobis  P  enim]   eiiim  tam  P  34  decidua   s.  i.  a.   aeterna]  CPQ,   om.  D  35  lumbis  P 

36  iesu|  CPQ,  doinini  nostri  icsu  D 


DE  KXCIDin  ET  CONQVESTV  BIUTANNIAE.  g3 

'non  configuvantes  vos  illis  prioribus  ignorantiae  vestrao  desidcriis.  sed  secundiun  (11111 
'qui    vos    vocavit   sanctos,    et    vos    sancti   in    omni   convprsationc   ostoto.     iiropter  ([uod 
'scriptum  est:  sancti  estote,  quia  ego  sum  sanctus'.     (]uis  rogo  vestrum  ita  sanctitatem 
toto   animi  ardore   sectatus  est,   ut   lioc,   quantum  in  se  est,  avide  festinaret  implere? 
.'•   sed  videamus,  quid  in  eiusdem  secuuda  lectionc'  contincatur:  'carissimi',  inquit    'aniraas  ?;.'''■'''■  ^•-- 
'vestras    castificate    ad    oboedieudum   fidei    per   spiritum    in    caritate,  in  fratcrnitate.  ex " 
'corde  vero  invicem  diligentes  perseveranter ,   quasi   renati   non  ex  semine  corruptibili, 
'sed  incorruptibili  verbo  dci  vivi  et  permancntis  in  aetenmm".     TTaec  quidem  al)  apostolo   107 
mandata    et    in    dio    vestrae  ordinationis  lecta,  ut  ea  indirupte  custodiretis ,  sed  nequa- 

1"  quani  a  vobis  in   iudicio  impleta,  sed  nec  multum  cogitata  vel  intellecta  sunt.     et  infra: 

'deponentes   igitur    omncm    malitiam    ct    (ininem    dolum    et  simulationem  et  invidiam  et',-_^j"''- 
'detractiones  sic  ut  modo  geniti  infautes  rationabiles   et  sine    dolo    lac    concupiscite,  ut 
'eo    crescatis    in    salutem,    quoniam   dulcis    est  dominus'.     recogitate,    an  iiaec  (juoque 
surdis    auribus    a    vobis    audita    crebrius    conculccntur.      et  iterum:    'vos   autcm   genus /.  p..,r.2,!,. 

ir,  'electum ;  regale  sacerdotium,  gens  sancta,  popuUis  in  adoptionem,  ut  virtutes  annuntietis 
'eius,  qui  de  tenebris  vos  vocavit  in  ilhid  tam  admirabile  lumen  suum".  non  solum 
enim  per  vos  virtutes  dei  non  annuntiantur ,  sed  etiam  pravissimis  vestris  apud  in- 
credulos  quosque  despiciuntur  exemplis.  audistis  forte  in  eodem  die,  quod  in  lectione 
actus  apostolorum  lectum    est,    Petro    in    medio    discipulorum    surgente  qui  dixit:    '\m  aci.i.i'..  ir.. 

20  'fratres,    oportet   scripturam   impTeri,  (juam  praedixit  spiritus   sanctus  per  os  David  de 

'luda'.     et  paulo  post:  'hic  itaque  adquisivit  agrum  de  mercede  iniquitatis".     hoc  securo  .4c^  ;.  m. 
vel   potius  hebeti    corde,  quasi    non   de   vobis   lectum   fuisset,   audistis.     quis,  quaeso, 
vestrum   non  quaerit  agrum  de  mercede  iniquitatis?    ludas  namque  loculos  compilabat, 
vos    ecclesiae    donaria    fiHorumquo    animas    eius    vastatis.      ille   adiit    ludaeos,  ut  deum 

2.^   venderet,  vos  tyrannos  et  patrem  vestrum  diabbhim,  ut  Christum  despiciatis.     ille  triginta 
argenteis  venalem  habuit  omnium  salvatorem,  vos  vel  uno  obolo.     Quid  plura?    fertur  I0& 
vobis  in  medium  Mattliiae  in  confusionem  vestram  exemplum,  sanctorum  quoque  aposto- 
lorum,  electione  vel  iudicio  Christi  non  propria  vohintate  sortiti,  ad  quod  caeci  effecti 
non  videtis.    quam   longe    a   meritis    eiiis  distetis,    dum    in  amorem  et  effectum  Tudae 

30  traditoris  sponte  corruistis.  apparet  ergo  eum,  qui  vos  sacerdotes  sciens  ex  corde  dicit 
non  esse  eximium  Ciiristianum.  sane  quod  sentio,  proferani.  posset  fiuidem  lenior 
fieri  increpatio,  sed  quid  prodest  vuhius  manu  tantum  palpare  unguentove  ungere,  quod 
tumore  iam  vel  fetore  sibi  horrescens  cauterio  et  pubhco  ignis  medicamine  eget?  si 
tamen  ulh)  modo  sanari  possit  aegro  nequaquam  medelam  quaerente   et  ab  hoc  medico 

35  longius  recedente.  0  inimici  dei  et  non  sacerdotes,  veterani  malorum  et  non  ponti- 
fices,  traditores  et  non  sanctorum  apostolorum  successores  et  non  Christi  ministri, 
auscuUastis  quidem  secundae  lectionis  apostoli  Pauh  vorborum  sonum,  sed  in  nullo 
modo    nionita    virtutemque    servastis    et   simuhicrorum    modo.    (juae    non  vident   neque 


C  [finit  circiter  v.  16)  DPQ 

3  quia]  CfyPQ,  ciuoniam  V        ego  sum  sauct.]  CQ,  sanct.  ego  sum  D,  et  ego  sanctus  sum  P       rogo] 
interrogo  P  4  toto]  CPQ,  om.  D       hoc]  CPQ,  om.  D      secutus  D        5  quid]  CPQ,  qui  D        6  castificate] 

sanctificate  P  in  frat.]  CPQ,  et  liat.  D  7  inu.  dil.]  CPQ,  inii.  dil.  iiiuicein  D  8  uerbo]  per  uerbum  P 
9  •ucstr.  ord.]  C'P(2,  ord.  uestr. /)  indisrupte  f  mistodieriti.s /)  10  in  om.  P  nec]  ue  P  cogitata]  CVf?, 
cogitate />  11  simulationem]  CPQ,   omnem  s.  7>  12  rationabilcs]  CPQ,   rationabile  /)  V^  eo] 

in  00  P  an]  an  et  P  l."3  in  adoptionem]  acquisitionis  P  nirtutis  D  16  lumen]  nomeu  D 

17  anuuntiantur]  DP,  a.  uel  meliorantur  Q  19  actuum  P         est  ovi.  D  21  securo  Iieb.  corde  uel 

potius  (qu.asi  om.)  D  22  electum  fuisset  P,  fuiss.  lect.  D  2.3  namque]  quoque  P  24  deum] 

dominum  D  26  argcnteos  D  28  ad  quod  his  D  29  quain]  quia  P  distatis  P  morem  P 

aftectum  /'  30  corruitis  P  31  senseo  D  32  prodest]  PQ,  ualet  D        quid  D  33  et]  uel  D 

34  abj  ob  /'  3:')  ueteiaiii]  Q,  uerteranl  D,  o  licitatores  P  36  Buccessores]  s.  impugnatores  P  ministris  D 
37  aseultastis  D         in  om.  P  38  sim.  modo]  sini.  more  P 

11* 


84  GILDAE  SAPIENTtS 

audiunt,    eodem    die    altari   astitisHs.    tunc    et   cotidie   vobis   intonantis:    fratres.  inquit, 

/.  r/m.  j,i. 'fidelis   sermo    est'    et   oinni   acceptione    dignus.      ille    dixit    fidelem    et   dignum,  vos  ut 

1.  TVm.  j,  7.  infidelem  et  indignum  sprevistis.     'si  quis    episcopatum   cupit.   bonum    opus    desiderat'. 

vos  episcopatum  magnopere  avaritiae  gratia ,  non  spiritalis  profectus  obtentu  cupitis  et 

i.  r;m.  3,1'.  bonum  opus  illi  condignum  nequaquam  habetis.     'oportet  ergo  huiusmodi  irreprehensi-     s 

'bilcm    esse'.      in    hoc    namque    sermone    lacrimis    magis    quam   verbis    opus  est,    ac  si 

dixisset  apostolus  eum  esse  omnibus  irreprehensibiliorem  debere.    'unius  uxoris  virum'. 

quod  ita  apud   nos  quoque  contemnitur,  quasi  non  audiretur  vel    idem  dicere  ot  virum 

uxorum?  •sobrium,  prudentem".     quis  etiani  ex  vobis  hoc   ahquando   inesse   sibi  saltem 

optavit?  'liospitalem':  id  si  forte  casu  evenerit,  popuLaris  aurae  potius  quam  praecepti   lo 

.j/a(M.  6, 2.  gratia  factum,  non  prodest,  doniino  salvatore  ita  dicente:  'amen  dico  vobis,  receperunt 

1.  Tim.  3, 3.  mercedem  suam'.    ornatum,  'non  vinolentum,  non  percussorem,  sed  modestum,  non  litigio- 

'sum,    non  cupidum'.     o   ferahs   inmutatio!    o   horrenda   praeceptorum   caelestium  con- 

culcatio  I     nonne  infatigabihter   ad  haec  expugnanda  vel    potiua   obruenda  actuum  ver- 

borumque    arma    corripitis ,    pro    quis    conservandis  atque  firmandis ,    si  necesse  fuisset,    n 

loy  et  poena  ultro    subeunda  et  vita  pononda  erat?     Sed  videamus  et  sequentia:  'domum', 

^"  ^""•'''^■inquit,  'suam  bene  regentem,  filios  habentem  subditos  cum  omni  castitate'.     ergo  imper- 

fecta   est    patrum    castitas,    si    eidem   non    et   filiorum    adcumuletur.     sed  quid  erit,  ubi 

1.  Tim.  3.5.  nec  pater  nec  fihus  mali  genitoris  exemplo  pravatus  conspicitur  castus?     'si  quis  autem 

'domui  suao  praeesse  nescit,  quomodo  ecclesiae  dei  dibgentiam  adhibebit?'     haec  sunt   20 

'■  ^s-io'  ^^1'^^^!  iiuae  indubitatis  effectibus  approbantur.     'diaconos  simihter  pudicos,  noii  bihngues, 

'non    vino    muhum   deditos,    non  turpe   lucrum   sectantes,  habentes  mysterium  fidei  in 

'conscientia  pura.    hi  autem  probentur  primum  et  sic  ministrent  nuUum  crimen  habentes'. 

his  nimirum  horrescens  diu  immorari  unum  veridice  possum  dicere,  quin  haec  omnia  in 

(^ontrarins  actus  mutentur,  ita  ut  clerici,  quod  non  absque  dolore  cordis  fateor,  impudici,   25 

biUngues,  ebrii,  turpis  lucri  cupidi,  liabentes  fidem  et,  ut  verius  dicam,  infideUtatem  in 

conscientia    impura.    non    probati    in    bono,  sed  in  malo    opere   praesciti    ministrantes 

et  innumera  crimini  habentes   sacro   ministerio   adsciscantur.      audistis    etiam    iUo    die, 

quo  muUo  dignius  muUoque  rectius  erat,  ut  ad  carcerem  vel  catastam  poenalem  quam 

ad  sacerdotium  traheremini,  domino  sciscitanti,  quem  se  esse  putarent  discipuh,  Petrum   30 

^"'"'•"^' jfrespondisse:  'tu  es  Christus  filius  dei  vivi'  eique  dominum  pro  taU  confessione  dixisse : 

'beatus   es,  Simon  Bar  lona,    quia   caro    et  sanguis  non  revelavit  tibi,  sed  pater  meus 

'qui  in  eaeUs  est'.     ergo  Petrus  a  deo  patre  doctus  recte  Christum  confitetur:  vos  autem 

nioniti  a  patre  vestro  diabolo    inique  salvatorem   maUs   actibus  denegatis.     vero  sacer- 

.i/ari/<.;<;,M.  doti  dicitur :  'tu  es  Petrus  et  super  hanc  petram  aedificabo  ecclesiam  meam':  vos  quidem  35 

.vaHA.  7, 2«.  assimilamini    'viro  stuUo,  qiii  aedificavit  domum  suam   super  ai'enam'.     notandum  vero 

est,  quod  insipientibus  in  aedificanda  domo  arenarum  pendulae  mobiUtati  dominus  non 

ais. «,  4.  cooperetur,  secuiKUim  iUud:  'fecerunt  sibi  reges  et  non  per  me'.    itidemque  quod  sequitur 

.i/a«ft. i«, M.  eadem  sonat  dicendo:  'et  portae  inferni  non  praevalebuut"  eiusque  peccata  inteUeguntur. 

C  (incipit  f.  37  v.  32  reuelauit)  DPQ 

1  altare  D,  alteri  P  tunc]  licet  ille  tanc  P  intonaret  P  inquit  om.  P  2  fideles  D'  est  om.  D 
3  si]  sed  Z)'  desiderat]  cupit  ]'  4  spiritalis]  DP,  spiritualis  Q  .5  opus  om.  D         liabetis  om.  D 

8  quod)  />',  quid  ^''PQ        nos]  D']'Q,  uos  !>'       et  om.  D'  9  uxoris  P        s,aUeMi  npt.]  aliqnandoptanit /> 

10  id  si]  id  PQ,  id  est  si  X*  12  oruatum]  doctorem  vers.  vulg.  uioleutum  i>  14  obseruenda /) 

15  quis]  P,  queis  Q,  quibus  D  l(j  subdenda  D  17  su.am  inq.  P      cuni]  iu  P      caritate  D  18  est 

om.  D  eidem  nou  et]  non  item  et  P,  eadem  nou  esset  D  19  priuatus  P  20  sui  D  21  effectibus]  Q, 
affectibus  P,  om.  D  22  multo  P        ministerium  DP        fidei  om.  D  23  hic  D  25  mutantur  P 

26  infedilitatem  P  27  malopere  D  praestiti  D  28  et  innumera]  iu  uniuersa  D  babeute  D 

assicantur  O  30  scitante  P,  suscitanti  D        putarant  P  31  uiui  om.  P  33  cbr.  conl'.]  CPQ, 

conf.  cbr.  D  34  uero]  CPQ,  ergo  ]J  38  cooperetur]  CQ,  comparetur  ]J,  cooperatur  P  39  inlcri  /' 

peccata]  CPQ,  peccati  D 


DE  EXCIDIO  ET  CONQVESTV  BRITANNIAE.  S5 

de   vostra   quiil    oxitiabili    structuni    iironuutJMtur.'    'vcuoruut    thuuinii    ot    tlavorunt  vouti -"«"*  7.1'?. 
'et  iuipogeruut   in    (lomum   illam   et   oocidit   et   fuit  ruina  eius  magna'.     Petro  eiusque 
successoribus  dicit  dominus:  'et  tibi  dabo  claves  regni  caelorum' :  vobis  vero:  ^non  no\i 'f^'J'' ■'".•''•'■ 
'vos,  discedite  a  me,  operarii  iniquitatis,  ut  separati  sinistrae  partis    eum   haedis   eatis  jj^j^y^'''^^- 

5   'in  ignem  aeternum'.    itemque  omni  sancto  sacerdoti  promittitur:  'ct  quaecumque  solveris""'"^-";,^- 
'supor  terram,  erunt  soluta    et  in  caelis:  et  quaocumquo  ligaveris    super   terram,  erunt 
'ligata  et  in  caolis'.     sed  quomodo  voa  ahquid  solvetis,    ut   sit   sohituui    ot  in  caeHs,   a 
eaelo    oh    scelera   adempti    et    immauium    peccatorum    funibus   compediti,   ut  Salomon 
quoque  ait:    'crinicuhs  poceatorum  su(u-uiu  unusquisquo  roustriugitur?'     quaquc    ratione '^»"- •'. 22. 

10   aliquid  in  terra  iigabitis,  quod  supra  moduui  otiiiui  hgctur  praetor  vosmotipsos,  qui  ita 
ligati  iniquitatibus   in  hoc    mundo    tenemini ,    ut    in    caohs    nequaquam    ascendatis,    sed 
infaustis    tartari    ergastuhs.  uou  conversi  in  liac  vita  ad  douiinum,  docidatis?     Noc  sibi   '  "^' 
quisquaiu  sacerdotum  do  corporis  mundi  sohim  consciontia  supplaudat,  cuin  eorum  quis 
praeest,  si  qui  propter  eius  iuiperitiam  vel    desidiam  sou  adulationem  perierint ,  in  die 

!'■   iudicii  de  eiusdeui  manibus,  vcluti  interfectoris ,    animae  exquirantur.     quia  nec  dulcior 
mors  quae  infertur  a  bono  quoque  homine  quam  malo  :  ahoquin  non  dixisset  apostohis 
velut  paternum  legatum  suis  successoribus  derelinquens;  •mundus  ego  sum  ab  omniunu'?"'    '    " 
'sanguine.     non   enim   subterfugi,  quo   minus  annuntiarem  vobis    omne   mysterium  dei'. 
multumque  nam  usu  ac  frequentia  peccatorum  iuebriati  et  incessanter  irruentibus  vobis 

20   scelerum    cumulatorum    ac   si  undis    quassati  "uuam    vehiti    post  naufragium ,  in  qua  ad 
vivorum  terram  evadatis ,  paenitentiae  tabulam   toto    aninii  nisu  exquiritc,  ut  avertatur 
furor  domini  a  vobis  misericorditer  dicentis:  'nolo  morteui  peccatoris,  sed  ut  convertatur /■:.-^<-/,.jj,;7. 
et  vivat".     ipse  omnipotens  deus  totius  cousolationis  et  misericordiae  paucissimos  bonos 
pastores  conservet  ab   omui   malo   et  municipes  faciat  subacto  communi   hoste  civitatis 

25   Hierusalem  eaelestis,  hoc  est,  sauctorum  omuium  congregationis,  pater  et  fihus  et  spiritus 
sanctus,  cui  sit  houor  et  gloria  in  saecula  saeculorum.     amou. 

C  {finit  c.  19  irruentibus)  DPQ 

1   quideni  P  factura  pronunciantur  P  et  om.  P  2  impigerunt  D  eiusque]  CPQ,    eius- 

denique  D  4  discedite]  CPQ,  discitc  D  cum  hacdis]  hoedi  P  5  sancto  om.  D         sohieris  .  .  . 

1)  quaocunique]  C  (spntio  requiritiir)  PQ,  om.  D  8  ob  scele  his  l>       adcmpti]  adejiti  CD  ^     1'unibus]  CPQ, 

finibus  /'  solomon  P  9  ait  om.  /*         criniculis]  CQ,  funienlis  ///'         quaqne]  qna  P  10  supra 

modum]  CQ,  supra  mundum  P,  ultra  niodum  //         propter  P  11,12  infanstis  t.  ergastulisj  Cl),  in  inf.  t. 

erg.  PQ  13  qnis]  C,  queis  V,  qnibns  DP  14  cini  om.  P        nel]  seu  P        pericrint]  CPQ,  perierunt /) 

15  indicii  P  16  quae]  quam  quae  P  a  bono]  ab  uno  P  quam]  qne  /'  17  omnium]  CPQ, 

omni  D  18  rainisterium  DP  19  que  nam]  C(1)DQ,  nanque  P  21  exquiratis  D  24  sub- 

acto  c.  hoste  om.  P 


ADDITAMENTA. 

I.   EPISTVLARVM  GILDAE 
DEPERDITARVM  FRAGMENTA. 

Qen.  7, 13. 1.     De  excommonicatione   dicit  Gildas.   —   Non  Noe  Cliam   filium   suum  magicae  artis 

Gen.  M,2^.  scribam  aut  arca  aut  mensae  communione  voluit  arcere.     non  Abraham  Aner  et  Heschol 

Qen.  K.  in   debellationo   quinque   reg-um    exhorruit.      non    Lotli  Sodomitarum  convivia  execratus 

""'•-''' j'y- e.st.     non   Isaac    mensae    participationem  Abimelech    ct  Ocazat  et  Pliicol  duci  militum 

Qen.  43, 1.  iiegat,  scd  post  cibum  et  potum  iuraverunt  sil>i  mutuo.     non  lacol)  extimuit  communi-     s 

oen.  41.  cai-e    filiis    suis,    quos    novit    venerari    idola.     uon   loseph  rennuit  Faraoni   mensae    et 

Exoii.  is.  13.  scypho  participari.     non  Aaron  sacerdotis  idolorum  Madian  mensam  reppulit.     nec  non 

■''"'"'jj' ji' Moyses   simul  cum  lethro  liospitiura    et  convivium    pacificum   init.     non  dominus  noster 

lesus    Christus    publicanorum    convivia    devitabat,   ut   omnes    peccatores  et  raeretrices 

salvaret.  lo 

Cant.  2>.  4S  (inde  IUh.  40,  0,  '■) 

II.  Gildas  dicit  de  abstinentia  ciborum.  —  Abstinentia  corporalium  ciborum  absque  cari- 
;.  Km.  4,4.  tate  inutilis  est.  meliores  sunt  ergo,  qui  non  magno  opere  ieiunant  nec  supra  modum 
Psabn.  1, 13.  n  croatura  dei  se  abstinent,  cor  autem  intrinsecus  nitidum  coram  deo  sollicite  servantes, 

a  quo  sciunt  exitum  vitae,  quam  illi,  qui  carnem  non  edunt  nec  cibis  saecularibus 
/«■.  9,1'j.  delectantur,   neque   vehiculis   equisque  vehuntur   et    pro  his  quasi  superiores  ceteris  se    15 

putautes;  quibus  mors  intravit  per  fenestras  elevationis. 

Cant.  p.  49  (inde  Hib.  12,  5} 

-■  ^'l^l'  in.    'Gildas  in  epistolis  suis  de  novissimis  diebus.  —  Instabunt  tempora  pessima  et  erunt 
'homines  sui  amatores,  avari,  adrogantes ,  superbi,  blasphenii,  parentibus  inoboedientes, 
'ingrati,  inpmi,  sine  adfectione,  sine  pace,  accusatores,  intemperantes,  crudeles,  odio  liaben- 
'tes  bonum,  proditores,  temcrarii,  infiati,  voluptatum  amatores  magis  quam  dei,  habentes    20 
'formam  pietatis  et  virtutem  eius  abnegantes'.    multi  peribunt  agentes  raala,  ut  ait  aposto- 

Rom.io,3.3.-\\iii.  habentes  zelum  dei,  sed  non  secundum  scientiam,  ignorantes   dei  iustitiara  et  suam 
•quaerentes  statuere,  iustitiae  dei  non  sunt  subiecti'.     omnes  fratres  culpantes  sunt,  qui 

fta/r«.  M, «. 'suas  secum  adinventiones  et  praesumptiones  non  fecerunt.     hi  dum  pane  ad  mensuram 

utuntur,  pro  lioc    sine  mensura  gloriantur:  dum  aqua  utuntur,  siniul  odii  poculo  potan-    25 
tur:    dum   siccis  ferculis,    simul    et  detractationibus   fruuutur:    dum   vigilias   extendunt, 
aliquos    somno    demersos    notant,    pedibus    et  raembris   dicentes  ceteris:    si    non  caput 

1  de  excommunicatione  dicit  gildas  C'(antahrigiensis),  gildas  ait  JS(iberna  sylloge)  2  aut  arca]  ab 

arca  H        aner  et  liesehol]  IT,  neel  et  excol  G  3  sodomorum  H  3/4  e.xecratus  est]  77,  execratur  C 

4  part.  mens.  H        ocazat]  C,  ochaz  S        phicol]  H,  picus  C        ducis  77  5,6  communicari  C  G  suis 

om.  H         pharaonis  77  7  scita  C         nec  non]  H,  nec  C  8  iethro]  H,  ethor  C  hospitium]  77, 

hostias  C  iniuit  H  8/9  d.  n.  iesus  om.  77  9  publioanorum  conuiuia]  C,  c.  paganonun  H  10  saluaret] 
C,  s.  liactenus  gildas  77  11  gildas  a.  d.  a.  c.]  C,  gildas  ait  H        absque]  siue  H  12  ergo  suiit  77 

magnopere  H  13  autem  oni.  C       nititum  C       deo]  doniino  77  14  cibis]  C,  prandiis  7/  1,0  et 

equis  77       et  om.  H  16  intrauit]  77,    intrat  C        feuestras]  77,  feuestram  C        elatlonis  H  17  gildas 

i.  ep.  s.]  H,  oin.  C         20  uoluntatum  C  21/22  apostolum  C         22  habentes  bis  C         24  lii  dum]  77,  liil 

autem  C  24/25  ad  mensuram  utuntur]  C,  et  mensura  uescuntur  77  25  lioc]  Iioc  ipso  77  poculo  om.  C 
26  slccis  ferculis  simul  et  detractationibus  fruuntur]  C,   sanctis  ferculis   uescuntur  detrectationibns  utuntur  H 

uigiliis  expenduMt  /7  27  dimersos  notant  C,  pressos  uituperant  77 


EPISTVLARVM  GILDAE  DEPERDITARVM  FRAGMENTA.  S7 

fueris,  ut  cgo  sum,  ;ul  niliili  te  conputabo:  quod  non  t:un  \n-»  (lilcctionis  causa  pro- 
niittitur  quani  despectus,  dnni  principalilHis  decretis  nieditantur.  servos  doniinis,  vulgus 
regibus,  auro  plunibum,  argento  terrum,  ulnuni  praeferunt.  ita  iciuniuni  caritati,  vigilias 
iustitiae,  propriam  adinveutionem  concordiae,  clausulam  ecclesiae,  severitatem  immilitati, 

6     postremo  hominem  deo  anteponunt:  non  intendentes  quod  euangelium,  sed  quod  volun- 

tas  iubet:    quid    apostolus,    sed  quid  superbia  doceat;   non   intendentes   statum  sidcrum  ;.cv..-. «,<;. 
in    caelo    inacqualem    esse    et    angelorum    officia    inaequaiia.      hi    ieiunant,    quod    nisi 
propter  alias  virtutes  adsectantur,  nihil  prodcst.     illi  caritatcm,   quae  summa  plenitudo  «„,„,  ;j,  ;ry. 
legis    est,   intentione    perficiunt   a    deo  docti,  cum   spiritus   sancti  citliarae  dicunt  'quasi  ;c,«,.  «*, «. 

w   'pannus   menstruatae    omnis   iustitiae   nostrae'.     hi    autem    folles    diaboli  dieunt  forsitan 

melioribus,   quorum  vident  angeli  faciem  patris:   recedite  a  nobis,  quia  immundi  estis. ''("'"'•'«.'''• 
quo  respondit  aominus:    'isti    tumus   erunt  ni   lurore   meo  et  ignis  ardens  cotidie  .     non 
spernentes    fratres:    dicit   dominus   panperes    beatos   esse,    sed   paupcres   non    animosos,  i;..»/,.  j,  3. 
sed  niites;  neque  invidiosos,  sed  lugentcs  vel  propria  vel  aliorum  peccata;  qui  csuriunt 

»•''  et  sitiunt  non  aquam  cum  ceterorum  dcspectu,  sed  iustitiam;  ncc  pro  nihilo  alios 
ducentes ,  scd  misericordes ;  non  qui  superbo ,  sed  mundo  corde ;  non  alis  severi,  sed 
pacifici;  non  qui  inferunt  bella,  sed  qui  persecutionem  patiuntur  propter  iustitiam,  habi- 
turi  videlicet  regnum  caelorum. 

(Janl.  p.  oO  (inde  siib  j^raescriptione  mi>ra  relata  Sti,  24  bi  dum  pane  .  .  .  SlJ,  27  iiitiiperant  et  87,  3  ieiuni- 
um  ...  5  aiiteponunt  el  7  hi  ieiuuaiit  ...  10  iiostrae  ffib.  66,  9) 

IV.  Gildas  ait  de  monachis.    —    Qui  vcniunt  de  loco  viliore  ad  perfectiorem,  quorum 
20  abbas  ita  degeneravit  ab  opere  dei  ut  mereatur  ad  mensam  sanctorum  non  recipi,  sed 

et  fornicationis  criniine,  non  suspectionis,  sed  mali  evidentis ,  onerari ,  —  suscipite  sine 
ullo  scrupulo  monachos  tales  ad  vos  de  flamma  inferni  confugientes,  nequaquam  eornni 
consulto  abbate.  illos  vero ,  quorum  abbatem  de  mcusa  sanctorum  propter  infamiam 
non  arcemus,   non   debemus    illo  nolente   suscipere.     quauto   magis  venientes  a  sanctis 

25  abbatibus  et  nullo  alio  modo  suspectis,  nisi  quod  habent  pecora  et  vehicula  vel  pro 
consuetudine  patriae  vel  sua  infirmitate ,  quae  minus  laedunt  habentes,  si  cum  humili- 
tate  et  patientia  quam  aratra  trahentes  et  suffossoria  figentes  terrae  cum  praesumptione 
et  superbia.  quicquid  autem  monacho  de  rebus  saecularibus  superabundat,  ad  luxurias 
et  divitias  debet  referri,  et  quod  necessitate,  non  voluntate  habere  compellitur.  ut  non 

30  penuria   cadat,   non   illi    ad   malum    reputabitur.      capitibus   namque    praccipua   corporis 
ornamenta  delata  non  debent  inferiora  despicere  et  manuuni  cotidiana  comraoda  super- 
bire  superioribus  flis  non  est.     nonne  haec  nec  ille  possunt  .sibi  mutuo  dicere:  'operara  ;.c»r. /2,2;. 
'vestram   non  necesse  habemus',    quae  ad  communem  eiusdem  corporis  pertinent  utili- 
tatem?     haec   diximus,    ut  sciant  summi  sacerdotes,   quod,   sicut    non  debent  inferiores 

35   clerici  eos  despicere,  ita  et  illi  nec  clericos,  sicut  nec  caput  quidem  cetera  racmbra. 

Cant.  !>.  54  (inde  19  qui  ueiiiuiit  ...  28  superbia  Hib.  39,  7;  28  quicquid  ...  30  reputabitur  Hib.  3'J,  5) 

V.  Gildas  ait.  —  Abbas  districtioris  regulae  non  admittat  monachum  alterius  abbatis 
paulo   remissioris:    et   qui   remissior   est,    non   retineat  monachum   suum  ad  districtiora 

1  supra  tam  scriptum  est  aln  mTi  C         1,2  proniittur  C        2  dispectus  C        4  ecclesiae  seueritatem]  H, 
cellae  C  5  anteponant  C         6  apostolnm  C       quid]  qui  C  7  hi]  E,  hii  C  8  per  aliquas  uirliites 

adfectatur  H  iUi  caritatem   ...  9  periiciunt  a  deo  docti]  qiii  uero  caritatera  perHciuut  H  oiim  citliara 

sp.  saucti  H  10  omnes  CH         hii  C  H  residite  C  13  auimosus  C  14  iuuidiosus  C 

15  non  aquaiu]  non  qui  aquam  C  17/18  habitari  C  19  gildas  ait]  H,  om.  C       de  mouachis  C,  om.  H 

de  loco   iiiliore   ad    perlectioreni]  C,   ad   uos  de  uiliore  loco  ad  perfectionem  H  20  non  rec.  sanct.  H 

20  21  sed  et]  et  H  21  mali  enideutis]  C,  inale  uidentis  if  oueraii]  H,  lionorari  C  suscipite]  C,  suscipite 
etiam  //  22  scripulo  inonachus  C        eoruni|  ill.n-um  H  24  a]  de  /f  27  soflbsoria  C,  sofosoria  // 

28  qnicquid)    gildas    dicit    quicquid  H  autem    om.  H  superabundaiierit  //  29  nonj    et    uon  C 

30  penuaria  C  31  dilata  C        dispicere  C        manum  C  35  dispicere  C  36  gildas  ait]  H  (39, 9), 

gildas  dicit  H  (39,  6),  om.  C        amittat  C  37  uon]  et  non  H 


S8  EPISTVLARVM  GILDAE  DEPERDITARVM  FRAGMENTA. 

tendentem.  habent  quippe  aacerdotes  et  episcopi  terribilem  iudicem,  cui  pertinet,  non 
nobis,  de  illis  in  utroque  saeculo  iudicare. 

C'an(.  p. .%'  (indc  b7,  3ti  abbas  ...   1  teudeutem  30,  W  el  brecius  39,  6  fcf.  Maassen  Oesch.  des  kait.  Jiechts 
1,840];   1   habeiit  ...  2  iudicare  Ilib.  1,  16, b) 

Deui.27.n.  \q.     Gildas.  —  Maledictus  qui  transfert  terminos  vel  proximi  sui. 
1.  cvr.  7,24.  Unusquisqu(?  permaneat  in  en,  in  quo  vocatns  est  apud  deum',  ut  nec  primarius  nisi 

voluntate  mutotur  subiectorum  neque  subiectus  sinc  scnioris  consilio  locum  prioris  obtineat.     s 
i.cor. 12,23.  Quae  sunt  honesta  nostra.  his  honorem  abundantiorem  circumdamus. 

£«cA.  33,6.  ludicarc  crgo  satis  salubre    est    subiectos   episcopis  abbatibusque.   quorum  sangui- 

.««(«.  is, /7.  nem,  si  eos  non  bene  regnant,  de  manibus  requiret  dominus:  inoboedientes  vero  patri- 

bus  sint  sicut  gentiles  et  publicani;  et  omnibus  hominibus  tam  bonis  quam  malis  praeter 
'  suos  subiectos  ilhid  apostoli :  existimantes  omnes  liomines,  rel.  lo 

'"luc.  23.  Pervenit    illud  iudicium  pro   inccrto   cxitu  vitae ,  legentes    in  scriptura  apostolum 

perditum  cupiditate  et  latronem  confessionc  in  paradisum  translatum. 

Cant.  X'-  H'1  (inde  4  unusquisque  ...  5  obtiueat  Ilil.  37,  31) 

VII.  Item.  —  Conepiscopos  autem  et  conabbates  nec  non  consubiectos  non  iudicare 
melius  est.  faetentes  vero  alicuius  nequam  fama  putare  nullo  modo  ad  integrum 
arguant,  sed  leniter  increpent  cum  patientia:  quos  pro  conscientia  ut  possint,  debent  is 
quasi  suspcctos  vitare  nec  tamen  ut  reos  veros  cxcommunicarc  et  mensa  vcl  pace 
arcere,  cum  ratio  aliqua  necessitatis  aut  convcntus  vel  h^cutionis  exegerit.  scd  illis 
denuntietur,    quod   uon   recte    agant,    quia   nou  possumus  eos   pro  hoc  damnare.     dum 

'•'''"■^'^•i;^- communicant  illi  indigne,  forte  nos   per  cogitationes  malas  daemonibus  communicamus. 

quos  vero  scimus  sine  ulla  dubitatione  esse  foruicatores,  nisi  legitimo  ordine  paeniteant,   20 
i.cor.s.ii.a,  pace  et  niensa,  cuiuscumque  ordinis  legitime  fuerunt,  arcemus.     ut   est  illud  '.si  quis 

frater  uominatur  ot  cst  fin-nicator,  rcl.    et  propter  princi[)alium  vitiorum  causas  evidcntcr 

probatas,  nulla  alia  ratione  debemus  fratrcs  a  commuuicatione   altaris   et  mensae  cuni 

tempus  poposcerit,  arcere. 

Cant.  p.  58  (inde  13  eouepiscopos  ...   14  nielius  est  Hib.  1,  16,  c) 

VIII.  Glldas.  —  Veritas  sapienti  nitet,  cuiuscumque  ore  fuerit  prolata. 

Cant.  p.  34  non  inter  Oildae  reliqua  (inde  Ilib.  22, 1) 

FRAGMENTA  BVBIA. 
Num.  12.  IX.    Gildas.  —  Adsentiente  Aaron  in  culpando  Moyse  propter  uxorem  Aethiopissam  lepra 
Maria    danmatur:    quod   nobis    timendum,    qui    bonis    principibus     detrahimus     propter 
mediocres  culpas. 
mi.  37,  5,  b 

X.  Item.  —  Navi  fracta,  qui  potest  natare,  natet. 

Ilib.  30,  7  (^jraeccdtint  Gildaiia  siipra  c.  IV) 

XI.  Gildas  ait.  —  Brittones  toto  mundo  contrarii,  moribus  Romanis  inimici  non  solum 
in  missa,  sed  etiam  in  tonsura  cum  ludaeis  umbrae  magis  futurorum  servientes  quam 
veritati.  Romani  dicimt:  Brittonum  tonsura  a  Sinione  mago  sumpsisse  exordium  tradunt, 
cuius  tonsura  dc  aure  ad  aurem  tantum  contingebat  pro  cxcellentia  ipsa  magorum  ton- 
surae,  qua  sola  frons  anterior  tegi  solebat.  priorcm  autem  auctorem  huius  tonsurae 
in  Hibernia  subulcum  rcgis  Loigairi  filii  Nciii  extitisse  Patricii  sermo  testatur ;  ex  quo 
Ilibernenses  paene  omnes  hanc  tonsuram  sumpsorunt. 

JJib.  52,  6 

1  hahent]  gild;is  ait  li.  //  3  gildas]  //  (ante  4  uuusquisque),  om.  C  4  in  quo  uoc.  est  in  eo 

peim.  //        apud  deum  om.  H        nec]  ne  C  5  subiectoruni]  /7,  subiecto  C        neque]  uec  II       sine]  C, 

nisi  //  G  Iionesta]  iulionesta  Paulue       habuntiorem  C  13  iteui]  H,  om.  C        autem  om.  II        nec 

non  consubiectos]  //,  et  nou  snbiectos  C  14  fama   putare]    forlasse   lamae    fetore  15  increpant  C 

ut  possiut]  fortasse  possunt  16  susceptos  C  22  foruicatur  C  25  adscr.  Fetr.  (immo  lohannes 

ep.  1,  2,  21):  in  ueritate  mendaciuui  numquam  est  in  C         prol.  fuerit  // 


25 


II.  GILDAS  DE  PAENITENTIA. 

incipit  prefatio  Gildae  dc  penitentia. 
Presbitcr  aut  diaconus  faciens  fornicationem  naturaleni  sive  sodoniitani  prelato  1 
ante  monachi  voto  III  annis  peniteat,  veniam  omni  hora  rogct,  supcrpositionem  faciat 
in  unaquaquc  ebdomada  exceptis  L  diebus  post  passionem:  pane  sine  mensura  et  ferculo 
aliquatenus  butiro  inpingato  die  dominico,  ceteris  vero  diebus  paxmati  panis  mcnsura 
et  miso  parvuni  inpinguato.  horti  holoribus,  ovis  paucis,  Britannico  fornuilh)  utatur, 
himimi  Ilomana  hictis  pro  fragilitate  corporis  istius  evi,  tenuclae  vero  vel  balthutae 
lactis  sextario  Eomano  sitis  gratia  et  aquac  talirapulo,  si  opcrarius  cst.  lcctum  non 
multo  feno  instructum  habeat:  per  tres  quadragesimas  superaddat  ahquid,  prout  virtus 
eius  admiserit.  semper  ex  intimo  corde  detieat  culpam  suam,  oboedientiam  pre  omni- 
bus  libentissimc  excipiat,  post  annum  et  dimediimi  eucharistiam  sumat  et  ad  pacem 
veniat.  psalnios  cum  fratribus  canat.  ne  pocnitus  aninui  tanto  tcmpore  caelistis  medi- 
cinae  intcreat. 

Si  quis  inferiorc  gradu  positus  monachus,  III  annis  peniteat,  sed  mensura  grave-    2 
tur  panis.     si  operarius.   sextarium  de   lacte  Romanum   et   alium  de  tenucla  et  aquam 
quantum  sufficiat  pro  sitis  ardore  sumat. 

Si  vero  sine  monachi  voto  presbiter  aut  diaconus  peccaverit,  sicut  monachus  sine    3 
gradu  sic  peniteat. 

Si  autcm  peccatura  voluerit  monaclms  facere,  anno  et  diraedio ;  habet  tamen  abas    4 
huius   rei   moderandae   facultatera,   si  oboedientia   eius  placita  fuerit  deo  et  abati  suo. 

Antiqui  patres  XII  presbitero  et  VII  diacono  penitentiae  statuerunt.  5 

Monachus  furatus   vestcm   vel    aliquam  rem  II  annis  ut  supra  peniteat.   si  iunior    6 
sit:    si  senior,   anno    integro.     si  vero  monachus  non  fuerit,   eque  anno  et  raaximc  UI 
XL  mis. 

Si  monachus  cxundante  ventre  evomerit  sacrificium  in  die,  cenam  suam  non  pre-    7 
sumat,  et  si  non  infirmitatis  causa,  VII  superpositionibus,    si  infirmitatis  et  non  voraci- 
tatis  causa,  IIII  superpositionibus  deleat  culpam. 

Si  autem  non  sacrificium,  diei  superpositione  et  multa  increpatione  plectatur.  8 

Si  casu   negligcns    quis    sacrificium    aliquod    pcrdat,    per    tres    XLmas  peniteat,  9 
relinquens  illud  feris  ct  alitibus  devorandum. 

Si  quis  autem  ebrietatis  causa  psallere  non  potest  stupens  elinguis,  oena  privatur.  10 

Peccans  cum  pecode,  anno:  si  ipse  solus.  III  quadragesimas  diluat  culpam.  11 

Qui  coramunicaverit  a  suo  abate  excommunicato.  XL.  12 

Manduoans  raorticinam  inscius,  XL.  13 

CHBONICA    III.  " 


90  GILDAS  DE  PAENITENTIA. 

14  Sciendiim  est  fanuMi ,  (jiiod  quanto  quis  tcmpore  muratur  in  peccatis,  tanto  ei 
augenda  penitentia  est. 

15  Si  cui  inponitur  opus  aliquod  et  contemptus  gratia  illud  non  fecerit,  cena  careat; 
si  vero  oblivione,  demcdium  cotidiani  victus. 

IG  Si  autem  sumat  alterius  npus.  illud  notum  faciat   abati   cum  verecundia,   excepto 

eo  nulio  audiente  et  sic  pcragat,  si  iubetur. 

17  Nani  qui  iram  corde  multo  tempore  retinet.  in  morte  est.  si  autem  confitetur 
peccatum,  XL  ieiunet,  et  si  ultra  in  peccato  persistat,  II  XLmas,  et  si  idera  fecerit, 
abscidatur  a  corpore  sicut  membrum  putredum,  quia  furor  homicidium  nutrit. 

18  Oifensus  quis  ab  aliquo  debet  hoc  indicare  abati,  non  tamen  accusantis,  sed 
medentis  affectu,  et  abas  dccornat. 

19  Qui  non  occurrit  ad  consummationem,  canat  VII  [  iii  urdine  psalmos ;  si  excitatus 
veniat  post  misam.  quicquid  cantaverunt  replicet  ex  ordine  fratres.  si  vcro  ad  secun- 
dam  veuerit,  cena  careat. 

20  Si  quis  errans  commotaverit  aliquid  de  verbis  sacris  ubi  periculum  adnotatur, 
triduanum  aut  III  superpositiones  faciat. 

21  Si  sacruni  tcrra  tenus  neghgendo  ceciderit,  cena  careat. 

22  Qui  voluntate  obsceuo  liquore  maculatus  fucrit  dormiendo ,  si  cervisa  et  carne 
habundat  coenubium,  III  noctis  horis  stando  vigilet,  si  sane  virtutis  est.  si  vero 
pauperem  victum  habet,  XXVIII  aut  XXX  psalmos  canat  stando  suplex,  aut  opere 
extraordinario  pendat. 

'23  Pro  bonis  regibus  sacra  debemus  offerre,  pro  malis  nequaquam. 

24  Presbiteri  vero  pro  suis  episcopis  non  prohibentur  offerre. 

25  Qui  arguitur  pro  aliquo  delicto  et  quasi  inconsultans  refrenatur,  cena  careat. 

26  Qui  sarculum  perfrangit  et  ante  fracturam  non  habuit,  aut  illud  extraordinario 
opere  restituat  aut  superponat. 

27  Qui  viderit  aliquem  ex  fratribus  abatis  transgredi  precepta,  debet  abateni  non 
celare,  sed  ante  admoneat  peccantem,  ut  solus  quod  male  agit  confiteatur  abati,  non 
tam  delator  quam  veritatis  regulae  exsecutor  inveniatur. 

Huc  usque  Gildas. 


III.   VITA  GILDAE. 

AVCTORE   MONACHO   RVIENSI. 

Beatus   Gildas  Arecluta  fertilissima  regione  oriundus,  patre  Cauno  nobilissimo  et  1 
catholico  viro  genitus ,  ab  ipso  puerili  aevo  toto  mentis  affectu  Christum  studuit  sequi. 
Arecluta  autcm  regio   cum   sit  Britanniao   pars ,  vocabulum  sumpsit  a  quodam  tiumine, 
quod   Clut    nuncupatur,    a    quo   plerumque   illa  irrigatur.     inter  cetera  vero,    quac  ipse 

'■>  sanctus  Gihlas  scripsit  de  miseriis  et  praevaricationibus  et  exeidio  Britaniiiao,  hoc  etiam 
de    illa  praemisit.      'Britannia'.  inquit,   'bis  denis   bisque  quaternis  fulgct  civitatibus  ac  •"',',^''^_j 
'nonnullis  castellis  decoratur;  murorum  quoque  ac  turrium,  seratarum,  portarum,  domo- 
'rum  etiam,  quarum  culmina  miuaci  proceritate  porrecta  in   editum  forti  compage  cer- 
'nuntur,  non  improbabilitcr  est  adornata  instructis  munitionibus.     campis  quoque  fulgot 

111  'late  pansis  collibusque  amoeno  situ  locatis  praepollonti  cnlturae  aptis.  montibus  etinm 
'alternandis  animalium  pastibus  optime  convenientibus,  qui  diversorum  colorum  fioribus 
'grati  redduntur  humanis  visibus  vekiti  electa  sponsa  diversis  ornata  monilibus.  fontibus 
'lucidis  crebrisquc  gaudet,  ex  quibus  rivuli  leni  murmure  serpentes  suave  pignus  so- 
'poris  tribuunt  viatoribus  fessis.    duorum  etiam  ostiis  nobilium  fluminum,  Tamesis  vide- 

i.-i    'licet   ac   Sabrinae ,   vehiti    bracliiis   mcliorata,    per   quae    eidem    Britanniae   ohm  trans- 
'marinae  deliciae  ratibus  vehebantur,  aliorumque  tiuminum  minorum  infusione  irrigatur'. 
ostenso  igitur  situ  et  opportunitatibus  loci  nec  non  regionis,  unde  praefatiis  vir  venera- 
bilis  et  sanctus  oriundus  fuit,  eius  denique  vita  domino  adiuvante  subscribatur.     Caunus  2 
itaque    eius    genitor    et   ahos   quattuor   fertur  habuisse   filios,    Cuillum    videlicct   valde 

20  strenuum  in  armis  virum,  qui  post  mortem  patris  ei  in  regno  successit,  Mailocum  quoque, 
qui  a  patre  sacris  litteris  traditus  et  in  eis  bene  edoctus  rehcto  patre  atque  rebus 
patornis  abrenuntians  venit  Lyuhes,  in  pago  Elmail  ibique  monasterium  aedificans.  in 
quo  in  hynmis  et  orationibus,  ieiuniis  et  vigiUis  instanter  serviens  deo  clarus  virtutibus 
et  miraculis    in  pace   quievit.     Egreas  vero  cum  Allecco  fratre   et  Peteova  sorore  deo 

25  sacrata  virgine  simihter  et  ipsi  rehctis  rebus  paternis  et  saecularibus  abrenuntiantes 
pompis  in  extrema  parte  regionis  illius  secedentes  non  longe  a  se  invicem  distiintia 
singuli  sua  construxere  oratoria,  mediam  statuentes  sororem,  cum  qua  alternatim  suo 
die  lioras  diurnas  eorum  alter  cum  missa  celol)rabat  et  post  vosporas  taim  oa  sumons 
cibum  et  gratias  agens   deo  ante  solis  occasum  revcrtcbantur  ad  oratorium  suum :  unus- 

30  quisque  enim  eorum  separatim  in  suo  oratorio  vigihas  celebrabat.  isti  igitur  quos  prae- 
diximus  beati  et  sancti  viri,  Mailocus  videhcet,  Aheccus  atque  Egreas  cum  beata  sorore 
cunetis  mundi,  ut  praemissum  est,  sprotis  opibus  et  dolieiis  toto  iiisu  mentis  ad  supcr- 

3  p,irs]  p.i>-et  (a)  B(oscu)  .'>  gyUas  B  all,juol!es  24  allaeco  B       petooua  B  27  slngnla  B 

29  -hsilnr  Miu/nUon)  31  allaocus  £ 

12» 


92  AVCTARIVM  1 

iiain  teiulentes  patriniii  iii  ieiuniis  et  oiationibus  suani  conimendantes  vitani  tandeni  a 
deo  vocati  receperunt  niercedem  lahorum  suorum  et  in  suis  quae  aedificaverant  ora- 
toriis  conditi  servantur,  clarificati  et  colebres  assiduis  miraculis  et  in  gloria  resurrecturi. 

3  Beatus   autem  Gildas,  qui    et  Gildasius,   honor  et  decus  gentis  suae  futurus,  et  ipse  a 
suis  parentibus  heato   Hilduto   traditur   imbuendus.      qui  suscipiens   sanctum  puerulura    s 
sacris   litteris  coepit  instruere   ilhim,  et  videns  eum  formae   specie    fulgentem  ac  libe- 
ralibus   studiis   instantissime   intentum   benigno   amore   dilexit   et  attento   studio   docere 
curavit.     beatus   igitur    Gildas    sub    disciplina    magistrali  in   schola    divinae    scripturae 

et    liberalium    artium    constitutus,    conspiciens    utriusque    doctrinam    elocutionis   divinis 
curavit  magis  erudiri  doctrinis,  imitari  cupiens  speciem  divinae  contemplationis,  deserens  lo 
omnino  famam  humanae  opinionis,  sed  neque  sequi  vohiit  higenuitatem  suae  nobilitatis. 
tunc    athleta    Christi    et    strenuissimus    miles  in   coenobio   degens    obedientiao  suscepit 
arma    fortissima    puerilesque    deserens     mores    aetatem    floridae    iuventutis    in    formam 
transtulit  senectutis.     namque  cum  esset  primaevus  in  tirocinio  aeteiMii  regis  constitutus, 
moribus  derehctis  iuvenilibus  plurima  documenta  pi-aebuit  aeternae  salutis  tam  senibus   is 
quam  iuvenibus,  utriusque  componens  mores  aetatis.     erat  namque  sapientia  praeclarus, 
sanctae  lectioni   assiduus,   vigiliis   et  orationibus  semper  deditus,    ineifabiH  caritate  de- 
votus,  in  actione  iucundus,  decora  facie  et  toto  corpore  venustus,  qui  mundo  crat  cruci- 
fixus  et  ei  mundus.     in  schola   igitur  supra  dicti  doctoris  Hilduti   erudiebantur  plurimi 
nobihum  fihi,  iiiter  quos  praeclariores  erant  tam  generis  nobilitate  quam  moruni  probi-   20 
tate  Samson  videlicet  atque  Paulus,  sed  hos  quoque  mira  ingenii  sagacitate  superabat 
Gildas  beatus :  ex  quibus  Samson  sanctissimus  postea  Britannorum  extitit  archiepiscopus, 

4  Paulus  vero  Oxismorum  ecclesiae  praefuit  episcopus.      Habitabat  autem  praefatus  Hil- 
dutus  cum  discipulis  suis  in  quadam  arta  et  angusta  insulula  atque  arenti  solo  squalida. 
ad  quem  die  quadam  accedens  beatus  puer  Gildas  eum  alloquitur  dicens:  domne  doctor,  25 
audivi  te  nuper  ex  euangebo  verba  nostri  salvatoris  praedicantem,  in  quibus  discipulos 
admonebat,  ut  cum  fide  a  deo  ea  quae  sibi  erant  utilia  peterent,  et  quia  fideliter  petita 

Marc.  12, 14.  accepturi  essent,  dicens :  "amen  dico  vobis,  quicquid  orantes  petieritis,  credite  quia  ac- 
'cipietis,  et  fiet  vobis'.  nunc  ergo,  optime  doctor,  cur  non  rogas  ipsum  dominum  nostrum 
lesum  Christum,  qui  potens  est  praestare  cuncta  quae  fideliter  ab  eo  petuntur,  ut  ao 
dilatet  terminos  atque  fructiferam  reddat  huius  insulae  glebam?  cum  liaec  igitur 
audisset  beatus  Hildutus,  admiratus  fidem  ipsius  convocatis  in  unum  discipuUs  oratorium 
cum  eis  ingreditur  et  flexis  in  terram  genibus  extensisque  manibus  in  caelum  cum 
hxcrimis  oravit  dicens:  domine  lesu  Christe,  fili  dei  omnipotentis ,  qui  cum  patre  et 
spiritu  sancto  caelum  et  terram,  mare  et  omnia  quae  in  eis  sunt,  cum  non  essent,  35 
condidisti.  quique  tuis  fidelibus  praecepisti,  ut  deum  patrem  in  tuo  nomine  peterent 
quicquid  sibi  opus  esset  et  eorum  petitio  ad  effectum  procederet;  tuo  equidem  in 
nomine  oinnipotentis  domini  imploramus  clementiam,  ut  dilatari  per  te  iubeat  terminos 
insulae  liuius  atque  fertilitatem  inferat  glebae  eius,  ut  nobis  servis  tuis  atque  successori- 
bus  nostris  tua  largiente  gratia  abundanter  cibaria  administret ,  ut  satiati  de  tuis  donis  40 
gratias  refcramus  noniini  tuo ,  qui  cum  patre  et  spiritu  sancto  vivis  et  regnas  per  in- 
finita  saecula  saeculorum.  cumque  respondissent  omnes  amen,  egressi  ab  oratorio 
vident  dilatatam  esse  undique  insulam  atque  vernantem  in  circuitu  diversis  olerum 
tioribus.  tunc  iterum  revertitur  ad  oratorium  senior  et  prae  gaudio  offusus  in  lacriinis 
uiia  cum  venerando  discipulorum  grege  clara  voce  hymnos  suramasque  laudes  rerum  45 
omnium  creatori  domino  decantat,  qui  prope  adest  omnibus  invocantibus  se  in  veritate. 
^  Igitur  admirabili  virtute  dilatatam  sibi  insulam  eoepit  excolere  senior,  atque  fecundandis 
iugeribus  frumenti  semina  tradere.     cumque  coejnssent  laeta  frugum  germina  pullulare. 


24  iiisula  B  2i>  (lomiue  .1/  44  .-ulj  ab  M  4t>  inuocalilnis  .1/  47  laeciiiulitatisi  M 


VITA  GILDAE.  ^,j 

aggregatao  aves  iiiarinae  ea  coeperunt  devastare.  ,,^(«1  cnin  videret  pator  llildutus, 
praecepit  discipulis  suis  cum  terrnre  eas  ettiigare  atque  unumquenique  eorum  die  suo 
segetem  custodire.  et  cum  dies  adveiiisset,  in  qua  segetem  servaturus  erat  lieatus 
Paulus,  plus  solito  advenit  iiostilis  avium  multitudo,  quae  passim  messem  devastabat 
5  tondendo.  at  contra  mirae  indolis  puer  Paulus  huc  illucque  discurrens  cum  ingenti 
clamore  eas  expellere  nitebatur  nec  praevalebat.  taudcm  ergo  iam  lassus  advocat 
socios,  beatae  memoriae  videlicet  Gildam  atque  8amsonem  venerandum.  huiusmodi  eos 
adhortans  sermonilnis:  succurrite,  fratres,  succurrite,  carissimi  et  damna  mecuni  nostri 
vindicate   magistri.     ecce    etenim    hostium    multitudo   nostri    late  consumit  et  deiiascitur 

10  segetes  doctoris.  sentiat  ergo  insatiabilis  praedo  debitas  poenas,  qui  nostri  magistri 
vastavit  aristas.  ad  cuius  vocem  advolant  socii  et  iiivocato  nomine  Christi  nmltitudinem 
indomitarum  avium  congrogantes  ante  se  dei  virtute  ropleti  minant  ])neri  sanetissimi 
tamquani  inortium  ovium  groges.  nt  ubi  ventum  est  ad  senis  habitaculum,  captivae 
(U  indomitao  aves  cum  recluderentur,    in    caeium    dant  vocos:    quarum  strepitum  atque 

15  clangorem  audiens  sonex  egressus  al)  oratorio  videt  dei  virtutem  admiratus(juo  ni.n 
minimuni  tantam  in  puerorum  cordibus  fidem  ait  illis:  sinite,  filii,  sinite  aves  abire 
liberas:  iam  sufficiat  quod  sic  castigastis  illas.  abeant  liberae  et  amplius  in  nomine 
domini  nostras  segetes  non  praesumant  laedere.  igitur  iussionem  senis  non  audentes 
spernere  aves   diniissae   longe  recesserunt  et    ulterius  in  eadem   insula  vastare  segetes 

20  non    praesumpserunt.      quae  insula  usque   in   liodiornum    diem    Lanna  llildnti  vocitatur. 
Sanctus    igitur   Gildas   cum  per  aliquos   annos    in    doctrina    beati  Hilduti    commoratus  c, 
fuisset  et  tam  saecularibus,  prout  res  suppetebat,  quam  divinis  scripturis  ab  eo  optime. 
quicquid  sibi  a  divina  bonitate  creditum  fuerat,  edoctus  esset,  valedicens   pio  magistro 
venerandisquc   condiscipulis   Iren  perrexit,   ut   ot  aliorum  doctorum  sententias  in  philo- 

25  sopliicis  atquo  in  divinis  litteris  investigator  curiosus  exquirerot.  igitur  cum  pUuimorum 
doctorum  scholas  poragrasset  et  tamquam  apis  prudontissima  diversorum  Horuni  sucos 
collegisset,  in  alveario  matris  ecclesiae  recondidit ,  ut  in  tempore  opportuno  melliflua 
euangelii  verba  in  populos  ad  superna  gaudia  revocandos  effunderet  et  ut  servus  bonus 
talentum   sibi  creditum   suo   domino   cum  lucro  reportaret.     secutus  itaque  apostobcam 

30   sententiam,  ne,  dum  aliis  praedicaret,  ipse  reprobus  inveniretur,  castigabat  corpus  suuui 
in  ieiuniis  et  in  vigiiiis,  noctes  ducens  in  orationilms,  stans  sine  aliquo  sustentaculi  ad- 
miniculo.     A  quinto  decimo  aetalis  suao  anno  per  totum  vitae  praesentis  spatium,  quo  7 
in  hoe  vixit  mundo,  usque  ad  extremum  diem  vocationis  suae  a  domino  ter,  ut  veraci 
relatione    didicimus ,   in  hebdomada  parcissimum    sumpsit   corporis   cibum.     potest  vero 

35  quilibet  discretus  de  eo  indubitanter  affirmare,  quia,  licet  ei  defuerit  gladius  persecu- 
toris,  martyrii  tamen  palmam  non  amisit.  nam  dum  corpus  croljris  ieiuniis  ot  protensis 
vigiliis  affiigeret,  dum  nocte  dieque  vitiis  resisteret  et  orationibus  insistens.  dum  contia 
diaboli  temptationes  reluctarolur  et  adversum  corporis  sui  delectationos  oppugnans  se 
ipsum  excruciaret,  quid  aliud  de  eo  dici  potest,  nisi  longum  illuni  traxisse  martyriumY 

«  nam  et  ipse  sibi    et  persecutor  fuit   et  persecutiones  sibi  illatas  pro  Christo  patienter 
sustinuit.      Igitur    cum    ad    sacros    ordines    promotus   essot   et   presbyteratus    fungeretur  *, 
officio,    audiens   (]uod   gentes,  quae  aquilonalem  plagam  Britanniae  insulae   incolebant. 
adhuc  gentili  erroro  dotinorentur  et  quod  lii  etiam,  (pii  videbantur  intcr  eas  Christiani, 
non    catliolici   essent,   scd   diversis  haereticorum   fraudibus   irretirentur,   nccipiens  iuxta 

4:.   apostoli  praeceptum  armaturam  dei,  ut  posset  resistero  in  die  malo  et  in  omnibus  per-  Kp},e,.a.t3. 
fectus  stare,  de  Cliristi  adiutorio  confidens  coepit  illuc  pergere.     stans  autem  succinctus 
lumbos  mentis  inter  paganos  atque  h:ioroticos.  indutus   lorica  iustitiae  et  calciatus  pedes 


4  hostilis  om.  B  9  l.nte  om.  Ji  10  iiicis.saljilis  li  20  iincalm-  /.'  24  iie  coepit  v.  I. 

iqmd  M  28  et  om.  M  40  et  pers.]  pers.  B  41  presbytori  B 


94  AVCTARIVM  I. 

in  praeparationem  euangelii  pacis  iii  oinnibiis  jicricnlis  sumpbat  scutum'fidei,  in  quo 
posset  omnia  tela  nequissimorum  daemoniorum  extinguere  galeamque  salutis  et  gladium 
spiritus,  quod  cst  verbum  dei.  his  itaque  armis  munitus  Grildas  Christi  milcs  prae- 
elarus  praedicabat  nomcn  Christi  gentilibus,  multis  ex  divina  lege  approbationibus 
ostendens  nihil  esse  quod  ab  cis  excolebatur.  haereticos  autem  verbum  salutis  oppo-  s 
nens  ad  viam  veritatis  adduxit,  a  cunctis  eos  quoqnc  revocans  erroribus.  namque  ei 
tantam  dcderat  dominus  noster  lesus  Christus  gratiam  ctiam  sanitatum,  ut  eius  ora- 
tionibus  caeci  inluminarentur,  surdis  auditus  redderetnr  et  claudis  debilibusque  gressus, 
dacnioniaci  cnrarcntur.  loprosi  mundarcntur  et  infirmi  quique  sanarentur.  pergebat 
igitur  Gildas  beatissimus  euangelium  Christi  praedicando,  doccns  verara  fidem  per  uni-  lo 
9  versas  provincias  gentemque  suam  ad  vcram  catholicamque  fidem  convertebat.  Haec 
ct  his  similia  agente  bcato  Gilda  omnis  gens  aquilonalis  plagac  ad  eius  praedicationis 
doctrinam  cocpit  undique  contlucrc:  quateuus  derclicto  gentili  crrore  et  percepta  eius 
admonitionc  sanctac  trinitatis  fidc  in  gremio  coUocaretur  sanctae  matris  ecclesiae,  ut 
vocaretur  Christi  sponsa  et  probaretur  esse.  dcstrucbantur  itaque  idola  ab  eis  qui  ea  is 
fabricaverant  cum  templis  suis  et  ecclesiae  aedificabantur  per  congrua  loca.  bapti- 
sabantur  viri  nobiles  cum  uxoribus  et  filiis  atquc  familiis.  cum  autem  videret  beatus 
Gildas  fccundam  prolem  Christianitatis  et  sanctae  religionis  ubique  puUulare,  incnarra- 
l)ili  gaudio  repletus  sic  ait  domino :  gratias  tibi  ago,  domine  Tesu  Christc.  qui 
populum  hunc  dintius  crrantcm  sancti  tui  nominis  gratia  misericorditcr  illuminare  20 
dignatus  es  et  ad  agnitioncm  tuam  pervenire  fecisti  et  qui  hactenus  infcUces  et 
hebctes  crravimus  in  rcgione  umbrae  mortis,  tandem  lux  tuae  iustitiac  illuxit   nobis  et 

10  pax  perpetua  iam  regnat  in  nobis.  Audicns  autem  bcata  Brigidda,  quac  ipso  tempore 
insignis  erat  in  nibcrnensi  manens  insula  et  monasterio  virginum  praeerat  abbatissa, 
virgo  pracclara,  famam  beati  Gildae  misit  ad  eum  nuntium  cum  verbis  deprccatoriis  ss 
dicens:  gaude,  pater  sancte  ac  scmpcr  in  domino  poUe.  obsecro  te,  ut  aliquod 
indicium  tuac  sanctitatis  mihi  transmitterc  digneris,  ut  semper  apud  nos  tua  vigeat 
percnnitcr  mcmoria.  tunc  sanctus  Gildas  pcrcepta  sanctac  virginis  legationc  propriis 
manibus  formuUira  fccit  fusili  opere  et  tintinnabulum  composuit  secundum  petitionem 
ipsius    ct  per  nuntium,  qucm   miserat,    ei    transmisit:   quod   illa    gaudens    suscepit    ac  30 

1 1  vclut  caeleste  munus  ab  eo  sibi  transmissum  libenter  accepit.  Eo  temporc  rcgnabat 
Ainmericus  rcx  per  totam  Hibemiam,  qui  et  ipsc  misit  ad  bcatum  Gildam  rogans,  ut 
ad  se  veniret,  promittens  se  ipsius  doctrinis  in  omnibus  obcditurum,  si  vcnicns  ecclesiasti- 
cum  ordinem  in  suo  regno  restauraret,  quia  paene  catholicam  fidem  in  ipsa  insula  omnes 
reliqucrant.  cum  hacc  itaquc  audisset  Gildas  Christi  milcs  bcatissimus  munitus  armis  35 
caelestibus  pctivit  lliberniam  Christum  pracdicatnrus.  contigit  autem  quadam  dic,  dum 
pergeret  ad  regis  palatium,  occurrere  sibi  qucmdam  paralyticum,  qucm  parcntes  sui 
circumquaquc  trahebant  (juaorcntes  alimoniam  ab  incolis  terrae.  qucra  videns  bcatus 
Gildas  niisertus  illius  genua  ficxit  ac  pro  eo  domino  orationem  fudit  et  ad  vchiculum 
miseri  accedens  dixit:  in  nomine  domini  nostri  lesu  Christi  sta  rectus  super  pedes  tuos  40 
et  a  domino  pristiiuim  rccipe  sanitatem.  qui  mox  rcceptis  viribus  corporis  sanus  effici- 
tur  atque  cxclaimins  vocc  magna  coepit  magnificare  nomen  domini  et  sancto  viro 
magnificas  laudes  referre,  dicens  se  ire  cum  illo,  ubicumque  voluissct.  quod  sanctus 
non  ferens  ait  illi :  vide,  ne  mccum  venias,  sed  revertere  domum  et  non  desistas  domini 
misericordiam  collaudare,  qui  te  sanitati  restituit.  at  illc  magis  magisque  in  laudem  -is 
eius  prorumpebat  et  cunctis,  quos  obvios  habcbat,  indicabat  dicens :  venientes,  venite 
omnes   nt   vidctc    vinim    sanctum  dci,    ([ui    inilii    sanitatem  corporis  ct  animac  reddidit. 


21  cogiiitioiiem  S  24  Iiyboni-  Ji   Idc   et  deinceps  28  peremutcr   oiii.  J/  2!)  Iiisuli  JJ 

32  ainmerlcus]  corr.   O^Jionovan  (imnala  of  Treland  I  p.  205),  ainmericus  traditnr 


VITA  GILDAE.  95 

tiinc  saiiftus  Gildas  iioluiis  tantuin  liivoicin  cl  pliiiisnin  iilcliis  siistiinTc  ilisccssit  nrolinus 
ab  cis  ct  abiit  iatcnter,  nc  agnoscerctur  ct  abscondit  sc.  Post  paucos  vero  dics  in-  li 
vcntus  a  quibusdani  nobilibus  viris  (juondam  sibi  notis  regi  Ainmcrico  est  pracscntatiis. 
qucm  cum  vidissct,  multis  precibus  cum  rogabat  plurimaque  oiicrcns  dona  postulabat, 
5  ut  apud  sc  manerct  et,  sicut  ei  prius  mandaverat,  ecclesiasticum  restauraret  ordiiiein 
in  rcgionc  cadcni,  (jiiia  pcnitus  catliolicani  fidcm  a  inaximo  usquc  ad  niinimum  omncs 
amiscrant.  tunc  sanctus  tJildas  iiiuiiitus  clipeo  fortitudinis  ct  galca  salutis  oiimcs  fincs 
Hiberncusiuni  circuivit  ct  ecclesias  restauravit,  clerum  univcrsum  in  fidc  catholica,  ut 
sanctam  trinitatem  colcrcnt,  instruxit,  populos  gravitcr  morsibus  luicrcticorum  sauciatos 

10  curavit,  fraudes  luiereticas  cum  auctoribus  suis  ab  eis  longc  ropulit.  iamiainquc  pulKilante 
in  gremio  sanctae  matris  ccclesiae  scgete  multitudinis  credentium  et  avulsis  liacreticorum 
spinis  terra  diu  stcrilis  fecundata  rore  caelestis  gratiae  gratiores  profert  fructus  ad 
agnitioncm  supcrnac  vocationis.  fide  namqiic  crescentc  catholica  rcgio  giivisa  est  taiitum 
se  promeruissc  patroniiin.     iiuilta  dcinccps  vir   beatus   inonastcria   construxit    iii    cadcm 

15  insula,  non  paucos  in  eis  nobiliuin  filios  enutriens  et  nornia  regularis  disciplinae  infor- 
mans :  et  ut  plures  domino  oficrrc  posset  alumnos,  iain  factus  inonachus  collegit  monachos 
sccum  tam  ex  nobilibus  quam  cx  pauperibus  pupillis  et  orplianis,  nccnon  et  captivos 
tyrannica  servitute  paganorum  irretitos  misericorditer  liberavit,  ut(ju('  jiastor  bonus 
talenta    sibi   a    doinino  crcdita    fidclitcr  duplicata  ipsi  ovans    rcportarc  (uiravit.     oinncni 

-0   dcnique    regionem   liibcrncnsium    ct   Anglorum   nccnon  et  extcraruin  nationum  suo  in- 
struxit  exemplo  et  erudivit  sermone:    quarum    gentes  et  nationes  actus  et  virtutes  eius 
usque    in   hodiernum    diem    honorifice    venerantur    ubiquc.      Dimissa   igitur    post    haec  IH 
Hibernia   atque  Britaunia   et   relictis    omnibus   suis    beatus    Gildas  percgre  proficiscens 
Romam    petiit    sanctorum   apostolorum   Pctri   et  Pauli  mcrita   deprccaturus,   quatcnus 

2.1  corum  intercessionc  a  domino  posset  peccatorum  vcniam  obtincrc  ct  iu  dci  servitio 
firmiter  persoverarc  atquc  sanctis  omnibus  in  caelesti  patria  adiungi  mcrerctur.  cum 
autem  vigiliarum  atque  matutinorum  laude  finita  quadam  die  diluculo  de  aula  beati 
Petri  egressus  volens  solito  niore  exire  et  ceterorum  oratoria  sanctorum  Romuleae  Urbis 
circuire  et  suflTragia  eorum  pctere ,  occurrit  ei  quidam  hydropicus  inflatus  iuimore  dirae 

3u  infirmitatis  quaercbatque  alimoniam  ab  co.  cui  bcatus  Gildas  ait:  non  cst  inilii  quic- 
quam  pecuniac  in  manibus,  quod  tibi  possim  dare:  scd  iu  uoniinc  doinini  nostri  lesu 
Christi  et  meritis  beatorum  apostolorum  Petri  et  Pauli  sanus  sis  ab  liac  infirmitate.  et 
si  quis  te  interrogaverit,  quis  te  sanum  fecit,  dicito,  quod  dominus  lesus  Cliristus  per 
merita  apostolorum  suorum  in  me  misericordiam  suam  fecit.     sanus  itaque  statim  factus 

35  aeger  intravit  in  basilicam  sancti  Petri,  laudans  et  bcnedicens  dcuiii.  sanctus  autcm 
Gildas  cocptam  tcnuit  viam,  cuniquc  pcr  aliquot  dies  ibi  maneret  pcrlustrans  oratoria 
sanctorum,  audivit  Roinanos  cives  gravitcr  dolere  ob  pestiferum  flatum  draconis,  qui 
erat  latens  in  caverua  cuiusdam  montis,  qui  multos  Romanorum  et  aliorum  circuin- 
quaque   vicinorum    pestilenti    tiatu   interemerat.      quod   audiens    bcatus  Gildas  exivit  ab 

40  hospitio  suo  latcnter  valde  diluculo  ascenditque  in  montem  portans  baculum  in  manu 
et  oratione  facta  venit  ad  os  speluncae  et  videns  draconem  invocato  Christi  nomine 
intrcpidus  dixit:  iii  nominc  domini  nostri  Icsu  Christi  praccipio  tibi,  ut  statim  intercas, 
nc  populus  fidelium  a  te  amplius  pcrimatur.  qui  mox  in  terrain  corruens  mortuus  cst 
et  cessavit  eius  plaga  a  populo.     Tunc   beatus  Gildas  Ravennam  abiit  gratia  orationis  14 

45  beati  Apollinaris.  cum  autem  appropinquarct  portae  civitatis.  occurrit  ei  (juidain  caecus 
et  mutus ,  quem  ductor  manu  traheliat.  ipsc  autem  tabulam  pcrcutichat  mallcolo  ob 
significationem  clecmosynac  quaerendac.     quem  videns  beatus  Gildas  misericordia  motus 


3  ammerico  Iradllur  12  giatiae]  giatib  J/  1<>  verba  iam  faclus  monachus  in  codice  Gild<uiano 

deesse  adnotal  M  23  in  relictus  (aic)  dejicit  B 


gg  AVCTARIVM  I. 

coepit  flere  et  postulans  (lefeiri  sil)i  a(|ii:im  lienedixit  sparsitque  super  faeieni  caeci. 
deo  itaquG  donante  lumen  reccpit  ct  accipiens  sai  similiter  benedixit  misitque  in  os 
eius.     statim    quoque  loquutus    est  bencdicens  deum  et  beatum  virum  magnificans,  qui 

lo  tantam  sospitatom  ei  coutulorat.  Factum  est  autem,  cum  inde  reverteretur,  contigit 
cum  incidere  in  latrunculos.  quera  videntes  nitentem  decore  pulcritudinis  alii  cona-  s 
Ijantur  eum  capcre,  alii  interficere.  quos  ut  vidit  sibi  appropinquare,  invocato  Christi 
nomine  continuo  nutu  dei  fecit  pedes  eorum  adliaerere  terrae  ipsosque  velut  lapides 
obrigescere,  recedensque  ab  eis  coeptam  tenebat  viam.  cum  autem  longe  ab  eis 
recessisset,    conversus    retrorsum   elevavit    manum    et  solvit  eos.      qui   soluti  in  fugam 

10  versi  sunt  et  neminem  postea  in  illis  locis  laeserunt.     Deinde  cum  disponeret  in  suam   lo 
redire  patriam,  non  permisit  deus,  qui  suam  nobiscum  volebat  raagnificare  misericordiam. 
nam   cum  dei  iussu  pervenisset  in  Armoricam  quondam  Galliae  regionem,    tunc  aiitem 
a  Britaunis.  a  (juibus  possidebatur,  Letavia  dicebatur,  ab  eis  honoritice  et  cum  gaudio 
magno  susceptus  est.     ipse   auteni   saeeulares   fugitivosque   devitaus   honores    theoricam 
magis  desiderabat  ducere  vitam.     erat  autem  tune  temporis  parva  res  regum  regnique   u 
Francorum.      Childericus   enim    eo   tenipore    Merovei  filius  gentilium    errori  deditus  im- 
perabat   Francis,    quod    ex    gestis   veterum   prudens   lector    cognoscere  potest.     sanctus 
igitur  Gildas    triginta    liabens  annos  venit    ad  (luandam  insulam ,   quae   in  Reuvisii  pagi 
prospectu    sita    est,    ibique    aliquamdiu   solitariam    duxit   vitam.      sed  non  post  longum 
.i/<i(«.  j. /;.  tempus,    eum    iam    nou   posset   accensa   lucerna    sul)   niodio    mauere,  scd  super  cande-    20 
labrum,    ut  vicini    quique    ac    noti   eius    tam    prope    quam  longe  chiritatis  illius  himine 
fruerentur,  coeperunt  hinc  et  inde  venire  ad  cum  et  eius  magisterio  et  doctrinae  com- 
mendare  fihos  suos  erudiendos:  quos  omnes  libenter  suscipiens  spirituali  eos  eruditione 
erudiebat.     vcnicns  itaque   ad  quoddam  castrum  in   monte  Reuvisii  in  prospectu  maris 
situm  ibi  potioris  fabricae  construxit  monasterium  atque  in  eo  claustra  coenobitali  ritu  25 
perfccit.      ubi   tantum    eius    emicuit  vita,   ut  pkuimi  infirmi  ac  debiles  et  leprosi,  qui 
circumquaque   erant,   ad   eum  venientes  sanitati   eius  actionibus  et  meritis  reddebantur, 
quod  usque  in    praesens  tempus  facere   non   desinit  in  eodem  loco  eius  meritis  omni- 

17  potens  deus.  Tunc  denique  construxit  parvum  oratorium  super  ripam  fluminis  Blaveti 
sub  quadam  emincnti  rupe  ab  occidente  in  orientem  ipsani  concavans  rupem  et  ad  30 
latus  eius  dextrum  erigens  parietem  congruum  fecit  oratorium,  sub  quo  de  rupe  ema- 
naro  fecit  fontem  perlucidum.  cum  vero  fenestram  orientalem  eiusdem  oratoi'ii  vitro 
chiudere  vellet  beatus  Gildas  et  vitrum  ei  deesset,  prostratus  in  terra  doniinum  de- 
precatur.  surgens  autem  ab  oratione  abiit  ad  quandam  rupem  et  ex  ipsa  domino 
largientc  optimum  tulit  vitrum.  molam  quoque  ibi  fecit,  cui  triticum  immisit  ac  manu  35 
vertit,  (|uae  usque  in  praesens  teuipus  in  eodem  loco  servatur  et  a  fidelibus  infirmis, 
opcrantibus  cum  Christo  sancti  viri  meritis,  languores  ad  eam  expelluntur.  nec  est 
silentio  praetereundum  et  illud,  quod  per  eum  fecit  domiuus,  miracuhim.  nam  cum  in 
cella  quadam  die  cum  fratribus  moraretur,  venerunt  ad  eum  hospites:  quos  libenter 
suscipicns  duxit  ad  orationem  ac  deinde  omnem  eis  adhibuit  humanitatem  et  lavans  <o 
pedes  eorum  ac  manus,  quod  habuit,  eum  caritate  dedit  eis.  sed  cum  non  haberet 
vinum  quod  eis  tribueret,  oratione  facta  iussit  implcre  vasa  vinaria  aqua  dataque  super 
eam  benedictione  iussione  divina  in  optinium  vinum  est  conversa.  quam  virtutem  ad- 
mirantes  cuncti  qui  aderant   omnipotenti   domino   gratias   retulerunt,    qui   in   cuangelio 

/oii.  14,12.  sma  fidehbus  promiserat  diceus:  'opera,  quae  cgo  facio,  et  ipsi  facient  et  maiora  horum   *' 

18  'facient'.     Quamvis  autom  tahs  ac  tantus  esset,  ut  per  eum  deus  tot  miraeuhi   faceret, 
nulh   tamen    se   praeferebat,   sed   liuinilioi'    nmniiius  csse  videbatur.      licct  vero  abbatis 

5  itide  a  pulcritudiiiis  redit  il  (i  iill  lu  .)/  l.i  letania  B  18  quemdam  B  reum- 

uisii  B  24  reumuysii  i>'  '27  actioiiibusj  uratioiiibus  B  29  denique]  deinde  B  oi  ipso  M 

44  deoB 


VITA  GILDAE.  97 

locuni   tciiorot,   (miiicii.   ii(   sihi   siil)ditis   oxompluiii  luiinilitiitis  ostendoret,  socuiidiiin  divi- 
num  praeceptuiii.     (piod  ait:  'qui  maior  est  vestrum,  erit  minister'  et  ipso  omnibus  ser-J^-w-.M,". 
vire  curabat.     et  ne  domini  lesu  surdus  esset  auditor  dicentis ;  'discito  a  nio.  (piia  mitis  .'/<■"/../'.:;.■'. 
'sum  et  humilis  corde',  satagcbat  etiam    ipse   et  in  lioc  domini  salvatoris  obodire  prae- 
5  ceptis:  nam  sicut  de  Moyse   scriptum   est,  'erat   et  ille   mitissimus   omnium   illius  tem-iv«m. /2,3. 
'poris'  hominum.     sapicns  quoqno  tam  in  doctrina  quam  in  actionc  erat,  vcrax  in  collo- 
cutiouo.  in  orationibus  assiduus,  peinox  in  vigiliis ,  ieiuniis  corpus  macerans,  in  iuiuriis 
patiens,  iu  colloquio  affabilis,  in  eleemosynis  largus,  in  oniiii  bonitate  conspicuus.     doce- 
bat    quoque    haereticos   post   i)riinam  et  socundam  correptionom  devitandos  esse ,  eloe- 

lu  mosynis  autem  peccata  redimere  j)raodicabat,  esurientes  satiare,  sitiontos  potare,  nudos 
vestire,  infirmos  et  in  carceribus  positos  visitare,  mortuos  sepehro,  nulli  malum  pro 
malo  redderc,  ioiunium  amare,  vigiliis  et  orationibus  sompor  insistero.  sic  cloricos, 
sic  mouachos,  sic  otiani  laicos  doctor  egregius  instruebat  nihilque  aliis  quam  quod  ipse 
faceret   praecipiebat.     itaque  omnibus  orania  factus    cum  lugontibus   lugons,  cum  gau- 

15  dentibus  erat  gaudeus.  erat  itaque  pater  pauperum  atque  orphanorum,  lugentium  con- 
solator.  litigantes  ad  concordiam  revocabat,  homicidas  autem,  adulteros,  sacrilegos,  fures, 
raptores,  cuiuscumque  condiciouis  essent,  arguebat,  nullius  personam  verens.  et  pri- 
mitus  quidem  ex  euangelicis  dictis  atque  apostolicis  et  propheticis  cos  terrcns,  deinde 
ad  pacnitentiam  revocans ,  dei  misericordiam  coufidenter  promittobat  eos  promereri,  si 

20   tamen  digne  paeniterent.     Denuo  sanctus  vir  a  fratribus  rogatus  rc^Iigiosis,  qui  ad  euiu  !!• 
e  Britanuiis  venerant,  post  decem  annos,  ex  quo  inde  recesserat,   scripsit  epistolarem 
libellum ,   in    quo    quinque    reges   ipsius  insulae  redarguit    diversis  sceloribus  atque  cri- 
minibus  irretitos.     quam  eleganter  itaque  et  succincte  eorum  ignaviam  commemoraverit 
et    nominatim    unumquemque    de    suis    nequitiis    reprehendcrit,    huic    paginae    addere 

25    placuit.     'enimvero',  inquit,  'celabunt  cives,  quod  non  solum  nostroruiii,  sed  exprobrant »''/'™ 
'iam   in  circuitu  nationes?    habot  etenim  Britannia  reges,  sed  tyrannos:  iudiccs  habet, 
'sed  impios :  saepe  praedantes   et  concutientes ,  sed  innocentes ;  vindicantes  et  patroci- 
'nantes,  sed  reos  et  latrones:  quam  plurimas  coniuges  habentes,  sed  scorta  et  adulteras; 
'crebro  iurantes  et  periurantes;  voventes  et  continuo  propemodum  mentientes;  belhge- 

30  'rantes,  sed  civilia  et  iniusta  bella  agentes:  per  rcgionem  quidem  lures  magnopere  in- 
'sectantes,  eos  autem  qui  ad  inensam  sedent  latrones  non  solum  amantee,  sed  etiam 
'remunerantes ;  eleemosynas  largiter  dantes,  sed  e  regione  immensum  montem  sceleram 
'exaggerantes:  in  sede  arbitrum  sedcntes,  sed  raro  recti  iudicii  rogulam  quaerentes: 
'innoxios    humilesque    despicientes,    sanguinarios ,    superbos,    parricidas,   adulteros,  dei 

35  'inimicos,  si  sors,  ut  dicitur,  tulerit,  hos,  qui  cum  ipso  nomine  delendi  ernut,  ad  sidera 
•prout  possunt  efferentes:  vinctos  plurcs  in  carceribus  habentes,  quos  doloso  potius 
'quam  merito  proterunt,  catenis  onerantes;  inter  altaria  intrando  demorantes  et  haec 
'eadem  paullo  post  ac  si  lutulenta  saxa  despicientes'.  et  quae  sequuntur  in  dicta 
epistola.     nunc  igitur  domino  adiuvante  ad  id  unde  digressi  fueramus  redeamus. 

40  Erat  ergo  in  ilhs  diebus  quidam  tyrannus  nomine  Conomerus  in  superioribus  parti-  20 

bus  illius  regionis,  perversa  credulitate  et  diabolica  fraude  seductus.  qui  luinc  habobat 
consuotudinem,  ut  quotiescumquc  suam  cognovisset  coniugem  concepisso  in  utcro,  statim 
iugulabat  eam.  ot  cum  iam  multas  interemisset  mulieres  nobili  pro.sapia  cxortas, 
coeperunt  parentes  earum  inultum  super  hoc  contristari  et  longius  se  ab  eo  submovere. 

45  nulhis  itaque  alicuius  discretionis  homo  neque  colloquendo  neque  ullius  negotii  causa 
in  qualicumque  rc  illi  adhaorebat  noquo  mandata  ei  dirigebat,  ut  non  particeps  fieret 
mahtiae  illius.  videns  itaque  se  despici  ob  omnibus,  sancto  Gildae  mandat,  ut  ver- 
borum  ipsius   petitionem  perciperct.     verum  sanctus  vir  calliditateni  malitiao  eius  per- 


35  dolendi  M  37  poterunt  B  48  petioueiu  J/ 

13 


CHRONICA   m. 


98  AVCTARIVM  I. 

spiciens  milln  inoilo  asstMisiim  ei  praobiiit,  sed  longe  promotus  ab  eo  est.  ne  quolibet 
modo  per  iiiterloeutioncm  eius  nobiles  et  i)rincip(!S  regionis  illius  penitus  decipcrentur. 
at  ipse  praetiitus  tyranims  non  valens  pcrtingere  ad  hoc  quod  petebat  misit  ad  qucn- 
dam  principcm,  ut  nuilti  testes  sunt  fideles,  nomine  Werocum,  mandans,  quatenus  ei 
daret  in  coniugium  filiam  suara.  quod  eum  AVerocus  Venetensium  comes  audisset,  5 
statim  ad  internuntium  eius  retulit  dicens :  quomodo  possuni  dare  filiani  meam  mucrone 
domini  vestri  nctando  interiicicndam?  num  quid  non  audivi  stragem,  quam  fecit  de 
mulieribus,  quac  sibi  fuerant  copulatae '.'    nequaquam  id  faciam :  filia  enim  mea  mortem 

21  non  incurret.  dum  ab  ea  potero  eam  propellere.     Regressi  itaque  nuntii  ad  praedictum 
maieficum   retulerunt  quae  eis  "Werocus  dixerat.     ille  autem  non  desistens  ab  hoc  quod   10 
inceperat    iterum   atquc    iterum  Weroco   mandat  dicens:   quoscumque   volueris   obsides 
vel  fideiussores  tibi  dabo ,    tantum    fao  quod  posco.     cui  Werocus :    vana  est  pctitio  tua 

et  frustra   rogitando  laboras.     nisi  enim  beatum  virum  (Tcildam  mibi  fideiussorem  dederis, 
minime  quod  quaeris  impetrabis,  quia  nisi  pcr  maiunn  ipsius  eam  nulli  tradam.     at  ille 
inox  nuntios  misit  ad  beatum  Gildam  postulans  ab  eo,  ut  quantocius  veniret  et  puellam   is 
fidc    sua    de    manu    patris    reciperet    et    sibi    coniugem   legitimo   traderet   matrimonio. 
sanctus  itaque  vir  eorum   verba   renuens  respondit  dicens:   nostis,    quia  dominus  vester 
callidissimus   est   ct   tyrannica   feritate    perversus:    si  consensero    ei    et  me  fideiussorem 
posuerit  et  post  puellam  occiderit,  gravi  lapsus  sum  peccato  apud  domiuum  et  parentes 
eius  vehementi  orbatione  prolis  seduxi  atque  intolei-abili  dolore  tradidi  congemiscendos.   20 
sed  tamen  vobiscum  proficiscar    et   utrorumque  vohmtates  discutiam,    parentum  scilicet 
et  eius,  qui  vos  ad  me  direxit.     tunc  veniens  simul  cum  eis  reperit  ipsos  principes  ob 
huiusmodi   causam   in   unum    convenisse.      et   dum  de   hac  re  loquerentur  inter  se,  ait 
pater  puellae  beato  Gildae:  si  manu  tua  susceperis  fiham  meam,  tibi  credam,  tibi  eam 
tradam.     quod  si  illam   suscipere   nolueris ,  hic   numquam    habebit.     cui   beatus  Gildas  35 
dixit:    mihi  eani    trade    et    ego    protectus  dei  virtute    eam   sanam  restituam.     praefatus 
itaque  tyrannus  de  manu  sancti  Gildae  recepit  eam  in  coniugio  sibi  copulandam.     beatus 

22  vero  Gildas  revertitur  ad  monasterium  suum,  pollens  claris  virtutibus.  Peractis  igitur 
nuptiis  coepit  tyrannus  sponsam  fovere  dilectam  et  ut  cognovit  eam  concepisse  in  utero, 
cogitavit  eam  occidere  solito  more.  sed  pertimescens  iusiurandum,  quod  pactus  fuerat  sn 
beato  Gildao,  dicit  apud  sc  non  posse  sc  fallere  sanctum  virum.  timebat  enim  iram 
dei  incurrere,  si  muliercm,  quam  de  manu  saucti  viri  Gildae  susceperat,  nefando  cnso 
interimere  conaretur.  at  diabolus  e  contra  occasiones  sibi  ministrat,  asserens  non  opor- 
tere  eum  in  tantum  sanctitatem  beati  Gildae  timere ,  ut  quod  facere  decreverat ,  velut 
timidus  et  nullius  audaeiae  homo  propter  quendam  monachum  ad  effectum  ducere  35 
dimitteret.  interca  mulier  pluribus  indiciis  percipiens  animum  cius  furibundum  ad- 
versum  se  eo  quod  gravida  esset,  timore  perterrita  in  fugam  latenter  elapsa  est.     (luod 

ut  cognovit  vir  eius  maleficus,  maiore  iam  ira  succensus  insecutus  est  eam:  quam  cum 
invenisset  iuxta  viam   latentem  sub  frondibus,  erat  enim  ex  itinere  fatigata,  exempto 

23  mucrone  amputavit  caput  eius  et  sic  demum  ad  domum  suam  reversus  est.  Pater  40 
igitur  illius  audiens,  (juod  accidisset  filiae  suac ,  mngno  concussus  dolorc  sub  magna 
festinatioiie  mox  misit  ad  Itcatnm  Gildani  diccns  :  rcdde  mihi  filiani  meam,  quia  propter 
tuam  intercessioncm  perdidi  illam.  cognosce  eiiim,  quia  qui  in  coniugio  eam  dc  manu 
tua  accepit,  proprio  gladio  eain  iugulavit.  super  hoc  igitur  sanctus  vir  valde  commotus 
concitus  vonit  ad  quandam  munitiunculam,  ubi  praefatus  tyrannus  habitabat,  volens  4^ 
ab  eo  audire,  utrum  ipse  coniugem  suam,  sicut  rumor  ferebat,  interemisset.  verum 
tyrannus  ubi   sensit  sanctum  Gildam   appropinquare ,  praecepit  ostiario  domus ,  ne  ullo 


6  internuncios  M  13  niilii  um.  li  'M  ouni  b.  gilda  B  33  interemisse  B       e  contra  om.  B 

35  homo  om.  B  ,37   laps.-i  M 


VITA  GILDAE.  99 

inndo  sanctum  viruiii  ad  so  permitteret  ingredi:  sciebat  enim  so  in  doum  et  in  heatum 
Ciildam  deliquisse  per  lioc,  quod  uxorem  suam  occiderat.  scd  quaniviH  lioc  non  ifno- 
rarot,  orarc  tamen  sauctum  virum  dedignabatur,  ut  suis  procibus  obtineret  apud  doum, 
quatenus  daret  ei  cor  contrituni  et  humiliatum  ad  agendam  paenitentiani  dc  malo  quod 
5  egerat.  cum  ergo  sanctus  Gildas  diu  pulsasset  ad  portam  tyranni  et  nullus  ei  aperiret, 
sed  potius  ab  his  qui  erant  intus  derideretur,  oravit  deum,  si  eius  vita  in  melius  non 
esset  mutanda,  ut  dignaretur  mahtiae  eius  finem  imponero.  <;ompleta  itaque  orationo 
circuiens  totam  munitioneni,  in  qua  pessimus  tyraimus  manebat,  accepit  plenum  pugii- 
him  terrae  et  proiecit  super  illam  habitationem ,  quae  statim  doo  volento  tota  corruit. 
10  Ueinde  abiit  usque  ad  locum,  ubi  exanime  iacobat  cadaver  muheris  intcrfcctae  prolem  24 
in  utero  habentis,  et  Iioc  modo  oravit:  domine  deus,  qui  hominem  ex  limo  terrae  for- 
masti  et  propter  ilhim  hberandum  de  potestate  diaboli,  in  cuius  so  doniinium  iniecerat 
propriac  hbertatis  arbitrio,  dum  tuum  transgressus  ost  praocoptum,  fihum  tuum ,  quem 
ante  saecula  ex  aeternitate  genueras,  mori  voluisti,  te  invoco,  ut  me  cxaudias.  exaudi, 
!•'   inquam,  domine,  quia  te  in  nomine  unigeniti  tui  domini  nostri  losu  Christi  piito.     tuus 

ouim  filius  magister  noster  Christus  lesus  promittere  dignatus  est  iu  se  crodentibus,  ai '"'' •'''".  ^«- 
quid  te  peterent  in  nomine  suo,  quod  aurem  tuae  clementiae  non  averteres  ab  illorum 
prece.     et  facta  oratione    accepit  caput   et  adhaesit    corpori  trunco  dicens :    in  nomine 
domini  nostri  lesu  tUiristi,  Trifina,   tibi  dico,   surge  et  sta  super   pedes   tuos  et  indica 
20  mihi,    quid  videris.     at  illa  continuo   surrexit    sana    et    illaesa   ab  omni  corruptione  et 
respondens  sancto   viro   dixit:    mox    ut    interfecta    sum,    angelico  sustentabar  vehiculo 
quasi    ferenda    et    iungenda    choro    martyrum ,    sed  tua   vocatione   reversa   sum  ad  te. 
tunc  beatus  Gildas  duxit  eam  ad  patrem  suum    et  accepta  manu  eius  dextera  reddidit 
ei  dicens:  ecce  depositum,  quod  mihi  tradidisti:  custodi  eam  ut  filiam  et  prolem,  quem 
25   gestat  in  utoro,  diligenter  fac  enutrire,  cum  natus  fuerit,  donec  ad  intelligibilem  aeta- 
tem  porveniat.     at  illa  sub  iurciurando  aiobat,  quia  numquam  te  deseram,  pater.     cui 
beatus  Gildas  respondit:   non   decet  muherem   subsequi  monachum    quolibet  modo,  sed 
mane    interim    in    domo  patris  tui,   donec  parias,  et    cuni   pepereris,  inducemus  te  in 
monasterium  yirginum,  ut  cum  ceteris  virginibus  vitam  castimoniae  ducere  possis.     tunc 
30   placuit  ei  viri   dei   sermo    et  remansit  in   domo  patris  sui  paucis  diebus.     Non  multo  25 
post  peracto  tempore,  cum  mulier  filium  peperisset,  nuntiatum  est  ad  boi^tum  Gildam: 
qui  iussit  puerulum  baptizari  nomonque  suum  ei  imponere  fecit  et  ablactatum  libcrali- 
bus  litterarum  studhs  erudiendum  tradidit  matremque  eius  in  monasterio  virginum  una 
cum    ceteris    ancillis   dei   permanere    fecit.      quae   postea  in  castitate  deo  serviens,  in 
35   ieiuniis   et  orationibus  vitam  ducens  tandem  a  domino  vocata  beato  fine  quievit.     fihus 
vero  eius  et  ipse  clarus  virtutibus  et  miraculis  beatam,  quam  duxcrat,  vitam  beato  fine 
complevit.     hunc  ergo  Britanni  ob  discretionem  alterius  beati  Gildao,  non  Gildam  eum, 
sed  Trechmorum  vocant.     Et  quia  por  miracula  sanctorum,  quac  in  aure  fidelium  reci-  20 
tantur,  omnium  rerum  creator  laudatur  ac  veneratur,  qui    in   sanctis  suis   mauens  mira 
40  per  illos    operatur,    dignuni   duximus  scribere  etiam  virtutem,    quam  dominus  dignatus 
cst  operari  per  servum  suum  Gildam  in  plebe  sancti  Demetrii.     crat    enira  in  pracfata 
plebe    stagnum,    in    cuius    portu    residobant  latrunculi,    qui  nudos  ac  verberatos,  saepe 
etiam    semivivos    permittebant    abire    illuc    advenientes.       de    quorum    igitur   nequitia 
homines    circumquaque  ibi  hal)itantes  vehcmenter  commoti ,  cum  pcr  sc  illos  illinc  non 
4.-,   valerent    oxpellere,    praesidium    sancti    exposcunt:   qui   pcrvonicns    usquc    ad   os    stagni 
exorat  dominum,  ut  concludat  illius  stagni  aditum.     completa  itaque   oratione  cx  areua 
orectus    est   tumulus  magnus,  ubi  prius   malignorum  ad  insidiandum  erat  locus.     quod 
miraculum    cernentes    qui    cum    sancto    viro    ilhic    adveiierant,    deum    glorificaveruat    ac 


10  examiiie  .1/  17   iiui.lj  '|ui  /•'  •"3«  li-ccluu..niin  /,';  '.-i!.  ■rmuoniiu'  <nl,i.  M 

13« 


100 


AVCTARIVM  I. 


27  sanctuin  Gildam  deinceps  in  inao;na  veneratione  habuerunt.  In  eadem  quoque  rcgione 
est  oratoriuni,  (juod  incolac  vocant  nions  Coetlann.  quod  sonat  interprctatum  monasterium 
ucmoris.  cuinquc  iiomincs,  qui  se  taciebant  illius  terrae  lieredes,  servis  dei  ibi  con- 
templativam  vitam  ducentibus  saepe  iniurias  inferrent,  asserentes  illos  de  terra  excolere, 
quae  circum  oratorium  sancti  Gildae  adiacebat,  phis  quam  eis  ostenderat,  vir  vero  dei  5 
volens  omnes  quietam  agere  vitam,  accessit  ad  Htus  maris  et  cum  sanctis  sibi  ad- 
haerentibus  fixis  genibus  misericordem  dominum,  qui  facit  in  caelo  et  in  terra  omnia 
quae   vult,    orat    devotus,   surgensque    ab    oratione  sanctissimus  homo  bacuhim,    quem 

ftaim.  47, ;.  manu  ferebat,   terrae   impressit  et  sie  atrium  sui  oratorii  circuivit.     'o  quam  bonus  es, 

'deus  Israel,  his  qui  tibi  recto  sunt  corde!"    hicidissimus  enim  fons  ad  nutum  dei  de  loco,   lo 
ubi  sanctus  oraverat,  surrexit  et  ad  ostendendam  certissimam   metam    atrii  secutus  est 
vestigia  sancti.     quod  miraculum  audientes   fideles,  etiam   quidam  usque    in  hodiernum 
diem    hoc    cernentes    omnipotenti    domino,    qui  mira  per  sanctos    suos   operatur,   non 

28  minimas  referunt  laudes.  Cum  vero  disponeret  misericors  deus  et  beatum  Gildam  a 
laboribus  liuius  mundi  et  aerumnis  cducere  et  ad  gaudia  aeterna,  quae  diligentibus  se  is 
promisit,  porducere,  per  visionem  angelicam  ei  dignatus  est  denuntiare.  quadam  enim 
nocte  cum  esset  utique,  ut  antiqui  affirmant,  in  amabili  sibi  insula  Horata,  ubi  olim 
heremiticam  duxerat  vitam,  apparuit  ei  in  somnis  angelus  domini  dicens:  audi  et  in- 
tellege,  domini  lesu  Christi  amice,  quoniam  exaudivit  deus  orationes  tuas  et  vidit  lacri- 
mas  tuas.  et  ecce  octava  ab  hodierna  die  solutus  sarcina  carnis  videbunt  spiritales  20 
ocuii  tui,  quod  semper  ab  infantia  desiderasti:  videbis  etenim  in  maiestate  sua  deside- 
ratam  faciem  domini  dei  tui.  confirma  ergo  discipulos  tuos  in  dei  timore  et  amore  et 
instrue  eos  solito  more,  ut  eius  praeceptis  obediant  atque  operibus  studeant  ea  implere, 

29  ut  ad  gaudia  aeterna   quae  promisit  possint  pervenire.     Facto  igitur   mane  convocatis 

in  unum  discipulis  dixit  eis:  quoniam  ego,  fihi  carissimi,  viam  ingredior  universae  terrae,   25 
dissolvi  mihi  expedit,  ut  deum  possim  videre.     vos  igitur  estote  imitatores  Christi  sicut 
filii  carissimi  et  ambulate  in  dilectione  dei  et  estote  semper  memores  verborum  ipsius. 
nolite  autem  diligere  mundum  nec    ea,   quae   in  mundo  sunt:   mundus  enim  transit  et 
concupiscentia  eius,  dominum  vero  lesum  Christum  et  eius  sermones  toto  corde  diligite, 

loh.  i4, 2ji.  quoniam  ipse  dixit.  "si  quis  diligit  me,  sermones  meos  servabit  et  ego  diligam  eum  et  :« 
'manifcstabo  ei  me  ipsum'.     videte  itaque,  carissimi,  quam  magnum  praemium  et  quam 
optandum  lucrum  promittit  nobis  ipsa  veritas,  quae  est  Christus.     ipse    enim ,    ut  dixit, 
h,h.  ;4,';. 'est  via,  veritas  et  vita\    se  ipsum  itaque  nobis  daturus  est.    non  ergo  negligamus  ipsum 

1.  M,.  4, 1.  habere ,  ipsum  possidere.     habete  autem  et   in   vobis   continuam  caritatem ,  quia  'deus 

'caritas  est  et  qui  manet  in  caritate,  in  deo  manet  et  deus  in  eo".     humilitatem  etiam  35 

;(/,;/«.;),;:/. studete  habere  et  esse  mites,  quoniam  dominus  in  euangelio  dicit:  'discite  a  me,  quia 
'mitis  sum   et   humilis  corde".     patientiam   quoque   semper   liabere  mementote,  nam  in 

Liic.  11, 29.  euaugelio  idem  ipse  loquitur:  'in  patientia  vestra  possidebitis  animas  vcstras'.     obedicntes 
£uc.  6, 3<i.  etiam  estote,   sicut  et   Christus    obediens    fuit  usque  ad  mortera.     'estote  vero   miseri- 

"cwom'  3  5    '^^^^^^  ^^^^^  pater  vester  misericors  est'.     superbiam  autem  execrate,  quia  'deus  super-   40 
'bis  resistit,  humilibus  autem  dat  gratiam'.     avaritiam  vero  declinate,  quae  ab  apostolo 
idolohitria  nominatur.    luxuriam  quoque  et  ebrietatem  fornicationemque  fugite,  quoniam, 

i.cor.  0,10. sicMt  apostolus  ait,  'neque  ebriosi  neque   fornicatores  regnum  dei  possidebunt".     omnia 

1.  Prir.  .5, «.  ergo  vitia,  quae  homincs  a  rcgiio  dci  separant,  oinnimodis  sunt  fugienda  vobis.     'estote 

'quoque  sobrii  et  vigilantcs  iu  oratioiiibus  semper,  quia  adversarius  vester  diabolus  tam-    4.'. 
'quam  lc-o  rugiens  circiiit  quaerens    (luein  dcvoret.     cui   resistite  fortes  in  fide".     odium 


2  coedann]  Zimmer  id  ost  uemus  monasterii,  coerlaliem  i?J/  8  deuotius  i>  11  osteudara  5i)/ 

15  Imius  om.  B  17  utique  om.  B        sibi]  sua  li  '28  transibit  />'  36  dicite  li  46  rugiens 

om.  B 


VITA  GILDAE.  |q| 

otiam  ct  mvidiam  tristitiamque  do  cordibus  eradicare  vestris  satagite  et  pro  his  longanimi- 
tatem,  bonitatem,  henignitatem  liahore  momontoto.  quattuor  vero  virtutes,  sine  quibus 
nomo  sapicns  esse  potost,  id  ost  prudontiam,  iustitiam,  fortitudinom  atquc  tempcrantiam, 
semper  habere  curatc.     Uis  ct  simiUl)Us  vcrbis  pcr  soptom  continuos  dics,  ((uamvis  iu-  30 

•s  valescente  morbo  iam  iamquc  vir  sanctus  deficere  videretur,  diseipulos  tamen  confirmare 
nou  ccssabat  suos.  octava  vcro  dic  iussit  se  in  oratorium  duci  ibiquo  oration(!  facta 
viaticum  dominici  corporis  susccpit.  deindc  discipulos  protcstatus  est  diccns :  jicr  (Uiristum 
vos  filios  meos  monco,  nc  contcndatis  pro  corporis  mei  cadavere,  scd  mox  ut  spiritum 
exhalavero,    toUitc  mc  et   in  navim  dcponentcs  supponite    humcris  meis  lapidcm   illum, 

10  supcr  qucm  recumbere   solitus 'oram;    nemo  auteni  ex  vobis   iu   navi  mccum  rcmancat, 
sed  impellentes  eam   in  mare  permittitc  ire,    quo  dcus  volucrit.      providebit  auteni  do- 
niinus  scpulturac  mihi  bxuim,    ubi  fucrit    oi  placituni.     confido  autcm    in  domino  ,  quod 
in  dic  rcsurrectionis  rcsurgero  me  faciet  cum  cetcris.     dcus   autcm   pacis   ct  dilectionis    . 
sit   semper  cum    omnibus  vobis.     et  cum  respondissent  omnes  amen,   reddidit  spiritum 

15  quarto  kalcndas  Februarii  senex  et  pleuus  dierum.  discipuli  vcro  ilUus  toUcntes  corpus 
eius  fccerunt,  sicut  pracceperat  eis.  sed  hi  qui  de  CornugaUia  venerant,  qui  plures  crant, 
conabantur  eum  toUere  et  in  patriam  suam  transferre.  dum  ergo  inter  se  coUoqueren- 
tur  et  facere  disponercnt,  nutu  dei  navis  cum  sancto  corpore  dcmersa  est  in  profuudum 
maris:  iUi  vero  per  niuUos  dics  iUud  huc  iUucque  requirentcs,  cum  nuUo  modo  invenire 

80   possent,  ad  propria  sunt  reversi.     UiscipuU  quoque  cius  qui  ex  lleuvisii  coenobio  erant,  31 
per  tres  menses  cum  non  possent  et  ipsi  invenire  eum,  tandem  consiUo  accepto  tridu- 
anum  statuerunt   ducere   ieiunium.     quo  peracto  cuidam  ex  eis  revelatuni  est,   quando 
et  ubi  invcniendus  csset.     igitur  cum  dies  rogationum  esseut  et  ipsi  orationis  gratia  ad 
quoddam  oratoriolum,    quod  ipse  in  honore  sanctae  crucis  construxerat ,   venissent,  in- 

25  venerunt  navom  in  aestuario  quod  vocatur  Eroest,  id  est  domus  sanctae  crucis ,  cum 
sancto  corpore  integro  ct  iUaeso,  sicut  ab  ipsis  coUocatum  fuerat  in  navi.  videntcs 
autem  gaudio  magno  gavisi  sunt  et  lapidem  quidem  super  altare  eiusdem  loci  in  testi- 
monium  posuerunt,  corpus  vero  sancti  viri  cum  hymnis  ct  laudibus  ad  suuin  monasterium 
deferentes  niaxima  muUitudiue  populorum    prosequente   cum  gaudio   et  laetitia  magna, 

30  quoniam  patronum  et  advocatum  magnum  patriae  suae  et  apud  dominum  intercessorem 
invenerant.  dies  autcm  iUa,  quae  est  quiuto  idus  Maii,  ab  iUo  tempore  i^sque  ad  prae- 
sens  tempus  celeberrima  coUtur  et  servatur  apud  provinciales  Venetenses.  plurimas 
etiam  in  iUa  die  sohtus  est  dominus  facere  virtutes  ad  eius  sepulcrum,  sicut  et  ipsi 
ocuUs  nostris  vidimus.     positum  est  autem  corpus  sancti  viri  in  ecclesia,  quam  ipse  in 

35  antiquo   castro   Reuvisii  construxerat,    eadem   qua  praefati  sumus    die,   ubi   per  multa 
annorum  curricula  servabatur   et  ab   universa  Brittonum   gente   venerabiliter  colebatur, 
quoniam  innumerabilcs  a  domino  fiebant  virtutes.     luterfecto   crudeUter  ab  impiis  reU-  32 
gioso  rege  Salomouc  et  dissidentibus  inter  se  ipsos  Britannis  beUaque  intcatina  gcrenti- 
bus,  a  foris  autem   piratis   Danorum   universam    Britanniara   longc    latcquc  depopuhiuti- 

40  bus:  nam  eo  tempore  gens  ipsa  GaUiarum  quoque  partes  vastabat  maritimas  et  quasi 
quadam  graudinis  intolerabiU  tempcstate  conterebat.  itaquc  Britannia,  quac  oUm  Le- 
tavia  dicta  fuit,  sicut  diximus,  eo  temporc  tam  a  suis  quam  ab  cxtrancis  crudcU  modo 
vastabatur.  civitates,  casteUa,  ecclesiae,  domus,  numasteria  virorum  atque  sanctimoni- 
alium  igui  tradebantur.  donec  iii  soUtudinem  et  vastam  eremuni  omnino  regio  tota  dei 

45  iudicio  redigeretur.  eo  terapore  Alanus  atque  Pasquetenus  frater  eius  Veneticam  pro- 
vinciam  regebant,  quae  a  Guereco  Bro  Gueret  dicitur ,  eo  quod  occiso  Belpoleno  duce 
cum  cxcrcitu  suo,  effugato  etiam  aUo  Francorum  duce  Ebracario  regionem  ipsam  viri- 


1  his]  hic  B  12  autcnij  qn.K,iie  U  If)  qiianlo  H  20  rcuuisii  om.  li  27   eiua  B 

35  reuysii  B         37  a  doiiiiiio|  ibi  B         41/42  letunia  U         45  pasquetaims  B  4G  guoreco|  B,  wereco  J/ 


10-2  AVCTARIVM  1. 

litor  dcfcTulorit:  scd  oiipto  a  Nortinannis  Pasqueteno  atquc  rodempto  nc  postea  a  quodani 
per  iusidias  occiso  solus  cuni  filiis,  prout  potcrat,  Alanus  ipsaiii  provinciam  regebat.  ca 
tempostate  duo  monastoria  virorum,  Lociimenech,  id  est  locus  monachorum,  et  locus 
sancti  Gildac  cffugatis  habitatoribus  deserta  sunt  atque  destructa:  quorum  habitatores 
coniuncti  simul  compulsi  sunt  alienas  petere  regiones  atque  in  Bituricensi  regione  novas  s 
ponerc  sedes,  secum  defcreutes  sanctorum  corpora,  sanctarumque  patrocinia,  quae  tunc 
3:3  temporis  apud  Britannos  festa  devotione  nimioque  venerabautur  affectu.  [Moriacensi 
siquidcm  coenobio,  quod  est  Locmenech,  praeerat  eo  tempore  Taneth  abbas;  mona- 
stcrium  voro  sancti  Gildae  regebat  Daiocus  venerabiHs  vitae  abbas.  hic  sub  altare  huius 
sanctao  ecclesiae  rehquias  beati  Gildae,  octo  scilicet  de  maioribus  ossibus  in  sarco-  lo 
phago  ipsius  recondidit,  quae  tempore  nostro  reperta  sunt,  cetera  vero  simul  cum  reh- 
quiis  sancti  Paterni  Yenetensis  episcopi  et  aliorum  sanctorum  cum  hbris  et  ornamentis 
•    monachi   socum    transtulerunt.      simih   modo    ex    omni  Britannia  sanctorum  corpora  por 

34  diversas  regioncs  sunt  dispersa.]     Cuin  autom  omnipotenti  domino  complacuisset,  ut  ct 
ecclesiae    sanctorum    in    Britannia    restaurarentur  ct    gens    Brittonum,   quae   in  ahenis   i-' 
regionibus    misero    modo    exulabat,  ad   proprias  rediret  sedes,  resumuut  vires  iterum 
Britanni  et  qui  intra  regionem  remanserant  et  qui  dispersi  fuerant  per  regiones  collecti 

in   unum   sumunt   arma,    expugnant   virihter  hostes   suos ,   terra    marique  effugant  et  a 
cunctis  finibus   suis   expellunt.     eo  tempore  erat  comes   in   Redoncnsi  civitate  luchacl, 
qui  et  Berengarius  dicebatur:  hic  habuit   filium  nomine   Conanum    ilhistrem   et   belh-   20 
cosum  virum,    ex    quo    ortus   est  Gaufredus   vir  et  ipse  in  armis   strenuus,  qui  totius 
Britanniae  monarchiam  tenuit.     hic  ergo  rogavit  GauzHnum  Floriacensis  tunc  monasterii 
abbatem,  qui  etiam  postea  Bituricensi  ecclesiae  praefuit  archiepiscopus,  ut  transmitteret 
sibi  Felicem    monachum   ad  restauranda   monasteria,    quae    erant   in    sua  regione  solo 
tenus  destruota.     anno  igitur  dominicae  incarnationis  millesimo  octavo  missus  est  Felix  ss 
a  supra  dicto  abbate  ad  Gaufreduin  comitem,  qui  honorifice  ab  co  susceptus  est  atque 
praedicta  coenobia  ei  donavit  cum  omnibus  appendiciis  suis,  rogans   et  multum  depro- 
cans,  ut  omni  studio  reaedificaret  ea,  promisitque   plurima  se  ei  largiturum  dona,  cum 
de  itinere  rediisset,  quo  festinabat  ire.     properabat  enim  eo  tempore  idem  dux  Romam 
ire  gratia  orationis :  ivit  itaque,  sed  non  rediit,  quia  in  ipso  itinere  mortuus  fuit.     com-   30 
mendaverat  autem  ipse  dux  supra  dictum  Pelicem,  dum  proficisceretur,  coniugi  nobih- 
busque    suis,    fratri    etiam    suo    ludicaeli    episcopo  Venetensi,    in    cuius    dioecesi    ipsa 

35  monasteria  erant.  Sed  Hbet  nunc  retro  redire  et  beati  Pauli  episcopi  in  ipso  factum 
referre  miracuhnn.  cum  esset  idem  FeHx  in  supra  dicto  Floriacensi  coenobio  tempore 
Abbonis  abbatis  et  languore  gravi  deprimeretur  et  desperatus  a  medicis  nuHo  modo  35 
vivere  crederetur,  apparuit  ei  vigilanti  et  oranti  beatus  Paulus  episcopus  assistens  ante 
lectum  ipsius  cum  magno  himine  eique  dixit:  quomodo  te  habes,  frater?  vel  ubi  te 
tenet  hoc  mahim?  at  iHe:  quis  es,  domine?  ego,  inquit,  sum  Paulus  episcopus,  quem 
quaerebas.     doinine,  ecce,  ait,  in  hoc  latere  me  diu  tenet  mahmi,  et  ostendit  ei  locuni. 

at  iUe  appropinquans  digito  leniter  de  hitere  eius  putrefactam  abstuHt  costam  et  ei  ad  40 
lunicn  lampadis  ostendit  dicens:  haec  ampHus  non  te  nocebit.  et  hoc  dicens  proiecit 
eam  et  ab  admirantis  ocuhs  cum  luminc  suo  disparuit,  odor  vero  suavissinuis  pormansit 
tota  iioctc  iii  (!iidciii  <h)mn.  sanus  itaque  cum  esset  fiictus,  nemo  praovenit  eum  ad 
vigilias  iiocturnas.  iiiirantur  oniiics  qucni  spcrabiint  iam  niortuum  vivcro,  ot  interrogant, 
(luomodo  sanatus  fuerit:  illc  a  beato  Paulo  sc  visitatum  et  quid  sibi  dixerit,  quahter  k 
etiam  de  latere  suo  fractam  putrefactamquc  absti-axerit  costam,  et  en  iHam,  inquit,  et 
elevans  a  terra  omnibus  ostcndit  eam.     mirantur  cuncti  factum,  simulque  laudes  domino 

36  cum    sonitu    rcddidcruiit    oymbalorum.      sod    ;id    iiarrationis    ordinom    rodeamus.       Post 

1  defendebant  B  pasquofheno  U  5  bytuiiccnsi  B  7  c.  33  om.  B  22  goslinura  B 

23  bytinicensi  Jl  40  leiiitcr  B 


VITA  GILDAE.  103 

mortem  uutem  Gaufredi  ducis,  (11111  rcdirc  voluisset  Felix  ad  suum  monastcrium.  Hade- 
gogis  comitissa  non  permisit  illum  ire,  sed  multis  precibus  rogavit,  ut  maneret  et  per- 
ficeret  ea,  quac  vir  suus  in  restaurandis  cocnobiis  inciioavcrat  faccre.  rctentus  igitur 
a  comitissa  et  consiliariis  eius  maximeque  ab  cpiscopo  Venetensi  ludicaele,  qui  eum 
■'■  unice  diligebat.  primo  quidem  parva  erexit  habitacula  in  supra  dictis  locis.  erant  vero 
ibidem  ecclcsiae  sino  tectis  ot  cx  partc  dirutae  et  intor  ipsos  pariotcs  amiosac  arbores 
creveraut.  scd  ct  ostia  ipsa  quacdam  concluserant.  nulla  ibi  tiinc  liaijitatioiiis  domus 
erat.  nulla  hominis  conversatio,  sed  orant  in  ipsis  etiam  ccclcsiis  cubiiia  fcranim.  vidc- 
batur  crgo  omnibus  laboriosum  valde  ot  difficile    aggredi  tam  immcnsum  opus,    scd  ille 

10   habens   iiduciam    in    domino   non   dubitavit    invadere    illud   ncc    fuit   spo  sua  iiustratus. 
nam    infra    paucos    dies   convenerunt  ad  cum  optimi  et  religiosi  viri,  quoriim  adiutorio 
ct    ccclesias    restauravit   et   domos   acdificavit,   vincas   plantavit  atque  ponuuia :    ab  liis 
etiam  pueri  cnutriti  in  dci  sorvitio  fucre,     Per  idem  tempus  Britanni  itcrum  in  scditio-  37 
nem  versi  bella  commovcrunt,     nam  rustici  insurgentes  conti-a  dominos  suos  congrcgan- 

1:.  tur:  at  nobiles  iuncto  secum  comitc  Alano  agmina  rusticorum  invadunt,  trucidant,  di- 
spergunt,  persequuntur,  quoniam  sine  duce  et  sine  consilio  venerant  in  proelium.  deinde 
quidam  nobilium  iusurrexerunt  contra  comitem,  sed  non  praevaluerunt,  quoniam  ipse 
vir  ignavus  et  sine  scientia  non  crat,  inter  hos  tumultus  Felix,  quoniam  non  poterat 
quiete  et  pacifice  vivere ,  statuit  ad  monasterium  suum  redire .  nani  sedecimum  annum 

20  agebat,  ex  quo  ab  abbate  suo  ibideni  trausmissus  fuerat.  conatuni  vero  ipsius  pracvcnit 
Hadcgogis  comitissa,  niisit  uamque  per  quendam  virum,  qui  cum  eo  pergebat,  nomine 
Filim  epistolam  ad  abbatem  illius  rogans.  ne  ullo  modo  eum  retineret,  sed  abbatis  ei 
benedictionem  daret  et  ad  sc  illum  iterum  transmitteret,  quoniam  filii  eius  Alanus  et 
Eudo  iam    adulti  parati  ciant  iicrficcrc  omnia,  quae    pater    eoruiii  ci  proniiserat.     Cum  38 

25  igitur  legisset  Clauzlinus  abbas  cpistolam,  vocat  Felicem  monacliuiii  iiiterrogatquc,  ad 
quid  veuerit  vel  cur  dimiserit  loca  ipsa  ct  congregationem,  quani  ci  commiscrat.  ille : 
quoniam,  inquit.  nec  pacifice  neque  cum  quiete  possum  ibi  deo  servire.  cui  abbas: 
tu  autem  in  tua  putas  habere  patria,  quod  Christus  non  habuit  in  sua?  si  igitur  ad 
Christum  vis  pervenire,   debes,    sicut    et  ille   ambulavit,  et   tu  anibulare.     'per  multas  ^cf.  ;<,  22 

30  'enim  tribulationes',  sicut  dicit  apostolus,  'oportet  nos  intrare  in  regnum  dci'.  ergo 
patientcr,  carissime.  fcr  molestias,  ubicumquc  fueris,  et  esto  nobis  obedicns,  sicut  in 
tua  professione  deo  vovisti  et  suscipe  curam  abbatis  atque  benedictioncm.  ut  cum  ipsis, 
quibus  te  praeesse  voluimus,  pervenire  valeas  ad  aeternam  vitam.  sed  cum  ille  se 
excusaret   et  nullo   modo   hoc   facere  se  posse  diceret,   abbas,  qui  erat,  sicut  diximus, 

35  cpiscopus,  arrcptum  eum  invitum  ad  altare  duxit  atque  ad  abbatis  officium  promovit 
quarto  nonas  lulii.  accepta  itaque  Fclix  iam  abbas  tam  abbatis  sui  quam  cunctac 
congregationis  suac  bencdictione  revertitur,  commendaticias  se^uini  dcfcrens  litteras 
principibus  Britanniae  et  episcopo  Venetensi.  cum  autem  dubitarct,  quem  potiorem 
locuni  de  duobus  statueret  sedcm  abbatiae  habere,  ducem  Alanum  cpiscopumque  Vcnc- 

40  tensem  super  hac  re  consuluit.     illi  convocatis  nobilibus  viris.  aliquibus  etiam  episcopis 
statuerunt    locimi  sancti  Gildac  ,  qui  crat  antiquior    ct  terrae  fcrtilitate.  frumenti  ctiani 
et  vini   arborumquc   pomifcrarum    abundantior,    divcrsorum    quoquc   magnorum    piscium 
generibus  suis   temporibus  afHucntior.     Erat  autem  in  eodcm  loco  ipso  tcmpore  quidam  'M 
dei  servus  solitariam  vitam  duccns  nomine  Ehoarn,  super  quem  noctc  irrucntcs  latrunculi 

45  eum  ex  adhaerenti  ecclesiae  domo  extraxeruut.  quidam  vero  ex  ipsis  Leopardus  cog- 
nominc  arripiens  securim  supcr  limcn  ecclesiae  cerebrum  illius  excussit,  qui  mox  cor- 
reptus  a  daemonio  in  terram  corruit  atquc  cum  surrexisset,  cultcllum  accipiens  se  ipsum 
in  pcctore  vulneravit  et  nisi  cito  a  sociis  suis  fuisset  defcnsus,  scmct  ipsum  intcrfccisset. 

16  concilio  B  25  gauzlimisj  sic  BAI  37  suae  om.  B 


|0.|  AVCTARIVM  I. 

Ii{>;iitu.s  igiliir  :ili  ipsis  (inmuiii  rcversus  ost,  sed  mmi(|nain  postea  sensum  recepit.  vidi- 
inus  nanique  ouni  per  viginti  annos  nullo  tegi  induiuonto,  luin  tunica,  non  camisia,  non 
calccamento.  sed  miro  modo  aestate  et  hienic  nudum  incedere.  huic  si  quis  pro 
misericordia  aliquod  indumentum  porrexisset,  ille,  si  forte  sub  arbore  sedisset  vel  in 
quolibct  loco,  non  discedebat,  donec  ipsum  indumentum  omnino  discidisset.  et  si  quidem  .'• 
lanoum  vcl  lineuni  fuisset,  in  ipso  hico  diffilabat  eum,  si  vero  pellicoum,  ct  ipsum  ad 
niliihim  redigcbat.  itaque  et  aestatis  immcnsos  calores  atque  intolerabilia  hiemis  frigora, 
sicut  diximus,  per  nuiltos  annos  midus  incedens  domi  forisque  pertuht.  o  ineffabilis 
Christi  clomentia!  o  bonitatis  et  misericordiae  ipsius  immensitas!  o  beati  Gikhie  glo- 
riosa  merita,  quac  sic  in  uno  eodemque  homine  ot  puniunt  crimina  et  impios  casti-  lo 
gant,  ne  simiiia  fiicere  praesumant,  ne  similiter  puniantur!  credimus  autem  virum  illum 
per  hoc ,  quod  dous  non  vindicat   bis   iu   id  ipsum ,  salvum  pro  dei  misericordia  fuisse. 

40  Festivitas  bt^atissimi   Gildao,    qua   de   mari    translatum  ost  corpus  eius,  appropinquabat 
ot  popubis  undique  confiuens   ad   diem    fostum  occurrerc    festinabat.     tunc  quidam,  qui 
diu    in    lecto    iacuerat    gravi   detentus    infirmitate,    cum    videret   vicinos  et  amicos  suos   15 
properare  ad  diem  festum,  clamabat,  ut  se  ad  sanctum  locum  ducerent.     dicebat  enim, 
quod,   si   sancti   viri   sepulcrum    contingere    meruisset,   mox  sanitati  redderetur:  hoc  se 
credcrc,    hanc    fidom    so    liabere    tostabatur.      adductus   itaque    ab    amicis    est  et  ante 
sepulcrum    bcati    Gikhio    positus.      cum    vero  vigiliae    sollemniter    celebrarentur   et   ille 
ante  sanctuni  iaceret  sepulcrum,  subito   se  extendens   in  mortui  modum  diriguit,  plan-  20 
gere  cessavit,  eius  ocub  eversi  erant,  pedes  manus  pectus  frigescebant  et  toto  corpore 
mortuus  esse  videbatur.     populi  multitudo,  quae  circumdederat,  conclamabat :  quoniam 
mortuus  est,  educite  eum  foras.     igitur  vociferantibus  illis  et  circa  eum  magis  magisque 
sese  comprimentibus  cum  nemo  neque  manura  ponere  neque  ad  oum  prae  multitudine 
accedere    per    tros    fere    horas   posset,    tandem    ascendens   quidam    ex    monachis  lunior   25 
nomiue  et  accipiens  baculum  sancti  in  manu  sua  eum  tertio  signavit  cum  baculo  signo 
sanctae  crucis.     iihco    mirantibus   cunctis    erexit   se  atque  dixit:    num    quid  non  vidistis 
beatum  Gildam  stantem  super  istum  lapidem  et  sua  me  manu  erigentem?    tunc  in  con- 
spectu    omnium  sanus    atque   gaudens   surrexit    et  manu   sua   deferens  candehim  super 
altare  posuit  et  qui  aborum  manibus  ad  sanctum  deductus   fuerat  sepulcrum  languens,  30 
suis    pedibus   domum   sanus   revertitur   gaudens.     hanc   vero  virtutem    cum  postea  nar- 
rarem   nobilibus   quibusdam   ante    ecclesiam   Plomorcat,  ille  affuit   et  iureiurando  affir- 

41  mabat  ita  fuisse,  sicut  dicebam.  Notissima  res  est  et  per  cunctas  partes  Britanniae 
vulgata,  ut,  si  in  parrochia  vel  etiam  in  ahqua  regione  mortahtas  incubuerit,  ilhus 
habitatores  ad  huius  sanctissimum  confugere  locum  atque  a  deo  ibidem  sine  dubio  35 
praestolaro  remedium.  veniebat  pro  eadem  causa  de  Ufintinc  muHitudo  plebis,  sed  unus 
cx  ipsis  nomine  Dongual  subita  eadem  clade  percussus  cecidit  et  ante  ecclesiam  Sarthau 
remansit.  socii  vero  ipsius  cum  ad  sanctum  venissent  kicum,  rogaverunt  me,  ut  caballum, 
quo  eum  deferrent,  transmitterem ,  quod  et  feci.  adductus  itaque  est ,  sed  quia  stare 
non  poterat,  in  domo  hospitum  collocatus  est.  erat  autem  ad  videndum  horribihs  et  40 
sanguincm  vomcns.  nomo  oum  usque  in  crastinum  vivere  spcu-abat,  scd  iam  iamque 
uKjri  exspoctal)atur.     iiiuic  visitatura  cuncta  congrcgatio  vonit  oratque  pro  00  dominum 

et  oleo  sancto  pcrungit.  iiir  itaque  ab  ilhi  hora  paulatim  ad  se  rediit  et  vires  recepit 
et  post  ahquos  dios  ox  integro  sanitati  ost  redditus.  socii  oius  ad  propria  rcdeuntes 
uxori  eius  mortuum  eum  fuisse  et  apud  sanctum  Gildam  sepultum  dixerunt.  venit  illa  4s 
eleemosynas  pro  anima  viri  sui  factura,  sed  quem  sperabat  mortuum,  invenit  non  solum 
vivontem,  vcrum  etiam  sanissimum.  sic,  sic  operaris,  deus  noster,  in  sanctis  tuis  atque 
mirabilia  magna  solus  facis.     rcvertitur    itaque    vir   ille    cum    uxore   sua   gaudens  atque 

31  uero]  ergo  B  35  loc.  s.  conf.  J/  36  praestolari  J/ 


VITA  GILDAE.  105 

sanus,    qui    venerat    maestus    ot    inoribuiKUis.      iuiiic    cgo    nupor  vidi   suiiuin    ct   {^^ratias 
referentem  deo  et  bcati  Gildae  virtutes  magnificantem,  qui  etiam  ea  de  se  recordatur. 
quae  enarravimus.     Ncc  praetereundum  silentio  est,  quas  eodem  tcmporc  priores  nostri  12 
qualesque  liumani  generis  inimici  in  lioc  sacro  coenobio    pcrtuierint  niolcstias.     vidcns 

^  namque  ille  antiquus  hostis,  quod  servi  dei  loeum  desertum  incolere  coepissent  atque 
se  ab  eo,  quem  diu  possederat,  loco  diu  dcscrto  expellcrc  deberent,  ad  suas  antiquas 
revertitur  artes  et  quos  dei  virtute  videbat  munitos,  fantasmatiiius  et  nocturnis  tcrrori- 
bus  eos  eff^ugare  omnibus  modis  conabatur.  nam  nocte  quadani  dum  pueriles  monachi 
ad  mensam   sederent  ot  psalmos  firniarent,  adversarius  adfuit,  alludens  Uunini  candelae 

10  apparuit  extendensque  freijuentcr  maiium  intcr  duos  puerulos,  lianc  denuo  retrahens  et 
iterum  extendens  atque  itcrum  retrahens  et  hoc,  doncc  candelae  deficeret  lumen,  in- 
desinenter  faciens.  specics  vero  brachii  atque  manus,  quae  soUimmodo  videbatur,  erat 
nigra  et  horrida  piUs.  pueri  timore  exterriti  ac  perturbati  erant.  aUer  puerorum  Rat- 
fredus ,   aUer   vero  Mangisus  vocabatur :   tertius  vero   adolescentulus ,  qui  eos  docebat, 

15  Ranuulfus  dicebatur.  senex  igitur,  qui  eos  servabat,  nomine  lovethen,  videns  quac 
fiebant  et  timore  pueros  perterritos,  dicebat  eis:  signate  vos,  pueri,  signate  vos  signo 
sanctae  crucis  et  psalmos  Daviticos  decautate.  improbus  vero  daemon  consumptam 
extinxit  candelam  et  se  in  risum  movens  per  acervum  lapideum,  qui  iuxta  erat,  pro- 
ruons  terrorem  immensum  ex  sonitu  lapidum  concussit:  deinde  scutulas,  quae  in  refec- 

20  torio  erant  positae,  tota  nocte  niovens  atque  removens  inquietam  habUatoribus  noctem 
reddidit.  vascuUim  vero,  quod  iuxta  erat  positum  vino  repletum,  dum  minister  requi- 
sisset,  vacuum  iuvenit  neque  ulUim  vestigium,  ubi  in  terrani  defluxerit,  repertum  est. 
FeUx  abierat :  qui  cum  vonisset  ct  a  fratribus  quae  praoterita  nocte  pertulissent  phan- 
tasmata  audisset,  acceptam  aquam  cum  sale  benedixit   et  in  circuitu  et  intus  aspersit, 

2^  atque  ab  iUo  die  per  dei  gratiam  quieta  habitatio  permansit.     Fuit   tempore  iUo  inter  43 
priores  Uuius  sacri  coenobii  monacUus  quidam  nominc  Gingurianus,  laicus  quidein,  sed 
spiritu  sancto  omnibusque  virtutibus  plenus.     Uic  cum   aUquamdiu  innocentem   et  sim- 
pUcem  vitam  agens  in   monasterio    deo   deservisset   et   eius  patientiam   por  raolestiam 
corporis  comprobare  aliisquc  in  exemplum  ostendere  dominus  decrevissct,  per  spiritum 

3u  sanctum  ei  revelare  dignatus  est  finem  vitae  suae.  venit  itaque  quadam  die  antc 
abbatem  FeUcem  atque  omnem  congregationem ,  UumiUter  satisfaciens  >ct  petens  ab 
omnibus  sibi  veniam  dari.  dum  igitur  in  circuitu  tamquam  innocenti  ct  simplici  viro 
respondissent:  dimittat  tibi  dominus  ignorantias  tuas  atque  ab  omnibus  peccatis  tuis  te 
absolvat,  scUote  ergo,  inquit  iUc ,  carissimi  fratres,  quia  ab  Uodierna  die  neque  ambu- 

35  hire  inter  vos  nequc  mancre  potoro.  rogo  caritatem  vestram,  ut  vestris  orationibus 
me  commendctis  deo  ct  olco  sancto  ungatis.  mirantiu'  omncs,  quod,  quem  sanuiii 
videbant,  ungi  se  rogaret.  ille  autem  rogabat,  instabat,  ut  quamdiu  loqui  poterat 
ungeretur.  post  capitulum  autem  dctulit  omnia  utensiUa  atque  ferramcnta  sua  et  posuit 
ante  pedes  abbatis  dicens:  domino,  ecce  obedientiam,  quam  mihi    servare  praeccpisti: 

40  commenda  eam  aUcui  cx  fratribus.  fuerat  enim  ipse  bcatus  vir  custos  alvearii  ab 
initio  conversionis  suae,  Uabens  sub  cura  sua  plui-ima  apum  vasa.  doiiidc  cuni  niissa 
cclolnarotur,  post  pacem  ad  sanctum  accedens  aUarc  communioncm  sanctiun  dc  manu 
sacordotis  accepit  ac  post,  ainljas  manus  ad  pectus  adduccns,  iuxta  gradum  aUaris  se 
extendens   recubuit   atquc   inter   manus   eductus   est  in  domuin  infirmorum.  ubi  statim, 

45  sicut  postuhaverat  a  fratribus,  oleo  sancto  unctus  est  atque  ab  illo  dic,  sicut  praedixerat, 
per  totum  annum   paralysi    solutus    in    lecto    iacens   noque   in   latere  altcro  se  verterc 
neque  nianum  ad  os  ducerc  potuit.      Per  annum  vero   unum  oi  manifestc  dommus  pcr  11 
angcUim  suuin  dignatus  cst  obitus  sui  diom  dcnuntiart^:    (|ui   nianc  Riaulum  monaciium 
ad  sc  vocavit  ciquc  dixit:  dic,  rogo,  frater,  omni  congrcgati.)iii  nostrac.  ut  gratias  doo 

50  semper  agant   et  in   domino   iugiter  gaudcant  ct  noverint  pro  ccrto ,  quoniam  ad  noc- 

14 

CHRONICA   III. 


106  AVCTARIVM  III.    VITAE  GILDAE. 

turnas  vigilias  sanctum  Michaelem  archangelum  secuni  hac  nocte  habuerint,  qui  ante- 
quam  omnino  vigiliae  sonarentur,  in  specie  pulcherrimi  infantis  mihi  cum  maximo 
luniine  appai-uit  et  quis  esset,  dixit.  et  adiecit ;  ne  timeas,  inquit,  sed  praepara  te,  quia 
cum  luce  huius  diei  de  corpore  tuo  exibis  ad  meliorem  vitam.  ac  deinde  per  fenestram 
orientalom  cum  suo  lumine  ecclesiam  intravit  et  quaradiu  vigiliae  celebrabantur,  prae-  5 
clarum  illud  lumen  ab  ecclesia  non  recessit.  nunc  ei'go,  carissime  frater,  nuntia  fratri- 
bus  nostris ,  quac  tibi  dixi  et  quod  gratias  caritati  eorum  refero ,  quia  obsequium  mihi 
per  totum  istum  annum  exhibuerunt.  obsecro  autem,  ut  communionem  sanctam  mihi 
deferas  atque  ab  hora  vespertina  obitum  meum  observes.  igitur  post  vesperas  vocavit 
servitorem  suum  eique  dixit:  voca  fratres  meos  ad  me,  quia  iam  de  hac  vita  exeo.  10 
omni  itaque  congregatione  ad  eum  coadunata  de  hac  vita  eadem,  qua  praedixerat, 
45  hora  migravit  ad  dominum  quarto  kalend.  Octobris.  Yir  quoque  vitae  venerabilis  et 
memoria  dignus  eisdem  teraporibus  in  hoc  sacro  coenobio  refulsit  Gulstanus.  hic  etiam 
laicus  erat,  sed  psalmos  et  orationes,  quas  memoriter  didicerat,  nocte  dieque  ante 
deuni  decantare  non  cessabat,  pernox  in  vigihis,  ita  ut  etiam  decrepita  aetate  vix  eum  is 
vidisses  tribus  horis  aestate  aut  hierae  in  lecto  iacere.  hic  vero  in  adolescentia  sua 
a  piraticis  praedonibus  est  separatus  per  Pelicem,  qui  eo  tempore  in  Ossa  insula  here- 
miticam  necdum  monachus  ducebat  vitam.  ipsam  quoque,  quam  eo  tempore  ab  eo 
didicerat,  semper  dilexit  usque  ad  finem  vitae  suae  ducere  vitam,  parcus  in  cibis  et 
in  potu,  in  vigiHis  et  oratione  assiduus.  huius  itaque  viri  merita  dorainus  declarare  20 
dignatus  est  etiam  in  vita  sua:  nara  longe  lateque  laudes  et  praeconia  ipsius  in  ore 
omnium  navigatorum  huius  regionis  resonabant.  plurimas  namque  per  eum  dominus 
dignabatiir  operari  virtutes  ot  miracula,  ita  ut  enarrare  vcl  dinumerare  ea  vix  ahquis 
posset.  defunctus  autem  est  quinto  kalend.  Decembris  apud  Belluravidere  castrum, 
ubi  pro  utihtatc  monasterii  sui  venerat,  in  domo  monachorum  sancti  Petri  Mahacen-  25 
sium.  sed  ubi  voce  praeconis  fuit  auditum,  quod  beatus  Gulstanus  de  hac  vita  raigrasset 
(raedia  enim  nocte  transierat),  continuo  de  lectulis  dissihentes  viri  nobiles  simul  cum 
raatronis  et  cunctis  qui  audiebant  certatim  festinabant  ire  cum  cereis  et  lampadibus, 
ut  obsequium  ferrent  viro  dei,  ita  ut  vix  posset  ipsa  domus  continere  multitudinem. 
videntes  itaquc  raonachi  sancti  Philiberti  multa  ornamenta,  pecuniam  quoque  copiosam  30 
et  cereorura  diversam  multitudinem  circa  corpus  viri  dei  aggregari,  persuaserunt  omni- 
bus  qui  convenerant,  ut  ad  ecclesiam  suam  sanctum  corpus  deferrent.  sed  resistentibus 
monachis,  in  quorum  hospitio  defunctus  fuerat,  famuhs  etiara  contradicentibus ,  ne  ab 
illa  domo  raoveretur,  donec  illud  possent  ad  suum  reducere  monasterium,  illi  c  con- 
trario  concitata  raultitudinc  rapientes  illum  de  domo  illa  cum  omni  apparatu  suo  et  35 
luminibus  ad  ccclesiam  suam  deportavorunt  et  immcnsam  quae  offerebatur  per  triduum 
pecuniam  colHgcntes  post  tertium  diem  sepeUerunt  cum.  igitur  cum  ad  monasterium 
eius  haec  nuntiata  fuissent,  Vitalis  abbas  ilhic  perrexit  et  ut  corpus  monachi  sui  sibi 
reddcretur,  liumiUter  rogavit.  sed  iUi  non  sancti  viri  dilectione,  sed  potius  araore 
pecuniarum,  quac  quotidie  ad  cius  undique  deferebantur  sepulcrum,  nuUum  reddiderunt  40 
responsum.  illo  ad  episcopum  Pictavcnseni  Isembardum  abiit,  clamorem  ferens  de 
iniuria  ablati  sibi  corporis  monachi  sui.  episcopus  quia  inobedientes  praeceptis  suis 
ipsi  monachi  fuerant,  praecepit  eos  cum  suo  abbate  ad  synodum  suam  venire,  abbatem 
ctiam  Vitalera  praecepit  adesse.  cura  ergo  venissent  et  in  synodo  utrique  eorum 
causani  dixissent,  episcopus  praecepit  abbatibus  atque  canonicis  nobilibus  qui  aderant,  45 
ut 


36  8uam  om.  M 


ly.  VITA  GILDAE. 

AVCTORE  CARADOCO  LANCARBANENSI. 

Nau   fuit  rex    Scotiae   nobilissiraus  regum  aquilonalium ,   qui  XXIIII  filios  habuit  1 
victores  bellicosos,  quorum  unus  nominabatur  Gildas,    quera   parentes  sui  commiserunt 
studio  litterarum.     puer  bonae  indolis  et  studiosus  floruit  ingenio,   quicquid   audicbat  a 
magistro,  commemorabat  diligentissime,  nec  laedebat  oblivio.     studuit  studiosus  assidue 

5  inter  suates  in  artibus  septem,  donec  pervenit  ad  iuventutem,   dum  iuvenis  factus  cito 
deseruit  regionem.     Transfretavit  mare  Gallicum,  in  civitatibus  Galliae  remansit  studens  2 
optime   spatio  VII  annorum   et   in  termino   septimi   anni  cum  magna  mole  diversorum 
voluminum  remeavit   ad  maiorem  Brittanniam.     audita  fama   famosissimi  advenae  con- 
fluxerunt  ad  eum  scolares  plurimi  undique,  audierunt  ab  co  VII  disciplinarum  scientiam 

10  subtilissime,    unde    ex   discipulis   magistri   effecti  sunt   sub   magistrali  lionore.     Religio  3 
sapientissimi  doctoris  magnificabatur  et  conlaudabatur  in  tantum  a  Britannigenis  omni- 
bus,    quod  nec  par  ei  inveniebatur  nec  poterat  inveniri    pro  suis  meritis  excellentibus. 
ieiunabat  ut  heremita  Antonius;  orabat  vir  religiosissimus  cilicio  indutus:    quicquid  da- 
batur  ei,  continuo  impendebat  paupcribus.     abstinebat  se  a  lactea  dulcedine  et  a  melle, 

15  caro  fuit  in  odio,  fontanae  herbae  potius  in  amore,  panera  ordciceum  comedebat  com- 
mixtum  cinere,  fontanam  aquam  bibebat  cotidie.  balnea  non  intrabat,  quod  diligebatur 
a  sua  gente  maxime.  macies  apparebat  in  facie,  quasi  quidam  febricilans  videbatur 
gravissime.  fluvialem  aquam  intrare  solebat  media  nocte,  ubi  manebat  stabilitus,  donec 
diceretur   ab    ipso    ter    oratio   dominica.      his  peractis  repetebat   suum   oratorium,   ibi 

20  exorabat  genu  flectendo   divinam  maiestatem   usque   diem  clarum.     dormiebat  modice, 
iacebat  supra  petram  vestitus  solummodo  una  veste.     raanducabat  sine  saturitate  satiatus 
tantum  metando  praemium  caelcste,  caelestia  praemia  erant  ei  in  desiderio.    Praecipiebat  4 
spernere,  ammouebat  despicere  quae  transeunt  in  momento ;  pracdicator   erat  clarissi- 
mus  per  tria  regna  Britanniae ;  reges  timebant  timendum,  cui  obediebant  audita  accep- 

25  tabili  sua  praedicatione.  praedicabat  orani  dominica  apud  raaritimam  ecclesiara,  quae 
stat  in  Pepidiauc  regione,  in  temporc  Trifini  regis,  innumerabili  multitudine  plebis 
illum  audiente,  et  dum  incipcret  praedicare,  retenta  est  vox  praedicationis  in  praedi- 
cante,  unde  plebs  ammirata  est  valde  pro  admirabili  retentione.  sanctus  Gildas  ilhul 
comperiens    praecepit    omnibus    astantibus    exire,  ut    posset   scire,   utrum   per  ahquem 

30  illorum  fiebat  impediraentum  praedicationis  divinae,  nec  etiara  post  recessionem  eorum 
potuit  praedicare.     interrogavit  postea,   si  aliquis  vel   ahqua  esset  ia  ecclesia   latenter. 


B(urneianus)  C(antahrigiensis) :  vide  supra  p.  4. 

2  parente  B        5  suates]  sic  BC,  uates  cod.  regius  13.  B.  VII  coniectura        7  terniiiiio  B         19  disce- 
retur  B        suum  om.  C»  22  tautum]  tum  B  24  obediant  C»  25  dominica]  d.  die  C        mariti- 

maniam  B  26  trifani  C        plebis  om.  C»  27  illo  BC  29  operiens  BC  31  uel]  aut  C 

14* 


108  AVCTARIVM  IV. 

cui  respondit  Nonnita  pracgnans  Devvi  sanctissiiiii  [)ucri  inater  futura:  ego  Nonnita  liic 
miineo  intcr  parietcm  et  ianuam  nolens  intrare  turbani.     liis  auditis  praecepit  illi  exirc 
et  postquam  exivcrat,  vocavit  plebem,  quae  vocata  venit,  ut  audiret  euangelicam  prae- 
dicationem.     post  finitum  sermonem  interrogavit  angelum    dei  praedictam  r-em,  scilicet 
qua  de   causa  inceperat  praedicare   et  non  poterat  ducere  ad   finem.     at  ille  revelavit    :, 
ei  talia  dicens :  Nonnita  mulier  sancta  manet  in  ecclesia,  quae  nunc  praegnans  puerum 
paritura  est  cum  inraensa  gratia,  pro  quo  non  potuisti  praedicare  divina  potestate  ser- 
monem  retinente.     maioris  gratiae  erit  puer  venturus;  nullus  ei  aequiparabit  in  vestris 
partibus.     ego  rclinquam  illi  istam  regionem ,    ipse  cito  crescet  et  florebit  de  actate  in 
5  aetatem.     angelus  enim  dei  nuncius  mihi  declaravit  istam  veram  destinationem.     Unde   lo 
contigit,  quod  sanctissimus  praedicator  Gildas  transivit  ad  Hiberniam,  ubi  innumerabiles 
convertit  ad  fidem  catliolicam.     contemporaneus  Gildas  vir  sanctissimus  fuit  Arturi  regis 
totius   maioris   Brictanniae,    quem   diligendum   diligebat,    cui   semper  cupiebat  obedire. 
confrati-es  tamen  XXIII  resistebant  regi  rebelli  praedicto,  nolentes  pati  dominum,  sed 
crebro    fugabant    et    expellebant   a   saltu   et   bello.     Hueil  maior  natu  belliger  assiduus   15 
et  miles  famosissimus  nulli  regi  obedivit,  nec  etiam  Arthuro.     affligebat  eundem,  com- 
movebat  inter  utrumque    maximum   furorem.      a  Scotia  veniebat   saepissime,  incendia 
ponebat,    praedas    ducebat    cum    victoria   ac   laude.      unde  rex    universalis  Britanniae 
audiens  magnanimum  iuvenem   talia   fecisse  et  aequalia  facere  persecutus    est  victorio- 
sissimum  iuvcnem  et  optimum ,  ut  aiebant  et  sperabant  indigenae,  futurum  regem.     in  -.'0 
persecutionc   autem  hostili   et  in    conventu    bellico  in  insula  Minau  interfecit  iuvenem 
praedatorem.      post    illam    interfectionem    Arthurus    victor   remeavit,    gaudens    maximo 
quod  superavorat    suum    fortissimum    hostem.      Gildas   Britonum    historiographus    tunc 
remanens  in  Hibernia  studium  regens  et  praedicans  in  civitate  Ardmaca  audivit  fratrem 
suum    ab    Artlmro    rege    interfectum    fuisse.      doluit  ab   auditu,  flevit  cum  gemitu,  ut  2.1 
frater  carissinms  pro  carissimo  fratrc;  oravit  pro  spiritu  fraterno  cotidie,   orabat  insuper 
pro   Arthuro   fratris   sui    persecutore    et  interfectore   complcns  apostolicum   preceptum, 
/mc.c,27.  G  quod  dicit:  'orate  pro  persequentibus  vos  et  bene  facite  his  qui  oderunt  vos'.     Interea 
sanctissimus    Gildas    venerabilis    historiographus    venit     ad    Britanuiam    portans    uuam 
pulcherrimam    et    dulcissimam    campanam,   quam   voverat  off^erre   apostolico   Romanae    ra 
ecclesiae  in  praescntationem.    pernoctavit  honorifico  receptus  a  Cadoco  venerabili  abl)ate 
in  Carbana  vallc,  qui  monstravit  illi  laudabilem  campanam,  monstratam  accepit,  accop- 
tam    emere    voluit   magno    pretio,    quam    possessor  vendere  nolebat.     audito   adventu 
Gildae  Sapientis  ab  Arthuro  rege   et  primatibus  totius  Britanniae   episcopis    et  abbati- 
bus  convenerunt  innumerabiles  ex  clero    et   populo,  ut  Arthurum  pacificarent  ex  supra    sr, 
dicto  homicidio.     at  illo,  sicut  primitus  fecerat,  cognito  rumore  de  obitu  fratris  indulsit 
inimico,   veniam   postulanti  osculum    dedit    et   benignissimo    animo  benedixit   osculanti. 
hoc  peracto    rex   Arthurus  dolens   et  lacrimans   accepit  ab  episcopis  adstantibus  paeni- 
7  tentiam    et   emcndavit    in    quantum    potuit,    donec    consummavit  vitam.     Inde  egregius 
Gildas  vir  pacificus  et  catholicus  adivit  Romam  et  apostolico  Romanae  ecclesiae  tribuit  w 
praedictam  campanam ,  quae  commota  a  manibus  apostolici    nullum  sonitum  emittebat. 
unde  hoc  ille  videns  talia  dicebat:  o  vir  dilecte  a  deo  et  ab  homine,  revela  mihi  quod 
tibi  contigit  in  itinere   de  hac  praesentatione.     at  ille  revelavit  sanctissimum  Cadocum 
Nancarbanensis  ecclesiae  abbatem  eam  voluisse  emere,  sed  quam  voverat  sancto  Petro 
apostolo  offerre,  nolebat  vendere.     apostolicus  his  auditis  dixit:  noseo  Cadocum  venera-   4;, 


1  deibi  B             7  potui  C  8  nostris  C  12  aitni-ii  C            IG  faraosississimus  B        aitui-io  C 

21  prosecutione  B        mynau  C  iuuenem)  inimicum  C  24  liibernia]  brictannia  bibernia  B        ardinaca  B 

25  artliurio  C         27  artlmrio  C  31  pernocterauit  C  34  artlnirio  C      ab.  et  ep.  C         35  arthurium  C 

38  arthurius  C             40  adnlt  JJ  42  ille  boc  C  44  narcarbanonsis  B 


VITA  GILDAK. 


109 


l)il('in    abbatcm,    qiii    soptics    adivit  civitatcm   istam   ot   ter  lerosolimam  post  inmensa. 

pericula  ot  assiduum  laborem:  remcato  et  cupienti  habcre  ut  des  concedo.     destinatum 

est  enim  illi,   ut  habeat,    ex  hoc  praesenti   miraculo.     Gildas  itaquc  benedictam  cam- 

panam  recepit  et  reversus  est  et  reportatam  sancto  Cadoco   gratis  impendit.      recepta 

^  a  manibus  abbatis  intonuit  iUico  pulsata  ammirantibus  cunctis.     unde  remansit  omnibus 

portantibus  per  totam  Guaham  pro  refugio  et  quicumque  per  illam  illicito  iurarct,  aut 

privaretur  linguae    officio   aut   malefactor   fateretur    suam   iniuriam    continuo.     Oadocus  8 

abbas  Nancarbanensis  ecclesiae  rogavit  Gildam   doctorem,  ut  regeret  studium  scolarum 

per  anni  spatium,  et  rogatus  rcxit  utillimum,  nuUa  mercedo  reccpta  a  scolaribus  praotcr 

111   orationes   cleri   et   scolariuni.      ubi   ipsomet  scripsit  opus    quatuor  euangelistaruni,  quod 

adhuc  remanet  in  ecclesia  sancti  Cadoci  auro  et  argento  undique  coopertum  ad  iionorem 

dei  et  scriptoris  sanctissimi  et  ouangeliorum.     tenent  Walenses  indigonao  ilhid  volunieu 

pretiosissinium  in  coniurationibus  suis  nec   audent  aperiro  ad  videndum    nec  coutirmant 

paceni  et  amicitiam  inter  inimicos,  nisi  illud  affuerit  iu  primis  appositum.     Finito  anni  9 

15    spatio  et  scohxribus  recedentibus  a  studio  sanctus  abbas  Cadocus  et  Gildas  doctor  optimus 

communi   consiho    adierunt   duas   insulas,   scilicet  Ronech   et  Echin.     Cadocus  intravit 

proximiorem  WaUiae,   Gildas  adiacentem   Angliae.     nolebant  impediri   in  ecclesiastico 

officio  a  confluentia  hominum ,  propterea   nesciebant   mehus  consihum  quam  rehnquere 

Carbanam  Vallem   et   adire    insulare  secretum.     Gikhxs    fundavit  in   lionore   sanctae  et 

20  individuae  trinitatis  oratorium  et  iuxta  illud  suum  cubiculum :  non  in  illo  tamen  liabebat 

suum  lectum,  sed  sub  alta  rupe  positum,  ubi  iacebat  usque  raediam  noctem  vigilans  et 

orans  supra  petram  omnipotcntcm  deum.     deinde    adibat    ecclesiam   frigescens  nimium, 

frigus    erat   ei    dulce    et   tolerabih;!    propter    deura.     pisciculos  traiiebat  a  rcti  et  ova  a 

nidis  volucrum,  unde  vivebat,  quod  sibi  sufficiebat  ad  alimentum.     visitabat  unus  alte- 

2r,   rura:  remanentia  tahs  duravit  spatio  "\^I  annorum.     Summus  creator  videns  suum  Gildam   10 

dilectuni  famukim  carero  durabili  aquao  praeter  guttas  pluviales,  quao  cadeliant  supor 

saxa   et  quae  retinebantur  cadentia,   fecit  rivum  effluere   de  rupe  alta,   qui  effluxit  et 

effluil:  et  manebit  sine  defectione  ahqua.     dum  sic  perseveraret  sanctus  Gikhis  intentus 

ieiuniis  et  orationibus,  venerunt  piratae  do  insuhs  Orcadibus,  qui  afflixerunt  illum  raptis 

30  ab  eo  suis  famuhs  servientibus  et  ductis  in  exihum  cum  spohis  et  omnibus  suae  habi- 

tationis  supellectihbus.     luide  afflictus  nimium  non  potuit  ibi  amplius   habitare,  rehquit 

insuham,  ascendit  naviculara   et  ingressus   est   Glastoniani   cum   magno  dolore.  Melvas 

rege   regnante  in    aestiva  regioue.     susceptus   vir   suscipiendus  a    Glastoniense  abbate 

docuit    confratres   et   diversas   plebes  seminans   semen  seminandura  caelestis  doctiinac. 

3,=,  ibi  scripsit  historias  de  regibus  Britanniae.     Ghastonia,  id  est  Urbs  Yitrea,  quae  uomen 

sumsit  a   vitro,   est  urbs   nomino   primitus   iu  Britannico  serraouc.     obsessa  est  itaque 

ab  Artiu-o  tyranno  cum  innumerabih  multitudine  propter  Guennuvar  uxorem  suam  vio- 

latara  et  raptam  a  pracdicto  iniquo  rege  et  ibi  ductam  propter   refugium  inviolati  loci 

propter    munitiones    arundineti    et    fluminis   ac    pahidis   causa   tutelae.     quaosivcrat  rex 

40  rebehis    reginam    per    unius    anni   circulura,   audivit   tandem  illam  remanentem.     illico 

commovit  exercitus  totius  Cornubiae  et  Dibneniae:    paratum  est  bolhim  inter  inimicos. 

Hoc    viso    abbas   Glastoniae  comitante   clero    et   Gilda   Sapiente   iutravit   raedias  acics,  1 1 

consuluit  Melvas   regi   suo   pacifice,  ut  redderet  raptam.     reddita  ergo  fuit,  quae  red- 

denda  fuerat,  per  pacem  et  benivolentiam.     his   peractis  duo  reges  largiti  sunt  abbati 

4s  multa  territoria,  qui  venerunt  ad  templum  sanctae  Mariao  visitandum  et  oraudum  con- 

1  ist.  ciu.  C  6  galliam  li  quicumque]  quid  B  8  naucarboneiisis  C,   naucarbonensis  B 

11  compertum  B  12  uualensens  B  13  ui  conlirmatur  B  I.t  et]  iU  cst  B  1!»  uallain  B 

20  iusta  B  26  propteriJ  27  saxa]  tccta  saxa  C»  cadentia]  BC  31  amplius  ibi  C(f) 

33  glestoniense  C       forlasse  su.^picieudus  35  ibi  om.  C»  36  est]  et  BC      urbis  C  37  arthurio  C 

gnenuimar  C  41  e.vercituin  C        dibueuiae  B 


110  AVCTARIVM  IV.    VITA  GILDAE. 

firmante  abbate  fraternitatem  dilectam  pro  pace  habita  et  pro  beneficiis  quae  fecerant 
et  amplius  quae  facturi  erant.  inde  redierunt  reges  pacificati  promittentes  veneranter 
obedire  reverentissimo  abbati  Glastoniensi  et  numquam  violare  sanctissimum  locum  nec 

12  etiam  subiacentia  loco  principali.  Habita  licentia  abbatis  Glastoniensis  cleri  et  populi 
cupivit  religiosissimus  Gildas  heremitariam  iterum  vitam  colere  supra  ripam  fluminis  & 
proximi  Glastoniae  et  voluntatem  complevit  in  opere.  ubi  aedificavit  ecclesiam  in 
nomine  sanctae  et  individuae  trinitatis,  in  qua  ieiunabat  et  orabat  assidue  et  cilicio 
indutus,  exemphim  donans  omnibus  irreprehensibile  bene  vivendi  cum  rehgione.  visi- 
tabant  sancti  viri  illum  visitandum  de  longinquis  partibus  Britanniae,  ammoniti  redibant 

13  et  audita  liortamenta  et  consilia  retinebant  cuni  exultatione.  Aegrotavit  tandem  et  lo 
dum  aggravaretur  aegritudine,  convocavit  abbatem  Glastoniae,  qui  rogavit  eum  cum 
niagna  pietate,  ut  finito  cursu  vitae  faceret  deferri  corpus  suum  ad  abbatiam  Glastoniae, 
quam  diligebat  maxime.  abbate  promittente  dignos  rogatus  explere  et  propter  auditos 
dolente  et  nimium  lacrimante  exspiravit  sanctissimus  Gildas  aegrotans  valde  multis 
videntibus  splendorem  augehcum  circa  corpus  odoriferum  et  angehs  consociantibus  ani-  15 
mae.  post  conniendationem  lacrimabilem  expletam  defertur  a  confratribus  corpus 
levissimum  ad  abbatiam  et  cum  planctu  maximo  et  honore  dignissimo  sepeUtur  in  medio 
pavimento  ecclesiae  sanctae  Mariae,  cuius  anima  requievit  et  requiescit  ac  requiescet  in 
caelesti  requie.     amen. 

14  Ynisgutrin  nominata  fuit  antiquitus  Glastonia  et  adhuc  nominatur  a  Britannis  indi-   20 
genis;  ynis  in  Britannico  sermone  insula  Latine ;  gutrin  vero  vitrea.     sed  post  adventum 
Anghgenarum   et  expulsis   Britannis,   scihcet  Walensibus,   revocata   est    Glastigberi   ex 
ordine   primi   vocabuh,  scihcet   glas  Anghce   vitrum  Latine,   beria  civitas,  inde  Glasti- 
beria  id  est  Vitrea  Civitas. 

Nancarbanensis  dictamina  sunt  Caratoci:  25 

qui  legat,  emendet:  placet  ilh  compositori. 


3  abbati  glostoniensi  S,  glast.  abb.  C        8  irreprehensibibile  B         10  tandem  om.  B         15  nidentibus] 
audentibus  C,  audientibus  B       angeli  B  16  conpletam  C  20  unisgutriu  B  20/21  iudigenis  om.  B 

21  gutren  B  22  glastigbri  C»,  glastigberie  C^  23/24  glaatigberia  C  26  emendat  C 


HISTORIA  BRITTONVM 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 


LIBRI   ADHIBITI: 


C  —  Cantabrigieusis  coU.  Corp.  Chr.  139  saec.  XIII. 
D  =  Durhamensis  saec.  XII. 
G  =  Londiniensis  Burneiauus  u.  310  a.  1381. 
H  =  Londiniensis  Harleiauus  n.  3859  saec.  XI. 
K  =  Londiuiensis  Cottouiauus  Vespas.  D  XXI  saec.  XII. 
L  =  Cautabrigieusis  bibl.  publ.  Ff.  I.  27  (e.xeiuplar  Nenuiauum). 
M  =  Vaticanus  reginae  1964  saec.  XI. 
N  =  Parisinus  11108  saee.  XII. 

P  =  Londinieusis  Cottouiauus  Calig.  A  VIII  saec.  XII. 
Q  =  Loudiuieusis  Cottouiauus  Nero  D  VIII  saec.  XIII. 
Z  =  Chartres  u.  98  saec.  IX,  X. 
collati  ad  c.  7 — 10: 

1  Londiniensis  Cottouiauus  Vitell.  A  XIII. 

2  Londiniensis  Cottonianus  Vesp.  B  XXV. 

3  Loudiniensis  Cottoniauus  lul.  D  V. 

4  Cantabrigiensis  bibl.  publ.  Mm.  V  29  (ad 

sola  capita  7.  8J. 

5  Cantabrigiensis  bibl.  publ.   li.  VI.   11   (ad 

sola  capita  7.  8). 
(i  Loudinieusis  reg.  13  D  V.  1 

Ex  udditamenlis  codicum  CL  aetaiis  recentioris,  id  est  Nennio  posleriorihns,  quae  recepta  sunt,  iis  locum 

dedimus  extra  apparatum  inter  adnotationes. 
In  mterpretatione  Hibernica  quae  cursivis  expressa  sunt,  addidil  aul  Nennius  aut  inferjjres  Gilla. 


7  Cantabrigieusis  bibl.  puld.  Fl'.  I.  27  (e.Kcmplar 

C4ildauuHi). 

8  Parisiuus  6274. 

9  Parisiuus  15009. 

10  Londiniensis  Coll.  of  arms. 

11  Oxouieusis  Bodleiauus   u.  163  (ad   sola 

capita  1 — 7). 


Ilistoria  Brittonum   etsi  ita  certo   ut   ad  nos  pervenit  liuius  chronicoruin  syllogae 
fiues  egreditur,  niliilominus  rccepta  a  nobis  est  cum  quod  a  Gilda  comite  consuoto  non  sinc 
incommodo    separatur  neque  momimentis   Germanicis   alio    loco    reperitur    inserta,    tum 
quod  nucleus  quidam  adscendere  videtur  ad  aetatem  Gildana  non  longe  posteriorem   et 
anteriorem,  ni  fallor.  clironicis  Bedanis.     sed  qui  sub  eo  vocabulo  circumfertur  non  tam 
libcr   cst    quam  corpus  quoddam    libellorum  argumeuti  plus  rainus  historici  spectantium 
ad  Britanniam,  propric,  ut  a  recognitore  eius  posteriore  appellatur,  'volumen  Britanniac'. 
nos    in  ea    re   priores   cditores  sccuti   hoc  capite  damus  quae    comprehenduntur  codicc 
longc   optimo   Londinieusi   Ilarleiano  3859 ,   demptis    tamen   annalibus  Cambriae   stem- 
matibusque  Britannicis,  quae  quaniquam  in  corpore  illo  eodem  iure  locum  obtinent  atque 
reliquae   eius  partes,  propterea  omissa  sunt,  quod  a  meis  studiis  et  omnino  a  chronicis 
nostris  nimium  recodunt.     recepta  a  nobis  quod  proponuntur  divisa  in  partes  septem: 
I.  de  sex  aetatibus  mundi  c.  1  —  6^). 
II.  historia  Brittonum  c.  7—49. 
in.  vita  Patricii  c.  50  —  55. 
IV.  Arthuriana  c.  56. 

V.  regum  genealogiae  cum  computo  c.  57 — 66. 
VI.  civitates  Britanniae  c.  ^e". 
VII.  de  mirabilibus  Britanniae  c.  67 — 76. 
factum  est  propter  commodum  libellum  tractantium;  sylloge  omnia  continuat,  praeterea, 
ut  dixi,  inter  capita  V  et  VI  interponit  annales  et  stemmata. 

Praescriptiones  et  subscriptiones  librorum  a  nobis  adhibitorum  cum  iufra  relatae 
sint,  ubi  codices  enarrantur,  praecipuas  earum  (nullas  quae  quidem  ad  volumen  totum 
pertineant  habent  HKN)  hoc  loco  composuimus. 

Z  praescr.:  incipiunt  Exberta   fu  {vel  fii)  Urbacen   de  libro  sancti  Germani  in- 

venta  et  origine  et  genelogia  Britonum. 
M  praescr.:  incipit  istoria  Brittonum  edita  ab  anachoreta  Marco  eiusdera  gentis 
sancto  episcopo. 
D^P  pracscr.:  incipit    res  (om.  D^)   gesta  Britonum  a   (om.  P)   Gylda   (gildai)') 
Sapiente  composita. 
(^  praescr.:  incipiunt  cxceptiones  de   libro  Gilde  Sapientis,  quera  composuit  de 
primis    habitatoribus  Britannie,   que   nunc    Anglia    dicitur    ct    de    excidio 
eius:    suhsrr.:  finit  liber    sancti   Gilde  Sapientis    de    primis    habitatoribus 
Britannie  et  de  excidio  eius. 
(77)2  an(e  pracfatiow»!:    incipit    oulogium    brevissimum    Brittanniae    iiisulac,    quod 
Nennius   Elvodugi   discipulus  congregavit;   Utuhis    ipsi  Ubello  pracpositns, 


')  Editioi.es  priores  hm.c  tractatum  numeia.it  pro  c.  4.  5.  6  admissis  praefatio..ibus  cum  Neu.iii  ipsius 
(c.  3)  tum  pseudo-Nenniaua  (c.  1.  2),  «luas  magis  visum  est  ab  ipso  corpore  separare. 
CHRONICA   111. 


114  HISTORIA  BRITTONVM 

qui  est:  ineipit  res  gesta   a  Nennio  Sapiente   composita   formatus   est  ad 

Gildamim  (D^). 
Interpres  praescr.:   volunien  Britanniae   auctoris  nomitte,   qtcod  est   Nennius    Elvodugi 

discipulus,  cnunfiato  in  praefatione. 
Auctorem  vix  opus  est  addere  nationo  fuisse  Brittonem,  adversarium  propterea 
tam  Scotoi'um  Pictorumquc  quam  Saxonum  sive  Anglorum  (p.  186,3),  quorum  etiam 
linguae  nostram  opponit  (p.  179,2.  187,  15  cf.  186,4.  187,  8).  ipse  ignotus  est.  libro 
omnium  antiquissimo,  sed  mutilo  quod  praescribitur  nomen  Exhcrta  fdius  (fii  vel  fu  codex) 
Urhacen  indigenae  cuiusdam  est,  cuius  paternum  nomen  cum  redeat  p.  206,  11.  37  et  alibi, 
Exherta  non  ex  excerptis  deformatum  esse  crediderim,  sed  esse  ipsius  scriptoris,  prae- 
terea  mihi  certe  ignotum  et  fortasse  corruptum.  ex  reliquis  librorum  ordinibus  omnium 
optimus  cum  nullum  nominet,  deteriores  quac  liabent  tria,  Marci  anachoretae,  Gildae,  Nennii, 
ea  omnia  constat  perperam  ad  auctorera  relata  esse.  Marcum  anachoretam  cum  Heirici 
narratio  infra  relata  ostendat  commentarium  legisse,  non  scripsisse,  codex  unicus  M  eum 
pro  auctore  nominans  eo  minorem  fidem  meretur,  quod  totidem  fere  verbis  quae  in 
titulo  illo  leguntur  redeunt  in  narratione  Heiriciana  et  quod  in  eodem  volumine  car- 
mina  quoque  quaedam  reperiuntur  exeerpta  ex  Heirici  vita  sancti  Germani;  omnino 
scripsit  eum  librarius  Heiricianae  narrationis  memor  et  ex  ipsa  ca  nomen  illud  adscivit. 
Gildac  librum  csse  non  posse  non  est  necessc  pluribus  explicare.  Nennium  infra  videbi- 
mus  operis  non  auctorem  esse,  sed  recognitorem.  ceterum  de  auctore  poterunt  con- 
ferri  quao  de  historia  Brittouum  scripscrunt  lacobus  Usserius  (Britanniae  ecclesiae  anti- 
quitates  sive  primordia.  Dublini  1639  et  denuo  Londini  1687)  et  Car.  Gul.  Schoell  (de 
ecclesiasticae  Britonum  Scotorumque  histoiiae  fontibus.  Berolini  et  Londini  1851)  et 
Arthur  dc  la  Borderie  [Vliistoria  Britonum  attrihuee  a  Nennius  et  Vhistoria  Britannia 
avant  Geoffroi  de  Monmouth.  Parisiis  ct  Londini  1883),  praosertim  autem  qui  nuper 
totani  de  historia  Brittonum  quaestionem  a  me  rogatus  ct  ex  parte  huius  editionis  causa 
retractavit  Henricus  Zimmer  (Nennius  vindicatus.  Uher  Entstehung,  Geschichte  und 
Quellen  der  historia  Brittonum.  Berolini  1893),  vir  et  linguae  rerumque  Celticarum 
unice  doctus  et  summo  adcoque  interdum  nimio  acumine  instructus. 

Auctorum  a  scriptore  scriptoribusve  adhibitorum  sufficiet  brevis  enumeratio,  cum 
ad  singulos  locos  cos  apposucrimus  in  marginc. 

1.  Yergilius  nomino  citatur  p.  164,  4.  ea  quoquc  quae  de  Lavinia  et  de  rcgc  Turno 
habet  p.  149,  4  seq.  Vergiliana  sunt   cum    Hieronymianis  et  fabulis  Hibernicis  permixta. 

2.  Caesaris  de  bello  Gallico  commentarii  ipsi  eorumve  aliquis  compilator  (v.  p.  162). 

3.  Hieronymi  quaestiones  in  Geuesim  uno  loco  p.  161,  17  eoque  ut  videtur  postea 
adiecto. 

1.  Eiusd('m  chronica  passim.  ea  potissimum  videntur  intellegi,  ubi  citantur  (p.  149,  4) 
unnales  Itomanorum,  quamquam  vere  scriptor  non  tam  certuni  auctorem  ibi  significat 
quam  comprehendit  quae  parata  habuit  testimonia  scripta.  veteri  traditioni  seniorum 
nostrorum  de  septem  imperatoribus  Romanorum  Britannicis  p.  167,  7  (vere  sex  tantum 
enumerantur,  bis  enim  adest  Maximus  Gratiiini  adversarius)  cum  opponuntur  noveiit  quos 
liomani  dicunt,  ut  distinguuntur  quac  primarius  auctor  posuit  ab  additamento  continua- 
toris ,  ita  utrumque  adhibuisse  probabile  est  eadem  chronica  aetatis  Romanae :  unde 
factum  est,  ut  duo  illi  octavus  et  nonus  qui  dicuntur  item  adsint  inter  septem  antea 
recensitos  '). 


')  Victoris  quam  dicunt  epitomen  iib  auctore  adliiljitam  esse  statuit  Zinnner  p.  19(i.  267  proptei-  p.  167,  10: 
octavus  fuil  aliiis  Severiis,  qui  altijtiando  iu  BriUunnia  manebal,  n/iijuaiulu  nd  Itomam  ihut  el  ibi  defunctus  est, 
traliens  liaec  :u\  Severuni  cnllcgam  (ialerii  ilefunctum,  ut  epitunio  illa  rocfc  relert,  in  suburliano  Roniami.  at 
eum  Severns  ille  eummune  niliil  liabeat  cum  rebus  liritannicis,  mihi  dubium  noii  est  Septimium  yeverum  iu- 
tellegi  male  gemiuatum. 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNir.  j,5 

5.  Prosperi  auctariuni  ad  chronica  Ilieronyniiana.  quod  scribit  auctor  p.  KiC,  \->  a 
tempore  Ma.ximi  tyraniii  consules  cocpisse  inde  explicandum  est ,  quod  in  chrmdcis 
ah  eo  adhihitis  Ilieronyniiana  consuies  non  hahehant,  liahehant  1'rospcriana. 

6.  Victorii  Aquitaui  laterculum  scriptor  sequitur  p.  209  in  computo  stemmatihus 
regiis  suhiuucto;  in  ipsa  historia  p.  172,3  quod  numcrat  annos  a  passione  ratione  Vic- 
toriana,  potest  iteni  ex  Prospero  adsumpsisse  Victorii  expilatore. 

7.  Isidori  clironica  (v.  p.  168  not.  1 — 4). 

8.  Tahulam  Peutingeranae  similem  il)i  (p.  157),  uhi  secundum  Scottorum  peritissi- 
mos  refert  de  itinere  Atricano,  a  scriptore  usurpatam  esse  coniecit  Kiepertus  proha- 
hiHter.  in  tahula  illa  leguutur  are  FhUenomm  —  sulinc  immmsc  qiic  vtim  luna  creseunt 
et  decrescunt  —  llusicade  colonia;  Malba  flumen  cum  sit  apud  Ravennatem  p.  158, 
fuit  siue  duhio  in  tahulae  parte  deperdita  potueruntque  ihidem  nominari  montes  Asariae 
aUbi  non  redeuntes. 

9.  Gildas. 

10.  Laterculus  gentium  Germanicarum  formatus  secundum  Muellenlioffium  ineunte 
saec.  VI  apud  Fraucos  (^cf.  Zimmer  p.  230)  ah  hoc  auctorc  p.  1 59  adhihitus  est  forma 
ea,  qua  inter  miscellanea  praesertim  chronographica  magna  ex  parte  Isidoriana  legitur 
in  codice  Reichenaviensi,  iam  Carolorahensi  OCXXIX  scripto  saec.  IX  ineunte,  ipsa 
fortasse  eo  libro  non  multum  autiquiore.  inde  quae  scriptor  deprompsit,  ait  hahere  se 
ex  veteribm  libris  veterum  nostrorum  (p.  159,  14)  vel    ex  traditione  veterum  (p.  161,8). 

11.  Sancti  Germani  episcopi  Autissiodorensis  ah  a.  418  ad  a.  448  vita,  quain 
auctor  p.  191,  19  ait  se  usurpavisse,  non  ea  est  quae  fertur  suh  nomine  Constantii  suh- 
diticia,  sed  diversa  deperdita  adhihita  item  a  Beda. 

12.  Librum  pontificalem  num  auctor  habuerit,  pendet  a  narratione  de  priino  regc 
Britanniae  Christiano  Lucio,  quam  non  ambigitur  ficticiam  esse  enatamque  ex  partis 
Britannorum  catholicae  studio  erga  pontifices  Romanos,  ambigitur,  utruni  ex  urbe  Roma 
in  Britanniam  venerit,  quae  communis  opinio  est,  an  ex  Britannia  Romam,  id  quod 
nuper  Zimmer  p.  140  seq.  defendit,  monens  vestigia  eius  alia  apud  scriptores  Britannos 
ad  saeculum  septimum  extremuin  non  i-eperiri  et  eo  demum  tempore  fictam  esse  videri. 
sane  res  digna  est,  quae  expendatur,  comparatis  trihus  formis  antiquissimis ,  a  quihus 
posteriores  pendent. 

libcr  ^mitif.  I  j).  136  Ducli. :  Eleuther  .  .  .  sedit  ann.  XV  ....  fuit  autem  tem- 
porihus  Antonini  et  Commodi  (exciderunt  consules  a.  171  Severus  et  Hercnni- 
ant(s  cum  qui  praecedit  episcoims  finiat  in  a.  170)  usque  Paterno  et  Bradua 
(p.  Chr.  185).  hic  accepit  epistulam  a  Lucio  Brittanio  rege,  ut  Christianus  effice- 
retur  per  eius  mandatum.  libri,  qui  adscendunt  ad  saec.  VII  e.rircmum,  non 
variant. 

hist.  Britfonum  c.  22:  post  CLXVII  annos  post  adventum  Lucius  Brittannicus  rex 
cum  omnihus  regulis  totius  Brittannicae  gentis  haptisiuum  suscepit  missa  lega- 
tione  ab  imperatore  Romanorum  et  a  papa  Romano  Eucaristo.  in  nomine 
pajwe  difterunt  libri.  antiquissima  historiac  Britannicnc  forma,  quum  cxhibct 
codex  Carnutinus,  hanc  narrationem  non  habet.  e.r  libris  qni  habent  eam  opti- 
mus  pajnim  appellat  Eucaristum,  cimis  nominis  jmpa  nullus  ftiit,  ex  reliquis 
meliores  Euaristuni ,  qui  scdisse  fertur  sidi  Ttomifinno  et  Ncrtn  ct  Traiano 
a.  06 — 108,  pauci  sine  dubio  correcti  ad  librum  ponfificalem  Eleutherium. 

Beda  hist.  eccl.  5,  24  (cf.  1,  l'>):   anno  incarnationis    dominicae  CLXVII   Eleutiier 

Romae  praesul  fiictus  quindecim  annos  occlesiam  gloriosissime  rexit,  cui  litteras 

rex  Brittaniae  Lucius  niittens,  ut  Ciiristianus  efficcretur  petiit  et  impetravit. 

Narrationum    duarum    priinae   et   secundae,  quaruin   utra   alteram   pepererit   quaeritur. 

si  testimoniorum  aetatem  respicimus,  urhanam  praeferemus:  ii;iin   Uiitannicum  volumen 

Ifi* 


116  HISTOKIA  BRITTONVM 

quamquain  probabile  est  extitisse  saeculo  septimo  exeunte,  lianc  partem  diximus  ab- 
esse  a  forma  eius  vetustissima.  deinde  scriptor  Romanus  si  Britannum  secutus  est, 
rationem  habet,  quod  papac  nomen  mutavit,  sive  Eucharistum  traditum  accepit,  qui 
nullus  fuit,  sive  Euaristum,  quem  tempora  excludunt;  at  cur  Eleutherium  potissimum 
substituerit,  causa  nulla  apparet,  cum  annus  167  ad  Soterem  duceret  episcopum  Romae 
secundum  receptam  chronologiam  a.  162 — 170.  e  contrario  auctor  Britannus  si  Roma- 
num  secutus  est,  hic  locus  pars  est  narrationis  de  septem  vel  novem  imperatoribus 
in  ]iritanniam  profectis,  liabemusque  in  ea  item  Carausium  factum  Carutium  et  Maxi- 
nmni  Gratiani  adversarium  Maximianum  similiaque  plura,  ut  subsit  rerum  Roma- 
narum  notitia  ahqua,  sed  memoriter  retenta  et  perturbata  tota.  eiusmodi  auctori  recte 
convenit,  quod  Eleutherium  in  Eucharistum  Euaristumve  mutavit  et  pro  annis  Eleuthcrii 
171  — 185  substituit  aunum  167.  quapropter  reiecta  Zimmeri  sententia  ut  origo  narratio- 
nis  omnino  referenda  est  ad  Britannorum  sectam  catholicam,  ita  in  librum  quem  trac- 
tamus  propagata  videtur  esse  ex  volumine  pontificaH  memoriter  adliibito.  —  Ad  Bedam 
quod  attinet,  utramque  narrationem  novit,  secutus  est  potissimum  Hbrum  pontificalem, 
quem  passim  adliibuit,  sed  in  tabula  chronologica  retinuit  annum  relationis  Britannicae 
non  animadvertens  refragari  ei  anno  Eleutherii  mentionem. 

Patrios  scriptores  adhibuisse  se  auctor  neque  ait  neque  negat  nusquam  diserte 
provocans  ad  scripta  sive  Latina  sive  Celtica  originis  Britannicae.  quae  narrantur 
c.  13 — 15  de  migrationibus  in  Hiberniam  Partholomi,  Nimethi  Agnominis  fihi,  filiorum 
militis  Hispani,  Damhoctoris,  denique  de  Scottorum  origine  Scythica,  ea  docte  et  acute 
Zimmerus  p.  215  seq.  demonstravit  proficisci  ex  vetustis  fabuhs  et  redire  fere  in  trac- 
tatu,  quem  habemus,  Lehor  Gabala  sive  libro  occupationis ;  sed  ostendit  simul  in  eo 
scripto  aetate  multum  posteriore  legi  immutata  et  fonna  recentiore.  idem  Zimmerus 
quod  contendit  p.  225  seq.  locum  de  sex  aetatibus  et  gentium  stemmata  et  reliqua 
fere  quae  historiae  parte  priore  continentur  redire  in  tractatu  altero  Hibernico  eiusdem 
aetatis,  de  eo  non  solum  id  ipsum  valet,  quod  de  libro  occupationis  observavimus,  sed 
magnopere  vereor,  ne  qui  eum  tractatum  confecerunt,  ipsa  hac  historia  usi  sint  eaque 
nequaquam  forma  primitiva ,  sed  fortasse  ea,  quam  a  Nennio  demum  recognitore 
saec.  Vni  exeuntis  accepit,  sive  Latina  sive  Hibernice  versa.  certe  suspicionem  movet, 
quod  quartus  Neguie  filius  Turingus  ut  in  huiusce  commentarii  hbris  p.  160,  (i  ita  etiam 
in  tractatu  illo  desideratur,  cum  adsint  qui  ab  eo  descendunt  Turingi,  item  quod  Zorastres, 
quem  p.  151,  20  a  Nennio  ad  antiquum  stemma  adiectum  esse  constat,  adest  in  eodem 
tractatu  corruptus  in  trcs  vocabulum. 

Rerum  Romanarum  relationes  et  patrias  narrationes  quomodo  auctor  composuerit 
miscueritque ,  iam  post  inventum  codicem  Carnutinum,  de  quo  infra  dicetur,  non  ex 
sola  coniectura,  sed  ex  ipsius  libelli  formis  diversis  efticietur.  auctor  primarius  Brit- 
tonum  originem  applicat  ad  laterculum  illum  Prancicum,  principem  eorum  statuens 
Brittonem  filium  Hissitionis,  fratrem  Franci  Romani  Alamanni.  originem  alteram  de 
Bruto  consule  Romano  deductam  eumque  applicantem  ad  stemma  Aeneae  iam  satis 
constat,  id  quod  proba  coniectura  antea  adsecutus  est  Georgius  Haeger  (Uber  die 
Trqjanersuge  der  Britten.  Monachi  1886),  a  primitiva  huiusce  libelli  recensione  afuisse 
et  postea  demum  a  recognitore,  sed  antiquissimo  et  ipso,  adiectam  esse. 

Quaestiones  chronologicas,  quas  volumen  Britanniae  suscitat  multas  et  varias,  nos 
iis  rclinquemus,  ad  quos  iure  pertinent.  ut  Britannica  haec  nostrae  syllogae,  sicut  supra 
dixi,  terminos  egredientia  extra  ordinem  rccepta  sunt,  ita  temporum  disquisitio  vel 
maxime  a  medii  aevi  peritis  tractanda  est,  scilicet  quatenus  spectat  ad  singulos  qui  lioc 
volumine  contincntur  libellos  vel ,  ut  verius  dicam,  ad  eorum  libellorum  partes 
diversas;  omnes  enim  et  maxime  ipsam  Brittonum  historiam  patet  per  gradus  crevisse. 
attaiucn  (h;   vnkiininis  iiitcgii  actate  nobis  (juoque  quaedam  exponenda  siint. 


CVM  ADDITAMENTLS  NENNII.  1^7 

Nomina  auctoruin  libris  inscripta  roliqua  cum  aut  nulla  sint  aut  (il)scura  aut  fic- 
ticiaM,  unuiii  Nenniuni  viri  docti  dudum  ohservaverunt  vixissc  saeculo  octavo  extremo 
et  incipicnte  uono;  nam  ipsius  licet  alibi  mcmoria  non  extet  (cf.  p.  137)  Elvoduf^nis  sive 
Elboldus,  quem  ait  se  novisse,  episcopus  Guenedotae  (Bangor)  in  Waliisia  scptiMitrionali 
defunctus  est  a.  S(M(  (Zimmer  p.  51  ).  accedit,  .sicut  Zimmer  (Neucs  Archiv  vol.  M»  p.  007) 
monuit,  quod  quem  magistrum  appellat  Nennius  Beulan  idem  sine  dubio  est,  a  quo 
parochia  Llan  Beulan  in.sulae  iilius  nomen  duxit,  item,  id  quod  idem  (1.  c.  p.  ■KiG  scq.) 
exposuit,  quod  antiquarius  Ilibernicus  Cormac  mac  Cuilennain  (83 1—903)  iiistoriam  Brit- 
tonum  sub  nomine  Nennii  adlegavit.  at  recensio  Nenniana  ea,  cuius  reliquias  liabemus, 
scripta  est  anno  demum  XXX  Anaurauiit  regis  insulao  Mon  sivo  .Vnglcsey  (p.  I  U)), 
id  est  anno  mundi  61 08  sive  p.  Chr.  910  (Zimmer  p.  44);  cuius  obstaciili  reiecta  exph- 
catione  artificiosa  a  Zimmero  proposita  nos  statuemus  annos  illos  non  a  Nennio  profi- 
cisci,  scd  a  librario  saoculo  fcre  posteriore.  —  Primi  tcrtiiquc  ordinis  libri  cum  a 
computatioue  incipiant  perducta  ad  a.  83 1  (p.  I4fi),  id  ipsum  quod  de  Nenniana  recen- 
sione  dixiiuus  ad  eos  quo(iuo  pcrvenit,  scilicet  computum  cuin  pracposuit  librarius  is  ad 
quem  tam  anonynii  codices  redeunt  quam  Gildani.  —  Similiter  in  corpore  libri  p.   158: 

a  nativitate  domini  usque  ad  adventum  Patricii  ad  Scottos  CCCCY  anni  sunt. 

ab  incarnatione  domini  usque  ad  adventum  Patricii  in  Hiberniam  .  .  . 
a CCCCXXXVIII 

ab  adventu  Patricii CCCCXXI  .  .  .  in  hunc  annum,  in  quo  sumus 

cum  commata  duo  extrenui  appareat  scripta  esse  anno  p.  Clir.  438  -)-  421  =  859,  ea 
statuemus  ex  margine  archetypi  in  textum  intrusa  esse.  itaque  primae  tertiaeque  classis 
archetypo  communi  fornia  data  est  a.  83 1 ,  additamentum  ad  id  archctypum  adiectum 
a.  859.  —  Secunda  denique  classis  quamquam  habet  sex  aetates,  Carnutinus  liber  epochas 
praeter  antiquissimas  sacrae  scripturae  nullas  enuntiat,  sine  dubio  hoc  quoque  nomine 
compilationis  formam  vetustam  servans ;  deteriores  cum  annum  praesentem  945  nume- 
rent  ^),  ostendunt  recensionem  quam  expresserunt  eo  anno  non  esse  antiquiorem.  —  Hinc 
cum  colligatur  corpus  de  quo  agimus  compilatum  esse  ante  a.  800,  quando  compilatum 
sit,  libri  non  produnt.  quod  si  recte  posuimus  (p.  115.  132)  hoc  commentario  usum 
esse  Bedam  (f  735),  scriptus  est  aut  saeculo  incipiente  octavo  aut  septimo,  vix  antea, 
cum  neque  codices  ultra  saec.  IX  adscendant  neque  apud  scriptores  anteriores  eius 
indicium  uilum  reperiatur.  sane  hinc  non  sequitur  quidquid  continetur  corpore  eo  quod 
tractamus  ad  eam  aetatem  adscendere,  cum  praesertim  ipsum  Bedam  viderimus  ad- 
hibuisse  formam  historiae  Brittonum  a  Carnutina  diversam.  inter  alia  Fernmail  regis 
genealogia,  quam  historiae  caput  extremum  (p.  192,  25)  continet,  post  tempus  adiecta 
videtur  esse,  cum  praesertim  eum  Ziminer  p.  66  demonstraverit  vixisse  saeculo  VII  ex- 
eunte.  ita  id  ipsum  quod  de  regum  genealogiis  p.  75  seq.  egregio  acumine  exposuit 
rerum  Hibernicarum  illustrator  eximius  eas  scriptas  esse  circa  a.  679,  deindc  per  sac- 
culum  VIII   subinde  auctas,  ad  historiam  quoque  Brittonum  transferetur. 

Epochae  per  compilationem  dispersae  hae  fere  sunt,  profectae  sane  ab  auctoribus 
diversis. 


')  Ignotus  iten)  est  Libine  ahus  iiie  (sci-.  in  vel  de;  <le  I;i  sive  Inn,a  insiila  iinn  videtur  posse  cogitari) 
Inrijmm  ciritate,  cuius  meininit  coilex  C.iiniitiiius  p.  172  iiot.  1  in  loco  evidentei-  ailiecto,  non  repcrtus  inter 
.abbates  .abbatiae  Inrliypum  sive  Kipoii  liodie  notos;  at  ignorantur  (jui  euni  locuni  tenuerint  per  a.  709 — 7.')() 
et  787—948  (cl'.  Fnwler  memorials  of  Uipon  =  1'iMications  of  the  Stirtees  sociely  vol.  74.  78.  81.  Dnrhaini 
1882— 188G).     sed  haec  reliiKiueiida  siint  eruditis  Hritannis.  •)  Scilicet    is    verus  ost  aniius  (luiiitiis   regis 

Eadmundi  errore  in  sex  aetatibus  (p.  146)  aequiparatus  aniio  passionis  94(">,  incarnati.inis  976.  diverso  crrorc 
alibi  (p.  172  iiot.  1 ;  p.  201  ad  v.  2)  iinmerantur  a  passioiie  ad  adventuni  .Saxonum  ciiiii  rcliquis  libris  aiini  Ml, 
inde  ad  quintum  Eadmundi  .-inni  (547,  uiide  duciniur  ad  a.  p.  Clir.  1021.     cf.  Zimmer  p.  167  seq. 


118 


HISTORIA  BKITTONVM 


diluvium 

Abrahani 

Moyses 

David 

Salomo 

Nabuchodouosor 

reditus  ludaeorum 

Scottorum  advcntus  in  Iliberniam 

Caesar  imperio  potitur 

imperio  Britanniae  potitur 

Christus  natus 
Christus  pi-aedicat 
Christus  passus 

Pictorum  adventus  in  Britanniam 
Britannia  facta  Romana  sub  Claudio 
Britannia  facta  Christiana 
Britannia  sub  metu  Saxonum 
Britannia  a  Romanis  derelicta 


adventus  Saxonum  in  Britanniam 


Decius  et  Valerianus 

[Maxiraus  a  Theodosio  interfectus 

StiUcho  consul 

Patricii  adventus  ad  Scottos 

in  Hiberniam 
Hiberni  Christiani  facti 

Guorthigirnus  rex  factus 

Valentinianus  III  imperator  factus 

Constantinus  et  Rufus  cos.  (p.  Chr.  457) 

annus  Mermini  regis  quartus  [secundum 

chronica,     de    quibus    videndus    est 

Ziiiimer  p.  ni4,  Merminus  rex  Moniae, 

id  est  Anglesey,  successit  regi  Cinano 

a.  sit;| 


anno  mundi  2242 

a  dihivio  a.  942 

ab  Abraham  a.  «00  vel  040 

a  Moyse  a.  500 

a  Moyse  a.  488 

a  David  a.  569 

anno  mundi  4879 

a  Salomone  512 
la  Moyse  a.  1002 
(primis  consulibus  Romanorum 

post  consules  primos  a.  447 
ianno  mundi  5215 
|ante  Chr.  47 

a  reditu  ludaeorum  a.  566 

a  Dario  a.  548 

anno  mundi  5228 

post  Heli  a.  SOO 

post  Clir.  4S 

post  Clir.  107 

per  annos  40 

a.  409  2) 

post  Britanniam  factam  Roma- 
nani  a.  348 
^cos.  a.  374  | 

jpost  passionem  a.  347  \ 

(cos.  a.  428  ) 

^post  Chr.  400  \ 

post  adventum  Saxonum  a.  ()9 

anno  mundi  5090 

a  passione  a.  373 

post  Chr.  405 

post  Chr.  438 

lanno  mundi  5330  | 

iLoygare  regis  amio  quarto         \ 

cos.  a.  425 

post  Stilichonem  a.  28 

anno  nmndi  5658 

ab  adventu  Saxonuni  a.  429 


VI  aet. 
(p.  145)') 


p.  157,  17 

p.  158,  4 
p.  163,  6 

VI  aet. 
(p.  145)  ■) 

p.  154,  2 
p.  104,  9 
p.  104,  2! 
p.  171,2 
p.  167,  17 

p.  1 70,  8 
p.  172,  I 

p.  209,  16 

p.  209,  23 
p.  109  not.  1 

interpol.] 
p.  209,  4 
p.  158,  18 
p.  159,  5 

p.  196,  .4 

p.  209,  15 
p.  209,  9 
p.  209,  2 
p.  158,  18 


')  Scx    actatiiiiu    niiincros    fere    pariles   reperiri    in   carmine   vetusto    Irico   Salttis   na    Haiin  post  alio.s 
observ.ivit  Zinnner  p.  184.     nter  auctor  tempore   praeceilat,   nieum   non  est  diiudicare.  ^)  Quod  coniecit 

A.  de  la  Borderie  (liul.  Brit.  p.  45)  nnmeratos  esse  annos  CCCCIX  a  Clu-isto  nato  et  significari  cladem 
Romanorum  iu  Britannia  indicatam  in  chronicis  Gallicis  ad  annuin  .\rc.adii  et  Honorii  XVI  (supra  vol.  1 
p.  Gr)4  e.  02),  eo  miuu»  [irobabile  est,  qnod  eoruin  clirouicoriiiu  nulliun  veBtigiiuii  prueterea  in  liistoria  hac 
re))pritiir. 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII.  119 

annus  praescns  mundi  6108  i 

post  Christum  natum  831—912-976  '  ^^  ^^^- 

post  Christum  passum  796—879—916  i     (P-  '"l^-  '"**') 

ab  adventu  Patricii  a.  421  p.  159,  8 


Codicum  qui  extant  prinuis  ordo  est  anonymorum. 

Londiniensis  Harleianus  n.  liS59,  aliquando  conventus  Montalbcnsis.  saec.  XT  ex-  ^' 
eunte  (iudice  Henrieo  Bradshaw  colhxted  jHqjeis  p.  466)  vel  Xll  incipientc  (iudice 
Thompsono)  scriptus  est  in  WalHsia  ut  videtur  inferiore,  quoniam  episcopii  S.  Davidis  ratio 
in  eo  praecipua  habetnr  (mon.  hist.  Britanniae  praef.  p.  92).  praeter  auctores  Latinos 
complures  Vegetium  Macrobium  Solinum  Ethicum  Vitruvium  (dixcrunt  de  hoc  Kose  ct 
Mueller-Strueberg  praef  p.  X)  corpus  hoc  de  quo  agimus  continet,  sicut  infra  p.  134 
explicatur.  litterae  initiales  miniandae  non  sunt  expletae,  tituH  quoque  et  rubricae  ob 
eandem  causam  passim  deficiunt.  ad  formam  dimicentiir  1 79,  4  sensu  activo  librarius  ad- 
notavit:  antiqim  (/mmmatica. 

Londiniensis  Vesp.  B  XXV  saec.  XK   (Hardy  n.  782)   videtur   descriptus  esse  exSpec. -j. 
nostro  H  (cf.  p.  148,  3  umhiculo).     variam  lectionem  potiorem  libri  (ipsi  Z)  dedit  Potric. 

Londiniensis  Cottonianus  Vesp.  U  XXI  sacc.  XH    (Hardy  n.  7S(t)    proxinie  acccdit  A' 
ad  Harleianum  neque  tamen   ex   eo  descriptus  est,    ut  infra  p.  135  videbimus. 

Londiniensis    Cottonianus  A'itell.  A  XHI  saec.  XII   (Hardy  n.  7SI)   cum  nostro  A^spec.  i. 
ad  amussim   convenit.  sed  ita,   ut  appareat  hunc  ex    illo    descriptum  esse;  ita  htterae 
in  K  omissae   utpote  miniandae   in   hoc   deficiunt  sine  causa.      variam    lectionem   libri 
potiorem  sub  nota  AA  edidit  Petrie;  nos  in  specimine  substitimus. 


Sccundae  famihac,  quae  est  Cxalhca,  auctorem  nominans  modo  nescio  quem  Exberta 
fu  Urbacen,  modo  Marcum  anachoretam,  exemplaria  extant  haec. 

Chartres  n.  98  [77 1  foll.  168  saec.  IX/X  (cf.  cat.  dcs  mss.  dcs  hibl.  dcs  dcp.  vol.  1 1  z 
p.  51).  continentur  codice  commentarii  Rabani  Mauri  in  Matthaei  cvangeliura  (f.  6—165) 
ct  sermo  quidam  Augustini  (f.  165'.  166);  historia  Brittonum,  cui  praescribitur:  imi^jiutd 
Exberta  fu  Urhucen  (sic  catalogus  et  Girardus,  fii  urbaoen  Duchcsne)  de  lihro  sancti 
Germani  invcnta  ct  originc  et  genclogia  Britonum,  occupat  foha  2'  ct  3  (hoc  finit  p.  162,  16: 
qtii  erat  proconstd  regi  Britannico:  sequuntur  excerpta  quaedam  Isidoriana)  et  his  con- 
tinuanda  f.  5'  (incipit  (?t«  et  ipse  Bellimis,  finit  p.  172,  12  primum  miractdum  de  miracu- 
lis  cius)  et  denuo  f.  167  (incipit  erat  quidea  rex  iniquus)  et  168  finiens  p.  178,  6  in  verbis  a 
me  quod  postidas  mutihs  ita ,  ut  ipse  codex  integer  sit :  nam  delineationes  ecclesiarum 
quaedam  ut  adsunt  in  principio  (f.  2)  ita  etiam  librum  claudunt  pagina  extreraa  non 
perscripta,  descriptus  igitur  est  ex  archetypo  imperfecto.  —  Egi  de  codice  a  prioribus 
editoribus  non  adhibito,  quera  mea  causa  diligenter  contuht  Girard,  in  cphemeride  nostra 
neues  Archiv  vol.  19  (1894)  p.  283-  293;  edidit  deinde  quae  ex  historia  Brittonum  codex 
habet  in  ephemeride  Remie  celtiquc  vol.  15  (1894)  p.  174—197  Ludovicus  Duchcsne 
meis  de  eo  libro  iudiciis  fere  adscnsus.  —  Quas  historiae  partes  quove  ordine  codex 
exhibeat,  infra  p.  134  dcclaratur. 

Parisinus  9768  et  Vaticanus  reginae  1964  (ohm  coniuncti,  iam  separati)  saec.  XL -M 
aliquando  Parisinus  Magloricnsis  (lcgitur  f.  93  manu  saec.  XV:  /;y;v;  Picrre  k  liirhc, 
Suint  Maghirc\  doinde  Pctavianus,  praetcr  Nithardi  chronica,  quac  pervcniunt  ad  a.  843 
(SS.  2,  649),  ot  Flodoardi  annalcs,  qui  finiunt  a.  966  (SS.  3,  363;  ncucs  Archio  (>,  482) 
et  stemma  Caroh  magni  doductnm  ab  Anchise  (Anseiger  fiir  deutsches  Alterthum  vol.  18 
a.  1892  p.  298)  et  vitas  poutificum  a  Stcphano  II  ad  lladriammi  sivc  ab  a.  752  ad  795 
(Duchesne  lib.  pontif.  1   p.  CC)  et  ex  Heirici  Autissiodorensis  vita  sancti  Germani  prae- 


120  HISTORIA  BRITTONVM 

fationes  duas  libri  priiiii,  quarum  altera  incipit  aetermm  specimen  (poet.  Lat.  medii  aevi 
vol.  3  p.  432),  altera  si  te  perUquido  (1.  c.  p.  436),  et  tertiam  libri  sexti  expensas  operis 
(1.  c.  p.  499)  aliaquo  minora  (cf.  nrurs  Archiv  4,  530)  continet  in  parte  hodie  Vaticana 
f.  47 — 58  historiam  Brittouum  (Hardy  n.  8 1 5)  sub  indice :  incipit  istoria  Brittonum  edita 
ah  anachorefa  Marco  eiusdem  gentis  scto  cpo.  praecedunt  eam  computus  deductus  ad 
a.  976  sive  V  Eadmundi  cum  sex  aetatibus,  cui  adhaerent  nomina  regum  novem 
excerpta  ex  c.  20 — 27  sic :  primiis  Iidius.  secundus  Claudius.  tertius  Severus.  quartus 
Carinus.  quintus  Constantius.  sextus  Maximus.  septimus  Maximianus.  octavus  alius 
Sevcrus  Acquaiitius.  nonus  Consfantius.  historiae  civitates  (c.  66")  insertae  sunt,  ad- 
haerct  vita  Patricii.  hbrum  expressit  non  optime  W.  Gunn  {the  historia  Brittonum 
commonly  attrihutecl  to  Nennius,  from  a  manuscript  lately  discovered  in  the  lihrary  of 
the  Vatican  paluce  of  Eome,  edited  in  thc  tenth  century  hy  Marh  the  Hermit,  tvith  an 
EngUsh  vcrsion,  farsimHe  of  tlie  originul,  notes  and  iUustrations.  Londini  1819.  8. 
pp.  XLVI.  187).  alterius  apographi  varia  lectio  edita  est  apud  Heuricum  Petrie  in 
praef.  p.  68.  mea  causa  codicem  recognovit  nou  sine  fructu  Chr.  Huelsen.  quac  in 
codice  emcndata  sunt  vel  supra  versum  pro  varia  lectione  adscripta  praemissa  nota  7, 
veniunt  a  manu  prima  vel  certe  aequali  exceptis  duobus  locis  p.  150,  17.  152,3  correctis 
manu  postcriore.  —  Heiricus  Autissiodorensis ')  natus  a.  841  defunctus  circa  fincm 
saccuU  noni  cum  hoc  libro  arte  couiunctus  est.  scilicet  ci  versanti  in  celebrando  tam 
soluta  oratione  quam  carmine  sancto  Germano  in  itinerc  ad  gesta  eius  exploranda  suscepto 
inter  a.  859  et  876  narravit,  ut  refert  in  miraculis  (acta  sanct.  lul.  vol.  7  p.  272.  273 ; 
cf.  Traube  poet.  Lat.  3,  422),  Marcus  quidam  nomine,  natione  Britto,  sed  educatus  iu 
Hibernia  ot  tuui  senex  degens  in  heremo  apud  Suessionenses  miraculum  quoddam  a 
sancto  eo  in  Britannia  editum,  addens  id  contineri  'apud  Britanniam  catholicis  litteris'. 
quae  narratio  cum  non  multum  diversa  in  nostro  libello  p.  172,  13  — 176,  16  inveniatur 
(ubi  eam  in  adnotatione  apposuimus),  Marcum  iUum  apparet  eam  memoriter  rettulisse 
ex  libro  in  patria  sibi  lecto,  cum  praesertim  versio  Ileiriciana  a  nostra  ita  recedat,  ut 
ipsum  librum  Heiricus  vix  videatur  vidisse.  Marcum  hominem  praeterea  ignotura  ^)  cum 
Heiricus  scribat  ad  Suessionenses  venisse  imperante  Carolo  Calvo,  id  est  post  annum 
840,  ei  adulesceuti  credibile  est  exemplar  Carnutini  nostri  simile  in  manus  incidisse. 
N  Parisinus  Lat.  11108    (suppl.    Lat.  165,16;   Hardy  n.  787)   saec.  XH,    'ex   bibho- 

theca  C.  R.  Jardel  Bran.  Suess'.  Claudius  Robertus  Jardel,  natus  in  vico  Braine  (Aisne) 
a.  1722,  defunctus  a.  1788,  cuius  bibliothecae  catalogi  extant  pubhce  editi  a.  1773  et 
1799,  codices  possedit  plures  ex  vicino  monastorio  Praemonstratensium  Saint-Yves 
de  Braine  adquisitos  videturque  hic  ex  eo  uumero  osse.  praecedit  epitome  historiae 
ecclesiasticae  Bedao,  incipiens :  'Brittannia  occeani  insula ,  cui  quondam  Albion  nomen 
'fuit',  finiens:  'et  iianc  ystoriam  in  libris  V  in  qua  perorat,  ut  omnes  apud  legerites 
'fructum  pie  intercessionis  inveniat.  amen'.  computus  cum  sex  aetatibus  abest,  item 
vita  Patricii:  historiam,  quae  indice  caret,  excipiunt  mirabilia  Hibernica  carmine  red- 
dita  cum  exordio  de  mirabiUbus  in  universum,  quae  expressimus  p.  219 — 222.  codex 
praecedenti  simillimus  plcrumque  in  deterius  ab  eo  recedit,  sed  ex  eo  non  est  de- 
scriptus,  nam  vetustam  litterae  Anglosaxonicae  ^  in  stemmate  p.  171,  10  formam  servavit 
{Anzeigcr  fiir  deufsches  Alfrrthum  vol.  18  a.  1892  p.^  299)  et  habet  hic  illic  bona  sibi 
propria  (p.  170,  6.  19.     171,4.     176,17). 


')  Vitam    eius    enarravit   iii    editioue    iioetarum    aevi    ('.•inilingioi  vol.  111   p.  421  seq.    Liulovicus  Traulie, 
quem  praeterea    de   eo  per  littcras  eonsului.  '-)   Ijciieilictiiii  (acta  saiict.  ordinis    sanoti  Henedicti  saec.  IV 

vol.  1  p.  ;!8d.  voI.  2  ]i.  401)  euudem  credideruut  Mareum  quendam  Seottigeiiam  episcopum  aequalem  hoiniiiem, 
sed  iiatione  Hibernum  et  degeutem  defunctumque  ad  sanctum  Gallum ;  quapropter  diversum  eum  iudicat 
Dueminler  [Milth.  der  untiijuai:  Gcsellschafl  in  Ziirich  XII  260)  adsentiente  Ludovico  Traulie  (iii  aclis  acad. 
Munac.   maioribus  vol.  XIX,  2  p.  34.5.  353). 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII.  121 

Accedunt  ad  codiccs  huius  fiimiliae  puros  quidam  vere  pcrtinentes  ad  ordinem 
tertium  Gildanum,  sed  sccundac  classis  oxemplari  adsumpto  aliquatonus  contaminati. 

Ad  eodiccm  Cotton.  Oalig.  A  YIIT,  nostrum  I'  (infra  liac  p.),  quao  ads('ripsit  nianus 
reccns,  profecta  sunt  cx  libro  ordinis  secundi. 

Ad  codicem  Cantabrigiensem  bibl.  publ.  Ff.  I.  27  f.  41 — 72  (infra  hac  p.)  simiiiter 
manus  secunda  adscripsit  excerpta  eiusdom  naturae. 

Londiniensis  Collqic  of  ar)ns  n.  30  saec.  XIV  (infra  hac  p.)  item  Gildanus  manu 
eadem,  sed  atramento  diverso  ad  marginem  proponit  variam  lectionem  praoscribens 
lemma  aliiid  cxfiiiplnr  vel  alia  Jittrra,  quae  varia  lectio  ad  verbum  fere  convenit  cum 
MN.  differunt  paucissima,  ut  p.  IS8,  G  ibi  non  est  dixit  ad  familiam  suant,  sed  precepit 
familiae  suae.  ad  vitam  Patricii  varia  iectio  cum  non  perveniat,  codex  ad  haec  adhibitus 
nostro  N  simihs  videtur  fuisse. 

Parisinus  Lat.  6274  saec.  XIII  (Hardy  n.  786  cf.  n.  397)  'incipit  res  gesta  Brito- i^poc. 
'num  a  Gilda  sapiente  edita'.  computus ;  historia :  civitates ;  miracula.  quamquam  Gildae 
nomen  praescriptum  est,  liber  non  solum  habet  additamenta  librorum  PQ  (ut  p.  I.")0 
adn.  3),  sed  itom  interpohitus  est  ex  recensione  aUera,  ut  monstrant  et  aha  et  quod 
p.  172  adn.  1  inserta  sunt  verba  a  tempore  quo  advenerunt  .  .  .  dicti  regis  est  annus 
paucis  mutatis.     variam  lectionem  libri  (ipsi  N)  dedit  Petrie. 


Inm  recensebuntur  libri  qui  libellum  et  ad  auctorem  Gildam  referunt  et  eo 
nominc  inter  se  consentiunt,  quod  ex  serie  opusculorum  in  priniam  classem  recep- 
torum  enumeratorum  infra  p.  133  praetermissis  iis  quae  ibi  notantur  5.  6.  7  exhibent 
computum  cum  sex  aetatibus,  historiam  Brittonum,  vitam  Patricii,  Arthuriana,  civitates 
XXVIII,  mirabiha.     sunt  autem  hi. 

Londiniensis  Cottonianus  Cahg.  A  VIII  saec.  XII  (Hardy  n.  779),  scriptus  ut  vide-   P 
tur  Durhami   sub    episcopo  Guillebno   de   S.  Barbaro  (f  1153).     inscriptionem   dedimus 
p.  113.     foho   abscisso  deficit  p.  216,  25   in  verbis  per  menscm.     in  margine   quae   ad- 
scriptae  sunt  variae  lectiones  manu  rocenti,  veniunt  ex  codice  famihae  secundae(vide  supi-a). 

Londiniensis  Cottonianus  Nero  D  VIII   saec.  XIII   (Hardy  n.  790).     inscriptionem   Q 
et  subscriptionem  dedimus  p.  113. 

Durhamensis  B  II  35,  quatenus  est  a  prima  manu,  ut  infra  dicetur  ad  Nennianos.  ^' 

Cantabrigiensis  bibl.  pubL  Mm.  V.  29  saec.  XII  (Hardy  n.  785)  Mncipit  gestaspec.4. 
'Britonum  a  Gilda  Sapiente  composita'.  specimen,  quod  sumpsi  ad  sola  capita  7.  8, 
ostendit  hbrum  non  superare  Giklanos  mehores,  sed  habet  additamenta  duo  p.  146 
adn.  1  et  p.  176,  5,  quorum  iUud  ahbi  non  repperi,  hoc  redit  in  hbris  Nennianis.  addo 
pauca  enotata  a  Jenkinsonio.  numeri  p.  145,  10.  14.  18.  146,  3  iidem  sunt  atque  in  P, 
nisi  quod  tertius  est  verus  VCCXXVIII  —  150,  17  fatus  mortis  ut  P  —  177,4  inde 
ut  P  —  177,  16  protimis  ilico  ut  P  —  180,  3  ad  qiias  venerant,  quae  est  lectio  vera, 
sed  in  Gildanorum  librorum  mihi  visorum  alio  nullo  reperta  praeter  D  —  1 82,  22  ekti 
(ut  est  in  C^)  superscr.  vel  fleti  (ut  est  in  7>)  —  214,  26  exercitus  trahitnr  unda  ut  P. 
aequiparandus  igitur  libris  PD. 

Londiniensis    CoUcgc   of  Arins  n.  30  saec.  XIV   (Hardy  n.  798);    'incipiunt    gestaspec.  lo 
'Britonum  a  Gilda  Sapiente  coUecta'.  —  Secunda  manus  variam  lectionem  addidit  codicis 
famihae  secundae  (vide  supra). 

Cantabrigionsis    pubh  Ff.  I.  27    f.  21—36  saec.  XIV   (voluminis,    ut    supra   p.  17spoc.7. 
dixi,    ex   diversis   codicibus  compacti    partem    hanc    monuit   Jenkinson  proficisci  videri 
iudice  Bradshawio   ex  Bury  S.  Edmunds)  'incipiunt  gesta  Brittonum  a  Gilda  Sapiente 
'composita'.     manus    secunda    ad    hunc    quoque    adscripsit    variam    lectionem    famihae 
secundae.     eodem  volumine  infra  dicemus  contineri  aherum  eiusdem  Hbelli  exemplum 

sub  nomine  Nennii. 

IG 


CHRONICA    III. 


122  ill.STORIA  HUITTONVM 

Canhibrigiensis  colicgii  corporis  Ciiristi  n.  363  sacc.  XIV  post;  Gildac  clogium 
'Gildas  vir  grandis  auctoritatis'  ....  'superius  memoratur'  historiam  Brittonum  habet 
inscriptani  'hic  incipit  liber  Gilde  Sapicntis  de  gestis  Britauuorum'. 

spcc.  6.  Londiniensis  regius  13  D  V  saec.  XIII  (Hardy  n.  701).     'incipiunt  gesta  Britonum 

'a  Gilda  Sapiente  composita'.  'de  nominibus  civitatum  Britannie':  'de  quibusdam  mira- 
'bihbus  Britaunie'. 

Londiniensis  regius  13  B  XV  saec.  XVI  (Hardy  n.  S02)  descriptus  est  cx  regio 
13  D  V.    variam  lectionem  libri  (ipsi  U)  edidit  Petrie. 

Londinicnsis  C'ottonianus  Vitell.  E  I  saec.  XIII  (Hardy  p.  328)  ambustus  et  maiore 
ex  parte  deletus  similis  fuit  regio   13  D  V.     'incipit  gesta  Brit  .  .  .  .' 

Sp6c.  3.  Londiniensis  Cottonianus  lul.  D  V   saec.  XIV    (Hardy  n.  797).    'incipit    res    gesta 

'Brittonum  a  Gilda  Sapiente  composita'. 

spec.5.  Cantabrigiensis  bibhothecae  publicae  li.  VI.   II   (Hardy  n.  793)  saec.  XIII.     com- 

putus  ab  inifio  mundi  ....  d  seculum  per  ignem;  historia  sub  titulo:  'incipit  quedam 
'historia  a  Gilda  Sapiente  composita,  quahter  Angli  inhabitareut',  finiens  in  vita  Patricii 
verbis  p.  196,  7  cxorsus  est  prcdicare  fidem  dei.  subscriptum:  'expliciunt  gesta  Brito- 
'num  a  Gilda  Sapiente  composita'.  teste  Petrie  (praef.  p.  67)  historiae  inserti  sunt  loci 
quidam  sumpti  ex  Henrico  Huntingdonensi. 
Spoc.  11.  Oxoniensis   Bodleianus   n.  163  (=  NE  B.  4.    10,   cat.    ant.    vol.  1    p.  105    n.  2016; 

Hardy  n.  7S3)  saec.  XII  'incipiunt  gesta  Brittonum  a  Gilda  Sapiente  composita'.  prope 
accedit  ad  nostros  PQ. 

Parisinus  n.  5232  saec.  XII  (Hardy  n.  794  cf.  n.  396)  videtur  descriptus  esse  ex 
codice  nostro  1*;  foho  exciso  deficiunt  computi  pars  postrema  inde  a  verbis  p.  146,  1  (d) 
incarnationc  autem  et  principium  historiae  usque  ad  verba  p.  159,  8  in  iam  dictam  in- 
sulam.  adhaerent  civitates  et  miracula,  quae  finiunt  p.  214,  27  iu  verbis  integrum  fmiuit 
vitam  subiectis  his  petitis  ex  p.  218,  24 — 29:  'primum  miraculum  est  litus  sine  marc. 
'secundum  ....  anno.  tercium  est  vadum  ibi  quando  inundatur  mare  et  inundat  et  c 
'contra'.  sequitur  index  regum  incipiens  ita:  'Ine  regnavit  XXXVII  annis.  post  eum 
'regnavit  Adelard  XIIII  annis'. 

spec.  9.  Parisinus  Lat.  15009  saec.  XII  (antea  S.  Vietoris  n.  567;  Hardy  n.  788)  sub  titulo 

'de  Anglia  secundum  Sapientem  Gildam'  epitomam  historiae  proponit  perturbatam  et 
pessimam.  ad  computum  adiecta  sunt  haec  teste  Ilardyo:  'ab  Adam  vero  usque  ad 
'passionem  domini  nostri  lesu  Christi  VCCXCVII,  a  Christo  usque  ad  secundum  annum 
'regis  Henrici  secundi  Anglorum  anni  peracti  sunt  MCLVI'. 


Sequuntur  libri  libellum  Nennio  adscribentes  vel  certe  cum  Nennio  coniuncti. 
i?'  Durhamensis  capituli  codex  B  II  35  saec.  XII  medii  (sic  Jenkinson,  non  XIII,  ut 

ait  Stevenson),  scriptus  fortasse  Durhami,  certe  relatus  in  eius  bibliotliecae  catalogum 
a.  1395  (editum  Surtees  society  vol.  7  a.  1828  p.  56),  cuius  libri  (ipsi  C)  integram  lectio- 
nem  dedit  Petrie,  non  plenam  (sub  littera  N)  Stevenson,  pleuam  et  diligentissime  fac- 
tam  ego  beneficio  Francisci  Jenkinson  bibliothecarii  Cantabrigiensis,  quid  contineat, 
rcferam  sic  ut  de  eo  ad  me  rettulit  idem  optimus  meorum  studiorum  adiutor. 

1.  historia  Anghae  perveniens  ad  a.  1347,  incipiens  Britannia  instdarum  ojitima 
intcr  Galliam  saec.  XIV  a  bibliopega  adiuncta  est. 

2.  in  duobus  foliis  volumini  adiectis  antiquo  tempore  et  in  folii  sequentis  (quod 
est  primum  quaternionis  primi)  pagina  priore  post  titulum  hystoria  Anglonmi 
et  formam  mundi  talem  fere,  qualis  expressa  est  ex  volumine  alio  in  catalogo 
codd.  Cantabrigiensium  vol.  2  p.  325,  legitur  Gillebcrti  Limricensis  libellus  de 
statu  ecclesiae  scriptus  a.  1120. 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII.  123 

3.  quat.  I  (excepta  partc  paginae  priinae)  ot  sequcntes  ad  ([uat.  IX  fol.  (i,  nuine- 
rati  omnes,  continent  Bedae  historiam  ecclesiasticam. 

4.  quat.  IX  f.  7  —  quat.  X  (qui  est  foliorum  tantummodo  quattuor  ct  numcro 
caret)  f.  I.  2  vita  Bedae. 

5.  quat.  X  f.  3  —  XI  (qui  ut  sequentes  quoquc  numerum  habet  manu  posteriore 
adscriptiim)  f.  5  Vife  ahhdum  .  .  .  Wiimmdlm  et  (hjmiim  Bedanae ,  scriptae  a 
manu  alia,  sed  aequah. 

(i.  quat.  XI  f.  5  in  pagina  recta  antea  vacua  relicta  scripta  est  manu  non  multum 

posteriore  praefatio  Nenniana  inscripta:   incipit  cHloyium  hrevissimum  Brittanniac 

insuluc,  quod  Ncnnins   Elvodwji  discipuJus  congrcgaoit ,   incipiens  cjo   Ncnnins, 

finiens  quam  ego,  et  subscripta :  explicit  eulogium.     in  eiusdcm  foUi  vcrsa  incipit 

historia  Brittonum  titulata  sic  ;    incipit  gcsta  Britonum  a  (lilda  Sapicnfc  comjio- 

sifa,    sed    addita    pracfatione    Ncnniana    propter    cam    ad     antiquum    tituUim 

adiectus  est  aUer:  incipit  res  gesta  a  Nennio  Sapiente  composita.     historia  scripta 

est  in  quat.  XI  f.  5'.  6  (finit  verbis  p.  162,  1  egrcssus  sum;  f.  7  excisum  est  textu 

integro).     8  (incipit  p.  162,  3  Romani  aufem,  finit  p.  170,  15  magno).    quat.  XII 

f.  1.  2   (quae   duo    foUa    postea    adiecta    sunt  textu   tamen   neque  in  principio 

neque  in  finc  interrupto).     subscriptio  brcvis  erasa  est.  —  Additamenta  in  mar- 

gine   scripta   sunt   Jenkinsonio   iudice   a   manibus  pluribus,  scd  codem  tempore 

omnia  ct  ut  dubium    non    sit  omuia  pertinere  ad  recognitionem  eandeni ,  quam 

ob  rem  nihil  attinuit  ad   diversitatem   eam  attendere.     ad   finem  haec  leguntur 

adscripta   manu   posteriorc:   'Anno  MCLXYI   gratie   fuit   annus   a   mundi   initio 

'YCCCXL  octavus,  ab  adventu  Normannorum  C  [lituraj,  ab  advcntu  Brittanno- 

•rum    in   Angliam    duo    niilia  CCC    et   triginta   unus.     igitur  tcrcio  millcsimo  et 

•CC  et  XIII  anno  ab  initio  mundi  primum  Brittones  ad  possidendani  venerunt 

'Ano-liam.     ex   quo    Brittones    primum   fidem   Christi    tradente    papa    Euaristo 

'reonante    rege    Lucio    susceperunt,    Uoc   anno    gracie  MCLXYI    miUe    et   duo 

'anni  transacti   sunt.      advcntus  Augustini  DCLXYIIII:    intcrerant    igitur  inter 

'adventum   Augustini  et  (addidi)   Christianitatem    regis  Britannie  Lucii  (lifuraj 

'CCCC  ct  LXYII  anni.     inter  adventum  Brittonum  et  Anglorum  MDC  et  XXIX 

'anni   transierunt.     unde   Uquet   Brittoues   tot  annis   AngUam    tenuisse,   sct    in 

'paganismo   per  M   annos  CCCC    et  septuaginta   septem   obcrrabant.     insula  in 

'ista  tribus  annorum  miUbus  ct  tredecim  inUabitata  erat,  quam  primus  Uominum 

'Britto  adierat  et  cum  prole  sua  per  M  et  DC  et  viginti  novem  tenuerat.     tunc 

'vero  Anglorum  gens  supervenerat.' ') 

7.  quat.  XII  f.  3'.  4r.  Index  regum  Britannorum  ab  Aenea  ad  Cadwaladrum  similis 

'  ei,  qui  est  in  codice  Cantabrigiensi  Ff.  1.  27  loco  XYH  (v.  catalogum  editum  2 


')   Schema  quod  ex  his  numcris  etficitur: 

\  auno  mundi  3013  vel  3213 

adventus  Brittonum  in  Britaniiiain    ,  „.,.,, 

/   ante  aniunn  praesentem  a.  2d6l 

\  post  adventum  eoruni  a.  477 
Brittones  Christian,  fact.  j  ^^^^^  ,^^^_^^^_^^  praesentem  a.  1002 

advontus  Anglorum  in  Britanniam        post  adventum  Brittonum  a.  1629 

)  post  Brittones  iiictos  Christianos  a.  407 
.•ulvcntus  Augustini  |  ^^^^  ^^^^^^^_^_  praesentem  a.  669 

adventus  Noniiannonnii   in   liritainiiam  antc  annnm  praesentem  a.  100  (?) 

\  mundi  r)348 
annus  pracsens  |   p^^^  ^,,,^   jl^,; 

numeros  proponit  parum   constantes  ncque   quicquam   indc   coUigitur   nisi   quod    con.irmatur  codicen,  de  quo 
agitur  vere  scriptum  esse  medio  saeculo  XII. 


124  HISTORIA  BRITTONVM 

p.  326),  sed  diversiis.     coinina  hnnr  luor  sua  Guendolana   Durhamensis   Bruto 
tribuit,  Cantabrigieusis  Lonino. 

8.  quat.  XII  f.  -l'.  5r.  Yita  Gildae  (^vide  supra  p.  4). 

9.  quat.  Xll  f.  5'.  6  Rngnum  Israel  —  Regnum  Persarum. 

10.  genealogiae:  Aclam  genuit  Seth  cet.  ad  Woden;  sequuntur  stemmata  reguin 
Merciorum,  West-Saxonicorum,  aliorum  (deficit  in  fine  folium  unum). 

11.  epitome  quaedara  nostrae  liistoriae  Britanniae  (eadem  invenitur  in  nostro  7^ 
itemque  in  codice  Cant.  CoU.  Corp.  Ciir.  n.  66,  ubi  finit  in  a.  IISI)  incipiens 
Brittannia  a  qnodam  conside  Eomano  Brnto  dictum  est,  secundum  ea  quae 
inde   enotata  liabui   (vide  ad  p.  I5(»,  17),  inutilis. 

12.  genealogia  regum  Cantuariorum  cum  chronicis. 

13.  nomina  archiepiscoporum  Dorobernensis  ecclesiae. 

14.  chronica  Northumbriae  finientia  in  a.  1154. 

15.  tabula  ad  Bedam  scripta  saec.  XV. 

16.  chronica  Martini  saec.  XIV. 

17.  inventarium  quoddam  Durhamense  a.  1371. 

Londiniensis  Burneyanus  n.  310  (Hardy  n.  796 ;  Stevenson  praef  p.  XVI),  quein 
collatum  habui  ab  Herberto  Londiniensi,  recognitum  ubi  opus  fuit  a  Kenyono,  scriptus 
a.  13SI  in  prioratu  Finchale  prope  Durham  ad  usum  prioris  eius  monasterii  coenobitae 
Durhamensis,  relatus  (ut  observavit  Jenkinson)  in  indicem  bibliothecae  Durhamensis 
a.  1395  (Surtees  society  vol.  7  a.  1S28  p.  65)  ex  Durhamensi  Ubro  descriptus  est  accu- 
rate.  praescribitur  ut  in  archetypo  incipit  ctdogium  ....  congregavit.  ipsi  historiae 
praescribitur :  incipit  gcsta  Brittonum  a  Gildn  Sapiente  aut  Nennio  composita,  id  quod 
respondet  duplici  auctori  libri  Durhamensis ;  subscribitur :  cxplicit  gesta  Briftonum  a 
Gilda  Sapientc  composita  («  g.  s.  comp.  inductum  est).  sequitur  ut  in  archetypo  vita 
Gildae.  argumenta  originis  ita  abundant,  ut  ea  explicare  supervacaneum  sit;  redeimt 
errores  etiam  minuti,  ut  175,  24  ars  pro  arx;  IS6,  18  ex  vocabulo  affuit  scripto  in  D  parum 
distincte,  ut  faeile  accipi  possit  pro  abbmit,  factum  est  ahbermit.  hbrarius  sequitur  fere 
scripturam  archetypi  posteriorem,  sed  novit  etiam  priorem ;  ita  147,3  cum  sit  in  Durhamensi : 

.i.  hiemali  sive  boreali  ortu 
ab  Affrica  brumali 
Burneyanus  scripsit : 

ab  Aufrica  brumaU  id  est  liiemali  sive  boreali  ortu. 

Londiniensis  regius  13  B  VII  saec.  XVI  (Hardy  n.  801)  simiUimus  est  Burneiano 
310  neque  tamen  inde  descriptus,  nam  in  mirabilibus  adsunt  inscriptiones  ante  c.  75: 
'de  mirabilibus  Monis  insule'  et  ante  c.  76.  74  'de  mirabilibus  Hibernie'',  item  vitae 
Gildae  hic  subscriptum  est  epigramma  Caradocum  nominans. 

Londiniensis  Cottonianus  Vit.  F  IX  saec.  XVI  (Hardy  n.  803)  maiore  ex  parte 
igiie  consumptus  similis  fuit  Burneiano  310. 

Londiniensis  Sloano  n.  4787  (Hardy  n.  804)  historiam  Iiabet  descriptam  ex  regio 
13  B  Vn  sub  praoscripto  'es  bibliotheca  regia  ad  S.  lacobi',  deinde  manu  diversa 
cxemplar  codicis  eius  qui  praecedit  Cott.  Vit.  P  IX  antequam  damnum  passus  est. 

Cantabrigiensis  collegii  corporis  Christi  n.  139  (catal.  eius  bibl.  Nashmythianus; 
Hardy  n.  789),  quatenus  huc  pertinet,  scriptus  est  saec.  XIII  non  tam  Durhami  (quam- 
quam  eo  ducere  quae  in  catalogo  laudato  de  huius  codicis  capitibus  3.  5.  6.  7.  8  ad- 
legentur  observat  Stevenson  p.  XVI)  quam  pariter  atque  Gildanus  supra  p.  17  memo- 
ratus  in  abbatia  Sawley,  coliatus  propter  hanc  editioiiem  una  cum  Durhamensi  a  Jenkin- 
sonio.  pars  nostra  foliorum  est  septendecim,  quaternionum  autem  duorum,  quorum  prior 
signatus  XXI  (qui  praecedit  notatus  XX  scriptus  est  a  manu  diversa  saec.  XII) 
foliorum    est   octo   adiuncto    postea    in    principio    folio   uno   solitario,  posterior  non  sig- 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII.  125 

natus  foliomm  item  oeto.  continet  liistoriam  Britannicani  (f.  2r.- 11')  sino  inscriptione 
et  subscriptione  et  ab  eadem  manu  fortasse,  certe  ab  aequali  vitam  Gildae  (f.  11'— 14r.) 
inscriptam;  uita  sancfissimi  afqnc  doctissimi  uiri  Gildc  incipit  cum  subscripto  epi- 
grammate  (supra  p.  4.  107),  deinde  explicit.  in  folio  solitario  primo,  quod  postea 
adiectum  esse  diximus,  sic  praescribitur:  incipit  cidogium  hrevissimum  Brittanniae  insuhe 
quod  Ninnius  Elvodiigi  discijmlus  congrrt/avit,  item  in  margine  manu  alia  et  posteriore : 
iHcijiit  ajwhgia  Nennii  Briionum  historiografi.  incipit  Itistoria  ortograftca.  sequitur 
praefatio  Nenniana:  cgo  Ninnius  .  .  .  quam  ego  cum  subscriptionc :  explicit  eulogium.  itcm 
eiusdcm  qtiod  seribi  debet  in  fine  libri ,  scilicet  laterculi  dc  malts  et  pervcrsis  naturis 
genfiiwi  et  dc  bonis  naturis  gentium  (editi  sunt  vol.  2  p.  389).  hos  excipiunt  siue  in- 
scriptione  carmina  Nenniana  duo  adiutor  benigmis  cet.  et  fornifer  cet.  (infra  p.  144). 
deinde  in  principio  quaternionis  XXI  item  a  manu  posteriore  sic  est :  .sc/  spc  assif  ntibis 
grti.  incipit  ri's  gisfa  a  Ncnnio  Sapientc  comjtosita.  post  Gildae  vitam  in  quattuor  foliis 
sccundi  quaternionis  extreniis  sequuntur  varia  scripta  saec.  XIV  et  XV,  in  his  epi- 
gramma  fornifer  repetitum,  locus  de  sancto  Benedicto  incipiens  circa  haee  tempora 
cum  in  castro  Cassino,  finiens  die  exaltationis  eius  osculatur  ct  adoratur,  latercuH  duo 
gentium  iteni  repetiti.  —  Additamenta  scripta  sunt  manibus  compluribus  neque  eadem 
aetate  omnia;  sed  certa  ratione  distinguuntur  non  tam  per  litterarum  formam  quani 
adliibito  libro  D  huiusce  similHmo  duo  eorum  genera,  alterum  profectorum  ex  recogni- 
tione  codicis  'deperditi  ad  utrumque  librum  adhibiti,  alterum  adiectorum  tempore 
posteriore  et  omnino  inutihum.  illis  locum  dedi  in  textu  inter  Nenniana,  horum  potiora 
in  adnotatione  (ut  p.  148  adn.  4   et  p.  165  adn.  2)  collocavi. 

Cantabrigiensis  coUegii  corporis  Christi  n.  101  saec.  XVII  (Hardy  n.  805)  est  apo- 
graphum  codicis  eiusdem  collegii  n.  139. 

Cantabrigiensis  bibl.  publ.  Ff  I  27  saec.  XIII,  collatus  mihi  et  ipse  a  Jenkinsonio, 
praeter  exemplum  classis  tertiae,  de  quo  niodo  egi  (p.  121),  post  Gildam  genuinum,  sed 
breviatum  (vide  supra  p.  17)  f.  7 — 20  alterum  habet  sub  Nennii  nomine.  incipit  a 
praefatione  (p.  12(>):  'incipit  profatio  Nennii  Britonum  historiographi  in  historia  Britonum. 
'Humihs  seruorum',  finiens  "supplebit.  explicit  prefacio'.  sequitur  praefatio  altera: 
'incipit  apologia  Nennii  Britonum  historiographi  gentis  Britonum.  Ego  Nennius'  finiens: 
'quam  ego.  explicit  apologia  gentis  Britonum'.  sub  titulo:  'incipiunt  capjtula',  sequitur 
index  eorum  LXXXVI  nuniero:  deinde  laterculi  duo  inscripti  'de  maUs  et  perversis 
•naturis  hominum'  et  'de  bonis  naturis  gentium'  editi  vol.  2  p.  389 :  post  eos  carmina 
Nennio  attributa  (p.  144);  deinde  computus  perveniens  ad  a.  919  editus  in  mon.  hist. 
Brit.  1  p.  82  et  infra  p.  131.  his  praemissis  inde  a  f.  II,  a  quo  incipit  quaternio,  pro- 
ponitur  liber  ipse,  incipiens  a  tractatu  de  sex  aetatibus  inscripto  'incipit  historica  orto- 
'graphia  de  sex  aetatibus  mundi'.  post  tractatum  eum  sic  est  colore  rubro:  'incipit 
'historia  Nennii,  qui  et  a  quibus  inhabitata  sit  Britannia,  de  civitatibus,  de  castellis 
'ex  lapidibus  et  lateribus  fabricatis,  de  gentibus  in  ea  habitantibus ,  de  mirabihbus,  de 
'bellis,  de  insulis  ad  eani  pertinentibus  et  de  divisione  totius  orbis".  sequitur  historia, 
cui  adhaerent  miracula  et  civitates.  subscriptum:  'explicit  hystoria  Nennii  Britonum 
•liystoriographi  de  prima  inhabitatione  Britonum  Britannice  insule'.  —  Hunc  librum  (ipsi  ^l) 
Petrie  in  textu  constituendo  expressit  tenuitque  omnino  adhuc  in  historia  hac  recensenda 
primas  fere  partes,  vere,  ut  Zimmer  (p.  38)  probe  intellexit,  ad  locum  rcdigendus  omnium 
postremum  et  inutihs  totus  utpote  descriptus  ex  codice  Cantabrigiensi  altero  nobis  C. 
manu  adeo  eadem  tam  C  quam  L  scriptos  esse  peritus  iudex  Henricus  Bradshaw 
censuit,  et  tantum  abest,  ut  ea,  quae  de  utroque  ego  observavi,  ei  opinioni  obstent, 
ut  e  contrario  editio  nostra  sescentis  locis  ostendat  ea  quae  in  C  mutata  additave  sunt, 
in  L  legi  perscripta  manu  prima.  etiam  mendae  pusillae  et  meri  calami  errores  ex  C 
in  L   transierunt,   ut   p.  194,  15  qnasdas    pro   quasdam;  simiUter  192,  11    cum  in  C  sit 


126  HISTORIA  BRITTONVM 

catmjim,  correcto  n  in  t,   in  L   puncto    neglecto   est  cantegirnus,    item  p.  196,  I    cum 

/retart^t  lioc  mare  tiKtfjniifn 

in  C  sit  ctim  transmarinis  mirabilihus,  ubi  scriptor  dare  voluit  ctim  transfrctarct  lioc 
mare  niagnum  cum  transmarinis  mirahilihns,  sed  verba  cum  transniarinis  partim  addere 
oblitus  est,  partim  errore  induxit,  inde  L  effecit  cum  transfrctaret  mare  magnum  mira- 
hilihiis.  a  propria  interpolatione  codicis  L  librarius  in  universum  abstinet,  sed  propria 
habet  et  praefationem  priorcm  et  indicem  capitulorum  et  computum  illum,  quae  hoc 
loco  placuit  exhibere.  —  Ad  praefationem  eam  adnotabis  ex  praefatione  altera  vere 
Ncnniana  (p.  143)  verba  quae  post  sanctorum  patrum  sequuntur:  id  est  Uieronymi 
Eusehii  Isidori  Prosperi  in  codice  L  omissa  esse,  scilicet  ut  iis  additamentum  illud 
ornaretur.  —  Index  capitulorum  etsi  in  C  non  rcperitur,  nunieri  per  librum  eum 
iidem  adsunt,  nisi  quod  capita  numerat  non  LXXXVI,  sed  LXXXV  extremo  recte 
omisso;  nam  laterculi  illi  etsi  et  ipsi  sunt  in  (7,  non  ad  lioc  corpus  ibi  referuntur. 
Ij  in  corpore  numeros  adscribens  pervenit  ad  LXXXVII  capitibus  duobus  bipertitis.  — 
Computum  deductum  ad  a.  p.  Chr.  919  (5189  -j-  919  =  6108)  auctum  esse  ab  ipso 
librario  eo  magis  probabile  est,  quod  qui  in  eo  adlegatur  Henricus  Huntingdonensis 
obiit  a.  1155. 

1.   PREPATIO  NENNII  BRITONVM  HISTORIOGRAPHI 
IN  HISTORIA  BRITONVM. 

Humilis  servorum  Christi  minister  et  servus  Nennius  dei  gratia  sancti  Elboti  discipu- 
lus  cunctis  veritatis  obauditoribus  salutera. 

Vestrae  sit  notum  caritati,  quod  cuni  rudis  eram  ingenio  et  idiota  sermone,  haec 
pro  modulo  nieo,  non  propriae  nitcns  scientiae,  quae  vel  nulla  vel  admodum 
rara  et  exilis  est,  Latinorum  auribus  idiomatizando  tradere  praesumpsi,  sed  partim 
maiorum  traditionibus,  partim  scriptis,  partim  etiam  moninientis  veterum  Britan- 
niae  incolarum,  partim  et  de  annalibus  Romanorum,  insuper  et  de  cronicis  sanc- 
torum  patrum,  Isydori  scilicet,  leronymi,  Prosperi,  Eusebii  nec  non  et  de  historiis 
Scottorum  Saxonumque  licet  inimicorum  non  ut  volui,  sed  ut  potui,  meorum  ob- 
temperans  iussionibus  seniorum,  unam  hanc  historiunculam  undecumque  collectam 
balbutiendo  coacervavi,  et  remanentes  spicas  actuum  praeteritoi-um,  ne  penitus 
calcatae  deperirent,  quarum  ampla  seges  quondam  extranearum  gentium  infestis 
mcssoribus  sparsim  praerepta  est,  posterorum  memoriae  pudibundus  mandare 
curavi.  quippe  multis  obnoxiis,  qui  vix  aliorum  dictamina  superficie  tenus,  prout 
utile  esset,  intelligere  hucusque  quiveram,  nedum  propria  incudere  sufficiens,  sed 
vehit  barbarus  aliorum  Unguam  infringens  teraere  commendavi. 

Attamen  internum  vulnus  circuni  praecordia  volvens  aegre  ferebam,  si  propriae  gentis 
nomen,  quondam  famosum  et  insigne,  oblivione  corosum  fumatim  evanesceret. 
sed  quoniam  utcumque  historigraphum  Britannorum  me  malo  esse  quam  nemi- 
nem,  quamvis  adeo  plures  inveniantur,  qui  hunc  laborem  mihi  iniunctum  satius 
explere  poterant,  relegentes  humili  prece  posco,  quorumcunque  aures  incon- 
cinnitate  verborum  oifendero,  quo  veniam  maiorum  voto  parenti  facili  exau- 
ditione  ex  debito  se  noverint  praebituros.  errat  namque  multotiens  impotentis 
effectus,  quem  errare,  si  posset,  non  sineret  fervens  affectus.  serviat  itaque 
sufficiens  caritas,  quibus  sufficere  non  potuerit  verborum  meorum  inconcinna  sim- 
plieitas,  nec  vilescat  in  auribus  audientium  historiae  veritas,  quam  imperito  linguae 
vomerc  exarare  sic  ausa  est  mea  rusticitas.  siquidem  tutius  est  salubrem  docu- 
menti  haustum  quolibet  viU  vasculo  ebibere  quam  mixtum  melle  dulcis  elo- 
quentiae  venenum  mendacii  aureo  poculo  praegustare. 

Nec  ergo  te  pigeat,  diligens  lector,  excussis  verborum  paleis  istoriae  grana  horreo 
memoriae  condei-e ,  quoniam  non  quis  dicat  aut  qualiter  dicatur,  sed  quid  dictum 


CVM  ADUITAMENTIS  NENNII.  127 

sit,  veritatis  testimoiiio  magis  iittcndendum  csse  proljiitiir.  nain  nicdiciiio  liid.- 
schinid)  contoni|)til)iiciii  acstimat  gcnimani,  postquani  dc  cacno,  in  (juo  iacucrat, 
cxtersit,  quod  suo  tlicsauro  digiiatus  est  postmodum  adieerc  (adieccre  t;od.). 
credo  namque  maioribus  et  eloquentioribus,  quicunquc  bcnigno  ardore  acccnsi 
cx  aratura  (oxaratuin  (Tufsrhmid)  barbarizantis  lingua  matcriani  llomanae  verri- 
culo  cloqucntiac  planarc  studucriiit  (studicrint  cud.),  si  concussam  reliquerint 
historiae  colunipnellam,  quam  statui  pcrmanere.  cgimus  itaque  haec  nostris 
infirmioribus  subvcnicndo,  iion  maioribus  iiividendo,  octiiigcntesirao  LVIII  anno 
dominicae  incarnationis ,  XX  vero  (juarto  Morviiii  rcgis  Britonum,  cuius  laboris 
pretium  maiorum  precibus  rccompcnsari  postulo.  sed  haec  actcnus  praclibata 
sufficiant;  cetera  supplex  obedientia  pro  viribus  supplebit. 

2.   CAPITVLA. 

I.  De  sex  aetatibus  mundi,  et  quot  annos  unaquaeque  tenet. 

II.  Unde  dicta  sit  Britannia,    et  a  quo  sit  sic  nominata,  qualiterque  sita,  et  quot  in 

longum  ct  transvcrsum  miliaria  liabet,  quotque  civitates  in  se  continet,  quot 
genera  hominum  intra  se  sustinet,  quotque  adiacentes  insulas  possidet,  quibus 
praestantioribus  fiuminibus  interhiitur,  pcr  quae  divitias  et  dclicias  exterorum 
(ex  ceterorum  rod.  mite  corr.)  rcguorum  deferuntur. 
Tll.  Quod  Britonos  impleverimt  eam  a  mari  usque  ad  mare,  et  a  quo  tcmpore  secun- 
dum  annales  Konianorum  inhabitari  ccpit,  qualitcrque  Romanorum  sugillatio, 
quod  in  nos  iniuste  extorquent,  refelli  potest,  de  ortu  etiani  Bruti  ct  proavorum 
eius,  et  quid  magus  de  eo  necdum  nato  praedixerit. 

IV.  De  regno  Enee,  Ascanii,  Silvii,  Bruti  et  Posthunii,  ct  quod  Bruto  Britanniam 
vcnerit  temporc  sacerdotis  Heli. 

V.  Do   adventu  Pictorum   in  Britanniam,    ct   quomodo  Orcadcs  insulas  occupaverint 

et  hactenus  obtinuerint. 

VI.  Quod  Scotti  dc  Hispania  venerint,  et  quo  tempore  Hiberniam  inhabitare  coepe- 
rint,  et  qualiter  Bartholomeum  de  Hibernia  pestilentia  cum  suis  eraserit,  et  de 
quodam  Nimec,  qui  postea  illo  venit,  sed  et  postea  cum  suis  rediit. 

VII.  De  tribus  filiis  cuiusdam  militis  Hispaniae,  qui  Hiberniam  applicuerunt,  quomodo 
castellum  vitreum  in  mare  videruut  et  illud  oppugnantes  perierunt.  sed  tamen 
residui  eorum  cura  supervenientibus  Hispanis  paulatim  totam  Hiberniam  pos- 
siderunt. 

VHI.  Quod  nulla  certa  historia  originis  Scottorum  continetur. 

IX.  Quamdiu  Hibernia  inhabitabilis  fuit,  et  de  quodam  nobili  Scitha  genero  Phara- 
onis,  quem  rege  submerso  cum  suis  Aegyptii  expulerunt,  quoraodo  peregrinando 
vagatus  sit,  et  quando  Hiberniam  appulerit:  et  quot  annos  tribuni  (tribunos  wrf. 
anfe  corr.)  dictatores  ac  consules  rem  publicam  optinuerunt. 

X.  Qua  aetate   Britones  venerunt  ad  Britanniara,  et  qua  Scithae,  id  est    Scotti  qui 

nunc  dicuntur  Hibernenses,  ad  Hiberniara,  et  quoraodo  Britoncs  a  Pictis  ct  Scottis 
impugnati  sint,  quo  etiara  toraporc  Roraani  monarchiara  niundi  adcpti  fuerint 
secundum  Scottorura  peritiam. 

XI.  De  supputationc  annorum  incarnationis  domini  Patricii.  Brigidae,  Columkillae 
et  quo  anno  Saxones  Britamiiam  venerint. 

XII.  Aliud  experimentum  de  ortu  Britonum  indigenarum  traditionibus  senioram,  et 
ex  veteribus  libris  veterum  Britonum  inventum,  quoniodi)  trcs  filii  Noe  divise- 
runt  orbem  terraruni  in  tres  partes  post  diluvium. 

XIH.  De  nobilitate  Britonum,  et  quod  illi  de  genere  laphet  desccndcrint  a  quodam 
Alanio,  cuius  genealogiam  usquc  ad  Adara  protoplastum  ducit. 


128  HISTORIA  BRITTONVM 

XIV.  Quomodo  Tuliiis  Caesar  bis  a  Britonibus  repulsus  sit,  ct  quomodo  bis  victus  dc 
Britannia  sinc  paco  et  consu  in  fugam  rediit. 

XV.  CJualitcr  tcrtio  supcratis  Britonibus  insulam  occupavit  Britonesque  sibi  subiugavit 
et  ilios  tributarios  fecit  censuraque  reddere  coegit. 

XY\.  Quod  in  lionorem  victoriae  lulii  mensis  lulius,  qui  et  Quintilis,  dedicatus  sit. 

XVII.  Quod  Ciaudius  imperator  cum  magno  labore  et  detrimento  secundo  luliura 
Britones  vicit  et  usque  Orcades  totam  insulam  obsedit,  et  ubi  obierit. 

XVIII.  Quanto  tcmpore    ab  incarnatione  domini  Britones  fidom  Christi  susccperunt. 

XIX.  Qualiter  Severus  imperator  tertius  murum   trans   insulani   ob  incursione  Pictorum 

Scottoruraque  facere   praecepit  et    illos   a  Britonibus    divisit,  et  ubi  postea  per- 
emptus  sit. 

XX.  Quoraodo  Carucius  imperator  vindicavit  Severum  saciatus  sanguine  Britonum,  et 
ubi  fornicem  triumphalem  in  memoriam  suae  victoriae  construxit. 

XXI.  De  Constantio  Constantini  Magni  filio,  ubi  obierit  et  sepultus  sit,  et  quae  semina 
in  pavimento  urbis  seruerit  (vel  seminaverit  supra  v.  cod.). 

XXII.  De  Maximo  imperatore,  cuius  temporibus  sanctus  Martinus  virtutibus  claruit,  et 
quando  imperatores  Caesares  norainari  desierunt. 

XXIII.  De  Maximiano  tyranno,  qui  fretus  milite  Britonum  Gratianum  iraperatorem  occi- 
dit  et  Britanuiam  iuvenili  flore  spoliavit  ac  Britanniam  minorem  eis  ad  incolatum 
dedit  sicque  eos  transraigrare  fecit,  et  quod  nunquam  postea  revestiri  meruit. 

XXIV.  De  secundo  etiam  Severo,  qui  solita  structura  murum  alterura  ad  arcendos 
Pictos  et  Scottos  fieri  a  Tinemuthe  usque  Boggenes  praecepit. 

XXV.  De  Constantio,  qui  Britonibus  in  Britannia  iraperator  ultimus  praefuit,  et  quara- 
diu  regnum  Romanorum  in  Britones  perduravit,  et  quando  illi  Roraanos  ulterius 
reciperc  noluerunt. 

XXVI.  Quo  tempore  Britones  iugum  Roraanorum  abieccrunt,  et  quando  Nicena  sino- 
dus,  Ambrosius,  Martinus,  leronymus  fioruerunt,  et  de  Maximiano  tyranno  et  filio 
eius  Victore  (uictorie  cod.  ante  corr.),  qualiter  ct  ubi  interfecti  fuerunt.  et  quot 
anni   ab  initio  mundi  et  ab  incaruatione  Christi  usque  ad  illud  tempus  transierunt. 

XXVn.  Quot  vicibus  Britones  Roraanorura  duces  occiderunt,  et  qua  calliditate  eos 
tamen  scmpcr  ad  auxilia  sibi  ferenda  provocaverunt,  et  quot  anni  Britones  sub 
dorainio  llomanorum  fuerunt. 

XXVIII.  Quod  ab  expulsione  Roraanorum  usque  ad  adventura  Saxonura,  per  annos 
videlicet  XL,  tota  Britannia  sub  maximo  raetu  fuit,  et  quando  Gortigernus  rex 
impius  regnavit,  quot  tiraoribus  quantisque  anxietatibus  oppressus  exstitit,  quoto 
anno  a  passione  doraini  Saxones  suscepit  et  insulara  Tanet  ad  inhabitandum  tra- 
didit,  et  do  prosapia  etiam  Hengisti,  et  quomodo  Britanniara  venit,  et  quod  im- 
periura  Romanorum  super  Britones  tunc  omnino  esse  desiit. 

XXIX.  Quando  sanctus  Germanus  fidera  praedicatm-us  Britanniam  venerit,  et  Pelagia- 
nam  haeresim  extirpavit,  dampnavit  et  omnino  destruxit. 

XXX.  De  Benli  regc  infideli  et  tiranno,  qui  sanctum  Germanum  recipere  noluit,  sed 
aditura  domus  suae  prohibuerit. 

XXXI.  De  servo,  qui  eura  ad  hospicium  invitavit,  et  de  vitulo  nocte  occiso,  cocto  et 
coraraesto,  et  raane  corara  mati-e  vivo,  sano  et  integro  invento. 

XXXII.  De  quodam  viro  ab  eo  baptizato  et  iuxta  eius  vaticinium  raox  defuncto  et 
ab  angelo  dei  suscepto. 

XXXIII.  Qualiter  hospitis  sui  filios  de  opido  educi  praecepit  et  nocte  ipsa  arcem  cura 
rege  ignis  de  coelo  funditus  consumpsit. 

XXXIV.  Quomodo  vir  illo,  qui  sanctum  hospicio  recepit,  credidit  et  baptizatus  fuit,  et  iuxta 
verbum  eius  de  servo  rex  factus  est  de  regno  Powisorura,  et  omnes  filios  eius  post  eura. 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII.  129 

XXXV.  Qualitor  Hritoiios  aimonas  Saxonilnis  proniiserunt ,  ut  pro  ois  advorsus  liostcs, 
scilicet  Pictos  et  Scottos  dimicarcnt,  sed  postea  facere  nolueruut. 

XXXVI.  Qualiter  rex  Gortigornns  Itoniwonnani  filiani  ITengisti  adamaverit  et  duxerit, 
et  Canciam  sibi  in  dotoni  {lodorit. 

XXXVII.  Qualitor  Ilengistus  Ottam  tilinin  snuin  ot  Ebissam  tilinin  Ilors  tratris  sui 
ad  aquilonalos  partes  Britanniao  invitavit,  ot  quam  sediciose  gens  Saxonnin  por 
Hengistum  postea  clam  ot  parumpor  venerit. 

XXXVIII.  Quomodo  rcx  Gortigernus  filiam  suam  propriam  violaverit  et  dc  ea  filium 
genuerit  et  crimen  in  opiscopum  rotorqucro  vokierit,  et  sancto  Gcrmano  imperante 
in  conoilio  coram  omnibus  ab  infante  proditum  scelus  illius  sit  et  sic  a  beato 
Germauo  et  omni  conventu  dampnatus  sit. 

XXXIX.  Quale  consilium  Britones  regi  Gortigerno  dederuut. 

XL.    Quomodo  cum   magis   suis  locum  castelli  quaerens   Snanduno,  id  est   Mons   Nivis, 

repererit,  sed  omnis  collecta  materies  tertio   subito  terra  dchisccuto    absorta  sit. 
XLI.    Quomodo   rex  Gortigernus   magos   suos  consuluit,   qui    ei   responderunt   dicentes 

se  non  posso  arcem  aodificaro.  nisi  prius  aspergeretur  sanguino  aliouius  pueri,   qui 

sine  patre  conciperotur. 
XLII.    De  puero  sine  patre  quaesito  et  invento,  quid  de  stagno  sub  terra  posito,  vase, 

tontorio  et  draconibus  ot  oorum  ducllo  pracdixerit  ct  qualitor  liaoc  oinnia  exposnorit. 
XLIII.    Qualiter  rex  Gortigernus  Ambrosio  arcem  dedit,  quam  aedificare  non  potuit. 
XLIV.    De   Gortemir  filio   Gortigerni  regis,    qualiter  Saxones    cum    principibus    eorum 

interfecto  Hors  viriliter  pepulit  et  per  quinquennium  abegit. 
XLV.    De  tribus   bellis   principalibus,    quae    Goi-temir   contra   Saxones  gessit    et    quid 

moriens  de  se  sepeliondo  praeceperit. 
XLVI.    Qualitcr    post   obitum   Gorthemir    Gortigernus   itcrum   Saxones    roccpit,   et    de 

sinmlata  pacis  concordia  per  Saxones  erga  Britones. 
XLVII.    Quomodo    ipso  Gortigornus    dolo    a    Saxonibus  captus    fuerit,    et   suggestionc 

Hengisti  Gortigernum  redimere  se  solum  coegerint,  et  quas  terras  pro  redempcione 

sua  acceperint,  et  qna  fraudulencia  Saxones  cultellis  Britones  trcscentos  viros  opti- 

mos  occiderint. 
XLVIII.    De   secundo    advontu    sancti  Germani   in   Britanniam,   et  qualiter   fugientcm 

Gortigornum,   ut    ci    fidom    pracdicaret,  sauctus   Gormanus    sidlicitc    subsecutus    sit 

et  uocte  igne  de  coclo  cadcutc  rex  in  arce  cum  suis  oxustus  fuit. 
XLIX.  Quod  quaedam  assertio  sit,  quod  cor  eius  ex  dolore  crepuerit. 
L.    Item    aliorum    opinio    astruit,    quod    terra    eum    deglutiverit,    cum    iiiohil    dc  eo   vel 

suis  residuum  invcniri  in  torra  potuerit. 
LI.    Quod  quatuor  filios  Gortigcrnus  habucrit,  et  de  sancto  Fausto ,   qucm  dc  filia  sua 

genuerit. 
LII.    De  Gortigcrni  progenic    ct   rotrograda   proavorum,  tritavoruin    i-t  attavorum  eius- 

dcm  serie. 
LIII.    De   reditu  sancti   Germani    et  captivitate    sancti   Patricii,    ot   quomodo    Romain 

ierit  ct  phira  didicorit  et  Paladius  Scottis  praodicaturus  apud  Pictos  obiorit. 
LIV.    Quod  angoh»  moncntc  ad  Scottos  convortendos  sanctus  Patricius  missus  sit. 
LV.    Ubi    ot    a   quibus    sanctus    Patricius    cpiscopus    ordinatus  sit    ibi(|Uo    nomoii    suuni 

immutavcrit. 
LVI.    Quod  prius  Britonibus  praodioaverit  et  dcinde  in   Hiberniam  migraverit. 
LVII.    Quo  anno  iucarnacionis  dominicae  inceperit  ibi  praedicare   vel   cuius  regis  tcm- 

porc,  et  quot  annos  praedicaverit  vel  quanta  miracula  porpetraverit. 
LVIII.    Quae   scripserit,   quot  episcopos,   ecclesias  vel  presbyteros  consecraverit ,  quot 

reges  et  hominum  milia  baptizavcrit,  et  ubi   per  dies  XL  ieiunaverit  et    oraverit. 

CHRONICA   111. 


130  HISTORIA  BRITTONVM 

IjIX.    Qiiod    frcs   pctilioiics    iii    iiccrvo    Ely  ii  (lomiiio  iiiipctiaverit    ct    in    spccic    iivium 

aniiiias  Ilibernensium  fidclium  acl  so  convcnissc  vidcrit. 
LX.    Quod  quatuor   ct   quibus   iiiodis    sanctus  Patricius  Moysi  lcgislatori  comparctur  et 

acquiparctiir. 
LXI.    De  morte  Hcngisti    ct    quod    post    eius   obitum   Otta   filius  cius   tenuit    regnum 

Cantuaricnsium. 
LXII.    Do  Arturo  rege  bclligero  ct  dc  duodccim  bellis,  quae  advcrsus  Saxoncs  habuit, 

et  dc  imagine  sanctae  Mariae,   in  qua  triumphavcrit,    et  quot  adversarioruni  uno 

iinpctu  prostravcrit  (c.  (11.  <)2  in  fiuc  indicis,  scd  m.  ]  anppJcvit  cod.). 
LXIIl.    Quod    Saxones    sempcr    et    sine    intermissionc    dc    Gcrmania    contra   Britones 

auxilium   petcbant   et  multipliciter  augebantur  ct  socum  reges,  ut  regnarent  super 

eos,  deducebant,  usque  ad  Ida,  (jui  priraus  regnavit  in  Bernica  (uel  bernicia  supra 

V.  cod.). 
LXIV.    De  Ida  primo  Northimbrorum  rege  et  eius   genere  et  de   sancti   Paulini  archi- 

episcopi  baptismate. 
LXV.    Quae  sint  nomina  XXVIII  civitatum  praecipuarum  Britanniae. 

Do  roirabilibus  Britannice  insule. 

LXVI.    De  magno  lacu  Lummonu .  qui  Anglice  vocatur  Lochlcuen  in  regione  Pictorum 

ct  dc  CCCXL  insulis  in  co  positis,  in  quibus  homincs  habitant  et  totidcm  rupibus, 

quibus  ambitur   et  de  CCCXL    nidis    aquilaruni    in   cis  locatis    tantisque   fluminibus 

iii   lacu   currcntibus  et  quod  nisi  unum  flumen  fluit  ad  mare,  quod  vocatur  Lcuon. 

(De  mirabilibus  Monae  insulac  ruhricct  ins.,  scd  mox  dclcvit  cod.) 
TjXVIT.    Do  flumine  quod  instar  alti  montis  oxcrescit. 
TjXVITI.    Do  stagno  calido ,    in  quo    balnoa   sunt  Badonis  sccundum  uniuscuiusquc  voti 

dosiderium. 
LXVIIII.    De  salsis  fontibus,  de  quibus  aqua  ebullita  in  sal  convertitur. 
LXX.    Quomodo  spumarum  cumuli  in  litore  Sabrine  recedunt,  prodeunt  et  sibi  repugnant. 
LXXI.    Quomodo   stagnum  Livane   devorat    et    eructat,   crescit    ct   absumit   et   invitos 

equestres  conversos  ad  se  protrahit. 
LXXTI.    De  fonte  Guorelic,  in  quo  quattuor  genera  piscium  inveniuntur. 
LXXIII.    De  fraxino,  de  quo  poma  gignuntur  iuxta  flumen  Guoy. 
LXXIIII.    De  vento,  qui  de  fovea  quadam  do  regione  Guent  nascitur  et  egreditur. 
LXXV.    De  altare  dc  Longarith  quod  in  nichilo  fulcitur,  sed  nutu  dei  appenso ,  ot  de 

corpore  cuiusdam    sancti   iuxta    altaro  sepulto ,  et  de  vindicta  celori,  quam  pro  eo 

experti  sunt  duo  viri. 
LXXVI.    Dc    fonto    iuxta  vallum  putei    Mouric  ct  dc  ligno  quod   in    eo  invenitur,  quo- 

modo  triduo  in  mari  dcmorat  et  dic  semper  quarto  ibi  itcrum  reperiatur. 
LXXVII.    De  vestigio  CabaT    canis   Arturi    in    rogiono   Buelt,   et   de   lapide  qui  supcr 

oiiniuluni  pctriiruiii   positus  ost  (juomodo   indc  sepius  ablatus  semper  ibi  tamcn  ost 

rcjicricndus. 
LXX\III.    Dc  tumulo  Amr.    <jui   scpius  mcnsuratus  nuiKjUiini    in   codcm  statu  mensure 

crit  inveniendus. 

De  mirabilibus    Monie  insulc,  que  Anglico  Engleseie  vocatur.  id  est  insula 
Anglorum. 
IjXXIX.    De  litoro  sinc  mari. 
LXXX.    De  monte  ter  in  anno  girante. 


CVM  ADDTTAMENTIS  NENNII.  ];5I 

LXXXT.    De  vado  (jiiod  tipo  maris  crescit  et  decrescit. 
LXXXII.    Do  lapidc  iiocturnis  temporibus  ambulante. 

De  mirabilibus  Hibernie. 
LXXXIII.    De  stagno,  in  quo  quatuor  sunt  circuli  stngni,  plumbi,  ferri  et  oris  plurimi. 
LXXXIY.    De  stagno  in  quo  ligna  imposita  in  lapidem  obdureseunt. 
LXXXY.    De   sepulcro  in    regione  Cereciaum   quod    ad  longitudinem    omnis    metientis 

coequatur,  et  de  eo  quod  quicunque  ibi  ter  genu  flexerit,  nunquani  tedio  nificien- 

dus  sit. 
LXXXVI.    De  proprietatibus  hominum,  id  est  de  bonis  et  de  perversis  naturis  gencium. 

Expliciunt  capitula. 

3.  COMPVTVS. 
Anno  dominice  incarnationis  DCCCLVin,    XX""  vero  IIII"'  Meruini   regis  Britonum 

liec  historia  a  Nennio  Britonum  historiografo  est  composita. 
Anno  ab  orbe  condito  usque  ad  urbem  conditam,  ut  ait  Orosius  (?),  anni  IIIICCCC' 

LXXX*^  quatuor. 
Anno  ante  urbem  conditam  CCC°'°  LXIIP,  ut  ait  Henricus  Huntedunensis,  Britannia 

a  Britonibus  est  habitata. 
Ab  Adam  iuxta  Orosium  [I,  I,  .">]  usque  Abraham  anni  IIICLXXX'^  1111°''. 
Ab  Abraliam  usque  nativitatem  Christi  anni  sunt  IIXV. 
A  nativitate  autem  lohannis  ad  nativitatem  Christi  sex  menses   fuerunt.     uatus  ergo 

lohannes  Baptista  transactis  annis  ab  origine  mundi  VCXC''  VIII'"  et  mensibus  VI. 
Itaque  ab  origine  mundi  usque  ad  Cliristum   anni  fuerunt  VCXC  novem. 
Anni  igitur  ab  exordio  mundi  usque  in  annum  presentem  VICVIII  fiunt. 


Londiniensis  Harleianus  n.  (J24  saec.  XVII  (Hardy  n.  S06)  descriptus  est  ex 
Cantabrigienai  Ff.  I  27.  Glasgoviensis  bibhotheca  Hunteriaua  (Hardy  n.  807)  altevum 
servat  exemplar  codicis  eiusdem  mihi  non  visum. 


Nennianae  recensionis  cum  exigua  tantummodo  fragmenta  Latinc  supersint,  id 
quod  infra  latius  demonstrabitur,  defectum  aliquatenus  explet  versio  Ilibernica  licet 
et  epitomata  et  aucta. 

Hibernica  versio  ea,  quam  tractabo  secundum  egregium  commentarium  Heurici 
Zimmer  supra  p.  I  14  laudatum  vestigiis  eius  presse  insistens,  in  optimo  eorum,  qui  eam 
integram  servarunt,  codicuni')  inscripta  est  scilicet  Hibernice:  srtjuifnr  lilter  lirifnnninis. 
inrii)it  de  Britannia,  scctmdiDU  quaiii  Nenius  constnuif,  (iilla  Cocmain  (alias  Cociiigin) 
fransinlit  in  Hihcrnicum.  Nenuium  se  sequi  in  ipso  libello  Gilla  aliquoties  repetit 
(154,  19:  ut  Ncnnins  narrat;  192,  12:  Nennius  dixitlioc).  intcrpres  quo  tompore  versio- 
nem  ediderit,  inde  efficitur,  quod  alium  librum  absolvit  a.  p.  Oiir.  1072.  codicum  anti- 
quissimus,  sed  imperfectus  Lcnhhar  na  H-Uidhri  scriptus  a  librario  defuncto  a.  1  106  cum 
accedat  ad  tempora  interpretis  ipsius,  quattuor  reliqui  exarati  saec.  XIV  ab  antiquo, 
quatenus  extat,  raro  recedant,  de  textu  satis  constat.  edidit  eum  sub  titulo  Leahhar 
Brcathnach    annso   sis:    the   Lish    version  of  the   historia  Brittonnin    of  Ncnnins    lac. 


')  Is  est  liber  Hy-M.incnsis  saec.  XIV/XV  hodie  scrv,itus  Dublini  apud  acadcmiani  nibernicam;  ci 
.simillimum  servatuni  ibidcni  iii  collcgi.i  Triuitatis  s.icc.  XIV  in  editiiinc  sccutus  cst  T.iddius.  mincircm  lidem 
Imbent  libri  duo  alii  Balljniotcnus  et  Lecanonsis.  antiquissimum  exemplum,  sed  imperlectum  inscrtum  cor- 
pori  Ilibernico  quod  dicitur  Leabhar  na  U-Uidhri  servatum  in  bibliotbcci  .-icademiae  liibernicac  cditum  cst 
iiissu  cius  Dublini  a.  1870.     plene  baec  exposuit  Zinimer  p.  12scq. 

17* 


132  HISTORIA  BRITTONVM 

Tixlil  Dnlilini  a.  IS-1S,  vcrsii)iii'  addita  Anj^lica.  iiitcr[ir('tatio]iem  Latinani  liuic  ('ditioni 
insortani  dehco  ncnrici  Zimnicri  doctrinac  ('ius(|Uc  ciga  inc  studio  bcnevolentiaequc.  — 
Adsunt  in  vcrsiono  priietatio  Nenniana,  deindc  omissis  scx  actatiijus  historia  ipsa,  post 
eam  ex  vita  Patricii  excerpta  pauca:  Arthuriana:  excerpta  quaedam  ex  genealogiis; 
inirabiha.  his  adiiacrent  in  libris  scriptis  commcntarioli  duo  evidenter,  ut  dcmonstrat 
Zinimcr,  ad  intcrprctationem  pertinentes,  quorum  alter  contiuet  chronicorum  Pictorum 
Latine  seriptorum  (cd.  Skene  chroiiicJrs  of  thr  Picfs  and  Clironicles  of  the  Saxons.  Edin- 
burgi  lS(i7  p.  1  —  10  ad  reeensionem  finientem  in  rege  Kineth  mac  Malcolm  a.  977—995) 
epitomen  dcductam  a  primo  rcge  Cruithne  filiisque  cius  septem  ad  regem  Malcolm  mac 
Donnchad  a.  1  (»58— 109:5,  cuius  partem  priorem,  nimirum  de  origine  populi  excerpta 
quaedam,  ipsi  historiae  inserta  sunt  post  p.  156,  II:  alter  quae  de  Hibernia  reperiun- 
tur  apud  Bedam  ex  historia  ecclesiastica  excerpta.  interpres  Hibernicus  ex  Nennianis 
quaenam  omiserit,  item  quid  de  suo  mutarit  addideritve,  quatenus  fieri  potest,  infra 
expLanabitur. 

Sequuntur  Hbri  mihi  non  visi  omissis  iis  quos  enumerat  qui  codices  huius  gencris 
diligenter  composuit  Thomas  Duffus  Hardy  (clcscri^dive  cataloytie  of  materials  relafing 
to  the  hisfory  of  Great  Britain  and  Ireland.  Londini  1862)  sub  n.  792.  808  (Usheri). 
809.  810.  811.  812.  813.  814. 

Rouen  n.  U  74  (antea  U  123),  indicis  {bibl.  des  dep.  1  p.  295:  Hardy  n.  795) 
n.  1177  saec.  XIL  'ineipit  liber  Gilde  Sapientis  de  primis  habitatoribus  Britannie  que 
'nunc  dicitur  Anglia  et  de  excidio  eius.'  incipit  a  computo,  finit  in  miraculis.  addita- 
mentum  ad  p.  149,  5  huic  libro  proprium  futile  edidit  Petrie. 

Evreux  n.  4 1  saec.  XIII  (bihl.  des  dep.  vol.  2  a.  1888  p.  424) :  'exceptiones  de 
'libro  Gilde  Sapientis,  quem  composuit  de  primis  habitatoribus  Britannie,  que  nunc 
'Anglia  dicitur,  et  de  excidio  cius'.     incipit  ab  historia,  finit  in  miraculis. 

Conybere,  antea  Dering  saee.  XIV  (Hardy  n.  799).  variain  lectionem  libri  (ipsi  T) 
dedit  Petrie. 

Adhibnerunt  historiam  Brittonum  auctores  hi. 

Bedam  (f  735)  supra  p.  1  15  vidimus  ex  iiistoria  liac  annum  adscivisse,  quo  Bri- 
tannia  Christiana  facta  est.  eodem  ducit  consensus  perfectus  in  nominibus  Guorthigerni 
Horsi  Hengisti,  qualis  obtinet  inter  historiam  hanc  et  Bedam,  quamquam  eum  aliter 
quoque  explicari  possc  non  nego  videoque  Zimmerum  p.  (Jl  aliter  iudicare.  tempora 
non  obstare  supra  vidiinus,  nec  magis  obstat  Bedac  de  eiusmodi  auctore  silentium  ple- 
beio  et  anonymo. 

Heiricus  Autissiodorensis  saec.  IX  historiam  lianc  pcr  Marcuni  quendam  novit 
(v.  supra  p.  120). 

Cormac  mac  Cuilennain  (831 — 903),  de  quo  vide  p.  117. 

Codex  Cantabrigiensis  coll.  corp.  Chr.  IS3  saec.  X  exeuntis,  quo  volumine  teste 
catalogo  cdito  practerea  Cuthberti  vita  Bedae  Cuthbertianaquc  alia  et  indices  paparuni 
Romanorum  (finiunt  in  Iladriano  III  f  885)  et  archiepiscoporum  Dobernensium  (finiunt 
in  Wulfhelmo)  et  genealogiae  regum  Britannorum  continentur,  liis  subnectit  sine  titulo 
ex  liistoria  liac  verba  quae  adlegavi  ad  p.  172,  I  r/uando  ....  Ohristi,  item  haec:  Ihit- 
fanuia  insula  hahct  in  Jomjitn  DCCC  iiiiJia.  rt  iii  Jati  CC  miJia  (liaec  sumpta  sunt  ex 
p.  147,4)  ef  in  cirr/iitn  haJict  tria  iniJia  milinin  rt  se.vcenti  (cf.  Plinius  h.  ii.  I,  Ki,  102: 
Solinus  22,  10). 

liugo  Flaviniacenais  saec.  XI  exeunte  ex  historia  Brittonum  laterculum  populorum 
Germanicorura  excerpait  (MG.  SS.  8,  314). 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII.  ,33 

Chvonicon  Vedastinum  saec.  XI  exeuntis  (MG.  SS.  i:{.  fiTl)  locuni  ox  iiistovia  li;ic 
]).  163,  2  laudat,  nt  in  Eiifropio  Avghrum  rrprrifur.  ad  i-ecensioneni  Marci    (^ui  dicitur. 

l;ami)ertus  in  florido  (c.  l|-2(t)  excerpta  liabet  ex  mirabilibus  (cod.  ])uac.  n.  790 
cnf.  clcs  bihl.  di'p.  vol.  fi  a.  187S  p.  488  n.  28):  'miranda  Brittanniae.  est  in  Britannia 
'insula  stagnum'. 

Galfredum  Monunictensem  (li;»»— INO)  supra  (p.  23)  diximus  praeter  Gildam 
genuinum  etiam  Brittonum  historiam  .sul)  oodem  nomine  afferre,  nimirum  fi,  13,  ubi  ait 
per  Germanum  Altisiodorensem  ot  Lupum  Trecensem  multa  miracula  deum  ostendisse, 
'quae  Gildas  in  tractatu  suo  luculento  sermone  paravit',  respiciens  scilicct  narrationem  de 
Germano  c.  32  seq. ,  cui  Lupum  addidit  errore.  praeterea  passim  (!.:{.  II.  12.  Ifi. 
IS.  3,  12.  G,  10 — 19.  7,3)  historiam  compilavit,  miracula  quoque  adhibuit  (0,  fi.  7). 
omnia  quae  adlegat  afferre  nolui,  cum  praosertim  non  sine  ingenio  ot  ali(|ua  quo^iue 
doctrina  (ut  p.  157,  9  aris  Philistinorum  intellexit  significari  aras  Pliilonorum)  oxcerpta 
inde  licentor  mutaverit.  codicem  eum  adhibuisse  ex  generc  nostrorum  l'Q  cum  inde 
perspicitur,  quod  librum  citat  sub  nomine  Gildae,  tum  ex  lectionibus,  quarum  specimen 
attulimus  ad  p.  157,  10.    17S,  3.    1S7,  13.    ISS,  3. 

Recentiores,  ut  Henricum  Iluntingdonensem  (cf.  Zinimer  p.  279)  aliosque  omisi. 


Historiam  Brittonum  passim  adhibitam  ab  lacobo  Usserio  in  antiquitatibus  ec- 
clesiae  Britannicae  (computum  p.  20S  edidit  ed.  1639  p.  402,  ed.  16S7  p.  217)  integram 
edidit  primus  Thomas  Galc  inter  historiae  Britannicae  Saxonicae  Anglo-Danicae 
scriptores  XV  (Oxoniae  1691)  p.  91seq.  ad  suum  exemplum  servatum  hodie  (testc 
Hardyo  n.  776)  Cantabrigiae  in  collegio  S.  Trinitatis  (0.  X.  18)  ductum  'ex  variis',  ut 
ait,  'varie  corruptis  exemplaribus',  potissimum  autem  ex  codice  Cantabrigiensi  Pf  I.  27. 
scilicet  ad  formam  Nennianam  et  sub  nomine  Nennii.  ad  recensionem  secundam  eundom 
librum  edidit  a.  1S19  Gunnius  usus  codice  Vaticano  (vide  supra  p.  120).  post  hos 
libellum  recensuit  losephus  Stevenson  (Nennii  historia  Britonum  ad  fidem  codd. 
mss.  Londini  1S38.  S.)  adhibitis  libris  multis,  sed  ut  potiora  sola  inde  enotarentur, 
eo  nomine  laudandus,  quod  in  textu  constituendo  optimum  Harleianuni  expressit. 
e  contrario  Henricus  Potrie  in  editiouc  insorta  monumentis  historiao  Britanniae  (vol.  I 
a.  1S4S  p.  47  seq.)  expressit  codicem  Nennianae  reccnsionis  eundem  qucm  secutus  est 
Galius,  apparatum  criticum  adiecit  minoribus  omissis,  sed  diligenter  collectum  excussis 
libris  non  paucis  (scilicet  ex  nostris  H,  ipsi  X,  et  K,  ipsi  Y.  item  iis  quos  supra  in 
recensu  codicum  indicavi),  inspectis  et  examinatis  fere  omnibus;  itaque  si  cui  cordi 
est  intorpolationes  aetate  posteriore  ad  historiam  adiectas  cognoscere,  textum  ct  appa- 
ratum  Petrianum  non  sine  fructu  adhibebit.  —  Gutschmidius  denique  quae  adnotavit 
ad  Nonnii  et  Gildae  textum  Sanmartianum  (I?erohni  1S44)  exprossum  ex  editionc  Stoven- 
soniana  Ludovicus  Traube  exemplar  eius  nactus  benigne  mecum  communicavit,  nec  sine 
fructu   praestantissimi  vivi  observationibus  usus  sum. 


Historia  Brittonum  quae  fertur,  vcro,  ut  in  ipso  principio  dixi,  series  q*uaedam 
cst  opusculovum  scriptorum  nequo  uno  tcnore  no^iuo  oodom  tem])oro,  at  dolata  ad  nos 
integra  certe  ex  eodem  archetypo  non  admodum  antiquo  et  habens  inde  in  exemplari- 
bus  quotquot  extant  mendas  communes:  ita  comma  p.  189,  22  ct  ab  illicita  coniunctionc 
scparartt  libri  omnes  HKPQDGC^L  praeter  C^  aperte  emendantom  conieetura  et  fortasse 
3IN  item  a  coniecturae  suspicione  non  alienos  exhibent  loco  motum.  sed  in  ipsa  serie 
libri  diffevunt:  scilicet  ad  omnium  antiquissimum  et  plenissimum  //  uhi  reliquos  exigimus, 
hic  est  eovum  conspectus,  ad  quem  nos  editionem  adovnavimus. 


134 


HISTORTA  BRITTONVM 


o 

-^ 

O 

CD 

(T> 

O' 

V 

«rh 

S5 

o 

o 

omtics 


1.  Computus  cum  adhaerenti- 

bus  muudi  aetatibus  sex. 

2.  llistovia  Brittonum 

sub  uomiue  Exberta  fu  Ur- 
bacen  Z 

sine  auctoris  nomine  HK 

sub  uominc  Gildae  PQD^ 

sub  nomine  Marci  MN 

sub  nomine  Nennii  D^^GCL 
d  interprcs. 
'.\.  Vita  Patricii.  de  hac  cum  ego  agere 

nohierim,  remitto  ad  Zimmeri  ex- 

positionem  luculentam  p.  Il6seq. 

208  seq.  excerpta  est  ex  commen- 

tariis  similibus  duobus  servatis  in 

libro  Armaghensi  itaque   propria 

utihtate  caret. 
4.  Arthuriana.     egit   de    his   Zimmer 

p.  283  seq. 
;").  Genealogiae  regum  Saxonum  cum 

computo  1). 
0.  Annales    Cambriae    qui    dicuntur, 

quorum  hoc  est  exemphxr  omnium 

antiquissimum    et    optimum    per- 

veniens   ad   a.  954   (mon.   hist.   Britanniae   voL  1 

a.  1848  p.  830;    separatim  cui'a  loli.  Wilhams  ab 

Ithal    Londini  1860;    Egerton   Philhmore  in  eph. 

Y  Cijmmrodu,  the  magasine  of  tlie  socictij  of  Cymm- 

rodorion  vol.  9  a.  1888  p.  141  seq.) 

7.  Stemmata  Wallisica  edita  cum  an-      //  solus 

nalibus  a  Phillimore  1.  c. 

8.  Indox  civitatium  XXVIII 


ITPQDGCLMZ,  om.  KN  ct  intcrjircs. 


HKPQDGCL   et   inierprcs  hoc   locu, 
2Mst  Arthuriuna  31,  om.  N 


omnes,  plerif[He    hoc    loco,   antc   vitam 

Patricii  M 
HK  et  excerpta   quaedam  D^GC^L  et 

interpres. 
H  solus 


W. 


omncs;  historiac   a.d  p.  147,  (!   inscrtns 

cst  in  MN  ct  ah  intcrprctc 
om.ncs  praetcr  MN 


Mirabilia  Britanniae.    etiam  de  hoc 
tractatu    ablego    ad  disquisitionos 
Ziinni(!rianiis  p.  llOseq. 
Ordinationis   a   supra    proposita  diversao  itomque  antiquae  unum  snhiin  vestigium 
superest;  nam  Gildani  libri  quod  eiciunt  c.  18,  fecerunt  ex  coniectura ,  cum  narrationis 
ordincm   malo  intxirrunipat,   Nennianam  autem  instaurationem  non  vetusto    auctori,  sed 
ipsi    Nennio    deberi    infra    videbimus.      ex    familia   Gallica   cum  eius  codices  duo  MN 
ordinationein  supra  expositam  sequantur  (nam  quod  vitam  Patricii  alter  transponit,  alter 
omittit,  taciii  coniectura  perfici    potuit),   liis   antiquior    tertius  Z  quamquam    mutilus  non 
servans  nisi  sex  aetates  et  historiae  partem  maiorem ,  quae   habet  ita  ordinat; 

1.  principio    (p.  145,  I)    ....    ad   Nabochodonosor    DLXLVIIIl    (p.    145,  8)    (om.. 
p.  145,  <)  ab  Adam  ....  p.  146,  3  DCCCXXXI). 

2.  prima  aetas  niundi  ab  Adam  (p.  146,  5)  ....  per  ignem  (p.  146,  10). 

3.  (lc  iiuiuhiiii   peritia  Britannia  insule.     Britannia  insula  a  quodam  Bruto  cnnsule 
Itomano  dicta  (p.  147,  I)  ....  ad  mare  (p.  148,  21). 

')  Coniputus  hic  liaud  scio  :m  habendus  sit  pro  exoidio  aunaliuni  Cambriae  qui  se^iuuntur;  eoruni  enini 
anuus  primus  videtur  aequiparandus  esse  anno  p.  Chr.  444  et  ad  ea  fere  tenipora  computus  ille  deducltur. 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII.  I35 

4.  de    g'ciU'logiii    liritoinini.      i\v,    originc    Britonuni.      dv.  IJoiniiiiis  .      .  .  sur- 
roxerunt:  tla/nr  ]>.  II'.)  ddn.  I;  respondit  locns  p.  I  li),  5  .  .  .    loO,  22. 

5.  Ciisabcllaunus  ....  pro  Valcntiniano  Gratiuni    fratrc  dntnr  p.  1  (j'.i  udn.  1 ; 
respondet  locus  p.  IGi»,  10 — 16(5,  20. 

6.  Britones  a  Rruto  (p.  161,  II)  ....  filius  dci  vivi  altissimi  (p.  161,  21). 

7.  et   in   tempore    Guorthigirni  ....  ad    ixnnum    supra    dictuni   (datur  p.  172 
udii.  1,  rcspondet  locus  p.  172,  1  — '.)). 

s.  Quando  rcgniibat  Bruto  (p.  153,  9)  ....  apud  Latinos  (p.  I.''i:>.  i;; ). 
9.  tres  filii  Noc  ( p.  1 59,  15)  ....  filii  dci  (p.  101,  8). 

10.  Romani    iiutcm  (p.  162,  ;i)  ....  VOCXV  (p.  163,  9). 

I  I.  Tribus  vicibus  (p.  169,  6)  ....  a  Brittannis  p.  169,  7). 

12.  Factum  cst  (p.  170,  27)  .  .  .  .  a  mc  quod  postulas  (p.  178,  6). 
Quod  si  locos  4 — S  in  recensionc  vulgari  aut  mutatos  totos  aut  transpositos  eicimus, 
primum  iuuguntur  recte,  quae  iungenda  esse  viderunt  G.  Haeger  (iiher  die  Troianer- 
siKje  dcr  Brittcn  Monaclii  1886)  et  Zimmer  (p.  55),  verba  p.  151,  I  in  Ciirnutino  libro 
omissa,  in  recensione  altcra  sic  formata :  si  quis  scire  voluerit,  quo  temporc  post  dduvium 
hahitnta  est  haec  insula,  hoc  experimentum  hifarie  inveni  verbis  p.  159,  15  tres  fdii  Noe, 
quibus  quae  recensio  vulgaris  propter  loca  interposita  praemittit:  alind  experimentum 
inveni  de  isto  Bruto  ex  veterihiis  lihris  veterum  nostrorum,  recte  absunt  a  recensione  Carnu- 
tina.  scilicet  loci  illi  4 — 8  cuni  ad  marginem  communis  archetypi  perscripti  essent, 
in  reccnsionc  Carnutina  coniuncti  omnes  inserti  sunt  inter  3  et  9,  contra  a  diasceuasta 
suis  locis  dispositi  et  mutati  auctique.  ita  evanescunt  fere,  ut  supra  p.  116  dixi,  vestigia 
lu-iginis  Brittonum  Romanae  et  restat  una  applicatio  eorum  ad  latcrculum  Friincicum. 
nihilominus  cum  receptis  additamentis  illis  librarius  alia  ad  formam  primitivam  sine 
dubio  pertinentia  omiserit  et  omnino  sine  ordine  iusto  sua  proposuerit,  in  liistoria  edenda 
non  librum  Carnutinum  expressi,  sed  quae  in  eo  inveniuntur  ad  textum  reliquorum 
melius  dispositum  accoramodavi. 

Ad  lectionem  primnm  locum  tenent  libri  auctoris  nominc  carentes  Harleianus 
n.  3859,  nobis  H,  Britannicorum  tmtiquissimus,  scilicet  scriptus  sacc.  XI,  ct  Cottouiiinus 
Vcsp.  D.  XXI  saec.*XII,  nobis  Ti',  Harleiano  simillimus  et  plerumquc  eo  inferior,  ut 
colHgitur  vel  ex  laterculo  modo  relato,  neque  tamen  ex  co  dcscriptus,  nam  et  alia  liabet 
praeferenda  (ut  p.  147,  3  ah  afriro  pro  ad  affricam)  et  hiatum  cius  explct  p.  Kil,  18. 
hi  cuni  ceteris  longe  praestent,  non  dico  nullo  loco  eos  ex  reliquis  emondiiri.  Carnu- 
tinus  praesertim  classis  secundac;  mcndosissimus  sane,  sed  antiquissimus  oninium,  solus 
veruni  servavit  ct  160,  12  Turingi  legens  pro  Tariniji  et  161,  19  ct  21,  ubi  in  Ilicro- 
nymianis  vcras  vcl  fcre  veras  lectionos  Miidai  et  Hiherci  luxbet  corruptas  in  rcliquis 
omnibus  in  Madiun  (vcl  Mudianus)  ct  Hehraei,  ot  p.  172,  1  secundo  cum  1'j/uitio 
snbstituens  pro  scrundo  Equantio.  verba  quoque  p.  176,  6  ipsr  est  Catrll  Ihirnluc  in 
Britannicis  libris  omnibus  inventa ,  omissa  in  ZN  et  in  M  inlata  sine  dubio  ex  con- 
taminatione,  verisimile  est  collata  expositione  Zimmeri  p.  7  I  postea  demum  adiecta  esse. 
ctiam  in  genealogia  161,  1.  2  gradus  duo  Ethach  et  Erthct  cum  habcant  libri  reliqui 
omnes  fere,  etiam  Gildani,  in  HK  dcficiunt,  neque  uno  loco  nomina  propria  potissimuin 
in  reliquis  ordinibus  melius  tradita  invenies.  deniquo  p.  193.  7  quartum  GIovi  fihum 
Guotolinum,  quem  habent  HK  nequc  tamen  reliqui  ne  GiUIannniin  quidcm  ullus.  ex  iiitcr- 
polatione  descendere  Zimmer  p.  71  demonstravit.  hinc  coUigcmus  reliquiirum  fiuniiiiirum 
principes  proxime  quidem  accessisse  ad  primae  classis  archetypum,  sed  ex  hoc  ipso 
nequaquam  descendere.  iit  in  summa  re  qui  librum  adhibet,  poterit  paucis  locis  cx- 
ccptis  spreta  varia  lcctionc  universa  subsistere  in  textu  classis  primac. 

Sccunda  familiii  ipsa  bipertita  est,  repraesentiita  scilicet  cum  codice  omnium  (|ui 
supersunt  historiae   Brittonum    antiquissimo   Carnutino  Z  saec.  IX/X  tum   duobus   iibris 


136  HISTORIA  BRITTONVM 

Vaticano  rcginae  n.  1964  sacc.  XI,  nobis  Jf .  et  Parisino  IIIOS  .saec.XII,  nobis  3.^. 
ea  quamquani  huius  ordinis  princeps  propter  computum  deductum  ad  regem  Eadmundum 
scriptus  sit  neccsse  cst  in  imperio  regis  Britannici,  rccte  appellari  poteiit  Gallica :  nam 
Carnutinus  liber  nihil  obstat  certe,  quoniinus  origine  Gallicus  sit;  nunc  Vaticanus  origine 
est  Parisinus,  adservatus  hodie  Parisiis  origine  Suessionensis.  accedit,  quod  scriptor 
Vedastinus  saec.  XI  (supra  p.  133)  usus  hac  recensione  FAifrophiw ,  ut  ait,  Anglorum 
adlegavit.     pendere    tres    libros   ab    archetypo    eodem    praeter   alia   minora   non  pauca 

tjeni 

(flt  153,  12  ex  aligenis  Z  explicatur  aligenigenis  M,  item  consentiunt  162,  28  in  consul  pro 
proconsuF)  ostendit  stemma  Romanum  p.  149  adn.  1  his  tribus  libris  proprium.  attamen 
difFenmt  magnopere.  Carnutinus  ut  admodum  corruptus  est  etiam  meris  librariorum 
mendis  (ut  175,  3  in  eo  est  nociierat  pro  mos  craf)  itemque  mutilus,  antiquam  dictionem 
quoque  saepe  temere  immutat,  ut  eo  nomine  non  raro  a  sociis  3IN  superetur,  ita  im- 
munis  est  tam  ab  interpohitione  in  libris  3IN  late  grassata  quam  a  contaminatione, 
quam  hi  subierunt  cum  familia  Gildana.  et  interpolationis  quidem  libri  3IN  manifesta 
indieia  prae  se  ferunt,  nescio  quomodo  ab  Haegero  aut  neglecta  aut  parum  recte 
excusata,  miraculum  sancti  Germani  p.  191,  4  adiectum  ex  chronicis  Bedae  (a.  m.  4410); 
civitatium  numerum  duodeti'iginta  1 47,  6  in  reliquis  libris  cum  Gilda  consentientem,  in 
his  ita  auctum,  ut  fiant  triginta  ti-es;  nostrain  linguam  factam  Britannicam,  Saxonum 
Anglicam  (p.  178,  12.  13,  similiter  1S7,  8);  temere  mutata  obscura,  ut  montes  Asariae 
p.  157,  11  hic  desunt,  adiecta  inania  (e.  c.  171,  13);  narrationem  per  totum  librum 
verbosani  magis  factam  et  a  pristina  barbarie  aliquatenus  emundatam.  at  non  solum 
interpolatione  sibi  propria  libri  MN  laborant,  sed  praeterea  cum  liber  Z  a  contamina- 
tione  immunis  sit,  librarius  archetypi  eius,  a  quo  MN  descendunt,  praeter  codicem 
Carnutini  similem  adhibuit  alterum  familiae  Gildanae;  liabent  enim  non  admodum 
frequenter,  sed  tamen  aliquoties  interpolationes  cuni  Gildanis  libris  communes,  ut 
160,  3.  7  Alamannum  pro  Albano  substituunt,  177,  15  Ti/fJricam  vallcm,  quod  Carnutinus 
corrupit  in  thicam,  lib ri  il/iV  cum  Gildanis  in  Scithicam  commutant,  176,  15  M  habet 
duplicem  lectionem  pausorum  cum  Carnutino,  povoisorum  cum  Gildanis.  inde  item  ex- 
plicabimus,  quod  forma  libelli  in  Z  a  vulgari  admodum  diversa  in  MN  ab  hac  in  summa 
re  non  magnopere  differt.  hac  contaminationc  non  animadversa  et  omnino  librorum 
plena  notitia  destitutus  quae  de  communi  archetypo  librorum  nostrorum  Zimnier  p.  154  seq. 
disputavit  per  se  concidunt  possuntque  quae  praeterea  eis  coniecturis  obstant,  in  liis 
quaterniones  incredibiles  foliorum  denorum  senorum.  a  nobis  practermitti.  —  Nihilominus 
fiiniiliara  Gallicam  cave  spernas.  codices  eorum  manserunt  ininumes  ab  interpolationi- 
bus  familiae  tertiae  Gildanae  communibus  min  paucis,  ut  sunt  ex  infra  indicatis  p.  147,  3 
ah  Afriea  hnimali  —  p.  147,9  priiis  habifabant  —  158,8  Scithae  —  160,7  Targiis 
habentque  p.  177,  16  numcrum  XVI  cuni  antiquis,  non  XVII  intcrpolatorum.  denique 
ne  transpositio  quidem  ca,  dc  (jua  supra  p.  133  diximus,  p.  189,  22  in  eorum  archetypo 
vidctur  adfuissc.  quamquam  id  ctiam  ad  coniecturam  referri  potcrit.  —  Ipsi  libri  MN 
similliini  sunt  et  in  universum  31  praeferendus,  sed  non  semper,  neque  hic  ex  illo 
descriptus  est,  ut  antea  (p.  120)  vidimus. 

Tcrtium  ordinem  libri  constituunt  numero  nmlti  corpus  dc  quo  agitur  proponcntcs 
sub  nominc  Gildac,  ex  quibus  nos  in  a.pparatum  rettulinnis  tres  Cottonianum  Calig.  A 
VIIl  nobis  P  saec.  XII,  Cottonianum  Ner.  U  VIII  nobis  C^  saec.  XIII,  Durhamensem 
sacc.  XII  nobis  D'  (de  sccunda  eius  nuxnu  itemque  de  libris  CGL  infra  dicemus).  huius 
ordinis  non  pigebit  propria  quacdam  tamquain  notas  eius  componere,  quorum  pleraque 
pariter  atque  auctoris  vocabuluin  ficticium  macuhic  sunt  non  tam  ex  neglcgentia  quam 
ex  mala  fraude  enatae. 

147,  3  ab  africo  boreali|   ab  Africa  bnnnali  FQD 
9  habitantj  prius  habitabant  i'yX> 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII.  i;57 

158,8  ScottiJ  scithae  PQD^ 

158,  19  ad  Scottos]  ad  Hyberniam  PQD 

159,  9  in  quo  sumus  om.  PQD 

159  ad7i.  3  provinciarwn  laferculus  aperta  interpolationc  adiectus  in  PQD 

160,  3  cf.  8  Albanus]  Alamannus  PQD3IN 

7  targus  (intrrpolationc  clfrctum  cx  Tarinqorum  vocahulo  pro  l\iringis  suhstitufo) 
PQD 

161,  11  Brittones  ....  24  Lamech  omissa  sunt  inPQD,  cum  quae  j)raecedunt  sequun- 

tiirqne  osfcndant  ca  proficisci  ah  auctorc 
163,  9  constant  anni  addunt  PQD 
172,  1   regnante  Gratiano  secundo  cum  Equitio]  Z,  r.  gr.  secundo  equantio  HKMN, 

regnante  Martiano  quando  PQD  adhihifo  loco  Bcdac  h.  cccl.   1,  15 
177,  15  Tythicam  vallem|  Scithi(^c)am  vallem  PQD 
197,  1   et  septem  reges  ....  baptizavit  addunt  PQD 
213,  8  Trahannoni  D  (quam  formam  veram  esse  nionuit  Zimtncr  p.  112),   thrannoni 

P,  sti-annoni  Q,  transhannoni  HK 
213,  22  inde  diversa  cibaria]  aqua  extracta  unde  omnia  cibaria  PQD  glossa  vocahuli 
inde  vel  unde  in  textum  admissa. 
Nullum  equidem  locum  offendi,  qui  solorum  horum  codicum  ope  sanetur,  et  supra  (p.  135) 
iam  monui  Gildanae  fiimiliao  principem  ab  HK  discessisse  perraro  in  melius.  itaquc 
quaerere  nihil  attinet,  quis  ex  tribus  ilhs  P^D^  propius  absit  a  vero:  certe  modo  hic 
modo  ille  praestat,  ut  p.  164,  26  ex  Eucaristo  vel  Euaristo  archetypi  Q  effecit  quem 
res  requirit  PJIcufhcrium;  PD  150,  17  male  dant  fatus  mortis,  ubi  rectc  filius  mortis 
est  in  Q:  DP  177,  13  dittographiam  protimis  ilico  habent,  ilico  Q;  D  solus  formas 
vetustas  retinuit  178,4  cordc,  216,  13  uilo  et  180,3  verba  ad  qncm  vcncrant  scrvavit 
omissa  in  PQ.  in  universum  tam  tres  hi  libri  quam  reliqui  similes  a  nobis  spreti  ita 
consentiunt,  ut  de  communis  archetypi  lectione  plane  constet. 

Venimus  ad  Nennium.  de  eo  quae  rescivimus,  continentur  apparatu  eo  quem 
editio  repraesentat,  sctlicet  versione  Gillae  Coemgin,  qualis  infra  legitur  rursus  in 
Latinum  sermonem  restituta:  exccrptis  Latinis  servatis  in  marginibus  librorum  DC  non 
ita  multis,  sed  certa  ratione  discretis  ab  adnotationibus  posterioribus,  quac  excerpta 
cditio  nostra  proponit  iuxta  versionem  collocata :  lectionibus  dcnique  Nennianis  in  appa- 
ratu  meo  signatis  D'^^-,  sed  ut  inter  has  item  rcperiantur  redcuntcs  ad  familiam  tertiam 
neque  ulla  ad  Nennium  referri  debeat  nisi  de  singulis  locis  examine  instituto.  Nennius  '), 
Elvodtigi  disciimhis.  ut  ipse  ait  in  praefatione  quae  Latine  superest,  item  citans  ad 
genealogias  p.  207,9  Elhohdum  cpiscoporum  sancfissimmn,  dc  quo  supra  p.  117  dixi- 
mus,  simul  alterum  cpiscopum  Renchidum  propter  res  Britannicas  ab  co  sibi  narratas 
memorans,  volumen  Britanniae  in  cam  quam  modo  exposuimus  formam  redegit  iussu 
raagistri  sui,  ut  ait,  Beulani  presbyteri  in  usum  filii  eius  Samuelis,  quem  in  libello 
aliquoties  adloquitur  (ad  historiam  p.  153  et  ad  genealogias  p.  207).  ita  Nenniana  sunt 
tam  haec  quam  carmina  duo  p.  144,  neque  glossae  iis  supra  scriptae  alii  atque  auctori 
ipsi  tribuendae  sunt  non  ignaro  versus  se  composuisse  interprotatione  vel  maxime  m- 
digentes.  scripsisse  eum  anno  fere  800  constat  propter  aequalem  Elbodum  certae  ae- 
tatis.  iam  videamus,  Nenniana  quaenam  habeamus,  item  Nennius  qualc  voluminis 
Britanniae  exemplar   adhibucrit  et  id  quomodo  tractarit. 

Libros  Latinos  ad  Nennianam  roccnsionem  plus  minus  pertinentcs  nos  adhibuimus 
(luattuor  Durhamensem,  nobis />,   Londiniensem   Burneyanum  n.  310   scriptum    a.  1381, 


')  Alphabetura  nescio  qiu.d  pseudosaxonicum,  quod  codex  Oxoniensis  Bodl.  auct.  F  4-32  saec.  VIII, L\ 
Nemnivo  cuidam  acceptum  lert  editum  a  Zimmero  p.  131,  potest  veuire  ab  eodem. 

'  18 

CHRONICA    III. 


138  HISTORIA  BRITTONVM 

nobis  G,  Cantabrigiensem  eollegii  corporis  Christi  n.  139,  nobis  C,  Cantabrigionsem 
bibiiothccao  publicao  Ff.  I.  27  sacc.  XIII,  uobis  L.  horum  librorum  quaenam  sit  origo 
quacquc  inter  eos  intcrcedat  cognatio,  cx  partc  supra  iani  cxposuimus.  sciHcet  Dur- 
hamensis  liber  ipse  mere  Gildanus  est  neque  ad  hanc  quam  tractamus  quaestionem 
pcrtinent  quae  scripsit  manus  prinia.  Burneianum  supra  ostendimus  descriptum 
esse  ex  Durhamensi,  item  Cantabrigiensem  L  ex  Cantabrigiensi  altero  C;  hos  duos 
igitiu-  item  omittcmus.  itaque  quaestio  reducitur  ad  solos  libros  D^^C,  id  est  ad 
manum  posteriorem  (vel  posteriores)  codicis  I)  codicemque  C.  hi  duo  testes,  modo  vere 
duo  sint,  quomodo  textum  tractarint  ut  intellegas,  potiora  eo  pertinentia  hoc  loco 
composuimus. 

titulus  ajyeris  et  praefatio  Nenniana  sunt  in  D^C^  et  per  hos  in  GL:  titulum  alterum 
repertum  in  C^  solo  supra  p.  113  monui   ab   eius  librario  formatum  esse  ad  Gil- 
clanum  iuxta  positum. 
carmina  duo  Nenniana  sunt  in  C^  indeque  in  L  (non  sunt  in  DG). 
ex  genealogiis ,   quas   ex   nostris   lihris   non   hahent    nisi    anonymi  HK,    soli    loci   duo 
p.  205  Ida  filius   ef  p.  206  Elfled  filia  Edwini  et  adsunt  apud  interpretem  et  uffe- 
runtur  in  D"'C'",   testaturque  qui  scribit  hortante  magistro   Betdano   'genealogias 
Saxonum  ct  alias  genealogias'  (scilicet  quae  in  codice  H  sunt  loco  septimo,  v.  su[)ra 
p.  134)  utpote  inutiles  se  omisisse.  —  Fraeterea  locum  p.  178,  1  Zimmer  p.  24.  39 
egregie  demonstravit   in  recensione  Nemiiana  testibus  cum  libris  Latinis  D^^C  fum 
interpretc  inferpolatum  esse  adhihito  loeo  genealogiariim  p.  206,  28. 
ex  additamentis  quae  habet  interpres  complura  redire  in  marginihus  librorum  DC  editio 
ostendit,  uhi   Hibernicis  Latina   illa  e  regione  adiecta  sunt.      sunt   in  his  ea  quae 
agunt  de  Beidane  et  Samuele  personis  Nennianis.     confra  ex  additamentis  solius  C^ 
ctim  nullum  redcaf  upud  inferpretem,  ea  Nennio  abiudicunda  sunt,  id  quod  eorum 
argumentum  confirmat  ^). 
Ex  vaiia  lectione  afFeremus  haec: 

p.  146,  9  in  quo]  C-  cum  HM,  quando  Gildani  et  in  his  D. 

p.  150,  17  fiUus  mortis  erit  HKQ,  fatus  mortis  erit  D',*  fatus  mortis  eius  (eius 
mortis  C^)  esset  PD^^C^  fatus  eius  erit  fortis  C^  (cum  L):  hinc  coUigemus 
diasceuasten  corrtiptam  lectionem  Gildanorum  non  omnium,  sed  plerortimqu£ 
fatus  rep)perisse  in  textti  Gildano  ntroqtie,  deindc  in  altero  mortis  erit  cum 
Gildano  Q,  in  altero  mortis  eius  esset  ctim  Gildano  P:  neutra  cum  satis- 
faceret,  adsumpto  fextu  Nenniano,  quem  interpres  expressit  verbis  vir  fortis 
erit,  loctim  ad  eum  aptavit. 

154,  2  annorum  numerum  DCCC  meliores  HK3IN,   DCCCC   Gildani,   in  his  DC, 

cum  interprefe. 

155,  19  dcsccnderent  D'^C^  cum  P,  descenderant  D^C^  cuni  Q. 

158,  8  Scotti  Z>2  cttm  HKMN,  Scite  Gildani  omnes,  ctiam  DS  scite  autem  id  est 
scotti  C  in  textu  conitmctis  lectionihus  Gildana  et  Nenniana. 

164,  17  mensibus  VIII  C  cum  melioribus  et  cum  interprefe,  mensibus  VII  Gildani, 
etiam  D. 

I7(t.  7  sic  altcrnatim  per  CCCXLVIII  annos  faciebant  me^iores  i?Z,  CCCCXLVIII 
MN  ef  Gildani,  CCCCXLIX  D^^C  ctim  inferprete,  id  est  Nennius,  interpolans 
hunc   numerum    iunetis  numeris  duobus  CCCCIX  (167,  17)  et  XL  (171,  2). 

173,  12  dies]  C^  cum  melioribus,  sol  Gildani,  in  his  D. 

174,  13  et  vivus  ins.  D''C'^  cum  melioribus,  omittunt  Gildani,  in  his  D^CK 


')  Duos   onliues   iidiKitatiiniuni,    quae    in    Btlitionibus    circumleruntui' ,    iu    universum   recte   iani  Zimmer 
separavit  p.  \h  scq.,  tiuamfiuaiu  aliqunties  deceptu.s  testimoniorum  incoiistantia  et  fallacia. 


CVM  ADDITAMKNTIS  NENNIl.  ^3t, 

177,  1  quia]  C^  cum  meliorihns,  inde  Gildani,  in  his  D^C\  om.  1)"^. 

178,  13  cantsuiiraland  C^  cuui  intcrprefe,  eontguaralan(d)  7)C"  d  sic  fcrc  Gildnni 
rcliqui.  canturguoralen  HK. 

I7'.l,  14  ut  insulas  ad  quas  uenerant  absquo  habitatore  rclinquerent]  7)i  cuni 
nwHorihus,  scd  Gildano  alio  mdlo,  ut  insulas  de  (juibus  uenenint  absque 
liabitatore  relinquerent  C^T)^,  ut  insulas  quas  liubitai'oiit  reliiuiuercnt  Gildani 
pleriqiie,  inJiis  6''.-  hctioncs  duas  quas  dinsirnasta  nppirit  D^  d  C  Gildanac 
sunt  amhae,  quam  reposuif  C^D^  venit  cx  conicctnra,  sed  Nennii  magis  quam 
horiim  lihrarii.  interpjrefatio  deficit. 
181,3  adipisci  venit]  pleriqiie,  in  his  D'^  (C^  deficit  in  litura),   quesiturus    (quesi- 

tus  P)  perrexit  PD^C-.     lectio  lUraquc  Gildana  cst. 
182,  11  posf  matrem  ins.  sciscitabantur  7)  solns. 
182,  19  et  eum  insinuaverunt  regij  lihri  rrliqui,  quem  iusinuauerunt  regi  eum  |)uerum 

sic  inueniri  D^C^  ex  Nennio  puto. 
187,  15  manebunt]  meliores,  in  his  D-C',  metabunt  D'  cuni  Gildano  Q,  mutabunt 

C^  cuni  Gildano  P. 
191,  15  reges  britannicae  gentis]  nieliores,  in  his  Crildani  QD,  regiones  britannicae 

gentis  P,  regiones  britanniae  C. 
193,  2  seg.  pro  filius,  q^iod  hahent  HK,  map  7)'C  cum  Gildano  P,   inde  7)^  duohus 

locis  cum   Gildano  Q. 

195,  11  Amatheam  regem  in   propinquo   habitantem]  Amatheo  rege  in  propinquo 

habitantem  D^   cuni   Gildano  Q,    ad  Amatheum   regem   in  propinquo   habi- 

tantem  7>^C'. 

p.  210  seq.  civitates  XXVIII  in  D  hic  illic  emendatius  leguntur  quam  stint  in  Gildanis 

PQ,   ut   quarfa  antiquiorihus  Ligualid  hic  est  Lualid,  sed  defieiunt  n.   14.  16 

et  quaedam  transpositae  sunt ;  contra  in  C  2»'oxime  accedunf  ad  P,  uf  quarta 

ihi  est  Luadiit  ut  in  P  ct  ex])letae  sunt  ordinataeque  sic  ut  in  P. 

Primum  apparet  utrumque  iibrum  7>'^  et  C  in  plerisque  ita  consentipe,  ut  non  tam 

duos  testes  habeamus  quam  idem  testimonium  bis  relatum ;  scilicet  librarius  qui  codieem  D 

emendavit  item  videtur  scripsisse  alterum  C.      carere  autem  possumus   neutro;   nam  7)'^ 

eo  nomine  praestat,   quod   a  textu  mere  Gildano,  qui  est  7)\  additamenta,  quae  sola 

utilitatem   habent,   faciUus    et    eertius   separantur:  C  ut    textum    habet    contaminatum, 

ita  plura  servavit  in />'■*  praeterita,    ut    carmina   duo   Nenniana,    150,  17    emendationem 

ex   Nennio   sumptam,    alia.    —    Codices   diasceuasta  adhibuit    tres,    Gildanos    duos    et 

Nennianum.     ex  Gildanis  alter   est    ipse  D^    prope    accedens    ad  P,    alter   similis   fuit 

nostri  Q:   multae   enim    lectiones   inveniuntur  tam  iu  7)'-  quam  iu  C  et  C^  sine  dubio 

Gildanae  et  a  7)'  diversae.     at   his    reiectis   complura   restant   sine   dubio   ad  Nennium 

revocanda   cum   collato    interprete   tum   libris   melioribus  HKMN.     trium  testimoniorum 

luculentum  exemplum  proponit  locus   150,  17.     et   ne    credas   Nennium    post  tempus  a 

diasceuasta  adsumptum  esse,   158,  8  codex  C  lectiones  proponit  Gildanam  et  Nennianam 

in   ipso    textu    iuxta    positas.       probabiUter    igitur    ad    Nennium    rcvocabimus    quidquid 

habent  7)^C  a   famiha  Gildana  alienum:  ita  et  genealogiarum   locos   duos   norunt  teste 

interprete   a   Nennio    excerptos   et    in   numero   interpolato   170,  7    cum   interprete   con- 

sentiunt  et  omnino  passim  ad  eam  recensionem  se  applicant.    adiiibuisse  scriptorem  D''C 

eum  librum  non  Hibernica,  sed  Latina  hngua  scriptum  et  versione  Hibernica  pleniorem 

in   propatulo   est.     at   quid   habuerit   Nennius  si   quaeris,    cavc   fidas   silentio    librorum 

illorum,   cum   praesertim   ordinatio    libclli  diversa  verbaque  passim  mutata  iustam  com- 

parationem  vix  adiniscrint. 

Ex  Nennio  Latino  quae  servarunt  Hbri  D-C  cum  non  sint  niulta,  praetcrea  reieimur 
ad  interpretationem  Hibernicam.     sed  eius  testimonium  eo  implicatur,  qUod  siculii  iiitcr- 

16» 


140  HISTORTA  liRTTTONVM 

pres  ii  textu  Latino  vetustiore  recedit  mutando  omittendo  addendo,  quaeritur,  utrum 
cum  Nennio  nobis  ros  sit  an  cum  Gilla  Ooomgin.  ct  ab  hoc  non  pauca  praeterita  esse 
apud  Nennium  invonta,  corto  documento  ostendit  praefatio  breviata,  itaque  quae  aliis 
locis  apud  interpretem  deficiunt,  nequaquam  Nennio  abiudicanda  erunt.  mutata  autem 
et  addita  cum  saepc  certa  ratione  definiri  nequoat  utrum  ad  Nennium  redeant  an  ad 
Gillam,  nos  rem  ita  tractabimus,  ut  Nennii  rcconsionem  potissinuun  persequamur  non 
obliti  partes  quoque  iu  ea  re  esse  posse  Gillae. 

Codicem  a  Nonnio  adiiibitum  esse  ordinis  primi  vel  inde  colligitur,  quod  ex 
genoalogiis  in  eo  ordino  solo  servatis  (supra  p.  134  c.  5.  7),  ut  modo  vidimus, 
unum  locum  interpolavit,  duos  alios  excerpsit,  reliquis,  ut  ait  ipse,  spretis  propter 
exignam  utilitatem.  annales  Cambriae  (c.  6)  num  in  eo  fuerint,  nescimus;  reliqua 
opuscula,  quae  supra  p.  134  enumeravimus  (1.  2.  3.  4.  8.  9),  Nennius  et  invenit 
in  eo  et  eodem  ordine  retinuit;  exordium  quoque  de  sex  aetatibus,  quod  est  m  H, 
abest  a  K,  quamquam  Gilla  omisit,  Nennium  liabuisse  ostendunt  leetiones  adnotatio- 
nesque  servatae  in  libris  CT).  civitates  et  mirabilia  extremo  loco  se  scripsisse  ipse 
Nennius  ait  (ad  genealogias  p.  207)  itaque  quod  in  versione  illae  reperiuntur  insertae 
historiae,  venit  a  Gilla.  exemplum  adhibitum  a  Nennio,  qui  scripsit  c.  a.  800,  quam- 
quam  aetate  aliquantum  praecedit  prirai  ordinis  libros  hodie  superstites,  tamen  quae 
in  reliquiis  nostris  Nennianis  supersunt,  utilitatem  propriam  nullam  liabent;  equidem  certe 
praeter  locos  duos,  qui  etiam  coniectura  sanari  potuerunt,  148,  3  inis  Guetth  cor- 
rectum  in  insxJn  Giicitli  cum  Carnutino  et  comma  p.  190,  16  suo  loco  restitutum  cum 
Marco,  nullum  inveni,  cui  Nennius  iustam  medelam  afferat.  quid  quod  exemplum  quod 
habuit  propius  quam  ad  optimum  ex  nostris  //  aecessisse  videtur  ad  nostrum  K,  nam 
p.  186,  8  pro  nrcijiii  tntani  legit  arccin  tiiam  errore  huic  libro  ex  nostris  proprio.  con- 
sentaneum  est  Gildanos  passim  a  Nenniana  lectione  superari  ad  meliores  se  applicante  cum 
in  veris  (ut  p.  164,  17)  tum  in  erroribus  minutis,  ut  p.  160,  5  Bunjandus  est  apud  inter- 
pretem  ut  in  HK:  neque  tamen  desunt  errores  ei  cum  Gildanis  communes.  ita  p.  168,  10 
numerus  episcoporum  concilii  Constantinopolitani,  qui  in  HK  est  CCCXVIII  errore  orto 
ex  numero  celebratissimo  episcoporum  Nicaenorum,  cum  verus  sit  CL,  tam  apud  inter- 
pretem  quam  in  Gildanis  est  CCCL  ortus  scilicet  ex  emendatione  recte  facta,  male  intellecta. 
179,  23,  ubi  pro  eo,  quod  in  HK  est  mare  Frcncssicum ,  tam  in  Gildanis  quam  apud 
intcrpretem  substituitur  mnre  Kresicutn  deficientibus  Marcianis,  magis  id  crediderim  profi- 
cisci  ex  interpolationc  quam  ex  archetypo.  itaque  textus  Nennianus  medium  locum 
tenet  inter  Anonymum  et  Gildam  Marciano  fere  aequiparandus.  —  Eo  quoque  nomine 
recte  coraponentur  Nenniani  libri  et  Marciani,  quod  utriusque  ordinis  librarii  principes 
narrationis  inconcinnitate  ct  infantia  sermonis  iure  offensi  libellum  non  tam  descripse- 
runt  quara  instauraverunt,  quo  in  negotio  Nonnius  ita  versatus  est,  ut  })er  totum  liliolluni 
narratio  non  sino  aliqua  artc  expleta  et  emendata  recte  decurrat.  ita  cuni  libellus  duos 
gentis  Brittonum  principes  memoret,  alterum  Brutum  consulem  E.omanum  in  ipso  prin- 
cipio,  alterum  deductum  ex  laterculo  Germanico  Brittonem  Hossitionis  filium  Alani  nepo- 
tem  ex  posteris  Noae  c.  17,  Nennius  utriquo  locum  dedit,  ut  dari  debuit,  in  ipso  prin- 
cipio ,  deinde  post  descriptam  insulam  stemraata  duo  posuit,  primum  Noachicum,  deindo 
llomanum.  itcm  cum  ad  vividam  de  caede  Brittonum  per  Horsam  et  Hengistum  nar- 
rationem  (p.  189)  explicandam  uon  satis  quadrct  quera  antiquus  posuit  rcgis  Brittonum 
intcrprcs  nude,  Nennius :  nmi  crat,  incjuit,  Suxonica  linijun  apud  ullum  c  Ilrifonihus  nisi 
apud  ilhim  tmum  virum.  itom  vetustus  compilator  ad  vcrba  p.  158,  13  Romani  monarchiam 
totius  mtmili  ohtiniurunt  cwm  aXiQmi^  non  paucis  intorpositis  redeat  denmm  p.  162,  1  sic: 
ct  rrdcnni  nunc  nd  id ,  dc  ijuii  dii/iTssus  sum:  Jiomani  autcm,  dum  accijirrcnt  dnminium 
fotius  mundi  cet.,  rccognitor  mediis  aut  transpositis  aut  sublatis  naiTationem  uno  tenore 
continuavif.      similii(M'    malo    divisnm   iiariMtionem    de  Maxirao    p.  KWi.  17.     16S,  3    recte 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNIT.  14] 

coniunxit  emendavitque  tradita  p.  ir)7,  12  ct  onminn  in  (jnavis  fere  pagina  libolli.  di'nion- 
stravit  rem  roctc  Zimmer  p.  ;<3,  non  rccto  indc  collegit  ordinem  moliorom  tompore  esse 
priorem.  attamen  ut  fit,  ut  corrigendo  pleraquo  emendata  sunt,  ita  quaodam  corrupta. 
fabula  do  Bruto  patris  interfectore  p.  150.  \:>'2  male  intorrumpitur  in  toxtu  Nenniano 
stommato  intcrposito.  narratio  do  valio  Scvcri  p.  1G5  Nonnius  barbaro  scriptore  parum 
intellocto  ita  cxplovit,  ut  Sevorum  scribat  valla  fecissc  duo,  altorum  contra  Pictos,  altorum 
contra  Scottos  et  Pictos.  vere  in  secundo  de  vallo  Pii  eum  cogitavisse  ostendit  appellatio 
quam  ei  tribuit  ducta  a  vico  prope  Falkirk.  traditae  narrationis  hiatus  corruptelasque 
diasceuasta  hic  illic  evitavit  et  celavit  sollerter  magis  quam  honesto.  in  vetusto  laterculo 
Gormanico  (p.  159)  cum  Neguo  Alani  filius  filios  habeat  tros,  ab  his  descendant  populi 
quattuor,  apparet  excidisse  nomcn  quarti  filii  principis  Turingorum,  sod  adsunt  hi  apud 
plerosquo  facti  Taringi :  apud  interpretem  tani  Turingos  quam  Taringos  frustra  quaores. 
Ambrosius  Gildanus  quem  locum  tenuerit,  barbarus  auctor  non  prodit;  Neimium  ubi 
evolvimus  p.  171,  4,  fuit  rex  Francorum  ct  Britonum  Aremoricarum ,  certe  explicite. 
Guorthemir  secunduni  narrationem  p.  187  quattuor  bella  gessit,  sed  non  enumorantur 
nisi  primum  secuudum  tertium ;  interpres  quartum  ita  explevit,  ut  locuni  belli  secundi  ad 
Episford  inde  ablatum  seorsum  numeret.  eiusdem  generis  sunt  anni  regni  passim  temere 
adiecti,  ut  p.  153,  S  Fauno  et  Latino,  p.  153,  23  Bruto.  narratio  p.  149.  150  de  Aenea 
eiusquo  fihis  Ascanio  et  Silvio  et  nepoto  Bruto  apud  auctorom  antiquum  pertiu-bata 
est  tota  non  tam  eo,  quod  conditorem  Albae  fecit  pro  Ascanio  ipsum  Aenoam  (id  quod 
ad  Hierouymum  onmino  emendarunt  tam  interpres  quam  Gildani  et  Marciani),  quam 
quod  Brutum  tam  Ascanii  quam  Silvii  filium  facit,  neque  iusta  modela  ei  apphcabitur 
nisi  altero  utro  horuni  expulso.  id  quomodo  Nennius  tomptavorit  nequo  tamon  perfecerit, 
cum  Albae  conditoro  narrationem  fraudare  nollot,  ex  ipso  perspicies.  abundant  denique 
interpolationes  exornantes  magis  quam  narrantes,  ut  148,  5  lacus  additi  Britanniae  laudi- 
bus;  150,  17  fdiiis  luorfis  mutatus  in  vir  fortis-.  152,29  sagitta  feriens  non  virum, 
sed  tempora  viri;  175,  II  numerus  combustorum  hominum  adiectus:  178,  2  addita  vasa 
aurea   ot  argentea;   JSO,  19  numerus  magorum.  , 

Haec  ut  sine  libro  emendari  addive  potuerunt,  ita  alia  sumpta  ex  auctoribus  ad- 
sunt  in  interpretatione  Hibernica,  cum  deficiant  in  recensione  vetusta,  in  hac  editione 
expressa  litteris  cursivis.  de  his  maxime  quaeritur ,  utrum  Nennius  ea  inseruerit  an 
Gilla  eius  interpres.  res  ut  incerta  est,  ita  mihi  aliter  atque  visura  est  Zimmero  si 
non  omnia  eerte  pleraque  ad  libros  mutata  additavo  videntur  ad  Nennium  revocanda 
esse.  stemma  Aeueadum  sumptum  ex  Vergilianis  adsumptis  recognitionibus  Clemontiuis 
p.  151  cum  habeamus  etiam  Latino'),  adiectum  est  sine  dubio  ante  Gillam.  et 
additum  esse  ait  Nennius  ipse  negans  id  in  aliquo  volnminc  Brittanniae  reperiri ,  sed 
fuisse  in  scriptionc  mentis  scrijitoris,  negans  item  illos  auctoros,  scilicet  scholia  recogni- 
tionesque,  a  se  ipso  inspectos  esse.  cum  adscribat  sive  Nennius  sive  Gilla  (haec  enim  ex 
Latinis  non  afferuntur):  hoc  modo  scnior  noster  nobifis.  id  est  Guanuch,  gcncalogiam  Brito- 
num  c.t;  chronicis  Romanorum  collcgit,  adnotarunt  periti  (Zimmer  p.  250)  intellegi  librum 
Cuanach,  id  est  annales  deductos  ad  a.  certe  628  a  Cuano  quodani  Hibernico  erudito 
apud  vetustioros  eius  regionis  auctores  aliquoties  adlegatos,  hodic  deperditos.  —  lii 
roliquis  locis  cum  reliquiac  Latinae  deficiant,  ahquod  adiumentum  affert,  quod  in  prae- 
fationo  Latine  servata  Ncnnius  scribit  libollum  se  coacervavisse  tam  de  amiaJihus  Tlo- 
nianorum  quam  dc  cronicis  .  .  .  Hieronymi  Euschii,  Isidori,  Prospcri  et  de  anmihlins 
Scottorum  Saxonumque  et  ex  traditione  veterum  nostrorum.    ea  verba  cum   ad  universam 

')  In  Latinis  quamquam  deficiunt  genenitiuucs  iiitcrpusltae  inter  lovom  ct  Cliani  Noae  filiuni ,  iiiliilo 
niinus  et  ipsa  ettecta  sunt  cx  (Inabiis  iian-ationiljiis  coMinnctis.  iicc  niagis  ad  rcin  liicit  quod  imrrationem 
altor.im  Neniiius  lortiissc  snnipsit  cx  Kiiliiio  per  comineutariuin  Hiberiiicum  de  sex  iietatibns  eo  qiii  c.xtat 
vetustiorem,  quac  csl  opinio  Zinimeri   p.  20. 


^42  HISTORIA  BRITTONVM  CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 

liistoriam  pertinere  videantur,  quae  in  ea  Nennius  repperit  ut  annales  Bomanorum  et 
traditmifs  rrfirum  ei  suppeditare  pntuorunt  (v.  p.  1  Ki),  ita  quamquam  compilator  usus 
est  llieronymo  et  Prospero  ct  Isidoro,  id  ipsuni  agnitum  esse  a  diasceuasta  parum 
verisimile  est;  quapropter  probabilius  nomina  liaec  trahemus  ad  Nennii  additamenta,  et 
vere  aliquatenus   iis    respondent. 

ex  Hieronymo  Eusebio  sumpti  sunt  Italiae  reges  153,4  regesque  Albani  153,  15. 
codicem  Nennius  adhibuit  habentem  adnotationem  dePharaone  Cenchre  (v.  p.  157), 
eam  enim  vix  sumpsit  ex  Gregorio  Turonensi. 
ad  Prosperum  quem  referas  un^m  solum  locum  apud  Nennium  inveni,  uimirum  quod 
p.  172,  1  annum  post  passionem  CCCXLVII,  quem  verisimile  est  in  codice  suo 
Nennium  invenisse  sic  ut  legitur  in  IIK:  reynante  Grafiano  sccundn  Equuntio,  ad- 
hibito  Prospero  c.  1150  (vol.  1  p.  459):  CCCXLVII  Gratiano  III  ct  Equitio 
emendavit  sic :  Grafianus  et  Aequitius  in  regno  Bmnanorum  cet.  veram  lectionera 
cum  Equitio  servavit  unus  codex  Carnutinus  (p.  135). 
ex  Isidori  originibus  loeum  1 68,  6  Nennius  emendavit  formatum  in  recensione  antiqua 

ad  eiusdem  auctoris  chronica. 
annales  Scottorum   Saxonumque    intelleguntur   sine    dubio    chronica  Pictorum,    quae 
supra  p.  132  vidimus  reperiri  inter  Nenniana  partim  historiae  Britannorum  inserta, 
partim   ei  subiuncta.      ea    cum   finiant  in   rege    eo,  sub   quo  scripsit  Gilla,  pars 
extrema  huius  est:  neque  tamen  quicquam  impedit,  quominus  anteriora  Nennius 
historiae  inseruerit. 
Haec  cum  satis  certa  sint,  de  aliis  utrius  sint  dubito.    ad  traditionem  veterum  nostro- 
rum,,  modo  haec  scribens  de  suis  quoque  additamentis  Nennius  eogitarit,  trahi  poterunt 
loci  148,  10.     154,  29seq.     156,1.8.     158,1.     165,7.    169,23.     177,7.    178,17.      quis- 
quis  scripsit  utrum  a  libris  scriptis  pendeat   an   ex  popularibus  fabellis,   non   meum  est 
diiudicare.     narrationes  si  sunt   Nennianae ,    quamquam  similibus   vetustiore   recensione 
comprehensis    aetate    cedunt,    et  ipsae    nequaquam    spernendae    erunt    utpote  sive   ex 
libris  deperditis  sive  ex  ore  hominum  litteris  consignatae  saeculo  octavo  extremo. 

Restant  ex  Bedae  historia  ecclesiastica  gentis  Anglorum  excerpta  alia  ipsi  historiae 
inserta,  sciHcet  loci  hi:  Albion  147,  14  —  Cassivellaunus  p.  164,  8  —  p.  164,  13  in 
narratione  de  rege  Lucio  papa  Eu(c)aristus  mutatus  in  Eleutherium  —  p.  165,  12 
Karitius  imperator  mutatus  in  Carausium  —  p.  165,  16  Allectus  additus  —  166,  2 
Helena  mater  Constantini :  alia,  ut  supra  (p.  1 32)  monuimus,  historiae  subiuncta.  haec 
quamquam  per  se  tam  Nennius  addere  potuit  quam  Gilla,  illi  opinioni  obstat,  quod 
praefatio  Nenniana  Bedam  non  nominat. 

Orthographicorum  in  liistoria  hac  vix  operae  pretium  est  meminisse.  codex  optimus 
Harleianus  ut  antiqua  quaedam  retinet  (quattuor  —  miUa),  ita  pleraque  eius  aetatis 
vitia  in  hoc  quoque  libro  inveniuntur :  e  pro  ac  passim,  raro  ae  pro  c  —  ch  pro 
h  in  michi,  nichil  —  ci  pro  fi  —  /'  pro  y  —  p  male  inserta  in  dampnare. 

Saxonicum  ^  pro  un  uno  loco  171,  12  in  \ ocahulo  Folcuiuild  libri  meliores  aut  scr- 
varunt  aut  cum  p  permutarunt.     de  codice  N  vide  supra  p.  120. 


NENNIVS 

Eulogium  brevissi- 
muni  Brittanniae 
insulae,  quod  Ncn- 
nius  Elvodugi  dis- 
s   cipulus  congregavit. 
Ego  Nennius  El- 
Yodugi    discipulus 
aliqua  excei-pta  scri- 
bere    curavi,    quae 
10  hebitudo  gontis  Bri- 
tanniae  deiecerat, 
quia     nullani    peri- 

tiam    habuerunt 
neque    ullani    com- 
15    memorationem    in 
libris  posuerunt  doc- 
tores    illius    insulae 
Britanniae.      ego 
autem    coacervavi 
2u  omne    quod    inveni 
tam   de    annalibus 
Romanorum     quam 
•de    cronicis   sancto- 
runi  patrum,  id  est 
25  Hieronymi  Eusebii, 
Isidori,   Prosperi  et 
de   annalibus  Scot- 
torum  Saxonumque 
et  ex  traditione  ve- 
30    terum    nostrorum. 
quod  multi  doctores 
atque    librarii    scri- 
bere   temptaverunt, 
nescio    quo    pacto 
35     difficilius   reUque- 
runt,    an    propter 

DEXTR. :  imcr.  iiicipit  eulogium  1).  Ii.  i.  q-  iieimius  (niunius  t")  e.  discipulus  (om.  6)  congregavit 
C*D-(;,  incipit  apologia  neinnii  britonum  liistori..giafi  incipit  historia  (mut.  in  historica)  ortografm  mundi 
manu  ponteriore  in  marrfine  C"  similiterqiw  incipit  apologia  ueuiiii  l.ritonum  historiografi  gentis  l)rit..num  L 
6/7  eluodugi]  saiicti  elbodi  L  24  id  est  .  .  .  26  prosperi  om.  L  (cf.  p.  125)  27  annalibus]  scriptis  L 

28  saxonumque]  auglorumque  L 

')  'Poteat  item  verti  liber  Britannicus'.     Zimmer. 


NENNIVS 
INTEKFEETATVS. 


LIBER 
BRITANNIAE  ' ). 

Ego  Nennius  EI- 

vodugi  discipulus 
aliqua  excerpta  scri- 
bere  curavi.  quia 
hobetudo  gontis  Bri- 
tanniae  antiquitates 
et  origines  primo- 
rum  hominum  ob- 
livioni  dedit  neque 
in  scriptis  librisquc 
commemoratae 

sunt.  ego  autem 
coacervavi  antiqui- 
tates,  quas  inveni  in 
annalibus  Romano- 
rum ,  de  chronicis 
sanctorum  patrum, 
id  est  Isidori,  Hiero- 
nymi  Eusebii,  in  an- 
nalibus    Saxonum 

Scottorumque    et 
quas  inveni  ex  tra- 

ditione    veterum 
nosti'orum. 


144  HISTORIA  BRITTONVM 


NENNIVS  (CW^GL). 

mortalitates    fre- 

quentissimas    vel 

clades     creberrimas 

bellorum.     rogo,  ut 

5  omnis  leetor ,  qui 
legerit  Imnc  librum, 
det  veniam  mihi,  qui 
ausus  sum  post  tan- 
tos  haec  tanta  scri- 

10  bere  quasi  garrula 
avis  vel  quasi  qui- 
dam  invalidus  ar- 
biter.  cedo  illi,  qui 
plus  noverit  in  ista 

16   peritia    satis    quam 


3  crebeirimas]  frequentissimas  (t  7,8  qui  ausus]  edd.,  quia  cuius  libri  15  satis]  libri,  delent 

mamis  secunda  cod.   Lond.   reij.  13  B  VII  et  edd.  mbscr.   explicit   eulugium  C-VG,   exiilicit  apologia 


geutis  britonum  L 


NENNIVS  (C-'L). 
Adiutor  Benignus  Caris  Doctor 
Effabihs  Fonis 

yit  .i.  SLimuoli 

Gaudium  Honoris  Isti 

Katholica  Lege  Magni 
Nos  Omnes  Precamur:  Qui 

Ros  Sit  Tutus  Vtatur 

.1.  Beulan 

Xfe  tribuisti  patri     Samuelem 
laeta  matre 

-i.  mator  .i.  Satiiuel 

Ymnizat  haec  sempcr  tibi 

longaevus  Bcn  servus  tui 
Zona  indue  salutis  istum 

phiribus  annis 

carmini  praescribit :  versus  Neunii  (uennini  L*)  ad 
Samuelem  filium  magistri  sui  Beulani  presbitori  viri 
religiosi,  aJ  quem  historiam  illam  scripserat  L 
17  caris]  C^L,  carus  C",  claris  Outschmid  19  ante 
sit  videtiir  lef/i  littera  g  addita  fortasse  jrrojyter  or- 
dinem  alphabeticum.  23   beulan   C,    beulani  L 

"ib   hymnizat  CL  27  post   salutis    ins.   tis  CL^, 

delevit  L^ 

Pornifer  qui  digitis  scripsit  ex 

ordine  trinis 
Incolumis  obtahnis  sitque 

omnibus  membris 

carmini  praescribit  versus  einstlem  Nennii  L  29  for- 
nifer  CL,  fonifer  (cf.  fonis  i\  1)  (rutschmid. 

Eu  vocatur  Bcu  notis  htteris 
nominis  quini. 

33  en  jiriores  contra  libros,  sed  fortasse  revte. 
34  q\iinis  Qutschmid. 


I.   DE  SEX  AETATIBVS  MVNDI. 


1  A    principio    mundi    usque    ad    diluvium 

anni  nCCXLII. 
a  diluvio  usque  ad  Abraham  anni 

DCCCCXLII. 
ab  Abraham  usque  ad  Moysen  anni  DCXL. 
a  Moyse  usquc  ad  David  anni  D. 


2  a  David  usque  Nabuchodonosor  anni  sunt 

DLXVIIII. 
ab  Adam  usque   transmigrationcm  Baby- 
loniae   anni   suut  imDCCCLXXVIIIL 

3  a   transmigratione   Babyloniae    usque    ad 

Christum  DLXVI. 


ab  Adam  vcro  usque  ad  passioncm  Christi 
anni  sunt  VCCXXVIII. 


is  4  a    passione     autem 
Christi    peracti 

sunt    anni 
DCCLXXXXVI 
(sic  CWHPQ). 


a    passione     autem 
Christi    peracti        20 

sunt  anni 
DCCCLXXIX 
(sicD^^G,  DCC.CVIC2, 
DCCCi). 


Ab    Adam    usquc;    ad    diluvium    anni     . 

nxLii. 

a  diluvio  usque  ad  Habraham  anni 

DCCCCXLII. 

ab  Habraham  usque  ad  Moyscn  auni  DC. 

a  Moyse  usque  ad  Salomonem  et  priniam 

aedificationem  templi  anni 

CCCCLXXXVIII. 


a    Salomone    usque    transmigrationem 
templi,  quac  sub  Dario  rege  Persarum 
facta  est,  anni  DXII  computantur. 

porro  a  Dario  usque  ad  praedicationem 
domini  nostri  lesu  Christi  et  usque  ad 
XV  annum  imperatoris  Tiberii  explen- 
tur  anni  DXLVIII. 

Ita  simul  fiunt  ab  Adam  usquc  ad  predi- 
cationem   Christi    et    XV    annum    epi- 
romani    imperii    imperatoris    Tiberii 
VCCXXVIII. 

a    passione    Christi    peracti    sunt    anni 
DCCCCXLVI. 


M 


CDQHLPQ  et  ad  v.  S  Z 

praescripta  vide  p.  113.     SIN. :  jiraescr.  incipit  ccmputus  H        sex  om.  CDGZ  1  post  niundi  ins. 

c.ipitulum  i  G  2  anni]  auni  sunt  CD-GL  3  anni)  auni  sunt  CD^^GL  4  dccc.xlii  Q  5  anni] 

annis  Z,  a.  sunt  CGL,  suut  a.  D"-      dcxl]  dcxlii  Z  6  moysen  Z       anni  dj  d  anni  CLP,  d  Z,  anni  sunt  d  G 

7  a]  HZ,  et  a  CDGLPQ  usque]  usque  ad  GPQZ         nabugodouor  DG,  nabugonosor  Q,  uabochodonosor  Z 

anni  om.  Z  sunt  om.  CWPQZ  8  dlxuiiii]  dcxluiiii  Z,    dlxxix  D^G ,    inc.  D'  post  8  »1«.  alia 

coniputacio  CD,  aliter  L  9  adam]  a.  igitur  Q,  a.  itaque  DG       usque]  usque  ad  CDGLPQ         9;10  baby- 

lonis  C^  10  sunt]  computantur  CD^GLPQ        dccc]    quingenti   trecenti  H,    dcc  CV6LPQ         Ixxuiiii] 

C^D^HLPQ,  Ixxxix  C-  (x  add.  et  rursus  erasa)  D-G:  requiritur  «»mer»s  IIUDCLXX  sectmdnm  Hieromjmum, 
qui  a  traimniffratione  Bahijloniae  sire  Darii  a.  J,  Abrahae  1476  ad  passionem  a.  Abr.  2044  aniws  numeral 
.56.'(,  ab  Adam  ad  passionem  sic  ut  /lic  a.  52-28  U  a]  et  a  CGLPQ  babilonis  CLP  12  dlxui] 

dlxiii  CLP,  anni  dlxiii  Q,  dlxiii  colliguntur  DG  13  christi]  domini  nostri  iesu  cbristi  CDG/J',  domini  Q 

iiii  ...  _       , 

14  anni  suut  uccxxuiii]  a.  s.  uccuiii  PQ,  s.  a.  uccxx  D'G,  a.  s.  (a.  s.  add.  C)  dcc.uui  C,  a.  s.  ucc  L, 
inc.D^  18  dcclxxxx  (nonagenti  corr.  in  nonaginta //)  ui]  pleriqtte,    ctiam  t"   cl  D':  pru    796    expectes 

798,  nam  71)8  +  33  =  831;  etiam  alteri  computationi  ex  hac  fortasse  ita  effecta,  ut  adderentur  anni  81 
(831  -f  81  =  912J,  subesse  videtufr  idem  numerics  (798  -f  33  -f-  67  =  912) 

DEXTR. :  inscriptio  nulln  in  M  5  rcquiritur  M  pro  \)C  8  requiritur  LXXXIIII  i»-o  LXXXVIII 

17  cf.  p.  14!)  adn.:  Brutus  consul  luit  in  Koma  epiromanus. 


CHBONICA   ni. 


19 


146 


HISTORIA  BEITTONVM 


ab  incarnatione 
autem   eius    auni 
suntDCCCXXXr. 


ab  incarnatione 
autem  eius  anni 
sunt  DCCCCXII 
[sic  D^^G),  usque 
ad  XXX  annum 
Anaaurauht (ana- 
rauht  CCr^,  ana- 
rauth  L^,  anau- 
rauht  (t^,  ena- 
rauth  L^)  regis 
Moniae  (mone  L), 
id  est  Mon,  qui 
regit  modo  reg- 
num  Wenedotiae 
(uuenedocie  CL) 
regionis ,  id  est 
Guernet  (suernet 
DG ;  corr.  Guened 
Zimmer  p.  43): 
fiunt  igitur  anni 
ab  exordio  mundi 
usque    in   annum 

praeseuteui 
VICVIII 1). 


ab    incarnatione    autem    eius    sunt    anni 

DCCCCLXXVI. 
et  V  annus  Eadmundi  regis  Anglorum. 


CD^LEPQ  D^O  ei  inde  ab  usque  C^D^^G^^L  M 

')  Annus  mundi  5228  si  est  passionis  1,  iucarnationis  1  esl  mundi  5196,  incarnationis  912  mundi  6107. 

5  Prima  igitur  aetas  mimdi  ab  Adam  usque  ad  Noe. 
5  secimda  a  Noe  usque  ad  Abrahara. 

tertia  ab  Abraham  usque  ad  David. 
G  quarta  a  David  usque  ad  Danihelem. 

quinta  a  Daniele  usque  ad  lohannem  Baptistam. 

sexta  a  lohanne  usque  ad  iudicium,  in  quo  dominus  noster  lesus  Christus  veniet  iudi- 
10       care  vivos  ac  mortuos  et  seculum  per  ignem. 

CDaELMPQZ 

SIN. :  3  sunt  om.  D^Q       dcccxxxi]  sic  plerique,  etiam  CD\  dcccxxxii  7/         anteipraem.  item  muudi 
etas  CD6        ig.  aet.  m.]  a.  m.  Z,  m.  a.  CDGLPQ  5  usque  om.  Z        liabraliam  M  6  ab  abraham 

um.  Z  7  quarta]  MQZ,  quarta  aetas  CIILP,    q.  autera  aetas  DG  8  quiuta]  q.  aetas  H  a  dani- 

liele]  a  danielem  Z,  ad  dauielem  U^,  om.  M       usque  om.  Z       iohanue  Z       baptistam  om.  Z  9  sexta]  s. 

quoque  Q       iohaune]  i.  baptista  DOPQ       in  quo  (qua  Z)  .  .  .  9/10  iudicare  C'  (super  quando  scr.  uel  in  quo) 
IIMZ,  quando  veniet  iudicare  doniinus  noster  (d.  n.  i.  Q)  C^DOPQ,  quando  u.  d.  i.  chr.  iud.  L  10  ao]  et 

DGLPQ        et]  ac  CDG 

DEXTR. :  3  angelorum  i)/» 


11.  HISTORIA  BRITTONVM. 


niSTOBIA  BlilTTONVM. 

Brittannia  insula 


NENNIVS 


NENNIVS 
INTEBPRETATVS. 


Brittannie  insule 

(igitur  Ij)    experi- 

mentum  iuxta  tra- 

ditionem   veterum 

5     explicare    curabo. 

Brittannia  iusula  a 

Brittone    (britone 

CL)  filio  Isioconis, 

qui  fuit  filius  Alani 

10  de  genere  laphedi 
(iaphed  L)  dicta  est 
vel  ut  alii  dicunt 


Britannia  insula 
a  Britone  filio  Isoco- 
nis  dicta  cst  vel  ut 
alii  dicunt 


a  quodam  Bruto  consule  Romano 
dicta').  haec  consurgit  ab  Africo  boreali 
ad  occidentem  versus:  DCCC  iu  longitu- 

5  dine  milium,  CC  in  latitudine  spatium 
habet^).  in  ea  sunt  viginti  octo  civitates 
et  innumerabilia  promontoria  cum  in- 
numeris  castellis-')  ex  hipidibus  et  Latere 
fabricatis  et  in  ea  habitant  quattuor  gentes 

10   Scotti  Picti  Saxones  atque  Brittones. 


CDGHKLMNPQZ  et  codices  1—11 


a  quodam  Bruto   primo  consule  Roraano. 
Alhion  autem  fuit  prinium  nomen  insulae 

15  Biitanniae^).     octingentorum  miHum  pas- 

suum  in  longitudine,    ducentorum   milium 

passuum    in    latitudine    spatium    habet. 

in    ea    sunt    XXVIII   praecipuae    civi- 

tates    quarum    nomina  haec    sunt:    [vide 

20  infra  c.  66^].  sunt  niultae  in  ea  civitates 
praeter  lias,  innumerabiles  arces  et  castella 
aedificata.  in  insula  Britannia  habitant 
quattuor  gentes,  Scotti  et  Picti  et  Bri- 
tones  et  Saxones. 


-  SIN.:  praescr.  de  quadam  peritia  a  britania  insule  Z;  propter  CD^^GL  vide  praef.  1  brittannia  S 

(constanter)  K  (fere  conslanter)  D  (constanter)  M^  (hoc  loco),  brittania  M^,  bryttannia  rel  bryttania  deinceps  M 
]>assim ,  britaiiia  vel  britaunia  Z  insula]  igitur  insula  C.   7.  8.  10,  ergo  insula  5  3  dicta]  UKZ  1.  2, 

(licta  est  C-l/iV,  uocatur  plerique  consurgit]  HKMKZ  1.  2,  auteni  surgit  plerique,  autem  insula  surgit  DG, 
autem  insula  .i.  britaunia  surgit -i  ab  africo]  7iJ/iV  1.  2,  ab  infranco  .?,  ad  aflVicnni -//,  ab  af(f)rica  plerirpie, 
ab  aufrica  G  boreali]  KMN  1.  3,  boriali  H,  lioreali  Z,  brumali  plerique,  brumali  id  cst  bieniali  siue  boreali 
ortu  DG  4  ad  om.  Z  ab  occidente  9  uersus]  HKZ  1.  2,  uersa  MN,  uergeus  plerique  dccc]  dcccc  Z 
longo  Z  5  rail.  cc  in  lat.  o»i.  N         in  lat.  sp.  liabet]  HKMNZ  1.  2,  (et  ins.  Q)  in  latitudine  (in  lat 

om.  D',  in  longitudine  G,  in  ins.  P)  porrigit  (porrigens  DGP^  5.  6.  7.  S.  10,  porrig  seq.  spatio  vacno  11) 
spatium  plerique  G  in]  ct  in  3IN  xxuiii  ciu.]  plerique  cum  Gilda,  ciu.  xxuiii  Q  4,  xxxiil  ciuitates  (quae 
deinde  enumerantur,  ride  infra  c.  6(><^)  MX  7/8  cum  innumeris  (innumerabilibus  MN  8)  ...  9  fabricatis 

om.  9  8  lap.  et  latere]  HKZ  1.  2,  lap.  et  lateribus  plerique,  latere  et  lap.  MN        '.»  fabricatis  etj  HKMN 

1.  2,  fabricati  sunt  Z,  fabricatis  plerique  babitant]  HKMNZ  1.  2,  prius  habitabant  plerique  quattuor] 

tres  N  10  saxones  atque  (om.  Z)  brittones]  atque  saxones  et  br.  DGPQ  3.  5.  6.  8.  9.  11,  saxones  et  br. 

4.  7.  10,  saxones  et  antiqui  brittones  MN 

')  Hieronymus  a.  Abr.  1507:  Romae  post  cxactos  reges  primum  consules  a  Bruto  esse  coeperunt.  — 
Scripserunt  auctores  fscr.  enim  loco  II)  a  Dardauo  emanasse  principinm  (dardauuni  principi.)  emanasse  loco  I) 
Britonum:  pater  fuit  Troii :  Troius  pater  Priami  et  Anchise:  Ancbises  pater  Euee:  Encas  pater  Ascanii  ins. 
hoc    loco    et  denuo  p.  149,  .5  (cf.  ibi  adn.  1)  cod.   Canlabriij.  Mm  V29  (nobis  4).  ')  Gildas  c.  .3:   Brittannia 

insula  .  .  .  ab  Africo  boriali  propensius  tensa  axi,  DCCC  in  longo  milium,  CC  in  lato  spatium  .  .  .  tenens. 
')   Gildas  l.  c:  bis  dcnis  bisque  quaternis    civitatibus   ac  uonuullis  castellis.  *)  Deda   h.  eccl.  1,  1   (ex 

Plinii  n.  h.  4,  16,  102):  Brittania  oceani  insula,  cui  quondam  Albiou  nomcu  fuit. 

19* 


148  HISTORIA  BRITTONVM 

HISTOBIA  BBITTONVM.  NENNIVS  INTERPRETATVS. 

8        Tres  magnas   insulas   habet,    quarum  Insula  Gueith   a  meridio   contra   Bri- 

una  vero'it  contra  Armoricas ')  et  vocatur  tanniam  (sita  est),  Eubonia  id  est  Manau 

insula  Gueitli :  secunda  sita  ost  in  umbiHco  ab  occidente  inter  eam  et  Hiberniam,  in- 

maris  inter  Hiberniam   et  Brittanniam  et  sulae  Orcades  a  septentrione  contra  eam. 

i  vocatur  nomen  eius  Eubonia,  id  est 
Manau^):  alia  sita  est  in  extremo  limite 
orbis  Brittanniae  ultra  Pictos  et  vocatur 
Orc.  sic  in  proverbio  antiquo  dicitur, 
quando    de   iudicibus    vel   regibus   sermo 

10  fit:  'iudicavit  Brittanniam  cum  tribus  in- 

'sulis'. 
;)        Sunt  in  ea  multa  flumina,  quae  con-       :■         Sunt  in  ea  hinumcrabiks  lacm.     duo 
fluunt  ad  omnes  partes,  id  est  ad  orien-  flumina  praecipua  in  ea,   Tamesis  et  Sa- 

tem,    ad   occidentem,    ad    meridiem,    ad  brina,  super  quae  naves  et  rates  insulae 

li  septentrionem ,    sed    tamen    duo    flumina  Britanniae  cum  divitiis  totius  insulae  ve- 

praeclariora  ceteris  fluminibus  Tamesis  ac  himtur.     Britones  olim  totam  insulam  im- 

Sabrinae  quasi  duo  brachia  Britanniae,  per  w  pleverunt  a  mari  Icht  usque  ad  mare 
quae  olim  rates  vehebantur  ad  portandas  Orcadum. 

divitias  pro  causa  negotiationis.    Brittones 

2u  olim  implentes  eam  a^)  mari  usque  ad 
mare  *)  iudicaverunt. 

CDGEKLMNPQZ  et  codices  1.   2.  3.  4  (ad  c.  8).     5  (ad  c.  S).     6-10. 

SIN.:  1  tresl  et  tres  N        magnas  om.  Z        liabent  N  2  una]  una  australis  MN        contra]  0-C 

(«c  solet  notari  id  est)  Z  armonicas  6"-H,  gentes  armoricas  D^G,  gentes  armonicas  C*.  7,  gentes  armoricas 
i.    ultramarinos    britones  L  et   uocatur    om.  K  1.  2  3  insula]  MNZ  cum    interprete ,   inis  ITKPQ, 

om.  CDGL  gueitli]  guerth  M,  wiht  CP  3.  4.  5.   8.  9,  witli  DGLQ  6,  wyth  7,  wych  10  sita  est]  con- 

sita  Z        umbiculo  i/*.  2  4  intra  9  4/5  et  uocatur  nomen  eius]  HKZ  1.  2,  uocatui-que  n.  e.  (n.  e. 

om.  4)  plerique,  et  nominatur  MN  5  euonia  ^,  fubonia  G  5.  6,  feubonia  S:  corruptum  sine  duhio  ex  forma 
Latina  Jlonapia,  fortasse  per  Orosianam  librorum  deteriorum  Euania  {suprascr.  in  cod.  Rehdigerano  uel  euonia) 

id  est]  HKZ  1.  2,   lis  N,   uel  M,   om.  reliqui  6  manau]  maunu  Z,   manay  CDGLP  3.  5.  6.  7.  8.  10, 

manai  Q,  menay  4,  man  9  alia  sita]  tertia  sita  CD^GLPZ  3.  4,  tertia  MN  extremo]  extrerao  (-ma  M^) 
boreali  MN        limite]  Umide  G,  om.  Q  7  orbris  Q        pictus  Z  8  orc]  SK  2,   orch  31 N  1,   orca  Z, 

orcania  C  [suprascr.  orc  id  ost  orcades  insula  id  est  sub  arco  posita)  D  (suprascr.  orcades  insule)  GP  3, 
orcauia  insula  {in  mary.  orcade  .  .  .  id  est  sub  a.  .  .  .)  L,  orkaneia  8,  orkanie  6.  7.  10,  orkaniae  5,  orcanie  Q  9, 
orcanei  4  sic  (ut  ins.  Z,  enim  ins.  DG  5.  6.  7.  8.  10)  in  prouerbio  antiquo  (prouerbiis  antiquorum  Z)  dic. 
(d.  a.  MN 10)  om.  9  9  quando  .  .  .  ftt  om.  Z        uel]  et  MN  10  10  fit]  plerique,  sit  G,  fuit  HK  1.  2 

iudicauit]  BKMN  1.  2,  iadicaliit  plerigue,  regnauit  Z      britania  ^       cum  om.  D'  5.  6.  7'.  6'.  10  12  multa 

fl.]  fl.  raulta  MN,  flumina  {om.  multa)  K  2.  3        quae  ...  15  sed  om.  9  13  ad]  per  Z        partes]  partes 

oius  MN  ad  or.  ad  occ.  ad  mer.  (et  ins.  P  10)  ad  (et  CL,  et  ad  10)  septentrionem  (septeutrionalem  7)]  ad 
or.  ad  occ.  ad  aquilouem  ad  meridiem  Z,  ad  or.  et  occ.  (et  occ.  om.  N)  ad  mer.  et  sept.  MN  15  sed  t.  d.  (d. 

t.  9)  flumina  {om.  9j]  CHKLPQ  1.  2.  6.  8.  9.  10,  sed  tanien  duo  sunt  fluminia  Z,  suut  t.  d.  fl.  DGMN 
16  ceteris  fluminibus  {om.  S)]   cetis   fl.  aliis  .2?  ta.meiisis  D^GMNZ  7.  10,    thamensis  6,   taniisia  CX^^Z/P  3 

ac]   et  DGMNqZ  6.   7.  S.  9  17  sabrinae]   sabrina  il/y,    sabernia  ^V,    sauerna  C7;>P  3.  S,    seuernia  i 

quasi  duo  ...  149,3   inuenij   naui  9  brachia]  HKMNZ  1.  2.  4.  5,    brachiatoria   reliqui,    brachitoria  Z/ 

18  quaui  H,  quem  Z  rate  M  ad  portaudas]  apportandas  Q,  ad  deportandas  (-tantes  C»)  CDGLMNP 

3.  6.  8  19  pro  om.  CIKILPQZ  3.  6.  7.  8.  10        negotiatinis  P,   negociorum  Z  20  olim   implentes 

eam]  olisti  impleuerunt  britaniam  Z,  autem  (om.  N)  olim  impleueruut  eam  et  3IN,  eiiim  iam  olim  impleue- 
ruut  eam  et  DGPQ  3.  G.  7.  S.  10  a  mari  (mare  2^')  u.  ad  m.  iud.  {om.  Z)]  iud.  a  uiari  usque  ad  mare  C 
(,ad  maro  om.  Cj  DULPQ  3.  6.  7.  8.  10 

')  id  ost  ultramarinos  Britones  ins.  C'"L.  "■)  quam  Britones  insulam  Gueid  vel  Ciuith  (uocant  ins. 

.Slevenson  cuntra  lihros),  quod  Latine  divorcium  dici  potest  ins.  C^^L.  ^)  Gildas  c.  3:  IJrittanuia  insula  .  .  .  . 
duorum  ostiis  nobilium  fluminum  Thamesis  ac  Sabrinae  veluti  brachiis,  per  quae  eidem  olim  transmarinae  de- 
liciae  ratibus  vehebantur,  aliorumque  miuorum  meliorata.  ■*)  id  est  a  Totenes  usque  ad  Catenes  add.  C"» 

manu  recenti. 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 


1451 


HI8T0BIA  BEITTONVM. 

10  Si  quis  scirc  voluerit,  quo  tomporo 
post  diluviuni  liabitata  est  liaec  insula, 
hoc  experimcntum  bifaiie  inveni. 


NENNIVS  INTERPItETATVS. 


Post  diluvium  orbis  a  filiis  Noe  in  tres^/pmw. 
partes    divisua  est,    id    cst    Europam    et 
Africam   ct  Asiam:    Sem  in  Asia,  Cham 
in    Africa,    laphet    in    Europa.      primus 

5  liomo  venit  ad  Europam  de  genere  lapiict 
Alanus  cum  tribus  filiis  suis,  id  est  Isa- 
con,  Armenon  et  Negua.  Isacon  habuit 
fihos  quattuor:  Francum,  Romanum,  Bri- 
tum,  Albanum.     Armenon   autem   habuit 

10  quinque  filios:  Gotum,  Uilegotum,  Cebo- 
tum,  Burgandum,  Longobardum.  tres  fue- 
runt  filii  Neguae:  Uandalus,  Saxo,  Boa- 


rus. 


Saxone    filio   Neguae    orti    sunt 


In    annalibus    autem  Romanorum    sic 

5  scriptum  est').  Aeneas  post  Troianum  bel- 

lum  cum  Ascauio  filio  suo  venit  ad  Italiam 


Saxones.     Britus  autem ,  a  quo  Britones,  c/.  p.  i«o,  h. 

is  ipse  fihus  Isiconis,  fihi  Alani,  filii  Fethuir, 
fihi  Ogaman,  fihi  Tai,  filu  Boidb,  fihi 
Semoib,  fihi  Athacht,  fihi  Aoth,  filh  Abair, 
fihi  Roa,  fihi  Asra,  fihi  lobath,  fihi  loran, 
fihi  laphet,  fihi  Noe.     hoc  modo  traditur 

20  in  veteribus  historiis  Britonum. 

In  annalibus  autem  Romanoruni  nar- 
ratur:  Aeneas  filius  Anchisae  post  cap- 
tam  Troiam  ad  Itaham  venit  et  accepit 


CDGHKLMNPQ  et  codices  1—3.  6—10  (non  habet  Z) 

SIN.:  2  haec   insiila]   ante  hab.  est  G,  om.  C^D'PQ  3.  6.  8.  10  .*?  bifariara  6.  7.   W,   bifaria  />' 

4  autem  ronianorum]  hebreorum  9        sic  om.  MN  5  aeneas]  a.  igitur  MN        scriptus  1        traianum  M 

6  ascanio  (ascauo  MN)  i.  suo]  a.  id  est  iulo  (iulio  7.  10)  6.  7.  10,  a.  f.  s.  id  est  iulo  S  ad  it.  uenit  1, 
uenit  in  it.  9 

')  inierponunt  hoc  loco  quae  sequuntur  MNZ  (et  8):  (de  genelogia  britonum  de  origine  britonum 
praem.Z):  De  Romanis  vero  (om.  Z)  et  Graeeis  trahunt  ethimologi.im ,  id  est  de  matre  Lavina  (labina /f 
semper)  tilia  Latini  regis  Italiae  et  patrc  (progenie  MN)  Silvi  Aeneae  (siluianiae  Z ,  siluani  MN)  filii  Inahi 
(enachi  Z)  filii  Dardani.  idem  (f!  Z)  Dardanus  filius  Saturni  regis  (rex  Z)  Grecorum  (gothorum  Z)  perrexit 
ad  partem  Asiae  et  Trous  filius  Dardani  (tr.  f.  d.  Z,  ille  M,  illic  N)  aedificavit  urbem  Troie  (troic  N).  (Dar- 
danus  pater  Troi  ins.  MN).  Trous  (troius  MN)  pater  Priami  et  Ancliisae,  Ancliises  pater  Eneae  (anenee  Z), 
Eneas  pater  Ascani  (astani  Z)  et  Silvii  (silluii  Z).  Silvius  filius  Aeneae  et  Lavinae  filiae  Latini  (om.  MN)  regis 
Italiae.  et  de  stirpe  (stripe  Z)  Siluii  (silluii  Z,  om.  MN)  filii  Aeneae  et  Lavinae  (ex  labina  Z)  orti  sunt 
Remus  et  Romulus  et  Brutus  (et  br.  om.  MN),  tres  (duo  MN)  jfilii  reginae  sanctimonialis  Keae  (sancti- 
monialis  pro/;'mi  reae  .2,  reae  suprascr.  id  est  iliae  J/,  ilie  reaeiV),  qui  feceruut  Komam.  Brutus  consul 
fuit  in  Roma  epiromanus  (sic  MNZ;  cf.  p.  14.5  col.  2  v.  17118),  quando  expugnavit  Ilispaniam  ac  detraxit  cam 
{om.  Z)  m  servitutem  R(mie  [c/.  Sieronymus  Ahr.  1875  mb  ruhrica  Romanorum  consulum :  Brutus  Hiberiam 
usque  ad  oceanum  subigit.]  et  postea  tenuit  Hryttauiam  insulam ,  quam  habitabant  (habitant  Z)  Bryttones 
(britones  Z),  Komanorum  (om.  Z)  filii  (filius  illi  Z)  olim  (olli  Z)  Silvio  l'osthumo  orti  (om.  Z).  ideo  (ido  J/») 
dicitur  Posthumus,  quia  (qui  i^)  post  mortem  Aeueae  patris  eius  natus  est.  et  fuit  niatcr  eius  Lavina  super 
claudestina  quaudo  preguans  erat  (quando  fuit  pr.  et  Z).  ideo  Silvius  dictus  est,  quia  in  silva  natus  est  (et 
im.  Z),  ideo  Silvei  («c  Z,  siluatici  M,  saluatici  A')  dicti  suut  Romani  reges  (reg.  rom.  Z) ,  et  Bryttoncs,  qui 
(quia  Z)  de  eo  nati  sunt.  sed  a  Bruto  Bryttones  (britones  Z)  et  de  Bruti  stirpe  (stripe  bruti  Z)  surrexorunt.  — 
Additamenta  diversa  inserunt  codices  quidam  deteriores,  ut  Cantabrlgiensis  Mm.  5.  29  id  ipnim  quod  supra 
rettulimus  ad  p.  147  nol.  1  praemittens  scriptum  cst  ab  auctoribus;  ilem  aliud  Ilotomagensis  incipiem:  sic 
ordinatur  genealogia  Eueae  et  Priami  qui  expuguatur  in  Troia,  Jinieiis  filii  Satunii ,  filii  Coclii,  qiwd  in  adn. 
ad  h.  t.  edidit  Petrie. 


150                                                      HISTORIA  BRITTONVM 

HISTORIA  BBITTONVM.  NENNIVS  INTEEPBETATVS. 

et  supcrato  Turno  accepit  Laviniam  filiani  Laviniam,   filiam   Latini.   filii  Fauni,    filii 

Latini  filii  Fauni,  filii  Pici,  filii  Saturni  in  Pici,  filii  Saturni  in  coniugium.     superato 

coniugium    et    post   mortem   Latini  reg-  Tunio  Aeneas   post  mortem  Latini  regis 

num  obtinuit  Komanorum  vel  Latinorum.  obtinuit  regnum  Latinorum  et  condita  est 

5  Aeneas  autem  Albara  condidit   et  postea  5  ab  Ascanio  filio  Aeneae  urbs  Alba  longa 

uxorem  duxit  et  peperit  ei  filium  nomine  et  uxorem  duxit  et  peperit  ei  filium  no- 

Silvium  ').    Silvius  autem  duxit  uxorem  et  mine  Silvium.  Silvius  deinde  duxit  uxorem 

gravida    fuit    et    nuntiatum    est   Aeneae,  et  gravida  fuit  et  nuntiatum   est  Ascanio 

quod  nurus  sua  gravida  esset  et  misit  ad  quod  uxor  filii  sui  gravida  esset  et  misit 

10  Ascanium  filium  suum,  ut  mitteret  maguni  lu  nuntios  ad  filium  suum,  ut  mitteret  magum 

suum  ad  considerandam  uxorem,   ut  ex-  suum   ad  considerandam  uxorem,  ut  ex- 

ploraret  quid  haberet  in  utero,  si  mascu-  ploraret   utrum  filium   an  filiam  haberet. 

lum  vel  feminam.     et  magus  consideravit  magus  ivit  et  reversus  dixit  ad  Ascanium, 

uxorem    et    reversus   est.      propter   hanc  quod   filium    haberet  in  utero   mulier    et 

15  vaticinationem  niagus  occisus  est  ab  As-  15   dixit:'  vir    forfis   erit   et   occidet   patrem 

canio,  quia  dixit  Ascanio,  quod  masculum  suum    et:  matrem    suam    et   erit    exosus 

haberet  in  utero   nuilier  et  filius  mortis  omnibus   hominibus.      in    nativitate    eius 

erit,  quia  occidet  patrem  suum  et  matrem  luater  mortua  est.     nominatus   est  Britus 

suam   et  erit   exosus  omnibus  hominibus.  et  postea  uutritus  est. 

20  sic  evenit :  in  nativitate  illius  mulier  mor- 
tua  est  et  nutritus  est  filius  et  vocatum 
est  nomen  eius  Bruto. 


CDQEKLMNPQ  et  codices  1—3.  6—10  {non  hahet  Z) 

SIN. :  1  accepit  om.  MN  lauiuam  NQ  8.  9,  labiuam  M  2  latiui]  S,  latiui  su^irascr.  regis  D,  latini 
regis  O^D-OL  S,  latiui  regis  italiae  3IN  filii  fauni  .  .  .  in  couiugium  om.  9  pici]  piri  8,  pisci  CL^  in 
coniugium  post  regis  italiae  MN  8  3/4  regnum]  aeneas  regnum  MN  8  4  romanorum]  itaUe  9        uel 

latiuorum]  HK  1.  2,  om.  rcliqui  5  aeueas]  HK  1.  2,  ascanius  reliqui  cum  interprete:  de  perturbata  nar- 

ratione  diximus   p.  140  autem]   a.   aeueae   filius  9  et  postea  ...  7  siluium]    quae   nunc   est  roma  9 

6  dux.  ux.  6.  7.  10        et]  quae  P  ei]   labiua  (lauiuia  N  8)  aeneae  MN  8  7  saluium  N         siluius] 

ascanius  MN  718  et  grauida  fuit]  quae  concipieus  (accipiens  N)  grauida  facta  est  MN  8  8  nunciatia- 

tum  P        aeneae]  ascauio  3-  et  sic  interpres  9  uurus  sua  gr.  esset]  gr.  ess.  n.  s.  Q,  uurus  sua  gr.  erat 

(et  ins.  N)  pregnans  MN  S  9/10  ad  ascanium  ...  11  suum]  et  misit  magum  9  ad  om.  Q  10  ascanium] 
siluium  3^,  delevit  interpres       filium  om.  3      ut  mitteret  om.  N  11  uxorem]  u.  suam  MN  8  11/12  ut 

exploraret]  HKMN  2.  8,  u  expl.  1,  et  expl.  reliqtd  12  hab.  iu  ut.]  EKMN  1.  2,  in  ut.  hab.  reliqui  si 
om.  MN8  13  ct  magus]  EK  1.  2,   et  uenit  magus  et  {ovi.  M)  reliqui  13/14  considerauit  uxorem] 

ux.  cons.  N  8,  cons.  mulierem  CDOLPQ  3.  6.  7.  9.  10  14  et  reuersus  est  {om.  3.  9)  om.  MN  14/16  propter 
h.  u.  magus  o.  est  {om.  2)  ab  asc.  quia  dixit]  dixitque  CDOLPQ  3'.  6.  7.  10,  et  dixit  MN  8,  dixit  3'-.  9 
15/16   ascanio]    a.   aeneae  filio  CDGL31NPQ  3K  6.  7.  8,    siluio   ascanii  (?)   filio  3-,    om.  9  17  in  utero 

mulier]  uxor  eius  (eius  filii  O,  om.  (?)  iu  utero  CDQLPQ  3.  6.  7.  10,  in  utero  [om.  mul.)  9  et  filius  mortis 
crit]  EKNQ  1.  2,  et  fatus  (facuudus  7.  10,  factus  8)  mortis  (eius  ins.  7)  erit  (erat  9)  Z>'  4.  5.  6.  7.  8.  9.  10, 
et  fatus  mortis  eius  (eius  mortis  C")  esset  C^D-QP  3,  vir  fortis  erit  interpres ,  et  fatus  (factus  /,',  faetus  £^) 
eius  crit  fortis  C-L,  et  fatus  (sic  D,  fatuus  suprascr.  uel  fatus  P)  inquit  illiu.s  erit  fortis  {sic  D,  forte  suprascr. 
vel  fortis  P)  epitome  codd.  DP  fsuj>ra  p.  123  sub  11),  dejicit  M,  uhi  iam  inter  mulicr  ct  propter  lei/itur  in 
litura  scriptum  manu  posteriore :    et  filius  esset  omnium   hytalorum  fortissimus   amabilis  (vide  supra  p.  137) 

18  quia  occidet  (occideret /i»  C.  7.  10,  occidit  D',  occidet  inquit  CD^OL  3)  patrem  suum  (om.  CD0LPQ3.  6. 
7.  9.  10)  et  matrem   suam  {om.  8)   et   erit   exosus]    sic   lihri,   etiamN,  fuitque  sine  duhio  in  M  (vide  supra) 

19  honiinibus]  geutibus  y  20  2'ost  sic  ins.  propter  hauc  {om.  N)  uaticinationem  (uaticionem  K)  occisus 
est  m.agus  ab  eis  (ascanio  MN  8)  et  {om.  MN  8)  CDGLMNFQ  3.  >!.  7.  8.  9.  10  in]  ut  iu  CDOLQ  3  (ut 
vid.)  8,  ut  quia  in  0.  7.  10,  uam  iu  P,  quod  in  9  illius]  ipsius  Q,  inc.  P'  mulier]  mateV  M''  20/21  mortua 
eBt)  est  ni.  DP  3.  6.  7.  9.  10,  esset  m.  Q  21  et  uocatum]  uocatumque  CDGLMNPQ  3.  6.  7.  8.  9.  10 
22  britto  CLEM'^  3,  brito  (suprascr.  uel  brutus)  DO,  brutus  Q 

')  Eieront/mus  Abr.  838  seq.:  Latinis  .  .  .  post  tertium  anuum  captivitatis  Troiae  .  .  .  reguavit  Aeueas 
.  .  .  antc  Acneam  lauus  Saturnus  Picus  Faunus  Latinus  in  Italia  regnaverunt  .  .  .  Ascauius  Aeneae  filius  Albam 
urbem    condidit  .  .  .   Ascanius  .  .  .  Silvium  rostumum   fratrem   suum  Aeneae  ex  Lavinia  filiuni  .  .  .  educavit. 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 


151 


NENNIVS 

(C^TfH?"  ct  om. 

prim  is  posfrcmisqtic  L). 


NENNIVS 
INTKnVRETATVS. 


30 


Ilacc  est  genea- 

logia  istius  Briti 
(bruti  G)  exosi  nun- 
quam  ad  senos  [sic] 
id  est  Britones  ducti 
quandoque  volebant 
Scotti  (scocti  C)  ne- 

scientes  originis 
(origenes  C)  sui  ad 
istiim  domari  (Jiinc 
incipit  L).  Britus 
(brutus  G,  brito  L) 
vero  fuit  filius  Silvii 
f.  Aschanii  f.  Enee 

(f.  ebnee  f.  asa- 
chanii  Cf)  f.  Anchise 
f.  Capen  f.  Asaraci 
(asarici  G)  f.  Tros  f. 
Erectonii  (erictonii 
CL)  f.  Dardani  filii 
lupiter  (iouis  C^L) 
de  genere  Cam  (g. 
cain  DGL,  cain  g. 
C)  fiUi  maledicti 
videntis     et    riden- 

tis    patrem    Noe. 
Tros  (quos  G)  vero 
duos    filios    habuit 
Hihum    Asaracum- 
que.     Hilius  coudi- 

dit  Hihum  civita- 

tem,  id  est  Troiam 

primo ,    genuitque 

(que  om.  G)  Lame- 

don    (sic  Z)',    lami- 

don  CD'^L,    laime- 

don   G).      ipsc    est 

pater  Priami.    Asa- 

racus  autem  genuit 

Capen.      ipse    est 

pater  Ancliise.    An- 

chises  genuit  Ene- 

am.      ipse   Eneas 


Britus  vero  filius 
Silvii,  fihi  Ascanii, 
filii  Aeneae,  fihi  An- 
chisae,  filii  Capen, 
fihi  Assaraci,  fihi 
Tros,  fihi  Erech- 
tonii,  fihi  Dardani, 
fihi  lovis,  filii  Sa- 
turni,  fihi  Celi,  fihi 
Tchuris'),  fihi  Zo- 
rastres ,  filu  Mes- 
ram  ^),  filii  Cham, 
fihi  maledicti  riden- 
tis     patrem '),     filii 

Noc.  >    Tros    fihus 
Erechtonii  duos  ha- 
buit   filios   Ihum  et 

Assaracum.  Ilius 
condidit  Ilium,  id  cst 
Troiam ,  fuit  filius 
eius  Lamidon  pater 
Priami.  Assaracus 
autem  patcr  Capen 
fuit,  Capen  pater 
Anchisac,  Anchiscs 
pater  Aencac,  Ae- 
neas  pater  Ascanii, 
qui  ipsc  avus  Brito- 
nis  cxosi. 


')  'Saec  effeci  ex  Hibernico  mic  Polloir'  Zimmer.  -)  Clemeniis  ficticii  recognitiones  a  Btifino  Latine 

versac  4,  27:  Cham  .  .  cuidara  ex  filiis  suis,  qui  Mosraim  appellabatur,  a  quo  Aegyptiorum  et  IJahyloniorum 
et  Persarum  ducitur  genus,  .  .  .  magicae  artis  tradidit  disciplinam:  liuuc  gentes  quae  tunc  crant  Zoroastrem 
iippellaverunt.  ')  'filii  maledicti  ridentis  patrera  codices  duo  habent  Latine\    Zimmer. 


152 


HISTORIA  BRITTONVM 


HISTOBIA  BEITT0NV3I. 


NENNirS 
(CBKiL). 


NENNIVS 
INTERFRETATVS. 


pater  Aschanii  (as- 
canii  CGL:  desmit 
L) ').  sic  inveni,  ut 
tibi,  Samuel,  id  est 

5  infans  magistri  mei, 

id  est  Beulani  pres- 

byteri,  in  ista  pagina 

scripsi.     set  haec 

genealogia    non 

10     scripta    in    aliquo 
(aUqua  (?)  volumine 
Britanniae ,    set    in 

scriptione   mentis 
scriptoris  (scriptorit 

15   G)  fuit. 


Post  multum  intervallum  iuxta  vati- 
cinationem  magi,  dum  ipse  ludebat  cum 
aliis,  ictu  sagittae  occidit  patrem  suum 
non  de  industria,   sed  casu.     et  expulsus 

5  est  ab  Italia  et  arminilis  fuit  et  venit  ad 
insulas  maris  Tyrreni  et  expulsus  est  a 
Graecis  causa  occisionis  Turni,  quem  Ae- 
neas  occiderat,  et  pervenit  ad  Gallos 
usque    et   ibi  condidit   civitatem  Turono- 

10  rum,  quae  vocatur  Turnis.  et  postea 
ad  istam  pervenit  insulam,  quae  a  nomine 
suo  accepit  nomen,  id  est  Brittanniam  et 
implevit  eam  cum  suo  genere  et  habitavit 


hoc  modo  senior 
noster  nobiUs,  id 
est  Guanach,  genea- 
logiam  Britonum  ex 
chronicis  Romano- 
rum  coUegit. 


Post  multos  annos  postea  iuxta  vati- 
cinationem  magi  accidit,  ut  Britus  coram 
rege  patre  sagittaret  et  sagitta  eius  cavi- 
tatem   temporis   regis   percussit  et  occidit 

20  statim  regem,  id  est  patrem  suum.  et  ex- 
pulsus  est  deinde  ab  Italia  ad  insulas 
niaris  Tyrreni  et  Graeci  expeUunt  eum 
ab  insuUs  causa  occisionis  Turni,  quem 
Aeneas  occiderat.     deinde  venit  ad  Fran- 

55  cos  et  civitas  Torinis  ab  eo  condita  est. 
et  postea  venit  ad  insulam  Britanniam  et 
occupavit  regnum  eitis  et  insula  ex  eo 
nominata   est   et  implevit  eam    cum   suo 


0D6LBKMNPQ  et  codices  1—3.  6—10  (non  habet  Z) 

SIN. :     1  iniiltum]  ni.  enim  CVGLFQ,  m.  uero  3IN  6".   7.    S.  10  interuallum]    i.    temporia  C-DOL 

2  ludebat]  luderet  CDOLMNPQ  3.  6.  7.  8.  9.  10  3  aliis]  iiueris  3IN  ictu  (inopino  ictu  C^L)  .  .  . 

4  non  de  (om.  Q)  ind.  sed  (de  Ins.  6)  casu]  sic  libri,  etiam  N  et  olim  stne  dubio  M,  ubi  iam  leyuntur  scripta 
in  litura   vianu  posteriore  haec:    oranes   superabat   ut   omnium   dorainus   uideretur  4  et]   propter    hanc 

causara  CDOLPQ  3.    6.    7.  8.  9.  10,    et    per    lioo  iV,    idcirco    autem    inuidia  Jf^,    inc.  M^  5   arminilis] 

CD^LHP  3.  9,  arminiis  Z)',  annilis  KM  1,  armimilis  (vel  arimiuilis)  6,  armimillis  Q,  arraillis  2,  ariminis  6.  7.  8. 
10,  armigcrjV:  ab  italia  et  arminilis  fuit  corruptmn  esse  e.c  ab  Italiae  terrainis  coniecit  Gutschmid,  a  Ronianis 
fugit  Hireclijeld  uenit]  peruenit  MN  5/6  ad  insulas]  in  insulis  Q^  G  terreni  H3I,    tirreni  N 

6/7  a  graecis]  inde  MN  7  causa]  pro  causa  CDGLPQ  3.  6.  7.  8.  9.  10  occasionis  H^  8  occidit  MN 
9  usque  ad  g.  CLMNP  3.  6.  7.  10  9/10  turonorura  (turonum  Q,  torronorum  J/A^ )  quae  (quo  10)  uocatur] 

turonoruin  et  voojiuit  eam  a  nomine  cuiusdam  militis  sui  qui  (quae  O')  uocatur  CL  10  turnis]  turnus  C^X, 
turnip  C^DOPQ  3.  6.  7.  8.  9.  10        postea]  poste  9  11  ad  i.  p.  insulam  (insulum  il/a)]  p.  ad  i.  ins.  1, 

ad   ist.  uenit  ins.  CDOLP  3.  6.  7.  8.  9.  10,  uenit  ad  ist.   ins.  Q  12  suo  nom.  CDOLPQ  3.  6.  7.  8.  9.  10 

noni.  acc.  MN  brittannia  CLMNPQ  9  12  13  et  imiil.  eain  cum  suo   genere  (sua  gente  CDOLPQ 

3.  6.  7.  8.  9.  10)  ct  liabitauit  (hahitabant  8)  ibi  (in  ea  M)  ab  i.  autem  (quidem  6.  7.  10,  si  quidem  CDOLPQ 
3.  8.  9)   die  (tempore  CDOLMPQ  3.  6.  7.  8.  9.  10)  li.  est  {om.  i»)  om.  N 

')  Deprompta  sunt  haec  potissimum  ex  scholiis  Veryiliains  Philargyrii  ad  (leortj.  3,  35  (similiter  Serviana 
ad  Aen.  8,  130):  ex  love  et  Electra  Atlantis  filia  nascitur  Dardanus,  ex  qiio  Erichthonius ,  ciiius  Troius, 
cuius  Assaracus,  cuius  Laomedon  et  Capyis  et  Laoinedontis  Priamus  .  .  .  Oapyis  Ancliises,  cuius  Aeneas. 
llum,  Ilii  coiiditorem  eadem  sclwlia  memorant  ad  Aen.  1,  267.  2,  166;  Assaraci  fratrem  eum  fidsse ,  id  quod 
Oraeci  auctoieajx^riter  tradiuU,  aut  ejjectum  est  ex  loco  Vergiliano  6,  1150  aut  adhibitus  Dictys  bell.  Troi.  4,  22- 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 


153 


11  Aoneas  auteiii  regnavit  tribus  annis 
apud  Latinos  ').     Ascanius  regnavit  annis 

s  XXXVIP).  post  quem  Silvius  Aeneae 
filius  regnavit  annis  XII,  Postumus  annis 
triginta  novem,  a  quo  Albanorum  reges 
Silvii  appellati  suut  ■'), 


HISTORIA  imiTTONVM.  NENNIVS  INTIJRPHETATVS. 

ibi.     ab  illo  auteiu  di.-  babitata  cst  Brit-  gcncre.      hoc    cst    initiuin    inhabitationis 

tannia  usquo  iii  lii.dioiiuini  dicui.  eius  secundum  Romanos. 

T>c  rcgilms  Romanorum. 
lanus  rex  Hesperiorum  est  primus  rex 
5  qui  apud  Romanos  rcgnavit:  ex  co  mcnsis 
lanuaritts  nommatur.  deinde  regnavit  Sa- 
turnus,  deinde  hqypiter,  deinde  Dardanus 
fdius  lovis,  Picus  fiUus  lovis,  dcimle  Fau- 
nus  annis  XX,  Latinus  eius  filius  an- 
10  nis  L  5). 

Aeneas  tribus  annis,  Ascanius  XXXIIII, 
Silvius  annis  XII,  donec  filius  Britiis  cum 
occidit.  Silvius  nomen  oraniuni  rcgum 
ex  eo 

16  usque  ad  Romtdum,  qui  filius  Reae  Silviae, 
filiae  Numitoris,  filii  Proci  Silvii,  filii 
Aventini  Silvii,  filii  Arcmidi  Silvii,  filii 
Agri])pac  Silvii,  filii  Tiberii  Silvii,  filii 
Alhani  Silvli,  filii  Ascani  Silvii,  filii 
20  Postumii  Silvii^): 

hic  et  Britus    fratres    fuerunt,    ambo 

filii  Ascanii,  filii  Aeneac.    Postumius  rcg- 

navit  apud  Romanos  XXXIX  annis.  Britus 

rcgnavit  in  Britannia  XXX  annis,  Postu- 

25  mius  frater  eius  regnavit   aipud  Romanos 

ut  diximus,  Heli  sacerdos  iudicabat  apud 

CDGHKL31NPQ  et  9  qiiando  ...  13  regnavit  apnd  Latinos  loco  diverso  (cf.  ji.  134)  Z 

SIN.:  '2  fost  dieni    rubricam   de   regno  Enee  (et  ins.  C)  Asclianii    (et  ins.  C)  Silvii  (et  ins.  C)  Hriti  et 

Postumi  ins.  C^DG         3  tr.  ann.  regn.  N         4  regnauit]  autem  N,  om.  CDGLVQ  3.  (i.  7.  S.  'J.  10       annis 

om.  (J  6  5  xxxuii]  xxxiii  MK        post  quem  (quam  li)  silu.  aen.  fil.   (en.  fil.  silu.   7.  10,  silu.  fil.  eius  Q, 

aen.  fil.  om.  MN)  regnauit  annis  xii]  et  postumium  fratrem  suum  reliquid  Iieredem  :i:  comma  regnauit  annis 

XII   insertiim  est,  ut  aliquatenns  narratio  constaret,  stemmate  scilicet  supposito  Jioc:  Aeneas 

G   post(Ii)umus    (postuniius  //,    postumius   regnauit   3)    annis    (autem  DG)    xxxuiiii    Asoauius     Silvius 

ante  cuiusP  8  apn.  (apnallati  6-')  sunt]  sunt    appellati  CLPQ  'J  9  frater  ,,     "'  K'  .,.~ 

"        ''  '  '  "  .     .  rostumus     liritto 

nepos 3         britto]  CHQ 3,  briti>  D  (siqterscr.  Inutus)  GL,  bruto  reliqui  9, 10  quando 

(uero  ins.  MX)  regnabat  britto  (brifo  Z,  bruto  KMN)]  q.  brito  regu.  L,  om.  CDGPQ  3.  6.  7.  8.  'J.  10        10  iu 

br.  om.  G  Iieli]  qua  tempestate  h.  DG  7.  S'.  10,    quo  tempore  Ii.  6.  8-,  tunc  h.  C-L  11  in  israhel] 

KMNZ,  israhel  J3,  israhelem  CDQLPt}  3.  6.  7.  'J.  10,  ierlm  S      testamenti]  doinini  CDGLPQ  3.  6.  7.  8.  9.  10 

geni 
12  poss.  ab  aligenis /?,  ab  aligenigenis  poss.  J/  postumus  ...  13  regn.abat  om.8  postunius]  postumius 

J/P,  postunius  3,  superscr.  uel  siluius  J/A'  13  frater  eius]  autem  fr.  eius  J/A",    nt  di.ximus  C'/J'/\'  3.  6. 

7.  9.  10,   uero  frater  eius  ut  diximus  C-D^GL        regn.  ap.  lat.  Z        (losl  regnabat  rubricam  de  peritia  scot- 

torum,  id  est  quo  tempore  tenuerunt  hyberiu'am  ins.  C^D-G 

')  Hieronymus  cltr.  a.  Abr.  838:    Latinis  .  .  .   regnavit    Aene.-is  annis    tribus.  '-)  J/ieronymus  l.  c. 

842:  Ascanius  a.  XX.\\'I1I.  ')  J/ieroni/mus  l.  c.  880:    Silvius  Aenoae  filius  a.  XXVIIII.     Silvius  1'ostu- 

inus  .  .  .  a  quo  omnes  .\lbauoruni  reges  Silvi  vocati  sunt  (verba  regnavit  annis  XII  temerc  interiecta  sunt: 
vide  supra).  *)  Eieromjmua  l.  c.  'JOl  (Silvii  l'oslumi  XXII):    mortuo    Heli  s.icerdotc  arca  tcstamenti  ab 

alienigenis  possidetur.  ^)  Jlaec  potissimum   ex  Hieronymo  ad  a.  839  ducta  sunt,  sed  temere  aucla  adiectis 

Jove  et  Dardano  et  annis  rcjnorum  (cf.  vol.  1  p.  143);  lanuarium  a  lano  nuncupari  vaiit  aut  ex  Macrohio 
1,  13,  3  aut  ex  coniectura:  Picus  Verjilio  Aen.  7,  48  jilius  est  Satunii.  ')  Omnino  ex  Hieronymo,  sed  pro 

tertio  reije  Alhano  Hilcio,  ijuarto  Aenea,  quinto  Latino  liic  intruditur  unus  Ascanius  et  omittuntur  deinde  plures. 

CHRONICA    111.  20 


cuius  frater  erat  Britto.  quando  regna- 
10  bat  Britto  in  Brittannia,  Heli  sacerdos 
iudicabat  in  Israhcl  et  tunc  arca  testamenti 
ab  alienigenis  possidobatur'').  Postumus 
frater  eius  apud  Latinos  regnabat. 


154 


HISTORIA  BRITTONVM 


IIISTORIA  BEITTONVM. 


12  Post  intervallum  inultorum  annorum 
non  minus  DCCC  Picti  venerunt  et  occu- 
paverimt  insulas,  quae  vocantur  Orcades, 
et  postea  cx  insulis  vastaverunt  regiones 

s  multas  et  occupaverunt  eas  in  sinistrali 
plaga  Brittanniae ,  et  manent  ibi  tertiam 
partem  Brittanniae  tenentes  usque  in 
hodiernum  diem. 

13  Novissimc   autem  Scotti  venerunt 


10  a  partibus  Hispaniae  ad  Hiberniam.  primus 
autem  venit  Partholomus  cum  mille  ho- 
minibus  de  viris  et  mulieribus  et  creve- 
runt  usquc  ad  quattuor  miHa  hominum  et 
venit  mortahtas  super  eos  et  in  ima  septi- 

15  mana  omnes  perierunt  ct  non  remansit 
ex  illis  etiam  unus.  secundus  venit  ad 
Hiberniam  Nimoth  filius  quidam  Agno- 
minis,  qui  fertur  navigasse  super  mare 
annum  et  dimidium  et  postca  tonuit  por- 


NENNIVS  INTERPRETATVS. 
fibos  Israel  et  invitis  ilHs  arca  in  captivi- 
tatem  abducta  est. 

Ex  oceupatione  a  Brito  facta  usque 
ad  occupationem  insularum  Orcadum  a 
Pictis  factam  DCCCC  anni  sunt,  et  Picti 
tertiam  partem  septentrionalem  insulae 
Britanniae  vi  occupaverunt  et  manent  ibi 
usque  in  hodiernum  dieni. 


Scoti    deinde    eandeni   plagam    occu- 
10   paverunt  quam  Plcti,  et  fuedus  cum  Pictis 
confra  Britones  fecerunt. 

Saxones  postea  occupaverunt  insnlam 
Britanniam  femjjore  Marciani  regis.  Guor- 
fhigernus  tunc  rex  Briffonum  erat.  duci- 
15  htis  duohus  fratrihus  Horsa  et  Hengist 
Saxones  tribus  longis  navihus  a  Germania 
advecfi  sunt  ct  Brittones  in  marginem 
insulae  truserimt^). 

De  occupafione  Hiherniae  ut  Nennius 

20  narrat. 

Primus  Partholon  occupavit  Hibcrniam 
cum  mille  hominibus  tam  de  viris  et 
mulieribus  et  creverunt  in  Hibernia  usque 
ad  multa  miha  hominum,  donec  mortali- 

25  tas  onmes  in  una  septiniana  occidit.  deinde 
occupavit  Nemeth  Hiberniam,  filius  qui- 
dam  Agnominis:  semen  eius  mansit  ibidem 
per  multos  annos,  donec  in  Hispaniam 
migraverunt:  fugientes  (^rraedones)  mariti- 

30  mos,  id  cst  Fomorachos.  '■')  deinde  (occu- 
paverunt  Hihcrniam)  Firholg  (viri  bulga- 


CDGHKLMNPQ  (non  habet  Z) 

SIN.:    1  iiit.]  iiit.  uero  MN        ann.  niult.  fOGLP,  auteni  .^nu.  nuilt.  Q  2  tlccc]  dccc  octigentorum 

MN,  dcccc  CDGLPQ  cum  interprete  2/3  et  occupauerunt]  in  Q  3  uocantur  (uocatur  M)  orcades 

(ordaces  H')]  orc.  uoc.  CDOLPQ  4  ex  insulis  uast.  reg.  uniltas]  ex  insulis  finitimis  (affiuitimis  CDGLF) 

uast.  iiou  modicas  (modice  W)  et  multas   reg.  CDGLVQ  .'i  et  occupauerunt]  occupauoruutque  CDULPQ 

tj  plagal  parte  MN  et  manent  ibi  t.  p.  br.  (br.  p.  N)  t.  u.  in  b.  diem]  MN,  et  manent  ilii  (um.  CIHILQ)  usque 
in  [um.  K')  liod.  diem  (ibi  Uis.  CDGLPQ)  tertiara  p.  br.  tenuerunt  et  tenoiit  usqne  in  bodiernuni  diem  (usqne 
nutic  CVGLPQ)  CDGJfKLPQ  'J  nen.  sc.  CDGLPQ  10  bispinie  L»  hiberna//'  1 1  autem]  nero  il/xV, 
8.  homo  CDGL,  om.  Q  ueuit  uni.  N  partbolomus] //-/u1/A',  partholom*s // ',  ljartbolom(a)eus  C/Xr/PQ, 
partbolon  interpree:  Partholoius  Galfredus  3,  12  12  de  uiris  et  mul.]  SK,  tam  uiris  quam  mul.  CDGLPQ, 
uiris  scilicet  et  mn\.  MN  13  usque  om.  NQ  13/14  et  ueuit]  uenitque  J/A''  14  super  eos  mort. 

CDGLJ'Q  14/1.')  septiman*  //'  15  et  non  remansit  ex  illis  (eis  K)  etiam  (nec  CDGLPQ)  uuus]  ita 

ut  ne  nnus  iinidem  remanoret  ex  illis  MN  16  secundus]  s.  autem  MN  16/17  ad  bib.   uen.  CDGKMNQ 

17  nimethl  nimecb  P,  miueth  Q         mnA.  (\\.  CDGLPQ  17/18  .ignominis]  agnoiiis  iV,  agenoris  (mperscr. 

m.  rec.)  F* 

')  'Sumpta  mnt  haec  ex  Beda  h.  eccl.  1,  14.  15'  Zimmcr.  '^)  'Deinceps  plura  adiecta  sunt  ex  tra- 

ditione  Hibernica'.     Zimmer. 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 


155 


HISTOniA  BRTTTONVM. 

tum  in  Hibernia  fractis  navibus  eius  ct 
niansit  ibideni  per  niultos  annos  et  iteruni 
navigavit  eum  sui8  et  ad  Hispaniam  re- 
versus  est.  et  postea  venerunt  tres  filii 
5  militis  Hispaniae  cuni  triginta  ciulis  apud 
illos  et  cum  triginta  coniugibus  in  una- 
quaque  ciula  et  manserunt  ibi  per  spa- 
tium  unius  anni.  et  postea  conspiciunt 
turrim  vitream  in  medio  mari  et  homines 

10  conspiciebant  super  turrim  et  quaerebant 
loqui  ad  illos  et  numquam  respondebant 
et  ipsi  uno  anno  ad  oppugnationem  turris 
properaverimt  cum  omnibus  ciulis  suis  et 
cum     omnibus    niulieribus    excepta     una 

li  ciula,  quae  confracta  est  naufragio,  in 
qua  erant  viri  triginta  totidemque  mulieres. 
et  aliae  naves  navigaverunt  ad  expug- 
nandam  turrim,  et  dum  omnes  descende- 
rant  in  litore,  quod  erat  circa  turrim,  ope- 

2u  ruit  illos  mare  et  demersi  sunt  et  non 
evasit  unus  ex  illis.  et  de  familia  illius 
ciulae,  quae  relicta  est  propter  fractionem, 
tota  Hibernia  inipleta  est  usque  in  bodier- 
num  diem. 


NENNIVS  INTERFIiETATVS. 
rum)  et  Fir  Galcoin  et  Fir  Domnann,  qui 
ile  seminc  Nemeth  erant.    deindc  occupave- 
runt  Hihcrniam  Tuatka  dc  Danann,  inter 
quos  illi  praeclari  mri:    Luchienus  arti- 

5  fex,  Credenus  figulns,  Dianus  mcdictis, 
Eadan  filia  eius  nutrix  poetarum,  Goihnen 
faher,  Lug  filius  Eithne  qui  sciebaf  omnes 
arfcs,  Daf/da  fdius  Eladan  fdii  Dclhaith 
rcx,    Oyma  fratcr   regis  qui.  litteras  Scot- 

10  torum  invenit:  hi  viri  proelium  magnum 
cnm  pracdonihus  mnritimis,  id  est  cum 
Fomorachis,  commiscrunt,  qui  fuga  in  tur- 
rira  suam  id  est  in  arcem  firmissimam  in 
mari  sitam  se  reciperent.     et  Hibernenses 

1-.  venr.runt  post  cos  ad  mare  ct  pugnabant 
adversus  illos,  donec  marc  operuit  omnes 
praeter  familiam  unius  ciulae  et  occu- 
paverunt  deinde  insulam. 


NENNIVS 
(C^D^^GLJ. 


Nulla  (tamen  ins. 

20   CL)  certa  historia 

originis    Scottorum 

continetur    (reperi- 

tur  CL^). 


CDGHKLMNPQ  (non  hnbet  Z) 

SIN. :  1  liibemiam  BG        eius]  suis  KMN  1/2  et  niaiisit]  mansit  (J,  mansitque  C'/>(?XP  2  ilii 

MN  3  n.inigauit  cnm  suis  et]  nauigio  cum  suis  MN  3/4  reuersiisque  est  ad  li.  CDGLPQ,  reuersus 

est  ad  li.  3fN  4  et  poste.a]  deinde  MN  .0  militis]  nniltis  N,  cuiusdam  militis  CDGLPQ        cliiulis  7' 

i^sic  tiel  cliyul-  semper)  CL,  ceolis  M^N,  coeolis  Jf*  .'')/G  apud  illos  oni.  MN  7  ot  {om.  DGPQ)  cura  {om.  7i ) 
XXX  coniugibus  (mulieribus  CDOLPQ)  in  unaquaque  ciula  (chiula  P)]  in  unaquaque  ceola  babentes  xxx 
coniuges  MN  1  ibidem  Q  8  auni  unius  CL         conspiciunt  tnrrim  (turrem  PQ)  uitream]  apparuit 

illis  uitrea  turris  MN  9  mari]  mare  DGII,  maris  MN,  om.  A'»        et]  et  quasi  MN  10  conspioiebanf] 

consp.  esse  MN,  intuebantur  CDGLPQ        qnaerentes  MN  11  et  nnmquam]  nnmquani  IJMN,  qui  ucqna- 

quain  DG  12  uno  anno]  uno  animo  Z>'C',    unanimo  uno  consensu  P,    idco  uno  consensn /J-t/,    nnanimo 

consensu  CL        turrim  Q  13  praeparauerunt  KM,  praeparauerunt  so  N         cum  omn.  ciulis  (cbiulis  P) 

suisj  cum  suis  ceolis  (coeolis  J/")  onmibus  MN  10  cum  onniis  M,  ovi.  N         excepto  C  15  ciula 

(cbiula  P)]  naue  J/iV  conlracta  est] /T'',    c.  cs. //»,   c.  erat  MN,   c.   esset  .Sr,    quassato   (qnassa  (?)  erat 

CDGLPQ  16  tr.  uiri  Q  17  et  .iliae]  aliae  CDGLPQ,  aliae  antem  MN  18  omnis  //  18/19  dcscen- 
derant]  //'A',  dcscendereut  CW^GS-L^MNP,  descenderunt  CD^L^Q  19  circa]  iuxta  /"       turrim  om.  P 

20  illos]  eos  Q  dimersi  CDOLNQ  et  nou  euasit  unns  ex  illis]  nec  unus  ex  illis  onniibus  (o.  i.  CDGL) 
euasit  CDGLPQ,  om.  MN  21  et  de  faui.]  de  fam.  nero  CDGLPQ,  scd  do  fain.  J/.V  22  cbiule  P, 

cocolae  M,  ceolae  N,  in  mary.  add.  confracte  CL  relicta  est  propler  fr.-ictifinem]   relicta   cst  (fucral  P),   ut 

diximus  (dicimus  6")  prnptcr  (post  P)  confractionem  (^/>(V/.P(?,  naufragio  cunfr.icta  remanserat  J/V  23  re- 

pleta  CDGLP 

20* 


156 


HISTORIA  BRITTONVM 


HISTORIA  BRITTONVM. 

et    postca    vcncrunt    jwulntim    a    partibus 
Ilispaniae  et  tcnucrunt  rcgiones  plurimas. 


14  Novissime  venit  Damhoctor  et  ibi  liabi- 
tavit  cum   omni    genere  suo    usque  hodie 

i  in  Brittanuia.  Istoreth  Istorini  filius 
tenuit  Dalrieta  cum  suis ;  Builc  autem  cum 
suis  tenuit  Euboniam  insulam  et  alias  cir- 
citer;  filii  autem  Liethan  obtinuerunt  in 
regione  Demetorum ')  et  in  aliis  regionibus, 

10  id  est  Guir  Cetgueli ,  donec  expulsi  sunt 
a  Cuneda  et  a  filiis  eius  ab  omnibus 
Brittannicis  regionibus. 


NENNIVS  INTERPRETATVS. 


Dicimt  alii  progeniem  Ncmeth  duce 
Fercjus  LetJulerg  filio  Nrmeth  tnrrihi  ex- 
jjwjnavisse. 

Deinde  venit  Damoctor  cian  ocfo  navi- 
hus  et  iiabitaverunt  in  Ilibernia  et  occu- 
pavit  magnam  partem  eius.  Firbolg  auteni 
occupaverunt  Euboniam  et  alias  insulas 
praeterea:  Ara,  Ili  et  Rechra.  progenies 
autem  Galeoin  ftlii  Herculis  occiipavit 
insulas  Orcadas,  id  est,  Istoretli  filius 
Istorini  filii  Aiginc  filii  Agathirsi  -)  .... 
Filii  Liethan  filii  Ilerculis  obtinuerunt 
regionem  Demetorum  et  Guir  et  Cetgueli, 
douec  Cuneda  cum  filiis  suis  eos  expulit 
a  Britanniis. 


15  Si  quis  autem  scire  vohierit,  quando 
vel  quo  tempore  fuit  inhabitabihs  et  de- 

15  serta  Hibernia,  sic  mihi  peritissimi  Scot- 
torum  nuntiaverunt.  quando  venerunt  per 
mare  rubrum  fihi  Israhel,  Aegyptii  vene- 
runt  et  secuti  sunt  et  demersi  sunt,  ut 
in  lege  legitiir.    erat  vir  nobiUs  de  Scythia 

20  cum  magna  famiha  apud  Aegyptios  et 
expulsus    cst    a    regno    suo   ct    ibi   erat. 


De  migratimiihus  Scottorum. 
IIoc  modo  autem  peritissimi  Scottorum 
migrationes  veterum  ducum  suorum  uun- 
tiant.     erat  quidam   vir  nobilis    expulsus 

20  a  regno  Scythia  in  exilio  apud  Aegyptios, 
tum  quando  filii  Israel  venerunt  per  niare 
rubrum  et  Pharao  cum  exercitu  suo  de- 
mersus  est.  pars  exercitus,  quae  e  de- 
mcrsione  evasit,  illum  oxulem  ex  Aegypto 

25  expuht. 


CDGHKLMNrQ  (non  hohet  Z) 

SIN. :  1  ct  teu.J  teuueruntque  JfA''        2  posl  plurimas  iiis.  iii  Ijryttauia  i/A^        3  clauilwctor  (JDOLVQ, 
(leainoctor  iV  4  goute  sua  CDGLPQ        ante  usque   Ins.    quod  superest  MN  5  iu  brittanui.-un  IIK,   in 

Ijrittauia  quoquc  CDdLPQ,  om.  MN  istoret  N,  liistoretli  L  istorini]  liistoriui  Q,  istoriuis  N,  istjri  //,  isto?^  = 
istorum  K  (j  tenuitque  DGQ        dalrietara  CLP,  claricta  Q,    dalmeta  3jfiV        cum   suis  ante  teuuit  MN, 

post   iusulani  L       builc]  firbolg  interpres  7  teu.  cum  suis  MNQ        euboniam]  id  est  ni.an  sujyerscr.  CDL, 

in  textu  G  alias  circiter]  in  alia  circiter  SK,  alia  circiter  loca  MN,  alias  regiones  circiter  C  8  lietliii //, 
litban  Q,  lictham  N  8/9   in  regione]   regionem  CDOLMNPQ  9  demaetorum  M,  dimetorum  D,  dime- 

thorum  G,  diinectorum  CLP  et  in  (om.  KQ)  aliis   regionibus   id  est]  et  alias  prouintias  MN,   post  regioni- 

bus  Ins.  sc   dilataueruut  CDGLPQ  10  guir  (gubli'  CKL,  gubyr  P,  guliil  DG)  cetfcer  (^l)gueli  (guely  P) 

CD(ILJIKP(J,  guobiM'  ct  cetgueli  JIN:  potest   item    scribi    (Uiirc    et   Gueli  12    reg.    br.   CDGLMNPl} 

13  qui  N  autcm  om.  IjP  nolueruut  N  quando  uel  quo  tempore]  quo  t.  u.  quando  K,  quanto  temporo 
CDGLMNPiJ  14  luitj  rerjuiritur  babitata  luit  vel  simile  quiddam  Ib  periti  MN  10/17   per 

mare  rubruni  filii  israhel]  II,  f.  israhel  (eius  N)  p.  m.  r.  KMN,  f.  isr.  transeuudo  m.  r.  (r.  m.  CGLQ)  CDGLPtJ 
17  aeg.  nen.  (u.  a.  CDGLPQ)  et  secuti  sunt  (eos  ins.  /i)J  illos  per.secuti  suut  egyptii  MN  18  et  deincrsi 
s.   ut  in   1.   IcgiturJ   domer.sique   (dimersique  CDQL)    in   mare  ut  scriptura  refert  CDOLPQ  19  eratj  e. 

in  (om.  /y'J  illis  diebus  CDGLPQ,  erat  autem  MN         scitbiam  N  20  apudj  et  apud  N  20/21  et 

cxpulsus  est|  cxpulsus  (ejjulsus  /.")  CDOLPQ,  ante  eiectus  J\IN  21  a]  de  (suj)erscr.  a  M)  MN 

')   Ubi  civitas  est  quae  vocatur  Mineu  ins.  C  (in  textuj  D  (in  lejctu)  GL.  ^)  'Hequitur  apud  inler- 

pretem  oriqo  Pictorum  excerpta  fere  ex  ehronicis  Picticis  Latinis  (Skene  chronicles  of  the  Picts  and  chronicles 
of  the  Scots.    Kdinburi/  I80T  p.  1 — 10)  a  nohis  omissa'.     Zimmer. 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 


lo7 


mSTOBJA  liBTTTONVM. 

(juando  Apgyptii  morsi  siint,  ot  non  pei-- 
rcxit  ad  poiscquciidum  populum  dei.  ilii 
autcm,  qui  suporfuerant ,  inierunt  con- 
silium,  ut  cxpcllcrcnt  illum,  nc  rcgnum 
r.  illorum  obsideret  et  occuparot,  quia  fortes 
illorum  demersi  erant  in  rubrum  niare, 
ot  expulsus  est.  at  ille  per  quadraginta 
et  duos  annos  ambulavit  per  Africam,  ot 
venerunt  ad  aras  Filistinorum  ')  per  lacum 

10  Salinarum  et  venerunt  iuter  Rusicadam 
et  montes  Azariae  et  venerunt  per  tiunien 
Malvam  et  transiorunt  per  Maritaniam  ad 
columnas  Herculis  et  navigaverunt  Tyr- 
renum  mare  et  pervenerunt  ad  Hispaniam 

15  usque  et  ibi  liabitaverunt  per  multos  annos 
et  creverunt  et  multiplicati  sunt  nimis  et 
gens  illorum  multiplicata  est  nimis.  et 
postea  venerunt  ad  Hiborniam  post  millo 
et    duos    annos ,     postquam    mersi     suut 

20  Aegyptii  in  rubrura  mare,  et  ad  regiones 
Darieta,  in  tempore,  quo  regnabat  Brutus 


NENNIVH 


isto  geucr  IMiara- 
onis  erat,  id  est  mas 
Scozze  (scottc  CGL) 
filic^-). 


NENNIVS 
INTERPRETATVS. 

t/nid  gmcr  Vlinni- 
iiuis  dcmcrsi  cnit,  id 
rsi   Pharaonifi  Cm- 

cris^). 


■'.  viri  Scytiiici  deinde  cum  familia  sua  per 
Affricam  ambulaverunt  usque  ad  aras 
Pliilistinorum  ad  lacus  Salmarum  et  inter 
Rusicadam  et  montem  lasdaire  ot  trans 
flumen   Malvam    et   per  viam    maritiniam 

ui  ad  columnas  Herculis  frans  (liidifiiimin 
frctuin  usque  ad  Hispaniam  et  ibi  iiabi- 
tavorunt  doinde,  donoc  filii  militis  Hispa- 
niae  cum  triginta  ciulis  et  cum  triginta 
coniugibus  in  unaquaque  ciula  ad  Hiber- 

15  niam  veneruut,  millc  et  duos  annos  post- 
quam  niorsus  ost  Piiarao. 


CDOHKLMNPQ  (non  liahel  Z) 

SIN. :  1  demersi  J/iY       1/2  et  noii  pcrrcxit]  ipse  non  init  CDGLPQ,  et  non  cxluit  MX       2  ])er.<;equenilnin 
CDOKLMNLQ,  sequenduni  H  3  superluerunt  y^,  snperfuer.int  acgyptii  MN       iuierunt  ...  5  obsidoret 

et  (ut  Q)  occuparet]  facto  consilio  euni  ne  obsideret  illoruin  regionem  (reg.  ill.  A^)  ab  cife  expulerunt  MN 
5  fortes]  fratres  CDGLPQ,  inaiores  MN  6  illorum]  eorum  MNQ        demers!  (dimersi  H)  erant  iu  rubrum 

mare]  submersi  erant  in  rubro  mari  CLPQ,  submersi  fuerant  in  raari  rubro  DG,  in  rnbro  niari  demersi  (dimersi  N) 
erant  J/iV  7  et  (sicque  CDGLPQ)  expulsus  cst  at  ille]  at  ille  (ita  ins.  N)  expnlsns  MN  7  8  per  annos  xlii 
(xl  A')  MN  8  ambulauit  per]  perambulauit  Py,   circuiens  \>ex  MN,   ambulauit  C"        aftrica  K  Sfi)  et 

nenerunt]  et  uenit  DG,  perueuit  cum  familia  MN  9  ad]  om.  C,  per  X'  aras  filistinorum]  siynificari  aras 
P/iilenorum  aynovii  Galfredus  V,  11  per]  et  per  MNPQ  10  salinarura  (-narium  C)]  CDGLMNPQ  cum 
Peutinyerana  (supra  p.  114)  et  Galfredo  l.  c,  palmarum  HK,  salmaruni  interpres  et  om.  MN  uenerunt] 
uenit  DG  11  montes  azariae  (azare  CDGLPQ)]    montana  syriae  MN,   montem   iasdaire   interpres:  inter 

Ruscicadam  et  montes  Aaarae  Galfredus  l.  c.       ueneruut]  uenit  DG       per]  supra  P  12  malua  CDGLMN, 

maluae  P,  \\\  alua  Q  et  transierunt]  transieruntquc  MNPQ,  transiitque  DG  niaritaniam  M,  nianritaniam  N 
cum  Galfredo,  maritana  HK,  niaritiniam  CJ>GLP(J:  per  uiam  maritimam  inleipres  17  orcolis  7/,  berculi  M 

et  {um.  M)  nau.  tyrrenum  {iexrewam HM^,  terrenam  M'^)  niare]  nauigantcs  (nauig.-uis  DG)  per  m.  t.  CDGLPQ 
14  peruenerunt  ad  bisp.  usqiie  (u.  ad  h.  MN)\  applicueruut  (applicuit  DG)  ad  hispaniam  CDOLPQ  15  et 

ibi  p.  a.  liab.  multos  MN,  habitaueruntque  (habitauitque  DG)  ibi  per  m.  a.  (per  m.  a.  ibi  Q)  CDOLPQ 
IC  creuit  DG  nimisque  mult.  sunt  CIjPQ,  nimisque  multiplicatus  (que  add.  D^)  est  DG,  ac  (et  N)  mult. 

sunt  MN  1(3/17  et  gens  illorura  (eorum  P,  eius  DO)]  ac  ill.  gens  MN         17  nuiltii>licata  est  MN      nimis] 

ualde  MN,  om.  CDGLPIJ  ct  om.  MN  18  uenenuit]  uenit  DG  19  et  dnos  annnsj  duos  auuos  (,',  duubus 
j.\\\i\A  CDGLP  postquam  ...  20  inare]  p.  demersi  (dimersi  ^V)   s.  a.  iii  mari  rubio  MN,  post    mersioncm 

cgyptiornm  in  mari  rubro  CL)0LPQ  20  etj  et  uenerunt  CDQLPQ  ct  ad  regiones  daricta  (dalrieta  CDL, 
dalriata  G,  dalricta  Q,  dalricte  P)  om.  MN 

')  Binc  videtur  adldbita  esse  tahula  similis  Peutingeranae  (vide  supra  p.  114).  ■')  post  fdie  add. 

pbaraoiiis,  a  quo  ut  fcrtur  .Scocia  appcllata  (wit  L  fuitejue  fortasse,  sed  manu  recenti,  in  C,  ubi  eranuerunl 
qiiae  eo  loco  post  tempus  adscripta  fuerimt.    —    Cf.  de  fiac  fabula   Ximmer  p.  216.  ')  Orei/orius    Turo- 

nensis  liist.  Frane.  ],  17  (aul  adnotatio  inde  profecta  ad  Hieronymi  chron.  a.  Abr.  490  qtiae  reperilur  el  In 
cod.  Berolinensi  Phillippsiano  1872  =  126  saec.  X  et  in  edd.  Pontaciana  aliisque  anliquis):  tempore  Moysi  .  .  . 
regnaljat  .  .  .  apud  Aegyptios  Cencris  duodecimns,   qui   et  iii  mare  obrutus  est  rubro. 


158 


HISTORIA  BRITTONVM 


HISTORIA  BRITTONVM. 

i\\)uA  llomanos,  a  quo  consules  osse  coepe- 
runt,  deindo  tribuni  plebis  ac  dictatores. 
et  consules  rursum  rem  publicam  obtinue- 
runt  per  annos  CCCCXLVII '),  quae  prius 
regia  dignitate  damnata  fuorat. 


NENNirS  INTERPRETATVS. 


Brittones  venerunt  in  tertia  aetate  mundi 
ad  Brittanniam ;  Scotti  autem  in  quarta  ob- 
tinuerunt  Hiberniam.  Scotti  autem,  qui 
sunt  in  occidente,  et  Picti  de  aquilone 
pugnabant  unanimitor  et  uno  impetu  contra 
Brittones  indesinenter,  quia  sine  armis 
utebantur  Brittones.  et  post  multum  inter- 
vallum  temporis  Romani  mouarchiam  totius 
mundi  obtiuuerunt. 


16        A  primo  anno,  quo  Saxones  venerunt 

in    Brittanniam    usque    ad    annum    quai'- 

tum    Mermini    regis     supputantur    anni 

CCCCXXVIIII2).       a    nativitate    domini 

usque    ad    advcntum    Patricii   ad   Scottos 

20  CCCCV  anni  sunt.    a  morte  Patricii  usque 


Rrx  auteni  eoriim,  kl  est  Donn,  mersus 
esf  apud  Tech  Donn;  tres  deae  illo  tem- 
pore  m  Hibcrnia  regnabant:  Folla,  Banha, 
Eirc  et  in   trihus  proellis  a  filiis  militis 

•'  fugatae  siint,  et  filii  niilitis  postea  regnum 
occtipavcrimt.  contentio  magna  inter  filios 
militis  de  regno  fncta  est,  doncc  Amargin 
eorum  iudex  illos  pacavit.  haec  est  pax : 
Hihernia  in  duas  partes  divisa  est  et  Eber 

1"  occiipavit  australem  plagam  et  Eremon 
septentrionalem  et  posteri  eorum  hahitant 
in  insida  usqtie  hodicrnum  diem. 

Britones  igitur  occupaverunt  hanc  in- 
sulam  in  tertia  aetate  mundi ;  Scotti  autem 

'5  in  quarta  aetate  mundi  oecupaverunt  Hi- 
berniam;  in  cadcm  aetatc  Picti  occtqxivc- 
riint  scpdentrioncdem  ^^artem  instdae  Bri- 
tanniac;  in  scxta  autem  aetate  venerunt 
Dalriatae    et   occupavcrunt  partem  Picto- 

20  rum  et  in  eadem  aetate  occupavcrunt  Saxo- 
nes  partem  suam  a  Britannis.  post  niul- 
tum  intervalhim  temporis  Romani  monar- 
chiani  mundi  obtiuuerunt. 


CDQHKLMNPQ  (non  hahet  Z) 

SIN. :  1  cousules]  postea  c.  CDGi  3  rursum  o?«.  CCJ/iVPQ        rem   plubicam  77        tcnucrunt  P 

4  quae]  (jueque  A^  5  regia]  gregia  t?  iliguitate]   potestate  uel  ilignitate  y        (lamnata]  dampua** //', 

(lampuati  H'^       tuerat]  CDGLMNP,  fuerant  IIKQ         G  ueuerunt  post  Ijritauuiam  MN      m.  aet.  Q  7  sootti] 

scitliae  auteni  (auautem  Q)  PQ  el  {suprascr.  uel  scotti)  D,  scite  autem  id  est  scotti  (scoti  G)  CGL  quarto 

H\  quarta  etate  iiiundi  CD^G  6   scotti]  scitlio  CDQLPQ  8/9  qui  sunt  in]  de  MN  10  pugn. 

Huanimiter  et  u.  impetu  contra  br.  indesiueuter  (iudesinter  K)]  unanimiter  pugn.  contra  br.  et  uun  actu  iu- 
dos.  MN  12  utebautur  [om.  in  sp.  vac.  P)  brittones]   bryttoues  commorabantur  MN  12, 13  inter- 

uallnnil  spatium  MN  15  primu  anuo  quo]  teniporo  quo  pr.  MN  16/17  quartuni]  torcinm  N  17  mer- 
moni  MN,  nieruini  /  17  computantnr  MN  18  xx  om.  II^  domiui]  autem  d.  MN,  domini  nostri  iesu 
c\\ns\'i  CDGLPQ  19  usque  ad]  usque  J/,  aii  D  {iioiiCGL),  om.  Il^  patricii]  saucti  {i.CDGLPQ  scottos] 
liyljerniani  CDGLPQ        20  sunt]  nunierantur  CDGLPQ,  fucrunt  MN      morte]  m.  uero  MN,  morte  sancti  DG 

')  Ilieronymus  Alr.  506:  Moyses  .  .  .  dux  itineris  ox  Aegypto  Hebraoorum  gentia  efficitur.  AOr.  1507: 
Koniao  .  .  .  coiisulcs  a  IJruto  esse  cociieruiit,  deiiide  tribuiii  plebis  ac  dictatores  et  rnrsum  consules  rem  publi- 
cani  obtiiiuerunt  pcr  annos  ferme  CCCCLXIIII  (1507—505  =  100-J).  ^)  Cf.  annales  Cambriae  ad  a.  400 
(—  p.  Clir.  )i44):  Mcrmiii  moritur. 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII.  J59 

HISTOTtlA  BRITTONVM. 

ad    obitum    sanctae    Brigidae    sexaginta 

anni ').       a    nativitate    Columbae    usque 

morteni    Brigidae    quattuor    anni    sunf-). 

initium  compoti :  viginti  tres  cycli  decem- 
.'.   novennales  ab  incaniation(>  domini  usque 

ad  adventum  Patricii  in  Hiberniani  et  ipsi 

annos   officiunt   numero   CCCCXXXVIII, 

et    ab    adventu  Patricii   usque  ad  cycbim 

decemnovennalcm ,  in  quo  sunius,  viginti 
10  duo    cycb  sunt,    id  est,  CCCCXXI  sunt, 

duo  anni  in    ogdoade  usque  in  hunc  an- 

num,  in  quo  sumus. 
17        Aliud    experimentum    inveni    de    isto 

Bruto  ex  veteribus  libris  veterum  nostro- 
ir.   rum.     tres  filii  Noe  diviserunt    orbem  in  vide  2^.  uo^iseq. 

tres  partes  post  diluvium.     Sem  in  Asia, 

Chani   in  Afiica,   lafeth  in  Europa  dila- 

taverunt    tcrminos    suos').     primus  homo 

vcnit  ad  Europam  de  genere  lafetli  Ala- 
20  nus  *)  cum  tribus  filiis  suis,  quorum  nomina 

CDOHKLMN [hi  duo  om.  4  iuitium  ...  12  iu  quo  sumus  vel  jtotius  trausferunt  mutata  ad  2>.  IT2,  3) 
PQ  et  inde  a  15  tres  filii  Z  (de  loco  cf.  p.  134) 

SIN.:  1  ad  om.  K  sexaginta  (xl  JAV)  aniii  (ins.  sunt  CDGLP,  computantur  Q,  et  3IN)  a  n.  culnmbae 
(culumkillae  CDLPQ,  sancti  columkille  G,  culumcille  MN)  u.  (ad  ins.  CDGLMNPQ)  mortem  (m.  sanctae  A', 
ohitum  sanctae  CDGLP,  natiuitatera  N)  brigidae  om.  K,  a  natiuitate  c.  u.  ad  u.  s.  br.  q.  s.  anui  om.  7>* 
(addidit  manus  primaj  3  sunt  anni  CDGLPQ,  anni  tuerunt  MN  4  xsxiii  Q        cyclij  clici  II,   om.  Q 

4  .5  decemnouenales  P,  decennouenalis  (corr.  ex  -uoualis)  //,  decennouennalis  [corr.  ex  -uannVIis)  K,  decenno- 
uenalis  Q  5  ab  incarnatione]  a  iiatiuitate  y  6  ad  ovi.  H^        patricii]  sancti  p.  C-DGL         in]  ad  Q 

7  anni  CDGLPQ  numero]  numerum  CDGLP,   numerum  eorum  Q        ^;oai  ccccxxxuiii  iJiS.  aiuiorum  C^L 

8  et  om.  CDGLPQ  patricii]  jiatricii  (sancti  patricii  DG)  in  [om.  Q)  iam  dictam  insulam  CDGLPQ  ad  o»(. 
CDGLP  cliclum  II  0  decenuouennalem  A',  decemnouenalem  i'(J',  decenuuuenalem  //^,  decennoualem 
//',  decemnoualem  Q-  10  sunt  cycli  CDGLPt}  xxi]  xi />a  suut]  et  sunt  CDGLPt)  11  duo] 
uero  G  odoade  Q,  ogduada  H-  12  in  quo  sumus  oni.  CDGLPQ  13  inueni]  didici  :1/A'  14  brut*)] 
D-tiKPt),  brutto  //,  brutone  MN,  britto  CD^Ci),  brito  L  ueteribus]  antiquis  MN  ueterum  (ueteribus  Q) 
nostr.]  n.  u.  MN  15  orbem]  o.  tei-rarum  (^,  o.  terrae  MN.Z  16  post]  primo  post  C'D'GL  semj 
sen  iV,  sem  regnanit  6''/>  17  cam  M,  clian  A''  europa  {ins.  sic  CDGLPQ,  et  MN)  dil.  ...  18  pr.  bomo 
(oni.  CMlPli)  uenit  ad  om.  K,  dilatauerunt  ...  18  bonio  uenit  om.  Z  19  de  genere  (generere  Q'/j)  iaphet 
ante  uenit  CLlGLPQ,  om.  MN              19/20  alanus]  alanius  (alamus  G,  alanus  C'/.)  nomine  CDGfyPQ 

')  Ct'.  annales  Camhriae  ad  a.  13  (=  p.  Chr.  457):  sanctus  1'atricius  ad  duminum  migr.-itur;  ad  a.  77 
(=  p.  Chr..y21):  quies  sanctae   Brigidae.  ")   Cf-  annales  Cambriae  ad   a.  77  (=  p.  Chr.  521):    sanctus 

folumcille  nascitur.     quiae  sanctae  Brigidae.  ')  ins.  CDGLPtj  haec:  in  tres  partes,  quia  tot  erant  fratres. 

iii  .\sia  sunt  provincie  XV:  India,  Acbaia  (achaica  A),  1'arthia,  Syria,  Tersia,  Media,  iMesupotamia,  Cappaducia, 
I'alestiua,  Armenia,  Cilicia  (scilicia  (J),  Caldea,  Suria  (syuria /'»),  Egyptus,  l.iliia.  in  Affrica  sunl  pruvinclo  .\II: 
Liddia,  Cyrini  (cirene  Q),  Pentapulis,  Ethiopia,  Tripolilana  (-nia /M.'),  Bizantia  (bixantia /),  Getulia,  Nalabria, 
Numedia  (nnmidia  P),  8amaria,  Sirtes  maiores  et  minores.  in  Europa  sunt  proviucie  XIUI:  Koma  (italia 
C^D^L",  roma  id  cst  ytalia  G),  Cal.Hbria,  llispania,  Alamannia  (alemannia  G(j),  Macedonia,  Tracia,  Dalmatia, 
Pannonia,  Colonia,  Gallia,  Aquitania  (aequitania /^,  nonCGL),  Britannia,  llibernia,  Aquilonarii  infra  Occea- 
num  (id  est  australia  supra  r.  CDL,  in  tcctn  G)  —  Quomodo  tres  filii  Noe  Sem,  Cham  el  laphet  divisemnt 
inter  se  totnm  mundum  post  diluvinm  in  Irihus  partibus  et  quot  provintic  sint  in  unaquaque  parle  sicut 
spera  subscripta  et  depicta  apertc  demonstrat  addit  L;  s^^haerae  t/uae  sequilur  imayo,  quam  repraesenlavU 
aliquatenus  Petrie  mon.  hist.  Brit.  1  p.  58,  adscripta  habet  tam  su^ira  relata  juam  quae  infra  lcjuntur  c.  18. 
•)  Laterculus  (post  alios  editus  a  Carolo  MuMenhoff  in  additamentis  ad  Tacili  Germaniam  ed.  2  p.  163) 
ad    codicem    Juyiensem    CCI.\'   scriptum    c.    a.  800:    'Alaneus    dictus    est   homo    qui   genuit    tres   filios,    id 


160  HISTORIA  BRITTONVM 

HISTORIA  BIUTTONVM. 

sunt  Hcssitio,  Armcnon,  Ncgue.     Hessitio  vide  p.  149,  6  seq. 

autcm  liabuit  filios  quattuor:  lii  suntFran- 

cus,  Romanus,  Britto,  Albanus.    Armenon 

autem  habuit  quinque  filios :  Gothus,  Vala- 
5  gothus,  Gebidus,  Burgundus,  Longobardus. 

Ncgue  autcm  habuit  trcs  filios:  Vandalus, 

Saxo,  Boguarus.    ab  Hisitione  autem  ortae 

sunt  quattuor  gentes  Franci,  Latini,  Albani 

et  Britti.     ab  Armenone  autem  quinque : 
10  Gothi,Valagothi,  Gebidi,  Burgundi,  Longo- 

bardi.     a  Neguio  vero  quattuor  Boguarii, 

Vandali,  Saxones  et  Turingi.    istae  autcm 

gcntes  subdivisae  sunt  per  totam  Europam. 

Alanus  autem,  ut  aiunt,  filius  fuit  Fctebir,  vUle  jk  14U,  14.  iri,  13. 

15  filii   Ougomuu,  filii  Thoi,   filii  Boib,    filii 

ODaHKLMNPQZ 

SIN.:   1  sunt]  hec  /',   suiit  haec  CL(J,   haec  sunt  DGN,   uiii.  M  hessitio]  7/,   hessicio  A',  ysicio  Q, 

ysitiou  CLP,    ysicion  DG,    hission  Z,    hisicion  M,    hisition  N,    isacou  interpres  armenon]  CGLMNPQZ, 

armeno  5;  armenio /f,  armenion /)  negue]  //A',  negao  CDGI^PQ,  neugo  Z,  neugio  jUIV  hessicio  ^, 
hissitio  ff,  ysition  VLPQ,  ysicion />,  isition  G,  hission  Z,  bisicion  i)/A'  2  a,\xtem  om.  C^DGPQZ         qu.  fil. 

CDGLPQZ       lii  (li  A',  hii  Q)  sunt]  qunram  nomina  (liec  ins.  G)  sunt  G-T^^^GL,   om.  D'3INZ  2/3  francum 

ronianum  MN  3  brltto  albanus]  ///i ,  ahnaunus  (almauns  Z^)  brito  Z,  alamannus  (alenianus  CDL,  non  G) 

et  brito  (britto  G,  bryto  P)  CDGLPQ,  alamannum  et  brittouera  MN:  post  hritto  ins.  a  quo  pi-imo  britannia 
habitata  est  D-G        armeiiTi  Z  4  hab.  fil.  qu.  LMNP,  u  fil.  hab.  Z       lii  sunt  ante  gothus  ins.  CDLPQ, 

quorum  nomitia  hec  sunt  G  gotus  Q,  gothum  MN  4/5  ualagotlius]  DHKZ,  ualagothum  M,  uualagothum 
N,  uualagothus  C6LP,  uualagotns  Q  b  geliidus]  HK,  cel)ldus  CDGLP,  gepidus  Q,  cibidum  M,  giliidum  N 
cehustus  ^  burgundus]  CDLPQZ,  burgunduni  .VA',  hurganius  H' K  cum  inter^Jrete,  hurgondus  H^,  buigun- 
dus  G         longubardus]  H'KPZ,    longobarduni  M,    langobardum  N,    langobardus  CDGIjH-Q  6  negue, 

scripsi,  neguo  CDGLPQ,  neugo  HKZ,  neugio  31N  autem  hab.]  autem  Iiab.  autem  H,  uero  hab.  3IN, 
habetit  Z  filios  om.  MN  tres  fil.]  iiii  fil.  CLPQ,  fil.  iiii  DG  quorum  haec  sunt  nomina  (n.  s.  h.  Q,  n.  h. 
s.  DO,  n.  s.  C")  ins.  ante  uandalus  CDGLPQ  uandalus]  H',  uuandalus  CDGH^LPQ,  uandalis  Z,  uuandalura 
MN,  uadalus  K  7  saxonera  MN,  saxon  DG  boguarus]  HK,  bogarus  CDGLPCJ,  boganura  M,  rogarem  N, 
logarus  Z  targns  (iardus  G)  ins.  j)ost  boguarus  CDGLPQ,  om.  IIKMNZ  hisitione  (-cione  KMN,  hisscioiie  Z) 
antem  HK3IN,  ysitionc  priinugenito  alani  (alaiiii  P,  alannii  Q,  alaini  (?)  CDGLPQ  7/8  ortae  (orti  M^)    s. 

iiii  iom.  N)  g.]  iiii  g.  o.  s.  Z,  g.  o.  s.  iiii  L  8  ad  I.atini  add.  id  est  romani  CD^^L  (hi  tres  siqrra  v.)  G       albani] 

alemanni  C'A/'(^',  alamauni /JCJW,  alraanni  .Z  9  et  om.  Z        hriti  GQ,  bruti  P,    britones  .^,  bryttones  JJiA', 

id  est  britones  add.  supra  v.  CL  armenione  M,  armonone  G,  armene  Z  autem]  autem  (aut  P,  om.  Q) 
secuudo  filio  alani  (alanii  CDGL)  CDOLPQ  qninque]  i/^A',  quinta  //',  orti  sunt  CDGLP,  quinque  orti 
suntQ,    om.  MNZ  10  ualagotlii]  5^'A'.^,    uualagotbi  C/>//*//JI/A';  uualagoti  P<),   uualgotbi  O  gebidi] 

HK,    (xhuWCDGLZ,    caebidi  P,    gepidi   Q,    cibidi  j1/,    bibidi  iV  burgundi]    burgaudi //',    burgondi  //^ 

10/11  longobardil  H'K,  et  loiigoliardi  PZ,  et  laiigidjardi  C7^(T'//''Ay)/A'Q  11  neguio]  HK,  uegnn  CDGLPQ, 
neugioJ/A',  negeZ',  nego  Z^  uero]  imtem  MNZ,  autem  tercio  filio  (orti  sunt  add.  G)  CDGLPfJ  quat- 
tuor  om.  MNZ  boguarii]  HK,   bogari  CDGLMPZ,  bogori  y,  rogarl  A'  12  uandali]  IIKZ,  uuaudali 

CDGLMNP,   uuandoli  Q         et  om.  MN        turingi]  Z,    taringi  IIKNP,  tariuci  CDLQ,  tarincgi  M,  tariuici  G 
autem  om.  MN  13  sunt  subd.  P,  diuisae  suut  N,   subdinisi  sunt  OG,    suut  {om.  C),   subdiuisae  CL 

14  alanius  CDPZ,  alannius  Q,  alanius  G  ;mtem  om.  MN  ut  aiunt  om.  Z  luit  fil.  CDGLPtJ  tetebir]  /7, 
fetlicbir  A',  setheuir  C'/)/,P,  sethuirC?,   feceuir  (^,  fethuir  .1/ c»»»   interprete,    phetuir  A',  ethebir  .Z  15  filii] 

filius  hic  et  deinceps  Z,  filins  oel  filius  fuit  nomine  quod  sequitur  ijeminato  hic  et  in  sequentihus  MN  ougo- 
muu]  //,  ougomn  K,  (igomun  CLP,  agmiun  Q,  ogonnun  DGMN,  egomuin  Z,  oganian  inleriires  filii  thoi  filii 
boib  om.  Z        tlioy  P,  tholii  ^V,  tai  iiUcrpres         lioibj  boibus  M,  boidb  vel  boili  iiitcriires 

est  Hisisione  Ermenoue  et  Nigueo.  de  llisisione  nate  sunt  generatioues  quatuor,  id  est  Koiiiaiios  Francos 
Alamannos  et  Hrittoiics.  de  lirmenone  nato  sunt  generationes  V:  Gothi  Walagotbi  CVbedi  Uurgundio  et 
Laiigob.-irdos.  de  Nigueo  nate  siint  gcnerationes  quattuor,  id  est  VVandalos  Saxones  Baioarios  et  Toringus. 
istas  XIU  genorationes  omninu  imhi   s(|iaiaiitiir. 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII.  Ki  I 

HISTOllIA  BlilTTONVM. 

Simoon,    filii    Mair,     filii    Ethach,    filii  vide  p.  ij<),i7,eq.  irt,  Wseq. 

Aurthach,  fihi  Ecthet,  filii  Otli,  fiiii  Abir, 

fihi  Ra,  filii  Ezra,   filii  Izrau,   filii   Baatli, 

fiHi  lobaath'),  fihi  lovan,  fihi  lafcth,  filii 
s  Noe,    fihi   Lanicch,    filii   Matusahic,    filii 

Enoch,    filii    larcth,    fiiii   Malalchcl,   filii 

Cainan,  fihi  Enos,   fihi  Seth,   filii  Adam, 

fihi  dei  vivi.  hanc  pcritiam  invcni  cx  tra- 
18  ditionc  vetcrum.  Qui  incohxc  in  primo 
10  fucrmit    Brittanniae    Brittones    a    Bruto. 

Brutus   filius   Hisitionis,   Ilisition   Alanci, 

Ahmcus  filius  Reae  Silviae.  Rea  Silvia  fiha 

Numae    Panipilii,    fihi  Ascanii;    Ascanius 

filius  Acneac,  fihi  Ancliisac,  filii  Troi,  fihi 
15   Dardani,  filii  Flisc,  filii  luvani,  filii  lafcth'-). 

lafeth  vero  habuit  scptcm  fihos.     primus 

Gomer,    a    quo   Galli;    sccundus   Magog. 

a  quo  Scythas  ct  Gothos;  tcrtius  Madai, 

a  quo  Mcdos;  quartus  luvan,  a  quo  Graeci: 
20   quintus  Tubal,  a  quo  Ilibcrei  et  Ilispani 

et   Itah;  sextus  Mosoch,   a  quo  Cappa- 

doces;  scptimus  Tiras,  a  quo  Traces.     hi 

sunt  filii  lafeth'')  fihi  Noe  filii  Laraech. 

BKMNZ  (hic  om.  8  hanc  ....  10  brittauuiae  et  locis  mutatis,  v.  p.  134)  et  iisque  ad  >\  10  CDGLPQ; 
10  hrittoiies  ...  23  lamecli  om.  CDGL  (post  c.  12  in  L  quae  pimjitur  sphaera  fv.  ndn.j  In  anr/ulis  haec  ipsa 
hnbel)  PQ 

SIN. :  1  simeoii]  D'(f)GH,  symeon  K,  semeon  CD^^LPQ,  semoiu  Z,  semion  31N,  semoib  inlerpres  filii 
etliacli)  GP,  filii  etliac  CDL,  {.  etliacth  Q,  filius  ethath  Z,  ecthactus  (eothactus  N)  ecthactus  JJN,  filii  athacht 
interpres,    om.  III{  2  aurtach  (; ,    atirthac  Ci,    aurtharch  (^,    aurthact  J/iV,    om.  Z  el  interpres         filii 

ectliet]P,  f.  etlhety,  t'.  ethect />',  1'.  vthelt  D'G,  f.  ecchet  C7y,  f.  ethieth  Z,  ethec  ethecli  ,1/,  echeh  echeh  .V, 
om.  HK  el  interpres  oth]  HKN,  ootli  J[Z,  oothz  CDLPQ,  oozhz  G,  aotli  interprcs  aliirh  DGPQ,  ahirtli  CL. 
tihir  Z,  ahair  interpres  3  ra]  rea  //*,  roa  iiel  raa  interpres  ezra]  esra  CDGLPQ,  esraa  il/.V,  isra  Z,  asra 
interpres  filii  izrau  filii  baath  om.  interpres  izrau]  ysrau  P,  israa  CDGLQ-,  eisrau  Q\  hisrau  .1/,  isra -V, 
tau  Z  baath]  barth  FQ,  bath  DGMN,  hrath  Z  4  filii  iobaath  filii  iouan]  filius  iobatli  fili  rahuaii  Z,  filius 
iohath  iohat  (iobath  J^' )  iuhaii  iohaii  (ioaan  i/»)  J/jV,  filii  iohan  (ioan  Z>',  iomi  CLPG/.P)  filii  ioliath  (iahath 
CDGLP)  CDGLPQ,  filii  iobatli  (oel  iohaii)  filii   ionan  {vel  iouan)  interpres  5  lametli  Z         matusalae  //, 

matusalam  A'P,    matussalam  (r'y,    iiiathusahun  CZ/,    mathusalem  .^,    matusalem /Al/,    matusalo  ^  .'J/6  filii 

enoch  .  .  .  8  dei  uiui  om.  D'PQ  G  eiiuc  NZ,  eiiohe  H'-,  eiiohc  C       iareil  MN       maleliel  Z  8  filii  dei 

uiui]  filius  et  plasmatio  dei  uiui  MN,  fili  dci  Z  peritiain]  genealogiain  CDGLPQ,  experitiain  A"         iiiueni] 

didicimus  MN  9  incolae  in  primo  fueruiit  br.]  iii    primordio   accolae   fuerunt   br.  MN,   iiic.    f.  iii  priinis 

britaiiniae  (teinporibus  ins.  C'L)  CDGLPQ  10  bruto]  hruto  dicti  it/A"  11  hisicionis  hisicioii  KMN,  fuit 

hisscionis  hisciou  Z  alaiiei]  alaiiiae  Z,  filliis  alaiii  .1/iV  12  alaneus]  HK,  alanus  MNZ  filius  reae  siluiae 
(silueae  M,  silue  NZ)]  MNZ.  tlliiis  reae  filiae  siluiae  (silueae  A')  HK  rca  siluia  (siluea  MZ,  r.  s.  posl  niinia  .V) 
filia  iiumae  (numeieZ)  f nminUi]  MNZ,  filia  reae  filiae  iiuinac  parapilii  IIK  13  filii  ascaiiiil  iiuina  filius 

ascaiii  MN,  numera  filii  ascanii  Z  ascaiius  filii  euee  Z  1-')  flise]  sre  Z  iuuaiii|  iuuaii  -V,  riiiani  Z 

16  hab.  septem  (semptem  f/)  filios]  sept.  f.  h.  KMN,  sept.  f.  genuit  /  17  gomer|  gemer//'A'       g.illi     .  . 

18  madai  a  quo  otn.  H  18  scitlii  et  gothi  MNZ       mnda,i]  Z,  madiaii  MN,  madiaiius  K  19  mcdi  MNZ 

20  hiberei]  Z.  bebraei  HK3/N  et  hisp.]  hisp.  .1/iV  22  septimus]  septe  //"  22/23  hi  (ii  K)  sunt  filiMafeth 
(afeth  K)  f.  ii.  f.  I.)  iaretli  filius  ii..c  fi^  l.iuieth  fi  iiialhusalciii  fi'  eu..c]i  fi  iaieth  l\  iiialalehol  fi'  cayiian  fi  enns 
fi  seth    fi  adam  fi  dei  iiiui  altissimi  Z 

')  Auctorem  genealogiae  Olh  Abir  Ra  Ezra  Izrau  Baath  lobaath,  quam  ad  Ju.laeonim  slemmala  pertinere 
probabile  esl,  earum  rerum  periti  nullum  reperire  potuerunl.  ')  Genesis  10:  tilii  lapheth  .  .  .  lavaii  .  .  . 

filii  autem  lavan  .  .  .  Klisa.  »)  Hieronymua  quaest.  in  gen.  10,2  vol.  3  p.  317  Vall.:  laleth  filio  Noe  uati 

CHRONICA    m. 


162 


HISTORIA  BRITTONVM 


IIISTORIA  BltlTTONVM. 

Et  rcdcain  nunc  ad  id,  de  quo  digrcs- 
sus  suni. 

li)  Romani  autcm,  dum  accipercnt  do- 
minium  totius  mundi,  ad  Brittannos  mise- 
;,  runt  lcgatos,  ut  obsides  et  censum  ac- 
cipcrent  ab  illis,  sicut  accipiebant  ab  uni- 
versis  regionibus  et  insulis.  Brittanni 
autcm,  cum  essent  tyranni  et  tumidi,  lega- 
tioncm  Iiomanorum  contempserunt.     tunc 

10  lulius  Caesar,  cum  accepisset  singulare 
imperium  primus  et  obtinuisset '),  iratus 
est  valde  et  venit  ad  Brittanniam  cum 
sexaginta  ciulis  et  tenuit  in  ostium  Tamesis, 
in  quo  naufragium  perpessae    sunt  naves 

15  illius,  dum  ipse  pugnabat  apud  Dolo- 
bellum,  qui  erat  proconsul  regi  Brittan- 
nico,  qui  et  ipse  Bellinus  vocabatur,  et 
filius  erat  Minocanni^),  qui  occupavit 
omnes    insulas    Tyrreni    maris    et    lulius 

20  reversus  est  sine  victoria  caesis  militibus 
et  fractis  navibus. 

20  Et  iterum  post  spatium  trium  annorum 
venit  cum  magno  exercitu  trecentisque 
ciulis    ct   pervenit   usquc   ad    ostium   flu- 

25  minis,  quod  vocatur  Tamesis.  et  ibi 
inierunt  bellum  et  multi  ceciderunt  de 
equis  militibusque  suis,  quia  supra  dictus 
proconsul    posuerat    sudes     ferreos    et 


NENNIVS  INTERPRETATVS. 


Et  miscrunt  lcgatos  ad  insulam  Bri- 
tannorum,  ut  obsides  accipercnt,  sicut  ac- 
cipicbant  ab  universis  regionibus.  reversi 
simt  autem  legati  contempti  sinc  obsidi- 
5  bus.  rex  autem  lulius  Caesar  valde  iratus 
est  contra  Britannos  et  vcnit  cum  LX 
ciulis  ad  ostium  fluminis  Tamesis.  Belli- 
nus  autem  erat  rex  Britonum  illo  tempore. 
Dolobellus  autem  proconsul  regis  Brito- 
10  num  Caesari  obviam  processit  et  caesi 
sunt  milites  regis  (Romanorum)  eodem 
tempore  quo  tempestas  naves  eius  fregit, 
et  rex  reversus  est  sine  victoria  do- 
mum. 


15  Et  iterum  post  spatium  trium  annorum 
venit  cum  trecentis  navibus  ad  idem  ostium ; 
sed  Dolobollus  sudcs  ferreas  in  vada  flu- 
minis  anto  pugnam  posuit,  ut  milites 
Romanorum  per  artem  invisibilem,  id  est 

20  per  semina  belli ,  caderent.  nihilominus 
collecti   sunt   a  lulio   et  pugna  comraissa 


CDGHKLMN  (hi  duo  ut  el  Z  om.  1  et  .  .  .  2  sum)  F(j  et  ordine  diverso  (v.  p.  1.34)  Z 

SIN:  1  et  (sed  CDGLPQ)  r.  u.  ad  id  de  tiuo]  (uiide  CDGLPQ)  digressus  (digressi  P',  egre.ssus  CDGLQ) 
sum  om.  MNZ  3  dum]  cum  Z  acceperunt  d.  t.  m.  CDGLP,  d.  t.  m.  acceperunt  Q,  accepissent  d.  t.  ra.  Z 
4  lirittones  N        5  leg.   mis.  CPL         (j  ab  illis  oni.  Z        accipiebant]  acciperent  Z  7  insulis]  ab  uniuersis 

insulis  CDGLPQ,  ab  omnibus  insulis  MN        britones  Z  10  sing.  imp.  primtis  et  obtinuisset  (regiium  ins. 

CDGLPQ)]  totius  orbis  sing.  imp.  et  primus  obtineret  MN  11/12  iratus  est  ualde  et]  ualde  iratus  MN 

12  uenit]  peruenit  post  ceolis  MN  13  Ix]  xl  A^  ceolis  MN  et  tenuit  (ueuit  CDGL)  in  ostium  (occium  Z) 
tainosis  (tameusis  CDGLZ)]  in  ostio  fluminis  tamensis  MN  14  perpessa  Z  nares  illius  ante  perpessae  31, 
om.  N         15  ipse]  illc  M       puguaret  MN      apudj  coutra  C-L  15/16  dorobellum  Q         16/17  regi  britau- 

nico]  bryttaniiici  regis  MN  17  ipse]  ipso  rex  CDGLMNPQ        bellimus  Z,   belinus  GM^NQ         uocabat  Z 

18  fil.    erat   minocauni    {m\noca.m  C^DGLP(J,    mittocani  C")]    e.    ni.   1'.  MN,    cuius    filius    erat    minoamus  2^ 

19  terrini  H,  terreni  MZ  iulius]  i.  caesar  CDGLKPQ  20  militibus]  multibus  Z  21  et  Iractis] 
iTa.c\\&C^DGQ,  irActKqne  C^LMNPZ  22  trium  om.  Q  23  uenit]  peruenit  pos<  oeolis  JfiV^  23/24  et 
ccc]  trecentis  .^,  trecentisque  j)/i\^  oeolis  ilifiV  24  ostium]  ocidium  .2^  24/25  fl.  q.  uoc.  tamesis]  tamensis 
fl.  CDGLPQ,  predicti  fl.  tamcnsis  {om.  N)  MN,  taraensis  Z  26  et  multi  (multi  post  suis  MN)  ceciderunt 
de  equis  niilitibiisque  suis]  et  ibi  ceciderunt  milites  multi  de  equis  suis  Z  27  supra  dictus]  iam  dictus 
CDGLPCi,  praedictus  N            28  proconsul]  consul  MNZ          ferreos  lihri        et  seinen]  semonque  MN 

sunt  septem  filii sunt  autein  (iomcr  (falatae;  Magog  Scytliao;    Madai   Medi;  lavan  lones  qui  et  Graeci 

.  .  .;   Tbubal   Iberi  qui  et  Hispani,  a  quibus  t'eltiberi,  Ilcet  quidam  Italos  suspicentur;  Mosocb  Cappadoces  .  .  . 
Thinis  'Pbraces  .  .  .  scio    quendam    Gog    et    M.agog    .  .  .   ad    fJotliorum  .  .  .  Iiistoriam  rettulisse. 

')  Hier.  Ahr.   V.KiH:  Gaiiis  lulius  Caesar  primus  Komanus  singulare  obtinuit  imperium.  -)   Cf.  Ad- 

miuius  Cynobellini  Uritaiinorum  regis  filius  Suetonii  Gai.  44  et  inde  enatus  Minocybeliuus  Orosii  7,  5,  5 
(Zimmer  p.  272). 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII.  ,g3 

msToniA  nmTTONVM.  nennivs  inteuphetatvs. 

semen     bollicosum,     id    est    Cetilou.     in  cst  in  n-ione    quae    di.^itur  Trinovantum 

vada  fluminis').     discrimcn   magnum    fiiit  ct  victoi-  c.xtitit  ct  acccj^it  impcrium    in- 

militibus  Romunorum  hacc  ars  invisiliilis,  sulac  XLYIJ  anuis  anto  nativitatcm  Ciu-isti. 

ct  discesserunt  sine  pace  in  illa  vice.  ab  initio  mundi  VXXXY. 
gcstum  cst  bellum  tcrtio  iuxta  locum,  qui 
dicitur  Trinovantum.  et  acccpit  lulius 
imperium  Brittannicae  gentis^)  XLY"II 
annis  ante  nativitatem  Christi,  ab  initio 
autem  mundi  VCCXV). 

*)  lulius   igitur  primus  in  Brittanniam       /.         lulius  igitur  primus    rex  Romanorum, 

pcrvenit  et  regnum  et  gentem  tenuit,  ct  qui  insulam  Britanniam  occupavit,  in  sua 

in  honorem  iUius  Quintilcm  mensem  lulium  curia  occisus  est  ct  in  lionorcm  illius  Ro- 

debere   Romani  decreverunt    vocari.     et  mani  mcnsem  lulium  nomiuavcrunt. 


CDGHKLMNPQZ,  hic  inde  a  %\  10  fonna  dicersa  (v.  adn.) 

.SI\.:  1  bellicoiuin  i)6'/-PQ  (liic  suprascr.  uel  Ijellico.snni),  Ijellicurum  uel  bellicnsum  C  iil  est  om.  Z 
cetilou]  H,  cctliilou  l>ilXZ ,  cetliilon  G,  cechilou  K,  cethilo  PQ,  quae  cacitr.inieuta  uocanfur  id  est  cathe- 
leu  britanuice  iuterpretatus  est  C,  quae  cacitrameuta  uocantur  (suprascr.  id  est  catheleu  britannice  iuter- 
pretatus  est)  id  est  cetliilocium  L  2  flimiuum  Z  discr.  m.  f.]  HKZ,  m.  d.  f.  C^L^-P,  magnumque  d.  f.  ^', 
quod  d.  f.  m.  M2\\  quod  m.  d.  f.  DG,  m.  discidium  fuit  CL''  3  mil.  roni.  haec  ars  inuisibilis]  Z,  uiil.  rom. 
(quia  ins.  CD-LP,  que  ins.  G)  haec  ars  iuuisibilis  erat  (fuit  IS)  illis  CDGJjPQ,  ars  enim  erat  lateuter  constructa 
et  iuuisibilis  mil.  rom.  MN:  ad  eandem  formam  citat  chronicon  Vedastinum  (MG.  SS  13,  678):  ars  enim 
latenter  eoustructa  invisibilis  militibus  Romanis  fuit.  4  et  disc.  sine  pace  {om.  Z)  in   illa  (ista  Z)  uice]  et 

disc.  tuuc  temporis  siue  pace  CDGLPQ,  et  hac  uice  sicut  prius  imperator  com  suis  reuersus  est  sine  uictoria 
uel  pace  MN  5  gest.  est  bell.  tertio  (tertio  bell.  CLPQ,  bell.  tercium  ii)]  g.  e.  iterum  tercio  bellum  DG, 

terfio  igitur  cunimissum  (-sus  J/*)  est  bellum  a  romanis  contra  bryttones  MN  qui  def.  in  littira  M 
ti  trinouatum  A',  rinouantum  Z  accepit  iul.  imp.  br.  gentis]  acc.   iul.    imp.    britanie  Z,    iulius    uictur   imp. 

bryttanicae    ibritanuiae  N)  gent.    obtiuuit  MN  8  ante]  a  Z  9  autem  om.  CLPZ     >  post  uccxu  (duo 

niilia  ccxu  G,  uccxii  MN,  uxxxu  inlerpres)  ins.  constaut  auni  CDGLPQ,  transactis  aunis  MN  10  igitur] 

caesar  A',  ergo  Q,  om.  MN        britannia  Q  11  perueuit]  p.  rumauorum  rex  J/A'        regnuui]  regnum  ub- 

finuit  N         tenuit]  obsedit  MN  12  honorem]  hereditatem  C^D'P(J         quintum  N,  uel  aquatUem  sttpra 

%\  CL  iul.  mens.  M,   iul.  (om.  mensera)  N  13  debere  uoc.  decr.  roni.  CDGLPQ,   romaui  statuei-uut 

uocari  MN        et]  et  postea  CDGL,  siquidem  MN 

')  Aut  Caesar  h.  G.  5,  IS:  Caesar  .  .  .  ad  flumen  Tamesim  iu  fines  Cassivellauui  exercit\un  duxit  .  .  . 
ripa  auteni  eraf  acutis  sudibus  praefbcis  muuita  eiusdemque  generis  sub  aqua  defixae  sudes  flumiua  tegebantur 
aut  Orosius  6,9,6.  ')  Aut  Caesar  b.   G.  5,  20 — 22:   Triuubantes  .  .  .  pollicentur   sese   ei   dedituros  .  .  . 

('assivellauuus  .  .  .  legatos  .  .  .  de  deditione  ad  Caesarem  mittit.  Caesar  .  .  .  quid  in  auuos  singulos  vectigalis 
pupulo  Komano  Britanuia  penderet  coustituit  aut  Orosius  6,  9,  8.  9.  ')  Annus  a.  Chr.  47  secundum  Hie- 

ronymum  est  Abrahae  1968  et  cum  tjui  sequitur  Caesaris  primus  sit,  de  hoe  auctor  videtur  cogitavisse.  annus 
Abrahae  l'J6S  secundum  Hieronymum  (additis  annis  a  mundo  creato  ad  Abraham  31S4)  cum  sit  mundi 
5152,  fortasse  eum  numerum  ab  auclore  posilum  curruperunt  librarii  mutantes  notas  VCLH  in  VCCXII  et 
VCCXV.  *)  Abhinc  qiuie  sequuntur  ud  p.  166,  20  Z  sic  immutavit:  Casabellaunus  rex  Britaunicus  et  ipse 

fuit  iu  obviam  Gaii  lulii  Cesaris  regis  Kouie,  qui  missus  ab  imperatore  Latiuu  ad  e.xpugiiandam  ISritaimiae 
insulam  et  fregit  bellautem  (bellum  aute  Z)  Cas.sabellaunum  duobus  vicibus  super  Gaium  Cesarem  ct  in  tercio 
bello  occisus  est  a  Cesare  misso  ab  iraperatore.  haec  sunt  nomina  imperatorum  qui  in  Britania  voneruiit. 
lulius  imperator  prinius  in  Britaniam  venit  per  Renum  et  Germaniam  usque  Tammensis  bellum.  primus 
pustea  Claudius  (claudi.as /f)  iinperatur,  qui  usque  .ad  Orcaui  et  Euvoniam  et  inde  Koniam  exiit.  tertius 
imperatur  Severus  (reuersus  i^),  cum  quo  validus  murus  factus  est.  quartus  Curacius  tyraniius  (tireuus  Z). 
quiutus  Constantinus  ConsUintiui  magni  pater,  id  est  vir  trauquillissimus.  ille  Constjiutiiius  iu  Britanuia 
luorte  obiit.  qui  Consfautiiium  filiuui  ex  coiicubiiia  Ilclena  crcatum  iinperatorem  Galliarum  (gillianiiu  Z) 
rcliquit,  qui  in  Britaunia  obiif.  sextus  Maximus  imperator  in  Britania  ordinatur  invitus,  cuiii  quu  Marfinus 
scpe  locutus  est.  septimus  Gracianus  Valentiui!»ni  filius,  qui  iii  Romam  a  Bretauuia  exiit  et  ibi  a  Maximo 
occisus  est.  cuius  sauguiiiein  viudicavit  Euugenius  (lectio  incerta:  requirilur  Tlieodosins)  de  Maxiiuo  ct  postea 
Eugenium  occidit  pru   \'aleutiniauu  (_!iafiaiii  fratre  (graciano  frat  Z). 

21* 


164 


IIISTORTA  BHITTONVM 


Oeorg.  3,  25. 
21 


HISTORIA  BEITTONVM. 

iililius  Martiis  Oalus  lulius  Caesar  in  curia 
occiditur*),  tenonte  Uctaviano  Augusto 
monarchiani  totius  mundi,  et  censum  a 
Brittannia  ipse  solus  accepit,  ut  Virgilius 
ait: 

Purpurea  intexti  tollant  aulaea  Britanni. 
Secundus  post  hunc  Claudius  impera- 
tor  venit  et  in  Brittannia  imperavit  annis 
quadraginta  octo  post  adventum  Christi'^) 

10  et  stragem  et  bellum  fecit  magnum  non 
absque  detrimento  militum,  tamen  victor 
fuit  in  Brittannia.  et  postea  cum  ciulis 
perrexit  ad  Orcades  insulas  et  subiecit 
sibi  et  fecit  eas  tributarias  ').     in  tempore 

15  illius  quievit  dare  censum  Romanis  a  Brit- 
tannia,  sed  Brittannicis  impei-atoribus  red- 
ditum  est.  regnavit  annis  XIII  mensi- 
busYIII*).  cuius  monumentum  inMogantia 
apud  Longobardos  ostenditur  ^) :    dum  ad 

20  Romam  ibat,  ibi  defunctus  est. 

22  Post  CLXVII  annos  post  adventum 
Christi  Lucius '')  Brittannicus  rex  cum 
omnibus  regulis  totius  Brittannicae  gentis 
baptismum    suscepit    missa    legatione    ab 

25  imperatore  Ilomanorum  et  a  papa  Ro- 
mano  Eucharisto ''). 


NENNIVS  INTERPRETATrS. 


Ciaudius  fuit  rex  secundus,  qui  insulam 
Britanniam    occupavit ,    annis  quadraginta 
quattuor    post    nativitateni    Christi    et 
stragem  magnam  fecit  Britonibus  et  per- 

.",  rexit  ad  Orcades  insulas  non  absque  strage 
militum  illorum  neque  absque  magno  detri- 
mento  militum  suorum  inflicto  a  duce  qui 
nominahatur  CassivcUaunus'^).  regnavit 
annis  XIII  mensibus  VIII  et  mortuus  est 

10  in  Magnantia  apud  Longobardos,  dum  ad 
Romani  ab  insula  ibat. 


Post  CLXVn  annos   post  nativitatem 

Christi  rex  (Romanorum)  et   papa  Eleu- 

therius  miserunt  clericos  cum  epistolis  ad 

is   Lucium    regem   Britanniae    et   baptizave- 

runt  regem  cum  ceteris  regibus  Britanniae. 


CDOHKLMNPQ  et  forma  dlversa  (v.  p.  163  adn.  4)  Z 

SIN.:   1   curi..  A'         2  agusto  77         3  et]  iiam  et  J/A'         ,0  ait  om.  CDGLPQ         6  intexi  N      toUnnt 
CDGLMPQ         biitannum  P,   Ijiitannia  N  7  secundus]  s.  autem  M  8  uenit  et  in   biittanniam  imp. 

CDOL,    uenit  in  britanniam  et  imp.  P  9  qu.  et  octo  annos  PQ,  per  xluii  annos  MN  10  et  bellum 

fecit  magnum]  bellumque  agens  multum  MN  11  asque  77"        militum]  m.  iunenuniqne  suorum  (snarum 

.3/1)  MN       tanien  om.  MN  12  in  brittannia]  bryttaniae  MN       et  postea  .  .  .   i:!  insulasj   postea  nauigio 

ad  oreailes  perucnit  insulas  MN  14  sibi  ct  1'ecit  eas]  eas  iecitquo  MN  1.')  quieuit  dare  censnni  (dari 

censuni  CDGKLQ,  censum  dari  7")  romanis]  nullum  ronianis  censuin  1'uit  tradituin  MN  16  inip.  br.  MN 

17  est  09)1.  P  regnauit]  r.  auteni  MN  17/18   et   mens.    octo  MN,    ooto  niens.  K,    mens.  uii  L)GPQ 

18  niogontia  MN,  magontia  P,  magantia  CDGLQ,  magnantia  interjires  19  langobardos  CDLj  duni  ad 
{pm.  Q)  V.  ibat  (iret  MNQ)  ibi]  dum  iuit  r.  ibi  DG,  ubi  dum  ad  r.  ibat  Lj  21  post  clxuii  (clxiiii  CDQLjPQ) 
a.  p.  a.  cliristi]  .anno  dominice  inc.arnationis  clxiiii  C^Lj          23  omnibus]  uniucrsi.s  CDGLjPQ        totius  om.  Q 

br.  gentis]  liritanniae  ('DGIiNPQ  24  suscepit]  susccperunt  D  {suprascr.  uel  suscepit)  C'7>  2.5  impera- 
tore]  L\,  iinperatoribus  ('DGLJLMNPQ  ,a  om.  MN  pape  A'  romano]  romanorum  Q  2()  euch;uisto|  77, 
euaristo  DKMNP,  eleutlierio  CGL^Q  citm  interprete :  adnotunt  inentitur,  qui.a  priinus  annus  Euaristi  luit  annus 
domini  LXXIX,  primus  vero  annus  Elcutberii,  quem  debuit  nominasse,  tuit  .uinus  doinini  CLXI  L-  (inanu 
aequali)  et  Ljontliniensis  coll.  of  arms  30  leyentes  Eiutristnm 

')  LTieronymns  Ahr.  1973:   Antonius  decernit  Quiutilem  nionsein   Inliuin   dubere  dicl,  qui;i  iii  eo  lui.sset 
natus  luliiis  .  .  .  idibus  Martiis  C.  lulius  Caesar  in  curia  occiditiir.  '-)   JJieronymns  triitmplium   Clandii  de 

Britannis  adscrihit  nd  a.  Ahr.  •JOtiO  vel  2061,  p.  Chr.  49  vel  60.  ')  Jlieronymus  n.  Abr.  2061:  Claudius 

de  Brittania  trinmpliavit  ot  Orchadas  insulas  Roinano  adiecit  imporio.  *)  Uieronymus  a.  Abr.  2057:  Clau- 

dius  regnavit  a.  XIII  mnns.  VIII  dicb,  XXVIIII.  ")  JJieronymns  a..  Abr.  2059:  iste  est  Claudius  p.atruus 

Drusi   qni  ;ipnd  Mogiinti:icum  inonuinentuni  liabet.  ")  Luciiis  agnoniine  Louer  Mjiur,  id  est  magni  splen- 

doris  propter  lidein,  quo   in  eius  tempore  venit  Itoc  loco  addnnt  C'"Lj.  '')    Vlde  siqwa  p.  115.  *)  'LLaec 

veninul  e.c  Jieda  h.  eccl.  1,  2  errore  pro  Caesare  substitnto  Claudio.'  Zimmer.  at  similiter  erravit  recensio 
codicis  Z  (ride  p.  163  adn.  4). 


CVM  AHUITAMENTIS  NENNII. 


m 


mSTORIA  BlilTTONVM. 

23  Tcrtius  fuit  Severus,  qui  transfretavit  ad 
Brittannos;  ubi,  ut  reecptas  provinciaH  al) 
incursione  harbariea  faceret  tiitiorcs,  niu- 
rum  et  aggereni  a  mari  usque  ad  mare  per 

s  latitudineni  Brittanniae,  id  est  per  CXXXII 
milia  passuum  deduxit'),  et  vocatur  Brit- 
tannico  sermone  Guaul  '^).  propterea  iussit 
tieri  inter  Brittones  et  Pictos  et  Scottos, 
quia  Scotti  ab  occidente  et  Picti  ab  aqui- 

10  lone  unanimiter  pugnabant  contra  Brit- 
tones,  nam  et  ipsi  pacem  inter  se  babe- 
bant;  et  non  multo  post  intra  Brittanniam 
Severus  moritiu- '). 


24  Quartus  fuit  Karitius  imperator  et 
15  tyrannus,  qui  et  ipse  in  Brittanniam  venit 
tyrannide.  qui  propterea  tyrannus  fuit  pro 
occisione  Severi  et  cum  omnibus  ducibus 
Romanicae  gentis,  qui  erant  cuni  eo  in 
Brittannia,  transverberavit  omnes  regulos 
20  Brittannorum  et  vindicavit  valde  Severum 
ab  illis  et  purpuram  Brittanniae  occu- 
pavit  *). 


NENNIVS  INTEIiPRETATVS. 

Tertins  fuit  Severus  (|ui  vcnit  ad  Bri- 
tannos.  alj  eo  agger  Sti.ionicus  extruc- 
tus  est  contra  barbaros,  id  est  Pictos, 
per  centum  triginta  duo  milia  passuum  et 
is  agger  noniinatnr  a  Britannis  Ouaul. 
et  iussit  aggerem  aliuni  tieri  contra  Scot- 
tos  et  Pictos,  aggerem  suis^), 


NENNIVS 
(C^DHiL). 


intra  Britannii 

im  re- 

versus 

apud 

Ebo- 

racum 

cum 

suis 

ducibus 

occiditur. 

NENNIVS 
INTERPRETATVS. 

rt  a  JBritannis  oc- 
cisus  est  cnm  duci- 
hiis  suis. 


Quartus  venit  deinde  ('(iniiisins  tyran- 
nide  ad  vindicandum  in  Britannos  Seve- 
rum  et  rex  Britonum  ab  eo  occisus  est 
et  purpuram  oceupavit  contra  tutelam(?) 
regis,  id  est  imperatoris  et  Alhcfus  vir 
iniquus  Romanus  interfecit  illum  et  sump- 
sit  regnum  ad  tfmpiis^). 


CDGHKLMNPQ  etforma  diversa  (v.  p.  16.3  adn.  4)  Z 

SIN.:  1  ad]  a -JT»  2  ut  rcc.  proii.]  r.  pr.  i>'G,  r.  pr.  wtCU^L  3  faceret  tutiurvs]  tlefenderet  tui- 
tiouis  J/A'  5  per  oni..fl'  6  p.issum  J/A'  uncatur  (uocato  y^)  br.  serm.]  br.  s.  u.  J/A'  1  guaul] //A', 
guaal  y,  gaaul  VDGLilNP,  gual  />'"  (m.  saec.  XII XIII),   uuallesheued  /»'"  (m.  saec.  XVI)  8  ct  vm.  Q 

et  scottos]  scottosqueO/Jy/P,  scotnsquey  9  quiaj  quod  J/A'  et  om.  Q  10  uuiauiniiter  i?  lOUbrit- 
(t)anuos  C"D'KPQ  12  non  niulto  post]  post  multum   tempus  MX'  dol.i  brittannoruni  post  post  iiis. 

DG  inti-a  br.  s.  mor.]  s.  i.  br.  m.  N  {ulji  eboraci  est  post  tirannide),  s.  i.  br.  eboraci  ni.  J/,  eboraci  niori- 
tur   intra  (inter  D')  br.  C^D'PQ  14  karitius]  H^,  caritius  /vJ/A',  carutius  CDGLPQ,  inc.  11=^:  Carinus  J/ 

in  eiHlume  (v.  mpra  p.  IJO)  1!^  in  br.  uenit  lyr.]  t.  in  br.  ucn.  J/A',  uenit  in  br.  (cnni  ins.  Q)  tyr.  CDGIJ'Q 

IG  qui  (quia  CDGKL)  propterea  t.  f.  p.  o.  seucri]  quia  (et  A')  iratus  pro  occisione  seueri  aduenerat  (om.  N) 
MN,    om.  C^DHIL  17   et  om.  CDGl.NPQ  onniibus  om.  K  18  ronianae  MN  ia  om.  M 

19  brittanniam  //,  bryttaniam  J/  transuerberauit  (et  tr.  DGQ)  onnies  regulos  brittaunornm  (britonum  PQ. 
brittonum  CDGL)]  uerberauit  ac  onnies  regulos  ducesque  bryttonum  M,  cum  onniibus  regnlis  et  dncibus  suis 
uerberauit  A'  20  et  uindio.-iuit]  uindican»  CDG         ualde  sen.  ab  illis|   in  illis  seu.  MN,  ualde  .sanguinem 

seneri  (sang.  seucueri    ualde  (.')   ab    iWk  C-D-G  21   pnrpureas   britannicas />Hr',    purjiuras    britanicas  ('  = 

21/22  occupauitj  deuastauit  MN 

')  Ilierunymus  a.  Abr.2221:  .Severus  iu  Brittanos  bellum  transtert,  ubi  ut  recepl.is  pr.ivincias  ab  iii- 
cursione  barbarica  faceret  securiores,  vallum  pcr  CXXXII  passuum  milia  a  mari  ad  niaro  fccit.  -)  Ter 

CXXX  ucro  (cxxxii,  pro  5  lei/ens  ii,  /-)  miliaria  p.,  id  est  a  Peuguaul  (pougaaul  /.»,  peiigaul  />),  quae  villa 
Scottice  Cenail,  Anglice  voro  1'eiieltun  dicitur,  usque  ad  ostiuui  fluminis  Clutli  ct  Cair  l'oiitalocli,  quo  inurns 
ille  finitur  rustico  opere,  Severus  ille  pracdictus  construxit,  sel  nihil  profuit.  Carntiiis  postea  iinperator  recditi- 
cavit  (r.  i.  /.»)  et  VII  castellis  muiiivit  inler  ntraqiie  ostia  domuniqne  roluiidain  politis  l.ipidibus  siiper  rip.iin 
fluniinis  Caruii,  quod  a  suo  nomine  iiomen  accepit,  fornicom  (triuin|)lialem  Ins.  C-  m.  sacc.  Xlll  et  L)  in 
victori.ae  mcmoriam  erigens  conslruxit  addunl  C^L,  ilem  ad  p.  11)'.),  17  loco  7ion  mo:  Anglicc  voro  diciliir 
1'eulrou  a  fluniinc  Kaldra  usqnc  a.I  Uimindaca  a(Z»iote<  £?■".  ')  Ilieromjmua  n.  Abr.  2235:  Sevorus  inoritiir 
Eboraci    in   Urilaiiuia.  *)   Hieronymus  a.  Abr.  2305  ex  Enlropio:  Carausius  sumpta  purpuras  Jlrittanias 

occupavit.  ')    l'icnm    inlelle^i  prope    Falkirk   dictum  Sirlne's  dike  vestit/iis  valli  Pii  conspicnnm  (Ilorsley 

Brit.  Rom.  p.  ITJ)  adnotarit   Todd.  «)   Haec  ailiecta  sunt  ex  Beila   1,6  (anclor  Kutropius  3,22):  Carau- 

sius  .  .  .  fraude  Allecti  socii  sui  iuterfectus  est.     Allectus  postea  .  .  .  iusulain  per  tricunium  tenuit. 


166 


HISTORIA  BRITTONVM 


IIISTORIA  BRITTONVM. 

2:")  Quintus  Coiistrmtiiuis  Ooiistniitini  magiii 
filius  fuit  et  ibi  inoiitur ')  et  sepulcrum 
illius  monstratur  iuxta  urbem,  quae  voca- 
tur  Cair  Segeint ,    ut   litterae ,    quae  sunt 

'■>  in  lapide  tumuli,  ostendunt.  et  ipse  semi- 
navit  tria  semiiia,  id  est  auri  ai'genti, 
aerisque,  in  pavimento  supradietae  civi- 
tatis,  ut  nullus  pauper  in  ea  habitaret 
umquam,    et    vocatur    alio    nomine  Min- 

10  manton. 

26  Sextus  Maximus  imperator  regnavit  in 
Brittannia^).  a  tempore  illius  consules  esse 
coeperunt  et  Caesares  numquam  appellati 
sunt    postea').      et    sanctus    Martinus    in 

if.  tempore  illius  claruit  in  virtutibus  et  sig- 
nis*)  et  cum  eo  locutus  est^). 

27  Septimus  imperator  regnavit  in  Brit- 
tanuia  Maximianus.  ipse  perrexit  cum 
oinnibus  militibus  Brittonum  a  Brittannia 

20  et  occidit  Gratianum  regem  Romanorum 
et  imperium  tenuit  totius  Europae  et 
noluit  dimittere  milites,  qui  perrexerunt 
cum  eo,  ad  Brittanniam  ad  uxores  suas 
et  ad  filios  suos  et  ad  possessiones  suas, 

25  sed  dedit  illis  multas  regiones  a  stagno 
quod  est  super  verticem  Montis  lovis 
usque  ad  civitateni,  quae  vocatur  Cant 
Guic*),   et  usque    ad   cumulum   occiden- 


NENNIVS  INTERPRETATVS. 

Quintus  Constantinus  filius  Constantiiii 
magni  ftlii  IMcnae '')  occupavit  insulam 
Britanniam  et  mortuus  est  et  sepultus  est 
in  urbe  Cair  Segint,  quae  alio  nomine  Mi- 
i  nantia  vocatur,  et  litterae  in  lapide  tumuli 
ostendunt  nomen  eius.  et  reliquit  tria 
semina  in  pavimento  supra  dictain  civi- 
tatem  *),  ut  nullus  pauper  liabitaret  in  illa 
civitate. 

10  Sextus  imperator  Maximus  occupavit 
Britanniam.  in  illius  tempore  initium 
consulatus  apud  Eomanos  et  Caesares 
numquam  appellati  sunt  reges  postea.  in 
tempore  Maximini  apostolus  uobilis  vene- 

15  rabilis  sanctus  Martinus  claruit. 

Septimus  Maximianus  occupavit  reg- 
num  Britannorum  et  duxit  milites  Bri- 
tanniae  contra  Romanos,  ut  imperatov 
Gratianus  ab  eo  occideretur,  et  ipse  tenuit 

20  imperium  Europae  et  non  dimisit  inilites, 
quos  secum  duxerat,  ad  uxores  suas  et 
ad  filios  suos  et  ad  possessiones  suas,  sed 
dedit  illis  multas  regiones  a  stagno  quod 
est  super  verticem  montis  lovis  usque  ad 

25  Cantguic  «  mericlie  et  occidentem  versus 
usque  ad  tumulum  Ochidient,  locum  in 
quo  est  crux  conspicua.     hi  sunt  Britones 


CDQHKLMNPQ  el  forma  dlversa  (v.  p.  m  adn.  4)  Z 

SIN. :  1  coiistantinus]  HK,  coustantius  CDOLMNPQ  2  fuit  2>ost  quintus  31N         filius]  pater  Q 

ibi  moritur]  defunctus  est  in  brittannia  MN         3  monstratur]  esse  uidetur  MN         4  cair  (cayr  Q,  kair  P) 
segeint  (segenit  /'')|  add.:  uel  cair  costain  GD^L  supra  v.  omnes,  cair  costain  uel  cair  segeint  G  5  tumuli] 

t.  eius  C^L  (5  id  est  a.  a.  aerisque]  auri  argenti  aeris  MN,  om.  CDGLPQ  7  in  pau.  s.  d.  c.  i>ost  semi- 

nauit  MN  8  liabitaret]  raaneret  CDGMNPQ,  remaneret  L  U  umquam  posl  nullus  MN,  numquam  Q 

9/10  mirmantum  CPQ,  mirmantun  D,  mirmanton  L,  mirmirmantiui  G,   minantia  interpres:  id  est  urbs  eboraca 
adscr.CL  11  imp.  regn.  om.  MN  13  numq.  post.  app.  SMutCDGLPQ,   post.  numq.  app.  snut  MN 

14  et  s.  m.  in  femp.  illius  (illo  CDLPQ,  om.  G)]  in  t.  autem  illius  s.  m.  MN  15  claruit  in  (et  P)  uirt. 

et  signis]  uirt.  et  miraculis   claruit  MN  16   locutusque  est   cum  eo  CDGLPQ,  om.  N  17  imperator] 

iu  tempore  Q  18  maximianus]   dictus  m.  CD'-G>^^LP,  dictus  maximus  D'G*-Q,  posl  septimus  MN        ipse] 

et  ipse  DG  19  a]  in  Q  20  reg.  rora.  grat.  MN  21  obtiuuit  MN  22  noluitque  CDGLMNPQ 

milites  qui  perr.  cuni  eo  (cum  eo  perr.  CDQLPQ)  ad  brittanniam  (a  brittannia  CDQKLP,  de  brittaiiia  Q)] 
belligeros  suos   coraites  brittones  MN  23  ad  uxores]  neque  ad  ux.  CDOLPQ        suas  om.  N  24  et 

(neque  CDOLQ)  ad  fil.  suos  (pm.  CDOL)]  et  filios  31N,  om.  P      ct  ad  (ap  M^,  om.  N)  poss.  suas]  neque  ad 
poss.    eorum   CDOLPQ  25   dedit    illis    multas]    multas    illis    largitus   (est  ins.  N)  MN  stanno  P 

27/28  cantguit  PQ  28  ad]  a  //'         tumulum  M 

')  Hleronymus  u.  Abr.  ■J322:  Constantius  XVI  imperii  anno  diom  ubit  in  Brittania  Eboraoi.  -)   Prosper 

c.  1183  (vide  p.  167  adn.  2).  ')  Nimirum  cum  auctor  ud/iiherel  chronica  Hieronijmiand,  qnae  consules  non 

hahent,  cum  auctario  Prospieriano  digesto  ad  consnles,  eos  hinc  incipere  sihi  persuaslt.  *)  Prusper  c.  1175 

(vlde  p.  16H  adn.  7).  ')   Cf.  Bulpic.  Severus  vita  Martini  c.  20.  ")  Ipsi  sunt  qui  Armorici  dicnntnr 

addunt  C"'L.  ')  Peda  h.  eccl.  1,  8.  ")  'Sic  interprcs  errans'.    Zimmer. 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 


167 


IIISTORIA  BRITTONVM. 

talcin,  id  est,  Cruc  Ochidient ').  hi  suiit 
Brittones  Armorici  ct  nuniquam  reversi 
sunt  huc  usque  in  hodicrnum  diem.  propter 
hoc  Brittannia  occupata  est  ab  extraneis 
.■i  gentibiis  et  cives  expulsi  sunt,  usque  dum 
deus  auxihum  dederit  illis^). 

In  veteri  traditione  seniorum  nostro- 
rum  septem  iniperatores  fuerunt  a  Ro- 
manis  in  Brittannia ;  Romani  autem  dicunt 

10  novem.  octavus  fuit  ahus  Sevcrus,  qui 
ahquando  in  Brittannia  niancbat,  aliquando 
ad  Roinam  ibat  et  ibi  defiinctus  est  '). 
nonus  fuit  Constantius.  ipse  regnavit 
sexdecim  annis  in  Brittannia  et  in  sexto- 

is  dccimo  anno  imperii  sui  obiit  in  Brit- 
taniiia*). 

28  Hucusque  regnaverunt  Roinani  apud 
Brittones  CCCCVITII  annis.  Brittones 
autem     deiecerunt    regnum    Romanorum 

20  nequc  censum  dederunt  illis  neque  reges 
illorum  acceperunt,  ut  regnarent  super  eos, 
neque  Romani  ausi  sunt,  ut  venirent  Brit- 


NENNIVS  INTERPRETATVS. 
Armorici  et  manserunf  in  meridie  semper 
et    propter    hoc   occupaverunt    extrancae 
gentes    regiones    Britonum    ct   BriUones 
interfecti  sunt  in  marginibus  suac  terrae. 


vide  p.  16'J,  7. 


vide  p.  16'J,  15. 


CDGHKLMNPQ  (nou  hahet  Z) 

SIN.:  1  cruth  P,  ciut  Z>-(t        oQhxiemtCDGPQ,  occideut  il/-tV        hii  IIK  2  immquam  reuersi  suut 

luic]  n.  r.  s.  ad  (in  L)  prciprium  scilum  CDGLPQ,  illic  permanserunt  (permanent  X)  3IN  armciuici  CLQ 
4  hoc]  illorum  ahsentiani  MN  occnpata]  superata  MN  extraneis]  alienigeuis  MN  5  ciiies  expulsi  sunt] 
c.  eius  exp.  sunt  CDGLPQ,  heredes  eiecti  MN  usque  dum  {om.  P)  d.  a.  dederit  illis  (eis  Q)\  usque  quo  a 
deo  auxilium  largiatur  iWA''  7  in  ueteri  (uetera  C)  traditione]  tr.  nero  MN  seniorum  nostr.  (s.  n.  om.  P, 
ins.  uti  legimus  C^D-GL)  septera  (semptem  K)  imp.  fuerunt  a  rcim.]  seniorum  didicimus  fuisse  a  rom.  uii 
imp.  MN  9/10  dicunt  uouem]  HK,  d.  n.  fuisse  CDGLPQ,  nouem  affirmant  MN  10  fiiit  om.  Q  alius  severus] 
a.   s.  aequantius  J/  in  epilome  (cf.  p.  120)       qui]  hic  J/.V,    om.CDGLPQ  11   manehat]   comniorahatur  (et 

ins.  M)  MN  12  ad  romam  ibat  et  ihi]  romae  manehat  ihique  (ubi  A^)  MN  l.S  constantinus  C-D-GLN 

14  annis  om.  K  14/15  in  xui]  in  xuii  D-GM,  xuii  CLP  15  imp.  sui  anno  j\lN  obiit  in  britannia]  oh. 
in  hr.  eboraci  dicunt  Q,  oh.  in  hritannia  (-niam  DG)  eboraci  ut  ipsi  {om.  D')  dicuut  CDGLP,  obiit  quasi  {om.  N) 
dolo  uoraciter  (ueraciter  N)  occisus  in  hryttannia  ut  amnt  MN  17  hucusque  ...  18  aunis]  ita  ut  legimus 

apud  bryttones  regnaueruut  romani  per  ccccuiiii  annos  MN:  interpres  quod  ait  Britanniam  CCCCXLVIIII 
(sic  duo  libri,  tertius  CCCXLVIIII)  annos  sub  Romanis  fnisse,  effecil  ex  hoc  loco  adsumpto  altero  />.  171,2  dc 
metus  Saxonum  annis  XL  18  hrittones  autem  deiecerunt  r.  rom.]  his  ita  transactis  hryttones  imperium 

r.  contempserunt  MN  20  iiec  censum  ded.  illis  (ill.  ded.  CDGLPQ)]    uec  ceusum  dedere  (-runt  N)  .MN 

reges  illorum  (eorum  CLPQ)]  ill.  reg.  MN  21  suscepenint  MN  ut  regnarent  super  eos   (illos  A') 

om.  MN  22  ausi  sunt  ut  uenireut  (in  ins.  CDGI^PQ)  br.  ad  regnandum  (regendum //')  aniplius  (ampl. 

ad  regn.  CDGLPQ)]  amplius  sunt  ausi  (ausi  sunt  N)  ut  ad  regnandum  bryttanniam  adirent  MN 

')  Britones  nauique  Armorici,  qui  nltra  mare  sunt,  cum  Maximo  tyranno  hinc  in  expcditioneni  oxiuntes 
quoniam  redire  nequiverant,  occidentales  partes  (?alliae  solo  tenus  vastaverunt  nec  mingeutes  ad  parielem 
vivere  reliquerunt,  acceptisque  eorum  uxorihus  et  filiahus  in  coniugium  omnes  earum  linguas  amputaverunt, 
no  eorum  succcssio  maternam  liuguam  disceret  (discresceret  C).  undc  et  nos  illos  vocainus  in  nostra  lingua 
Letewicion  (leteiuiition  C'  rt//e»-c3  exemplo).  id  est  semitacentes,  quoniani  confusc  loquuntur  nddnnl  C"  bis  L. 
■)  Gildas  c.  13.  14:  insnhi  .  .  .  ad  (iallias  .  .  .  imperatoris  insignihus,  qnae  .  .  .  gessit  .  .  .  ritu  tyrannico  .  .  . 
Maximum  roittit.  qui  .  .  .  unam  alarum  ad  llispaniani,  altoram  ad  Italiam  extendens  .  .  .  Hritannia  .  .  .  iuven- 
tute  spoliatae ,  quae  .  .  .  domum  nusquam  ultra  rediit  .  .  .  duabus  .  .  .  gentihus  .  .  .  Scotorum  a  circione, 
Pictorum  ab  aquilone  calcahilis  .  .  . :  adhibitus  est  praeterea  Prosper  c.  1183  (p.  166  adn.  2).  ')  Vtde  supra 
p.  114  adn.  1.  *)  Vide  supra  p.  166  adn.  1. 


168 


HTSTORTA  RRITTONVM 


IIISTOIUA  BHITTONVM. 

taiiiiiain  ad  rcgnanduni  aiiipliiis,  quia 
duccs  illorum  Brittones  occiderant. 

2:1  Itcrum  rcpctcndus  est  sermo  dc  Maxi- 
miano    tyranno.      Gratianus    cum    fratre 

5  Valcntiano  regnavit  Yl  annis  ^)  et  Am- 
brosiiis  Mcdiolancnsis  episcopus  clarus 
habetur  in  catliolicorum  dogmate^).  Valen- 
tianus  cum  Thcodosio  rcgnavit  annisVIII  ^). 
synodus     ConstantinopoHin     coUigitur     a 

10  CCCXVIII  patribus,  in  qua  omnes  hac- 
rcses  damnantur*).  Ilieronymus  tum  prcs- 
bytcr  Bethlccm  toto  inundo  claruit  ^).  dum 
Gratianus  impcrium  regebat  in  toto  mundo, 
in  Brittannia  per  scditioncm  militum  Maxi- 

i.^i  mus  imperator  factus  cst.  qui  mox  dum 
in  Gallias  transfrctarct,  Gratianus  Parassis 
Mcrobliudis  magistri  militum  proditione 
superatus  cst  ct  fugiens  Lugduni  captus 
atquc    occisus    cst.      Maximus    Victorem 

20  filium  suum  consortcm  fecit").  Martinus 
Turonensis  cpiscopus  in  magnis  virtutibus 
cKaruif).  post  multuni  intervallum  tem- 
poris   a  Valcntiniano    et  Theodosio   con- 


NENNIVS  INTEKPEETATVS. 


Gratianus  autein  cum  fratrc  suo  Valen- 
tiniano  regnavit  sex  annis.  in  illo  temporc 
Ambrosius  Mediolancnsis  episcopus  clarus 
pracceptor  catholici  dogmatis  erat.  Valcn- 
tinianus  cum  Thcodosio  regnavit  annis 
octo.  in  illius  tempore  synodus  trecen- 
torum  quhiquaginta  patrum  Constantino- 
polim  collecta  est  ad  expellendam  hae- 
rcsim  3Iacedonu,  id  est  ncgationem  spiri- 
tus  sancti^).  ct  tuin  Hieronymus  nobilis 
saccrdos  Bcthlehcm  interpretator  cathoh- 
cus  vivebat.  Gratianus,  nt  diximus,  ct  Valcn- 
tinianiis  regnabant,  donec  Maximianus 
a  mihtibus  suis  in  insula  Britannia  rex 
factus  est  ct  transfretavit  in  Francos,  et 
bbcratus  [sic]  cst  rox  Gratianus  proditione 
magistri  militum ,  id  est  Parassis  Mero- 
bladis,  et  cflPugit  rex  Lugdunum  ct  ibi 
captus  atquc  occisus  est.  Maximianus 
cum  Victorc  filio  suo  regnabat.  Martinus 
Turoncnsis  iii  illo  temporc.     Maximianus 


CDGHKLMNPQ  (non  hahet  Z) 

SIN.:    2  illoium]   euiuin  VLMNQ,    inc.  P'  giittones  i/^  3  iterim  (?  3/4  maximo  C'Q 

4  fratie  om.  Q  5  ualeutiano]  H^K,  \x&\e\\\\ma,rio  CDGH^LPQ  cum  interprete,  ualentino  jl/iV       sex  annis 

et]  auuis  tiiljus  CDGLPQ,  auuis  septem  MN  5/6  ambrosius]  a.  tunc  3IN  7  luibetur]  DGMK,  habebatur 
CLMNP(J        catbollco  iV         dugma.  DG  7/8  ualeuiianus]  H'K,  ualentiuiauus  CDGH-LPQ  et  sic  fere 

inlerpres,  ualciitinus  MN  8  anuis  uiii  (uii  Q)\  ucto  a.  MN  !)  synodusl  teinpure  illo  s.  MN  coll.  a  cccxuiii 
patr.]  cccl  patrum  celebratur  (cebratur  Q)  CDGLPQ,  constantiuoi)oliui  culligitur  cccl  uiclelicet  patrum  MN: 
eundem  numerum  habet  interpreis  10  quu  CLMN  11  tum]  etiiini  MN,  om.  CDGLPQ  12  betbleae- 

mitis  M,    becleeinitis  N  tuto]    toti  DG  interpres   catliulicus   post  claruit   add.  D^G  dum]    tum  DG 

13   imperator  MN  regnarel  in   t.   m.  MN,    in   {om.  P)    toto    m.   regebat  CDGLPQ  14  seditione  N 

14/l.T  niaximianus  CD-L,    maximiamiauus  G,    niaxmiauus  P  15  quo  mox  iu    g.  transfretaute  CDGLPQ, 

qucm  luox  iii  g.  translVetasse  perliilient  MN  16  gratiauus]   et  gralianiim  regem  MN        parassis]  HK  cum 

interiirete,    \n\rns\s  M Q ,    parasius /',    parisius  CLjP,    parisiis  G,   parapis  iV  17  meroblaudis]  CDKLMNP, 

merublaiulus  H,    nieruplaudis  (,>,    merubladis  interprcs,    merubaudis  G  18  superauit  MN        et  (qui  N)  f. 

lugduui  (lugdoni  7/')  c.  a.  occisus  est  om.  K  ISI  maximus  (inaxiiniauus  C-W-GL,  uero  ins.  N)  u.   f  s.  c. 

(rcgni  ins.  C-D-GLMN)  fecit  om.  C'D'PQ  21  episcopus]  e.  tunc  temporis  J/A''         22  multuni]  m.  ueru 

MN        interuallum]  spatium  MN  23  ualentino  3IN 

')  Isidorns  chron.  c.  3.5:?:  Gratianus  cum  fratre  Valeutiuiauo  ,  .  .  regnavit  annos  sex.  -)  Isidorus 

chron.  c.  S53:  Ainbrosius   Mediulaiiensis  episcopus   iu   catbolicuruin   dugraate   claruit.  ')  Isidorus  rhron. 

c.Sofi:  Valeutiniaiius  .  .  .  cuin  Theudosio   regnavit   anii.  Vllll.  *)  Isidorus  cliron.  c.  357:   synodus  Con- 

staiitiuopoli  t'L  patruiu  colligitiir  a  Theodosio,  in  quo  oiniies  baereses  cundcmuantur.  mimerus  CCCXVIII 
esl  patriim  concilii  Nicticni  (cf.  supra  p.  13'J).  '')  Iiidorus  chron.  c.  S.W :  Hierouymus  presbyter  in  Bethlem 

toto  muiiflo  clarus  babitabat.  ")  Prosper  c.  1183:  iu  Krittania  per  seditioiiem  militum  Maximus  iinperator 

est  factiis.  qiio  niux  ad  Gallias  transfretante  Gratiauus  1'arisiis  Merobaudis  inagistri  railitum  proditione  supe- 
ratus  et  fugiens  Lugduui  captus  atque  occisus  est.  Maximus  Victurem  filium  suuin  consortem  regni  facit. 
')  Prosper  c.  ll7o:  Martiiius  cpiscupus  Turiuoruin  (ialliae  civitatis  multis  [iniraculorum  siguis]  clarns  habetur. 
c/.  p.  IGH  adn.  4.  ')   Isidorus  oriij.  6,  16,  7:  .secunda    syiiudus  (.'L  iiatrum    sub  '1'heudusiu    seuiure  Constaii- 

tiiiupuli  cuiigregata  est  ..  .  Maceduiiiuoi  spirituiu  saiictuiu  deuin  csse  uegaiitein  vuwdmwuiws  (cf.  siipra, p.  141). 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 


169 


HISTORIA  BRITTONVM. 
sulibus  in  tertio  ab  Avvileua  lapide  spolia- 
tus  indumentis  regiis  sistitur  et  ciipite 
daninatur.  cuius  filius  Victor  eodem  anno 
ab  Argabaste  coniite  interfectus  est  in 
Gallia '). 


30  Tribus  vicibus  occisi  sunt  duces  Ro- 
nianoruni  a  Brittannis-).  Brittones  autem 
dum  anxiebantur  a  barbarorum  gentibus, 
id    est    Scottorum    et    Pictorum,  flagita- 

10  bant  auxilium  Romanorum,  et  dum  legati 
mittebantur  cum  magno  luctu  et  cum 
sablonibus  super  capita  sua  intrabant') 
et  portabant  magna  munera  secum  con- 
sulibus  Romanorum  *)  pro  admisso  seelere 

is  occisionis  ducum  et  suscipiebant  consules 
grata  dona  ab  illis,  et  promittebant  cum 


NENNIVS  INTERPRETATVS. 
autem  a  Valentiniano  ct  Theodosio  con- 
sulibus  indumcntis  regiis  spnliatui'  in  tertio 
ab  urbe  Eigilia  lapide    et  cupite  damna- 
tur  in  illo  loco.     Victor  autem  filius  eius 

5  interfectus  est  ab  Arguba  coniite  in  Francis, 
ab  initio  mundi  VDCXC. 

Hoc  modo  seniores  Britonum  narrant  ^. ;,. ;.;?,  7. 
septem  imperatores  fuisse  a  Romanis  super 
Britanniam.    Romani  autem  dicunt  novem 

10  fuisse  super  Britannos.  octavus  alius  Seve- 
rus  mortuus  est  in  itinere  ab  insula  Bri- 
tannia  ad  Romam.  Constantinus  regnavit 
XVI  annis  in  insula  Britannia,  donec  mor- 
tuus  est. 

15         Quadringentis   et  novem    annis  igitur  r. ,,. ;«?,  n. 
Brittones  sub  censu  Romanorum  fuerunt. 
Britones  autem  deiecerunt  postea  regnum 
Romanorum  neque  censuni  dederunt  illis 
et  occiderunt  omnes  duces  Romanos,  qui 

20  erant  in  insula  Britannia. 

Invaluerunt  autem  statim  Picti  et  Sootti 
trans  finesBritanniae  et  expuleruntBritoues 
iisqiie  ad  fluvium  nomine  Tin.  deinde  ive- 
runt    legati  Britonum    ad   Romanos  cum 

25  tristitia  et  cum  magno  luctu,  cum  sablo- 
nibus  super  capita  sua  et  cum  multis 
muneribus  pro  admisso  scel^ere  occisionis 
ducum.  duxerunt  secum  deinde  duces  et 
consules  Romanos  et  promiserunt  acciperc 

ao  iugum  Romanicum,  licet  durum  esset. 
deinde    venerunt    miiites  Romanorum    et 


CDGEKLMNFQ  et  6  tribus 


brittaiinis  Z 


SIN.:  1  in  tertio  (terci  K)  ab  auuileua  (sic  HK,  uirileua  Q,  uuileua  /)',  uuirileisa  CD-L,  uuih-ileisa 
G,    eigilia    inlerpres:    id    est   aquileia    add.  CL)   lapide   om.  MNP  1/2  ins.    ma.\imus    (maximianus  P) 

poat  coiisulibus  P,  ante  spol.  MX,  post  spol.  Q  2  regiis]  H^MN,  regis  H'K,  regalibus  CDGLPQ        et] 

iu  C  'D^F,  et  in  MN        capite]  capite  lapide  MN  3  anuo  eod.  K  i  argabaste]  CDGLNFQ,  argu- 

buste  M,    argeste  HK,    arguba  interpres  4/5  intra  galliam  CDGLFQ  7  brit(t)ouibus  CDGLFQ, 

bryttouibus  MN        brittoues  autem]  et  br.  M,  qui  br.  N'  8  anxiareutur  CDGLMNPQ  9  et  ovi.  M 

10  auxilium  (auxiliorum  C)  flag.  rom.  CDGLPQ,  aux.  rom.  flag.  MN        dum]  cuni  N,  tum  M  1.3  porta- 

bant]  por  if  13/14  secum  cons.  rom.  om.  MN,  cons.  rom.  om.  CD^PQ,  rom.  om.  CHPGL  14  pro 

admisso  (amisso  £Q)  scelere  occisiuuis  {um.  Q)  ducum]  pro  admis.sa  (amissa  A')  occisionis  culpa  ducum  J/iV 
15  ct  suscipiel)ant  consules  grata  dona  (munera  PQ)]  et  accipientes  grata  dona  consules  MN  16  et  pro- 

raittebant]  pr.  .MN,  pr.  ergo  britones  CDG  LFQ         cum  iuramentoj  iurando  MN,    cum  sacramento  CDGLFQ 

')  Frosper  c.  1191:  Waxinius  tyrannus  Valentiniano  et  Theodosio  impp.  in  lertio  ab  Aquileia  spoliatus 
indumentis  regiis  sistitur  et  capite  danniatur.  cnius  tilius  Victor  eodcm  anno  ab  .Vrbogaste  coniite  est  iiiter- 
fectus  iu  Gallia.  —  Ins.  hoc  loco:  peractis  a  mundi  initio  (ab  i».  m.  M,  ab  in.  .V)  aiinis  (ante  a  Q,  post 
numeros  MN)  VDCXC  (ab  incarnatione  domini  cccxci  add.  C-L)  CDGLMNFQ  et  interprcs.  ')  Gildus 

c.  6:  quibus  .  .  .  Komam  .  .  .  repedantibus  .  .  .  rectores  sibi  relictos  .  .  .  leacna  trucidavit  dolosa.  ')  Gitdas 
c.  17:  ite[rn]m  .  .  .  mittuntur  queruli  legati  scissis  ut  dicitur  vestibus  opertisque  sablone  capitibus  iiipctrantes 
a  Komanis  auxilia.  *)  GHdas  c.  20:  Agitio  tcr  consuli  gemitus  Britannoruin. 

CHRONICA    111.  " 


170 


HISTORIA  BRITTONVM 


IIISTORIA  BRITTONVM. 

iiiramonto  acciperc  iugum  I\()iiuniici  iuris, 
licct  (lurum  fuisset^). 


Et  Romani  venerunt  cum  maximo 
exercitii  ad  auxilium  eorum  ct  posueruut 
5  imperatores  in  Brittannia  et  composito 
imperatore  cum  ducibus  revertebantur 
exercitus  ad  Romam  usque,  et  sic  alter- 
natim  per  CCCXLVIII  annos  faciebant. 
Brittones  autem  propter  gravitatem  imperii 

10  occidebant  duces  Romanorum  et  auxilium 
postea  petebant.  Romani  autem  ad  im- 
perium  auxiliumque  et  ad  vindicandum 
veniebant  et  spoliata  Brittannia  auro  argen- 
toque  cum  aere  ct  omni  pretiosa  veste  et 

15   melle  cum  magno  triumpho  revertebantur. 


31  ^)  Factum  est  autem  post  supra  dic- 
tum  bellum,  quod  fuit  inter  Brittones  et 
Romanos,  quando  duces  illorum  occisi 
sunt,     et     occisionem     Maximi     tyranni 


NENNIVS  INTERPRETATVS. 
duccs    regcsque    ordinati    sunt    in   insula 
Britannia  et  militcs  postea  domum  redie- 
runt.    Britones  propter  gravitatem  census 
et  iugi   Romanorum    irarum    et   tristitiae 

5  plcni  occidcrunt  rursus  duces  Romanorum, 
qui  in  insula  Britaunia  erant.  et  inva- 
luerunt  iterum  Picti  et  Scotti  supcr  Bri- 
tones,  ut  potestas  illorum  gravior  iugo 
Romauo  esset,  quia  Picti  et  Scotti  stude- 

10  bant  eos  expellere  e  terra.  deinde  vene- 
runt  Britanni  cum  luctu  et  cum  lacrimis 
ad  senatum  Romanoruni  uitrantes,  ut  nohis 
nuntiatum  est,  cuni  tergis  ob  jmdorem  ad- 
versis.    et  venerunt  magna  auxilia,  id  est 

15  exercitus  innumerabilis  Romanorum  cum 
illis  et  positi  sunt  reges  et  duces  super 
eos  postea.  sed  Britanuis  census  Roma- 
norum  postea  gravis  erat  et  interfecerunt 
reges    et    duces    eorum  tertium.     deinde 

20  venerunt  Romanorum  duces  trans  mare 
et  inflixerunt  Britannis  stragem  magnam, 
ut  dignitatem  suorum  ab  illis  ulcisceren- 
tur,  et  spoliaverunt  insulam  Britanniam 
auro  argentoquo  ot  abduxerunt  serica  et 

25  vasa  aurea  argcntcaque  insulae  et  cum 
magno  triumpho  reversi  sunt. 

Dc  occupationc  Saxonum. 

Factum  est  autem    post  supra  dictum 

bellum  et  post  internicionem  Romanorum 

30   ducum  tribus  vicibus    factam  a  Britannis, 

postquam    CCCCXLVIIIP)    annos    sub 


CDGHKLMNFQ  el  inde  a  r.  16  Z 

SIN. :  1  iiccipere  om.  N         iiigum]  iugum  romauorura  etC-L  iuris]  imperii  MN  2  fuisset] 

esset  MN  3  ueiieruiit  cum  maximo  exercitu  (ex.  max.  CDGLPQ)  ad  aux.  (auxili  *  in-o  ad  aux.  />')  eorum 
(illorum  DOPQ)]  cura  magno  ex.  ad  aux.  uenerunt  (ueniebaut  N)  bryttonum  MN  i  et  posuerunt  irape- 

ratores]  et  p.  duces  et  imperatores  CDGLPQ,  constitueruutque  (-bantque  N)  duces  et  imperatorem  (-res  N) 
MN  5  composito]  imposito  Gutschmid  6  reueitebautur]  EKN'^,  reuertebatur  CDGLMN^PQ  7  usque 
om.D'MN  8  ccv.cx\um  D^3INI'Q,  ccccxlix  CD^GL  cum  interprele        annos  agebant  J/A''  11  pete- 

baiit]  p.  al)  eis  MN  autem]  etiam  N0)  13  uen.  et  ad  uiiidicandum  Q,    et   iul    uiiidictam  ueii.  DG, 

et  ad  uiudictiiin  pi-uximorum  ueii.  MN        brittannica  //  14  cum  acre  et  omiii]  atque  aere  omnique  MN 

14/15  et  melle]  melle  et  muiioribus  MN  15  triumpbo]  gaudio  P  17  jtost  bellum   ins.   id  est  HK 

18  illorum]  eorum  MNZ  19  et]  post  Q,  et  post  CD^GLZ         occisioiiem  maximi  (maximiani  C^D^GL) 

tyraniii]  uictoriam  maximi  (maximiani  M)  qui  gratianum  occidit  3IN 

')  Gildas  c.  15:  IJi-itanuia  .  .  .  subiec^tiouem  sui  Komauo  impcjrio  coutiiiuo    tota  animi  virtute,   si  hostis 
longius  arceretur,  vovens.  '^)  Nuuc  (uero  ins.  O)  ad  geiitem  (gente  O)  Saxunum  nectendus   est  articulus 

me.  CDGL.  ')  'CCCC.KLVIill   codices   duo    Trinitatis  et  Lecanensis,  CCCXLVIIII   unus   Ballijmotensis'. 

Zimmer. 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII.  171 

HISTORIA  BRITTONVM.  NENNIVS  INTERFRETATVS 

transactoque  Romanoiuiii  impciio  in  ]}iit-  censu  Romanico  degerunt,  Guorthigernus 

tannia  per  quadraginta  annos  fuorunt  suh  jiHns  GniUd  tenebat    imperium  Uritonum 

motu.      Guorthigirnus    regnavit    in    Brit-  et    urgcbatur    a    metu    Pictorum    Scotto- 

tannia  et  dum  ipse  regnabat,  urgcbatur  a  rumque  et  ab  impetu  Ambrosii  rajis  Fran- 

s   motu  Pictorum  Scottorumque  et  a  Roma-  5   corum  d  Britomim  Arcmoricorum.    vene- 

nico   impetu   nec   non  et    a    tiraore   Am-  runt  tres  ciulae  a  Germania   expulsae  in 

brosii^).     interea  venerunt   tres  ciulae   a  exilio,  in  quibus  erant  duo  fratrcs  Ilors  et 

Germania   expulsae   in   exiho,    in   quibus  IIeugist,aquibusSaxonessunt.  haecautem 

erant  Hors  et  Hengist,  qui  et  ipsi  fratres  cst    eorum   gcncah)gia:    Hors    ct  Ilengist 

10  erant,  fiiii  Guictglis,  filii  Guigta,  filii  Guec-  10   duo  filii  Guictgils  filii  Guigta,  filii  Gucctha, 

tlia,    filiiVVoden,  filii  Frealaf,   filii  Fre-  filii  Voden  filii  Frealaf,  filii  Fredolf,  fihi 

dulf,  filii  Finn,  fihi  Fodepald .  filii  Geta,  Fhm.  filii  Frcnn,  filii  Folcvald,  fihi  Gaeta, 

qui  fuit,  ut  aiunt,  fihus  dei.     non  ipse  est  fihi  Vanli,  fihi  Saxi  ^),  fihi  Negua.    Britus  r. ;,.  too,  14. 

deus  deorum,  amen,  deus  exercituum,  sed  filius   Alani,   a    quo   sunt    Britones   Are- 

1-'   unus  est  ab  idohs  eoruni,  quod  ipsi  cole-  15   morici,  filh  Fethuir,  fihi  Ogaman,  filii  Tai, 

bant.  fihi  Bodb,  fihi  Semoib,  fihi  Athacht,  fihi 

Aoth,  fihi  Abair,  filii  Raa,  filii  Esra,  fihi 

loban,   fihi  lonan,   filii  lafeth,   filii  Noc. 

2)  Guorthigirnus  suscepit   eos   benignc  Guorthigirnus    autem   suscepit   eos  in 

et  tradidit    eis  insulam ,    quae   iu   lingua  20  pace  propter  metum  impetus  Pictorum  et 

eorum  vocatur  Tanet,  Brittannico  sermone  tradidit  eis  insulam,  quae  vocatur  Tanet, 

CDGHKLMNPQZ 

SIN.:  1  transactoque  (trausacto  A')  roiu.  imp.  iu  br.  (iu  br.  iuip.  CDGLP,  imp.  a  br.  MN)  om.  Z        2  per] 
post  Z        xl]  xi  iV  2/3  sub  metu  fuer.  CDGLPQ  3  guorthigirnus]  sic  HKZ  (liic.  postea  guorthi- 

gernus  vel  guorthigeruius)  gorthiginms  vel  gortigiruus  rel  guortigiruus  hic  et  ileinceps  P,  guortigiruus  D, 
gortigiruus  vel  guortigiruus  G,  gortliigiruus  t',  gortliigiruus  vel  gortigiruus  i ,  uortegiruus  hic  et  deinceps  Q, 
gurthegiruus  hic  et  deinceps,    ubi  tacemus,MN        reguauit]   autem  reguabat  J/A^  4  et  dum  (dum  et  Q) 

ipse  regnabat  (puguabat  C^D^PQ)]  sed  iu  tempore  illius  MN  ante  urgebatur  ins.  iu  brittaunia  IIK,  bryt- 
tones  MN        arguebatur  P,  arguebantur  M,  urgebantur  N  5  scottorum  pictorumque  MN  5,6  a  ro- 

mauico]  romanorum  N  C  nec  non]  nec  M  7  interea  post  uenerunt  Z  ueneruut  tres  ciuhie  a  ger- 

niania  (gasauauia  Z)  expulsae  in  exilio  (iu  exilio  expulsae  D^Z,  in  exilium  expulse  Q,  iu  exilio  pulse 
CD^^GLP)]  tres  ceolae  a  gemauia  (sic)  in  exilium  expulsae  hryttanniam  adueuerunt  (adueniunt  N)  MN  9  erant] 
dominabantur  il/X  horsus  Q,  coi'a  .^  liengist //'  semper,  K  semper,  D  hoc  loco  solo,  C  pleruvique  (hoc 
loco  hengistes  6")  P  deinceps  et  Q  deinceps  {hoc  loco  uterque  hengistus),  L  plerumqu^,  liencgest-  //'  semper, 
M  semper,  N  fere  ad  p.  186,  22,  D  uno  loco  177,  22,  hciicgist-  D  iilerumque,  G  pleruiiujue  (heuegist  186,  22, 
liangist  hic  et  177,  7  liangistus),  N  fere  inde  a  p.  186,  22,  haecgeus  hoc  loco,  deinde  haencgist  vel  hengistus  Z 
10  post  erant  ins.  hors  et  hengesth  C^L  guictglis]  IIKM,  guitgils  CDGLPQ,  guictils  Z,  f  iegils  Jietgils  N, 
guictgils  interpres  gn\g\a.]  K  et  interpres,  gaiita.  II,  g\it^ta.CDGLPQ,  giwt&MZ,  picta  jV  10;  11  guectha] 
HK  et  inter^ires,  guecta  CDGLP,  guetta  Q,  gueta  Z,  guechta  M,  pecta  N  11  uuoden]  {joden  N,  uuoedeu  G 
frealafj />G//A',    fre.-ilf  C7J',    freallas  V,    fre.alof  J/,   frialof  iV',    frclab  ^T  11  12  fredul  A',    frcudulf  (-iluls 

Diich.)  Z  12  fin  A'A';  fuin  CD^^GLQ,  suin  D',  fran  Z         post  filii  finn  ins.  filii   freuu  interpres  fode- 

pald]  HK,  folcpald  Z,  folcuald  interpres,  folo{)ald  CLN,  folepald  PQ,  foleuuald  DG,  folcguald  (folegaald  J/»)  M 
geta]  geata  CDGLPQ,  ieta  A',  guta  Z^,  geuta /T-  13  qui  ut  aiunt  filius  fuit  J/A',  qui  sunt  ut  aiunt /f 

dei  non  (uumquid  CDGLPQ)  ipse  est  deus  deorum  amen  deus  exercituum  (deus  ex^_uel  deus  deor. 
CDGLPQ)]  dei  non  dcus  exercituum  Z,  dei  non  ueri  nec  omnipotentis  dei  et  domiui  nostri  ihu  XQ^  q""  »°te 
tempora  seculorum  permancus  patri  et  spiritui  sancto  coaeternus  et  consubstantialis  (sub  supra  v.  M)  in 
fine  seculoruni  (et  ins.  N)  mortalitjitis  uostre  formam  non  dedignatus  cst  iuduere  seruilem  MN  14/15  sed 

unua  e.st  (om.  P)  ah  ididis]  sed  unus  (alicuius  MN)  ex  idolis  MNZ  15  quod  ipsij  quae  ipsi  DGQZ,  quem 
ab  ipso  demoue  caecati  more  gentili  pro  deo  MN  17  gurthegirus  M       suscepit]  autem  s.  CDGLMNPQ 

18  in  (om.  CDGLMNPQ)   ling.  e.  u.]  n.  in  I.  c.  Z  19  tanet]  HKN,    taneth  DGP,    tlianet  Q,    tcnet  J/, 

tanech  CL,  canet  Z         britt.annico  sermiiMe)  brittannice  MN 

'j  Ambrosius   Aurelianus  Gildae  c.  2j.  ')  Hec  est  genealogia  istoruni  niarum,  de  quibus  (primo 

ina.  CL)  creverunt  Saxones  ins.  CDL.  ')  Immo  supra  p.  149,  12  Neguae  adacribuntur  filii  duo  Vaudalus 

et  Saxo.  22* 


172  HISTORTA  BRITTONVM 

HISTORIA  BBITTONVM.  NENNIVS  INTEBPBETATVS. 

Ruoihm.    regnante  Gratiano  secundo  cum  Roinn  autem  nomen  Britannicum.    Gratia- 

Equitio  Saxones    a   Guorthigirno  suscepti  nus  et  Aequitius  in  regno  Romanorum  in 

sunt    anno    CCCXLYII    post    passionem  illo   tempore,    a  nativitate  Christi  autem 

Christii).  CCCXLVII  annos. 
32        In   tempore   illius  venit  sanctus  Ger-       5         Et  in  tempore  illius  regis  venit  sanctus 

manus''')   ad   praedicandum   in    Brittannia  Germanus  ad  praedicandum  in  insula  Bri- 

et  claruit   apud   illos  in  multis  virtutibus  tannia  et  fecit  deus  virtutes   et  mirabilia 

et  multi  per  euni  salvi  facti  sunt  et  plurimi  multa  per   clericum  illum  in    insula  Bri- 

perierunt.  tannia  et  salvos  fecit  multos  et  duxit  eos 

10  ad  baptismum  et  ad  fidem. 


10         AHquanta    miracula,    quae   per    illum  De  mirabilibus  Germani. 
fecit  deus,  scribenda     decrevi. 

Primum  miraculum  do  miraculis  eius'').  Postquam  Germanus    in    insuhim    Bri- 

erat  quidam    rex    iniquus    atque  tyrannus  tanniam  venit,  ivit    ad    arcem  viri   iniqui, 


CDQHKLMNPQZ 


SIN.:  1  ruoihm] /TA',  rnichnn  P,  ruoichim  Q,  ruoichin  CX>G/> ,  roihin  JfiV,  ruimh  .^,  ro\\m  inter^orea 
regnauue  //  gratiauo]  grauo  Z,  martiano  CDQLPQ  correcto  loco  ad  Beclam  h.  eccl.  1,  15  secundo  cura] 
Z,  secundo  CDQIIKLPQ,   om.  MN  2  equicio  Z  cum  interprete   et  cuvi   excerptis  cod.  coll.  corp.  Chr. 

Cantahr.  183  naec.  X  (rlile  p.  132):  quaudo  Gratianus  cousul  fuit  sccuudo  et  Equitius  quarta,  tunc  his  cou- 
sulibus  Saxones  a  {)yrtgeorno  iu  Brittaunia  suscepti  suut  anuo  CCCXLVIIII  a  passioue  Christi,  sed  tam  inter- 
2n-es  (oide  p.  141)  quam  excerpta  illa  videniur  locum  emendasse  ex  Victorio  Prosperore,  equantio  HK,  equantio 
romae  MN ,    quando  CDGLPQ         saxones]  s.  uero  31,  s.  autem  N  3  cccxluii]  HKMNZ  cum  interprete, 

ccccxluii  CDQLP,  ccccxluiiii  Q  5  ilUus]  illo  MNZ  6  brittauniam  NQ  7  apud]  uel  iuter  super 

■».  C        cl.  ap.  ill.  multis  uirt.  Z,  apud  illos  multis  claruit  uirt.  MN  8  multi  posl  sunt  P        et  plurimi 

perieruut]  iucreduli  per.  CDQLPQ,  om.  N  10  aliquanta]  per  al.  Z,  aliquando  miracula  P,  rair.  pauca  ex 

multis  MN  illura]  cura  Q  11  deus  fecit  DQ,  fecit  doniiuus  Z,   domiuus  fecit  C^L  scribere  MNQ 

post  decrevi  ins.  incipiunt  pauca  de  multis  DQ  12  primura  ra.   (est  ins.  Q)  de  m.  eius]  primura  ergo 

rairaculum  declaranduui  est  MN^  13  erat  quidara]  erat  quidea  Z,  quod  uir   quidam  erat  MN  iniquus 

(iniqus  //'}  atque  (aque  Z)  t.  (tirranuos  Z)  ualde  {om.  MN)]  ualde  in.  a.   t.  CDQLPQ 

')  Vietorius  Aquitanus:  a.  CCCXLVII  (a  passione)  Gratiauo  III  et  Equitio.  —  Ins.  post  graciauo  frat 
(supra  p.  163  not.  4  in  fine)  Z:  et  in  tempore  Guorthigirni  regis  Hritanie  Saxones  perveueruut  in  Britauuiam,  id 
est  in  anno  incarnacionis  Christi,  sicut  Libine  abas  iu  (iae  Z)  luripum  civitate  invenit  vel  reperit,  ab  iucarnacione 
doraini  anni  D  usque  a  kl.  lan.  iu  XII  luna,  ut  aiunt  (aunt  Z)  alii  intis  CCC  annis  a  quo  tenuerunt  Saxones 
Britauniam  usque  ad  annura  supra  dictum.  Item  hoc  loco  post  chriati  MN:  A  tempore,  quo  advenerunt  primo 
ad  Bryttanuiara  Sa.xoues,  usque  ad  primum  imperii  auni  (sic)  regis  Eadraundi  DCXLII:  ad  hunc  (adhuc  iV), 
iu  quo  uos  scribimus,  aunos  traditione  seuiorum  DCXLVII  didiciraus,  quippe  quia  iste  imperii  quintus  ante 
(araii  N)  dicti   regis   est   anuus.  ^)  Autisiodorensiura   urbis   episc(jpus  ins,  CDGLPQ.  ')  Heiricus 

in  miraculis  aancti  Qermani  Autissiodorensis  l.  1  c.  80.  81.  82.  (acta  sanct.  lul.  vol.  7  p.  272):  fertur  unum 
(miraculum  a  sancto  Germano  patratum  in  Britannia)  iamosura  iuter  cetera,  cuius  ad  nos  uotitia  per  sanctum 
seneni  Marcum  eiusdera  gentis  episcopum  decucurrit :  qui  natione  quidera  Brito,  educatus  vero  in  Hibernia  post 
longa  pontilicalia  sanctitatis  exercitia  ultroueam  sihi  peregrinatiouera  iudixit.  sic  traductus  in  Frauciam  piissi- 
mique  regis  Caroli  nmuiliceutia  illectus  apud  beatorum  Medardi  et  Sebastiaui  coeuobiura  fapnd  SuessionesJ 
auacliureticara  exercet  vitam  singularis  nostro  tempore  unicae  philosophus  sauctitatis.  hic  multis  coram  saepius 
referre  solitus  erat  Gerraauum  sanctissimum,  ut  ipsius  utar  verbis,  suae  nationis  apostolum  vice  quadara,  dura 
Britanuias  perniearet,  regis  palatium  cum  suis  disoipulis  iutroisse.  erat  tum  hiems  horrida  nec  hominibus 
solura,  verum  etiara  ipsis  bestiis  infesta.  itaque  directo  ad  regem  internuntio  superventurae  nocti  hospitium 
postulavit.  rex  alniuit  atque,  ut  crat  et  gente  et  auimo  barbarus,  uegotium  flocci  peudit.  interea  Germanus 
cum  discipulis  sub  divo  persistens  caeli  inclementiam  infractis  animis  tolorabat.  iamque  die  iu  vesperara  coacto 
subulcus  regis  regressus  a  pascuis  pensura  quotidiaui  salarii  acoeptum  ex  palatio  ad  propriura  tuguriura 
referobat.     is  ubi  Gcrmauuni   beatissinuun  couspexit  brnniali  horrore  cum  disclpulis  tahesceutera,  iipprnpiiiquans 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 


173 


HISTORIA  BRITTONVM. 
valde,  cui  nonien  erat  Benli  '  i.     illiini  vir 
sanctus    voluit    visitare    et    properare    ad 
iniquum    regem,    ut    pracdicaret    illi.     at 
cum   ipse  homo   dei   venisset    ad   ostium 

.'■  urbis  cum  comitibus  suis,  vcnit  portarius 
et  salutavit  eos  et  miserunt  eum  ad  regem 
et  rex  durum  responsum  dedit  illis  et 
cum  iuramento  dixit:  si  fuerint  vel  si 
manserint  usque  ad  caput  anni,  non  venient 

10  umquam  in  medio  urbis  meae.  dum  ipsi 
expectarent  ianuatorem,  ut  nuntiaret  illis 
sermonem  tyranni ,  dies  dcclinabat  ad 
vesperum  et  nox  appropinquabat  et  nesci- 


NJENNIVS  INTEBPRETATVS. 
cui  nomen  erat  Bcnli.  iit  praedicaret  illi. 
stetit  Gtcrmanus  cum  dcricis  suis  in  ostio 
arcis;  ivit  portarius  ad  regem   cum   nun- 
tio   clerici   et   rex   cum   iuramento   dixit: 


si  fuerint  clcrici  usque  ad  caput  anni  in 
ostio  arcis,  non  vcnient  umquam  intus. 
venit  portarius  cum  hoc  responso  ad  Gcr- 
manum.  recessit  Germanus  ab  ostio  tem- 
pore    vespertino    et    nesciebat    ((uo    iret. 


CDQHKLMNPQZ 

SIN. :  1  erat  benli]  erat  lienli  .^,  l)clinus  j)/A*  illum  (ille  .?,  et  ille  (7Z)6'/y7'(;')  uir  s.inetus  (uir  sanctus 
germanus  DG ,  uir  sanctissimus  germanns  CLPQ)  ...  3  ut  praedicaret]  audiens  autem  (hecj^')  >iir  sanctus 
iniquitatem  eius  properare  (propalare  ^Y)  disposuit  ut  uisitaret  iniquum  regem  et  pr.  MN  3  illi]  illi  ulam 

salutis  CDGLPQ      at]  et  LPZ  4  cum  om.  Z      homo]  uir  MNQ       uenisset  (uenis  Z)  ad  osfium  (portam 

D^GZ,  id  est  portam  add.  CL)  u.  c.  comitibus  (commitatatibus  Z)  suis  uenit  portarius]  cum  comitibus  suis 
uenisset  ad  portam  urbis  hostiarius  ciuitatis  obuiauit  MN  6  et  mis.]  qui  mis.  CDGLMNPQ  eum  om.  Z 
7  et  rex  d.  r.  d.  illis  (eis  Z)  et  c.  i.  d.  (illi  ins.  G)  si  fuerint  (fuerit  Z)  uel  si  manserint  (manserit  Z,  permanse- 
rint  C-)  usque  {oin.  Z)  ad  caput  (finem  Z,  uel  finem  supra  v.  CD'^,  finem  in  textu  G)  anni  (in  liostio  [in.?. 
portae  CD^L,  portis  G]  raee  arcis  add.  CD^^-GL)  non  uenieut  unquam  (inquam  ())  in  medio  urbis  meae  (in 
urbem  istam  Z)\  rex  autem  iniquus  dure  respondens  ait  cum  iuramento  etiam  si  per  istius  anni  (anni  ist.  A ) 
spatium  permaneant  iuxta  portam  ciuitatis  meae  intro  (intraA')  non  inuenient  (uenient  A' ')  Jl/A'  10  dum 

(et  A\xn\  Z)  ipsi  expectarent  (expoctant  C'/^P(>,  expectabant  J)^)  ianuatorem  (fl^^A^if,  amtorem  CDGIJ^^LPQ), 
ut  nuntiarct  (renunciaret  CDGLPQ)  illis  sermonem  (responsum  Z)  tyranui]  illis  autem  responsum  expectantibus 
MN  12    dies]   HKNZ,    sol  C  {siqirascr.    uel    dies)  DGLPQ ,    oni.  M  deciluabat   ^.    declinauit  J/A' 

13  uesperum]  noctem  Z  et  uesc.   quo  ireut]  et  nescirent  quod  decliuarent  Z,  q.  i.  nesciebant  CDGLPQ, 

nesciebantque  q.  i.  MN 

cominus  orat  bumiliter,  ut  quis  esset  quave  ex  causa  infer  algores  nimios  illic  moraretur  ediceret,  cumque 
nihil  certitudinis  ex  responso  percepisset,  personae  dignitate  permotus:  oro,  ait,  quisquis  cs  domine,  ut  par- 
cas  corpori  seririque  tui  succcdere  digneris  hospitio  ac  demum,  si  qua  paupertati  meae  suppefunt  officia, 
receptare;  non  parum  enim  interesse  video  imminentis  noctis  angustias  quantundibet  vili  domicilio  temperare. 
uon  asperuatus  personae  qualitatem  successit  hospitio  et  quae  sibi  a  paupere  impendebantur  obsequia  libens 
exccpit.  erat  illi  in  peculio  vacca  tantum  et  vitulus,  conversusque  ad  uxorem:  et  non  intclligis,  ait,  quau- 
tum  susceperis  hospitem?  accingere  itaque  et  unicum  qui  nobis  est  vitulum  mactans  cenaturis  appone.^  dicto 
illa  incunctanter  paruit  cocfumque  vitulum  in  mensa  compouit.  episcopus  solito  abstiiiens  ceteris  esnm  mdicit. 
cena  explicita  beatus  Germanus  mulierem  evocaf  imperatque,  ut  ossa  vituli  collccfji  diligentius  snper  pelli- 
culam  eius  ante  matrem  in  praesepio  coraponat.  quo  facto  (mirum  dictu  quod  est)  vitulus  absque  mora 
surrexit  matrique  coadstans  pabulum  carpere  coepit.  tum  ad  utrosque  conversus  antistes:  salvo,  inquit, 
pracmio  caritatis  iura  hospitii  fali  interim  beneficio  compensata  recipite.  proventum  rei  mirabilom  collato 
omnes  praeconio  sustulerunt.  in  crastinum  pontifex  palatium  repetit  regisque  ad  publicum  praestolatur 
egressum.  illum  ab  intimis  procedentem  Germanus  excipit  atque  potenti  obiurgatione  verborum,  cur  sibi 
pridie  hospitium  negaverit,  severus  cxquirit.  rex  stupore  defixus  intorpuit  virique  constanfia  atton.tus  a 
responso  defecit.  tum  Germanus  auctoritate  mirabili : .  egredere,  inquit,  et  sceptra  regn.  mel.or.  pcr....tte.  Ulo 
baesitante  Gerraanus  bac.lo  cunctantem  impeliens:  egredieris,  ait,  et  sicut  definitu,.,  constat  a  dom...o, 
nequaquam  deineeps  i«  aeter,.um  potestafo  regia  abuteris.  barbar>.s  auctorit.atem  caeleste.n  m  praesule  re- 
formidans  cum  couiuge  et  libcris  indifterenter  egreditur,  palatii  fores  retentare  nuHa  posthac  rat.one  co,,at,.s. 
tum  Germanus  uno  ex  discipulis  dbecto  subulcum  cu.n  coniuge  evocat  atque  universo  stupente  palat,o  .„ 
regni  cul.uen  componit.  ex  eo  te.nporc  in  bodier.u.m  reges  ex  subulci  genere  prode..ntes  nat.on.  Br.to..um 
dominantur  deo  per  beatum  Germanum  res  b.unanas  .nirabiliter  ordinante.  bacc  .t:.  apud  lir.tauu.am  cathol,- 
cis  litteris  contineri  praedictus  mihi  episcopus  iurisiura.idi  i.,terpos,fiono  l.rmal)at. 
')  lu  regione  lal  ins.  Cf. 


174 


HISTORIA  BIMTTONVM 


HISTORIA  BIIITTONVM. 
erunt,  quo  irent.     inter  ea  venit  unus  de 
servis   regis    e    mcdio  urbis    et  inclinavit 
se  ante  virum  dei  et  nuntiavit  illis  omuia 
verba  tyranni  et  invitavit  illos  ad  casani 

5  suam  et  exierunt  cum  eo  et  benigne  susce- 
pit  eos.  et  ille  nihil  habebat  de  omnibus 
generibus  iumentorum  excepta  una  vacca 
cum  vitulo,  et  occidit  vitulum  et  coxit  et 
posuit  ante  illos.    et  praecepit  sanctus  Ger- 

w  manus,  ut  non  confriugeretur  os  de  ossibus 
eius  et  sic  factum  est  et  in  crastino  vitulus 
inventus  est  ante  matrem  suam  sanus  et 

33  vivus  incolumisque.  Iterum  de  mane 
surrexerimt,   ut  impetrarent  salutationem 

15  tyranni.  at  ipsi,  cum  orarent  et  exspec- 
tarent  iuxta  portam  arcis,  et  ecce  vir 
unus  currebat  et  sudor  illius  a  vertice  ad 
plantas  pedum  distillabat.  inclinabat  se 
ante    illos    et    dixit    sanctus    Germanus: 

20  credis  in  sanctam  trinitatem  ?  et  respondit 
ille:  credo,  et  baptizatus  est  et  osculavit 
eum  et  dixit  illi:  vade  in  pace:  in  ista 
hora  morieris  et  angeli  dei  in  aere  ex- 
pectant  te,  ut  gradieris  cum  illis  ad  deum, 

25   cui  credidisti.     et  ipse    hietus  intravit  in 


NENNIVS  INTERPRETATVS. 
venit  unus  de  servis  regis  ex  urbe  et  in- 
clinavit  se  ante  Germanum  et  duxit  illos 
secum  ad  casam  suam  benigne.  et  ille 
nihil  habebat  de  omni  genere  iumentorum 
excepta  una  vacca  cum  vitulo,  et  occidit 
vitulum  et  coxit  et  dedit  clericis.  et 
praecepit  Germanus,  ut  non  confringerent 
eius  ossa  et  in  crastino  vitulus  ante  matrera 
suam  vixit. 


In  crastino  die  surrexit  Germanus  ad 
portam  urbis,  ut  impetraret  salutationem 
regis.  ibi  vir  unus  venit  currens  et  plenus 
sudoris  a  vertice  usque  ad  plantam  pedum 
et  inclinavit  ante  Germanum.  dixit  Ger- 
manus : 

credis  in  sanctam  trinitatem?  respondit: 
credo.  Germanus  baptizavit  eum  et  oscu- 
lavit  eum  et  dixit  illi:  vade,  hac  hora 
morieris,  sunt  angeli  dei  te  expectantes. 
et  laetus  intravit  in  arcem  et  interfectus 
est  a  rege ;  mos  enim  erat  apud  regem,  nisi 


SIN.:    1  interea]   iuterra  J/"  2  seruis]    familia  Z  e]  de  MNZ  3  nuuciauitque  eis  MN 

4  tyranni]  regis  L,  regis  tirranni  Z       inuitauitque  CLFQ         illos]  eos  MN        casani]  cassam  Z,  domum  31N 

5  et  exiere  P,  exieruutque  3IN  cum  eo]  cum  illo  CDGLPQ  et  beuigne  susc.  eos  (eos  susc.  MN)\  quos 
benigne  susc.  CDGLPQ  6  et  ille  nihil  (non  Z)  habebat  de  o.  g.  i.]  nihil  tamen  habebat  de  o.  i.  g.  MN,  et 
nichil  omnino  homo  ille  {om.  O)  in  pecudibus  habebat  (li.  in  p.  L)  CDGLPQ  7  excepta  (expecta  Z)  uua  uacca 
(uaco.  un.  P)]  excepto  uaccam  unam  CDGL,  praeter  unam  uaocam  (uacc.  uu.  N)  3IN,  preter  uaccam  illam  Q 
8  et  occidit  uitulum  et  coxit  et  posuit  (deposuit  Z)  ante  illos  (illos  ante  H^)]  ille  autem  hospitjilitatis  gratia 
uitulum  niactauit  et  coxit  posuitque  ante  illos  MN,  quid  ergo  uit.  occ.  coxit  et  posuit  ante  seruum  dei  cete- 
rosque  (et  Q)  socios  eius  CDGLPQ  9  et  praecepit  s.  g.]  quibus  s.  g.  praecepit  CDGLPQ,  s.  autem  g. 
praecepit  sotiis  suia  MN            10  non  contVingeretur  (confringere***  P')  os  {otii.  Z)]  nulluni  os  frangereut  MA' 

de  ossibus  om.  Q       eius]  uituli  CDGLMNPQ  11  et  {om.  PQ)  sio  factuui  est  o»(.  31 N       et  iu  crastino] 

in  crastinum  CDOLP,  in  crastinum  autem  Q,  sequenti  autem  facto  mane  diei  31N  12  iuu.  est  uit.  3INQ 

anto]  stans  ante  MN  sauus  et  uiuus  incolumisque]  uiuus  sanus  et  incolumis  MN,  sauus  (et  uiuus  'ms. 

CD^OL)  incolimiisque  dei   misericordia  et  oratione  saucti  germani  CDGLPQ  13  iterum  de  {oin.  Z)  mane 

surrexerunt  (surrcxit  C")]  prinio  igitur  niane  eiusdem  diei  iterum  adierunt  portam  ciuitatis  .1/A'^  14  imp. 

salutiitionem  tyranni]  sal.  imp.  regis  iniqui  (i.  r.  il/*)  31,  imp.  responsum  regis  iniqui  *V,  aditum  urbis  CDOLPQ 

at  ipsi  cum  orarent  et  (om.  Z)  expectarent  iuxta  portam  .arcis  (porlam  uel  artis  ciuitatis  Z)]  IIKZ,  cum 
autem  oraudo  cxpectarent  iuxta  portam  urbis  MN,  iuxta  portam  praestolantes  CDOLPQ  16  et  om.  MN 

ecco  om.  Z  16/17  unus  uir  Z  17  occurrebat  31N,  ocurrebant  Z        et  sudor  illius]  cuius  sudor  3tN 

ad]  usquc  ad  C^DGLPQ,   capitis  usque  iid  C^SINZ  18  distillabat  oia.  31^^  iuclinauit  K,  inclinans 

CDOLPQ,  et  inclinauit  Z,    inclinauitque  31N  19  illos]  eos  CDGLPQ         et  dixit  s.  g.]  at  s.  g.  ait  MN 

20  sancta  trinitate  IIK  et  resp.  iilc]  CDOLPQZ,    et  resp.  illis  H,    et  resp.  illi  K,    ille  uero  resp.  31,  illo 

resp.  N  21  et  bapti/iauit  eum  KZ,  baptizauitque  eum  31N  et  osculauit  cum]  M,  et  osculatus  est  K31NZ, 
et  osculatus  est  ab  co  CDOLPQ  22  et  dixit  iUij  et  d.  ci  MN,  cui  dixit  sanctus  germanus  CDGLPQ 

23  hora]  enim  hora  31N,  om.  Z)'  te  in  aere  (aera  P)  expectant  CDOLPQ,  expectante  in  aera  Z  24  gra- 
diaris  c.  i.  ad  d.  CDQH^LPQ,  c.  i.  gradiaris  ad  d.  MN,  cum  illis  ad  deum  exeas  Z  25  credisti  Z  ot  ipse] 
ipse  autem  3IN        laetus  (laetatus  DG)  intr.  in  arcem]  letus  urboni  intr.  31N,  iuit  letus  in  a.  (> 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 


175 


HISTOBIA  BRITTONVM. 

nrcoin  ct  priiofcctiis  tcmiit  illuiii  (H  nlli- 
gavit  ct  ante  tyrannum  ductus  ct  intertcc- 
tus  est,  quia  mos  erat  apud  nequissinmm 
tyrannum,  nisi  quis  ante  solis  ortum  per- 

5  vcnisset  ad  servitutcm  in  arce,  intcrficii!- 
batur.  et  manserunt  tota  dic  iuxta  por- 
tam    civitatis    ct    non    impetravcrunt,    ut 

34  salutarcnt  tyrannum.  Solito  ex  more  supra 
dictus   adfuit   servus    et   dixit   illi  sanctus 

10  Germanus:  cave,  ne  unus  homo  maneat 
de  homiuibus  tuis  in  ista  nocte  in  arce. 
et  ipse  reversus  cst  iu  arcem  et  deduxit 
filios  suos,  quorum  numerus  erat  novem, 
et   ipsi   ad   supra   dictum  hospitium    cum 

15  ipso  reversi  sunt.  et  praccepit  sanctus 
Germanus  manere  eos  ieiunos  ct  clausis 
ianuis  dixit:  vigilantes  estotc  et  si  quid 
evenerit  in  arcc,  uolite  aspicerc,  sed  oratc 
indesinenter  et  ad  deimi  vestrum  chxmate. 

20  et  post  modicum  intervallum  noctis  ignis 
dc  caelo  cecidit  et  combussit  arcem  ct 
omnes  liomines,  qui  cum  tyranno  erant, 
et  nusquam  apparucrunt  usque  in  hodicr- 
num  diem,  et  arx  ncn  acdificata  cst  usque 


NENNI VS  INTEHFRKTA  T  VS 
quis  ante  soHs  (irtum  ]K'rvcnissct  ad  s('rvi- 
tutem  in  arce,  intcrficiebatur.  consump- 
sit  Germanus  diem  usquc  ad  vespcrum 
iuxta  portani  arcis  et  vcnit  idem  servus. 
r.  dixit  Germanus  ei:  cave,  cavc,  ne  unus 
homo  nuineat  dc  liominibus  tuis  in  arce 
hac  noctc.  deduxit  statim  novem  fihos 
suos  ex  arcc  et  duxit  clericum  secum  ad 
domum    suam   et  omnes  vigilantes  erant. 


10  et  venit  ignis  dci  dc  caelo  statim  in  arcem 
et  combussit  homines  urbis,  milh  hmiims 
tam  de  viris  et  de  midirrihus  pcr  iram 
dci  et  Germani.    ct  vasta  cst  usque  hodie. 


CIXIHKLMNPQZ 

SIN.:  1  et]  obuiansque  MN  pioleotus  Z  illum]  eum  y,  eum  lami  legis  Z  1;2  et  allig.auitl  et  ol)- 
primeus  alligauit  M^N  (inc.  if»)  2  et  ((jui  CDGLPQ)  ante  tyrannura  ductus  (deductus  ODGLPQ)  et  (om. 
HK)  interfectus  est]  praesenfatusque  est  conspectu  (conspectui  N)  tyranni  cuius  seutentia  protinus  interfectus 
est  MX  3  quia  mos  (hic  autem  mos  MX,  mos  enim  CDGLPQ)  erat  apud  uequissimum  tyrannum  (regem 

MX)]  quia  nocuerat  nequissirao  tirranuo  Z  4  nisi  (nara  Z)  quis  a.  s.  o.  (non  Im.  Z)  peruenisset  (■ueiiisset 
CDGLPQ)  ad  seruitutem  (seruieudum  sujira  v.  CD-L,  in  textu  G)  in  arce  (arcem  PQZ)  interficiebatur  (inter- 
faciebatur  Z)]  ut   quisquLs  ad  seruitutem  a.,  s.  o.  nou  couuijiiiret  contiuuo  in  arcc  decollaretur  MN  6  et 

manserunt  t.  d.  iuxta  portam  eiuitatis]  sanctus  uero  germanus  cum  suis  i.  p.  urbis  t.  d.  praestoIabatui;^JM 
7  et  non  (nec  CDGLPQ)  impetraueruut]  nec  tamen  irapetrare  potuerunt  MN  IjS  ut  sal.  tyraunura  (oum  N, 
om.  Q)]  salutacionem  tiranni  Z  8  solito  ex]  solito  CDGLPQ,  sed  solito  (-ta  A^»)  MN  8/9  supra  dictus 
adfuit  seruus]  amiit  supra  dictus  seruus  CDGLPQ,  s.  d.  ulr  adfuit  Z  10  caiie  ue  nnus  (ulliis  Z)  h.  m.  de 
h.  t.  iii  ista  (iu  ista  bis  Z)  n.  iu  arce]  caue  in  Iiac  nocte  (i.  li.  n.  om.  Q)  no  (unle  in  CDGL,  oin.  P»)  aliqiiis 
de  familia  tua  man.  in  arce  CDGLPQ,  caue  ut  nullus  de  tuis  hominibus  in  hac  (ista  M)  nocte  remaneat 
in  hac  aree  MN  12  et  (om.  CDGLPQ)  ipse  (iterum  CLPQ,  ille  itenira  DG)   ren.  est  (est  reu.  K)  in  (ad 

CDGLPQ)  arcem]  ipse  uero  celerius   urbem  iugrediens  MN  et  deduxit  (eduxit  Z)  f.  s.  q.  n.  erat  iionem 

(XX  Q)]  eduxit  Mouem  (om.  N)  filios  suos  MN  14  ipsi]  ipse  Z  14/15  cum  ipso]  cum  eo  (antc  ad)  MN, 
cum  domiuo  suo  CDGLPQ  (hic  ante  ad)  15  praecepitque  CDGLPQ  sanctus  germaiius  om.  MN  16  raauere 
eos  ieiunos  (ieiuuuuos  Z)]  m.  i.  usque  mane  Q,  iHis  ut  ieiuni  (in  ieiunio  N)  maiiereut  Mi\  et  clausis  lanuis] 
clausisque  iaunls  MN,  claussis  if  17  uigilans  .V  et  si  q.  e.  iu  a.  n.  aspicero  om.  G  si  (om.  Z)  quid]  si 
qnid  aliciuid//  18  euenenerit  Q,  eueiiit  A^       arcem  CDGLPQZ       couspicere  A',  conpicere  .1/       sed]  et  ^ 

orate  indesineuter  et]  indes.  orate  et  MN,  or.  attentius  et  indesiuenter  CDGl.PQ  10  ucstrum]  uerum  M\ 

om.  Q  clamante  Z  20  et]  igitur  MN  iuteruallum  uoctis]  noct.  iiit.  MN,  tempus  ct  interiialluiu  noct.  Q 
uel  terapus  supra  v.  C  21  de  c.  cecidit]  cecidit  de  c.  MN,  de  c.  descendit  Q      combussit  arcem]  c,  ar.em  Z, 

urbem   combussit  MN  21/22  et  oranes  homines]  et  oiuues  hones  Z,  omnesque  b.  J/A,  et  omues  CDGLI, 

et  eos  oraiies  Q  22  cura]  cum  eo  Z  23  et  uusquara  app.]  et  oumquani  (sic)  couparuerunt  .^,  nec  ultra 

app.  CDGLPQ,  ita  ut  ne  unus  qui.lein  ex  eis  remaueret  MN  usque  iii  (ad  K)  Ii.  d.  et  arx  ii  ";<  •  «^t  («* 
arce  non  edificauerunt  ^)  usque  liodie]  nec  (ueque  y)  arx  (ars  DG)  reedificata  est  usque  m  h.  d.  CDOLPQ, 
et  arx  (ars  N)  illa  nou  est  aedificata  usque  iu  b.  d.  MN 


176 


HISTORIA  BRITTONVM 


NENNIVS  INTERPRETATVS. 
In  crastino  autem  die  baptizatus  est  ser- 
vus  ille  cum  filii.s  suis  et  cum  hominibus 
regionis  illius ,  et  Germanus  benedixit  ei 
et  semini  eius.  Caitel  eius  nomen,  et  rex 
factus  cst  et  reges  facti  sunt  filii  eius 
iuxta  verbum  Gerniani  et  semen  eius  ex 
illo  tempore  in  regione  cui  est  nomen 
Pogus,  ut  dicitur  in  psalmis:  Suscitans 
a  terra  inopem  et  de  stercore  erigens 
pauperem. 


36 


Saxones  autem  erant  in  insula  Tanet 
et  Guorthigirnus  dedit  eis  victum  et  vesti- 
mentum,  ut  pugnarent  pro  eo  contra  Pictos. 
cura  auteni  Saxones  multiplicati  essent 
15  numero,  non  potuerunt  Britones  cibare 
illos  et  vestire, 


HISTORIA  BRITTONVM. 

35  hodie.     In  crastino  die  illo  vir,  qui  hospi- 

tahs   fuit  illis,    credidit  et  baptizatus  est 

cum    omnibus    fihis    suis   et    omnis  regio 

cum  eis,  cui  nomen  crat  Catel.     et  bene- 
5   dixit   ei  et  addidit   et  dixit:    non  deficiet 

rex     de     semine    tuo.       ipse    est    Catell 

Durnluc ,  et  tu  rcx  eris  ab   hodierna  die. 

et  sic  evenit;  ct  impletum  est,  quod  dic- 

i.sam.  1,8. tam  est  per  prophetam  dicentem:  'susci- 

10  tans  de  pulvere  egenum,   et   de  stercore 

erigens  pauperem,  ut  sedeat  cum  principi- 

bus  et  sohuni  gloriae  teneat.'    iuxta  vei'ba 

sancti  Germani  rex  de  servo  factus  est,  et 

omnes  fihi    eius    reges    facti    sunt,    et   a 
15  semine    illorum    omnis    regio    Povisorum 

regitur  usque  in  hodiernum  diem. 

Factum    est    autem    postquam   metati 

sunt  Saxones  in  supra  dicta  insula  Tanet, 

promisit  rex  supra  dictus  dari  ilHs  victum 
20  et    vestimentum    absque    defectione;    et 

placuit  ilhs,    et  ipsi  promiserunt  expug- 

nare  inimicos  eius  fortiter.     at  ilh  barbari 

cum  nuihiphcati  essent  numero,  non  potu- 

erunt  Brittones  cibarc  illos.     cum  postu- 
25  larent   cibum   et  vestimentum,  sicut  pro- 

CDQHKLMNPQZ 

SIN. :  1  in  crastino]  ciastino  (crastina  N)  autem  MN  die  oni.  CDGLPQZ  uir  ille  CDGLMNPQ 
1/2  qui  hospitalis  fuit  illis  (om.  MN)]  qui  sauctum  liospitauerat  CDGLPQ  2  credidit  et]  et  cr.  CLPQ,  credidit 
germauo  praedicante  et  3IN  3  et  oranis  regio  cum  eis  (illis^)]  et  cum  omnibus  in  illa  regione  habitanti- 
bus  MN  4  cui  nomen  erat]  nomen  uiri  erat  CDGLPQ,  erat  autem  illi  noraen  MN       catel]  HM*^,  catell  K, 

ketel  CDGLPQ,  cadel  M^^N,  catellus  Z        4/5  et  benedixit  ei  [om.  P)\  benedixitque  eura  sanctus  gerraanus  MN 

5  et  addidit]  et  addit  M,  addiditque  CDOLPQ  et  dixit]  et  ait  'Q,  dicens  3IN  n.  def.  rex  de  s.  t.]  SK, 
n.  def.  de  s.  t.  CP,  n.  d.  de  s.  t.  dux  Q,  n.  d.  de  s.  t.  qui  uiuat  in  longitudinera  dierum  DO  et  sic  Cant. 
Mm.  5.  29,    n.  d.   rex   (dux  C^L)   de  s.  t.   in   aeternura  C^LZ,    r.  n.   d.  de  s.  t.  usque    iu    sempiteruum  MN 

6  ipse  est  (om.  P)  catel  (!/',  csiteU  HK,  ketel  CDGLPQ,  cadel  i/^)  durnluc  (drnnlnci/)  om.  NZ  potestqm  esse 
emblema  (cf.  Zimmer  j>.  72)  1  et  tu  (solus  ins.  IIK,  ipse  ins.  MN)  rex  eris  (eris  rex  PQ)  HKMNPQ, 
et  rex  eris  Z,  dux  et  tu  eris  (ait  germanus  ins.  DG)  rex  CDOL  die]  d.  omnibus  diebus  uitae  tuae  MN 
8  et  sic  euenit  et  impl.  est  (ut  i.  e.  O,  ut  impleretur  Z)  quod  dictum  est  per  proplietam  dicentem  (quod  d.  e. 
per  pr.  Z,  quod  per  pr.  dicitur  CDGLPQ)]  sicque  impleta  est  psalmigrafi  prophaetia  (-ta  M)  dicentis  MN 
10  egenum]  inopem  .^  et  de  st.  er.  paup.]  et  reliqua  Z  11  erigens]  eleuans  3/  ut  sedeat  .  .  .  teneat]  ut 
sedeat  cum  pr.  et  reliqua  Z,  om.  MN  12  iuxta]  at  iuxta  MN  uerbum  CMNPQZ  13  est  om.  C^DGQ 
et  om.  Z  13/14  omnesque  MN  14  facti  sunt  reges  CDGLPQ,  regi  f.  s.  Z  14/15  et  a  s.  illorum 
(eorum  CDGLPQ)  omnis  rcgio  pouisorura  (pouoisorum  DGNPQ,  pogus  inteiyres)  reg.  u.  in  h.  d.]  et  o.  r. 
pansorum  reg.  a  s.  ill.  u.  iu  b.  d.  Z,  et  a  s.  ill.  o.  r.  pausorum  {sic  MI^^N,  pouoisorum  M^)  u.  in  d.  reg. 
(in  ins.3I^)  hod.  JIAV  17  raetati]  raorati  i/  18  tanet]  i/W,  ta.net\i  CDGLPQ,  tenet  H^KM-N, 
canet.Z',  id  est  ars  c(h)orii  suprascr.  CDL  et  in  textu  O           19  supra  dictus]  s.  d.  gurtheg  MN      dare  6MN 

illis  om.  Q  20  uestitum  D,  uestetitum  O       defectione]  uel  sedicione  supra  «.  C,  uel  dicione  siqira  v.  L 

20/21  et  (ut^)  placuit  illis  et  ipsi  {ipse  Z)  ...  expugnare  (omnes  ins.  Q,  contra  ins.  Z)  iu.  eins  fortiter]  pro 
eo  quod  sese  promiscrant  uiriliter   contra   inimicos    eius    pugnaturos  .1/*V  22  at  illi  (ille  P')  barbari  cum 

(iam  ins.  Q)]  cum  autem  barl)ari  MN  23  numero]  in  numero  Z  24  brittones]  britanni  Z        cihare 

illos]  cybos  prestarc  illis  ct  vestimcuta  Z  24/25  cum  postularent  cibum  (uictum  Q)  et  uestimentum  (uesti- 

tum  DO)]  quia  multum  postularent  Z,  cum  solito  more  cibum  uestemque  sibi  dari  postularent  3IN  25  sicut 
promissum  erat  illis  (illis  erat  CDGLP,  fuerat  illis  Q)]  ut  eis  antea  (ante  N)  fuerat  promissum  MN,  om.  Z 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 


177 


NENNIVS  INTEBPRETATVS. 
et  Britones  moucbant  illos,  ut  omncs  ab- 
irent. 


Respondit  autem  Hengistus  vir  doc- 
tus  astutus  callidus,  cum  vidisset  Britones 

:.  inertes  sino  militibus  sine  armis,  ct  hoc 
dixit  regi  Guorthigirno  pccnllariier:  Inea- 
nms  honuni  consilium,  mittamus  in  Ger- 
maniam  ad  adducendos  milites,  ut  simus 
numero     phires     contra     hostes     nostros. 

10  Guorthigernus  iussit  legatos  ut  adduccrent 
niilites  abire,  et  venerimt  octodccim  naves 
e  Gerniania  cum  militibus  electis.  in  una 
ciula  venit  fiha  Hengisti,  quae  pulcherrima 
muherum  fotiils  Loclilnndiac  erat.    deinde 

15  igitur  fecit  Hengistus  convivium  Guorthi- 
girno  et  militibus  eius  in  domo  regis  cui 
est  nomen  Ceretic 


HISTORIA  BRITTONVM. 

missum  crat  illis,  dixerunt  Brittones :  non 

possumus  dare  vobis  cibum    et  vestimen- 

tum ,    quia    numerus    vester    multiphcatus 

est,  sed  recedite  a  nobis,  quia  auxilio 
5  vestro   non  indigemus.     et  ipsi  consilium 

fecerunt  cum  maioribus  suis,  ut  pacem 
37  disrumperent.       Hencgistus    autem,    cum 

esset  vir  doctus  atque  astutus  et  calhdus, 

cum  explorasset  super  regem  inertem  et 
10  super  gentem  illius,  quae  sine  armis  ute- 

batur,  inito  consiho  dixit  ad  regem  Brit- 

tannicum:  pauci  sumus;   si  vis,   niittemus 

ad  patriam  nostram   ct  invitemus  mihtes 

dc  militibus  regionis  nostrae ,  ut  amphor 
15  sit  numerus  ad  certandum  pro  te  ct  pro 

gente  tua.     et  ille  imperavit  ut  facerent, 

et    miserunt,    et    legati    transfretaverunt 

trans  Tithicam  vallem ') ,    et  reversi  sunt 

cum  ciulis  sedecim,  et  mihtes  electi  vene- 
20  runt  in  illis,  et  in  una  ciula  ex  eis  venit 

puella  pulchra  facie  atque  decorosa  valde, 

filia  Hencgisti.    postquam  autem  venissent 

ciulae,  fecit  Hencgistus  convivium  Guor- 

thigirno  et  mihtibus  suis  et  interpreti  suo, 
25  qui  vocatur  Ceretic 

CDOIIKLMNPqZ 

SIN. :  1  dixeruntque  br.  M,  et  britoiies  dixerunt  Z  1/2  non  possuinus  ...  5  indigemus]  n.  p.  dare 

uobis  sic  ut  promisserat  re.x  q.  n.  u.  m.  est  recedite  a  nobis  non  de  a.  u.  indigemu.-i  Z,  nunierus  uester  ninltipli- 
catus  est  adiutorio  uestro  non  iudigemus  recedite  a  nobis  uictum  uel  uestitum  uobis  dare  nolumus  MN 
2  et]  uecCDGLPQ  3  uester]  noster  ^  4  quia]  C^IIKMXZ,  iude  CW^PQ,  om.  D^^GL  5  et  ipsi 

(ipsi  uero  CDGLPQ)  consilium  ...  7  disrumperent  (dirumperent  6" /)(rXPQ,  disr.  pac.  Z)]  et  ipsi  consilium 
inter  se  latientes  quaerebant  qualiter  pacem  rnraperent  (pacem  baberent  alnerunt  X)  MA^  8  doctus  atque 

om.  MX  9  cum  explorasset  (-sit  K)  .  .  .  10  illius  quae  (quod  CDGLPQ)  s.  a.  ntebatur  (utebantur  C7>)] 

explorassetque  regem  indoctum  ac  gentem  uagitantem  (owi.  iV)  et  sine  arniis  commorantem  .lAV,  et  cnni  in- 
tellexisset   regem   inertem  et  gentem  eius  ^^  11  dixit  om.  Z  11/12  brittannicum]  gurtbegirnum  J/.V, 

om.  Z  12  mitamus  Z,   mittamus  PQ-  13  patriam  n.]  n.  terram  Z        et  (ut  CDGLPQ)  inuitemus  (iu- 

uitabimusJN')  milites  de  militibus  regionis  nostrae  (nostr.  reg.  P,  de  regioue  nostraJAV)  ut  (etCDGLPQ) 
amplior  sit  (s.  a.  CDQLPQ)  nnmerus]  ut  electi  milites  atque  fortissimi  regionis  nostrae  ueniant  ad  nos  Z 
15/16  pro  gente  [om.  X)  tua]  pro  t.  g.  Z  16  et  ille  imperauit  ut  fac.  et  miscrunt]  et  rex  Iioc  idem  con- 

cessit  qui  (protinus  ins.  CD^P)  ilico  miserunt  ODGLPQ,  et  rex  impetrauit  ut  f.  Z,  et  impetrata  a  rege  licentia 
miserunt  legatos  MX  17  et  legati   transfretauerunt   (-rant  IJ)   trans   tytbicam  (UK,  scithicam  CIHILP, 

scitiam  Q)  uallem]  et  miserunt  legatos  trans  thicam  uallem  Z,  qui  transfretantes  scithiam  ucnerunt  (o»i.  X)  ad 
patriam  suam  .lAV  18  et]  qui  CDGLPQ,   electisque    inde    (iu  diejV)    militibus    ac   uiris    bellicosis  .J/jV 

l!l  cuni  om.  K  xui  ceolis  ilAV,  ciulis  \mi  CDGLPQ,  xuiiii  ciulis  .2,  octodecim  naues  inlerpres  et  milites 
(milites  [om.  et]  P,  militesque  CDGLQ)  electi  (el.   mil.  Z)  uenerunt  in  illis  om.  MX  20  et  in  uiia  ciula 

ex  eis  (earum  pro  ex  eis  Z)  uenit  pnella  pulcbra  (pulchar  Z\  facie  {facitns  Z)  atque  decorosa  filia  (erat  ins.  Z) 
bencgisti]  BKZ,  et  in  u.  c.  uenit  puella  pulchra  ualde  atque  decora  (hec  ins.  DG)  erat  (enim  ins.  CLPQ)  filia 
hengisti  C/JGiP^,  adducentes  secum  filiam  hencgisti  pulchram  ualde  decoraque  (que  ohi.  .V|  facie  MX 
22  postquam  aulem  {om.  CDGLPQ)  uenissent  ciulae  (c.  u.  G)]  reuersisque  (reuersis  ,V)  nuntiis  ,1/.V  23  fecit 
bencgistus  conuiuium  (conu.  h.  CDGLPQ)  guorth.  (regi  im.  CDGLPQ)  et  mil.  suis  et  interpr.  suo  qui  uocatur 

')  Cf.  Gildas  c.  19:  illis  (Romanis)  ad  sua  remeantibus  emerguut  certatim  de  curucis,  quibus  sunt  trans 
Tithicam  vallem  evecti  .  .  .  tetri  Scottorum  Pictoruinque  greges. 


CHRONICA   ni. 


23 


178 


HISTORIA  BRITTONVM 


NENNIVS 


HISTORIA  BBITTONVM. 
et    puellam    iussit   ministrare    illis  vinum 
et  siceram    et  inebriati   sunt    et    saturati 
sunt    nimis.      illis    autem   bibentibus   in- 
travit   Satanas  in   corde  Guorthigirni,   ut 

5  amaret  puellam,  et  postulavit  eam  a  patre 
suo  per  interpretem  suum  et  dixit:  omne 
quod  postulas  a  me  impetrabis,  licet  di- 
midium  regni  mei.  et  Hencgistus,  inito 
consilio  cum  suis  senioribus,  qui  venerunt 

10  secum  de  insula  Ogligul,  quid  peterent 
regi  pro  puella,  unum  consilium  cum  illis 
omnibus  fuit,  ut  peterent  regionem,  quae 


ad  Ceretic  aihliint 

Elmet ')    nullo 
Brittone    Brittonum 
sciente  Saxonicam 
praeter  istum  Brit- 

6  toncm:  studet  [sicj 
qui  legat  (legit  CL') 
quo  eventu  evenit 
ipsi  viro  intelligere 
serraonem  Saxonum 

10  (saxon  D,  saxonum 
G,  saxonicum  CL). 


NENNIVS 
INTERPRETATVS. 


Elmet ')  ct  tion 
emt  Scijconica  lingua 
apiid  uUum  e  Bri- 
tonibus  nisi  apud 
illum   unum  virum. 


NENNIVS  INTERPRETATVS. 
filia    autem    Hengisti    coepit    ministrare 
illis   vinum    et    siceram   e  vasis  aureis  et 
arijcnteis    et   inebriati    sunt    milites.     in- 

ir.  travit  igitur  Satanas  Guorthigirnum ,  ut 
amaret  fiham  Hengisti,  et  misit  inter- 
pretem,  ut  postularet  eam  regi  ab  Hengi- 
sto  et  dixit  omne  quod  postularet  pretium 
pro   ea   datum   iri  illi.      Hengistus,  inito 

20  consilio  cum  Saxonibus,  dixit :  detur  nobis 
regio,  cui  nomen  est  Cantguaraland  in 
iingua   Saxouica,   Cent  autem    in   lingua 


Britannica. 


Guorthigirnus  dedit  laete  illis 


CDGHKLMNPQZ  (finit  7  in  postulas) 

(uocabatur  CDGH^^LPQ)]  ceretic  (cheritic  Z,  cerdic  C^D^P,  cedic  Q,  cerdic  [cerdit  0]  elraet  millo  ....  saxouicum 
[ride  ad  dextr.]  C^^D^^GL)]  conu.  regi  g.  militibusque  (militibus  N)  suis  et  i.  s.  nomine  ceretie  praeparauit  MN 

SIN.:  1  et  ])uel!am]  puellamque  C^D^PQ,  liengistus  itaque  puellam  O^D^^GL,  ac  puellam  filiam  suam  (f. 
s.  p.  N)  MN  iussit  [om.  Z)  min.  ill.  u.  et  siceram  (sinceram  Z)]  iussit  ill.  rain.  uinumque  et  siceram  uber- 
tini  (uberti  N)  propinare  MN  2  et  inebr.  sunt  et  sat.  sunt  nimis]  qui  inebr.  sunt  nimis  et  sat.  CDGLPQ, 

quateuus  saturarcntur  nimisque  inebriarentui-  MN  3  illis  aufem]  illis  CDGLPQZ,  sed  illis  MN       liibenti- 

bus]  b.  et  ualde  inebriatis  MN  3/4  intrauit  safanas  iu  corde  (cor  PQ)  g.   (in  c.  g.  infr.  s.  K)  ut  amaret 

(adamaret  CDGLPQ)  puellam]  diabolo  instigante  g.  amore  inardescens  puellae  MN:  iutrante  Satana  in  cor 
eius  Galfredus  6,  12  5  et  postulauif  eam  a  p.  s.  per  i.  s.  et  dixit]  per  i.  s.  illam  post.  a  p.  s.  proniisitque 
ei  dicens  MN  6/7  omne   quod  postulas   a  me   (a  me  p.  CDGLPQ)  impefrabis]  a  me   quod  postulas  (hic 

finiens)  Z,    quiiquid  postulaueris   pro   ea  a   me  uoluntarie   tibi  praestabo  MN  7  licet  d.  r.  mei  om.  MN 

8  et  li.]  b.  autem  MN  9  cum  suis  sen.]  cum  sen.  comitibus  suis  (oni.  N)  MN         qui  uenerunt  secum 

(sec.  uenerant  CD(ILPQ)  de  insula  ogugul  (quae  nocatur  angul  Q)]  qui  secum  uenerant  de  genere  ochgul 
(sic  i/t,    ongle  M ",    ochgul   uel   ongle  N)  MN  10  post    ogligul    ins.    quaesiuit    ab   eis  CD'GL  quid 

peterent  regi  (regem  Q)  pro  p.  unum  cons.  cum  (am.  CDGLPQ)  illis  (om.  C^Q)  omnibus  (omn.  ill.  DGP) 
fuit  ut  peterent   regionem]  petiit  pro  p.  prouintiam  MN  12/179,  1  quae  in  lingua  eorum  uocatur]  quae 

uocatur  anglice  MN 

')  Elmet,  ut  vidit  Zimmer  (vide  supra  p.  137),  Nennius  interpolavit  adhibilo  loco  ex  r/enealogiis  c.  63: 
et  ipse  occupnvit  ICImet  cl  c.xpulif  Cortic  regem   illius  rcgiiniis  intilans  ila  iwincn  ciri  Cerlic  in  nomcn  domus. 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII.  179 

mSTORIA  BBITTONVM.  NENNIVS  INTERPRETATVS 


in  lingua  poruni  vocatur  Cantui-guoralen, 
iu  nostra  autem  Client.  et  dedit  illis 
Guoyrancgono  regnante  in  Cantia  et  in- 
scius  erat,  quia  regnum  ipsius  tradel)atur 

•■  paganis  ct  ipse  solus  in  potestatem  ilio- 
rum  dam  dari,  et  sic  data  est  puella  illi 
in  coniugium  et  dormivit  cum  ea  et 
amavit  eam  valde. 

38        Et  dixit  Hcncgistus  ad  Guorthigirnum : 

10  ego  sum  pater  tuus  et  consiliator  tui,  et 
noli  praeteriro  consilium  meum  umquam, 
quia  non  tiniebis  te  superari  ab  ullo  lio- 
miue  neque  ab  uUa  gente ,  quia  gens 
mea    valida    est.      invitabo    filium   meum 

is  cum  fratucli  suo ,  bellatores  euim  viri 
suut,  ut  dimicent  contra  Scottos,  et  da 
illis  regiones,  quae  sunt  in  aquilone  iuxta 
murum,  qui  vocatur  Guaul.  ct  iussit  ut 
invitaret  eos  et  invitavit :  Octha  et  Ebissa 

M  cum  quadraginta  ciulis.  at  ipsi  cum  navi- 
garent  circa  Pictos,  vastaverunt  Orca- 
des  insulas  ct  venerunt  et  occupaverunt 
regioncs  plurinias  ultra  mare  Frenessi- 
cum 


rognum  Gurangona  et  dormivit  cum  puella 
et  amavit  eam  valde. 


Et  dixit  Hengistus  ad  Guortliigirnum: 
cgo  sum  pater  tuus  et  consiliator  tuus 
et  si  consilium  mcuni  secutus  eris,  nou 
valebunt  aliae  gentes  aliquid  contra  te. 
mittam  in  LochlancUam  ad  invitandos  filium 
meum  ct  filium  sororis  eius  matris  et 
dimicabunt  contra  hostes,  qui  progressi 
sunt  usque  ad  murum  Guaul.  iussit  Guor- 
thigernus  invitari  eos  et  invitati  sunt  et 
venerunt  Octha  filins  Ilenfjisti  et  Ebissa 
cum  quadraginta  navibus,  et  venientes  ab 
aquilone  vastaverunt  Orcades  insulas  et 
occupaverunt  rcgiones  phu'imas  usque  ad 
mare  Fresicum 


CDOHKLMNPQ 


SIN.:    1  cauturguoraleu]  7//1',    coutgauraulan  y,   conguaralau  P,    coutguaralau  fG,   contguaraland  C ', 
cant(h)guaraland  C*Zf  et  interpres ,  centland  Jl/iV  2  in  nostra  (terra  P,  terram  C)   autem]  in  nostra   a. 

lingua  C^L,  bryttannice  (brittonice  N)  autem  (om.  N)  MN       cent]  H^K,  chent  CDGH^LPQ,  ceint  J/,  oceint  N 
et  dedit   illis]  et  data    est    illis    ipsa    prouincia  MN^  3  guoyrancgono  (gnolramcono  P,   goiranegono  Q, 

guoirancgono  D,  guoirangono  CG,  gnoiraugono  rege  C^L,  gurangona  interpres)  regnante  in  cantia  et  insci%s 
erat  (o?n. /3')  quia  regnum  ipsius  (illius  A')  tradebatur  (quod  traditum  esset  r.  ipsius  C7)(r//P,  quod  r.  ips. 
tr.  esset  Q)  paganis]  ignorante  guorancguono  (guorauogono  M )  qui  tunc  temporis  reguauit  iu  cantia  quem 
quidem  dolor  nimius  exagitabat  quia  regnum  suum  clam  doloseque  et  inprudeuter  alienigenis  (aligenigenis  J/) 
datum    (traditum  N)  est  MN  5  et  ipse  ...  6  dari  (daretur  Q)  om.  MN         et  sic  data  est  puella   illi   in 

coniugium]  sic  tanieu  puella  regi  (r.  p.  N)  tradita  est  MN  7  dormiuitque  MN  7,8  et  amauit  (adamauit 
CDGLPQ)  eara  ualde]  et  ultra  modum  amauit  MN  9  et  di.vit  (di.\itque  CDGLPQ,  dixit  ergo  C'L)  h.  ad 
g.  (regem  CDGLPQ)]  h.  autem  pater  puellae  g.  regi  di.xit  MN  10  ego   sum  pater   tuus]   cgo  ero  pater 

tuus  (om.  M)  MN  et  consiliator  tui]  K,  et  c.  tui  oro  H.  c.  ero  tui  P,  c.  ero  tibi  CDGL,  ero  tilii  c.  Q,  et 
consiliator  (conciliator  M)  tans  MN  10/11  et  noli  praeterire  c.  m.  unquam]  caue  ne  transgrediaris  c.  ni. 

MN:    noli    praeterire    consilium   meum  Galfredus  6,  13  12  quia  ...   13  gente]    quia   numquam   ab   ullo 

homine  uel  ulla  gente  superari  (-re  M)  timebis  MN  13  quia  (quoniam  MN)  gens]  gens  enim  CDOLPQ 

14  ualida  est]  u.  e.  ad  Ijellandumque  robusta  MN  inuitabo  (itaque  »1«.  CDGLPQ)  filium  meum  cum  fratueli 
(iVatrueli // ^  fratruele  C^DL,  frateruele  G)  suo  (meo  C»)]  si  uis  mittam  ad  f.  m.  cum  fratuele  (fratruele  J/) 
suo  i)/A'  15  bellatores  enim  uiri  sunt  {s.  u.  CDOLQ)]  qui  sunt  u.  b.  inuitans  eos -WA'  1«  dimicentur 

[in  margine  adnotans:  antiqua  grammatica) //  18  guaul]  gaaul /',  gualil  ^,  guaal  A',  guaill  /        ot  iussit 

(misit  G)  ut  inu.  eos  et  inuitauit  (inuitoti  H)  HK,  ot  i.  ut  inu.  eos  qui  (quos  et  C'/.)  inuitauit  (inuictauit  Q) 
CDGLPQ,  licentia  autem  inprouidi    regis   inuitauit    eos  MN  19  octha]  ochta  CLPQ,  ochtani  DG,   oclita 

uidelicet  MN        ebisa  CMNP,  ebysa  Q,  ebisam  DQ,  abisa  //  20  cum  om.  H^K         ceolis  -lAV         at]  at 

uero  ..VA'  21/22  ordaces  H  22  et  ueneruut]  noneruntque  CDOLPQ.  om.  MN  23  pl.  reg.  CLPQ, 

lilurimas  insulas  uel  regiones  DG  ultra  mare  frenessicum]  LIK,  traus  mare  fresicum  (frisicum  Q)  CDGLPQ 
cnm   interprele,  om.  j1/A 

23* 


180 


HISTORTA  BRITTONVM 


HISTOEIA  BRITTOX\M. 
usque  aA  confiniuni  Pictonini. 


et  Hencgistus  seniper  ciul.as  ad  se  pau- 
latim  invitavit,  ita  ut  insulas  ad  quas 
venerant   absque  habitatore   rclinquerent, 

r.  et  duni  gens  illius  crevisset  et  in  virtute 
et  in  multitudine,  venerunt  ad  supra 
dictam  civitatem  Cantorum. 

39  Nam  super  omnia  mala  adiciens  Guor- 
thigirnus  accepit   fiham   sui  uxorem   sibi, 

10  et  peperit  ei  fihum.  et  hoc  cum  comper- 
tum  esset  a  sancto  Germano,  eum  corri- 
pere  venit  cum  omni  clero  Brittonum.  et 
dum  conventa  esset  magna  synodus  cleri- 
corum   ac  laicorum   in   uno  conciho,  ipse 

15  rex  praemonuit  fiham  suam,  ut  exiret  ad 
conventum  et  ut  daret  fihum  suum  in 
sinum  Germani  et  ut  diceret,  quod  ipse 
erat  pater  fihi,  et  muher  fecit  sicut  erat 
edocta.     Germanus   autem   eum   benigne 

20  accepit  et  dicere  coepit:  pater  tibi  ero 
nec  te  permittam,  nisi  mihi  novacula  cum 
forcipe  pectineque  detur  et  ad  patrem 
tuum  carnalem  tibi  dare   Ucetur.     et  ob- 


NENNirS 
CWGL 


(id  estpraem.  (i)  qui 
(quod  BG)  inter  nos 
Scottosque  est. 


NENNIVS 
INTERPRETATVS. 
id  est  mare  quod  est 
in  plaga  contra  Scot- 
tos   septentrionein 
versus. 
missi   sunt    nuntu   ab  Hengisto   ut  porro 
r.  naves  adducerent  et  venerunt  novae  copiae 
omnibus  annis  ad  eos,  ut   in  nmltitudine 
crescerent   et   implerent   ah  insida  Tanet 
usque  ad  Cantarbbrg. 

Satanas  parvi  aestimans  mala  a  Guor- 
10  thigerno  facta  induxit  illum,  ut  filiam  suam 
uxorem  sibi  acciperet,  et  peperit  ei  fihum. 
cum  sanctus  Germanus  hoc  comperisset, 
venit  cum  omni  clero  Britonum  corripere 
Guorthigernum ,  et  congregati  sunt  laici 
\i  et  clerici  omnis  Britanniae  de  hoc  negotio 
et  de  negotio  Saxonico.  dixit  autem  Guor- 
thigirnus  filiae:  si  in  iino  loco  omnes  con- 
gregati  sunt,  da  fihum  tuum  in  sinum 
Germani  et  dic,  quod  ipse  pater  eius  est ; 
20  et  dixit  puella.  Germanus  accepit  et  dixit 
puero:  pater  tibi  ero.  et  poscebat  Ger- 
manus  novaculam  et  forcipem  et  pecten, 
ut  daret  ea  in  manum  pueri.  et  factum 
est  et  dixit  Germanus;  o  fih,  da  haec  in 


CDGffKLSmPQ 

SIN. :    1  confinia  CD6LPQ  et  li.  semp.  ciul.  (c.  s.  P)  ...  inuitauit]  li.  autem  inuitabat  paulatim 

ceolas  suae  regionis  ad  se  MK  3  ad  quas  uenerant  (uerei-ant  M)]  HKMK  et  sic  (siqieresC  Hqlll  uenerant) 

ridetur  fuisse  in  D^,  de  quibus  uenerant  C'^i>*6'X ,  om.  CPQ  4  absque  liabitature  (ab.sque  habitore  liabi- 
tatore  C'*,   sed   habltore  deletum)]  quas  habitabant  CP  reliqueruut  G  5  et  dum]  cumque  CDGLPQ 

illorum  JAV      et  in  uirt.]  in  uirt.  KMN  6  in  mult.]  mult.  N  7  ciuitatem  cantorum]  HK,  regioneni 

cantuariorum  (cantuuarioriorum  M)  MN,   cantuariam  CDGLPQ  8  nam]  K,  /am  (om.  littera  minianda)  JI, 

et  CDGLPQ,  at  M,  ac  N  omnia]  hec  omnia  GDGLPQ  9  filiam  sui  uxorem  sibi]  H^K,  f.  suam  ux.  sibi 
V/^,  f.  suam  (propriam  ins.  CL)  in  u.\.  sibi  CDGLPQ,  sibi  f.  suam  ux.  M,  f.  suam  sibi  ux.  N  10  et  peperit 
ci]  quae  peperit  e!  (om.  M)  CDGLMNPQ      et  hoc]  hoc  auteni  CDGLMNPQ  10/11  compertunij  concep- 

tum  K,  com»»H,tum  H^  11  a  om.  MN  11/12  uen.  corr.  emuM,  uen.  eum  corr.  N,  uen.  corr.  regem  CDGLPQ 
12/13  et  dum  conuenta  (adunata  P)  esset  (conuentasset  Gutschmid)  .  .  .  concilio  (sic  HKPQ,  cousilio  CDGL)] 
dumque  congregatio  magiia  sinodi  clericorum  laicorumque  esset  una  iu  consilio  (annsilio  M^)  MN  14/15  ipse 

rex]   r.   stolidissimus  (stil-  N^)  MN  16  conuentum]   sinodum  MN  ut  om.  MN  17  sinu  MNP 

saucti  gerniani  MN,  germani  episcopi  Q  et  ut  dic.]  diceretque  CDGIjP,  diceret  Q,  diceretque  coram  omni- 
hua  MN  18  erat  pater]  esset  p.ater  y,  pater  e.sset  3/A'  filii]  eius  CDGLPQ,  infantis  JAV  et  {nt  CDGLQ) 
mulier  (ipsa  CLPQ,  illa  DG)  fecit  sicut  erat  edocta  (ed.  er.  CDGLPQ)]  mulier  uero  inpudica  fecit  sicuf  prius 
crat  edoctji   (om.  N)  MN  19  g.  autem   (sanctus  g.  CDGLPQ)   eum   b.   accepitj   suscepitqnc   iufantulum 

sanctus  g.  jVjV  20  et  dicere  coepit]  et  dixit  i)7iV  ero]  ero  nato  MN  21   te  permittam]  te  dimit- 

tnm  H^M,    te  »»«mittam  7/',   dimittam  to  N,    te   remittam  Gutschmid  nisi]  AoaecMN  mihi]  modo  Q 

nouacula]  nocula  .J/*  22  iorpice  C^DOLP         pectineque  (pictineque  X)  detur]  detur  atque  pectine  Q 

et  ad  p:itrem  (patremque  C»)  tuum  carnalem  (et  patri  tuo  (arnaU  Q)  t.  d.  licetur  (liceat  CDGLPQ)]  et  tibi 
licoat  haec  patri  tuo  carnali  dare  J/A'  23/181,  1  et  obaudiuit  puer]  mox  ut  audiuit  puer  C^D^PQ,  o.  puer 
uerbo  senioris  sancti  et  C^D^^L,  mox  ut  a.  puer  ob.  u.  sen.  sancti  G,  sicque  factum  est  et  infans  sancto  obediuit 
germano  MN 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 


181 


HISTOBIA  BlilTTONVM. 
audivit  puer  et  usque  ad  avum  suum 
patrom  carnaleni  Guorthigirnum  perrexit 
et  puer  illi  dixit :  pator  mcus  cs,  caput 
meum  tonde  et  comam  capitis  mei.  et 
ille  siiuit  et  tacuit  et  pucro  respondere 
noluit,  sed  surrexit  ct  iratus  est  valde,  ut 
a  facie  sancti  Germani  fugeret,  et  male- 
dictus  est  et  daranatus  a  aancto  Germano 
et  omni  Brittonum  concilio. 


NENNIVS  INTERPRETATVS. 
manum  i^atris  tui  carnalis;  et  surrexit 
j)uer  et  dedit  pecten  ct  forcipcm  ot  nnva- 
culum  in  manum  Guortliigirni  ct  dixit: 
pater  mi,  inquit,  tonde  me,  nam  tu  es 
pater  meus  carnalis,  Germanus  autem 
5  pater  nieus  e  fide.  Guortliigernum  pu- 
duit  et  iratus  est  valde  et  effugit  e  (^on- 
ventu  et  omnes  Britoncs  maledixerunt  ei 
et  Germanus  damnavit  eum. 

De  arce   Ambrosii   et   de    eius   alter- 
1"   catione  cuni  magis. 

Postea  rex   ad   se   invitavit  duodeclm 
magos,  ut,  quid  faciendum  csset,  ab  eis 
exquireret.      magi   illi    dixerunt:    quaere 
oras  insulae  Britanniae  et  arcem  munitam 
venies,  ut  te  defendes;  quia  gens,  quani      i5  invenies  ad  tutelam  tuam   contra  gentem 


10  40  Et  postea  rex  ad  se  invitavit  magos 
suos,  ut  quid  faceret  ab  eis  interro- 
garet.  at  illi  dixere:  in  oxtremas  fines 
regni    tui    vade    et    arcem    munitam    in- 


suscepisti  in  regno  tuo ,  invidet  tibi  et 
te     per     dolum    occidet     et    universas 

regiones,    quas    amaras,    occupabit    cum 

tua    universa    gente    post   mortem    tuam. 

et  postea  ipse  cum  magis  suis  arcem 
20  adipisci     venit    et    per    multas    regiones 

multasque  provincias  circumdederunt  et 
illis     non     invenientibus     ad     regionem, 

quae  vocatur  Guiued,  novissime  perveuc- 


extraneam,  cui  terrara  tuara  et  regnum 
tuum  dedisti;  nam  inimici  tui  occident  te 
et  occupabunt  terrara  tuam  et  genteni 
tuam  post  mortem  tuara.  Guorthigernus 
20  cum  hominibus  suis  et  cum  magis  suis 
pervagatus  est  ausfrnlem  i^Jagam  totius 
insulae  Britanniae,  donec  venerunt  ad 
Guined  et  lustrantes  montes  Hereri  omnes 
invenerunt  collem  supra  mare  et  rcgionem 


CDGHKLMNPQ 

SIN.:  1  et  {pm.  D^PQ)  usque  {om.  C-L)  ad  a.  s.  patrem  caru.  (c.  p.  PQ,  carnalem  patrem  hh  C, 
patremque  carnalem  C-L,  c.  p.  scilicet  DG)  g.  (guorthigiriii  LL)  perrexit]  perrexitque  ad  a.  s.  patrem  scilicct 
carnalem  g.  J/aV  3  et  puer  illi  dixit]  d.  i.  p.  MT^,  et  d.  i.  (pni.  puer)  CDLP,  et  illi  d.  OQ        es]  es  tu 

CLQ  4  tondc  c.  ni.  Q  mei]  mei  pccte  C-I^  4/5  et  ille  siluit  et  tacuit]  ille  autera  siluit  CDOLPQ,  et 
(at  N)  ille  erubescens  siluit  MK  5  puero]  iufantulo  MN  6  surrexit  ct  (surgeus  MN)  iratus  est  ualde] 
surr.  iratusque  est    uehementer  CDOLPQ  6/7  ut   a    facie  sancti   {om.  K)   g.  fugeret]   et  ut  a  f.  s.  g. 


fugeret  quaerebat  CDOLPQ,  a  facieque  sancti  {om.  M)  g.  fugiens  MN 


7/8  et  raal.  est  et  d.]  maledictus 


ac  d.  est  MN  8  a  sancto  (beato  CDOLPQ)  germauo]  a  saucto  MN  9  et  ab  onuii  britonum  (om.  CD'PQ, 
2>osl  consilio  C-D-GL)  concilio  (-lium  K,  couscilio  i)]  et  ab  orani  siuodali  couuentu  MN  10  et  postea  rex 
ad  se  inuitauit  niagos  suos]  post  hoc  igitur  ad  se  inu.  omnes  magnates  (magnantes  Q)  suos  CDOLPQ,  postea 
uero  ad  se  inuitatis  (xii  supra  v.  M)  magis  M,   postea  uero  inuitatis  raagis  xii  ^V  11  ut  quid  faceret  al) 

eis  int.]  ut  ab  eis  int.  q.  f.  CDOLPQ,  quid  ageret  ab  eis  percunctatus  est  J7i\'  12  dUerunt  CDOLMNPQ 

in]  ad  MN         extremas]  CDGHKLM,  extreraos  NPQ  13  tui  om.  N  et  arcem  munitam  iuuenies] 

ut  a.  ra.  construas  C/)6'iPy,  et  urbem  aedifica  raunitam  JAV  14  ut  te  defendes] //A',  in  qua  te  defeudas 

CDOLPQ,  ubi  te  defendere  possis  MN  15  in  reguo  tuo  om.  CDGLPQ       inuidet  tibi]  tilii  insidiatur  MN 

15  16  et  te  per  dolum  occidet]  ct  fraude  dolosa  te  occidet  (o.  t.  Q)  CDOI.PQ,  et  cogitat  te  dolo  superare  .MN 
16,18  et  un.  reg.  quas  amaras  (amasti  CDGLPQ)  occupabit  (-uit//',  um.  P)  cum  t.  u.  g.  (u.  t.  g.  P,  u.  g.  t. 
CDQLQ)  post  mortem  tuara]  uniuersasque  regiones  quao  nunc  tuae  subiacent  dicioni  uiuente  te  niolitur 
deuastare  quanto  magis  cum  mortuus  fueris  placuitquo  (placuit  itaque  N)  regi  magoruni  consilium  J/.\' 
18  post  tuaui  ina.  rubrica  de  merlino  diuino  Q  19  ct  postea  ipse  c.  ra.  s.  arcem  adipisci  uenit  et  p.  m.  r. 
multasque  pr.  circunuledernnt  (circunuiiderunt  Gulschmid,  circumierunt  eno;  cf.  p.  186,  ])]  IIK,  postea  uoro 
ipse  rex  arcem  c.  m.  s.  adipisci  uenit  (ad.  u.  D^Q,  quesitus  perrexit  P,  quesiturus  pcrrexit  CL,  qucsiturus  per- 
rexit  et  adipisci  uenit  D^^O)  et  per  {om.  P)  multjus  r.  multasque  pr.  pcragrauerunt  CDGLPQ,  oxiuilque  cum 
idem  {om.  N)  ipsis  raagis  multas  r.  multasque  circumions  (circuiens  N)  prouintias  si  fortc  alicubi  ad  arceni 
aedificaudam  aptum  locum  iuueniret  MN  21/22  et  illis  non  inucnientibus]  et  minime  quod  querebant  repe- 
rientes  CDOLPQ,  illis  uero  longe  lateque  proficiscentibus  et  minime  locum  congruum  inuenientibus  MN 
22  ad  regionem  quae  uocatur  guined  nouissime  pcriienoruntj  nouissirae  ad  illara  r.  q.  u.  guoicnit  {adscr.  id 
est  uualiara  CL)  poru.  CDOLPQ,   tandeni    peru.  ad   quandam  prouinciam  quae  guencl  uocatur  (u.  g.  jV)  J/iV 


182 


HISTOniA  BIUTTnNVM 


IIISTORIA  BIUTTONVM. 
runt;  et  illo  lustrante  in  montibus  Hereri 
tandem   in    uno    montium    locum,  in  quo 
aptum  erat  arcem  condere ,  adeptus  est. 
et  magi  ad   illum    dixere:   arcem   in  isto 

5  loco  fac,  quia  tutissima  a  barbaris  genti- 
bus  in  aeternum  erit.  et  ipse  artifices 
congregavit,  id  est  lapidicinos,  et  ligna 
et  lapides  congregavit  et  cum  esset  con- 
gregata  omnis  materia,  in  una  nocte  ab- 

10  lata  est  materia.  et  tribus  vicibus  iussit 
congregari  et  nusquam  comparuit.  et 
magos  arcessivit  et  illos  percunctatus  est, 
quae  esset  haec  causa  malitiae  et  quid 
hoc    eveniret.     at  illi  responderunt :    nisi 

15  infantem  sine  patre  invenies  et  occidetur 
ille  et  arx  a  sanguine  suo  asperga- 
tur,  numquam   aedificabitur   in   aeternum. 

41  Et  ipse  legatos  ex  consilio  magorum  per 
universam   Brittanniam   misit,    utrum    in- 

20  fantem  sine  patre  invenircnt.  et  lustrando 
omnes  provincias  regionesque  plurimas 
venere    ad    campum    EUeti,    qui    est    iii 


NENNIVS  INTEBPRETATVS. 
firmam  ad  aedificandum.  magi  ad  illum 
dixerunt:  arcem  tuam  hoc  loco  fac,  nam 
non  valebit  quicquam  contra  eam  usque 
ad  iudicium.  deinde  congregati  sunt  arti- 
fices  et  congregata  est  materia  arcis  et 
lapides  et  ligna  et  omnis  materia  in  una 
nocte  abducta  est;  et  materia  tribus  vici- 
bus  congregata  est  et  tribus  vicibus  ab- 
ducta  est.  et  magos  percunctatus  est, 
quae  esset  haec  causa  mahtiae.  dixe- 
runt  ei  magi :  quaerite  puerum  sine  patre 
et  occidatur  a  te  et  arx  sanguine  eius 
aspergatur;   hoc   modo  aedificari  poterit. 


Missi  sunt  ab  eo  legati  per  insulam  Bri- 
15  tanniam,  ut  puerum  sine  patre  quaererent. 
et  lustrando  venerunt  ad  campum  Ellcti 
in  regione  Gleuisic  et  invenerunt  pueros, 
qui  pilae   hidum  faciebant,   et  lites  inter 


CDGHKLMNPQ 

SIN. :  1  et  illo  lustraiite  in  montibus  liereri  (heriri  CDOLPQ)  t.  in  uno  (unum  DG)  montium  (*  ontium 
A'*)  locuni  (loco  IIK)  i.  q.  a.  e.  arcem  condere  (c.  a.  D)  adeptus  e.st]  et  cum  lustrarent  moutana  Iieremi 
repperiunt  iii  unius  sumitate  montis  locum  congruum  ad  arcem  construendam  MN:  uenit  tandem  ad  Eris 
montem  Galfredus  6, 17 :   id  est  sliawdun  (shaudun  L)  anglice  ad  Heriri  adscr.  C'L  4  et  magi  ad  illum 

dixere  (dixer.  K^,  dixeruut  CDGLPQ)]  dixeruntque  magi  (om.  N)  ad  regem  MN  arcem  in  isto  loco  fac] 
ui-bem  tibi  hic  aedifica  JifA^  5  quia]  qui  J/iV         tut.  a  barbarum  g.  in  aet.  eritG,  tut.  erit  {om.  N)  a 

barb.  in  aet.  MN  6  et  ipse  (ipse  uero  CDGLPQ)  art.  cougregauit  id  est  (id  est  om.  Q)  lapidicinos  (lapi- 

darios  CDGLPQ)]  rex  autem  congregauit  artifices  lignarios  (ligarios  N)  lapidariosque  MN  7  et  ligua  et 

lapides  (et  lap.  et  lign.  CDGLPQ)  congregauit  (-ueruut  CDGLP)]  et  omnia  necessaria  ad  operis  materiani  ut 
arcera  erigeret  MN  8  et  cum  (cum  enim  P,  cum  uero  CDGLQ)  esset  congregata  (c.  e.  CDGLPQ)  omnis 

mat.  in  una  nocte  (omnino  ins.  CDGLPQ)  abl.  est  materia  {om.  CDGLPQ)  et  tribus  (tribusque  CDGLPQ)  uic. 
(congregari  ins.  Z»»)  iussit  congregari  (-re  H^)  et  u.  comparuit]  congregata  uero  innumerabili  materiae  omnia 
una  nocte  ablata  atque  dispersa  sunt  ita  ut  nihil  remaneret  sumtuum  ad  arcem  componendara  sicque  secundo 
et  tertio  (et  t.  om.  N)  collectis  undique  materiebus  rm-sus  omuia  ad  nihilum  redacta  euanuerunt  erectoque 
(ereptoque  et  tertioA')  aedificio  praecipitium  (praecipium  A')  patuit  et  nullum  ualebat  obtinere  statum  J/.V 
11;12  et  (tunc  CDGLPQ)  magos  (suos  i)is.  C^DGPQ,  ad  se  C^L)  arcessiuit  (accersiuit  CDGLPQ)  et  illos  (illos- 
que  CDGLPQ)  percunctatus  est]  at  ille  accersitis  ad  se  magis  percunctatus  est  {om.  i/»)  eos  MN  13  quae] 
quid  Q  et  quid  (cur  CDGLPQ)  lioc  eueniret]  aut  unde  tanti  laboris  inutile  proueniret  (perueniret  N) 
dispendium  (dispondium  N)  MN  14  at  iUi  responderunt]  illi  autem  respondentes  dixerunt  MN  14/15  nisi 
infanleni  sine  patre  inuenies  et  occidetur  ille]  n.  i.  s.  p.  quesieris  (iaueneris  C^D-GL)  ut  habeas  (habeat  C'») 
qui  occidatur  CDGLPQ,  uisi  (non  N)   inu.  inf.   s.  p.  et  nisi   occidatur  MN  16  et  arx  (arx  tua  M,   ars 

tua  N)  a  sauguine  suo  (eius  MN)  aspergatur]  et  arx  (ars  DG)  de  suo  sang.  conspergatur  CDGLPQ 
17  numquam]  non  MN         aedificasbitur  H^  18  et  ipse  legatos  ex  c.  m.  p.  u.  br.  misit]  rex  uero  con- 

cite  leg.  (suos  ias.  C^L)  ex  c.  m.  (ex  c.  m.  leg.  Q)  misit  p.  u.  br.  CDGLPQ,  magis  uero  tale  dantibus  oon- 
silium  rex  leg.  per  totam  misit  br.  MN  19  utrura  i.  s.  p.  inuenirent  (reperirent  Q)]  ut  quererent  utrum 

i.  8.  p.  uspiam  inuenire  possent  MN  20  et  (at  illi  CDOLPQ)   lustrando   o.   pr.   r.   plurimas]   qui   omnes 

prouintias  ot  rogiones  bryttanniae  perlustrantes  MN  22  uenere  (-runt  CDGH^^KLPQ)  ad   c.   olleti  (fleti 

DG,  eleti  C"/-^,  electi  C^LPQ)]  perueueruut  ad  campum  aelecti  (elleti  M^,  electi  N)  MN 


CVM  ADIHTAMENTIS  NENNH. 


1&3 


IIISTOBIA  BIUTTONVM. 

rcgione,  quae  vocatiir  Gleguissing,  et  iiilae 
ludum  taeiebant  pueri.  ct  ecce  duo  inter 
se  litigabant,  et  dixit  alter  alteri:  o  lionio 
sine   patre,    bonum  non  habebis.     at  illi 

s  de  puero  ad  pueros  diligenter  percuncta- 
bantur,  et  cunctantes  niatrem,  si  patrem 
haberet.  illa  negavit  et  dixit:  ncscio  quo- 
modo  in  utero  meo  conceptus  est,  sed 
unum  scio,  quia  virum  non  cognovi  um- 

w  qiiam,  et  iuravit  illis  patrem  non  habere. 
et  illi  eum  secum  duxere  usque  ad  Guor- 
thigirnum  regem  et  eum  insinuaverunt  regi. 

42  Et  in  crastino  conventio  facta  est,  ut  puer 
interficeretur.      et  puer   ad  regem   dixit: 

15  cur  viri  tui  me  ad  te  detnlerunt?  cui 
rex  ait:  ut  interficiaris  et  sanguis  tuus 
circa  arcem  istam  aspergetur,  ut  possit 
aedificari.  respondit  pucr  regi:  quis  tibi 
nionstravit?   et  rex:  niagi  mei  mihi  dixere. 

20  et  piicr  dixit:  ad  me  vocentur.  et  in- 
vitati  sunt  magi  et  puer  illis  dixit:  quis 
revelavit  vobis,  ut  ista  arx  a  sanguine 
meo  aspergeretur?  et  nisi  aspergcretur 
a  sanguine  meo,  in  aeternum  non  aedifi- 


NENNIVS  INTEIIBBETATVS 
duos    pueros    factae    sunt    et    dixit    puer 
alteri :  o  homo  sine  patre,  nihil  boni  habes 
omnino.      percunctati    sunt    legati.    cuius 
filius  puer  ille  esset,  ad  qucm  hoc  dictuin 

5  erat.  responderunt  qui  in  prato  lusorio 
rrant:  nescimus,  mater  eius  hic  cst.  pcr- 
cunctati  sunt  matreni,  cuius  fihus  puer 
esset;  respondit  mater:  ncscio  eius  patrem 
et   nescio    quomodo    in  utero    meo    con- 

lu  ceptus  est.  legati  igitur  puerum  se- 
cum  duxerunt  usque  ad  Guorthigirnum 
et  nuntiaverunt  sicut  eum  invenerant. 
In  crastino  die  convcntio  facta  est,  ut  puer 
interficeretur.     et  puer  ad  regem  ductus 

1''  est  et  dixit  regi:  cur  ad  te  delatussum? 
rex  ait:  ut  interficiaris  et  arx  ista  san- 
guine  tuo  consecretur.  respondit  puer :  quis 
tibi  monstravit  hoc?  magi  mei,  inquit  rex. 
vocentur  huc,  inquit  puer,  et  magi  vene- 

20  runt.  puer  dixit  illis :  quis  revelavit  vobis 
hanc  arcem  aedificari  non  posse,  nisi  prius 
sanguine  meo  consecretur?  nihil  respondc- 
runt.  scio,  inquit,  is  me  duxit  ad  vos,  ut 
vobis  contradicerem,  qui  induxit  vos,  ut  hoc 


CDOn  (om.  1.5  cur  ...  18  regi)  K  (om.   lo  cur  ...  21  inier  illis  Jixit)  LMKPQ      - 

SIN.:    1  regiuue]   reliqui  et  M'',  pago  J/LV  gleguissing]  IIK,  glcuising  CLP,  gleuisiucg /)«t,  gloui- 

sing  §,  gleuesincg  Ji ,  gleuesing  i\',  gleuisic  interpres  et  pilae  ludura  faciebant  (agebant  C'/>G/^P(^)  pueri] 
ubi  pueri  p.  I.  agebaut  l/iV  2  duo]  ueroiV^  3  litigebaut  .ff',  litigantes  MN  ot  dixit  (dixitque  VDCLPQ) 
a.  alteri]  a.  alteri  dicebat  i/xV  4  bonum   u.    h.]   bouum   {mperscr.    uel   ue  tihi  M)   tibi  non  eueniat  J/jN'' 

at  illi  de  puero  ad  pueros  diligenter  percunctabantur  et  cunctantes  matrem]  et  illi  d.  p.  dil.  (perquirentes 
ins.  G)  percunctantcs  ad  p.  eiusque  matrem  (sciscitabantur  ins.  DO)  CDOLPQ ,  at  illi  ab  aliis  pueris  et  a 
matre    de    puero    illo    diligenter   percunctati    sunt  MX  7  illa   (at    illa  CDOLPQ)  ncgauit   et  dixit]  mater 

uero  illius  pueri  negauit  dicens  MX  7/8  quomodo]  qualiter  P  8  est  conc.  CDGIjPQ  8,9  sed 

unum]  uiium  tamen  MN  9  non  cognoui  uraquam]  in  coitu  (cogitu  il/a)  numquam    cognoui  MN  10  et 

{om.  Q)  iurauit  illis  p.  (ipsum  ins.  C-)  n.  habere]  sicque  iureiuraudo  affirmauit  quod  filius  eius  patrem  non 
baberet  carnalem  MN  11  et  illi  eum  s.  d.]  et  (quem  P,  qui  CDGL)  legati  s.  (eum  ins.  C^D-0)  duxere 

(-runt  y)  VDGLPQ,   duxerunt  (duxeruntque  -V)   igitur   p.    secum  MN  usque  ad  g.  r.]  ad  g.  r.  dominum 

suum  3IN  12  et  eum  (quem  C'/)'Py)  '"S-  regij  insinuaueruntque  regi  (ei  N)  orania  quae  de  illo  (pucrojV) 
didiccrant  JAV,  quem  ins.  regi  enra  purrnm  sic  inaemri  C-D^^GL  13  et  {om.  CDGLPQ)  in   crastino]  cr. 

autera  die  3IN  ■  14  puer  ad  regem  dixit)  et  puer  d.  regi  CDGLPQ,  puer  uero  ait  ad  regera  MN  lo  cur  .  .  . 
detulerunt  (deduxerunt  Q)]  cur  famuli  tui  me  adduxernnt  ad  te  MN  16  cui  rex  ait]  respondit  ei  rex  MN 

ut  interficiaris  .  .  .  19  et  rex  om.  N  et  sanguis  ...  18  aedificari]  et  tuo  sanguine  arx  ista  asporgatur 
ut  postraodum  p.  a.  M  18  respondit  puer  regi)  puer  autem  ad  regem  M        quis  tibi  (hoc  im.  C*D^OL) 

monstrauit  (demonstranit  boc /-)]  quis  te  docuit  ut  illud  fatias  ,1/  19  cl  rex]  respondit  rexJ/      magi  mei 

{om.  Q)  mibi  dixere  (-runt  CDGLPQ)]  niagi  isti  sic  raihi  praedixerunt  MN  20  et    puer   dixit]    cui   dixit 

puer  CDOLPQ,  at  haec  puer  MN  ad  rae  uocentur]  iube  ut  ad  mc  uoceulur  MN  20/21  et    inuitati 

sunt  niagi]  inuitatis  magis  J/-V  21  et  puer  illis  dixil]  quibus  et  di:iit  CDOLPQ,  puer  eos  alloqu.tur  J/A 

21/22  quis  reuelauit  uobis  (u.  r.  CDOLPQ)  ut  i.  a.  a  {om.  Q)  sang.  raeo  {ovi.  CDGLPQ)  asp.]  quomo<lo  uobis 
reuelatum  est  ut  aedifitium  urbis  istius  sanguine  meo  (m.  s.  .V)  aspergatur  MN  23  et  nisi  a.  a  s.  m.  iii 

aeternum  non  aedificabitur]  et  nisi  asp.  a  {om.  DOQ)  s.  m.  numquam  (umquam /')  aedificarctur  f/^Wi/V, 
et  quod  nunquam  acdilicetur  nisi  s.  m.  prius  luerit  aspersa  JAV 


184 


HISTORIA  BRITTONVM 


HISTORIA  BRITT0NV3I. 
cabitur?  scd  hoc  ut  cognoscat  is,  quis 
mihi  de  me  palam  fecit?  iterum  puer 
dixit,  modo  tibi,  o  rex,  elucubrabo  et  in 
veritate  tibi  omnia  satagam;  sed  magos 
5  tuos  percunctor:  quid  in  pavimento  istius 
loci  est?  placet  mihi,  ut  ostendant  tibi, 
quid  sub  pavimento  habetur.  at  illi  dixe- 
re:  nescimus.  ct  ille  dixit:  comperior; 
stagnum   in   medio  pavimenti  est:  venite 

10  et  fodite  et  sic  invenietis.  venerunt  ct 
foderunt,  et  ruit.  ct  pucr  ad  magos  dixit : 
proferte  mihi,  quid  est  in  stagno?  et 
siluerunt  et  non  potuerunt  revelare  illi. 
et  ille  dixit  illis :  ego  vobis  rcvelabo :  duo 

15  vasa  sunt  et  sic  invenietis.  venerunt  et 
viderunt  sic.  et  puer  ad  magos  dixit: 
quid  in  vasis  conclusis  habetur?  at  ipsi 
siluerunt  et  non  potuerunt  revelare  illi. 
at  ille  asseruit :  in  medio  eorum  tentorium 

20  est,  separatc  ea  et  sic  invenietis.  et  rex 
separari  iussit  et  sic  inventum  est  ten- 
torium  compUcatum ,  sicut  dixerat.  et 
iterura    interrogavit  magos   eius ;   quid  in 


NENNIVS  INTERPRETATVS. 
mendacium  fingeretis.     modo  tibi,  o  rex, 
inquit,   clucubrabo   veritatcm.     et   primo 
magos  tuos  percunctor;  quid  est  abditum 
sub  hoc  pavimeuto  ante  nos?  magi  dixe- 

5  runt;  nescimus.  comperio,  inquit:  cst 
stagnum  ibi ;  videte  et  fodite. .  fossum  et 
inventum  cst  stagnum.  o  magi  regis,  in- 
quit  puer,  profertc  mihi;  quid  est  in  medio 
stagno?    dixerunt:  nescimus.    scio,  inquit 

10  ille:  sunt  ibi  duae  cistae  ligneae  magnae 
faeiem  in  facie  (hahentes)  et  educantur. 
et  eductae  sunt.  o  magi  rcgis,  inquit 
puer,  dicite ;  quid  est  inter  haec  vasa  lig- 
nea?     dixerunt:    ncscimus.      scio,    inquit 

i.-i  ille;  velum  in  eis  cst  et  cducatur.  et  in- 
ventum  est  velum  complicatum  inter  duas 
cistas  ligneas.  narrate  o  magi,  inquit 
puer,  quid  est  in  medio  veli?  nihil  respon- 
derunt,  quia  nesciebant.     duo  vermes  in 

•jo  eo  sunt ,  iuquit,  vermis  rufus  ct  vermis 
albus:  velum  cxpandite.  expansum  est 
velum  et  duo  vermes  dormientes  in  eo 
erant.     et  pucr  dixit:  videte  quid  facient 


CDOJffKLMNPQ 

SIN. :  1  sed  hoc  ut  cognoscatis  {vel  cognoscat  is)  quis  mihi  {videhir  requiri  ei)  de  me  palam  {litl, 
quinque  erasae  in  H)  fecit]  sed  hoc  (hec  Q)  coguoseam  quis  e  uobis  de  me  palam  fecit  CDGLPQ,  nunc 
cognoscere  (cognosce  M)  a  uobis  palam  cupio  quis  me  uobis  reuelauit  MN  2  iterum  (et  iterum  CDOLPQ) 

p.  dixit]  rursumque  puer  ad  regem  MN  3  o  rex  eulucubral)o  (A',  eulucabrabo,  superscr.  reuelababo  [sicj 

H)  IIK,  enucleabd  {adscr.  id  est  ostendani  C-D^^OL)  rex  CDGLP,  reuelabo  rex  Q,  rex  MN  3/4  et  in  ueritate 
tibi  omnia  satagain]  HK,  et  in  uer.  (tibi  ins.  CD^^GLQ)  omnia  (o.  iu  u.  Q)  pandam  CDOLPQ,  in  ueritate 
orania  euucleaudo  narrabo  MN  4  sed  (sed  ad  CDGLP,  sed  et  Q)  magos  tuos  percuuctor]  sed  a  magis  tuis 
(eius  N)  interrogando  scire  uolo  3IN  5  quid  in  pauimento    i.stius   loci  (1.  i.  K)  est]  quid  sit  (scit  M)  in 

pauiraento  loci  istius  MiV  6  placet  mihi  (pl.  enim  raihi  CD-OKL,   pl.  enim  CW^PQ)]  etenim  congruum 

mibi  uidetur  31N  tibi  ostendant    (-dam  N^)  CDOLMNPQ  7   sub   {ins.   in  N)   pau.   babeatur  MN 

7/8  &vx.ev\x\\i  CDGLPQ ,   respondentes  dixerunt  3IN  8  nos  nescimus  CDOLPQ  et  ille  dixit]  at  ille 

MN       comperior]  ego  comperior  CDGLQ,  ego  comperio  P,  om.  MN  9  pauimento  M  10  et  sic]  quia 

sic  M  uenerunt  et  foderunt  et  ruit]  HK ,  foderunt  itaque  et  sic  inuenerunt  ut  puer  predixerat  C"7/,  u. 
atque  f.  stagnumque  inuenerunt  J/^A',  om.  CDGPQ  11  et  puer  ad  m.  dixit]  iterum  puer  ad  ra.  P,  iterum 
dixit  ad  magos  CD^^OLQ,    iterum   puer  magos    interrogans  ait  MN,    inc.  D'  12  proferte  mihi]  reuelate 

nobis  3IN         est]  sit  MN  12/13  et  (raagi  CDGLPQ)  sil.  et  n.  p.  r.  illi]  at   illi  silentes  et  erubescentes 

reuelare   non   (no  M)  potuerunt  MN  14  et  (at  CDOLPQ)    ille   dixit  illis]  puer  autera  ait  MN         ego 

uobis  reuelabo]  e.  u.  propalabo  (probalabo  P)  CDOLPQ,  ego  possum  uobis  (u.  p.  N)  reuelare  MN  14/15  duo 
uasa  sunt]  d.  u.  conclusa  suut  in  eoC^D^OL,  d.  u.  s.  ipsa  sibi  conclusa  (conglusa  J/»)  in  stagno  3/-iV 
15  et  sic  inuenietis  om.  MN  uenerunt  et  uiderunt  sic]  uenernnt  et  probauerunt  et  ita  inuenerunt  MN 
l(j  et  puer  ad  magos  dixit]  interrogansque  (-gantque  M^)    raagos  puer   ait  MN  17  conclusis]   clausum 

CDGLPQ  at  (et  Q)  ipsi  (illi  K)  s.  et  n.  p.  r.  illi  (puero  CDOLQ)]  at  illi  tacentes  respondere  non  ualebant 
jVN  11)  at  (et  CDOL)  ille  (ipse  Q)  assernit  (asserit  CLP)]  puer  inquid  MN  in  medio  eorum  (illorum  P) 
tentorium  (temptoriura  Q)  cst]  teutorium  (teraptorinm  N  semper)  est  in  eis  MN  20  separate  (separato  D) 

ea]  s.  e.  ab  inuicem  MN  20,21  et  rex  separari  inssit]  iussu  autem  regis  separata  sunt  uasa  3IN  21  et 
sic  .  .  .  22  sic  {om.  L)  ut  dixerat]  inuenturaque  est  in  eis  tentoriuni  complicatum  sic  ut  puer  prius  praedixerat 
3IN  22/23  et  {om.CDOLPQ)  iterum  (puer  ins.  DGPQ)  int.  magos  (magis  C")  eius  {om.  CDOLPQ)]  more 
solito  puer  magos  interrogat  MN  23  quid  in   m.  t.  est  (est  in  m.   t.  CDOLPQ)  et  {om.  CDOLPQ)  iam 

uuuc  {om.  Q)  narrate  (enarrate  CDGLPQ)]  quid  in  tentorio  circumuoluitur  3IN 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 


185 


HISTOIUA  BIUTTONVM. 

medio  tentorii  est?  et  iam  nunc  narrato, 
et  non  potuerunt  scire.  at  ille  revelavit: 
duo  vermes  in  eo  sunt,  unus  albus  et 
unus  rufus;  tentorium  expandite.     et  ex- 

5  tenderunt  et  duo  vermes  dornuentes  iu- 
venti  sunt.  et  dixit  puer :  expectate  et 
considerate  quid  facient  vermes ;  et  coepe- 
runt  vermes,  ut  alter  altcrum  expelleret, 
alius    autom    scapulas    suas    ponebat,   ut 

10  eum  usque  ad  dimidium  tentorii  expel- 
leret,  et  sic  faciebant  tribus  vicibus :  tamen 
tandem  infirmior  videbatur  vermis  rufus 
et  postea  fortior  albo  fuit  et  extra 
finem  tentorii  expulit ;  tunc  alter  alterum 

is  secutus  trans  stagnum  est  et  tentorium 
evanuit.  et  puer  ad  magos  refcrt:  quid 
significat  mirabile  hoc  signum,  quod  fac- 
tum  est  in  tontorio?  et  illi  proferunt: 
nescimus.     et  puer    respondit:    en    reve- 

20  latum  est  mihi  hoc  mysterium  et  ego 
vobis  propalabo.  regni  tui  figura  ten- 
torium  est;  duo  vermes  duo  dracones 
sunt;  vermis  rufus  draco  tuus  est  et  stag- 
num  figura  huius  mundi  est.    at  ille  albus 

CDGHKLMKPQ 


NENNIVS  INTERFRETATVS. 
nunc  bestiae.  surrexit  uterque  eorum 
eontra  aUerum,  ut  ulter  alterum  superaret 
et  morderent  laeerarent(/tie  se  invieem,  et 
expellebat  altcr  vormis  altcrum  modo 
usque  ad  dimidium  veli,  modo  usque  ad 
eius  finem'.  sic  faciebant  tribus  vicibus. 
vermis  rufus  tamen  infirmus  videbatur 
primo  et  cxpulsus  est  iisque  ud  /inem  veli, 
sed  vermis  albus  infirmus  postremo  erat 
et  eff^ugit  in  stagnum  et  evanuit  velum 
statim.  puer  magos  interrogavit;  proferte 
mihi,  inquit,  quid  significat  mirabile  hoc 
signum?  dixerunt:  nescimus.  manifestabo, 
iuquit  puer,  hoc  regi.  stagnum  est  reg- 
num  totius  mundi:  velum  est  regnum 
tuum,  0  rex.  duo  vermes  sunt  duae  po- 
testates:  tua  potestas  cum  Britonibus  et 
potestas  Saxonum.  vermis  rufus  tua  po- 
testas  est,  qul  regno  e.r.peUehutur  primo; 
potestas  Saxonum  autem  vermis  albus  est, 
(jui  velum  paenc  totum  oceupavif,  id  est 
paene  totam  insulam  Britanniam  occu- 
pavit,  donec  potcstas  Britonum  postremo 
eos  expellet. 


SIN. :  2  et  non  potuerunt  scire  (om.  CDOLPQ)]    illi   uero   neque   hoc  soluere  potuerunt  MX        at  ille 
reuelauit]  dixitque  puer  CDGLPQ,  rursumque  puer  MN  3  duo  uermes  in  eo  sunt  (s.  iu  eo  PQ)\  uermes 

iuquid  duii  sunt  iu  eo  il/-.V  3/4  et  unus]  et  alter  MN  4  tentorium  (nunc.  ins.  CDGL)  exp.  et  ex- 

tenderuut]  tentorio  siquidem  explicato  MN  b  et  duo  (duoque  CDGLP(J)  uermes   (in  eo  Ins.  CD(jLPQ} 

dorm.  inu.  sunt  (i.  s.  d.  (J)]  duo  uermes  ut   predixerat   dorm.  inu.  suiit  J/A'  6  et  dixit  puer]  adiecitque 

p.  MX  7  quid  facient  (fatiant  3fX)  uermes]  quid  facturi  uermes  sunt  (s.  u.  DGQ)  PQ  Ijii  et  coeperunt 
uermes  ut  alter  alterum  expelleret]  euigilantes  autem  ceperunt  alter  alterum  expellere  insimulque  bellare 
CDGLPQ,  illis  autem  expectantibus  alternalim  coeperunt  inter  se  coUuctare  uermes  MX  9  alius  (albus  Q) 
a.  sc.  suas  jionebat]  albus  uero  humeros  subpunens  rufum  deiecit  MX  ut  eum  usque  ad  dimidium  tentorii 
expelleret]  //A',  ct  alterum  u.  ad  d.  t.  pellebat  P,  alterum  aliquandu  usque  ad  horam  tentorii  pellebat  (),  ut 
alterum  nsque  ad  dimidium  tentorii  aliquando  usque  ad  oram  tentorii  pellebat  CDGL,  usque  raedium  tenluni 
aliquando  autem  {om.  X)  usque  (ad  ins.  X)  marginera  (uirginem  X)  tenturii  cxpulit  MX  1 1  et  sic  facie- 

bant  (pugnabant  CDGLP(j)   tribus   uicibus]   sicque   tr.   u.   certantes   agebant  MN  11/12  tamen  tandem 

(taud.  tam.  (^)  infirraiur  (qui  infirmior  CDGLPQ)  u.  u.  r.  et  {om.  CDGLP(J)  p.  f.  a.  fuit]  ad  (at  M)  ultimum 
tamen  uermis  rufus  qui  infirmiur  uidebatur  recuperandu  virtutem  suam  albura  proiecit  MX  13/14  et  extra 

fiucm  tentorii  expulit  (pepulit  CDGLP(J)]  et  extra  teutorium  rcppulit  MN  14  tunc  alter  (uictor  CDGLPQ) 
alterum  (superatum  CLPQ,  superato  DG)  secutus  fr.  st.  est  (est  tr.  st.  CDGLV(j)  et  tentorium  euanuit]  et 
tr.  st.  rupho  album  subsequente  euauuit  (euauit  A')  albus -l/A'  U!  et  inier  ad  magos  refert]  pust  hoc  puer 

magos  percunctatus  est  CDGLPQ,  puer  autem  nuigus  iuterrugaiis  ait -l/.V  17  hoc  mirabile  CDGLMPQ, 

hoc  miserahile  N        signum  (lignum  G)  q.  f.  c.  in  tenturiu]  praesagium  quud  uidistis  MN  1«  et  illi  pro- 

ferunt]  at  illi  responderunt  CDGLP(i,  at  illi  dixerunt  MX  19  et  puer  respondit]   et  ait   puer  CDGLPQ, 

puer  uero  ait  regi  MX  1<I:20  en  reu.  est  mihi  (m.  r.  e.  CDGLQ,  m.  r.  [om.  est]  P)  h,  m.  et  cgo  u.  prupa- 
labo  (dixitque  regi  Ins.  CDGLPQ)]  en  uobis  m.  quod  reuelatuni  est  {um.  M)  enucleando  eertius  expcuam  (e. 
c.  X)  MX  21  regni  tui  f.  tenturium  est]  r.  t.   est  figura  tentorii  CDGLP,   staguum   figura  huius  mundi 

est  teutorium  regui  tui  uidetur  habere  figuram  MX,  om.  Q  22  duo  uermes  «m.  Q       duo  dracoues  sunt] 

duo  dracones  Q,  duo  sunt  dr.  DGP,  due  sunt  gentes  6"/.        23  uermis]  u.  autem  MX,  dracu  C^L^ 
slagnum  figura  huius  mundi  est  (est  h.  m.  CDGLP,   h.  regui  [om.  est]  Q)    om.  hoc  loco  MX 
albus  draco  illius  genlis  {ins.  est  CDGLPQ)]  albus  uero  uermis  dr.  est  [ovi.  X)  g.  i.MN 

CHROMCA    UI. 


23/24  et 
24  at  Ule 


24 


186 


HISTORIA  BRITTONVM 


HISTORIA  BRITTONVM. 

draco  illius  gentis,  quae  occupavit  gentes 

.  et  regiones  plurimas  in  Brittannia,  et  paene 

a  mari  usque  ad  mare  tenebunt,  et  postea 

gens  nostra  surget,  et  gentem  Anglorum 

5  trans  mare  viriliter  deiciet,  tu  tamen  de 
ista  arce  vade,  quia  eam  aedificare  non 
potes,  et  multas  provincias  circumi,  ut 
arcem  tutam  invenias,  et  ego  hic  manebo. 
et  rex  ad  adolescentem  dixit :  quo  nomine 

10  vocaris?  ille  respondit:  Ambrosius  vocor, 
id  est ,  Embrois  Guletic  ipse  videbatur. 
et  rcx  dixit:  de  qua  progenie  ortus  es? 
at  ille:  unus  est  pater  meus  de  consuli- 
bus  Romanicae  gentis ').     et  arcem  dedit 

15  illi  cum  omnibus  regnis  occidentalis  plagac 
Brittanniae  et  ipse  cum  magis  suis  ad 
sinistralem  plagani  pervenit  et  usque  ad 
regionem,  quae  vocatur  Guunnessi,  adfuit 
et  urbem    ibi,    quae  vocatur  suo  nomine 

20  Cair  Guorthigirn,  aedificavit'''). 


43         Interea  Guorthcmir   filius  Guorthigirn 
cum   Hengisto    et   Ilorso    et   cum    gente 


NENNIVS  INTERPRETATVS. 


Tu  tamen,  o  rex  Britonum,  de  ista 
arce  vade,  quia  eam  aedificare  non  po- 
teris,  et  perlustra  insulam  Britanniam  et 
invenies  tuam  ipsius  arceni.  dixit  rex: 
quod  nomen  tibi  est,  o  puer?  respondit 
puer:  Ambrosius,  inquit,  nonien  meum 
cst,  id  est  ille  Embros  Guletic  rcx  Brl- 
tonum.  de  qua  progenie  es?  inquit  rex. 
pater  meus  ,  inquit,  consul  Romanicus  et 
hacc  erit  mea  arx.  dedit  igitur  Guorthi- 
girnus  arcem  Ambrosio  et  regnum  totius 
occidentalis  Britanniae  et  ipse  cum  suis 
magis  ad  septentrionalem  plagam  insulae 
Britanniae  pervenit  usque  ad  regionem, 
cui  est  nomen  Guunis,  et  arcem  ibi  aedi- 
ficavit,  cuius  nomen  Caer  Guorthigirn. 

De  certaminibus  Guorthemiri. 
Dcindc    Guorthemir    vicforiosus    filius 
Guorthigirni  cum  fratre  suo  contra  Ilengi- 


CDGBKL3INPQ 

SIN. :  1  quae  (qui  6?)  oocupauit  gentes  et  regiones  plurimas  (r.  et  g.  pl.  CDGLP,  r.  pl.  et  g.  Q)  in 
br.]  quae  occupat  g.  pl.  et  r.  in  br.  MN  3  tenebit  M,  tendet  K        et  postea  g.  n.  (n.  g.  CL)  .  .  .  trans 

mare  (tr.  m.  om.  Q)  uir.  dei.]  sed  tamen  ad  ultimum  gens  nostra  consurget  et  illam  saxouum  destruet  geutem 
deicietque  ab  hac  iusula  trans  mare   unde  antea  uenerant  3IX  5  tu]  tuuc  KQ       tamen]  uero  MN,   ergo 

C^L,  om.  C^DGPQ  <>  uade  om.  D'  quia  eam  aedificare  (a.  e.  CDGLP)  non  potes  {putevis  DGPQ)] 

quoniam  (quam  M)  a.  n.  potes  ego  autem  hic  manebo  quia  mihi  fato  (facto  N)  haec  mansio  tradita  est  MN 
7  et  raultas  prouincias  circumi  (oircue  K,  peragra  CDGLPQ)]  ad   alias   prouintias  perge  MN  7/8  ut  a. 

tutam  (tuam  K  cum  interprete)  inuenias]  \\t  tutam  (tutem  G)  a.  inu.  CDGLPQ,  ubi  possis  tihi  arcem  aedifi- 
care  3IN  8  et  ego  hic  manebo]  ego  quidem  h.  m.  CDGLPQ,  om.  hoc  loco  MN  9  et  rex  ad  ad.  dixit]  et 
rex  adolescenti  d.  CLP,  et  r.  ad  ad.  ait  DG,  rex  autem  adolescenti  (iidolescentuli  N)  ait  MN  quo  nomine 
uoc.]  quod  ncimen    tibi  est  il/,    quid  tibi  nomen  est  A'  11   id  est]  quod   est   bryttanice  JI/A',   om.  CDGLP 

embreis]  embres  MN,   erabros  interpres  gulefic]  gluetic  CDGLP,  gleutic  Q  ipse  (esse  CDGLPQ,  sed 

ipse  est  supra  v.  C)  uidebatur  (uocabatur  Gutschmid)  om.  MN  12   et  rex  dixit]  dixitque  rex  ODGLPQ, 

rursumque  rex  MN  progeuie  ortus  es]  progenies -ff*,  progenie  es -H''  13  at  ille]  CD^GLPQ,  qui  respon- 
dit  MN,  om.  D^HK  unus  est  pater  meus  de  cons.  rom.  gentis]  unus  de  c.  g.  r.  est  p.  m.  CDGLPQ,  unus 
de  c.  romanis  p.  m.  est  MN  14  et  a.  d.  illi]  tunc  rex  dedit  illi  arcem  CDGLPQ,   at   uero    rex  (r.  u.  N) 

dimisit   illi   urbem  illam  MN  15  cum  omnibus    regnis    occ.  pl.  br.]  c.  o.   prouinciis    pl.   oco.    britannicae 

CDGLPQ,   c.  o.  cii-citcr  prouintiis  occ.  pl.  br.  MN  16  et  ipse  cum  m.  s.  ad  sin.  pl.  peruenit  et  usq.  ad 

reg.]  et  rex  ipse  c.  m.  s.  perrexit  ad  sin.  pl.  bryttanniae  et  peruenit  u.  ad  reg.  MN  18  guunnessi]  guen- 
nesi  CDOLP,    guenesi  §,    gnenen  MN,    guunis   interpres  affuit]   aufugit  §,    abberroit  («oc.  in  Z) /larum 

clare  scripto)  6,  affugit  C'i,  om.  MN  19  ibi  om.  CDGLPQ        quae  uoc.  suo  nom.  (n.  s.  CDGLP)  cair 

(cayr  ft  kairP,  car  L)  guorthigirn  (uortegirn  Q,  guoorthigirn  A')  aedificauit  (edicauit  .ff»)]  aedif.  quae  s.  n. 
cair  guorthegirn  (guorthegrin  i\^)  appcll.itur  J/A'  21   interea]   igitur  il/.A''        guoorthemir  iT,  guorthomer  3/, 

guortemer  N,  uortemir  Q  guorthigir  K,  guortliigirui  CDGLP,  uortcgirni  Q,  guorthegirni  31,  guortegirni  N 
22  cum  h.  et  h.  et  cum  g.  iU.]  cum  h.  et  h.  et  ill.  g.  CDOLPQ,  contra  hencg-  et  horsum  gentemque  (et 
gentem  jV)  illorum  3IN 

')  Qildaa  c.  25:  duce  Ambrosio  Aureliauo  .  .  .  q\ii  solus  forte  Konianae  gentis  .  .  .  occisis  .  .  .  i^arenti- 
bus  purpura  nimirum  indutis  superfuerat.  ')  Guasmoiic  iuxta  Lugubaliam  ilii  acdificavit  urbem  (soilicet 

ins.  C  postea  haOelf/ue  L)  quae  Anglice  l'alme  eastre  dicitur  ins.  C'"L. 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII.  jgV 

HISTOniA  BRITTONVM.  NENNIVS  INTERPRETATVS. 

illorum  potulanter  pugimbai.  ct  eos  usquo  stum    ct    Ilorsam    surrexit    ct     Britones 

ad    supradictam    insulara,    quae    vocatur  cum   eis   coniuncti    pctulanter   pugnabant 

Tanct,    cxpulit   et   cos  ibi   tribus  vicibus  ct  expulerunt  Saxoncs  usquo  ad  insulam 

conclusit  obsedit  percussit  comminuit  ter-  Tanet   et   Eritones   insulam  tcr   illis  eri- 

i   ruit.     et  ipsi  legatos  ultra  mare  usque  in  ,,  puerunt,  donec  illis  cx  Germania  auxilia 

Gcrmaniam  transmittcbant  vocando  eiulas  advcncrunt  ct  pugnabant  contra  Britones 

cum  ingenti  numero    bollatorum  virorum.  aliquando  victores,  aliquando  victos. 
et  postca  pugnabant  contra  reges  nostrae 
gentis :  aliquando  vincebant  et  dilatabant 

10  terminos   suos,   aliquando  vincebantur  et 

44  expollebantur.    Et  Guorthemir  contra  illns  Et   Guorthomir   contra   illos     quattuor 

quattuor    bella    avide    gessifj.      prinium  bclla  gessit:  bcUum  super  ripam  Derguent; 

belUim  super  flumen  Derguentid;   secun-  lo  et  bellum  supcr  ripam  Rethenegabail   et 

dum    bellum   super   vadum ,   quod  dicitur  ibi  cecidit  Hors  et  Catigern  filius  Guorthi- 

1.'.  in  lingua  eorum  Episford,  in  nostra  autem  girni;    et  bellum  super  ripam  maris  Icht 

lingua  Rithergabail ,   et  ibi   cecidit   Hors  et  Saxones  in  tugam  versi  sunt  usque  ad 

cum  fiho  Guorthigirni ,   cuius  nomen  erat  suas  ciulas  muliebriter;   et   bellum   super 

Categirn.     tertium  belkim  in  campo  iuxta  is  ripam  Episfort. 
lapidem  tituli,  qui  cst  super  ripam  Gallici 


CDGnXLMNPQ 

SIN. :  1  petuhinter]  i/TTl/,  peiitulanter  iV,  ])oteuler  CDQLP,  fortiter  ^      eos]  eo  I{,  om.N  2  supra 

ilictani  01H.  ODOLPQ        ijuae  uocatur  tanet]  q.  dicitur  tanetli  (thanet  Q)  CDGLPQ,  tenet  MN  3  et  eos 

ibi  (illosque  illic  CDGLPQ)  tr.  u.  concl.  obs.  perc.  (p.  o.  CDOLPQ)  comni.  terruit]  eosque  tr.  u.  ibi  conclusit 
obsedit   occidens    connninuit   attereus  MN  5  et   ipsi]   ipsi   itaque  CDOLPQ  ultra]  traus  CDGLPQ 

usque  in  {om.  K)  gorni.]  ad  gerin.  3IK  6  transuiittebant]  raiserunt  CDGLPQ  uocando   ciulas]  ad 

classem  augendani  ceolasque  prouocaudas  MX  7  ingenti]   uiginti  G  uir.  bell.  MX,  bell.  uir.  (u.   b.  L) 

et  forcium  C^D^^GL  8  et  postea  pugnabant  contra  reges  nostrao  geutis  (g.  n.  CDGLPQ)]  atquc  his  ita 

congregatis    pugnabant    coutra    reges    et    principes   brj^ttannicae   (brittanuie  A')   gentis  MX  9  aliquandn 

uiucebant  et  dilatabant  terminos  suos]  et  aliquando  dil.  uiucendo  t.  s.  MN,  om.  Q        10  aliquando]  a.  autem 
MN  11  et  g.  (guothemir /fP,    uortemir  ^)    c.  ill.  q.  b.   (q.  b.  c.  iUos  CDOLP,   q.  b.  c.  eos  Q)  a.   gessitj 

guorthemer  autem  quater  contra  illos  (illo  il/)  bellum  uiriliter  aegit  J/V         12/13  primum  belluni]  primum  ut 
supra  dictum  est  secundum  ^I/A':  Oalfredus  6,  1.3  facil  cum  CDOHKLPQ  13  derguentidj  deruent  ('J>OPQ, 

dereueat  L,  derguiut  (deguna  N)  bellum  fecit  MN,  dcrgueut  mterpres ;  Uerwent  Gal/redus  13, 14  secundum 

b.  s.  uadum  quod  (que  CLP)  d.  in  (om.  Q)  lingua  (linqua  H)  eorum   episford  (epyford  P,   epissod  Q}]  tertium 
s.  uadum   (uadu  N)   quod   1.   e.   episford   (epifford  N)   uocatur  MN  17    rithergabail]   satheineghabail  P, 

sateneghabail  Q,  satheneghabail  CDGL,  set(sec  A^)thergabail  MN,  rethenegabail  interpres        horsa  CDOLPQ, 
horsus  MN  18  cum  filio]   et   iilius  MN         guorthegirni  MN,    uortegirni  Q,    guorthigiruo  (rege    iiis.  /)») 

CDGL  cuius  (cui  Q)  nomen  erat]  nomine  MN  19  categirn]   //,  categirnu  K,  k.-itigern  /',  cathigirnus 

L>GQ,  catigirnus  CL,  catigirn  (eatigrin  N)    in   pugna  bcUautes  MN         tertium]    iiuarlnm  uero  MN         bcllum 
om.  N        in  eampo  iuxta  I.  tituli]  iuxta  lapidem  (rel.  om.)  MN  20  qui  est  super  ripam   (rimam  /')   g. 

maris]  qui  s.  r.  m.  g.  est  MN 

')  Iste  Guortemir  (guorthemir  Z)  filius  fiorthegirui  (guorthcginii  //)  in  sinodo  habita  ajjud  Gnarthcruiann 
(-niun  X»)  postquam  nefandus  rex  ob  iucestum,  quod  cum  filia  commiserat,  a  fiicie  Gerniaui  et  clcricornm 
Britauniae  in  fugam  iret,  patris  nequitiao  consentire  noluit,  set  rediens  ad  sanctum  Germanum  ad  pedcs  oius 
cecidit  vcuiam  postulaus  atquc  pro  illata  ;i  patre  suo  et  sorore  sancto  Germauo  calumpnia  tcrram  ipsani,  in 
qua  priiedictus  episcopus  opprobrium  tale  sustiuuit ,  in  acternum  suain  fieri  sanxivit.  undo  et  in  memoriani 
saiuti  (Oermani  add.  C-L)  (iuarenniaun  uomen  accepit,  quod  L.-itine  sonat  calumpnia  iuste  retorta,  quoniam 
cum  episcopum  vitupcrare  putaverat,  semetipsam  vituj^erio  afficit.  Ciuortcmir  vero  acccpto  rcgno  hostibus 
virilitcr  (u.  U.  L)  obsistit,  qni  l:intae  ni.aguitudinis  esse  et  virtutis  dicebatur,  iit,  si  quando  iratiis  in  bello 
aimioarct,  accepta  arbore  cum  frondibus  fiinditus  cxtiriiaret  et  cum  ea  solo  (sole  /.»)  tcnus  advcrs;irios  pr.isterneret. 
cum  tali  euim  arborc  Horsam  satellitem  bellicosum  confractis  iu  alterutruin  arinis  pcnc  defectis  viribns  prostravit 
ceterosfiuc  iu  fugam  vcrsos  iit  stipulas  tcrrac  allidit  ct  ex  omnibus  finibus  Britainiiae  expulit  et  per  qiiiii- 
quennium  postea  insnlam  intrare  non  audebant  iLsqiie  .id  obituni  (iuortemir  ins.  C"  (m.  aaec.  XIII)  L. 

24* 


188 


HISTORIA  nKTTTONVM 


HISTORIA  BBITTONVM. 

maris,  comnusit  et  barbari  victi  sunt  et 
ille  victor  fuit  et  ipsi  in  fugam  versi  usque 
ad  ciulas  suas  mersi  sunt  in  eas  mulie- 
briter  intrantes.    ille  autem  post  modicum 

5  intervallum  mortuus  ost  ct  ante  mortem 
suam  ad  familiam  suam  dixit,  ut  sepul- 
chrum  illius  in  portu  ponerent,  a  quo  ex- 
ierant,  super  ripam  maris,  in  quo  vobis 
commendo :  quamvis  in  alia  parte  portum 

xo  Brittanniae  teneant  et  habitaverint,  tamen 
in  ista  terra  in  aeternum  non  manebunt. 
illi  autem  mandatum  eius  contempserunt 
et  eum  in  loco,  in  quo  imperaverat  illis, 

4.5  non    sepeUerunt ').      At    barbari    reversi 

is  sunt  magno  opere ,  cum  Guorthigirnus 
amicus  illis  erat  propter  uxorem  suam 
et  nuUus  illos  abigere  audaeter  valuit,  quia 
non  de  virtute  sua  Brittanniam  occupave- 
runt,  sed  de  nutu  dei.     contra  volimtatem 

20  dei  quis  resistere  poterit  et  nitatus?  sed 
quomodo  voluit  dorainus  fecit  et  ipse 
omnes  gentes  regit  et  gubernat. 


NENNIVS  INTEEPRETATVS. 


Guorthemir  autem  post  modicum  inter- 
vallum  mortuus  est  et  paulo  ante  mortem 
suam  Britonibus  dixit,  ut  super  ripam 
maris  sepeHretur,  et  externos  postea  in 
insuhim  non  venturos  esse.  sed  Britones 
hoc  non  fecerunt. 


Invalescebant  deindc  Saxones,  cum 
Guorthigernus  amicus  iUorum  erat  propter 
uxorem  suam. 


CDGffKLiTNPQ 

SIN.:  1  commisit]  statutiis  PQ,  statutum  est  CDCf,  contra  saxones  egit  MN,  om.  L  et  barliari  uicti 
sunt  et  ille  (illeque  CDQLP)  uictor  fuit]  et  uictoriam  optinuit  MN  2  et  ipsi  in  fugam  uersi  (sunt  ins.  K) 
usque  ad  c.  s.  mersi  sunt]  et  ipsi  in  fugam  ad  c.  s.  uersi  (reuersi  CD'OLP)  sunt  CDOLPQ ,  saxones  uero 
fugcruut  usque  ad  naues  suas  MN  3  in  eas  (ea  G)  mulieljriter  intrantes  om.  MN:  naues  muliebriter  in- 

gressi  Oalfredus  4  ille]  ipse  MN  5  interuallum]  i.  temporis  C^D^QL  raortem]  obitum  MN 

(5  ad  fam.  suam  dixit]  ITK,  aniraaduertit  (terat  Q)  C^D^PQ,  ad  f.  s.  animaduertit  C^D-OT^,  futurae  rei  casum 
aduerfens  dixit  ad  familiam  suam  MN  6/7  ut  sop.  ill.  (i.  s.  CDOLPQ)  iu  portu  poneront  a  quo  cxierant 

(oxirent  CDGLPQ)  supcr  ripam  maris]  sepelite  in  portu  (porta  A")  ostii  introitus  saxonum  corpus  nieum  id 
cst  super  r.  m.  a  quo  primum  uenerunt  MN  8  in  (bis  Q)  quo  uobls  connnendo  (commando  K)  om.  3TN 

9  quamuis  ...  10  teneant  et  (om.  C"/)GPQ)  habit.auerint  {-nmt  CDOLPQ)]  quia  quamuis  in  aliis  jjartibus 
Iryttanniae    liabitauerint    (-runt  N)  MN  10  tamen  ...  11  manebunt    (metabunt  D^Q,    mutabuut  C''P)] 

tamen  in  ista  si  (tameu  si  ista  N)  sic  facitis  numquam  in  aeternum  (in  aet.  om.  N)  manebunt  MN 
12  illi  ...  13  illis  (illc  P)  non  sep.]  illi  autem  imprudenter  mandatum  illius  (eius  -iV)  contempnentes  eum  in 
loco  ubi  (quem  N)  postulauerat  non  sep.  MN  14  at  barlmri  reuersi  sunt  magn(j  opere  (r.  s.  magnopere  7v', 
magnoperc  r.  s.  CDOLPQ)]  barbari  uero  per  boc  magnopere  congregati  sunt  et  transmarinis  paganis  auxilia- 
bantur  MN  15  cum  g.  amicus   illis  (amicus  eius  //,    amicus   illorum  CDOLP,    illorum  amicus  Q)  erat] 

maxime  quod  g.  illis  essot  amicus  MN  16  propter  uxorem  suam]  pro  uxore  sua  CDixLPQ,  propter  filiam 

Iiencgesti  quam  accepit  (accoperat  N)  in  uxorera  MN  17  et  nullus  illos  [om.  C-P)  abigere  (abigaro  /T', 

ambigere  GQ^)  (ultra  ins.  CDGTjPQ)  audacter  ualuit]  atque  adeo  diligebat  ut  nuUus  auderet  contra  illos 
pugnare  quia  blande  deliniebant  regem  imprudontem  uiperino  tamon  cordo  dolum  agentes  MN  17/18  quia 
noM  do  (om.  Q)  u.  s.  br.  occ.  sed  de  {om.  CDGLPQ)  nutu  dei  (diuino  CDOLPQ)]  ct  lioc  qui  Icgit  intelligat 
quod  non  uirtutc  duminantur  bryttanniani  (in  brittannia  N)  sed  propter  peccata  maxima  bryttonum  deo  sic 
permittente  MN  19/20  contra  uol.  dei  quis  resistere  poterit  et  (pot.  ct  om.  CDOLPQ)  nitatus  (tur  CTiOLPQ)] 

quis  autem   sanum   sapiens  contra  dei  uol.  resistere  nititur  MN^  20/21  sed  quomodo  .  .  .  regit  et  guber- 

nat  (g.  et  r.  CDGLPQ)]  sed  quomodo  uoluit  deus  focit  quia  ipso  est  rex  regum  et  dominus  domiiiantium 
omnia  desuper  iudicans  atque  gubernaus  MN 

')  In  Lincolnia  enim  sepultus  ost.  at  si  mandatum  eius  tenuissent,  procul  dul)io  por  or.itionos  sancti 
Germani  quicquid  peciorant  obtinuissent  ins.  C^^L™. 


CVM  ADDITAMENTTS  NENNII. 


1R9 


I 


niSTOHIA  BRITTONVAI. 

Factura  est  autem  post  mortem  Guor- 

themir  regis  Guorthigirni  filii  et  post  re- 

versionem  Hengisti  cum   suis  turbis  con- 

sihum  fallax  hortati  sunt,  ut  dolum  Guor- 

r.  thigirni  cimi  exercitu  suo  facerent.  at 
ilh  legatos,  ut  impetrareut  pacem,  mise- 
runt,  ut  perpetua  amicitia  inter  illos  fieret. 
at  ille  Guorthegirnus  cum  suis  maioribus 
natu    consihum  fecerimt    et  scrutati  sunt, 

10  quid  facerent:  tandem  unum  consiHum 
cum  omnibus  fuit,  ut  pacem  facerent,  et 
legati  eorum  reversi  sunt  et  postea  con- 
ventum  adduxerunt,  ut  ex  utraque  parte 
Brittones  et  Saxones  in  unum  sine  armis 
15  46  convenirent,  ut  firma  amicitia  esset.  Et 
Hengistus  omni  famihae  suae  iussit,  ut 
unusquisque  artavum  suum  sub  pede  in 
medio  ficonis  sui  poneret.  et  quando 
clamavero  ad  vos  et  dixero;  eu  Saxones 

20  eniminit  saxas,  cultellos  vestros  ex  ficoni- 
bus  vestris  educite  et  in  illos  irruite  et 
fortiter  conti-a  illos  resistite.  et  regem 
illorum    nolite    occidere,    sed    eum,    pro 


NENNIVS  INTERPRETATVS. 

Factum  est  autem  post  mortem  Guor- 
themir  et  post  pdcrm  infer  IlnKjhtuM  rf. 
Guortltigirmiin,  Saxoncs  facinus  ignomini- 
osum  contra  Britones  perpetraverunt:  Bri- 
tones  et  Saxonos  in  unum  locum  sicut  ad 
pacem  eodem  numoro  sin(!  arinis  ex  utra- 
que  parte  convenerant. 


Sed  Saxones  habebant  secum  cultros 
inter  plantas  et  soleas 


CDGB  {om.  9  fecerunt  ...  1 1  onmibus)  KLMNPQ 

SIN. :  1  post  mortem  om.  K  1/2  guortlieraeri  (guorthenum  K)  f.  regis  guorthegir(ii  MK  2  et 

post  reuersiouem  h.  cum   suis  turbis   (turinis  CDGLPQi]   hencgesto   confortato  (bencgestus   confortatus  iV)  et 
ad  se  inultis  iterum   nauibus  congregatis  3JX  3,4  cons.  fall.  (f.  c.  CDGLPQ)  .  .  .  facerent  (fa......nt 

S')]  cum  seuioribus  suis  dolum  regi  guortbegirno  (guortbegirio  regi  i\')  et  suo  e.xercitui  (cxercitu  iV )  prae- 
parauit  MK  5/6  at  illi  1.  ut  imp.  pac.  (p.  i.  CDGLPQ)  miserunt  (et  ins.  CDGLPQ)  ut  .  .  .  fieret]    niit- 

tensque  ad  regem  legatos  dolose  pacem  iuter  se  firmari  depraecatur  ut  p.  a.  inter  se  uterentur  (uertentur  N) 
MN  8  at  (et  CDOLPQ)  ille  (om.  CDGJ^PQ)  .  .  .  fecerunt  et  scr.  sunt  quid  facerent  tandem  unum  (om. 

CDGLPQ)  consilium  cum  ^o»t.  CDGLPQ\  oninibus  fuit  (feciti?-)  ut  pacem  facerent]  rox  autem  inscius  doli 
cum  senioribus  suis  consiliatus  est  paceni  cuin  [om.N)  hencgesto  habere  et  discordium  (discordia  N)  bello- 
ruin  rennuere  MN  11  12  et  legati  eorum  (saxonum  CD^L)  reuersi  sunt  et  (om.  CDGLJ^Q)  postea  (uero  ins. 
CJJGLPQ)  conu.  addu.\erunt  (et  ins.  CDGLPQ)  ut  (om.  CDGL)  ex  .  .  .  sine  armis  conuenirent  (c.  s.  a.  coii- 
statutum  est  Q,  s.  a.  c.  statutum  est  CDQLP)  ut  (et  CDGLQ)  fimia  am.  (am.  firma  ad  inuicem  CDLPQ,  am. 
firma  ad  iuutoe  [sic]  G)  esset]  legati  uero  (autem  M")  reuertentes  id  ipsum  reuuntiauerunt  beucgcsto  MN 
ir>  16  et  (om.CDGLPQ)  liengistus  (nequissimus  ins.  CDGLPQ)  omni  familiae  suae  (om.  P)  iussit  ut  (quod 
CDGLPQ)  u.  artauum  suuin  sub  pede  (suo  ins.  CDGJ.PQ)  in  medio  ficouis  sui  poneret]  bencgestus  postnioduin 
grande  praeparans  (praeparamus  et  N)  conuiuium  regi  guortbegiruo  et  senioribus  militibus  eius  ccc  conuocauit 
regem  oraiiemque  familiam  eius  ad  firmandam  pacem  latente  autem  sub  spetie  pacis  dolosa  macbiuatione  henc- 
gcstus  ex  suis  (exuisJ/)  totidem  elegit  milites  initoque  cmn  eis  cousilio  prcdixit  eis  ul  unusquisque  artauum 
(ortauura  M)  suum  in  ficoue  (sinicone  ^V)  sub  pede  suo  poneret  et  milites  regis  ad  conuiuium  ucuicntes  intcr 
se  commiscerent  (commisceiit  N)   illosque  sollerti  cura   inebriarent  MN  18  et  quando  clamauero  ad  uos 

ct  dixero]  et  cum  cl.  iuquid  ad  nos  et  dixero  .1/.V  19  eu  saxones]  HK,  en  saxones  CLP,  om.  DOMNQ 

20  eniminit  (eniminiet  J7=)  saxas  (sexas  //=)]  IIK,  niinmath  tha  saxas  Q,  enimit  saxas  DG,  eiiimeth  blore  sa-xes 
C\  nimed  eure  saxes  L\  nima  (nimia  .V)  der  (dis  .V)  sexa  MN,  om.  C'L'P:  nemet  oure  saxa.s  Galfredus  «,  15 
20  cul.teUasS'         ex]deCDGLPQ  20/21  siconibus  A"  21  uestris  om.  J/.V        deducite  r/)(;/.(2 

et  om.P         irruite]  eruite  .V  21/22  et  fortiter  contra  illos  (om.CDGLPQ)  resistite]  et  uuusquisque 

propiorem  sibi  iugulet  MN  22  et  regem  illorum  (regemque  eorum  CDGLPQ)  nolite  occidere]  uerum  taineii 
regem  custodite  ct  nolite  eum  iiiterficere  MN  23  sed  eum  .  .  .  189,2  tenete  (tente  //')]   sed  pro  conubio 

filiae  meae  quam  amat  eum  seruale  MA' 


190 


HISTORIA  BRITTONVM 


HISTOEIA  BRITT0NV3L 

causa    filiae    meae,    quam    dedi    illi 


NENNIVS  INTEEPRETATVS. 


1)1 


couiugium,  tenete,  quia  mclius  est  uobis, 
ut  ex  mauibus  nostris  rediraatur.  et  con- 
ventum  adduxerunt  et  in  unum  convene- 

■>  runt,  et  Saxones  amicialiter  locuti  in 
mente  interim  vulpicino  more  agebant  et 
vir  iuxta  virum  socialiter  sederunt.  Hen- 
gistus  sicut  dixerat,  vociferatus  est  et 
omnes  seniores  trecenti  Guorthigirni  regis 

10  iugulati  sunt  et  ipse  solus  captus  et  cate- 
natus  est  et  regiones  plurimas  pro  redemp- 
tione  animae  suae  illis  tribuit,  id  est  Est- 
saxum,  Sutsaxum. 


et  occiderunt  Britones  qui  aderant  prae- 
ter  Guorthigirnum  solum  et  catenaverunt 
Quorthigirnum  et  dedit  tertiam  partem 
terrae  suae,  id   est  Alsaxan  et  Sutsaxan 


NENNirS 


(et    ins.  C)    Midel- 
sexe. 


NENNirS 
INTERPRETATrS. 

et  Mitilsaxan. 


47      •  Sanctus  vero    Germanus   Guorthigirno 

15    praedicabat,   ut   ad  dominum  suum  con- 

verteret    et    ab    ilHcita    coniunctione    se 

separaret ;    et    ille    usque    ad    regionem, 

quae  a  nomine  suo  accepit  nomen  Guor- 


Sanctus  vero  Germanus  Guorthigerno 
praedicabat,  ut  dimitteret  uxorem  suam, 
id  est  filiam  suam; 


CDGHKLMNPQ 


SIN.:    2  quia  m.  est  n.  ut  ex  [om.  Q)  m.  n.  redimatui']  melius   enim   est  (est  en.  A')  ut  a  nobis   redi- 
matur  quam  ut  occidatur  3/.A'  3/4  et  [om,  C^DGLPQ)  couu.  add.   et  in  u.  conuenerunt]  rex  antem  ad 

conuiuium  cum  suis  sotiis  {om.  N)  uenit  ut  pactum  quod  (pacem  quam  N)  sibi  inuiceni  seruare  promiserant 
cercius  firraarent  adueuientibus  uero  cum  rege  suo  bryttonibus  MN  5  et  saxones  amicialiter  locuti]  saxones 
autem  amicabiliter  locuti  sunt  et  CDGLPQ,    saxones   pacifice   loquentes  31N  6/6  in  (om.  CL)  mente  in- 

terim  uulpicino  (uulpiculo  CDOLP,  uulpeculo  Q)  more  agebant]  dolumqne  in  corde  uersantes  (uertentes  N) 
conuiuis  suis  (c.  s.  om.  N)  iudaico  raore  clatn  prae(clam  prae  om.  hi  sp.  vac.  iV)paral)aut  raortem  MN 
&11  et  uir  iuxta  uirum  socialiter  sederunt]  at  inscii  malorum  bryttones  mixti  saxonibus  uir  ad  inimicura  (vir 
ad  i.  om.  N)  sederunt  (discubuerunt  N)  MN  7/8  hengistus  (engistus  /T',  et  hengistus  CDGKLPQ)  sicut 

dixerat  uociieratus  est]  illis  autem  (quibus  N)  nimis  aepulantibus  et  bibentibus  et  (at  N)  ultra  modum  in- 
ebriatis  hencgestus  ut  prius  suis  praedixerat  coraitibus  aeleuata  uoce  subito  uociferatus  est  nima  (nimia  N) 
der  (dis  N)  sexa  MN  8/9  et  oranes  seniores  trecenti  g.  r.  iugulati  sunt  (s.  i.  CDGT^P)]  ad  euius  uocem 

saxoues  protinus  exurgentes  suosque  extralieutes  cultellos  (c.  e.  N)  uruerunt  super  bryttones  unusquisque 
super  consessorem  suum  et  de  senioribus  g.  r.   ccc  sunt  iugulati  MN  10  et  ipse  (ipseque  CDGLP)  solus 

captus  et  cateuatus  est]   rcx   autem   captiuitati   subditus   est  MN  H  et  (ac  CDGLPQ)  reg.  pl.   pro  r.  a. 

suae  (raaeae  H)  illis  tribuit  (tr.  i.  CDGLPQ)]  pro  sua  siquidem  liberatione  tradidit  illis  rex  {om,  N)  tres  pro- 
uintias  (regiones  N)  MN  12/13  id  est  estsaxnm  (elsaxum  K,  eastsexe  CDGLP,  eastsese  Q)  sutsaxum  (suth- 
sexe  CDGLP,  suthsese  Q)]  east  (aeast  M)  seaxau  (sexam  N)  suder  seaxan  (sexam  N)  middel  seaxan  (sexam  N) 
cum  reliquis  regionibus  qnas  ipsi  eligentes  nominauerunt  MN  14  guorthigiruo]  regi  g.  MN  \b  ut  ad 

{om.  //')  domininn  suum  counerteret]  ut  iid  deum  (uornm  inn.  MN)  se  conuerteret  CDGLMNFQ  16  et  (nt 
CDGPQ)  ab  illicita  (illata  <,',  illicita  eura  X)  couiunctiono  (coninnx»*»  *  P)  se  (o»t.  iTiy)  .'iopararet  (separot  7i )] 
2)0x1  sutsaxum  CDGHKLPQ,  suo  loco  corrigens  restitiui  C^  eodemfjue  hahenl  mutata  sic:  et  ab  illicita 
propriao  filiae  commixtione  alienum   se  1'aceret  MN  17  et  (at  CDOLPQ)  ille  usque   ad  {om.  II')  reg. 

quae  a  nominc  sno  fs.  n.  Q)  accepit  nomen  (acciperat  n.  P,  n.  acceperat  Q)  guoi-tliigirniann  (guortliigirni- 
annm  7',  scilicct  guorthigiruianum  CDL,  scilieet  gnortliiginiianui  W,  scilicet  uortegirnuauum  y)  miserabiliter 
(miser.abilitery/j  efiugit  (aulugit  C'Z>G/>P^),  ut  ibi  cnm  nxoribus  {m\\\'m\hvis  CDGTjPQ)  suis  lateret  (nt  ..  . 
latoret  jjost  sepanirct  /')|  at  ille  usque  ad  prouintiam  quae  ;i  suo  uoniiue  gnrthegoirunaim  (gnorthegoiruaini 
N)  nomeii  acueiill   lii-ii  miscr  anfugit  nt  ibi  ciiiii  suis  laterot  uxorilnis  MN 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 


191 


HISTORIA  nitlTTONVM. 
thigirniaun ,    miserabiliter   effugit,  ut   ihi 
cum    uxoribus    suis    lateret.       ct    sanctus 
Gcrmanus    post    illum    sccutus    est    cum 
omni  clero  Brittonum  ct   ibi   quadraginta 

.-,  diebus  et  quadraginta  noctibus  mansit  et 
super  petram  orabat  et  dic  noctuque  sta- 
bat.  et  iteram  Guorthigirnus  usque  ad 
arccm  Guorthigirni ,  quae  est  in  regione 
Dcmetorum    iuxta    fiumen    Teibi,    igno- 

lu  miniose  abscessit.  et  soiito  more  sanctus 
Gcrmanus  eum  secutus  est  et  ibi  ieiuuus 
cum  omni  clero  tribus  diebus  totidemque 
noctibus  causaliter  mansit  et  in  quarta 
nocte  arx  tota  mediae  circa  noctis  horam 

i.i  pcr  ignem  missum  de  caelo  ex  improviso 
cecidit  ardcnte  igne  caelesti;  et  Guorthi- 
girnus  cum  omnibus,  qui  cum  eo  erant, 
ct  cum  uxoribus  suis  defecit.  hic  est 
finis  Guorthigirni ,  ut  in  libro  beati  Ger- 

20  mani  repperi.    alii  autem  ahter  dixerunt. 

48  Postquam  exosi  fuerunt  illi  omncs  ho- 
mincs  gcntis  suae  pro  piaculo  suo  inter 
potcntes  et  impotentes,  inter  servum  et 
liberum,   inter   nionachos  et  laicos,  inter 


NENNIVS  INTERPRETATVS. 
effugit  et  latuit  ante  Germanum  cum  cleri- 
cis  Britonum  in  regione,  cui  est  nomen 
Guorthigirniauu.  et  venit  Germanus  cum 
clericis  Britonum  et  ibi  quadraginta  die- 
bus  et  quadraginta  noctibus  mansit:  et 
iterum  Guorthigernus  usquc  ad  arcem 
suam  absccssit  fugiens  clcricos,  et  hi 
illum  insecuti  sunt  et  ibi  tribus  diebus 
ct  tribus  noctibus  in  iciunio  manscrunt. 
et  ignis  Dei  de  caclo  combussit  Guortlii- 
girnum  cum  omnibus  cius  hominibus. 


CDGHKLMXPq 

SIN.:  2,3  et  sauctiis  g.  post  illum  secutus  est]  sanctus  itaque  g.  eum  prosecutus  (persecutus  VL)  est 
CDQLPQ,  secutusque  (que  om.  A)  est  eum  (eum  est  il/aX)  sanctus  g.  JAV  4  et  ibi  xl  diebus  et  quadra- 
ginta  (totidemque  CDGLPQ)  uoctibus  mansit]  et  ibi  xl  d.  et  n.  manens  ilX  5/6  et  super  petram  orabat 

et  die  noctuque  (ibique  die  ac  nocte  CDGLPQ)  stabat]  pro  suis  delictis  supra  petram  orabat  iste  beatissimus 
uir  dux  belli  coutra  saxones  una  voce  factus  non  (esti\')  tubarum  clangore  sed  ad  dominum  orando  cum 
cantu  psalmorum  (et  ins.  X)  alleluia  totusque  exercitus  (om.  X)  ad  deum  uociferando  hostes  in  fugam  (fuga 
X)  usque  (ad  his.  X)  mare  conuertit  MX  ex  Bedae  chronicis  7  usque  ad  arcera  guortbigirui  q.  e.  in  r. 

d.  i.  fl.  teibi]  usque  ad  (om.  Q)  arcem  (gortigirni  ins.  C\  gurtigerni  ins.  L-)  quam  aedificauerat  et  nomen 
suum  imposuerat  (add.  id  est  din  gurtigirn  C^L^)  atque  iu  regione  (-nem  G)  demetorum  (dimetorum  DG)  i.  fi. 
tcibi  (theibi  G)  CDGLPQ ,  usque  ad  regnum  demetorum  (elementorum  X)  ubi  aedificauit  arcem  suo  nomi- 
natam  (norainatim  .V)  nomine  cair  guorthegiru  i.  fl.  tebi  a  fatie  sancti  germani  MX  10  abscessitj  accessit  Q, 
recessit  J/.V  et  solit..  (sul.  autem  CDGLPQ)  m.  s.  g.  eura  secutus  est]  et  s.  m.  eum  sanctus  subsccutus 
est  MX  11  ieiunus  cum   ..rani   clero]  iei.  c.  o.  clero  suo  (c.  o.  cl.  s.  iei.  Q)  CDGLPQ,  iei.  c.  o.  ordine 

clericorum  sibi  adherentiura  J/-V  13  causaliter]  dominum    deprecans  MX  et  in  quarta   (in  qu.  uero 

CDGLPQ)  nocte  (nanque  Q)  arx  (ars  Q)  tota  mediae  circa  (c.  m.  CDGLPQ)  n.  h.  p.  i.  missum  de  caelo  (d. 
c.  m.  CDGLPQ)  ex  improuiso  (-su  CDGLP)  cecidit  ardente  (ardens  Q)  i.  caelesti]  tertia  autem  nocte  quas. 
hora  noctis  tertia  (t.  n.  J/».V)  ignis  de  celo  cecidit  et  arx  tota  ex  inpr.  ard.  igne  (igniJ/*)  cael.  c.rabusta 
cst  MX  16/17  et  g.  cum  omn.  qui  cura  eo  {om.  P)  erant  ...  18  defecit]  nec  non  g.  cum  f.Iia  l.encgesti 

(bincgesti  -V)  cumque  (et  cnra  X)  aliis  uxoribus  et  {om.  X)  cunctis  cum  eo  l.abila.itibus  uiris  ac  mulieril.us 
miserabiliter  defecit  MX  IS  U»  hic  est  finis  guorthigirni  (guoi-thini  //,  i.ortegir.u  Q)  ut  (s.cnt  CDULPQ) 

'm  Iil.ro  b.  g.  repperi]  sic  improuidi  regis  guorthegi.i.i  fi.iem  legei.do  librura  uitae  s.  g.  repper.mus  J/A 
20  alii  ...  21  postquam  exosi  (exoiti  ITK)  ...  22  pro  piaculo  s.io  (om.  Q)  .  .  .  192,  1  et  .nag.n.n.]  al..  autem 
proferunt  qn,„l  ille  exosus  omni  populo  b.-yttannico  propter  susceptionem  populi  saxonic.  .dque  scelus  (secun- 
dns.V)  maioribus  cum  ..ra.,i  ordine  uulgi  sa.ictoque  (sancto  .V)  germano  et  omnibus  clericis  (cler.s  J\ )  in 
conspectu  domiiii  accusantibus  ac  defleutibns  (ac  defl.  um.  X)  M^ 


192 


HISTORIA  BRITTONVM 


HISTORIA  BRITTONVM. 

parviun  ct  magimiii,  et  ipsc  dum  do  loco 
ad  locum  vagus  evrat,  tandem  cor  eius 
crepuit  et  defunctus  est,  non  cum  laude. 
alii  dixerunt:  terra  aperta  est  et  degluti- 

5  vit  eum  in  nocte,  in  qua  combusta  est 
arx  circa  cum,  quia  non  inventae  sunt  ullae 
reliquiae  illorum,  qui  combusti  sunt  cum 
eo  in  arce. 

Tres  filios  habuit,  quorum  nomina  sunt 

10  Guorthemir,  qui  pugnabat  contra  barba- 
ros,  ut  supra  diximus:  secundus  Categirn; 
tertius  Pascent,  qui  rcgnavit  in  duabus 
regionibus  Buelt  et  Guorthegirniaun  post 
mortom  patris  sui  largiente  Ambrosio  illi, 

15  qui  fuit  rex  inter  omnes  reges  Brittannicae 
gentis.  quartus  fuit  Faustus,  qui  a  filia 
sua  genitus  est  illi,  et  sanctus  Germanus 
baptizavit  illum  et  nutrivit  et  docuit  et 
condidit  locum  magnum  super  ripam  flu- 

20  minis,  quod  vocatur  Renis,  et  manet  usque 
hodie.  et  unam  filiam  habuit,  quae  fuit 
mater  Fausti  sancti. 

49  Haec  est  genealogia  illius,  quae  ad 
initium  rctro  recurrit. 

25  Fernmaii  ipse  est,  qui  regit  modo  in 
regionibus    duabus    Buelt    et  Guorthigir- 


NENNIVS  INTERPRETATVS. 

Alii  dicunt,  quod  vagus  de  loco  ad 
locum  nimia  tristitia  mortuus  est.  ahi 
dicunt,  terra  aperta  deglutivit  eum  in 
nocte  in  qua  combusta  est  arx  eius. 


Tres  autem  filios  habuit:  Guortimer, 
qui  pugnabat  contra  Saxones ;  Catigern ; 
Pascent,  cui  Ambrosius  rex  Britonum  Buelt 
ot  Guorthigirniaun  post  mortem  patris  eius 
largitus  est.  Faustus  sanctus  fihus  eius 
ex  fiha  et  Germanus  baptizavit  illum  et 
nutrivit  eum  et  docuit  et  habet  urbeni 
super  ripam  fluminis  Reni.  Nennius  dixit 
lioc. 


Fernmael,   qui   regit  nunc  (hac  hora) 
in  regione  Guorthigirniaun,  filius  Teudu- 


C'DGHKL3fNPQ 

SIN.:  1  et  ipse  dum  de  loco  ad  looum  uagus  errat  (erat  i7A',  het  CDGLPQ)]  uagus  et  erraus  quae- 
reiisque  locum  refugii  fugara  iniit  3IM  2  tandem  cor  eius  crepuit]  et  cor  eius  euauuit  MN       et]   sicque 

3IN  4  alii  (autem  ins.  CDOL)  dixerunt]  alii  uero  narraut  MN       terra  (quod  terra  MN)  .  .  .  degl.  eum] 

terram  apertara  esse  que  eura  degl.  CDGLPQ  5  in  (om.  CDGL)  nocte]  in  supra  dicta  nocte  MN        iu 

qua  corahusta  est   (et  K)   arx    circa   eum]    in    qua    c.    est   urbs  illius  MN  6  quia  non  inu.  sunt  (s.  i. 

CDGLPQ)  ...  7  cum  eo  in  (eo  in  his  G)  arce  (in  a.  c.  eo  Q)]  quia  nuUa  sunt  inuenta  (i.  s.  N)  ossa  uel 
reliquiae  eius  aut  eorum  quos  (quod  N)  ignis  deuorauit   cum    illo   in  arce  MN  9  nomina  sunt]  n.  liaec 

sunt  CDGLP,  n.  sunt  haec  Q  10  guorthemir    qui   pugnahat   (pugnauit  CLPQ)  ...   11    dixiraus    (scripsi 

CDGLPQ)]  guortliemer  qui  quater  (quantum  N)  sicut  superius  scripsi  saxones  pugnando  in  fugam  uertit  3IN 
11  categirn]  £■,  cathegirn  Q,  kategirn  J",  oategiruu /f,  categirnus  CD,  cathegirnus  G,  canegirnus  C",  Ciinte- 
girnus  Z/,  cathegirn  (categirn  N)  qui  ocoisus  est  quando  horsum  in  pugna  occiderunt  MN  13  regionibus] 

prouintiis  3IN  ))uelt]  bnelt  N,  id  est  buelt  (buel  Q)  CDGLPQ  guortliegirniaun]  LIK,  guorthigirniano  P, 
uorthingirnianun  y,  guorthigirnianura  CD^^L ,  guortigirnun  Ct,  guorthegir(r  ex  u  M)  unaim  31N,  inc.  D' 
14  largieute  ambrosio  illi]  JIK,  1.  (suftragium  ins.  G)  embresio  (embreisio  DGQ,  embrisio  C",  ambrosio  ex  am- 
bresio  C)  CDGLPQ,  illi  1.  embrosio  (embresio  N,  sxqierscr.  uol  ambrosio  31)  3IN  15  fuit]  fuerat  CDGLPQ 

inter  (super  Q,  in  CDGLP)  omnes  reges  (regiones  CLP)  brittjuiuicae  gentis  (britanniae  CL)]  niagnus  inter 
reges  l^rittanui.ie  insulae  (om.  N)  3fN  16  fuit  om.C^PQ        qui  a  filia  sua  genitus  est  illi  (illi  um.  31^, 

post  sua  jUM')]  qui  illi  dc  f.  s.  uatus  est  CDGLPQ  17  et  s.  g.  baptizauit  illum   et   uutriuit   et  docuit] 

quem  s.  g.  baptizauit  enutriuit  et  (atque  CDGLPQ)  docuit  CDGL3INPQ  18/19  et  condidit  locum  mag- 

num  (m.  1.  Q)  s.  r.  fl.  ijuod  (qui  Q)  ...  21  hodie]  ct  aedificato  niouasterio  non  paruo  s.  r.  fl.  noniine  renis 
sibi  consecrauit  ibique  perseuerat  usque  in  hodiernnm  diem  3IN:  fluminis  Ileui  interpres  21  et  ...  22  fausti 
sancti]  et  u.  f.  li.  q.  mater  fuit  sancti  faustini  3IN,  quiutara  (et  unara  C-D^-GL)  habuit  filiara  quae  ut  diximus 
m.  f.  sancti  fausti  CDGLPQ  23/24  ad   initium    retro  (om.  P)  recurrit  (currit  CDGLPQ)]  a  nobis  ad  in. 

retro  currit  3fN  25  firnimail  CLPQ,  fernimail  DG,  fertimail  N,  fernmael  interpres         ipse  est  om.  MN 

regit  (regnat  DGQ)  modo]  regnauit  31N  2.5/26  in  regionibus  duabus  b.  ct  g.]  HK,  in  regione  guorthi- 

girnianuin  (-niannn  G,   uortinginiianuui  Q,  guorthegii'naira  31N)  CDGIy3INPQ 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 


I'.t:5 


HISTORIA  BEITTONVM. 

iiiaiin,  filius  Teudubiv.  Teuilubir  ipse  cst 
rex  Buelitiae  rcgionis,  filius  Pascent,  filii 
Guoidcant,  filii  Moriud,  filii  Eldat,  filii 
Eldoc,  filii  Paul,  filii  Mepurit,  filii  Briacat, 

5  filii  Pascent,  filii  Guorthigirn  Guortheneu, 
filii  Guitaul,  filii  Guitolin,  fiiii  Glovi.  Bonus, 
Paul ,  Mauron  tres  fratres  ')  fuerunt  filii 
Glovi,  qui  aedificavit  urbem  magnam  super 
ripam    fiuminis    Sabrinae,    quae    vocatur 

10  Brittannico  sermone  Cair  Glovi,  Saxonice 
autem    Gloecester.      satis   dictum   est   de 

50  Guortbigirno  et  de  genere  suo.  Sanctus 
Germanus  reversus  est  post  mortem  illius 
ad  patriam  suam. 


NENNIVS  INTEIiFRETATVS. 
bir,  filii  Pascent,  filii  Guoidcant,  filii  Mo- 
rut,  filii  Eldat,  fibi  Ebloc ,  filii  Paul,  filii 
Mepurit,  filii  Briacat,  fibi  Pasccnt,  fibi 
Guorthigirn,  filii  Guital,  filii  Guitolin,  filii 
Glou.  Bonus  et  Paulus  et  Mauron  tres 
fibi  Glou,  qui  aedificavit  urbcni  Cair  Glou 
id   est  Gloecestcr  super   ripam  Sabrinae. 


Germanus    reversus    est    ad    patriam 
suam. 


CDGHKLMNPQ 


SIN. :  1  filius]  f.  est  CLPQ  toudubir  teudubir  ipse  est]  H,  teudubr  teudurb   ipse  est  K,  tbeudubr 

(tlieudurb  P,  tendurb  Q)  ipse  (et  ipse  DG)  tbeudubr  (tbeudurb  P,  tendurb  Q)  est  CDGLPQ,  teudor  teudor  MN 
2  rex  bueliticae  (buelt  CDGLP,  buel  Q)  reg.  om.  MN  filius  pascent]  thoudubr  (tlieudurb  P)  f.  p.  CDGLP 
2;'3  filius  guoidcant  guoidcant  MN  (ubi  deinceps  sic  nomina  duplicantur) ,  filius  fsic  CDGLHK,  niap  et  sic 
deinceps  pro  fil.  P,  inde  similiter  Q,  inde  hic  et  ante  moriud  supra  v.  D  et  in  texiu  G)  gaidcant  {sic  HK,  guocau 
CLP,  guoicaaZ>G<>)  CDGHKLPQ:  guidcant  prohat  Zimmer  p.  70  3  nioruid  iV^,  morut  interpres:  Moruic 

corr.  Zimmer  l.  c.  eldat]  eldad  Q,   eltat  M,  eleat  N  4  eldoc]  CDGMNPQ  et  interpres,  eldoe  L,  cdoc 

HK  raepurit]  meuprit  MN,  meprit  CDGPQ,  raepric  L:  map  ludnert  conicit  Zimmer  l.  e.  briacat]  briecat 
CDGLPQ  5  filius  ante  guortb.  HK         guortbigin  K,  guorthegin  X»',  guorthegirn  D^^JIN,  guortegiru  G, 

uortbegirn  Q  guortbeneu]    guuortbeneu   guortheneu  M,    guorteneu  N,    uorteneu  Q,    guortheu  HK,   om. 

interines  6  filius  ante  guitaul  HK  guitaul]  CDGLMNQ,    guithaul  P,    guitatiml  HK,    guital  inler- 

pres  guitholim  Q,  guttolion  M,  guitholion  N  gloui]  glouida  MN,  glou  interpres  liic  et  postea  (5/7  bonus 
paul  (paulus  C'i)  mauron  (raaulou  Q)  tres  fratres  (om.  C")  f  filii  gloui]  CDGLPQ  cum  interprete ,  filius  paul 
merion  JAV,  bonus   paul   mauron   guotolin  qualtuor  fr.  f.  gl.  HK  interpolantes :  ef.  Zimmer  p.  171  8  qui] 

ipse  autem  glouida  M,  filius  autem  glouida  N         9  quae  uocatur  bis  G  10  eayr  Q,  kair  P      sau.\onice  Q 

U  auteni]  uero  P  glecester  A',  gloucestre  CLP,  gloucester  I>(r,  gloucestrie  y,  gleucester  Jl/A'  11,12  satis 
d.  e.  d.  g.  (et  de  reguo  eius  ins.  CD^-GL)  et  de  genere  (gente  L)  suo  (eius  CD^-GL)]  de  guorthegirno  (guor- 
thirno  M^,  guortnirno  J-/»)  nunc  satis  est  MN,  om.  D'P  12  sanctus  g.]  sanctus  uero  g.  3f,   beatus    uero 

g.  CDGLPQ  13  r.  est  p.  m.  illius  (guortliigini  P,  uortbegirui  Q,  guortigirni  CDGL)]  p.  m.  guortbegirni 

r.  est  MN 

1)  Bonus  Paul  Mauron  Guotoliu  quattuor  fratres  jffX  (vide  supra). 


CHHONICA   III. 


25 


III.  VITA  PATRICII. 


HISTORIA  BEITTONVM. 

Sanctus  Patricius  erat  in  illo  tempore 
captivus  apud  Scottos  et  dominus  illius  no- 
minabatur  Milchu  et  porcarius  cum  illo  erat 
et  in  septimo  decimo  anno  aetatis  suae  re- 
i  versus  est  de  captivitato  et  nutu  dei  eru- 
ditus  est  postea  in  sacris  litteris  et  ad 
Eomam  usque  pervenit  et  per  longum 
spatium  mansit  ibidem.  ad  legendum  et 
ad   scrutanda  mystcria   dei   et  sanctarum 

10  scripturarum  libros  percurrit.  nam  cum 
ibi  esset  per  annos  septem ,  missus  est 
Palladius  episcopus  primitus  a  Caelestino 
episcopo  et  papa  Romae  ad  Scottos  in 
Christum    convertendos  ^) ;    sed    prohibuit 

15  illum  deus  per  quasdam  tempestates,  quia 
nemo  potest  accipere  quicquam  de  terra, 
nisi  de  caelo  datum  fuerit  illi  desuper. 
et  profectus  est  ille  Palladius  de  Hibernia 


NENNIVS  INTERPRFTATVS. 

Patricius  erat  in  illo  tempore  in 
captivitate  in  Hibernia  apud  Milchu  et 
eodem  tempore  missus  est  Palladius  ad 
Hiberniam,  ut  praedicaret  illis.  Patricius 
ad  discendum  ad  meridiem  profectus  est 
et  legit  canonem  apud  Germanum.  Pelagius 
dc  Hihernid  expulsus  est  et  venit,  tit  ser- 
viret  Deo  in  (urbe)  Fordun  in  (regione) 
Ilairne. 


CDOHKLM  (hic  vitain  Patricii  collocal  post  Artliuriana)  PQ 

SIN.:  1  saiictus  (et  sanctus  CDOSKLPQ)  p.  erat  in  illn  t]  iu  i.  t.  s.  j).  erat  jl/        2  captiuus  om.  M 
2/3  iiomiuabatur]  iliccOjatur  GDOLPQ  3  melclui  CLP,  niilcu  Q  erat]  fuit  uii  annis  M  4  et  iu 

xuii]  iu  .xuii  autem  M       anno  om.  K        4/5  r.  est  de  captiuilate  ((loniiuo  liljerante  ins.  M)]  de  c.  (sua  ins.  DG) 
r.  est  CDGLPQ  (j  postea  om.  CDGLMPQ        litteris]  scripturis  M  i^ll  et  ad  roniam  usque  peruenit] 

ac  post  romam  usque   perrexit   (p.  u.  GP)  CDGLPQ,  et  postea  roniam  petiit  31  7  et  per  1.  sp.  mausit 

ibidem  (i.  m.  CDGLPQ)  ad  legendum]  et  longo  tempore  illic  mansit  legeudo  M  8/10  et  ad  scrutanda  .  .  . 

percurrit  (percucurrit  W^)]   scrutaudaque  m.  d.   sanctasque    percurrit    scripturas  (om.  Q)  CDGLPQ,    et    sacra 
misteria  sanctamque  scri|)turam  legit  spiritu  sancto  repleute  M  11  esset  ibi  M  per   anuos  septem]  p. 

a.   plurimos  CDGLP,   in   studio   lectionis  M  12  pauladius  Q       primus  M      scelestino  HK         13  episcopo 

et  papa   romae]    episcopo  papa   romano  P,    papa  romano  CDGLMQ  scottos  J/*  13/14  iu  christum] 

christo  M         14  sed  prohibuit  illum  deus  per  quasdam   temp.]  qui  prohibitus  est  {om.  CDGL)a,  deo  per  quas- 
dam  (quasdas  CL)  t.  CDGLPQ,  sed  per  quasdam  temp.  et  signa  illum  deus  prohibuit  M         16  potest]  post  G 
quicquam  accipere  CDGLMP         de  terra]  in  terra  CDGIjMPQ  17  nisi  de  caelo  datum  fuerit  (d.  f. 

his  H\  d.  f.  et  d.  f.  H'^)  illi  (i.  f.  CDGLPQ)  desuper  (om.  CDGLPQ)]  nisi  f.  datum  desuper  31  18  et 

profectus  .  .  .  hibernia  et  peruenit  (peruenitque  CDGLPQ)]  et  ille  palladius  rediens  de  Ilibernia  M 

')  Prosper  chron.  c.  1307  ad  a.  431:  ad  Soottos  iu  Christum  crodentes  ordinatus  a  papa  Caelestino  Pal- 
ladius  primus  episcopus  mittitur. 


HISTORIA  BBITTONVM  CVM  ADDITAMENTIS  NENNII.  195 

HISTOBIA  BRITTONVM. 

et  pervenit  ad  Brittanniam  et  ibi  defunctus 

51  est  in  terra  Pictorum.  Audita  morte  Pal- 
ladii  episcopi  alius  legatus  Patricius  Theo- 
dosio   et  Yalentiano    regnantibus   a   Cae- 

5  lestino  papa  Romano  et   angelo  dei,  cui 

nomen  erat  Victor,  monente  et  suadente 

sancto   Germano    episcopo    ad  Scottos  in 

fidem  Christi  convertendos  mittitur.    misit 

Germanus  seniorem  cum  illo  Segerum  ad 
10   quendam    liominem    mirabilom    summum 

episcopum  Amatheam  regem  in  propinquo 

habitantem.      ibi    sanctus    sciens    orania, 

quae    ventura    essent    illi,    episcopalem, 

gradum  Amatheo  rege  episcopus  sanctus 
15  accepit     et     nomen    quod     est    Patricius 

sumpsit,     quia    pi'ius     Maun     vocabatur. 

Auxilius  et  Iserinus  et  ceteri  inferiori 
gradu     simul     ordinati    sunt     cum     eo. 

52  tunc    acceptis    benedictionibus    perfectis- 
20  que  omnibus   in  nomine  sanctae  trinitatis 

paratam  ascendit  navim  et  pervenit  ad 
Brittanniam  et  praedicavit  ibi  non  mul- 
tis  diebus  et  amissis  omnibus  ambu- 
landi  anfractibus  summa  velocitate  fiatu- 
25   que  prospero  niare  Hibernicura  cuni  navi 


CDGBKLMPQ 

SIN.:  1  et  ibi]  ibi  .1/  2  iri  terra  pictorum  om.  CD'GL        audita]  conscia  .■mteni  J/  3  alius 

legatiis  om.  CDGLMPQ  patricius  tli.  et  ualentiauo  (ualentio  /7",  ualentiniano  PQ,  ualeutino  CDGL)  reg- 

uantibusl  romanis  patriciis  theodotio  et  ualentino  regnantibus  M  4/5  scelestino  HK  5/6  et  augelo  dei  c.  n. 
e.  u.  inonente  (monte  Q)  et  (om.  K)  suadente  [om.  CDGLPQ)  sancto  (a  sancto  H)  germano  (g.  s.  CDGKLP) 
episcopo  (-pos  K)]  et  angelo  dei  comitante  monente  atque  adiuante  uietore  et  a  germano  episcopo  M  7/8  in 
fidem  christi  conu.]  conu.  in  cliristum  CDGLPQ,  ad  fidem  sanctae  triuitatis  conu.  M  8  mittitur]  patritius 
missus  est  M        misit]  m.  ergo  CLMQ,    m.  ergo  sanctus  DG,    misit  igitur  P  9  cum  illo  sen.  CDGLPQ 

9/11  ad  quendam  h.  m.  sumnunn  (s.anctum  P)  episcopum]  //7v'Py,  ad  qucn  (.lic)  graudeuum  laudandumque 
senem  episcopum  Jf,  episcopum  (rel.  om.)  CDGL  amatheam   regein    in    propiuquo  babit.aiitem]  //A ,  ama- 

theo  (matheo  P)  rege  in  propinquo  liabitantem  (-te  P)  D'PQ,  ad  auiatlieum  regeiu  in  pr.  liabitantem  CD-GL. 
et  ad  regem  matheum  noraine   in   propinquo  commorantem  M:    cf.  Zimmer  p.  122  12  ibi   .sanctus   (erat 

ins.C'-L)  sciens  omnia  quae  uentura  (euentura //^)  essent  (erant «  illi  (ilUc />GPg,  et  illic  C/,)]  ibique 
sanctus  patricius   quae  uentura   illi   erant  praescius  M  13  episcopalein  gradum  amatheo  rege  episcopus 

sanctus  accepit]  gr.  ep.  a  matheo  rege  et  a  sancto  episcopo  accepit  C/>(?/-Pe ,  ep.  gr.  a  matheo  rege  ponti- 
ficeque  sancto  accepit  M:  cf.  Zimmer  l.  c.  15  et  uomen  (nomenque  CDGLPQ)  q.  est  p.  sumpsit  (sumpsit 

ibi  C^D^^L,  asumpsit  ibi  G)\  et  Ulud  nomen  patricius  in  ordinatu  sumpsit  M  16  qui.a]  qui  C  prius] 

poU  maun  CDGLPQ,  antea  M        maun]  mauun  CDGLM,  manuin  T,  manuim  Q  auxilius]   a.    uero  M,  a. 

presbyter  C^i         et  om.  CD^GPQ  17  iserinus]  iseminus  M,  yserninus  CWGP,  hysernicus  Q,  ysemmus 

diaconus  C^L         et  ceteri  inf.  gradu]  aliique  fratres  gradibus  inferioribus  M  18  ord.  sunt  (om.  K)  cum 

eo]  c.  e.  0.  s.  CDGLPQ  19/20  profectisque  Q  20  in  nomine  om.  C'P  21  paratam  asc.  nauim 

(naueraP)  et  peru.  ad  br.  (insulam  ins.  CDGLPQ)]  peraenit  ad  mare  quod  est  inter  gallos  et  bryttones 
inde  promto  nauigio  desceudit  iu  br.  M  et  .  .  .  23  diebus]  et  iii  ca  praedicauit  aliquo  tcmpore  M  23  et 
amissis  (omraissisP)  o.  a.  a.  .s.  u.  H.  q.  prospero  (transfretauit  ins.  P  et  poU  liibernicum  C'/-)  m.  b.b.  cum 
naue  descendit  (consceudit  A",  c.  ...  d.  om.  CDGLPQ)]  praeparatis   autem   sibi   necessarus   angelo  coramonente 

ibernicum  raare  uetiit  M 

26* 


196 


HISTORIA  BRITTONVM 


IIISTORIA  liEITTONVM. 

descendit.  onerata  vevo  navis  cura  trans- 
marinis  mirabilibus  et  spiritalibus  thesau- 
ris  perrexit  ad  Hiberniam  et  baptizavit  eos. 
53  A  mundi  principio  usquo  ad  baptis- 
i  mum  Hibernensium  VCCCXXX  anni  sunt. 
in  quinto  anno  Loygare  regis  exorsus  est 
praedicare  fidem  Christi. 


54  Sanctus  itaque  Patricius  euangelium 
Christi  externis  nationibus  per  annos  qua- 

10  draginta  praedicabat,  virtutes  apostolicas 
faciebat,  caecos  illuminabat,  leprosos  mun- 
dabat,  surdos  audire  faciebat ,  daemones 
obsessis  corporibus  fugiebat,  mortuos  nu- 
mero  usque  ad  novem  suscitavit,  captivos 

15  multos  utriusque  sexus  suis  propriis  donis 
redemit.  scripsit  abegetoria  trecenta  sexa- 
ginta  quinque  aut  eo  amplius.  ecclesias 
quoque  eodem  numero  fundavit  trecentas 
sexaginta   quinque.      ordinavit    episcopos 

20  trecentos  sexaginta  quinque  aut  eo  am- 
plius,  in  quibus  spiritus  dei  erat.  pres- 
byteros  autem  usque  ad  tria  milia  ordi- 
navit  et  duodecim  milia  hominum  in  una 
regione  Conachta  ad  fidem   Christi  con- 


NENNIVS  INTEPRETATVS. 
Patricius  studiis  absolutis  ad  Hiberniam 
pcrrexit  et  baptizavit  viros  Hiberniae. 

Ab    Abraham    usque    ad    baptismum 
Hibernensium  VCCCXXX  anni  sunt. 


5  Virtutes  Patricii  enarrare  vobis,  o  Hi- 

bernenses,  idem  est  ac  (portare)  aqum  in 
lacum. 


cDGHKLMrii 

SIN. :  1/3  onerata  uero  iiauis  (naui  CDGLF)  .  .  .  spiritalibus   (-tualibus  ODGLPQ)  .  .  .  baptizauit  cos] 

impleta  uero   naue   transmarinis  muueribus  et  spiritalibus  tbesauris   dei  largitu  peruenit  ad  biberniani  et  eis 

aliter 
praedicauit    illosque    baptizauit  M,   post   naui    ins.   cum   transfretaret   mare   magnum  Z)i"  (praescr.  uel)   et  In 

textu  O,    supra  marinis  hoc  vocahulo  deleto  add.  fretaret  boc  mare  magnum  C-,    inde   cum  transfretaret  mare 

magnum  mirabilibus  X  (cf.  p.  126)         4  muiidi  principio]  ra.  inicio  Q,  muudi  si  quid  principio  J/         5  biber- 

ncnsium]  DK.M,  biberniensium  CGHLPQ        anni  sunt]  s.  a.  G,  a.  fuerunt  J/  6  in  quinto  anno  loygare 

regisj  in  q.  loigere  r.  a.  CDGLPQ,  in  q.  anno  imperii  logiore  regis  biberniae  M        Qll  exorsus  est  (patricius 

ins.  C^D^GL)  praedicare  f.  christi  (id  est  dei  supra  v.  Q,  dei  CDGLP)]  primum   praedicatio   uere  fidei  trini- 

tatis  almae  unitatisque   indiuiduae  bibernensibus   aduenit  M  Sjd   eu.   cbr.  externis   (exteris  CDGIjPQ) 

nat.  per  a.  q.  praedicabat  (pr.  q.  Q)\  extraneis  uatii>nibus  eu.  cbr.  per  a.  xl  praedicabat  M  10  uirt.  ap. 

faciebat]  (■'''D^GLQ,  uirf    ap.   fecit  ^[,  uirtutes  apostolicas  CD^HK,    per  uirtutes  apostolicas  P  11   illu- 

uiinaBit  M         lepr.    mundauit  jU,    om.  C^D^PQ  12  faoiebat]  fecit  J/        daemonia />(;  13  obsessis] 

ex  obsessis  C/yPQ,    ab    obse6.sis /^(r//W  fugiebat]   effugabat  Q,    fugabat  C'Z'(r/yi',    eiecit   {ex  egecit)  i/ 

mortuos  n.  usque  (ua  K)  ...  14  suscitauit]  mortuos  uouem  (u.  m.  M)  susc.  (resusc.  CDGL)  CDGLMP,  m. 

uiginti  susc.  Q         15  douis]  muneribus  M,  sumptibus  CDGLPQ         16  redemit]  r.  et  iu  nomiue  sanctae  trini- 

tatis  liberauit  M  scripsit  abegetoria    (abiectoria  PQ';   abietoria  CLQ^.    abgetoria  DG)    treceuta    sexaginta 

(s»*ginta  //')  quinque  aut  eo  amplius  (et  eo  amplius  mimero  CDGLPQ)]  cauonicos  aliis  ad  fidem  catholicara 

])ortinentibus  libros  scrijisit  ccclxu  M,  libros  agrecoria  cccxlu  mari/o  P  18  fundauit  ccclxu]  ccclxu  f.  M 

19  ordinauit  episcopos  (eodem  numero  ins.  CDGLPQ)  ccclxu  aut  (et  CDGLPQ)  ...  21  erat]  seruos  dei  docuit 

et  ad  episcopalem  gradum  spiritu  sancto  affirmante  tali  numero  consecrauit  id  est  ccclxu  M        22   usque  ad] 

usque  DGP,   ad  raodum  M  24  regione]  r.  quae  uocatur  CD^^OL        conacbta]  connachta  CDGIjP,  con- 

nacta  Q,  cunnebcta  M        christianara  M        ante  conuertit  ins.  iu  una  uici  C^ 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII.  I97 

IIISTORIA  BBITTONVM. 

vertit  et  bapti/.avit  et  septem  reges,  qui 

orant  filii  Amolgith,  in  uno  die  baptizavit. 

quadraginta  diebus  et  quadraginta  nocti- 

bus  in  cacumine  collis  Eile  ieiunavit,  id 
5   est  Cruaclian  Eile ;  in  quo  colle   in   aere 

imminente    tres    petitiones   pro    his,    qui 

fidem  ex  Hibernensibus   receperunt,  cle- 

menter    postulavit.      prima    petitio    eius 

est,  ut  dicunt  Scotti,  ut  susciperet  unus- 
10   quisque    paenitentiam,    licet    in    extremo 

vitae  suae  statu:   secunda,    ut  ne  a  bar- 

baris  consimientur  in  aeternum:  tertia,  ut 

non  supervixerit   aliquis  Hibernensium  in 

adventu  iudicii ,  quia  delebuntur  pro  ho- 
15  nore  Patricii  septem  annis  ante  iudicium. 

in    illo    autem    tumulo    benedixit    popu- 

lis  Hiberniae  et  ideo  ascendit,   ut  oraret 

pro  eis  et  videret  fructum  laboris  sui.     et 

venerunt  ad  eum  aves  multi  coloris  in- 
20  numerabiles,    ut    benediceret    illis,   quod 

signifieat   omnes    sanctos  utriusque  sexus 

Hibernensium   pervenire   ad   eum    in   die 

iudicii  ad  patrem  et  ad  magistrum  suum, 

ut  sequantur   illum    ad   iudicium.     postea 


CDGHKLMPQ 

SIN. :    1  et  septem  reges  (r.  s.  DO,   reges  om.  Q),   qui  eraut  (fiieruiit  uii  M)  filii  auiolgith  (almogith  Q) 
in  uno  (una  J/)  d.  baptizauit  om.  HK  3  et  quadraginta]  totidemque  VDGLPQ  4  collis]  raontis  M, 

om.  Q  eile]  eli  CDGLM,  ely  P,  heli  Q  ieiuuauit  post    cruachan    eile  />'fr  f)  cruacan  Q        eile] 

eli  CDUL,  aeli  M,  ely  P,  elim  Q  colle]  monte  M  5/6  in  aere  immiueute]  K,  raare  iimiineute  /7,  in  aere 
rainante  />',  in  aere  CD^^GLP  (in  margine  raanente)  Q,  om.  M  6  pro  his  q.  f.  ex  iiiberuensibus  (-uiensi- 

bus /vl'j  rec.]  pro  his  hib.  qui  fidem  (christi  ins.CDGLPQ)receiier[iut{-nntC"D^P)CDGLMPQ  8  postu- 
lauit]  a  deo  post.  M      pet.  eius  est]  pet.  eius  luit  GM,  eius  pet.  fuit  CDLPQ  8/9  ut  dicunt  scotti]  ut  scotti 

affirmant  jl/,  ut  fertur  C^D^PQ,  ut  fertur  a  scottk  C^D-GL  9  i)o-tt  scotti  ins.  id  est  HK        ut  susc.  un. 

paeu.]  quod  uu  susc.  paeu.  credeutium  CDGLPQ,  ut  uu.  plebis  credibilis  ad  domiuum  per  illura  poni- 
tentiaui   peccaturum  recipiat  31  II  secunda    ut   {om.CDGLPQ)  ne    a  (ab  y)    barb.    consumeutur    (con- 

sumeretur /"(J ,  consumerentur  CDGL)  iu  aet.]  secunda  autem  ut  uumquam  cousumeretur  a  barbaris  J/ 
12  tertia  ut  nou  superuixerit  (superuiuat  CDGLPQ)  al.  hiberueusium  (-nieutium  //",  -nieusium  H^'PQ)  in 
adu  iudicii  (iudicis  P)  quia  delebuutur  {ie\eh\tm  CD^PQ,  delebitur  a.(\na.  C^D-GL)  pro  h.  (sancti  1««.  C-L) 
p.  uii  a.  ante  iudicium  (ante  diera  iudicii  CD^GLP)]  tertia  uero  ut  superrogetur  aquis  uii  anuis  aute 
adueutum  domiui  quo  uouturus  est  iudicare  uiuos  ac  mortuos  ut  pro  oratioue  sancti  patricii  criraina  populi 
abluautur  (abluuutur  J/*)  et  auimae  aute  iuditium  purgeutur  J/  16  in  illo  auteiu  tumulo  beuedixit  po- 

pulis  hiberiiiae  (populo  liybernieusium  CLPQ,  liiberueusiuui  populo  DG)\  de  illo  supercilio  moutis  populos 
biberniae  dixit  M  18  uideret  fructum]  ut  liceutia  dei  uideret  fructus  M  18,19  et  ueuerunt]  ueiie- 

ruutque  CDGLPQ  19  eum]  illum  M        nmlticolores  Q,  coloris  multi  M  19/20  innumerabiles]  ualde 

i.  M  20   illis]    eis  CDGLMPQ  20/21  quae  significabant  J/  21  omnes  om.  Q  sexus]  s. 

autem  H  22  hiberneusium  (-iiieusium  CGKLPQ)  p.   ad   e.  iu  d.   i.]    p.   ad   e.  iu  d.  i.  de  genere  liiber- 

nensium  J/  23  ad  patrem  ct  ad  inag.]  [)atrem  raag.  C"/)',  patrem  et  mag.  PQ,  quasi  ad  patrem  et  aposto- 
lum  J/  21  ut  seq.  i.  ad  iudiciuui]  ut  illura  ad  iud.  aute   tribuual  christi  sequautur  M         pi>stea  in  s.  b. 

migrauit  (ad  dominum  ins.  CDGLPQ)  u.  n.  laeUitur]  ipse  autem  sauctus  patricius  post  raagnum  laborem 
postque  multas  uirtutes  ct  inuumerabilia  boua  migrauit  ad  dominum  de  hoc  mundo  uitam  iu  {om.  J/»)  melius 
couuertens  iu  seuectute  bona  et  perfectiv  ubi  semper  cum  sanctis  et  electis  dei  gaudet  M 


198  HISTORIA  BRITTONVM  OVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 

HISTOEIA  BRITTONVM. 

in  senectute  bona  migrnvit,  ubi  nunc  lac- 

tatur  in  saecula  saeculorum.     anien. 
55        Quattuor  modis  aequantur  Moyses  et 

Patricius:    id    est   angelo    colloquente    in 
5  rubo    igneo:     secundo    modo    in    monte 

quadraginta  diebus  et  quadraginta  nocti- 

bus  ieiunavit:  tertio  modo  similes  fuerunt 

aetate  CXX    annis:    quarto    modo    sepul- 

cbrura    illius    nemo    scit,    sed   in   occulto 
10  humatus   est   nemine  sciente.     quindecim 

annis   in    captivitate ,    in    vicesimo    quinto 

anno   ab   Amatheo   sancto   episcopo  sub- 

rogatur,    octoginta    et    quinque    annis  in 

Hibernia  praedicavit^).    res  autem  exige- 
15  bat  amplius  loqui  de  sancto  Patricio,  sed 

tamen     pro     compendio     sermonis    volui 

breviare. 


CDGHKLMPQ 

SIN.:    2  amen  om.  P  3  coaequantur  J/  4  id  est]  uiio  modo  M       angelo]  a.  sihi  CDOLPQ, 

a.  illi  M  5  rub«o  H        secundo    modo]    secundo  CDGLPQ,  alio  modo  31  G  et  quadi-aginta]  cum 

DOP,   cum  totidem  Q  7  ieiunando  M         modo  om.  CDGLPQ        similes]  quod  (quo  j)/»)  sim.  M,  his  P 

8  annorumil/^  modo  om.  CDGLPQ  8/9  sepulchrum]  quod  s.  M  9  illius]    eius  DG,    om.  K 

nemo  scit]  uon  inuenitur  C/>fcfZP^  10  est  lium.  ^  10/11  xu   a.   iu   c.]  sedecim    a.    in    c.  {\iit  M 

12  ab  (a  P)  amatbeo  (matheo  PQ)  sancto  episeopo]  a   matheo  rege  episcopus  31  13  octoginta]  octiugeu- 

torum -ff',  octinginta  jEr*        annis]  if(J,  annonim  CDGHKLP  14  hiberniam  Q  14/17  res  (rexP)  a. 

e.  a.  loqui  (om.  DG)  .  .  .  pro  (om.  Q)  comp.  sermonis  (-nem  Q)  u.  br.]  profitiebat  amplius  de  patritio  narrare 
sed  cumpendio  laboris  breuiter  nunc  liceat  terminare.     explicit  de  sancto  patritio  episcopo  31 

')  Hic,  ut  mihi  videtur,  coutradicit  sibimet  ipsi,  set  aliter  andivimus  et  scripta  reperimus.  quadragena- 
rius  crat,  quando  de  captivitate  cxivit  et  per  XL  annos  didicit  et  deo  servivit,  et  XL  praedic.avit.  iu  his 
tribus  quadragenariis  vero  maxime  Patricius  aequatur  Moysi ,  nam  sicut  Moyses  in  XL  aunis  in  domo  Phara- 
honis  velut  in  captivitate  et  XL  in  exilio  in  terra  Madian  et  XL  in  praedicatione  et  in  ducatu  populi,  ita 
{om.  C»)  Patricius  XL  in  exilio  inter  Gallos  et  XL  praedicando  et  miracula  faciendo  afque  resistendo  Loygere 
regi  (om.  C*)  et  magis  eius,  sicut  Moyses  Pharaoni  et  eius  magis,  viriliter  et  indelesse  deo  servivit.  uam 
bene  potest  fieri  illura  fuisse  in  captivitate  per  XV  annos  et  quadragenarius  egressus  fuisse.  sed  hoc  attende: 
Moyses  quadragenarius  fnit,  quando  de  Aegypto  exivit  et  in  fugam  ad  Aegyptum  propter  populos  dei  missus 
rediit  post  XL  aunos.  et  ipse  Patricius  quadragenarius  erat,  quando  de  Iloma  [sic]  in  fiigam  exivit  et  post 
XL  annos  missus  ad  populum  dei  excipienduni  de  manu  diaboli  ad  Hiberniam  rediit.  et  uterquo  per  XL 
annos  in   stadio  praedicationis  mauserunt  et  siraili  fiue  et  ieiunio  uon  dissimili  add.  C'". 


IV.  ARTHVRIANA. 


I 


HISTORIA  BllirTONVM. 

5(5  In  illo  tempore  Saxoncs  invalescebant 
in  multitudine  et  creseebant  in  Brittannia. 
mortuo  autem  Hengisto  Octha  filius  eius 
transivit  de  sinistrali  partc  Britanniae  ad 

5  rcgnuni  Cantorum  et  de  ipso  orti  sunt 
reges  Cantorum.  tunc  Arthur  pugnabat 
contra  illos  in  illis  diebus  cum  regibus 
Brittonum,  sed  ipse  dux  erat  bellorum '). 
primum    belhim    fuit    in    ostium    fluminis 

10  quod  dicitur  Glein.  secundum  ct  tcrtium 
et  quartum  et  quintum  super  aliud  flumen, 
quod  dicitur  Dubglas  ct  est  in  regione 
Linnuis.  sextum  belhim  supcr  flumen, 
quod  vocatur  Bassas.     septimuni  fuit  bel- 

15  lum  in  silva  Cclidonis,  id  est  Cat  Coit 
Celidon.  octavum  fuit  bellum  in  castcllo 
Guinnion,  in  quo  Arthur  portavit  imagi- 


NENNIVS  INTERPBETATVS. 

Post  morteni  Guorthigirni  Saxones 
super  Britannos  invalcscere  coeperunt. 
Octha  filius  Hengisti  rcgnum  eorum  ob- 
tinuit.  nihilominus  Arthur  ct  Britoncs 
contra  illos  fortitor  pugnabant  et  duo- 
dccim  bella  cum  eis  commisit.  primum 
bcllum  in  ostio  (fluminis)  Glcin;  secun- 
dum  et  tertium  ct  quartum  et  quintum 
supcr  ripam  fluminis  Dubglass.  sextum 
bellum  super  ripam  Bassas.  septimum 
bellum  in  silva  Cahdonis,  id  cst  Cat  Coit 
Celidon.  octavum  bellum  in  castello  Guin- 
nion,  in  quo  Arthur  portavit  imaginem 
Mariae  super  humeros  suos  et  pagani  versi 
sunt  in  fugam. 


CDGHKLMNPQ 

SIN. :  1  iiiualebant  Q  2  iu  multitiidiue  (niagna  ins.  MN)  om.  CDGLPQ  et  ciesoebant]  non  modice  P, 
et  cv.  non  niodice  CDGLQ  3  autem  uw.  ^fK  ochta  CDGLP,  octhta  M,  ottlia  A^  4  transiuit]  aduenit  MK 
r>  regnum]  regem  CDGLPQ  cantorum)  U,  cantioruin  K,  cautuariorum  CDGLMNPQ  et  de  ipso  orti  sunt 
reges  cautorum  (cantiorum  II"-K,  illius  patriae  CDGLPQ)]  et  de  ipso  omnes  reges  cantuariorura  (cantpario- 
rum  M)  usque   in   odiernura   diera  MN  6  tunc   {om.  CDGLPQ)   arthur  (artur  CDGL,   arturus  PQ)  .  .  . 

1  diehus  (scilicet  saxones  ins.  P,  uidelicet  saxones  ins.CDGLQ)  cum  r.  br.]  tunc  belliger  arthur  cura  militi- 
bus  bryttanniae  atque  regibus  contra  illos  pugnabat  MN  8  sed  ipse  dux  erat  bellorum]  et  licet  raulti  ipso 
nobiliores  essent  ipse  tamen  duodecies  dux  belli  fuit  uictorque  bellorum  MN  9  i'uit    in  ostium  fl.  quod 

(qui  Q)  dicitur  glein  (glem  CDGLP,  gem  Q)]  eontra  illos  iniit  iuxta  hostium  fl.  q.  d.  glein  (glenm  K)  MK 
10  secuudum  et]  3.cN  11  quartumque  ac  quintum  J/A^        super  aliud  (om. /)')  flnmen  q.  dicitur  (uoca- 

tur  CLPQ)  dubglas  (duglas  CDGLPQ)]  super  aliam  amnem  quae  nominatur  brittannicae  duglas  MN 
12  et   est]    quae    tst  MN,    quod    est  CDGLQ  13  linuis  CPi,    inniis  iV  14/1.')  fuit  bellura  (b.  f. 

CDGLPQ)]  contra  illos  iniit  bellum  J/.V  15  calidonis  cum  interprete  CDLPQ,  callidonis  (?         id  est  cat 

(cac  CG)  coit  (toit  CDGL,  oit  Q)  celidon)  quae  bryltannicae  cat  coit  (toit  jN')  celidon  (celidan  A')  norainatur  MN 
16  octauum  f.  b.  iu  castello]    octauura    coutra    barbaros    aegit   bellum    iuxta    castellura  MN  17  guinnon 

CPQ,    guinon  DG,    gunnion  L  in  quo   arthur   (artur  P,    arturus  Q)    p.irtauit   imaginera    perpetuae  (seraper 

CDGLP,  om.K)  uirginis  (perp.  uirg.  om.  Q)  super  humeros  suos]  in  quo  idem  arthur  portauit  (poat  suos  N) 
im.  sanctae  mariae  dei  genitricis  seraperque  uirginis  s.  h.  s.  .^A'' 

')  et  in  oranibus  bellis  victor  extitit.  Mab  Uter  Britannice  {ovi.  C»),  filius  horribilis  Latine  {om.  C'«), 
quoniara  a  puericia  sna  crudelis  fuit.  Artur  Latine  translatum  smiat  ursum  horribilem  ve!  mallcum  ferreum, 
qu»  c.mfringiu.tur  mole  leonum  (arlur  .  .  .  leom.m  anle  mab  ,.ter  L)  ins.  C"'  (scripta  sunt  haec  non  eocfcm 
tempore,  sed  tribus  vicibus)  L. 


200 


HISTORIA  BRITTONVM 


HISTOHIA  BRITTONVM. 
nem    sanctae  Mariae    perpetuae    virginis 
super  humcros  suos  et  pagani  versi  sunt 
in  fugam  in  illo  die  et  caedes  magna  fuit 
super    illos    per    virtutem    domini    nostri 

5  lesu  Christi  et  pervirtutem  sanctae  Mariae 
virginis  genitricis  eius.  nonum  belhim 
gestum  est  in  urbe  Legionis.  decimum 
gessit  bellum  in  htore  fluminis,  quod  vo- 
catur  Tribruit.  undecimum  factum  est  bel- 

10  lum  in  monte,  qui  dicitur  Agned.  duo- 
decimum  fuit  bellum  in  monte  Badonis, 
in  quo  corruerunt  in  uno  die  nongenti 
sexaginta  viri  de  uno  impetu  Arthur  ') ;  et 
nemo  prostravit  eos  nisi  ipse  solus,  et  in 

15  omnibus  belhs  victor  extitit.  et  ipsi,  dum 
in  omnibus  beUis  prosternebantur,  auxi- 
Hum  a  Germania  petebant  et  augebantur 
multiphciter  sine  intermissione  et  reges 
a    Germania    deducebant,     ut    regnarent 

20  super  illos  in  Brittannia  usque  ad  tempus 


NENNIVS  INTEKPRETATVS. 


nonum    in    urbe    Legionis;    decimum    in 
Robroit  ^). 


duodecimum,   in   quo   occisi   sunt   in  uno 
die  DCCCXL  viri  manu  Arthur. 


5  et  ihe  in  omnibus  belhs  victor  extitit. 
petebant  autem  Saxones  ex  Germania 
auxilia  sibi  et  reges  super  se  usque  ad 
Ida. 


CDGffKLMNPQ 

SIN.:  2/6  et  pagani  .  .  .  fugam  iii  illo  die  et  caedes  magna  fuit  super  .  .  .  mariae  (om.  K)  uirgiuis 
gentricis  eius]  et  pagani  .  .  .  fugam  in  illo  die  et  multi  ceciderunt  (-re  Q)  plagaque  magna  super  eos  uenit 
(u.  s.  eos  Q)  p.  u.  d.  u.  i.  christi  sanctaeque  suae  geuitricis  mariae  (om.  CDGLP)]  et  tota  illa  die  saxones  p. 
u.  d.  n.  i.  cln'isti  et  sanctae  mariae  matris  eius  in  fugam  uei'si  sunt  et  magna  caede  multi  ex  eis  (et  multi  ex 
illis  m.  c.  A')  perierunt  J/A'  6  nonum  (nouumque  C)    bellum  g.  e.  in  urbe  legionis]   n.    egit  bellum  in 

urbe  leogis  quae  brj^ttannicae  cair  lion  dieitur  MN  8  gessit  bellum]  uero  g.  b.  MN,   beUum  gestum  est 

(e.  g.  DG)  CDGLPQ  quod  uocatur]   q.  nos  uocamus  MN  9  tribruit]  H,    tribuit  A',   ribroit  CDGLP 

robroit  Q  cum  interprele,  ti'ahtreuroit  J/,  tractheuroit  iV^  factum  est  bellum]  b.  imi  CDGLPQ,  om.  MN 
10  qui]  quod  CL  dicitur  agned]  d.  agned  cat  bregomion  P,  d.  agnet  tlia  bregomion  Q,  d.  agned  cath  rego- 
mion  CDGL,  qui  nominatur  breguoiu  (breuoin  N)  ubi  illos  in  fugam  uertit  quem  (quae  -.V)  nos  cat  bregion 
appellamus  MN  11   fuit  {om.  Q)  bellum    iu    monte    badonis    {om.  P)]    contra    saxones   durissime    artliur 

bellum  iu  monte  badonis  (liadonis  N)  perpetrauit  (penetrauit  31)  MN  12  in  quo  corruerunt  in  mio  die 

dcceclx  (dccc.\I  ODGLPQ  et  interpres)  uiri  de  {om.  Q)  uno  impetu  arthur  (arthuri  CDLP,  arturi  GQ)]  in  quo 
c.  impetu   illius  una  d(die  iV)ccccxI  uiri  MN  13/14  et  uemo  prostrauit   eos  (e.  p.  CDGLPQ)  nisi  ipse 

solus]  nuUo  sibi  brittoiuim  iu  adiutorium  adherente  preter  ipsum  solum  domiuo  se  {om.  N)  confortante  MN 
14/15  et  in  omn.  bellis  uictor  extitit]  iu  omnibus  autem  supra  dietis  bellis  protestantur  semper  eum  fuisse 
uictorem  sicut  fueruut  et  alii  perplures  militarii  brittones  sed  nulla  fortitudo  uel  cousilium  contra  {om.  N)  dei 
uoluntatem  MN,  om.  C^D^PQ  (cf.  p.  199  nol.  1)  15  et  ipsi  dnm  iu  oninil)US  bellis    prosternebantur]    ipsi 

uero  barbari  d.  1.  o.  b.  prosternerentur  CDGLPQ,  quanto  magis  uero  saxones  prosternebantur  in  bellis  MN 
16/17  auxilium  a  germania  petebant  et  aug.  raultipliciter  (-citur  (?)  sine  intermissione]  tanto  magis  a  germauia 
et  ab  aliis  augebantur  saxonibus  sine  intermissione  (s.  int.  om.  N)  MN  18  et  reges  a  germania  deduce- 

bant  ut  regnarent  super  illos  (eos  CDGLPQ)  in  britanuia]  adque  reges  et  duces  cum  multis  railitibus  ab 
omnibus  pene  prouintii»  ad  se  inuitabant  MN  20  usqne]  et  regnabant  usque  L,  et  lioc  aegerunt  (egere  N) 
usque  MN 

')  Nam  Artur  (arturus  L)  Hierosolyraum  perrexit  et  ibi  crucem  ad  quantitatem  salutiferae  crucis  fecit 
et  ibi  consecrata  est  et  per  tres  continuos  dies  {om.  L»)  ieiunavit,  vigilavit  et  oravit  coram  oruce  dominica, 
ut  ei  dominus  victoriam  daret  per  hoc  lignum  (signum  L)  de  paganis ,  quod  et  factum  est.  atque  secum 
imaginem  sanctae  Mariae  detulit,  cuius  fracturae  adhuc  apud  Wedel  (uuedale  C^L)  in  magna  servantur 
venoratione  ina.  C^^L:  deinde  add.:  VVedale  Anglice,  vallis  doloris  Latine.  Wedale  est  villa  in  provincia  Lodo- 
iiesiae,  nuuc  vero  iuris  episcopi  sancti  Audre.ae  Scotiae  sex  miliaria  ab  occidentali  parte  ab  illo  quondam 
nobili  (et  eximio  ins.  L)  monasterio  de  Melros  (ineilros  L)  C™  manu  reccnliore  el  L.  -)  Undecimum  bellum 
omittunt  lihri  omncs. 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNIl.  201 

HISTOltlA  BKITTONVM. 
quo    Ida  regnavit,   qui  fuit  Eobba  filius.  ipso   ost   primus    rox   qui  rognabat  super 

ipse  fuit  primus  rex  in  Beornica.  oos  diniii  in  Heornicia^). 


CI>6HKLMA'PQ 

8IN.:    1  yda  (2  qui    fuit   (r|.  (.  um.  Q)   eobbn    filius  (f.  B.CDOPQ)]   qui    filius   fuit  eohda  3J ,  filius 

ebi>ba  A',    filius    eobba  posl    i(\a.  L  '2  ipse  fuit  primus  (pr.  i.CDGLPQ)  rex  (om.C^D^PQ)  iu  beoriiica 

(beriiica  i>')]  sic  CDGK^LPQ,  post  beornica  add.  id  est  im  (iui  A''')  benieicli  HK^'  fmanu  eadem  inler 
lineas),  ipse  primus  rex  (rex  in  lilnra  j\l)  fuit  iu  beriiecli  (beriiee  X)  et  iii  cair  aflVaiic  (afniiic  X)  de 
geiiere  (geiie  M^)  saxonum  quaiido  gratiaiius  aequantius  cniisul  fuit  iu  roma  quia  tuiic  a  consulibiis  roiiia- 
iiurum  totus  orbis  (iirbis  ^1/")  regebatur  saxoiies  a  guortliegiriio  (guortegirno  jY)  aiiiio  post  domiiii  passioiiem 
cccxluii  suscepti  siint  .^d  liuuc  quera  nuuc  scribimus  aunum  dcxluii  iiumeramus  et  quicuinquo  boc  legerit 
(legeruiit  N)  in  melius  augeatur  (augeantur  N)  prestante  domino  nostro  iesu  christo  qui  cum  (om.  N)  coae- 
terno    patre    et   spii-itu    saiicto    uiuit   et   regnat  (gloriatur  K)    deus  per  infinita  seoula  seculorum  amen  MN 

')  Interpres  pergens  id   est    a    sinistrali    parte    coiitra   Huinbram    dejleclit    ad    'jenealoijias   (vide  in/ra 
p.  206). 


I 


I 


CHRONICA   III.  *" 


V.  REGVM  GENEALOGIAE  CVM  COMPVTO. 

HISTORIA  BRITTONVM.  ; 

57  Woden  genuit  Beldeg  i 

genuit  Beornec  X 

genuit  Gechbrond 

genuit  Aluson  1 

5  genuit  Inguec 

genuit  Aedibrith 

genuit  Ossa 

genuit  Eobba  j 

genuit  Ida  j 

10  Ida  autem  duodecim  filios  habuit  - 

quorum  nomina  sunt  Adda 

Acdldric 

Decdric 

Edric  i 

1''  Deothere  I 

Osmer 

et  unam  reginam  Bearnoch 

Ealric 

Ealdric  gcnuit  Aclfret 
20  ipse  est  Aedlfred  Plcsaur 

nam  et  ipse  habuit  filios  septeni 

quorum  nomina  sunt  Anfrid 

Osguald 

Osbiu 

I 

25   Osguid 
Osgudu 
Oslapf 
OfFa 

Osguid  genuit  Alcfrid  j 

30  et  Aelfguin  \ 

et  Echfird 
Echgfrid  ipse  cst  qui  fecit  bellum  contra 
fratruelem  suum,  qui  erat  rex  Pictorum 
nomine  Birdei  et  ibi  corruit  cum  omni 


HK 

12  eadUlric  K  V.)  eaiUfrBcl  K  20  eadllred  K  23  osgual  K  30  aelfguiii]  HK\  aelf- 

guuu  K'^  33  fratuelera  K 


HISTORIA  BRITTONVM  CVM  ADDITAMENTIS  NENNII.  203 


HISTORIA  BRITTONVM. 
vobore  exercitus  sui  ot  Picti  cum  rege 
suo  victores  extiterunt  ct  numquam 
addiderunt  Saxones  ambronum  ut  a 
Pictis  vectigal  exigerent.  a  tempore 
5  istius  belli  vocatur  Gueith  Lin  Garan. 
Osguid  autem  habuit  duas  uxores,  qua- 
rum  una  vocabatur  Riemmelth  filia 
Roytli  fibi  Rum  et  altera  vocabatur  Ean- 
Hcd  filia  Eadguin  filii  Alli. 

10  De  genealogia  regum  Cantiae. 

58  Hcngist  genuit  Octha 
genuit  Ossa 

gonuit  Eormoric 
genuit  Ealdbert 
15  genuit  Ealdbald 
genuit  Ercunbert 
genuit  Ecgberth. 

Do  ortu  regum  Eastanglorum. 

59  Woden  genuit  Casser 
20  genuit  Titinon 

genuit  Trigil 

genuit  Rodmunt 

genuit  Rippan 

genuit  Guillem  Guechan 
25  ipse  primus  regnavit  in  Brittannia  super 
gentem  Eastanglorum. 

Guecha  genuit  Guffan 

genuit  Tydil 

genuit  Ecni 
30  genuit  Edric 

genuit  Aldul 

genuit  Elric. 

De  genealogia  Merciorum. 

60  Woden  genuit  Guedolgeat 
35  genuit  Gueagon 

genuit  Guithleg 
genuit  Guerdmund 
genuit  Offa 
genuit  Ongen 
40  genuit  Eamer 


IIK 

1  rubore/T          5  lin)  //,  li....  K          1  rien....edt  A'          8  .-nm]  rnn  em.   Zimmer  p.  9:>           10  <«  hna 

J.UJ.  mauu  eadem  II\  om.  II^K            14  e..Ulberl.t  K  16  ereu.nberl.t  A"            26  ,„  ..«»ma  P^'"«  ^  ' 

om.  II-K            22  rodmnn  A"            24  g..ill.eli..  K  26  easta..gloruml  A,  cstr...,glorum  //            28  t.d.l  A 

31  aldulfh  A'            33  in  maryine  //•>,  om.  U^K  26* 


204  HISTORIA  BRITTONVM 

HISTOEIA  BRITTONVM. 

geiuiit  Pubba. 

ipse  Pubba  liabuit  duodecim  filios,  quoruni 
duo  uotitiores  uiihi  sunt  quam  alii, 

id  est  Penda 
5   et  Eua 

Eadlit  filius  Pantha 

Penda  fihus  Pubba 

Eadlbald  filius  Alguing 

filius  Eua 
10  filius  Penda 

filius  Pubba 

Ecgfrid  filius  Offa 

filius  Duniinfert 

filius  Eandulf 
!■>   filius  Ossulf 

filius  Eua 

fiiius  Pubba. 

De  regibus  Deurorum. 
61  Woden  genuit  Beldeyg 
20   Brond  genuit  Siggar 
genuit  Sebald 
genuit  Zegulf 
genuit  Soemil 

ipse   primus    separavit  Deur   o   Birneich. 
25   Soemil  genuit  Sguerthing 
genuit  Giulglis 
genuit  Usfrean 
genuit  Iffi 
genuit  Ulli, 
30  Aedgum, 
Osfird 
et  Eadfird. 

duo    filii    Edgum    erant   et  cum  ipso  cor- 
ruerunt  in  bello  Meicen,  et  de   origine 
3:>       illius   numquam    iteratum    est   regnum, 
quia  non   evasit  unus    de  genere  illius 
de  isto  bello,  sed  interfecti  omnes  sunt 
cum  illo  ab  exercitu  CatguoIIauni  regis 
Guendotae  regionis. 
40  Osguid  genuit  Ecgfird 
ipse  est  Ecgfrid  Ailguin 
genuit  Oslach 


SK 


2  ipse  pubbal  ipse  puppa  H  3  niilii  noticiores  K        6  eadlit]  cadlrit  K         8  eadlbalt  ff:  Aedilbald 

corr.  Zimmer  p.  72         alguinhc  /i  10  filius  Penda]  frater  Penda  cori:  Zlmmer  l.  c.              13  duminferth  K 

15  ossulfh  K            16  eaua  K  17  pupba  H            18  add.  in  margine  JS^,  om.  H^K            22  zegulfli  K 

30  aedguin  K            34  ineicen  K  37  sunt  onnies  A' 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 

HISTOBIA  BRITTONVM. 

genuit  Alhun 

genuit  Adlsing 

genuit  Echun 

genuit  Oslaph 
•'>  Ida  genuit  Eadric 

genuit  Ecgulf 

genuit  Liodguald 

genuit  Aetan 

ipse  est  Eata  Glinmaur 
10  genuit  Eadbyrth 

et   Ecgbirth    episcopura,    qui    fuit   primus 
de  natione  eorum. 


205 


NENNirS 


Ida    filius    Eobba    tenuit    regiones   in 
sinistrali  parte  Brittanniae ,  id  est  Umbri 
1;.  maris,    et    regnavit    annis    duodecim,    et 
unxit  Dingua}'rdi  Guurth   Berneich. 


Ida  filius  Eubba 
tenuit    regiones    in 

sinistrali    parte 
Ilumbri  maris  duo- 
s   decim  annis  et  iun- 
xit    arcem,    id    est 
Din  Gueirm  et  Gurd 
Birnech,  quae  duae 
regiones  fuerunt  in 
10  una  regione,  id  est 
Deura    Bernech, 
Anglice    Deira    et 
Bernicia. 


62  Tunc  Dutigirn  in  illo  tempore  fortiter 
dimicabat  contra  gentem  Anglorum.  tunc 
Talhaern    Tataguen    in    poemate    claruit 

20  et  Neirin,  et  Taliessin,  et  Bluchbard,  et 
Cian,  qui  vocatur  Gueinth  Guaut,  simul 
uno  tempore  in  poemate  Britannico  cla- 
ruerunt. 

Mailcunus  inagnus  rex  apud  Brittones 

2.'.  regnabat,  id  est  in  rcgione  Gucnedotae, 
quia  atavus  illius,  id  est  Cunedag,  cuni 
fihis  suis ,  quorum  numerus  octo  erat, 
venerat  prius  de  parte  sinistrali ,  id  est 
de    regione   quae  vocatur   Manau   Guoto- 

30  din,  centum  quadraginta  sex  annis  ante- 
quam  Mailcun  regnaret,   et  Scottos  cum 


NENNIVS 
INTEBPRETATVS. 

\  praeccdunt  rcrlin 
siipru  p.  200.  201 
relata  Ida  .  .  .  est 
primus  rex  qui  reg- 
nabat  .  .  in  Beor- 
nicia  |  a  sinisti-ali 
parte  contra  Ilum- 
bram. 


HK 

SIN. :  8  aetan]  eafan  K 


10  cadliiifh  K  13  «n  margine  mp.  paginae  incipientis  de  natione  addil 

de  numero  annorum  quibus  regiiauenint  H^  16  unxit]  K,  uncxit  If  19  Talliaearn  em.  Zimmer  p.  102 

tatanguen  A'  20  et  neiriii]  Aneirin  em.  Zimmer  l.  c.         bluclibar  K  27  octo]  ocla  /T»  2il  in:inau] 

manu  H^ 

DEXTR.:    1  eobba //  4  ni.aris  humbri  O  7   dingueirm  (vcl  -rni)  i>y,   dingueirin  ('!.:    Din 

Guoaroi  Zimmer  p.  80        gur  /.  8  birneth  L  1 1  denra  CL 


206 


HISTORIA  BRITTONVM 


HISTOTilA  BltlTTONVM. 

ingentissima  cliide  expulerunt;  ab  istis 
regionil)us  et  nusqunm  rovevsi  sunt  iterum 
ad  habitandum. 

63  Adda  filius  Ida  regnavit  annis  octo. 
6  Aedlric  filius  Adda  regnavit  quattuor  annis. 
Deoric  filius  Ida  regnavit  septem  annis. 
Friodolguald  regnavit  sex  annis.  in  cuius 
tempore  regnum  Cantorum  mittente  Gre- 
gorio    baptismum    suseepit.     Hussa    reg- 

10  navit  annis  septem:  contra  illum  quattuor 
i"eges  Urbgen  et  Riderchhen  et  Gual- 
lanc  et  Morcant  dimicaverunt.  Deodrie 
contra  illum  Urbgen  cum  filiis  dimicabat 
fortiter.     in  illo  autem  tempore  ahquando 

15  hostes,  nunc  civos  vincebantur  et  ipse 
conclusit  eos  tribus  diebus  et  noctibus  in 
insuUi  Metcaud  et  dum  erat  in  expeditione, 
iugulatus  est  Morcanto  destinante  pro 
invidia,  quia  in   ipso  prae  omnibus  regi- 

20  bus  virtus  niaxima  erat  instauratione  belli. 
Eadfered  Flesaurs  regnavit  duodecim  an- 
nis  in  Berneich  et  alios  duodecim  in  Deur, 
viginti  quattuor  annis  iuter  duo  regna 
regnavit  et  dedit  uxori  suae  Dinguoaroy, 

25  quae  vocatur  Bebbab,  et  de  nomine  suae 
uxoris  suscepit  nomen,  id  est  Bebban- 
burth.  Eoguin  filius  Alli  regnavit  annis 
decem  et  septem  et  ipse  occupavit  Elmet 
et  expulit  Certic  regem  ilhus  regionis. 


30  Eanfled  filia  illius  duodecimo  die  post 
pentecosten  baptismum  accepit  cum  uni- 
versis  hominibus  suis  de  viris  et  muheri- 
bus  cum  ea.  Eadgum  vero  in  sequenti 
pascha  baptismum   suscepit   et  duodecim 

35  milHa  hominum  baptizati  sunt  cum  eo. 
si  quis  scire  voluerit,  quis  eos  baptizavit, 
Rum  map  Urbgen  baptizavit  eos  et  per 
quadraginta  dies  non  cessavit  baptizare 
onine    genus    ambronum    ct    per  praedi- 

40  cationem  illius  multi  crediderunt  Christo. 


c/.  p.  17  i 


NENNIVS 


Elfled  filia  Ed- 
wini  duodeeimo  die 

post    pentecostes 
baptismum    accepit 

cum  innumcrabili- 
bus  hominibus  de 
viris    et    mulieribus 

cum    ea    et    haec 
prima  baptizata  est. 

Edwinus    uero 
postea    in    scqucnti 


NENNIVS 
INTERPEETATVS. 

Eanfleth  fiha  Ed- 
wini  prima  ante  cum 
baptizata    est    de 
Saxonibus  in  insula 
Britannia. 


HK 

SIN.:    5  aedlric] /iHJ/f  •>,    aelric  S»     !ie.lncA'a  8  caiitorum] //•\  cantionim  TJb^  caiituarirtnim /i 

10  lllum]  illos  7v  n  regis  7/  17  uictcau(l)  ^b,   metcau »  77-i,  medcaut  A'  21  cacllfereil  Hcsaur  7v 

22  alios]  alos  77''  23  regna  om.  If^  24  suae  om.  K  2r)/27  bebbanljurtli]  H,  bebbanburh  A' 

31  petecosteu  77  33  eadguni]  7/,  eadguin  7v'  37  rum]    uin  II,  rim  7v':  rf.  ad  p.  30.3,  S  38  dies] 

dis  77»  40  cbristo)  K,  m  cbristo  77 

DEXTIl.:  1  eldd  &'  3  pentecoston  £  8  cumj  in  una  cum  G 


CVM  ADDITAMRNTIS  NENNII. 


207 


HISTOltlA  BIUTTONVM. 


64        Oswald  filius  Eadfred  regnavit  novem 
annis:   ipse   est  Oswald  Lamnguin.     ipse 


occidit    Catgublaun     regem    Guenedotae 


HK 

SIN.:  1  edlft-ediJv 


NENNIVS 


pasclia  haptisnium 
suscepit  ct  Xli   lio- 
minum   in    uno   die 
baptizati   sunt  cum 
5   eo.    si  quis  scire  vo- 
luerit  quis  baptizavit 
eos    (sic  mihi  Ren- 
chidus  episcopus  ct 
Elbobdus    episco- 
10   porum    sanctissimus 
tradiderunt)   Run 
mcp   Urbeghen,    id 
est  Paulinus  Ebora- 
censis    archiepisco- 
15  pus   eos  baptizavit. 
ct  pcr  dics  XL  non 
cessavit  baptizare 
omne  gcnus  aml)ro- 
num,    id    est    Ald- 
20    saxonum,    et   per 
pracdicationem  illi- 
us  multi  credidcruut 
Christo.     set   cum 
inutiles    magistro 
25  meo,  id  est  Beulano 
presbytero    visae 
sunt  genealogiae 
Saxonuni    et    alia- 
rum   gonealogiae 
30  gentium,    nolui   cas 
scribere,  set  dc  civi- 
tatibus  et   mirabili- 
bus  Brittanniae  in- 
sulae,  ut  scriptores 
35  ante  me    scripserc, 
scripsi. 


2  osuual  K 


f 


lainguin  //» 

UEXTR.:  5  si  quis  .  .  .  12/13  id  est  om.  L  7/8  reucidus  G  9  elbobdus]  DG,  elbo.dusC,  elbo- 

dusi  13  paulinus]  sanctus  paulinus //  13/14  eborascensis  G  24  verba  mag.  ra.  id  est  b.  pr. 

in  litura  C  (ex  scriptura  anteriore  non  supersunt  niai  litterae  duae  exlremae  lc);  verba  meo  i.  lieulano 
prbo  in  C  dialincta  siint  litteris  maioribus  iis  ipsis,  quibus  scriptus  est  tilulus  libelli  icS  spc  assit  .  .  .  a 
nenuio  sapiente  composita.     Cf.  de  toco  hoc  Zimmer  p.  66         30  eas]  ea  L        34  scriptores]  alii  scriptores  CL 


I 

208  HISTORIA  BBITTONVM 

HISTOniA  BRITTONVM. 

regioiiis    in    bcllo    Catscaul    cuiii    magna  j 

clade  cxercitus  sui.     Osguid    tiiius   Eadl- 

frid    regnavit    viginti    octo    aniiis  et    sex 

mensibus.     dum  ipse  regnabat,  venit  mor- 
5  talitas  hominum  Catgualart  regnante  apud  i 

Brittonos    post    patreni    suum    et    in    ea 

periit.     ct  ipse  occidit  Pantha  in   campo 

Gai  et  nunc  facta  est  strages  Gai  campi  j 

et  reges   Brittonum    interfecti    sunt,    qui 
10  exierant  cum  rege  Pantha  in  expeditione 

usque  ad  urbem,  quae  vocatur  ludcu. 
65        Tunc  reddidit  Osguid   omncs  divitias, 

quae    erant    cum    eo   in   urbe,    usque    in 

manu  Pendae  et  Penda  distribuit  ea  regi- 
15  bus  Brittonum,  id  est  Atbret  ludeu.    solus 

autem  Catgabail  rcx  Guenedotae  regionis 

cum   exercitu   suo   evasit   de   nocte    con- 

surgens,  quapropter  vocatus  est  Catgabail  ( 

Catguommed.     Ecgfrid   fiHus   Osbiu  reg-  j 

20  navit    novem    annis.      in    tempore    illius  j 

sanctus  Cudbert  episcopus  obiit  in  insula  ■■ 

Medcaut.     ipse  est  qui  fecit  belkim  contra 

Pictos  et  corruit  ibi.  ' 

Penda    filius    Pybba    regnavit    decem 
25   annis.       ipse    primus     separavit    regnum 

Merciorum   a  regno  Nordorum  et  Onnan  I 

regem   Easteranglorum    et    sanctum    Os- 

waldura  regem  Nordorum  occidit  per  do- 

lum.     ipse   fecit  bellum    Cocboy,   in  quo 
3u  cecidit  Eoua  filius  Pippa  frater  eius  rex  ' 

Merciorum   et   Oswald   rex   Nordorum  et  : 

ipse    victor    fuit    per    diabolicam    artem. 

non  crat  baptizatus  et  numquam  deo  cre-  i 

didit.  ; 


HK 

5  catgualatr  K  8  gai]  giti  K  14  manul  maiiau  H  15  iudeum  K  21  cudbertl  H^, 

cudberd  K,  cudbertus  H^        ^""'t  episcopus  interpunffi  iubet  Zimmer  2>-  'JS        in  om.  //"■  25  reparauit  K 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII.  209 


mSTOEIA  BRITTONVM. 
66        A  mundi  principio  usque  ad  Constan- 
p.  c.  4J7.  tinum   et  Rufum   quinquo   niilia   sexcenti 

quinquaginta  octn  anni  rcperiuntur^). 
p.  C.29.        Item  a  duobus  Gcminis   Rufo  et  Ru- 
6   belio  usque  in  Stillitionem  consulem  tre- 
/).  f.  400.  centi  septuaginta  tres  anni  sunt-). 

Item  a  Stillitionc  usquc  ad  Yalentinia- 

num  filium  Placidae  et  regnum  Guorthi- 

girni  viginti  octo  anni '). 

lu         Et  a  regno  Guorthigirni  usquc  ad  dis- 

cordiam  Guitolini   ct  Ambrosii  anni   suut 

duodecim,  quod    cst  Guoloppuni,   id   est 

Catguoloph.     Guorthigirnus   autem  tenuit 

imperium     in     Brittannia     Theodosio    et 

f.  c.  423.    1.''  Talentiniano  consulibus  *)  et  in  quarto  anno 

p.  c.  «*.  regni  sui  Saxones   ad  Bi'ittanniam  vene- 

runt  FeUce  et  Tauro  consuHbus  quadrin- 

gentesimo    anno    ab   incarnatione    domini 

nostri  Ie.su  Christi^). 

20         Ab  anno.   quo    Saxones    venerunt    in 

Brittanniam    et    a    Guorthigirno    suscepti 

sunt,  usque  ad  Decium  etValerianum  anni 

sunt  sexagiuta  novem^). 


SK 

2  milium  JT  4  rufFo  K  5  stillicionem  K  7  stillicioiie  K  10  guorthi^ii  K  12  guo- 

loppom  fl»  13  goitliigiruus  A'  17/18  quadringentesimo  •!•  anno  H  21  a]  //'',  om.  ll^K 

•)   Victorius  Aquitanus  c.  7  (vol.  1  p.  682):  omnes  a  mundi  origine   usque  ail  Constantiuum  et  Rufum 
praesentes  consules  quinque  milia  sexcenti  quinquaginta  et  octo  reteruntur  anni.  ^)  Viclorius  in  laterculo 

(vol.  1  p.  TJfi):  anno  (passiunis)  CCCLXXIII  Stelicone  v.  c.  ^)    Valentiniani  annus  primus  iiemque  primus 

Guorlhiyirni  cum  mox  collocenlur  in  a.  423,  requiruntur  hoc  loco  anni  A'A'1''',  non  XXVIII,  modo  computista 
non  cogitarit  de  utriusque  anno  quarto  mox  memorato.  *)  iiuorthiijirni  annus  quai-lus  cum  sit  a.  p.  Chr,  428 

(adn.  5),  primus  incidit  in  a.  p.  Chr.  425  sive  lalerculi  Victoriani  a.  CCCXCVIII  Theodosio  XI  et  Valentiniano. 
°)  Consules  Felix  et  Taurus  anni  sunt  incarnatianis  428,  passionis  secundum  Victorium  CCCCI.  ^)  Decius 

et  Valerianus  cum  nequeant  esse  consules  a.  432  Aeiius  et  Valerius,  de  quibus  cocfitavit  de  la  Borderie  hist. 
Brit.  p.  60,  quoniam  numertts  IIII  ita  requisitus  in  eum  qui  traditur  abire  non  potuit  nec  satis  convenit 
eiustnodi  covipulo  spatium  ani/uslum  quadriennii,  recte  ni  fallor  Gutschmidius  in  schedis  posuit  et  Valerianum 
ejrruplum  esse  ex  notis  v.  cl.;  siijnijicari  iijitur  cousulem  Decium  sive  annum  4S6 ,  annos  autem  a  42S  ad 
486  numerari  L  VII1.\ 


27 

CHBONICA   III. 


VI.  CIVITATES  BRITANNIAE. 


cs^  Haec  sunt  nomina  omnium  ciuitatum, 
quae  simt  in  tota  Brittannia,  quarum  nume- 
rus  est  XXVni. 

sic  praescribtmt  HK,  subscribunt  DPQ  (hi  tres 
om.  tota);  praescr.  nomiiia  o.  c.  brittaiiniae 
CDGL ;  praescr.  noniina  ciuitatum  niaiuris 
Tiritannie  que  sunt  uunieru  xxuiii  Q 

I    Cair  Guorthigirn. 

prima  ciuitas   britannie   ipsa   est   que   uocatur 

(q.  u.   om.  (r)  praem.  CDOLPQ 
air  SK  (om.  littera  minianda),  kair  P,  cayr  Q 

hic  et  deinceps  omnes,  cair  vel  kair  liic  et 

deinceps  CL 
gurthigirni  CL,  uorthegirn  Q,  gurtigerun  int.  1, 

goirthirgirnd  int.  II,    gortlilgearnd   int.  III 

2.  Cair  Guinntguic. 

guintulg  CDLPQ,  gutais  int.  II.  III,  grutus 
int.  I,  om.  G 

3.  Cair  Mincip. 

minchip  int.  III,  muncip  CDGLPQ,  mencest 
int.  I 

4.  Cair  Ligualid. 

luadiit  CLP,  alduc  Q,  lualid  DG,  luaill  int.  II. 
III,  luill  int.  I 


et  in  ea  sunt  XXXIII  civitates. 

I  (==  7)     Cair  Ebrauc. 
hebrauc  M^ 
II  (=    13)  Cair  Ceint. 

III  Cair  Gurcoc. 

IV  (=  1)     Cair  Guorthegerin. 

guorthegeren  N 

V  (=  8)     Cair  Gusteint. 

cuscerat  N 

VI  (=   14)   Cair  Guoranegon. 

guorancguou  N 

VII  (=   19)   Cair  Segeint. 
Vm  (=  2)     Cair  Guintruis. 

guntrius  N 

IX  Cair  Merdin. 

X  (=   15)    Cair  Peris. 
XI  (=  20?)  Cair  Lion. 
XII  (=  3)     Cair  Mencipit. 
XIII  (=  9)     Cair  Caratauc. 
carautac  N 

Xim  Cair  Ceri. 


CDGBKLPQ  omnes  ante  mirabilia,  item  inter- 
pres  Ilibernicus  inserens  historiae  c.  1  (v. 
p.  147),  cuius  tria  exempla  (supra  p.  1.31) 
nobis  sunt  int.  I  =  colleyii  Trinilatis,  int.  II 
=  Book  of  Ballymote,  int.  III  =  Boolc  of 
Lecan. 

Ordinant  II  sic  ut  mpra  dantur;  K  ut  II,  sed  1 
posl  13;  PCL  sic:  1.  3.  5.  7.  V.  11.  13.  15. 
17.  ni.  21.  23.  25.  27.  2.  4.  6.  8.  10.  12. 
14.  16.  18.  20.  22.  24.  26.  28;  Q  ut  PCL, 
sed  25.  27  post  24;  IJ  ut  PCL,  sed  27 
post  26  et  om.  14.  16;  O  ut  PCL,  sed  om. 
2.  14.  16.  23.  25;  inierpres  1  sic:  1—6.  8. 
7.  9—16.  20.  18.  19.  17.  21—23.  25.  24. 
28.  26.  27;  int.  II  et  III  ut  int.  1,  sed  3 
post  15  et  om.  16. 


MN  inserentes  historiae  c.  1  (v.  p.  147) 
Tal)ula  haec  excerpta  est  ordinibus  perturbatis  ex 
altera  ordinata  sic  fere: 

7(1)     1(4)     2    (8)      3(12)    4(16)     5(20)     6(24) 

13(2)     8(5)—    (9)      9(13)10(17)11(21)12(25) 

—  (3)  14(6)  15    (10)  — (14)  16(18)  17(22)  18(26) 

19(7)  20?  (11)  -  (15)  22(19)  21  (23)  23(27) 


24  (28) 

25  (29) 
-(30) 

26  (31) 

27  (32) 

28  (33) 


HISTORIA  BRITTONVM  CVM  ADDITAMENTIS  NENNII 

XV 


21 


5.  (jiuv  Meguaid. 

meaguaicl    iiil.   III,    inoclguiil    iiit.   I,    iiiiMguucl 
VUFQ.  nieguocl  CL 

6.  Cair  Coluu. 

cc.lcin  inl.  II.   III.  olim  dDGLVQ 

7.  Cair  Ebrauc. 

ebroauc  DOF,    cbroaut  <J,    ebinauc  L'L,  abrog 
int.  I.  111,  .abroc  inl.  II 

8.  Cair  Custoeint. 

custeint  CDGKLPQ,  gustaint  (/;(.  ///,  gustint 
int.  II,  gusclirt   inl.  I 

9.  Cair  Caratauc. 

car  G 

caradanc; ',' 1    cartauo  V,    taratauc /)fr ,  caratoc 
/)i/.  II,  caraclog  int.I,  ctliaracbic  int.  III 

10.  Cair  Grauth. 

graat  inl.  II,  graail  iiil.  III,  brut  inl.  I 

11.  Cair  Mauuguid. 

maucliguid  CDOLQ,    raaucliguit  7',    inachuit 
int.  II,  machocl  int.  I,  niacaiil  int.  III 

12.  Cair  Luudem. 

linulen  P,     louclen  /.',    lundeu   CDGL,    liulain 
int.  II,  lunaiucl  int.  I,  lugaiu  inl.  III 

13.  Cair  Ceint. 

caint  CDGLPQ,  oeu   int.  I,   ceisi  int.  II,   cose 
int.  III 

14.  Cair  Guiragon. 

guoeiraugou  CLPQ,   giraigon  int.  II,  gir.augoii 
int.  III,  irangiu  inl.  I,  om.  DG 

15.  Cair  Peris. 

poris  Q,  phcus  int.  I.  II,  peus  int.  III 

16.  Cair  Daun. 

don  int.  I,   claiuu  Q,   dauri  C?)  C,    dauri  L,    om. 
DG  el  int.  II.  III 

17.  Cair  Legion. 

leigion  int.  II,  legun  int.  I 

18.  Cair  Guricon. 

guorichoii  CP,  guoricoii  DGLQ,  grucou  int.  II, 
grugoin  int.  III,  grugau  iyit.  I 

19.  Cair  Segeint. 

regeint  CPQ,    legeiut  DG,    seut   int.   II.  III, 
saut  int.  I 

20.  Cair  Legeiou  Guar  Usic. 

ligiou  K,   legion  CDGLPQ,    loniu  int.  I,   leoiii 

int.  II,  leouan  int.  III 
gunar  usic  Q,  guaruuic  DG,   arplniisc   inl.  II, 

airdpuisc  int.  III,  operuisc  int.  I,  om.  CLP 

21.  Cair  Guent. 

guerit  CLPQ,  guhent  int.  III,  guidiud  int.  I 

22.  Cair  Britlion. 

brito  DGPQ,  hritto  CL,  bretau  int.  III,  hreatan 
int.  L  II 


Cair  Gloui. 

gloru  A' 

XVI  (==  4)      Cair  Luilid. 

licilid  jV 

XVII  (=    10)   Cair  Graut. 
XVm  (=    16)   Cair  Daun. 

dauri  -V 

XVnil  (=  22)  Cair  Britoc. 

XX  (=  5)  Cair  Meguaid. 

XXI  (=   II)  Cair  Mauiguid. 

XXII  (=   17)  Cair  Ligiou. 

ligion)  j/bjv,  gl*,,3/a 

XXIII  (=21)   Cair  Guent. 
XXIIIl  (=  6)     Cair  Collon. 
XXV  (=  12)   Cair  Londein. 
londene  N 
XXVI  (=   18)   Cair  Guorcon. 


CDGHKLPQ  et  interpres 


MX 


27» 


212 


HISTORIA  BRITTONVM  CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 


23.  Cair  Lerion. 

lorgum  Inl.  III.  leiviilniii  inl.  T,  ctm.  G 

24.  Cair  Draitou. 

draithou  K,  droithan  C^LP,  droitau  C^,  drot- 
tau  Q,  droitlioi  IHt,  dniith  iiil.  I.  III,  glut 
ijit.  I,  eolcoit  (sic  Int.  II,  eeolcoit  int.  III, 
golgod  inl.  I)  hic  addit,  deinde  om.  inter- 
pres 

2r).  Cair  Pensa  vel  Coyt. 

peuusa  int.  III,  peudsa  int.  I 

uell  (uell  A')  coyt  (coit  CDP,   coith  L,  goit  (J) 

transponit  interpres  (v.  c.  24) 
c.  25  om.  O 

26.  Cair  Urnarc. 

urnach  CDOKP,  uenach  Q,  urnath  L,  urnocht 
int.  I,  urtocht  int.  III,  urtach  int.  II 

27.  Cair  Celemion. 

celeimon  DP,  elimon  Q,  celimon  C,  celemon 
C^L,  ceilimou  int.  III,  eilimon  int.  I,  celi- 
meno  int.  II 

28.  Cair  Luit  Coyt. 

luiti  int.  I 

coit  GDOPQ,  et  int.  I.  II  III,  coith  L 


XXVII  (=  23)   Cair  Lerion. 
XXVIII  (=  24)   Cair  Draithou. 
draithoy  N 

XXVIIII  (=  25)  Cair  Pensa  vel  Coiu. 
peusaliscoi  N 

XXX  Cair  Teini. 

cei  N 

XXXI  (=  20)  Cair  Urnahc. 
uruaoh  N 

XXXII  (=  27)  Cair  Celemion. 
XXXIII  (=  28)   Cair  Loitcoit. 

Haec  sunt  nomina  antiquarum  civitatum 
Brittaniae  insulae. 


CDGHKLPQ  et  interpres 


MN 


VII.  DE  MIRABILIBYS  BRITANNIAE. 


HISTORIA  BRITTONVM. 


G7  Pi'imum  miraculum  est  stagnum  Lu- 
monoy.  in  eo  sunt  insulae  sexaginta  et 
ibi  habitant  homines  et  sexaginta  rupibus 
ambitur    et    nidus    aquilae    in    unaquaque 

5  rupe  est  et  flumina  fluunt  sexaginta  in 
eo  et  non  vadit  ex  eo  ad  mare  nisi  unum 
flumen,  quod  vocatur  Lemn. 

Secundum  miraculum  ostium  Trahan- 
noni   fluminis,    quia    in    una    unda  instar 

10  montis  ad  sissam  tegit  litora  et  reeedit 
ut  cetera  maria. 

Tertium  miraculum  stagnum  calidum, 
quod  est  in  regione  Huich  et  muro  am- 
bitur   ex  latere   et  lapide   facto  et  in  eo 

15  vadunt  homines  per  omne  tempus  ad  hi- 
vandum  et  unicuique,  sicut  placuerit  illi, 
lavacram  sic  fiat  sibi  secundum  volun- 
tatem  suara :  si  voluerit ,  lavacrura  frigi- 
dum  erit,  si  calidum,  caUdum  erit. 
20  68  Quartum  miraculum  est:  fontes  in 
eadem  inveniuntur  de  salo,  a  quibus  fonti- 
bus  sal  coquitur:  inde  diversa  cibaria 
saliuntur  et  non  propc  sunt  mari,  sed  de 
terra  eraergunt. 


NENNIYS  INTERPRETATVS. 

De  mirabilibus  iusulae  Britanniae. 

Primum  miraculum  insulae  Britanniae 
est  stagnum  Lomnon:  in  eo  sunt  insulae 
LX  et  LX  rupes ,  et  LX  flumina  in  id 
et  unum  flumen  ex  eo,  id  est  Lemau. 


Secundum  miraculum  est  ostiura  flu- 
minis  Tranon,  quia  inundatur  a  fundo  in 
una  unda  et  recedit  ut  cetera  maria. 

Tertium   miraeulum    aquae    calidae  in 
10  eadem. 


Quartum   miraculura   fons  dc   salo    in 
eadera. 


CDOBKLPQ 

SIN. :  de  ra.  britanuiae  (britannice  D)  insulae  CDOL,  de  m.  br.  quae  sunt  xx  et  i  Q,  om.  BKP 
1/2  lumonoi  .ff,  lummonoi  P,  lummouui  Dti^,  Imnmonu  C//,  lomnon  tnterpres,  lumiuonium  Q:  stagnum  Lumoud 
OalfreduB  9,6  2  in]  quia  in  CDOLPQ  3  sexaginta]  cccxl  C^L  et  sexaginta]   ccc   et  xl  CU. 

5  fl.  sexaginta]  fl.  cccxl  C",  cccxl  fl.  Z  6  ad]  in  O        unum  om.  C^DOPQ  7  lemn]  leniu  CW^P, 

ieuin  y,    lemou /)-&',    leuen  C'£,    \em3.n  inlerpres  8/9  trahannoni]  1>'G,    trahanoni /)',    thramioni  CP, 

tranniini  Z/,  strannoni  Q,  transhaunoni  i7/i,  trauon  interpres:  Zimmer  p.  112  9  flumiuis]  filium  fl.  C,  fl. 

est  G  10  ad  sisam />G,   asisam  C,   asisan  /  tegit]  tetigitC  11  inaria]  m.  \ter:\imCDGLPQ 

12  miraculum]  m.  est  OQ         13  huich]  huiccorum  CDOLP,  huictoruin  Q         15/16  lauauaerum  O         17/lS  fit 
CDOLPQ,  fiet  Oulschmid         uoluptatem  CL  18  lauacrum]  esse  balneum  CDOLP  19  si  caliduui 

ealidum  erit]  si  cal.  erit  CDOLQ,  om.  P  20/21  in  ead.  inueniuntur  ovi.  CDOLPQ  22  coqnitur  inde 

diuersa]  dcquoquitur  (decoquitur  DOL)  aqua  extracta  unde  oinnia  CDOLPQ  23  sunt  prope  CL 


214 


HISTORIA   BRTTTONVM 


HISTOIilA  BRITTONVM. 

Aliud  miraculum    est  Duoiig  Habren, 

id    est    duo    reges    Sabriuae.     quaudo  in- 

undantur  mare    ad  sissam  in  ostium    Sa- 

briuae,  duo  cumuli  spuniarum  congregan- 

5  tur  separatim  et  belluui  faciunt  inter  se 
in  modum  arietuni  et  procedit  unusquis- 
que  ad  alterum  et  collidunt  se  ad  in- 
vicem  et  iterum  secedit  alter  ab  altero 
et  iterum  procedunt   in    unaquaque  sissa. 

10  hoc  faciunt  ab  initio  mundi  usque  in 
hodiernum  diem. 

69  Aliud  miracuhim  est,  id  est  Oper 
Linn  Liuan.  ostium  tiuminis  illius  fluit  in 
Sabrina  et  quando  Sabrina    inundatur  ad 

15  sissam,  et  mare  inundatur  simihter  in 
ostio  supra  dicti  fluminis  et  in  stagno 
ostii  recipitur  in  modum  voraginis  et  mare 
non  vadit  sursuni  et  est  htus  iuxta  flumen 
et  quanidiu  Sabrina  inundatur  ad  sissam, 

20  istud  htus  non  tegitur  et  quando  recedit 
mare  et  Sabrina,  tunc  stagnum  Liuan 
eructat  omne  quod  devoravit  de  mari  et 
htus  istud  tegitur  ct  instar  montis  in  una 
unda  eructat  et  rumpit.     et  si  fuerit  exer- 

'if,  citus  totius  regionis.  in  qua  cst,  et  direxe- 
rit  faciem  contra  undam,  et  exercitum 
trahit  unda  per  vim  humore  repletis  vesti- 
bus  et  equi  simihter  trahuntur.  si  autem 
exercitus  terga  versus  fuerit  contra  eam, 

30  non  nocet  ei  unda  et  quando  recesserit 
mare,  totum  tunc  htus,  quod  unda  tegit, 
retro  denudatur  et  mare  recedit  ab  ipso. 

70  Est  ahud  mirabile  in  regione  Cinhpiuc. 
est  ibi  fons  nominc  Finnaun  Guur  Hehc ; 


NENNIVS  INTERPRETATVS. 

Quintum  niiracuhim  duo  cumuh  spu- 
mae  in  eadem,  ostium  Sabrinae:  procedit 
unusquisque  ad  alterum  et  cohidunt  se 
ad  invicem  et  iteruni  recedunt  et  iterum 
proccdunt.     hoc  fit  continuo. 


Sextum    miracuhim:    stagnuni    Heihc, 
non  (ttuit)  aqua  in  id  neque   e.K   eo ,   et 


CDGHKLPQ 

SIN.:    1  dourig  C"Z>«P,  donrig  6"X        abrem  y  2  duos  G  ijS  hmuc\a.tm  C^DaLJ'Q,   muu- 

datur  6"  3  sisum  Ci>^G  G  iu  modum  ...  7  collidunt   se    (om.  D"-)  om.  C"    (ut   videtur)  D'PQ 

7/9  ad  iuuicem  et  iterum  secedit  alter  ab  altero  et  iterum  prucodunt]  haec  elsi  adsunt  in  textu,  repelit  in 
marrjine,  dans  recedit  pro  secedit  et  iterumque  pro  et  iterum,  post  procedunt  addens  ex  uuo  cumulo  super 
omnem  faciem   maris,  D-  simililerque  C^OL  alter]   alterum  LIK  9  et  iterum]  iterumquc />*  (vide 

supra)  PQ  scissa />,  seissa  G  10  fac.  {om.  Q)  ab  in.  m.]  ab  in.  m.  fac.  DGP  11   budiernum] 

presentem  DGPQ  12  id  est  oper  linu  (lin  if »)  liuan]  stagni  (stagnum  -D'G)  luiane  quod  est  aper  liu  luian 
(apud  luinnam  Q)  CDOLPQ:  Lin  Liguuan  Oalfredus  9,  7  14  sabrinam  PQ        ct  q.  s.  inundatur  (i.  s. 

CDGLP)  om.  Q  15  scissam  Q,  sisam  O       et  mare  ...  19  ad  sissam  om.  D'P(J       sim.  inund.  CD^GKL 

16  ostio  stagni  6'/)*(?Z<  17  et  niare]  mare  et  HKL^,  et  (om.  mare)  C"  19  quamdiu]  quando  CP^OL 

sisam  D^G  20  istum  1>  21  liuan]  luiaue />6-'PC',  liguane  CL  22  ma.re  LMt  23  instrar  //, 

ad  instar  I'  24  posi  unda  ins.  deuorauit  de  mari  H      unda  eructat]  c.  u.  VL       erumpit  PQ  2,5  est] 

est  istud  litus  CI>''(1 1,  26  faciem]  f  suam  CL  26/27  et  om.  PQ         unda  traliit  exercitum  CDGL, 

exercitus  trahitur  uiula  P  27  humoris  CD^^GL  28  autem  om.  CL  29  exercitus]  supradictus  o.  CD^^-GL 
32  denudatus  CL  33  cinloipiauc  CDQLPQ  34  finnaun]  //,  fontain  P,    fontauu  CDOLj,  fontatum  Q, 

om.  K        guor  CDGLP,  gor  Q 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 


215 


IIISTORIA  BRITTONVM. 
non  Huit  rivus  ex  eo  nequc  in  eo.     vadunt 
liomines  piscari  ad  foiittMii,  alii  vadunt  iii 
fontem   ad    partem   orientis    et   deducunt 
pisces  ex  ea  parte,  alii  ad  dextram,   alii 

5  ad  sinistram,  ad  occidentemque,  et  trahun- 
tur  pisees  ab  unaquaque  partc.  ct  aliud 
genus  piscium  trahitur  ex  omnibus  parti- 
bus.  raagnum  mirabile  pisces  inveniri  in 
fonte,  dum  non  Humcn  Huit  in  eo  nequc 

10  cx  eo,  et  in  co  inveniuntur  quattuor  genera 
piscium  et  non  est  do  magnitudinc  nequo 
de  profunditato.  profunditas  illius  usque 
geuua,  viginti  podes  smit  in  longitudinc 
et  hititudine ,   ripas   altas   habet  ex  omui 

15  parte. 

luxta    Humen,    quod    vocatur    Guoy, 

poma  inveniuntur  super  fraxinum  in  pro- 

clivo  saltus,  qui  est  prope  ostio  fluminis. 

Est    aliud   mirabile    in    regione    quae 

20  vocatur  Gucnt.  cst  ibi  fovea,  a  qua  veu- 
tus  inflat  per  omne  tempus  sine  inter- 
missione,  et  quando  non  flat  vcntus  in 
tempore  aestatis,  de  illa  fovea  incessanter 
flat,  ut  nemo  possit  sustinere  neque  ante 

25  foveae  profunditatem.  et  vocatur  nomen 
eius  Vith  Guint  Brittannico  sermone, 
Latine  autem  flatio  venti.  magnum  mira- 
bile  est  ventus  de  terra  flare. 

71        Est  ahud  mirabile  in  Guyr  altare,  quod 

30  cst  in  loco ,  qui  dicitur  Loyngarth ,  quod 
nutu  dei  fulcitur.  historia  istius  altaris 
melius  mihi  videtur  narrare  quam  reti- 
cere.  factum  cst  autem  dum  sanctus  II- 
tutus  orabat  in  spelunca,    quae  est  iuxta 

35  marc,  quod  alluit  terram  supra  dicti  loci. 


NENNIVS  INTERFEETATVS. 
diversa  genera  piscium  in  eo  ex  onmibus 
partibus  et  (profunditas)  venit  tantum 
usque  ad  gciiua  hominis:  viginti  cubita 
sunt  in  longitudine  ct  latitudine,  et  ripas 
altas  habet  ex  omni  parte. 


Septimum  miracuKim  poma  super  fraxi- 
num  iuxta  flumen  Guoy. 

Octavum  miraculum  fovca   in  regione 
Guent,    a    qua    ventus    (flat)    pcr    omne 
10  tempus. 


Nonuni  miraculum   altare  quod  cst  in 


Loingarth. 


CDGHKLPQ 

SIN. :  1  uaduntl  et  u.  C^L         2/3  iu  lonte  CL^GLPQ  4  parte  ea  P       dexteram  CGKP  5/(5  et 

tralinutur  (traliunt  (,')  p.  a.  u.  parte  om.  P  (add.  in  marr/ine)  G  et  aliud  ...  8  partibus  om.  Q  8  iu- 

ucniri   om.  H        0  Inntem  CDGL       llumcn  om.  Q  11  est  om.  Q         12  usque]  u.  ad  CDLPQ         13  sunt 

om.CD^LQ  14  lat.  et  long.  P      liabet]  hahens  P,  habent  6",  o»i. />'       ex]  in  CDGLPQ  1(5  guoi '.', 

goy  CLP  17  Iraxinun  C  IT/18  procliuio  C'Z)frP(,>  18  qui|  que  (;       ustiwm  CDGLPQ        20  uoca- 

tm]   dicitur  Ci»G/.P(.>  21   inMat]//'7v,    aat  CDGHHyPQ  24  ut]    ita  \\t  CDGLP  25   foueae 

profunditatem]  foueam  pro  (oni. />')  prol'unditate/>'P,  foueam  pro  frigiditate  ('-/>•(//-         uocatuni  est  CDGLPQ 

26  eius  om.  Q        uith  guiut]  //A',  huit  guint  Ci,  huit  guit  P,  huith  gunt />',  huith  guiut />H;,  huuin  guint  (.' 

27  autem  om.  Q  \\ei\t\sCD(r  27  28  mir.]  et  rair.  DG  28  uentum  de'  t.  CDGLP,  de  t.  uentum  Q: 
ueutos  scr.  2!)  guyr]  //»,  guliyr  //'>,  guliir  /i,  guir  ('/)',  gubir  CD-GQ,  regiono  gubir  P  30  qui] 
quod  C/>0/,  loingarch  C/-P,  loiguarcli  (,',  loingart />C  31  historia]  fabulam  C/X;/.P(^  istius  (buius  A') 
a.  mel.  mihij  mibi  ist.  alt.  mel.  mibi  (,'  32  33  retinere  Q  33,34  chutus  CD-LQ,  eltudus  (^,  altutus />' 
34  speluuca]  sp.  sua  C'L            35  mare]  m.  niugnum  Q 


216 


HISTORIA  BRITTONVM 


IIISTORIA  BRITT0NV3I. 

os  autem  speluncae  ad  mare  est,  et  ecce 
navis  navigabat  ad  se  de  mari  et  duo 
viri  navigantes  eam  et  corpus  sancti  ho- 
minis  erat  cum  illis  in  navi  et  altare  , 
5  supra  faciera  eius,  quod  nutii  dei  fulcie-" 
batur  et  processit  homo  dei  obviam  illis 
et  corpus  sancti  hominis  et  altare  insepa- 
rabihter  supra  faciem  sancti  corporis  sta- 
bat.      et    dixerunt    ad   sanctum    Iltutum: 

10  ille  homo  dei  commendavit  nobis,  ut  de- 
duceremus  ilhim  ad  te  et  sepeliremus 
eum  tecum  ct  nomen  cius  non  reveles 
ullo  liomini,  ut  non  iurent  per  se  homines. 
et    sepelierunt   eum    et    post  sepulturam 

\i  ilh  duo  viri  reversi  sunt  ad  navim  et 
navigaverunt.  at  ille  sanctus  Iltutus  ec- 
lesiam  fundavit  circa  corpus  sancti  homi- 
nis  et  circa  altare  et  manet  usque  in 
hodiernum  diem  altare  nutu  dei  fulctum. 

20  venit  quidam  reguhis,  ut  probaret  portans 
virgam  in  manu  sua;  curvavit  eam  circa 
altare  et  tenuit  ambabus  manibus  virgam 
ex  utraque  parte  et  traxit  ad  se  et  sic 
veritatem  iUius  rei  probavit  et  ille  postea 

25  per  mensem  integrum  non  vixit.  alter 
vero  sub  altare  aspexit  et  aciem  oculo- 
rum  eius  amisit  et  ante  mensem  integrum 
vitam  finivit. 

72       Est  aUud  mirabile  in  supra  dicta  regione 

30  Guent.  est  ibi  fons  iuxta  vallum  putei 
Mouric  et  hgnuni  in  mcdio  fontis  et  lavant 
homines  manus  suas  cum  faciebus  suis  et 
lignum  sub  pedibus  suis  habent,  quando 
Uivant.      nam     ct    ego     probavi    et    vidi. 


fultum   est  in  aere  in  aUitudine   aequali 
viro  stanti  supra  tcrram. 


CDGHKLP  (deficit  v.  35  in  meiisem  fuli"  abscisso)  Q 

SIN.:  1  autera]  autem  liuius  Z>'^Cr,  liuius  CX  2  et  uau.  nauis  ecce  Q  3  iiauigantes]  remigantes 

CDGLPQ        sancti]  cuiusdara  Q,  cuiusdara  sancti  CDLP,  dicti  sancti  G  4  naue  CDGLP^  5  super 

D'PQ  (i   obuiam    illis]    in    obuiam    illorum  CDGLPQ  1  hominis]    b.  de    naui    portauerunt  P,  h. 

assurapsit  de  raari  Q,  b.  iu  naui  D^,  b.  de  naue  C",  b.  de  naue  duxerunt  C^D-GL  8  super  Q         9  iltu- 

tumj    estutura  Q,    aeltutum  D^,    eltutum  CD^-GL  10   ille]    iste  CDGLQ  coinmendauit]   praecepit 

ODOLPQ  10/11  deducemus  .ffa  U  iUum]  cmn  CDGLPQ  sepeliemus  J?»  12  eum]  illum 

in  litura  P        eius]  illius  DG,  om.  P  13  ulli  CLPQ        se]  eura  CDGLQ  15  ille  om.  Q       nauem  G 

16  eltutus  CDGLQ        sancti  om.  P  19  nutu]  potestate  CDGLPQ        dei]  dei  est  DG        fulcitum  CD^^GLQ, 

fulcitus  P,    fnndatuin  D^  21  cnruauit]    et  c.  Q,    curuauitfiue  /"/  22  altare  et   t.  ambabus  (ambis 

CL)  raanibus]    altare   ambabus  inanibus   et    tenuit   ambabus    manibus    iiirgam    in    manu  sua  ciiruauit  (incipit 
2>a'jina)  cnruauit  eam  circa  altare  ff  23  ad  se  om.  C'D'PQ  24  illiusl  huius  CDGLPQ        etj  set 

CDGLPQ  2,5  per  om,.  CDGL  26  uero]  autein  CDOLP  27  eius  ainisit]  am.  eius  P,  suorum 

am.  DG,  ainisil  V  28  uitam]  uitam  suain  (?  29  est]  est  autem  CDGLQ  30  guent]  id  est  guent 

CDGLQ  uallem?Ay  31  mourie  r/,  manrit  Ci     .        32  mamis  om.  A'  33  suis  om.  CDGKQ 

34  uidi  et  pr.  CDGLQ 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 


217 


mSTOIilA  BRITTONVM. 
quando  mare  inundatur,  ad  mallinam  ex- 
tenditiir  Sabrina  supcr  omnoni  maritimam 
et   tegit    et    usque    ad   fontem  producitur 
et    implctur   fons    de    sissa    Sabrinae    et 

5  trahit  lignum  secum  usque  ad  mare  mag- 
num  et  per  spatiuni  trium  dicrum  in  marc 
invertitur  et  in  quarto  die  in  supra  dicto 
fonte  invenitur.  faetum  ost  autcm ,  ut 
unus    de   rusticis   sepelirct   eum  in    terra 

10  ad  probandum,  et  in  quarto  die  inventus 
est  in  fonte  et  ille  rusticus,  qui  eum  ab- 
scondidit  et  sepelivit.  defunctus  est  ante 
fineni  mensis. 

73         Est    aliud    mirabile    in    regione    quae 

\h  dicitur  Buelt.  cst  ibi  cumulus  lapidum  et 
unus  lapis  superpositus  super  congestum 
cum  vestigio  canis  in  eo.  quando  vena- 
tus  est  porcum  Troynt,  imprcssit  Cabal, 
qui   erat   canis  Arthm-i  militis,  vestigium 

20  in  lapide  et  Arthur  postea  congregavit 
congestum  lapidum  sub  lapide,  in  quo 
.erat  vestigium  canis  sui,  et  vocatur  Carn 
Cabal.  et  veuiunt  homines  et  tollunt 
lapidera  in  manibus  suis  per  spatium  diei 

2.S  et  noctis  et  in  crastino  die  invenitur  super 
congestum  suum. 

Est  aliud  miraculum  in  regione  quae 
vocatur  Ercing.  habetur  ibi  sepulcrura 
iuxta    fontcm,    qui    cognominatur    Licat 

3u  Anir,  et  viri  nomen,  .qui  sepultus  est  in 
tumulo,  sic  vocabatur  Anir:  filius  Arthuri 
militis  erat  et  ipse  occidit  eum  ibidem  et 
sepelivit.  et  veniunt  homines  ad  mensu- 
randum  tumulum  in  longitudinc  ali^iuando 

35   scx    pcdes,    aliquando    novcni,  aliquando 


NENNIVS  INTEIIVRETATVS. 


Decimum  miraculum  lapis  super  con- 

gestum    lapidum    in    (regione)    Buelt    et 

vestigium   canis  Arthuris   in   eo :    etiamsi 

aufertur  in  mundum,  invenies  eum  supcr 

5   congestum  supra  dictum. 


Undecimura  rairaculum  fest  sepulchrum 
in  regione  Ercing  in  longitudinc  aliquando 
septem  pedes  habcns,  aHquando  duodccim. 
aliquando  quindccira  '). 


CDGHKLQ 

SIN.:  I  maliuam  CZ>6//<^  2  maritiinam]  m.  lipam  CD^Gi  3  ad  Ibntem  iwsf  deducitm- Ci 

AeAacMwr  CDGL(,>        4  sisa  D^^G  ^i  ail  um.  Q         6  spatia  CL         7  inuertitur  (inuenitur  C-D-GL)  .  .  . 

8  lonlc  om.C^Q  iii  (iuarto|  quarlo  <,'  S  inuentum  GC^        cst  om.  C  11/12  abscondit  C'Z>fcr'Z,y 

12  <lel'uMctus  est  ante  lineni  niensisl  statim  ((jue  add.  DG)  detuuctus  estCDGLQ  16  lapis  om.CDGQ 

17  eo  om.G  18  im,\:nsCD(! /:-Q.  potus /.'  trohC''DGQ,  terhC-L         caball  A',  caballus /.»',  caba- 

lusD^G  Ut  arturi  g  20  arturus  y        congregauit />os<  sui  (^,  om.  (."/>(.;  21  lapidum]  lapid. //» 

22  suis  />G  uocabatur/>G  carun  A',    car  ^  23  caball /C  2o  iu  om.  L'         tWeom.CDGL 

26  congestum]  gestum  CWG  27/28  quae  uocatur  om.CDGQ  28  ercirg  Q,  Iiercing  DG         ibi  om. 

CDGLQ        29  cognominatur]  uocatur  CL       licat  anir]  oculus  amirmur  Q,  oculus  amr  CDGL  30  amir  Q, 

■AxnrCDGL  32  ibidem  om.CW^Q  35  al.  habet  {om.  CDGL)  ui  (uii  CDGL)  podes  al.  -xii  al.  xii 

al.  i.\  in  (jua  CDGLQ 

')  'f<equu)ilur  apud  inlerprelem  undecim  mirabiUa  ScoUica  eadem  atque  priora  brevitale  narrata,  ul  non 
om,nia  recle  inlellegas.     ea  nos  omisijnus'.     Zimmer. 

CURONICA    III. 


28 


218 


HISTORIA  BRITTONVM 


HISTORIA  BBITTONVM. 

duodecim,  aliquando  quindecim.  in  qua 
mensura  raetieris  euni  in  ista  vice,  iteruui 
non  invenies  eum  in  una  mensura,  et  ego 
solus  probavi. 

74  Est  aliud  mirabile  in  regione  quae 
vocatur  Cereticiaun.  est  ibi  mons,  quae 
cognominatur  Cruc  Maur,  et  est  sepulcrum 
in  cacumine  illius  ct  omnis  homo  qui- 
cumque  venerit  ad  sepulcrum  et  extenderit 

10  se  iuxta  illud,  quamvis  brevis  fuerit,  in 
una  longitudine  invenitur  sepulcrum  et 
homo,  et  si  fuerit  homo  brevis  et  parvus, 
similiter  et  longitudinem  sepulcri  iuxta 
staturam   hominis  invenitur.     et   si  fuerit 

i^  longus  atque  procerus,  etiam  si  fuisset  in 
longitudine  quattuor  cubitorum,  iuxta  sta- 
turam  uniuscuiusque  hominis  sic  tumuhis 
reperitur.  et  omnis  peregrinus  taedio- 
susque    homo    tres    flectiones    flectaverit 

20  iuxta  illud,  non  erit  super  se  usque  ad 
diem  mortis  suae  et  non  gravabitur  iterura 
ullo  taedio  quam  abisset  solus  in  ex- 
tremis  finibus  cosmi. 

75  Primum  miraculum  est  litus  sine  mari. 
25         Secundum  miraculum  est  ibi  mons  qui 

gyratur  tribus  vicibus  in  anno. 

Tertium  miracuhim  vadum  est  ibi: 
quando  inundatur  mare  ct  ipse  inundatur, 
et  quando  decrescit  mare  et  ipse  minuitur. 
30  Quartum  miraculum  cst  hapis  qui  am- 
bulat  in  nocturnis  temporibus  super  vallem 
Citheinn,  et  proiectus  est  ohm  in  vora- 
gine   Cereuus,    qui   est  in   medio   pelagi 


NENNirS  INTERPEETATVS. 


De  mirabilibus  Menand ' )  insulae. 
Primum  miracuhim  est  htus  sine  mare. 


Sccundum  est  vadum,  quod  longe  a 
mari  abest  et  inuudatur,  quando  inundatur 
mare  et  minuitur,  quando  decrescit  mare. 

Tertium  est  lapis  qui  ambulat  in  noc- 
turnis  temporibus  in  vallem  Ciudenn ;  hcet 
proiciatur  in  mare  vel  in  voraginem,  in- 
veniotur  supcr  ripam  supradictae  valhs. 


ODaHKLQ 

SIN. :  2  metieritis  Q,  metietis  C"  4  solus]  ipse  CDGLQ  5  est  aliud  ...  23  cosmi  post  219,  17 

luch  ecliach  ODGLQ  qui  K  (J  cereciauaum  Q,    ceretiauu  J5',    ceretun  D-,    ceretim  G  ,    ceretum  OL 

7  quae]  qui  CDGL         maur]  niair  //",  marc  ODGQ,  iuarc  L  8  illiusj  montis  CDGLQ  homo  om.  Q 

'.)  uenerit  oni.  L'  sepulcrum]  eum  Q  12  homo  et  sep.  Q  hreuis  et  om.  Q  13  longitudo  Q, 

longitudine  L  15  atque]  et  Q  etiara    si    f.]    et    si    fuerit  Q  18  reperitur]    iuueuitur  ODGLQ 

18/19  taediosusque  homo]  IfK,  tediosus  qui  CDGLQ,  taediosusque  liomo  si  /Z-         19  flexiones  DG       flexerit  Q 
20  erit]  erit  taedium   ODGLQ         se]  eum  OL         ad]  iu  Q  21  grahitur  G  22  quam]  K,  quamuis 

ODGLQ,  etiamsi  //-,    hic.  //•  abisset]  habitasset  CDGLQ  24  anle  primum  his.  rubr.  de  mirahilibus 

monie  insule  0''L  priraum    rairaculum   est]    aliud    m.    e.    iu    predicta    regioue    uidelicet  G         mare  ODGL 

25   secundum]    aliud  G  27   tertium]    aliud  G  miraculum    om.    /)'  uadum    est    ibi]    u.    ibi   Q, 

est  ibi  \i.  G,  est  u.  ibi  ODL  28  ipsum  Q  29  ipsum  Q  30  quartum]  aliud  G  est  mir.  O 

32  citheinii]  /T'',  cithein  H^,  ciheinu  K,  ciheuin  DGQ,  chenra  0,  cheuin  /.,  cindenn  interprea       proiectum  ODGL 
olim]  enim  G  33  cerenus  Q,  polkerist  C-D^^L,  polleerist  G         qui  est  in  medio  om.  C'D'Q        pylagi  LJ 

')  c.  75  expomit  Zimmer  p.  160  aeq.   spectare  ad  inaulam    Monam,    cuius   loco  interjires  errore  posuit 
Menand,  id  est  Man. 


CVM  ADDITAMENTIS  NENNII.  2lfl 

JUSTORIA  BRITTONrM. 

quod  vocatur  Mene,  et  m.  crastino  super 

ripam  supra  dictae  vallis  inventus  est  sinc 

dubio. 
7(j         Est   ibi  stagnum    quod  vocatur  IjUcIi- 
.'.   lcin,    quattuor    circulis    ambitur.       primo 

circulo    gronna    stanni    ambitur,    secundo 

circulo  gronna  plumbi  ambitur,  tertio  cir- 

culo  gronna  ferri  ambitur,  quarto  circulo 

gronna  aeris  ambitur,  et  in  eo  stagno  mul- 
10  tae  margaritae   inveniuntur,   quas  ponunt 

reges  in  auribus  suis. 

Est  aliud  stagnum  qui  facit  ligna  dure- 

scere  in  lapides.    homines  autem  fingunt 

ligna  et  postquam  formaverint,  proiciunt 
15  in  stagno,  et  manet  in  eo  usque  ad  caput 

anni  et  in  capite  anni  lapis  reperitur:  et 

vocatur  Luch  Echach. 


CDGHKLQ 

SIN.:  1  nianei  C"/)'<?,  menei  CD-G,  niaenei //       in  om.CDOLQ         '2  supra.  CDGL       sine  d.  i.  est  Ci 
4  anle  est  ibi  itis.  rubr.  de  mirabilibus  hybernie  CL  reele  4/6  luclein  Q,  luchem  /)',  lycliem  L,  luchlem 

CD^G  G  gronna  stagni  (superscr.  .i.  staini)  IJ,  gronna  {superscr.  .i.  stain)  stanni  A",  gronna  id  est  staini 
stanni  Q,  gronita  (sicj  stagni  id  est  stain  CI>GL  7  gr.  pl.  anib.]  gronna  inuini  anibltur  id  est  plunibi  Q, 

gronna   id  cst  niuiu  plunibi  anibitur  CHGL  7  8  circulo  gronna  (grounua  CL\\  gr.  circ.  H^  8  anibl- 

tnr  om.  flK  9  staiuio  (,'       multae  marg.]  marg.  nmltae  CD-GL,  marg.  CWQ  10  quas]  que  CDOL 

12  qui]  quodC^AV  12/13  durescere  iu  lap.]  HK,    arescere  in  lap.  Q,    arescere  In  lap.  durescere  t'Z)G/y 

13  autem  om.  Q  Rndnnt  CI^Q,  Rgnnt  D-  15  stagnum  Q  l(j  anni]  agni  6"  17  et  uocjitur 
07)1.  C^DGQ  lucb  echac  CDGLQ  fiuit  amen  suhscr.  H,  cxpliclnnt  niirabilla  (sefiiiuntnr  qnae  dedlinus 
p.  113)  snbscr.  Q,  .mbscr.  brevis  erasa  D,  nulla  C 


Adieci  mirabilia  nescio  quae  Iliberuica  supra   relatis  similia  ad    carminis  formani 
redacta,  ut  leguntur  in  codice  Parisini  1 1  lOS  (supra  p.  120)  historiae  Brittonum  subiuncta. 

Incipit  de  signis  et  prodigiis  et  de  quibusdara  Hyberniae  admirandis. 
Plurima  mira  malum  signantia  signa  futurum 
sive  bonum  dederat  clemens  deus  arbiter  orbis, 
ut  terreret  eos,  quos  illa  videre  volebat. 
omnia  pene  loca,  in  quibus  haec  iam  facta  fuere, 
4      tempora  cuncta  simul  brevitas  intacta  reliquit. 
tres  simul  in  caelo  visi  sunt  currere  soles. 
terribilem  quedam  tellus  effuderat  ignem. 
maxima  pars  noctis  fulgebat  luce  diei. 
eccc  lapis  cecidit  de  caelo  magnus  in  amne. 
10     circulus  et  solem  circundedit  aureus  altum. 
agnus  in  Egvpto  mirc  fuit  ore  locutus. 
bos  loquitur  Rome  stimulanti  voce  prophetao: 
copia  farris  erit  vobis  hominesquc  peribunt. 

28* 


220  HISTORIA  BRITTONVM 

spicas  turba  hominiim  iam  vidit  in  arbore  natas. 

15      panibus  incisis  sanguis  quoque  fluxit  abunde 
coram  convivis,  quos  signum  terruit  illud. 
bos  peperit  dudum  multis  cernentibus  agnum. 
armatas  multis  acies  equitesque  diebus 
aere  pugnantes  crudeliter  arma  movere 

20     ante  quidem  cives  viderunt  tempora  belli. 
natus  equa  fuerat  totus  homo  tempore  nostro 
atque  homine,  hinnitum  faciens  quoque  moris  equini, 
tam  eomedens  faenum  quam  panem  et  caetera  edebat. 
natus  erat  duplex  homo  vivens  tempore  longo 

25      quadrimanus,  bipes  atque  biceps  et  pectore  bino 
atque  duas  animas  unum  ventremque  gerebat. 
quorundam  pars  posterior  nova  verba  sonabat 
tunc  mirabiliter  cantans  modulamina  quaedam. 
vox  avis  audita  est  dicentis  talia  verba: 

30     mane  novo  surgens  dominum  hiudabo  potentem. 
his  ita  prodigiis  signisque  per  omnia  dictis 
nunc  quoque  describam  patriae  miracuhi  nostrae 
nomine  quae  proprio  vocitatur  Hibernia  cunctis. 

De  rebus  Hibernie  admirandis. 

Finibus  in  nostris  famosa  ost  insula  parva, 
35      (luae  satis  exanimes  corruptos  impedit  esse 

vel  putridos  tabo  carnem  sic  efficit  omnem. 

illic  cemit  avum  quisquam  retinere  figuram, 

cuius  ibi  crescunt  imgues  simul  atquo  capilli. 

terraque  nostra  tenet  stagnum  quod  continet  istam 
41)     vim,  qua  ligna  solent  lapides  mox  esse  sub  undis 

post  tamen  annorum  ceu  dicunt  tempora  septem. 

Est  aliud  stagnum,  cui  fons  quoque  mirus  adheret, 
quinque  pedum  spatio  tantum  qui  distat  ab  illo. 
sive  igitur  crescat  de  largis  ymbribus  ilhid 
45      seu  nimio  fervore  magis  decrescat,  linbebit 

quinque  pedum  spatium  semper  distantia  tantum. 

Cernitur  a  multis  alius  fons  more  probatus 
qui  faeit  ut  dicunt  canos  mox  esse  capillos. 

Fons  alius  si  tactus  erit  aut  visus  ab  ullo, 
50      cfficit  ingentes  pluvias,  quas  fundere  caelum 
non  cessat,  si  non  oblatio  sacra  repellat. 

Fons  est,  si  verum,  cernentis  tempora  signans: 
nam  salit  eructans  cum  signans  tempora  longa, 
at  silet  attestans  cernentem  mox  morituruni. 

56     Fons  est  dulcis  aquae  constans  in  vertice  montis 
mnre  maris  retinens  accessum  sive  recessum. 

Dicunt  esse  duos  fontes  contraria  agentes: 
alter  namque  nec  est  potatus,  perpetrat  altcr. 


CVM  ADDITAMRNTIS  NENNII.  221 

noii  aufort;  vitain:  neuter  cognoscitur  ullo. 
r,o     tangcro  non  audent  iccirco  utrumque  periti 

Proximus  esso  mari  modicus  quoque  fertur  acervus. 
iam  lapidum  quidam  mirabilo  quique  ministrat 
non  magis  apparcns  tiiictu  retrahento  marino  vel  rctrorsuin 

quam  solito  cursu,  quando  mare  littora  replet 
fir.      oecultante  mari  illic,  quae  magis  alta  videntur. 

Est  aliquid  saxuin  mirabile:  namque  ropente 
si  fuerat  virga  percussum,  suscitat  ymbres: 
iiico  tempestas  oritur  sequiturque  caligo. 

proprium  nomen 

at  ea  temoria  sedem  rex  quisque  tenebat, 
70      Scottorum  fuerant  ubi  tres  res  maxime  mire 

non  lapis  atque  puer  parvus  namque  sepulchrum, 

nam  lapis  ut  fortur  calcatus  rege  sonabat. 

iam  rugions  prolem  genuit  septemnis  et  ille 

parvulus  aclectus  nominatur  ab  omnibus  eque 
75      quinque  pedum  spatio  brevior  non  addidit  unquam, 

quem  numerum  fuerat  qui  non  maioro  minutus. 

Illa  nimis  miranda  quidam  piscina,  leprosos 
quae  facit  intrautes  omnes  se  illicque  lavantes. 
est  tamen  haoe  eadem  non  noxia  parte  soquente, 
80      quae  solito  cursu  petit  ac  sic  intrat  in  ipsam. 
inter  utranque  tamen  partem  distantia  parva 
esse  peduni  spatio  binorum  peno  videtur. 

Continet  haec  hominis  cuiusdam  terra  sepulchrum 
femineas  turbas  fallentis  more  doloso: 
8.')     ille  etenim  numerum  ingontem  violavit  earuin. 
fine  tamen  fuerat  folici  crimana  deflens. 
ergo  modo  miro  mulier  si  viderit  ilkid, 
podere  vel  ridere  solet  eernendo  sepulchrum, 
tormine  (sic)  iam  resonat  quod,  si  non  rideat  ilhi 

De  infantibus  sanctum  Patricium  invocantibus. 
90     Ex  utero  matris  quondam  sunt  ista  locuti 
infantes:  nos  sancte  veni  Patrici  bene  salva 

De  S.  [K]ie[nan]  (?)  quodam 

Sanctus  in  hac  patria  quidam  vir  nomine  Kienan 
permanet  incorruptus,  habens  nunc  integra  meubra, 
mortuus  ante  tamen  quingentos  circiter  annos 
M     eiusdemque  loci  defuncti  quique  putrescunt. 

De  hominibus  qui  se  vertunt  in  lupos 

Sunt  homines  quidam  Scottorum  gentis  habentes 
miram  naturam  maiorum  ab  origine  ductam: 
quam  cito,  quando  vohint,  ipsos  se  vertere  possunt 

1  more 

nequiter  in  formas  lacerantum  dente  luporum, 
100     unde  videntur  oves  occidere  sepe  gementes. 

sed  cum  clamor  eos  hominum  seu  cursus  eoruni 


222  HISTORIA  BRITTONVM  CVM  ADDITAMENTIS  NENNII. 

fustibus  aut  armis  terret,  fugiendo  recurrunt. 
cum  tamen  haec  faciunt,  sua  corpora  vera  relinquunt. 
atque  suis  mandant,  ne  quisquam  moverit  illa : 
105      si  sic  eveniant,  nec  ad  illa  redire  ualebunt. 
si  quid  eos  ledat,  penetrent  si  vulnera  queque, 
vere  in  corporibus  semper  cernuntur  eorum. 
sic  caro  eruda  herens  in  veri  corporis  ore 
cernitur  a  sociis,  quod  nos  miramus  et  omnes. 

De  homine  decollato  capite  per  VII  annos  vivente 
110      Decollatus  erat  quidam  languore  doloris: 
postea  septenos  fertur  vixisse  per  annos: 
gutture  nanque  miser  poscebat  aperto  alimentum. 

De  muliere  cum  corpore  a  demonibus  rapta 

Haec  res  mira  solet  numeros  celebrantibus  addi. 
vir  bonus  et  verax  aliquid  mirabile  vidit. 

115      quodam  nanque  die  volucres  iu  flumine  eernens 
proitiens  lapidem  percussit  vuhiere  eignum, 
prendere  quam  cupiens  tunc  protinus  ille  cucurrit. 
sed  properante  viro  mire  est  ibi  femina  visa, 
quam  stupido  visu  aspiciens  haec  querit  ab  ilhi. 

iw     unde  fuit,  quid  ei  accidit  aut  quo  tempore  venit. 
haec:  infirma  fui,  inquit  ei,  et  tunc  proxima  morti 
atque  putata  meis  sum,  quod  defuncta  videbar. 
demonibus  sed  rapta  fui  cum  carne  repente. 
hanc  vix  credibilem  reni  tunc  audivit  ab  illa, 

125      quam  secum  ducens  saeiavit  veste  ciboque, 
tradidit  atque  suis  credentibus  esse  sepultam, 
qui  quod  erat  factum  vix  credere  iam  potuerunt. 

De  navi  que  visa  est  in  aere 

Rex  fuit  in  theatro  Scottorum  tcmpore  quodam 
turbis  cum  variis,  cum  militibus  ordine  pulchris. 
130      ecce  repente  videut  dceurrerc  in  aere  navim, 
de  qua  post  piscem  tunc  unus  iecerat  hastam, 
quae  ruit  in  terram,  quam  natans  ille  retraxit 
ista  quis  nuditurus 

(reliqiin  pasina  vacal) 


BEDAE 
CHRONICA  MAIORA 

AD  A.  DCCXXV. 


EIVSDEM 

CHRONICA  MINORA 

AD  A.  DCCIII. 


ACCEDVNT 

I.  INTERPOLATIONES  COD.  PARISINI  NVPER  EMPT.  N.  MDCXV. 
n.  INTERPOLATIONES  COD.  MONACENSIS  CCXLVI  A  DIOCLE- 
TIANO  AD  ARCADIVM. 

III.  AVCTARIA  QVAEDAM  CHRONICORVM  BEDANORVM  MAIORVM. 

IV.  CONTINVATIO   CHRONICORVM    BEDANORVM   MINORVM   CARO- 
LINGICA  PRIMA. 

V.  GENERATIONVM  REGNORVMQVE  LATERCVLVS  BEDANVS  CVM 
CONTINVATIONE  CAROLINGICA  ALTERA. 


CHRONIC*   111. 


29 


LIBRI   ADHIBITI 


IN  CHRONICIS  MAIORIBVS: 
Pleue  (scilicet  ad  chronica,  inde  a  c.  594  soli  FEO)  excussi  sunt  libri  hi: 


B  =  Mediolanensis  Ambrosianus  D  30  inf.  saec.  IX. 
F  —  Berolinensis  Phillippsiauus  1831  saec.  IX. 
S  =  Sangallensis  251  saec.  IX. 


M  =  Parisinus  nuper  empt.  1615  saec.  IX. 
0  =  Vaticanus  Ottoboniauus  67  saeo.  X. 
Ji  =  Parisinus  13403  saec.  IX. 


Specimen  datur  ex  bis,  ubi  niliil  adnotatuni  est  ad  c.  468 — 476  et  c.  582—593: 


3  : 

4  : 

5  : 

6  : 

7  : 

8  : 

9  : 

10  : 

11  : 

12  = 

13  : 

14  : 

15  : 

16  : 

17  : 

18  : 

19  : 

20  : 
21 


Berolinensis  Phillippsianus  1832  saec.  IX. 
;  Berolinensis  Phillippsianus  1869  saec.  DC. 
:  Berolineusis  Phillippsianus  1895  saec.  IX. 
:  Capensis  3  saoc.  X. 

;  Einsidlensis  178  saec.  IX/X  (inde  a  lustiniauo  I  c.  .'il5). 
;  Florentinus  Laur.  22  ilextr.  12  saec.  Xin. 
;  Florentiuus  Laur.  66,  19  saec.  XH^. 
:  Florentinus  Laur.  67, 11  saec.  XV. 
:  Florentinus  Laur.  Faes.  108  saec.  XV. 
;  Florentinus  Eiccardianus  410  saec.  XV, 
;  Caroloruhensis  CCXXXIX  saec.  X. 
:  Cassellanus  fol.  2  saec.  IX. 
:  Coloniensis  103  saec.  IX. 
:  Leidonsis  Scaligerauus  28  saec.  IX. 
:  Londiniensis  regius  12  D  IV  saec.  Xil  (;ul  c.  582—593). 
:  Londiniensis  regius  12  F  II  saec.  XU  (ut  n.  15). 
:  LoudiJiiensis  regius  13  A  XI  saec.  XII  (ut  n.  15). 
:  Londiniensis  Cottonianus  Vesp.  B  6  saec.  iX  (ad  c.  468 — 

593). 
:  Londiniensis  Harleianus  3091  saec.  X  (ad  c.  468—593). 
:  Londiniensis  add.  19906  saec.  Xr\'  (ad  c.  468—476). 
=  Alediolanensis  Ambrosianus  H  187  inf.  saec.  XII  (a  c.  468 

ad  c.  516,1,  ubi  deficit  in  misnus). 


22  =  Mediolauensis  Ambrosianus  M  12  sup.  saec.  IX  (ad 

c.  468—593  omissis  locis  scriptis  notis  Tironianis). 

23  =  Monzensis  saec.  IXiX  (ad  c.  509-.i24  et  c.  571— 593). 

24  =  Monacensis  246  saec.  IX. 

25  =  O.xoniensis  Bodleianus  F  3.  14  saec.  XH. 

26  =  Oxonionsis  Bodleiauus  Canonicianus  scr.  eccl.  96  saoc.  XV. 

27  =:  Oxoniensis  collegii  Magdalenei  n.  183  saec.  XV. 

28  =  Oxoniensis  collegii  Mertoniani  n.  88  saec.  XII. 

29  =  Parisinus  4860  sacc.  X. 

30  =  Parisinus  7296  saec.  IX. 

31  =  Parisinus  13013  saec.  IX. 

32  =  Vaticanus  3862  saec.  IX. 

33  =  Vaticanus  Palatinus  927  saec.  XII  (ad  c.  468.  469  deficieiiti- 

bus  c.  470—476,  item  per  c.  582—593  ad  eos  locos  qui  in 
margine  indicautur). 

34  =  Vaticanus  reginae  123  saec.  XI. 

35  =  Vatic:uius  regiuae  755  saec.  X. 

36  =  Vaticanus  XJrbinas  102  saec.  XV. 

37  =  Vaticanus  Urbinas  382  saec.  XV. 

38  =  Sangallensis  248  saec.  IX  (a  c.  515  ad  c.  543,  3,  ubi  deficit 

in  una7ii). 

39  =  Sangallensis  250  saec.  IX  (inde  a  c.  515). 

40  =  Taurinensis  saec.  VniilX  (ad  c.  468—524  et  582-593). 


41  =  Vindobonensis  13707  saec.  XV  (ad  c.  582—593). 
Cursivis  expressa  sumpta  suut  ex  auctoribus  in  margine  adscriptis. 


IN  CHRONICIS  MINORIBVS: 


E  =  Einsidlensis  167  saec.  IX  (nou  attuli  nisi  selecta). 
F  =  Berolinensis  Phillippsianus  1831  saec.  IX. 
H  =  Sangallensis  251  saec.  IX. 


M  =  Parisinus  4860  saec.  X. 

P  =  Vaticanus  Palatinus  1448  saec.  X. 


Ad  c.  255 — 263.  277 — 281  adhibiti  sunt  praeterea  libri  hi: 


1  =  Florcntinus  Laurontianus  Ashbimih.  1554  saec.  XI. 
3  =  Coloniensis  103  saoo.  IX. 

3  =  Parisinus  nuper  empt.  n.  1615  saec.  IX. 

4  =  Mediolauensis  Arabrosianus  D  48  inf. 

5  =  Vaticanus  Ottobonianus  6  saec.  X. 

6  =  Vaticanus  Palatiuus  973.  ■ 

Cursivis  e.xpressa  sumpta  suut  ex  chronicis  miuoribus  Isidori. 


7  =  Vaticanus  reginao  123  saec.  XI. 

8  =  Vaticanus  regiuae  755  saec.  X. 

9  =  Vaticanus  reginae  1260. 

10  =  Vaticanus  roginae  1405. 

11  =  Sangallensis  250  saec.  XI. 


Beda  (sic  enim  magis  nomen  epichorium  hominis  ex  Noithumbria  oriundi  scri- 
bendum  est  quam  Baeda)  ^)  vitae  suae  notitiam  scriptorumque  indicem  subiecit  historiae 
ecclesiasticao  Anglonini,  unde  potiora  hic  quoque  exhibere  iuvabit.  liacc,  auctor  ait, 
(h-  historia  rcclrsiastica  Brittaniarum  ct  maximc  gcntis  Anglorum,  prouf  vcl  cx  lifteris 
nnfignortim  vel  ex  tradifione  maiorum  vcl  ex  mea  ipse  cognifione  scire  potui,  domino 
adinvante  digrssi  Bcda  famidus  Chrisfi  rt  xiresbiitcr  monastcrii  heatorum  opostolorum 
Pefri  ct  Paidi ,  quod  cst  ad  Viuraemuda  (Wearmouth  prope  Durham)  ct  Ingyruum 
(Jarrow  com.  Durham),  qui  natiis  in  territorio  eiusdcm  monastcrii  cum  csscm  annorum 
septem,  cura  propinqtiorum  datus  sum  educandus  revercntissimo  ahhafi  Benedicto  ac 
deinde  Ceolfrido,  cuncftimquc  ex  co  fcmpus  vitae  in  ciusdcm  monasterii  hahitationc  j}cragcns 
omnem  mrditandis  scripfuris  opcram  dcdi  atque  infer  obscrvantiam  discipilinae  rcgularis  ef 
cofidianam  cantandi  in  ecclcsia  curam  sempcr  aut  disccre  aut  doccre  auf  scribere  dtdce 
habui.  nono  dccimo  aufem  vifae  mcac  anno  diaconatum'^),  triccsimo  gradum  presbi/tera- 
fus,  ufrumquc  pcr  ministcrium  revcrcntissimi  episcopii  lohannis  iubente  Ceolfrido  abbate 
suscepi.  cx  quo  tempore  accepfi  presbyferafus  usque  ad  annum  aetafis  nieae  L  VIIII  hacc 
.  .  .  hrcvifrr  adnotarc  ....  curavi.  recenset  deinde  opera,  in  his  cum  historiam  ecclesiasfi- 
cam-  nostrae  insidac  ac  gentis  in  lihris  V  tum  de  nattira  rerum  et  de  femporihiis  lihros 
singtdos,  itcm  de  tempwibus  librum  I  maiorem.  iam  cum  historiae  ecclesiasticae  Beda 
finem  imposuerit  a.  73 1 ')  neque  verisimile  sit  inter  opus  ipsum  finitum  et  epilogum 
illum  adscriptum  longius  intervallum  intercessisse ,  Beda  natus  est  a.  673.  minus  con- 
stat  de  anno  obitus.  ex  epistula,  qua  mortem  eius  enarrat  discipuhis  Cuthbertus,  cum 
efficiatur  eum  obiisse  vespera  ante  ascensionis  diem  feria  quarta,  ipsum  diem  epistulae 
eius  codices  enuntiant  diverse.  scilicet  in  antiquissimo  et  omnium  primario  Sangallensi 
n.  254  saec.  IX  ad  verba  usque  ad  diem  ascrnsionis  dominicae  vitam  duccbat  adiectum 
est  id  esf  VII  id.  Maias  (=  Mai.  9).  contra  recentiores.  certe  ti-es  Cantabrigienses 
(Mayor  et  LVmby  Bedae  hist.  occl.  1.  III.  IV  p.  40)  pro  eo  die  substituunt  VII  k.  lun. 
(Mai.  26).  ipsuni  Cuthbertum  neutrum  posuisse  verisimile  est  non  solum  quoniam  libri 
variant,  sed  etiam  propter  eam  causam,  quod  dieni  nullum  adnotare  potuit  nisi  obitus 
ipsius  eumque  vix  ita  perscripsisset,  ut  sic  ut  legitur  ad  diem  ascensionis  referri  debeat, 
cum  Beda  obierit  praecedenti.  quod  si  dies  adiectus  est  interpolando,  utrumque  admitti 
potest,  et  diem  ascensionis  adiectum  esse   adsumpto  menologio  (eo  enim  verba  ducunt 


')  Baeda  appellatur  in  codice  ipsi  feie  aequali  Cautabrigiensi  liistoriae  ecclesiasticae  et  alil)i,  Beda  iu 
plerisque;  sed  codicum  auctoritas  ad  eiusmodi  differentias  non  pervenit.  Henricus  Zimmer  a  me  rogatus  in 
epli.  nostra  {neues  Arcliiv  16  a.  1891  p.  .^99)  ostendit  nominis  apud  Nortlmmbriae  indigenas  non  rari  vetusti- 
nrem  formam  fuissc  Baeda,  rcoeptam  oo  tempore  quo  bistoria  seripta  est  Bida.  declinatur  plerumque  ad 
primam,  sed  ut  Attila,  Totila,  (iattila,  Tzitla  passim  fiectuntur  iu  ani  vel  anis  (cf.  C.  I.  L.  V  p.  120;)),  ita 
rcperitur  etiam  genetivus  Bedani ,  ut  epistulae  Cutbl)ertl  de  obitu  eius  subscriptum  est  in  cod.  Sangallensi: 
finii  de   obitu  Bedani  preshyteri.  ')  Hinc  peudens   Florentius  Wigorniensis   (mon.  Brit.  I  p.  539)  Bedae 

diacouatum  adnotavit  ad  a.  693.  ^)  5,  23  fin. :  hic  est  in  jtraesentiarum  unicersae  status  Brittaniae  .  .  . 

dmninicne  .  .  .  incarnationis  anno  septingentesimo  tricesimo  primo. 

29» 


226  BEDAE 

et  sic  locum  accepit  Florentius  Wigornensis  auctor  saec.  XI ')  et  diem  obitus  verum 
insertum  esse  loco  non  suo.  utrura  praeferendum  sit,  incertum  est,  sed  tamen  dies 
Mai.  26  suspicioni  obnoxius.  scilicet  quae  apud  Bedam  historiae  ecclesiasticae  sub- 
iuncta  sunt  fortasse  ab  ipso  auctore  ad  arclietypum  adscripta  cum  finiant  in  a.  734, 
pronum  fuit  conicere  auctorem  obiisse  anno  proximo  itaque  ascensionem,  cuius  meminit 
Cuthbertus,  esse  anni  735,  quo  incidit  vere  in  diem  Mai.  26.  contra  dies  Mai.  9  ad 
ascensionem  non  pertinet,  cum  inter  a.  720  et  7'.)9  nulhis  inveniatur,  qui  eo  die  ascen- 
sionem  habeat;  itaque  interpolationis  certe  suspicio  in  eum  non  cadit  neque  quicquam 
obstat,  quoniinus  sit  dies  obitus  verus  adiectus  ab  homine  aequali  et  rerum  perito  ad 
narrationem  Outlibertianam.  quod  si  Beda  expiravit  in  vigiUa  ascensionis  die  Mai.  9, 
obierit  necesse  est  a.  742,  qui  solus  per  haec  tempora  ascensionem  habet  Mai.  10  ^). 

Librum  de  temporibus  minorem  Beda  edidit,  ut  ait  et  ahbi  (c.  14)  et  in  fine, 
anno  quinto  Tiberii  Apsimari  indictione  prinia  (quae  incipit  Sept.  l  a.  702),  id  est 
a.  703 ') :  itaque  cum  in  notitia  de  vita  sua  significet  se  hbris  scribendis  operam  dedisse 
inde  a  presbyteratu ,  eum  se  nactum  esse  anno  vitae  tricesimo,  natus  sit  a.  673,  hunc 
hbrum  primum  eum  edidisse  probabile  est.  integrum  nos  non  repetivimus,  sed  partem 
tantummodo  extremam  (c.  16—22),  qua  continentur  chronica  brevissima. 

De  femporibus  librum  uniim  maiorem  (sic  in  indice  operum  historiae  ecclesiasticae 
subiuncto  auctor  eum  recenset)  Beda  pubhcavit,  ut  ait  in  praefatione,  querentibus  fratri- 
bus  quibusdam  de  nimia  brevitate  tractatus  editi  a.  703,  cuius  propfer  rationem  paschae 
potius  videbatur  usus  indigere,  suadebant  mihi  latius  aliqtia  de  temporum  statu,  cursu 
ac  fme  disserere.  quibus  concitus  parens  perspectis  venerabiUum  pafrum  scripfis  pro- 
Uxiorem  de  temporibus  librum  edidi.  fecit  id  a.  725,  scilicet  Theodosio  III  adscribens 
annum  unum,  nimirum  716,  Leoni  Isauro,  qui  eo  exeunte  ilh  successit,  annos  novem 
717 — 725.  convenit  quod  c.  52  in  i)raesenfi  ocfava  indicfione  numerat  annum  domini 
DCCXXV  (cf.  c.  54.  58).  integrum  ne  hunc  quidem  librum  admisimus,  sed  sola  recepi- 
mus  chronica  maiora  cum  us  quae  pius  auctor  addit  de  aetatibus  futuris  (c.  66 — 71 
sive  apud  nos  c.  1 — 615). 

Chronica  Bedae  minora  re  ipsa  non  tam  ipsius  sunt  quam  chronica  minora  Isi- 
doriana  a  Beda  hic  illic  aucta  et  mutata,  unde  nos  in  editione  cursivis  expressimus 
quidquid  retinuit  ex  Isidorianis  illis.  in  maioribus  quos  auctores  adhibuerit,  iam  enume- 
rabimus.  sane  ut  mittamus  rehqua  eius  opera,  in  ipso  libro  de  temporibus  mainre  multo 
plures  adsumpsit,  Phnii  historiam  naturalem,  8ohni  collectanea,  Macrobii  saturuaha,  deni- 
que  patrum  volumina  complura.     sed  nobis  in  hoc  chronicorum  recensu  cum  parte  libri 

')  Mon.  Brit.  hist.  1,  .'>42:  a.  DCCXXXIV  .  .  .  Beda  sanctissimus  secundum  Anglicas  chronicas  (in- 
tellegit  Saxoiiica  scripta  saec.  IX  nion.  liist.  Brit.  I  p.  328)  anno  praesenti,  secundum  vero  sunm  dlscipulum 
Cuthhertuni,  qui  eius  ohitum  descripslt  .  .  .,  anno  sequenti  ante  ascensionem  domlnicam  IV  feria,  id  est  VIII 
kal.  Tun.  (Mai.  2.5)  circa  lioram  X  .  .  .  spirilum  efflamt.  e  contrario  auctor  saec.  IX  qui  scripsit  gesta  aljbatuni 
Kontanellensiuni  (SS.  2,281)  adnotans  ad  a.  731:  venerahilis  preshyter  Beda  liisturlam  eccleslasticaiii,  quain  de 
yente  sua,  id  est  Anglorum,  comjiosuerat,  usque  In  hunc  annuiii  mlrahUi  opere  perdnxit  et  nun  multo  post  nd 
caelestia  regna  perrexit  VII  hal.  lunil  Cutlilierti  usus  exemplari  supra  laudatis  siniili  iutellexit  obitns  dieui 
parum  caute.  *)  Aunales  extra  Britanniam  scripti  cum  Bedae  obitum  passim  raemorent,   disceduut   quo- 

dammodo  in  duas  familias,  quarum  altera  ad  a.  731  (raro  ad  a.  730)  adscribit:  Beda  preshyler  Anglorum  ohiit, 
\d  ijuchI  legitiu-  in  antiquissimis  MosoIIauis  (SS.  10,49!'))  siuiiliterque  in  .aliis  compluribus,  altera ,  quam  viri 
docti  bodie  couseutiunt  redire  ad  anuales  deperditos  Hersreldenses  s.aeculi  noui ,  e.andem  lere  adnot.ationem 
babet  plerumque  ad  a.  735  (SS.  2,237.  3,34.  116*.  l;!0.  13,719.  20,782),  rarius  ad  viciuos  7,34  (SS.  13,88) 
vel  7.3B  (SS.  .3,  34.  V)3.  5,  1)  vel  737  (SS.  3,  117).  prior  indicatio  sine  dubio  inde  eflecta  est,  quod  eo  anno 
liuit  liistoria  ecclesiastica  novitque  fortasse  is  qni  primus  eam  in  annales  rettulit  Bedae  aequalis  ei  operi 
auctorem  non  diu  supervixisse.  alteram  probabiliter  Ilerm.  Lorenz  {Jahrhlicher  von  Hersfeld  Lipsiae  188r) 
p.  84)  eo  revocavit,  quo  nos  revocavimus  interpolatorum  librornni  Cutbbertianorum  diem  obitus  itemque  annum 
obitus  in  cbronica  Saxonica  rolatum,  scilicet  ad  adnotationes  bistoriae  eoclosiasticae  adiectas  fniientes  iu  a.  734. 
itaque  neutra  testium  familia    ad    armum    obitus  determinanduni    qnicquam    confert.  ^)  Numerus  p.  Cbr. 

709,  qui  ponitiir  c.  173,  niinus  fidus  est   venitque  opinor  a  librario  auctoris  aequali. 


CHRONICA. 


227 


sola   res   est,   quamquam    non  actam    rem   aget,    qui   eruditus  Britannus   quid  habuerit 
saeculo  octavo  incipiente  latius  exploraverit. 

1.  Inter  auctores,  quos  in  chronicis  his  Beda  compilavit,  Eusebiana  Hieronymiana 
prinunn  locum  obtincnt.  eorum  codicem  usurpavit  similem  Frclieriani  et  Amandiani 
et  Middlehiliensis  (i^.4ilf  Schoenii),  cum  adsit  c.  393  adnotatio  de  iobeleo  LXXXY I 
in  iis  libris  solis  reperta.  ceterum  ad  crisin  Hieronymianorum  cnm  suppetant  subsidia 
vctustiora  et  uberiora,  Bedana  recte  praetermittentur. 

2.  Prosperi  chronica  Beda  adhibuit  integra  (c.  346  =  Prosp.  c.  7.57;  c.  410  == 
Prosp.  c.  974:  c.  441  =  Prosp.  c.  1129),  sed  quae  inde  excerpsit,  non  perveniunt 
ultra  a.  431  (Beda  c.  4S2  =  Prosper  c.  1307)  vel  adsuiupta  eius  historia  ecclesi- 
astica,  ubi  1.  I  c.  10  respicit  ad  Prosperi  c.  1336,  non  ultra  a.  439.  itaque  fieri 
potest,  ut  Prosperi  recensio  a  Beda  compihita  finierit  in  a.  445,  quamquam  cum  pauca 
omnino  ex  Prospero  Beda  sumpserit,  nihil  obstat,  quominus  exemplar  adhibuorit  per- 
ductum  ad  a.  455. 

3.  Marcellini  chronica  Beda  adhibuit,  ut  vol.  2  p.  55  vidimus,  a  principio  ad 
finom,  id  est  ab  a.  379  ad  a.  534. 

4.  Isidori  chronica  minora  postquam  in  librum  de  temporibus  conscriptum  a.  703 
Beda  integra  ferc  transtubt,  in  maiore  opere  a.  725  edito  Isidoriana  maiora  adhibuit 
ad  finem  usque,  cum  excerpta  perveniant  ad  lustinum  minorem  (Beda  c.  522  =•  Isi- 
dorus  c.  402) :  auctarium  a.  624  (vol.  2  p.  489)  Beda  non  videtur  habuisse. 

5.  Marius  Aventicensis  adhibitus  est  c.  512.  527;  erravi  vol.  1  p.  752  haec  refe- 
rens  ad  cyclos  Dionysianos. 

6.  Cyclorum  Dionysianorum  exemplar  liabuisse  se  subinde  annos  Diocletiani 
memorans,  affine  igitur  iis,  de  quibus  vol.  1  p.  751  egimus,  Beda  innuit  in  chroni- 
cis  c.  518:  Bionysius,  inquiens,  paschales  scrihif.  circulos  incipiens  ab  anno  dominicae 
incamationis  DXXXII,  qui  est  annus  Dioclctiani  CCXLVIIII,  confirmatque  de  temp. 
rat.  c.  47.  ad  eiusmodi  laterculum  cum  hic  illic  reperiantur  adscriptae'  adnotationes 
liistoricae,  ut  annum  ingressus  Theoderici  in  Italiam  adnotat  liber  Coloniensis  103 
(vol.  1  p.  751),  ex  eiusmodi  opinor  excmphxri  Beda  c.  469  traxit.  diem  quo  Roma  capta 
est  ab  Alarico  positum  in  excerptis  Sangallensibus  (vol.  1  p.  300)  chronicorum  Italicorum, 
a  quibus  videntur  pendere  Theoplianes  ad  a.  5093  et  Prosperi  epitome  Vaticana  (vol.  I 
p.  491).  ipsis  cln'onicis  Italicis  Beda  nequaquam  usus  est,  cum  ea  nactus  non  in  unico 
hoc  loco-  se  continuisset.  —  Fastos  consulares  quamquam  Beda  habuit  certe  Victoria- 
nos  et  Prosperianos,  iis  in  chronicis  ita  tantum  usus  est,  ut  c.  483  Gildae  vei"ba  de 
Agitio  ter  consule  ad  consulatum  tertium  Aetii  annumque  XXIII  Theodosii  II  referret. 
explicatius  in  historia  ecclesiastica  1,  15,  ubi  eundem  illum  Gildae  locum  adhibuit,  Aetius 
dicitur  et  tertio  ciim  Symmacho  consul,  id  quod  venit  ex  fastis,  et  praeterea  vir  in- 
lustris  rjui  ct  patricius  adhibito  opinor  Marcellino  ad  a.  454. 

7.  Ex  libro  pontificali  multa  sumpsit  Bcda  ab  exordio  fere  (c.  310  =  pontif.  7) 
ad  tempus,  ([uo  volumen  absolvit,  id  quod  non  hituit  Duchesnium  (vol.  1  p.  CCXXII); 
nam  scribens  pontifico  Grcgorio  II  etiam  (juae  dc  eo  in  libro  [)ontificali  narrantur 
Beda  expilavit,  evenitque  adeo  ut  in  ipso  extremo  loco  indo  exccrpto  c.  589,  4 
crrore  legens  discendercnt  pro  distcnderent  auctoritatem  scriptam  certo  testimonio  pro- 
dat.  unde  intellegitur  vitas  cas  ita  continuatas  esse ,  ut  ne  obitus  quidem  singulorum 
pontificum  expectaretur,  sed  vivis  ctiamtum  ipsis  memorabilia  publicarentur.  plena  recen- 
sione  eaque  ipsa,  quam  nos  habemus,  Bedam  usum  csse  complures  loci  probant  habentes 
quae  absunt  ab  epitomatis  (c.  339  =  pont.  15;  c.  475  =  pont.  44;  c.  485  =  pont.  46: 
c.  507  =  pont.  53).  recensionem  adhibuit  non  ductam  a  Lucensi  libro  finiente  in  Con- 
stantino  (f  715)  itaque  Bedae  fere  aequali,  sed  alteram  teste  loco  quem  subscripsi ; 


228 


BEDAE 


pontif.  39,  1 
secimdum  plerosque : 
fecit  basilicas  duas  una 
iuxta  tiieatrum  sancto  Lau- 
rentio  et  alia  et  in  cata- 
cumbas,  ubi  iacuerunt  cor- 
pora  sanctovum  apostolorum 
Petri  et  Pauli. 


Brda  <:  442: 
fecit  basilicam  iuxta  tlie- 
atrum   sancto   Laurentio   et 
aliam    in    catacumbas,    ubi 
iacuerunt    corpora    sancta 
apostolorum  Petri  et  Pauli. 


pontif.  39,  1 
secundum  Lucenseni : 
feeit  basilicas  duas:  una 
beato  Laurontio  iuxta  the- 
atr'um  et  alia  via  Ardiatina, 
ubi  requiescit  et  in  cata- 
cumbas,  ubi  iacuerunt  cor- 
pora  sanctorum  apostolorum 
Petri  et  Pauli. 

Ceterum  cum  Beda  vir  doctissimus  quae  ox  vitis  pontificum  oxcerpsit  scriptis  incompte 
et  barbare  plerumque  non  ad  verbum  reddiderit,  ut  Orosiana  aliaque,  sed  ea  retractarit, 
crisis  vitarum  illarum  Bedanis  excerptis  raro  adiuvatur.  Honorii  nomen  propter  locum 
Bedae  e.  559, 8  fortasse  pontif.  81  restituendum  est:  sed  potest  Beda  id  adsumpsisse 
item  ex  vita  ea  quae  sequitur.  hoc  notabile,  quod  regis  Langobardorum  Ariperti 
nomen  inventum  ita  in  libro  pontificali  Beda  bis  c.  575.  585  aliter  formavit  Hereherectus, 
scilicet  formam  Langobardam   mutans   in   Anglosaxonicam. 

8.  Eutropii  breviarium. 

9.  Orosii  historiae. 

10.  Gildae  de  excidio  Britanniae  hbellus  (supra  p.  21). 

11.  Historiam  Britannicam  forma  scilicot  antiquiore  itom  a  Beda  usurpatam  esse 
supra  p.  115.    132  vidimus. 

12.  Hieronymi  et  Gennadii  libri  de  viris  illustribus. 

13.  Accedunt  ad  chronica  historiasque  vitarumque  corpora  data  opera  expilata 
alia  multa  opora  argumenti  ecclesiastici ,  qualia  eo  tempore  in  nionasteriis  recte 
instructis  servabantur,  obiter  citata,  scilicet  praeter  scripturas  sacras  losephi  opera 
omnia  Latine  reddita,  antiquitates  (c.  79  cet.),  bellum  ludaicum  (c.  264),  libri  contra 
Apionem  (c.  47);  Eusebii  historia  ecclesiastica  a  Rufino  versa:  Hieronymi  praeter 
scripta  supra  citata  quaestiones  in  Genesim  (c.  17),  commentarius  in  Danielem  (c.  15(1  cet.), 
libri  adversus  lovinianum  (c.  303);  Augustini  libri  de  civitate  dei  (c.  15  cet.)  et  ut 
videtur  contra  Faustum  (c.  20);  Arnobii  iunioris  expositio  psalmorum  (c.  26);  Gregorii 
magni  dialogi  (c.  510cet.)  et  moralia  (c.  526).  accedunt  minora  Paulini  vita  Ambrosii 
(e.  458),  Possidii  vita  Augustini  (c.  480),  vita  Germani  Autissiodorensis  (c.  491),  vita 
Anastasii  Persae  ab  ipso  Beda  recensita  (c.  537.  539  cum  adn.),  relatio  Luciani  de 
Stephani  protomartyris  reliquiis  inventis  (c.  470).  ita  admodum  pauca  restant  apud  Bedam 
carentia  auctoritatc  quae  adhuc  extet,  qualis  est  indicatio  c.  307  lohannem  apostolum 
mortuum  esse  annos  natum  XCVIII.  item  quae  habet  c.  368 :  Origcncs  advcrsus  qnen- 
dam  Gclsum  Epicurum  philosoplnim,  qui  contra  nos  libros  conscripscrat,  octo  volumini- 
hus  respondit:  qui,  ut  hrevifcr  dicam,  tantum  scribendi  sedulus  fuit,  nt  Hieronimus 
quodam  loco  V  milia  lihrorum  eius  se  legisse  meminerit,  iis  quae  legimus  ui  Hieronymi 
epistula  ad  Pammachium  (84  Vall.):  mille  et  eo  amplius  tractatus  (scilicet  liomilias) 
in  ecclesia  locntus  cst:  cdidif  innnmerahiJes  praetcrea  commenfarios,  quos  ipsc  app<ilJat 
x6f.iovg:,  similia  quidom  sunt,  sed  non  ipsa,  videnturque  proficisci  ex  epistula  ad  Pau- 
lam  ea,  quam  Hieronymus  ipse  citat  vir.  ill.  64  et  citat  iteni  Eufinus  apol.  2,  20. 
eiusdem  epistulao  latoa^iaimuiiov  est,  ni  fallor,  codicibus  quibusdam  honiiliarum  Ori- 
genianarum  in  genesim  praepositus  index  operum  tam  Varronis  quam  Origenis,  ita  com- 
paratus,  ut  quae  hoc  loco  Beda  habet  commode  cum  eo  coniungantur. 

14.  Auctores  qui  de  paschate  scripserunt  Beda  adhibuit  complures,  nequo  tamen 
de  iis  nobis  disputandum  ost,  cum  in  chronicis  haoc  disputatio  contineatur,  ad  paschales 
autcm  quaestiones  ex  Beduo  scriptis  aliii  muit:i  porfiiioant.    linl)uit  Anatolium  suliditicium, 


CHRONICA.  229 

Cyrilli  quae  dicuntur  osse,  Paschasini  et  Proterii  epistulas,  Victorii  Aquitani  cyclos  cum 
prologo  (unde  sumere  potuit  adnotatiouem  de  paschali  Theophili  c.  456),  denique  per 
solum  Bedam  notum  librum  Victoris  Capuani  contra  Victorium  Aquitanum,  de  quo 
vol.  1   p.  t)69  dixi  hunc  edens. 

15.  Acta  quoque  ecclesiastica  auctori  patuerunt.  conciliorum  saepius  adhibita 
sunt  Caichedonensis  a.  451  (c.  415),  Romani  a.  595  (c.  530),  Laterani  a.  649  (c.  543), 
oecumenicorum  omnium  (c.  56 1 ).  denique  teste  praefatione  ecclesiasticae  historiae 
epistulas  pontificum  Romanorum  ad  I5ritanniam  pertinentes  adservatas  in  scrinio  urbano 
Nothelmus  Britannus  Romae  morans  in  Bedae  usuni  exscripsit,  quibus  etiam  in 
chronicis  usus  est  c.  532.  54  1 ;  sed  cum  ipsas  inseruerit  historiae  suae,  his  excerptis  non 
opus  est. 

16.  Extremae  aetatis  res  missis  gestis  pontificum,  quae  ad  ipsum  operis  ter- 
minum  ei  vidimus  praesto  fuisse,  apud  Bedam  memorantur  aliae  Constantinnpolitanae, 
aliae  Britannicae.  illae  paucae  et  exiles  omnes  incipiunt,  ubi  mittimus  uuda  principum 
vocabula  cum  annis  regni,  ab  a.  705  (c.  576),  ubi  quae  narrat  Beda  de  lustiniani  II 
in  imperium  restitutione ,  tamquam  epitome  sunt  Graecorum  Theophanis  ad  a.  6198  et 
pauca  quoque  Constantinopolitana  quae  sequuntur  pariter  speciem  prae  se  ferunt 
broviarii  actorum  Constantinopolitauorum  ex  Oriente  in  Britanniam  adlati.  nec  defuisse 
sua  aetate  clericos  in  Britannia  Graecam  linguam  callentes  ipse  Beda  (h.  eccl.  4,  2. 
5,  8.  20,  23)  testis  est.  —  Ex  Britannicis  quae  ad  tempora  antiquiora  spectant  omnia 
sumpta  sunt  ex  auctoribus  supra  recensitis.  adventum  Saxonum  in  Britanniam  cum 
tam  in  chronicis  c.  489  quani  iii  historia  ecclesiastica  1,  15  (cf.  c.  16.  23)  collocet  sub 
Marciano  (450—457)  et  Valentiniano  (1455),  annum  nou  determiuans  (nam  quod  hist. 
J,  23  adventum  eum  ait  evenisse  anno  circiter  CL  ante  Mauricii  XIV  sive  a.  597,  inde 
non  recte  colligitur  annum  ab  eo  intellegi  447),  quaeritur  sane,  quomodo  id  ex  Gilda, 
quem  in  ipsa  re  narranda  presse  sequitur,  colligere  potuerit.  sed  crediderim  Bedam 
inde  epocham  determinasse,  quod  Aetii  ter  consuhs  adversus  Saxones  in^  auxilium  vo- 
cati  apud  Gildam  mentionem  reperit,  eum  auteni  in  libris  vidit  tertium  consulatum 
gessisse  a.  446,  obiisse  a.  454.  chronica  Gallica  quominus  hoc  loco  adhibuerit,  obstat 
non  solum  quod  alia  inde  excerpta  nulla  apud  eum  reperiimtur,  sed  multo  magis,  quod 
illa  re  diftevunt,  narrantia  (vol.  1  p.  660)  Britanniam  in  dicionem  Saxonum  redactam 
esse  anno  Theodosii  II  decimo  nono.  Britannica  recentiora,  scilicet  quae  narrantur 
inde  a  conversione  Edilberecti  imperante  Mauricio  (c.  531),  omnia  fere  redeunt  in 
auctoris  nostri  historia  ecclesiastica  gentis  Anglorum,  narrata  plenius  et  ita,  ut  Beda 
quamquam  chronica  sua  adhibuit,  plerumque  non  ea  exscripserit,  sed  auctores  antea 
adhibitos  resumpscrit.  itaque  sufficere  visum  est  in  hac  chronicorum  recensione  remit- 
tere  ad  eas  historiae  ecclesiasticae  partes,  quae  nostris  respondent. 

Omnes  fere  qui  medio  aevo  historiae  universali  scribendae  operam  dederunt,  aut 
adhibuerunt  Bedae  chronica  maiora  aut  adeo  pro  fundamento  operis  iis  usi  sunt,  ut 
Paulus  diaconus  historiam  Eutropii  Romanam  augens  et  continuans  c.  a.  770  (loh. 
Droysen  iu  praefatione  p.  XLV)  condensque  deinde  historiam  Langobardorum  (crrore 
enim  N.  Arcli.  5,  79  de  Beda  a  Paulo  adhibita  dubitavi);  Ado  Vicnnensis  mortuus  a.  874 
(MG.  2,  315  seq.):  Regino  Prumicnsis  mortuus  a.  9J5  (MG.  I,  537  seq.);  Herimannus 
Augiensis  mortuus  a.  1054  (MG.  5,  67  seq.) ;  Marianus  Scottus  defunctus  c.  a.  1082  (MG. 
5,  481  seq.),  alii  permulti.  haec  excerpta  cum  ad  textum  Bedanorum  satis  per  eorum 
libros  scriptos  stabilitum  nihil  conferant,  rciiquis  spretis  in  margine  inferiore  sola  ex- 
cerpta  Paulina  numero  pauca  mcmoravinuis.  ecclesiasticam  historiam  Bedae  ah  eodem 
usurpatam  esse  idem  Droysenus  statuit  non  rccte,  nam  vitam  Germani  Autissiodorensis 
1'aulus  adhibuit  sine  dubio  ipsam.   non  per  Bedae  excerpta. 


o 


230  BEDAE 

In  chronologia  operis  maioris  (nam  libellus  minor,  qualem  auctor  formavit,  epochas 
solas  sine  regnorum  spatiis  videtur  habuisse,  cf.  p.  241)  Beda  per  duas  primas  mundi 
aetates  numeris  chronicorum  Eusebianorum  ab  Hieronymo  retentis  substituit  eos,  quos  idem 
Hieronymus  posuerat  biblia  sacra  ad  Hebraicum  textum  vertens  eosque  c.  273  ad  ipsum 
Eusebium  Beda  rcfcrt:  ita  ab  Adamo  ad  Noe  coraputantur  anni  non  2242,  sed  1656, 
a  Noe  ad  Abramum  natum  anni  non  1072  vel  reiecto  Cainane  altero  942,  sed  292. 
ab  Abramo  Beda  sequitur  in  universum  Hieronymum,  cuius  anni  ab  Abramo  numerati 
Bedanis  aequiparabuntur  adiectis  ad  singulos  1948.  sed  tamen  hic  illic  ducem  deserit 
modo  consulto,  modo  errore.  consulto  pcr  iudicum  et  regum  tempora  losuae  tribuit 
a.  26  cum  loseplio  suo  pro  27  Eusebii,  Achialonis  annis  X  ab  Eusebio  in  adnotatio- 
nem  reiectis  suum  locum  dedit,  denique  Samueli  et  Sauli  pro  40  annis  Eusebii  ad- 
scribit  a.  12  -}-  20  item  cum  loseplio.  mero  ut  videtur  errore  ThoUie  non  22  annos 
adscribit,  sed  23,  ita  addens  annos  vmdccini,  demens  novem.  sic  annus  primus  Davidis, 
secundum  Hieronymum  Abrahae  941,  apud  Bedam  est  2891—1948  =  943.  per  quartam 
aetatem  Beda  numeros  Eusebianos  quater  corrigit  Hebraicum  textum  secutus,  scilicet 
Athaliae  tribuens  annos  6  pro  7,  Amoni  2  pro  12,  losiae  a.  31  pro  32,  sublato  denique 
anno  loachaz  (Abr.  1404)  itaque  demptis  annis  13  vel  deductis  duobus  antea  additis  11 
ultimus  annus  Sedcchiae  socundum  Ilicronymum  1426  apud  Bedam  est  3363—1948  == 
1415.  quintae  aetatis  exordium  ut  apud  Bedam  inani  doctrina  admodum  perturbatum 
est,  ita  Hieronymo  collato  numeri  facile  in  ordinem  rediguntur;  spatia  sunt  Ilieronymiana 
(nam  quod  fratribus  magis  Beda  contra  Hieronymum  annum  adsignavit,  compensatur 
eo,  quod  sub  Dario  Hieronymus  secundum  annum  bis  ponens  annum  illum  magorum 
et  ipsc  quodammodo  admittit).  remanontibus  igitur  numcris  Bodac  undecim  infra  Iliero- 
nymianos  annus  Augusti  XLI  huius  actatis  oxtrcmus  secundum  Hieronymum  Abrahae 
2014  apud  Bedam  fit  3951— 194S  =-  2003.  quintam  aetatem  annorum  esso  589 
Beda  ait  in  praefatione  errore  calculi,  cum  anni  mundi  3364  —  3951  numero  sint  588. 
denique  per  sextam  aetatem  quatenus  perveuit  Hieronymus  spatia  item  eadem  sunt 
apud  Bedam:  nam  quod  in  Severo  17  annos  tantum  computat ,  facit  id  simihter 
Hicronymus  licet  18  eidem  adscribens.  propterea  Valentis  annus  cxtremus  secundum 
Hieronymum  Abrahae  2395  apud  Bedam  fit  4332—1948  =  2384.  ita  Bedae  numeri 
praeter  libros  etiam  calcuHs  deductis  ct  collato  Hicronymo  confirmantur.  utilitatem 
autem  propriam  nullam  habent,  immo  paucis  cxceptis  aut  mutatis  ab  auctore  aut  ab 
ipso  corruptis  latcnt  sub  iis  meri  Ilieronymiani.  quapropter  computationes  quas  hic  ilHc 
aut  ex  auctoribus  Beda  adsumpsit  aut  de  suo  instituit  persequi  inutile  visum  est  ct 
sufficere  explicationem  systematis  chronologici.  —  Post  Hieronymum  quac  scquuntur 
spatia  regnorum  in  summa  re  a  veris  non  multum  discedunt.  scilicct  ab  anno  Gratiani 
primo  p.  Chr.  379  ad  Leonis  Isauri  nonum  p.  Chr.  725  (nam  currente  a.  717  is  reg- 
narc  coepit  ncquo  Theodosio  III  adsignari  potcst  nisi  unus  annus  716)  cum  nume- 
rentur  coniprcliouso  ct  primo  et  postremo  anni  347,  Bedae  autem  ilic  sit  mundi  4333, 
hic  mundi  4680,  annos  numcrat  348.  erravit  scilicct  in  annis  lustini  II  et  Tiberii  unum 
annum  supra  iustos  iis  tribuens:  qui  crror  impcdit  quominus  annos  chronicorum  Beda- 
norum  ad  regnorum  spatia  dinumcratos  ccrtis  calculis  ad  annos  nostros  rcdigamus. 
annos  ab  incarnatione  domini,  quibus  Beda  et  in  chronicis  aliquoties  et  in  historia 
ccclcsiastica  passim  utitur .  computatos  esse  ad  latcrculum  Dionysianum  ex  ipso  opere 
de  temporum  ratione  efficitur,  itaque  in  his  ad  solos  numcros  Dionysianos  respiciendum 
est  neque  attendendum  ad  numeros  imperatorios  adiectos.  eos  annos  nostrae  nume- 
rationi  satis  respondere  inde  efficitur,  quod  eclipses  solis  duae  recensitae  hist.  eccl.  5,  24 
a.  538  Febr.  16  et  a.  540  lun.  20  recte  se  habent,  item  hist.  eccl.  2,  14  pascha  Apr.  12 
convenit  a.  p.  Chr.  627. 


CHRONICA.  23 1 

CODKJES  CHKONICORVM  MAIOKVM. 

Chronica  Bcdao  inaiora  ut  comprohenduntur  codieibus  librum  Bedac  de  tempori- 
bus  maiorem  exhibentibus,  ita  saepe  seorsum  descripta  sunt  ita  fere,  ut  in  hac  editionc 
repraesentantur.  separata  magis  quam  immutata.  utriusque  generis  libros  cxaminavi 
hos.  eorum  integros  contuli  tres,  scihcet  Berolinensem  n.  1831  =  F,  Vaticanum  Otto- 
bonianum  n.  67  =  0,  Sangallonsem  n.  251  =  H;  ad  chronica  (id  est  ad  c.  593  editio- 
nis  meae)  duos,  Ambrosianum  D  30  inf.  =  S  et  Parisinura  13403  =  B;  aliorum  quadra- 
ginta  unius  specimen  attuli,  sicut  monstrat  laterculus  p.  232:  reliquos  sprevi. 

Bambergensis  E.  ITI.  IS  (non  B.  III.  IS.  ut  est  apud  Jaeckium  p.  28  n.  177)  saec. 
XI,  de  quo  supra  vol.  I  p.  (520  diximus  ad  chronica  Gallica,  in  fine  f.  120  seq.,  habet 
chronica  Bedae  maiora  auctu  subinde  adnotationibus  ad  episcopos  Leodicenses  spcc- 
tantibus  et  ubi  illa  finiunt  continuata.  propria  huic  libro  postquam  Waitzius  edidit  sub 
titulo  annalium  Lobiensium  MG.  SS.  13,  224  seq.,  pars  Bedana  praetermitti  potuit. 
adnotationem  de  Treverorum  incendio  sub  Honorio  apud  Waitzium  omissam  dedi  vol.  I 
p.  023  not. 

Berolinensis  Phillippsianorum  n.  128=  1831  (Claromont.  n.  032,  Meerm.  n.  717)  F 
saec.  IX  incipientis,  scriptus  Veronae  indeque  translatus  in  monasterium  S.  Vincentii 
Mettense  (de  originc  conferendus  est  catalogus  codicura  Berolinensiura  Phillippsianorum 
editus  a.  1892  p.  280),  cuius  de  adnotationibus  ad  cyclos  Dionysianos  dixi  vol.  1  p.  751, 
habet  Bedae  librum  de  temporibus  maiorem  f.  16 — 89  inscriptum:  liber  sancti  Bedac 
pbrl  d<;  fcniporihts.  inseruit  librarius  in  ipso  textu  Bedanis  chronica  Isidoriana  maiora 
distincta  tam  littora  N  adposita  quam  litteris  minoribus.  adscripta  est  f.  89'  manu  non 
nudtum  postcriore  continuatio  Constantinopolitana  finiens  in  a.  820,  quani  ediraus  inter 
additamonta  p.  3 1 1 .  scquitur  in  oodcm  volumine  f  100-100  Beda  minor  sub  titulo 
inrip.  lib.  Bcdac  dc  tciiqm-ibiis.  archetypum  aliquod  litteris  quadratis  scriptura  fuissc 
significat  error  c.  76,  1  aegcalfo  pro  acgealco.     contuli  totum. 

Berolinensis  Phillippsianorum  n.  130  =  1832  (Claromont.  n.  633,  Meerm.  n.  718)srec.  i. 
saec.  IX,  habet  Bedae  dc  tcmporibus  librum  utrumque,  rainorera  f.  9' — 14'  tamquam 
secundura  oius  qui  praecedit  de  natura  rerum,  quamquam  hic  non  dicitur  prior,  maioris 
parteni  priorera  f.  16  —  51',  parteni  posteriorem,  scilicet  ea  quae  nos  ediraus  f.  56 — 78 
manibus  diversis.  adiectum  est  f.  78  raanu  non  raultum  posteriore  idera  additaraentum 
quod  sequitur  in  cod.  1831  cx  eo  videlicct  deseriptum.  intcr  versus  ct  ad  marginem 
chronicorura  adscripta  sunt  excei-pta  ex  chronicis  Isidorianis. 

Berolinensis   Phillippsianorum  n.  131  =  1869    (Claromont.  n.  034,    Meerra.  n.  768)  Spec.  2. 
saec.  IX.  f.  15-139  habct  lihrHiii   Bedc  preshiteri,  scihcet  de  tcmporibus  maiorem. 

Berolinensis  Phillippsianorum    n.  132=  1895  (Claromont.  11.  04  1 .    Meerm.  n.  820)Spec.3. 
saec.  X,    olim  S.  Vincentii  Mettensis,   habet  solam   libri    maioris  dc  temporibus  parteni 
posteriorera  eara  quara  edimus.     inscriptio  et  subscriptio  nulla. 

Berolinensis  Phillippsiauorum  n.  137  =  1896,  de  quo  vol.  1  p.  3  seq.  dixi,  pro- 
fectus  ut  videtur  ex  eadem  officina  atque  n.  128  =  1831  ot  fortasse  cura  hoc  ex  Italia 
in  Galliara  translatus  fcf.  catalogus  cit.  p.  300),  chronicis  rainoribus  Isidorianis  sul)iunctam 
habet  chronicorum  maioruni  Bedanorum  partis  extremae  cpitomam  et  huic  adhaerentem 
continuationem  Constantinopolitanam  finientem  in  a.  820  (v.  p.  341). 

Bononiensis  bibl.  civieae  b.  \\.  10  saec.  XIV  inter  excerpta  ex  Bedac  opcribus 
varia  librum  quDque  de  tcinporura  rationc  exhibet  cura  epitoraatum  tuni  auctum,  exempli 
gratia  in  vita  Phocac  inserta  sunt  post  c.  533:  hic  prinms  cx  Grecorum  <jcmre  impcra- 
tor  fuit;  post  Bedae  narrationem  dc  raorte  Gregorii  papae  c.  534:  a.  I)CV  dominice 
incurnutiunis.  sedit  unnos  XI7  m.  VI  d.  X.  cessavit  m.  V  d.  XVI.  hic  <uliu>u:it  in 
eanone  diesque  nostros  in  ttui  pace  di^mie  et  cetera.     petita  haec  sunt  ex  libro  pontifi- 

CHRONICA    111.  "" 


232  BEPAE  CHRONICA  MAIORA. 

cali    ut    subiuncta    quoquc    de    pupis    Sabiniuno    et    Bonifatio.       sequuntiir    Bedana   de 
rantlioo  ecclesia  c.  5156  et  de  bello  Persico  c.  537. 

Bononiensis  universitatis  M.  XV.  50  (n.  2537),  antea  S.  Salvatoris,  saec.  XV 
chronica  Bedae  maiora  habet  sine  inscriptione  et  subscriptione :  incipiunt  de  sex  mundi 
hHiit.v,  tiniunt  reciDitlirU/.  Leoni,  in  quo  finit  Bcda,  adscriptum  cst  regni  spatium  ut  in 
nostro  F  manu  seuunda.  interpolata  sunt  pariter  atque  in  oo  clironica  Isidoriana  distincta 
a  Bedanis  colore  rubro. 

Bruxellensis  u.  171)1—1791  saec.  X ,  de  quo  vol.  l  p.  617  dixi  edens  inde  narra- 
tionem  dc  imperatoribus  domus  Valentiniauae,  inter  varia  ibi  enumerata  excerpta  liabet 
ex  chronicis  Bedae  maioribus  incipientia  c.  463 ;  Arcudius  films  TJieodosii  cum  fratre 
Honorio,  finientia  c.  520:  Victor  quoque  Ctipuanus  episcopus  librnm  ilc  imsclitt,  scribens 
Victoris  arijuit  rrrorcs,  eo  solo  nomine  notabilia,  quod  ca  origine  non  agnita  Ruinartus 
in  historia  persecutionis  Vandalicae  a.  1094  edidit  una  cum  vita  Eugenii  Gennadiana 
quae  praccedit  sub  titulo  chronicon  hrcve  ex  duobus  manuscriptis  repetivitquc  Roncallius 
in  chronicis  vol.  2  p.  257 — 264.  Bedana  esse  exposuit  Lud.  Schmidt  neues  Archiv  9 
(1884)  p.  198  seq. 

Bruxellensis  n.  6439  —  6451  saec.  X  (cf.  vol.  1  p.  566  n.  32  ct  vol.  2  p.  17),  sub  n. 
6449  extremam  partem  clironicorum  Bedae  maiorum  cxhibet,  praescribens:  itein  incipit 
chrunica  ab  annu  infanittfionis  tlominititv:  incipiuut  c.  557;  Iiis/iuiimns  minur  filius  Con- 
stantinl,  perveniunt  ad  tincin  Bedanorum ,  ubi  subscriptum :  hucusque  Beda  preshiter 
chronicam  suam  ptyrtluxit.     interpolata  sunt  haoc : 

c.  564  post  capta   est   et   destructa;  post  lohannem  Conon  episcopatvmi  Romauae 
aeclesiae  et  post  Cononem  Sergius.    lustiftianus  Romanum  pontificem  Sergium  cet. 
c.  ii^^  post  (Vilbrordum)    episcopum:    peregrinus    enim    crat   de    Brittannia    gentis 
Anglorum.  in  qua  gcnte  Fresonum  usquo  hodie    per    eius  merita  innumcra  co- 
tidic  diabolo  fiunt  detrimcnta  et  Christianae  fidei  fiunt  augmenta. 
c.  593  post  recondidit;    Romanae   ecclesiae  post    Gregorium   item   alius  Gregorius 
successit  in  episcopatu. 
Sequitur  post  subscriptionem  sub  titulo ;  tmi  nos  ita  ista  suhicimus  continuatio  iacipiens : 
Pippinus  dux  Francorum.     chronica   altera   in  eodem  volumine    n.  6451    ex  his  ducta 
videntur  esse:  continuantur  autem  Bedana   in   his   ita:  Karolus  mugnus  Francorum  rex 
anno  domini  DCCCI  cum  a  tijrannide  Desiderii  rctjis  Lomiohurdorum  Italiam  liherasset  cet. 
Bruxellensis  n.  9706 — 9725  saec.  XII,   antea   conventus   sancti   Laurentii   ad  Leo- 
dium,  chronica  maiora  Bedae  exhibet,  unde  adscripsi  additamenta  quaedam; 

ad  c.  586  post  convertit ;  apud  Francorum  vero  regnuin  tuiic  temporis  Pepinus  ob- 
tinebat  principatum.  Samnitum  populo  dux  praeerat  Romualdus  filius  Gisulfi 
superioris  ducis.  circa  haec  tempora  aedificari  coeptum  cst  monastcrium  beati 
Vincentii  martiris,  quod  iuxta  Vulturni  fiuminis  fontcm  situm  est,  a  tribus  nobili- 
bus  fratribus,  hoc  est  Paldo,  Taso  et  Apro. 
jjost  c.  591  Leo  ann.  VIII;  Pepino  vita  exempto  filius  (filium  cod.)  eius  Carolus 
suscipit  principatum.  his  temporibus  Sarraceni  ex  Affrica  transfretantes  universa 
Ilispanica  invaserunt.  deinde  post  decem  annos  cum  uxoribus  et  parvulis 
venientes  Aquitaniam  Galliae  provincie  tamquam  habitaturi  ingressi  simt.  contra 
quos  idem  praefatus  Carolus  cum  Francorum  exercitu  et  cum  Eiidonem  Aqui- 
taniae  principe  veniens  CCC  Sarracenorum  interinnint.  ex  Francoruni  vcro 
parte  M  et  D  tantummodo  ibi  occiderunt. 
post  c.  593  rccondidit:  ann  ab  incarnatione  domini  nostri  lesu  Christi  DCCXXVI 
perierunt  (petierunt  coti.)  ex  praescripta  pestilentia  iu  Constantinopolim  infra 
CCC  hominum.  post  haec  Leo  imperator  apud  Constantinopolim  sanctorum 
imagiues  depositas  incendit  Romanoque  pontifici  similia  facere  iubet,  si  imperi- 


CHBONICORVM  KPITOME.  233 

aleni  gratiani  habere  vellet:  sed  pontifex  hoc  facere  contempsit.  oninis  quoque 
Ravennae  cxercitus  vel  Venetiarum  talibus  iussis  uno  anno  restiterunt ,  et  nisi 
eos  pontifex  proliibuisset,  imperatorem  super  se  constituere  sunt  agressi. 

Bruxellensis  n.  9837 — 9840  saec.  XIII  continet  Bedae  libros  de  temporibus  tam 
minoreni  quam  maiorem:  liuic  praescribitur :  inaipif.  prefatio  venerahilis  liedae  prbi  in 
lHtrn  de  tcniporibus. 

Cambridge  corporis  Christi  collegii  n.  201   saec.  XI:  lihrr  Bnlae  de  temporihus. 

Cambridge  corporis  Christi  collegii  n.  3 1  .">  saec.  XR'^  p.  II."):  exceptum  dr.  lihro 
Bcdr  dc  temporihus.     chronica  sola. 

Cavensis  n.  3  saec.  X  is,  ex  quo  veniimt  annales  Cavenses  (MG.  SS.  3,  185).  in-  spec  4. 
scribitur  Uber  dc  trmporihus  expositus  .et  ordinatus  a  venerabili  Betu.  ad  imperatores 
Romanos  ab  Augusto  ad  Decium  adscriptae  sunt  adhibito  Yictoris  quod  dicitur  breviario 
spatiorum  ditterentiae,  exempli  causa  ad  Nervam :  al  cIiroTi  hahrt  meiiscs  X]'I  dies  X, 
i/iiod  rst  falsum,  ad  Elagabalum:  alitis  liber  habet  anmim  tmuni  minus,  alius  an.  II  et 
mriisrs   VIII  liahrf,   ad  Decium:  <dins  lihrr  liahrf  cjuod  imprravrrit  men.  XXX. 

Cheltenham  n.  265 1  saec.  XIY.  deficientc  folio  primo  liber  incipit  a.  c.  XXY  in- 
dicis  capitulorum. 

Cheltenham  n.  12200  saec.  XIY.  praescribitur :  incijnt  jrraefatio  venerabilis  Bedae 
preshitcri  in  lihrum  dc  temporihus. 

Darrastadiensis  n.  146  chart.  scr.  c.  a.  1500,  antea  carthusiac  Wesaliensis,  deinde 
apud  Huepschium,  in  parte  secunda  f.  221  —  248'  chronica  Bedae  maiora  continet  sub 
titulo  hoc:  proptcr  p)IcnitHdituim  temporum  vel  rcrum  noticiam  venerahilis  viri  Bedc 
prcsbifcri  clironica  in  lihro  suo  de  tcmpiorihus  utiliter  nimis  digesta  est.  de  sex  huius 
sccidi  etatihus.     mea  causa  examinavit  Zangemeister. 

Einsidlensis   178    saec.  IX;X.     titulus   nullus   neque   nominatur   auctor.      specimen  spec.  5. 
surapsi  inde  a  lustiniano  I  c.  515. 

Evreux  n.  60  saec.  XI,  antea  abbatiae  Lyrae,  f.  45 — 130:  liber  Bcdac  de  tempori- 
bus.     speciraen  misit  Henr.  Omont. 

Florentinus  Laurentianus  2(1,  54,  quem  vol.  1  p.  158  enarravi,  ut  ibi  dictum  est 
f.  34  sub  praescriptione  incipit  chronice  liher  exposito  (sic)  a  sancto  Hieronimo  chronica 
exhibet  conflata  ex  Hieronymianis  Isidorianis  Bedanis :  pleraque  Bedae  sunt  et  extrema 
omnia  finitque  compilatio  sic:  Liudprandiis  rex  Langohardorum  audicns,  quia  Saraceni 
dcpopulassent  Sardenia,  misit  et  tulit  ossa  Aiigustini  episcopi  et  transttdit  eam  cum 
honore  in  Papiam  civitatem.  sunt  atitem  anni  ah  initio  mundi  tisque  ad  ad- 
ventum  domini  ah  VCXCV  ct  usque  ad  passionem  VCCXXVII.  compilator  quomodo 
inceptum  perfecerit,  inde  intelleges,  quod  sub  Marciano  ad  Isidoriana  :  Thcudericus  rex 
Gotlwrum  .  .  .  Spaniam  venit  adiunxit  liaec:  Saxones  Brittonesque  subvertit  ef  terras 
corum  vastavit  male  compilans  Bedana.  intorponuntur  excerptis  supra  memoratis  paucis 
locis  aliena: 

sub  Diocletiano : 

lanuarius  episcopus  Beneventanae  civitafis  martyrio  coronntur. 

sul)  Arcadio: 

Martinus  episcopus  moritur. 

sub  II('i'aclin  adiiibita  clausula  Isidori: 

Ab  initio  mundi  fiunt  ainii  usque    in    quinto    aiuio   lOriulii  ct    Dagiperti  regis 
Francorum  undecimo  eius  anno  YDCCCXXni.     Ilisidurus  episcopus  claruit. 

suh   fustiniano  minorc!  filio  Constantini : 

Saxorum  (sic)  Goth  doctor  Gutli]K'i'tu.-<. 

sub  Anastasio  II : 

ILiudpraiidu.-,  dux  LangoIi;n(l<iruiii  |   d    KmidIus  rex    Francorum. 

30* 


234  BEDAE  CHEONICA  MAIORA. 

spec.  6.  Florentinus   Laurentianus   pl.  22    dextr.    n.   12  saec.  XIII.      continet   sola  cronica 

Bcih  preshitcri.  ex  hoc  codice  videutur  sunipti  esse  qui  sequuntur  Florentini  speci- 
niinis  nostri  7.  8.  9.   10  vel  certe  proxinio  ad  eum  aceedunt. 

spec.  7.  Florentinus   Laurentianus  6(3,  19   saec.  XIV:   cronica  Bede   venerahilis  doctoris   dc 

temporihus. 

Spec.  8.  Florentinus  Laurentianus  pl.  67  n.  1 1   saec.  XV. 

spec.  9.  Florentinus  Laurentianus  Faes.  108  saec.  XV.     oculis  c.  571,  I   liic  ost  ccleris,  sci- 

licet  in  Laur.  22,  12  ita  scriptum,  ut  facile  sic  accipias. 

Florentinus  Magliabecchianus  convenfi  soppressi  J.  VII.  46  scriptus  a.  1472.     item 
eiusdem  familiae. 

Florentinus  Marucellianus  A  251  descriptus  a  losepho  Blanchinio    ex  Valliceliiano 
saec.  X. 

spec.  10.  Florentinus  Riccardianus  n.  410  saec.  XV. 

Spec.  11.  Caroloruhensis    n.  CCXXXIX ,    antea    Augiao    maioris,    saec.  X    continot    Bedae 

librum  de  temporum  ratione  maiorem  integrum,  sed  et  inscriptinne  et  subscriptione 
destitutum.     scriba  diligenter  et  perite  opera  functus  est. 

spec.  vj.  Cassellanus  astron.  fol.  n.  2  saec.  IX  praeter  cyclos,  ad  quorum  marginem  legun- 

tur  adnotationes  oditae  MG.  SS.  2,  237  et  3  p.  1  16*  sub  tituln  amialium  brevium  Ful- 
densium,  alia  manu,  sed  endem  tempore  scriptum  continet  libruiu  Bedae  de  tempori- 
bus  maiorem  auctoris  nomine  non  enuntiato.  praescribitur :  ineijiif  j>r<)lo(/tis,  cui  sub- 
scribitur:  cjL-plicif  pracfatio;  sequuntur  capitula,  deinde  opus  ipsum  sine  titulo;  sub- 
scribitur:  de  temporihus  liher.    amen  deo  (jratias. 

spec.  i:i.  Coloniensis  capituli  n.  103  scriptus   sub   Hildebaldo    episcopo  (f  a.  819)  post  alia, 

quae  recensent  Jafle  et  Wattenbach  (eccl.  metr.  Colon.  codd.  p. -10),  habet  f.  35— 43' 
Hodae  librum  de  temporibus  minorem,  cui  cum  adhaereat  alteri  de  natura  rerum,  prae- 
scribitur,  manu  tamen  posteriore,  incipif  lihcr  sccundus  dc  femimribns,  subscriptione  caren- 
tom  praeter  finif  vocabulum,  deinde  f.  52' — 184  eiusdem  maiorem  librum  do  temporum 
ratioiie,  inscriptum  f.  55'   incipit  liher  Bede  prshi,  subscriptum  solo  vocabulo  cxplicit. 

spec.  i.'i.  Londiniensis  reg.  12  D  IV  saec.  XII  in.      praoscriptum   est:  incii^it  prologus  Bedc 

prcshiteri  in  Jihm  dr  fciii/iorihiis .  subscriptum:  c.i/ilicit  Jihcr  lyncrtdtilis  Bcdue  presJiifrri 
dc  tcmporUtus. 

spec.it;.  Londiniensis   rog.  12  F  II  saec.  XII    exeuntis,   antea   S.  Albani,  simillimus  ei  qui 

praecedit. 

spec.  17.  Londiniensis  reg.  13   A  XI  saec.  XII.      sub   inscriptione  incipimd  duo  JiheJJi  Bcdc 

prcshiferi  de  natura  rerum  c.t  ratione  temporum  leguntur  liber  de  natura  rerum  tanquam 
liber  primus,  minor  de  temporibus  tamquam  secuadus,  maior  tamquam  tcrfins.  chronica 
maiora  aliquot  foliis  cvulsis  incipiunt  c.  17,  7  diluoii  fempora  trmiscunt. 

Londiniensis    ( 'ottonianus   lul.   A  II   saec.  XI  f.  2.  3.  7.  8.  9   ex  Bedao  clironicis 

liabet  c.  16,  6  quia  civitas  clecforum  .  .  .  c.  27,  2  nsrjuc  Gadira  ot  c  178  (^t  Parisatidis  .  .  . 

c.  220  iiidcclxxiiii  et  c.  542,  1  Constantini  ann.  xxuiii  ad  finem  scripta  parum  emendate. 

Londiniensis  Cottonianus  Tib.  E  IV  saoc.  XII.     code.\  ambustus  et  pessimus. 

Londiniensis  Cnttonianus  Vesp.  A  XXII  saec.  XII   epitomen  continet  chronicorum 

mainrum. 

Spcp.  iH.  Londiniensis  Cottonianus  Vesp.  B  6  saec.  IX  inscriptus  iticijiif  JiJicr    domini    Bcdac 

omissa  praofationo.  librarius  vel  potius  librarii  neglegentor  officin  functi  sunt  et  maximo 
orthographiam  archetypi  passim  possumdederunt.  secunda  miiiius  rarn  codice  adiiil)ito, 
saepo  temore  textum  emondavit.  anni  mundi  doficiunt  iiulo  a  lustino  I.  codex  post 
c.  54  1,  10  unirersos  subiuiigil  ('.592,4  nnJijdnirniii  ot  i|uao  .sciiuuntnr  usquo  ad  c.  594 
dc  reJiquis  sextae  (tefafis;   omissa   secunda    nianus   supplevit    insortis  f.  91— 94    adnotans 


CHRONICORVM  EPITOME.  235 

in  fine:   deest  aliquid,  reqtiire  in  alio  lihro.     ita  verba  Bedae   extrema  uulgarorum  .  .  . 
condidit  cum  ante  suppleta  illa  legerentur,  inserto  f.  95  suo  loco  restituta  sunt. 

Londiniensis    Ilarleiauus  n.  3091  saec.  X.      insunt  Bedae  libri  de    temporibus    duo  spoc.  lo. 
miuor  f.  12 — 16',  cui  praescriptum:  incipit  lib.  II  de  teiiqwrihus  (praecedit  de  iiatura  rerum), 
ct  maior  f.  41  seq.,   cui  praescribitur:  praefatio  libri  de  temporihus ;  quaternione  amisso 
deficit  codex  c.  595,  2  in  verbis :  fjui  suspieantur  Imius  saeeuli  statum  sex.     anni  mundi 
deficiunt  excepto  postremo. 

Londiniensis  Harleiauus  n.  3(j()8  scriptus  manu  Aventini  (Arehiv  7,  80)  chronica 
maiora  liabet  finientia  in  Domitiano  c.  302,  5  criJiatur. 

Loudiniensis  Harleianus  u.  4 1 23  saec.  XI Y  descriptus  est  ex  codice  nius.  lirit. 
add.  22635. 

Londiniensis  ITarleianus  n.  6503  saec.  XV  chronica  exhibet  maiora  pessime. 

Londiniensis  mus.  Brit.  add.  19906  saec.  XIV.  Spoc.  m. 

Londiniensis  nms.  Brit.  add.  22635  saec.  XIV  continet  chronica  Bedae  maiora 
f.  48-51   finientia  in  Nerone  et  minora  f.  52. 

Mediolanensis  Ambrosianus  D  30  inf  saec.  IX,   antea   saneti  Columhani  de  Bobio.  B 
praescribitur :  ineipit  praefatio;  subscriptum  expl.  contuli  ad  chronica  totum. 

Mediolanensis    Ambrosianus    H   IS7   inf.  saec.  XII    codici    etymologiarum    Isidori  spec.  21. 
bibliopega  inseruit  quaterniones  tres  chronicorum  Bedae  maiorum  incipientes  c.  2:  prima 
ist  ijtuiuli  liiiius  arfiis,  finientes  c.  516,  1:  Bilisarius  patrieius   a  lustiniano  in  Afrieam 
rnissus. 

Mediohinensis  Ambrosianus  M  12  sup.  saec.  IX,  antea  fortasse  Corveiensis,  quospec  2-!. 
ducit  teste  Duemmlero  necrologium  adiunctum,  scriptus  est  in  mcmbranis  deleticiis  maiore 
ex  parte  litteris  solitis ,  minore  notis  Tironianis ,  quae  in  conferendo  praeterii.  prae- 
scribitur:  ineipit  liber  Bede  de  temporibus  et  eertis  amioruni  sputiis.  finit  p.  204  (p.  205 
--208  follocari  debuerunt  post  p.  160)  c.  603  p.  324,  7  verbis  sujira  ICC"'XC.  — 
Auctaria  quacdam  ex  hoc  codice  dedi  in  additamento  III  p.  343. 

Monzae  in  bibliotheca  capituli  saec.  IX/X  Bedae  de  temporibus  codex  is,  ex  quo  spec.  23. 
Pertzius  (MG.  S8.  I  p.  4  seq.)  edidit  annales  Laubacenses.     est  ex  Bedae  deterioribus. 

Monacensis  n.  5309  sive  Chiemsee  9  saec.  XVI  f.  59  chronica  habet  Bedao  maiora. 

Oxoniensis  Bodleianus  auct.  F  3.    14  saec.  XII  continet  Bedae   libros   de  tempori- speo.  25. 
Iius  et  minorem,  qui    liie  dicitur  priiiius,  f.  27' — 33  et  maiorem,    qui  liic  seenndus  dici- 
tur,  f.  35 — 102:    huic  praescribitur:    ineijrit  eiusdem   (praecedit   ejnsfola  Bedar  jireshiteri 
de  aequinoetio)  jiroloyus    in  lihro  de  temj)oribus  secundo  ad  venerabilem   virum  ahhatem 
monusterii  sui  IliciJifbrelifum. 

Oxoniensis  Bodleianus    Canonicianus   script.    eccl.  90  saec.  XV  f.  34  —  5S'  chronica  spec.  20. 
maiora  liabet,  subscribens:  exj)lieit  cronica  venerabiUs  Bede. 

Oxoniensis  Bodleianus  Laudianus  misc.  394  saec.  XI XII  f.  1  —  30'  dironica  exhibet 
sine  inscriptione  et  subscriptione  a  Nino  ad  Heracleonam  deficientibus  fortasse  foliis 
quae  sequebantur,  compilata  ex  Bedanis  et  Paulinis  nec  digna  quibus  immoremur. 

Oxoniensis  Bodleianus  Rawlinsonii  B  194  saec.  XIH  chronicorum  maiorum  primam 
partem  habet  finientem  in  Domitiano. 

Oxoniensis  collcgii  Magdalenei  n.  1S3  saec.  XV.     liber  maior  (minor  abest)  diciturspec.  27. 
secundus  de  temjiorihus. 

Oxoniensis  collegii  Mertoniani  n.  88  saee.  XH.  spec  28. 

Purisinus  n.  4860  saec.  X,  antea  Moguntiims,  de  quo  vol.  I   [).  363  exposui,  chroni- speo.  29. 
cis   maioribus  Bedae  f.  77 — 88  praescribit:    ineijnt  ehronica   venerahilis  Bedae  jrresliyteri 
de  sr.c  hnius  sareiili  aefafibus,  minoribus  (f.  S8'  — 89')  neque  praescriliit  quicquam   neque 
subscribit.   hi  in  iiidice  Ileginbertiano   Isidoro  attributi   vere  Bedaiii  sunt,    sed    extremis 
mutatis  ita  et  continuatis,  ut  infra  expoiiitur  p.  342. 


236  BEDAE  CHRONICA  MAIOEA. 

Parisinus  n.  4870  saec.  XIV,  de  quo  dixi  vol.  2  p.  50  ad  Marcellinum,  f.  66 — 115 
chronica  Bedae  maiora  habet,  praescribens :  incipit  cronicha  Bede  ^rrcsbiteri,  subscribens ; 
explicct  liher  cronicorum  id  est  icmporum  venerahilis  Bedc  preshyteri.  pessimi  textus  ne 
specimen  quidem  admisi. 

Parisinus   n.  4885   saec.  XII    (cf.  Archiv  7,  51)   chronica  maiora    habet  incipientia 

e.  51,  4  eimi  ipse  (expleta  deinde  ex  libro  diverso,  qui  pervenit  ad  c.  76,  2  jjost  quos). 
ad  marginem  adnotata  sunt  Isidoriana  et  Francica  quaedam,  ut  ad  Mauriciuni;  his  die- 
hus  ChiMehertus  Hispanos  fortiter  dehellavit  ob  interfectionem  Erminigildi,  qui  Ingtmdam 
sororcm  eius  hahehat  et  in  fine :  Helpericus  regnat  cum  Ragenfrido  et  Lothnrium  puerum 
sihi  facit  regem  anno  DCCXXV.     textus  corruptus. 

Parisinus  n.  5239  saec.  XI    libros    de    temporibus  habet  duos,   minorem  f.  32 — 38 
sub  inscriptione  incipit  lihcr  de  tcmporihns.  maiorem  bipertitum,  priora  cum  praescripto 
pracfatio   Bedac  prcshiteri    in    lihrum    dc   tempiorihtis  f.  40 — 95',   chronica   f.  169 — 193: 
subscribitur :  explicit  domino  iuvante  Bedqe  presbiteri. 
—  Parisinus  n.  6161  saec.  XV  chronica  maiora  habet  finientia  in   Anastasio  II  volu- 

mine  mutilo. 
spec.  30.  Parisinus  7296  saec.  IX  continet  librum  de  temporibus  maiorem  in  principio  mu- 

tilum  et  mutilum  quoque  in  mediis  chronicis. 

Parisinus  n.  7418  saec.  XIV.     liber  de  temporibus  raaior. 

Parisinus  n.  8948  (suppl.  Lat.  553)  saec.  XII.    clu'onica  maiora.    ad  Heraclium  in 
margine    adnotatur;    anno    Eraclii    imperatoris  VII,    ab    incarnatione    Christi  DCXXI 
Maumct  gentis  Sarracenorum  dux  egressus  ex  Arahia  Romanns  vnstavit  provineias. 
spec.  31.  Parisinus  n.  13013    (Sangermanensis  989)   saec.  IX.     liber   maior    de    temporibus 

diligenter  scriptus;   subscriptum   est:   explicit   domino   iuvante  Bedae  praesbiteri   explicit 
liber  domni  Bede  de  temporihus. 
S.  Parisinus  n.  13403  (Sangermanensis  990)  saec.  IX.     liber  maior  est  de  teraporibus; 

praescribitur :  incipit  praefatio  Bedae  venerabilis  presbiteri  in  libro  de  natura  rerum 
(quinque  haec  verba  librarius  errore  adiecit  deceptus  libri  exordio);  subscribitiu' :  ex- 
plicit  domino  iuoante  amcn  Beda  [sic]  p)rb  liher  de  temporihus  suis  feliciter.  contuli 
ad  chronica  totum. 

Parisinus  n.  15008  (S.  Victoris  n.  457)  saec.  X.  chronica  sunt  Bedae  niaiora:  in 
fine  pauca  desunt. 

Parisinus  n.  16361  (Sorbonne  n.  283)  saec.  XI.    liber  raaior  de  temporibus;  chronica 
sunt  suo  loco,  sed  praescriptimi :  cronica  Bedae. 
Spec.32.  Vaticanus  n.  3852  saec.  IX.     chronica  raaiora  inscripta;  incipit  Jihcr  chronica  sancti 

Vedae  prcshyteri. 
0  Vaticanus  Ottobonianus   n.  67    saec.  X.     liber  de  temporibus  maior;   praescribitur 

f.  28  imnpit  pracf,  subscribitur  f.  132:  cxplic  domino  iimmtc  Bedac  prbi  dc  tcmporilius 
liher.  amen.  codex  scriptus  est  diligenter  et  perite  orthograpliia  proba,  eraendationes 
factae  raanu  si  non  eadera,  certe  aequali  magna  ex  parte  in  orthographicis  versantur. 
contuli  totum. 

spoc.  33.  Vaticanus  Palatinus  927  saec.  XII  origine  Veronensis ,  de  quo  vol.  i    p.  259   dixi- 

raus,  continet,  ut  ibi  exposui,  epitonias  duas  chronicorum  maioruni  Bedae.  epitoraae 
priori,  cuius  specimen  dedi  (cf.  latercuhun  p.  232),  adhaeret  continuatio  Constantino- 
politana  finiens  in   a.  842  (vide  infra  p.  341). 

spec.  34.  Vaticanus  reginae  n.  123  saoc.  XI  in  clu-onographiani  maiorem  inserit  chronica  tam 

minora  f.  47.  48  inscripta:  cursus  et  ordo  tem^wrum  Bedae  (adhaeret  continuatio  sumpta 
ex  maioribus)  quam  maiora   f.  52 — 69  inscripta  dc  scx  huius  snccuJi  actatihus  Bednc. 

spec.  3s.  Vaticanus  regiiiae  n.  755  (reginae  n.  511  lioncallio)  saec.  X.    libri  Bedae  de  tem- 

poribus   duo  niaior   f.  27 — 88    inscriptus:    incipit  praefatio  Bedae  prhi,  subscriptus:  ex- 


CHRONICORVM  EPITOME.  237 

idicit  domiiio  inmtitn  Bedde  presbiteri  et.  niinor  in  principio  uiutiius  f.  93 — 95,  sub- 
scriptus:  cxplicit  lihellus  minor  Uedac  dc  temporihus.  huius  scxtani  aetatem  cx  hoc  codice 
cdidit  Roncallius  in  chronicis  vol.  2  p.  463  seq. 

Yaticanus  Urbinas    n.  102    sacc.  XV.     chronica   cxhibet   separata  a  reliquo  opere  svec.  3g. 
do  tcmporibus. 

Yaticanus  Urbinas  n.  :>S2  sacc.  XV.     praesciibitur :   iiicipit  lihcr  cronicorum  vemra-^ve^z.ii. 
hilis  Bcdc  prcshijtcri.  subscribitur :    finit  libellus  Bedc  prcshyteri   dc  tcmporum  curriculo. 

Sangallensis  n.  248   saec.  IX.      libri  Bedae  duo  de  temporibus,   minor  p.  92— 98  spec  38. 
mutilus  finit  c.  290  paullo  ante  fineni  in  verbis  Tihcrius  kh.  IX,  maior  p.  97—1  12  deficit 
et  ipse  mutilus  c.  543,  3  in  unam.     prope  accedit  ad  nostrum  B. 

Bangallensis   n.  250   saec.  IX  (cf.  MG.  SS.  I   p.  69 :   Pertz  Archiv  5,  503 :    Scherer  spec.  39. 
cat.  p.  92)  continet  p.  146—163  librum  dc  temporihus  minorem,  in  his  chronica  minora 
p.  155—163,  item  p.  164—425  maiorem  ,  cui  praescribitur:    incipit  praefatio  Bedac  prhi 
de  temporihtis,    in  his    chronica   maiora   p.  331  —  412.      anni  mundi    deficiimt.     videtur 
descriptus  ex  Sangallensi  altero  n.  251   (cf.  inter  alia  c.  551,  1). 

Sangallensis  n.  251  scriptus  a  Winithario  abbate  p.  Chr.  820  (id  efficitur  ex  con-  H 
tinuatione  clironicorum  Bedae  minorum  auct.  IV  p.  345).  continet  p.  26—32  ex  Bedae 
libro  de  temporibus  minore  excerpta  chronica  inscripta  de  sex  aetatihus  muiuli,  deinde 
p.  45_isi  Bedae  librum  de  tcmporibus  maiorem,  capitum  secundum  indiccm  LXXII, 
secundum  ipsum  librum  LXX,  subscriptum  sic :  explicit  dno  adiuvante  Bedae  (sio  libra- 
rius  ati'amento,  miniator  haedae)  preshiteri  liher  de  temporihus.  archetypum  ex- 
aratum  fuisse  cum  littera  a  aperta  ostendimt  mendae  ab  ipso  librario  correctac.  quales 
sunt  hehrecicam  c.  3,  I.  c.  594,  2  pro  Itehraieam  et  eutliian  c.  561,  11  pro  euthicen. 
codicem  egregium,  quem  adhibui  missum  Berolinum,  meae  editionis  fundamentum  esse  volui. 

Taurinensis   bibliothecae   regiae   privatae   n.   105   saec.  VIIIIX.     chronica  maiorasr.ec.4o. 
sine  inscriptione  et  subscriptione ;  incipiunt  de  diehus  vel  mundi  etatihus   ac  septima  vel 
octava.     deficit  locus  c.  570,  6  qua  .  .  .  .  c.  577,  8  alehat  exu. 

Vindobonensis   13707  (suppl.  2631)  saec.  XV.     chronica  maiora.         ^  Spec.u. 

Guelferbytanus  Gudianns  n.  1 27  saec.  XI.     liber  maior  do  temporibus  deficit  mu- 
tilus  c.  104,  4  in  verbis  sid)  luda  ct  constituit. 


Inter  Bedanos  codiccs  peculiarcm  locum  sibi  vindicant  aucti  ii,  quil)us  ^Vaitzius  (SS. 
XIII,  p.  1  seq.)  nomen  indidit  chronici  universalis  ad  a.  741.     sunt  ii  numero  quattuor. 

1.  codex  Parisinus  nouv.  acq.  lat.  n.  1615  Librianorum  sive  Ashburnhamiorum  J/ 
n.  90  (egit  de  eo  Delisle  noticc  sur  plusieurs  imnuscrits  de  la  hibliothcque  crOrUaiis  in 
noticcs  ct  extraits  des  ms.  vol.  30  part.  1  a.  1883  p.  45  et  catalogue  des  manuscrits  Libri 
et  Barrois  1888  p.  70),  aliquando  abbatiae  S.  Benedicti  Floriacensis  ad  Ligerim  (nequa- 
quam,  ut  fraude  Librii  volumini  f.  126' inscriptum  est,  abbatiae  S.  Mariae  de  Florentta), 
deinde  in  bibliotheca  Aurelianensi  n.  266,  scriptus  est  saec.  IX  incipiente.  ut  efficitm-  ex 
laterculo  (infra  p.  346)  f.  171.  172  ita  finiente:  et  indc  domiius  Caiius  solus  regnum 
sumpsit  et  deo  protegerite  gubernat  usque  in  praesentem  annum  feliciter,  qui  est  annus 
regni  eius  XLII,  impcrii  aidcm  VIIII:  sunt  autem  totius  .sumiime  ah  origine  mundi 
unni  tisque  ad  prescntem  anmim  IIIIDCCLXI.  praeterea  f.  10  cyclus  proponitur 
a.  798— 816  itemque  in  cyclis  Dionysianis  explicandis  f.  72—78  ab  a.  782  ad  794  ad- 
notantur  loci  quibus  Carolus  pascha  celebrarit.  Bedae  liber  post  praefationem  f.  19  et 
indieem  capitulorum  f.  19.  2(»  numero  LXXU,  cum  in  ipso  opere  numeri  sint  LXX, 
incipit  f.  20'.  finit  f.  126';  subscriptum:  explicit  domino  iuvante  Bedae  presbyteri  de  tem- 
poribus  liber.  amen.  alteruni  breviorem  eiusdem  libellum  de  tcmporihus  codex  habet 
f.  135—14(1'.  contuli  librum  ad  chronica  totum  missum  a  domino  tum  Asburnham  mea 
causa  Londinium. 


238  BEDAE  CHRONICA  MAIORA. 

spoc.  14.  2.   Lcidonsis  Scaligeri  n.  28  scriptus  item  saeu.  IX  incipiente   in    monasterio  Fla- 

viniacensi  prope  Aiigustodunum ,  ut  demonstravit  Jaffo  quondam  noster  in  auctario  ad 
editionem  meani  Cassiodori  (act.  scr.  Saxon.  maiora  cl.  hist.  et  phil.  vol.  3  p.  677  scq.), 
praecedenti  simillimus  Bedae  librum  de  temporibus  habet  f.  43 — 138  item  distinctum 
in  capita  LXX.  cum  index  capita  numeret  LXXIL  praescribitur:  incipii  liber  sancti 
Bedani  preshiferi,  subscribitur:  cxplicit  doinino  iiwantc  Beda  (sic)  prcshitcri  de  temporihus 
liber.  amen.  post  ea  quae  de  hoc  libro  exposuerunt  Jaffe  et  AVaitz ,  hic  addito  scrip- 
turae  specimine,  nou  opus  est  plura  addere.  librum  adhibui  ipse. 
spoc.  24.  3.   Monacensis   Lat.  n.  246  saec.  IX,    antea  Hartnianni    Schedelii,    dihgenter   de- 

scriptus  est  cum  a  Bernardo  Simson  Forschungcn  sur  deutschcn  iTeschichtc  vol.  19 
(1879)  p.  97  seq.  tuni  a  Waitzio  1.  c. ,  qui  item  addidit  scripturae  specimen.  liber  a 
praecedentibus  duobus  eo  nomine  differt,  quod  non  integrum  Bedae  de  temporibus 
Hbrum  continet,  sed  tantum  partem  extremam  f.  8' — 113,  scilicet  inde  a  verbis.  a  qui- 
bus  chronica  incipiunt,  Adam  annorum  CXXX  usque  ad  finem  accipiere  pcdmain.  prae- 
scriptio  ita  formata  est:  incipit  liber  chronicorum  cx  divcrsis  opusctdis  anctorum  col- 
lectum  iii  uiium,  sublato  Bedae  nomine,  sed  remansit  in  subscriptione:  cjpl  doiiiino  iu- 
vantc  Bada  (sic)  ^Jrbi  dc  tempiorihus  lihcr.  ain.  chronicis  Bedae  praemissae  sunt  (praeter 
prima  chronicorum  eius  verba  c.  10,  I  :  Adaiii  annoruin  CXXX  ...  c.  19,  13  potnit 
quidem  accedere  errore  librarii  ut  videtur  in  ipso  principio  vohiminis  collocata)  prae- 
fationes  tres,  scilicet  chronicorum  Hieronymi  Eusebiana  et  Bedae  libri  de  temporibus 
maioris,  cui  praescribitur:  praefatio  sancti  Bedani  presbiteri  ct  ehronicorum  Isidori 
maiorum.     usurpavi  librum  ipsc. 

4.  Codicis  S.  Maximini  Treverensis  scripti  saec.  IX  iam  depcrditi  partem  ex- 
tremam  ab  a.  p.  Chr.  710  servavit  apographum  a  Wiltheimio  sumptum  bibliothccae 
Bruxellensis  n.  1 735 1   adhibitum  a  Waitzio. 

Chronicorum  Moissiacensium,  quae  magna  cx  parte  ex  iiac  compilatione  pendent, 
codicem  Parisinum  n.  48S6  idem  Waitzius  adhibuit. 

Libri  illi  tres  (nam  de  Treverensi  parum  constat)  ut  sine  dubio  pendent  ab  eodem 
archetypo,  cxemplari  scilicet  Bedani  libri  aucto  additamcntis  adiectis  in  margine  foliisve 
interpositis,  ita  magnopcre  inter  se  differunt.  Parisinus  Bedae  genuino  proximus  est  ex 
additamentis  illis  paucis  tantum  receptis,  quorum  elenchum  in  auctario  primo  (p.  335)  dedi, 
quoniam  eius  hbri  variam  lectioncm  in  apparatuni  recepi.  notabile  est  sub  lustino  II 
additamentum  sane  incommode  insertum  de  Langobardis  (p.  II,  45  Waitz)  non  integrum 
admissum  esse  ab  hoc  librario,  sed  pro  re  breviatum.  contra  Hbri  duo  ahi  Leidensis 
et  Monacensis  in  sunima  re  consentiunt  et  vere  compilationem  proponunt,  cui  Mona- 
censis  libri  inscriptio  longe  magis  conveniat  quam  Bedac  nomcn  praescriptum  in  Lei- 
densi.  scihcet  adhibitis  losepho,  Eutropio,  Ilieronymo,  Orosio,  Rufino,  historia  tripertita, 
Isidoro,  compilatione  Prcdegariana,  libro  historiae  Prancorum,  pontificali '),  item  libris  argu- 
menti  mero  ecclcsiastici  pluribus  scriptor  ad  Bedana  multa  adiecit  vcrbis  saepe  compendia- 
tis  aut  mutatis,  ipsa  fcre  retinuit  hic  illic  commatis  quibusdam  suppressis  aliisque  ahis  sub- 
stitutis,  denique  cx  compilatione  Bedae  alteram  effecit  Bedanac  superstructam :  etiam 
annos  mundi  auctor  praoscripsit  nou  simpliciter  rationc  Bedana,  scd  duplici  computa- 
tione  scrHndinii  llrljracos.  \\i  voluit  Bcda,  ot  sccniidniii  LXX.  quaproptor  auctor  et 
ad  primum  additamentum  sub  Ada  post  verba  c.  10  a  fratrc  Cain  occisus  addit:  haec 
Bcda,  adlogans  deinde  locos  ox  Hieronymi  commontario  in  Ezecliielem  et  ex  Isidori 
libro  de  ortu  vcl  obitu  sanctorum,  et  in  fine  post  verba  lionorc  rccondidit,  quae  sunt 
chronicorum  Bedanorum  extrema,  adscribit:  hucusquc  Bcda.  compilationis  indolem  quam- 
quam  declarat  editio  partis  postremae    ab   Honorio   inde  a  Waitzio  curata  nequo  quic- 


')  Eius  epitoiiieii  Conoiiiauam  aclhibitam  esse  couteudit  Ducliesue  lib.  poutif.  1  p.  LVI. 


CHRONICA.  239 

quani  habet  coiupilatio  sumptum  cx  auctore  deperdito,  non  inutilc  visum  cst  addcre  in 
auctario  nostro  II  (p.  337)  elenchum  partis  praecedentis  a  Diocletiano  ad  Arcadium  con- 
fectum  ad  librum  Monacensem,  cum  varia  compilatoris  doctrina  ibi  etiam  luculentius  sese 
praestet.  commune  utriusque  libri  archetypum  neutro  perfecte  repraesentari  Waitzius 
multis  exemplis  docuit.  Leidensis  liber  ut  saepenumero  errat  vel  hiat,  ubi  alter  verum 
servavit,  ita  Monacensis  liber  non  raro  longius  quam  ille  in  interpolatione  procedit. 
exempli  causa  apud  Bedam  c.  480,  2  omnia  Leid.  cum  Bedae  libris  aliis,  onmi  Africa 
Monac;  similiter  Bed.  c.  551,  1  princeps  Leid.  cum  Moissiacensi  et  libris  Bedae,  impera- 
tor  Monac;  Bed.  c.  557  verba  in  Leid.  et  Parisino  adsunt  expulsa  ex  Monacensi  per 
additamentum  hoc  loco  insertum  secum  ablata.  sub  Marciano  comma  heatus  (sic  cod.) 
Leo  papa  ....  liberavit  totam  Italiam  (p.  8  not.  f  Waitz)  sumptum  ex  libro  pontificali 
in  Monacensi  interpositum  est  inter  commata  duo  ex  Fredegarianis  derivata  continuo 
scripta  et  in  Leidensi  et  in  Parisino.  in  capite  de  Amulio  rege  post  verba  utrique  codici 
communia  fditis  Procae  regis  superiwis  habet  Leidensis  f.  96:  cui  (scr.  cuius)  septimo 
anno  regni  Romolus  et  Bemns  generantur  Marte  et  Alia,  quae  sunt  Bedae,  Monacensis 
his  sublatis:  Numitor  filius  Proce  regis  fratcr  Amulii  senior  a  fratre  Amilio  regno  pulsus 
in  ugro  suo  vixit.  filia  eius  Rhe  nomine  ahimendi  partus  gratia  virgo  Vcstalis  clecta, 
sed  constiiprata :  quae  cum  septimo  patrui  anno  geminos  aedidisset  infantes  Remu  et 
Romtdo,  iuxta  legem  in  terra  viva  defossa  est.  verum  parvolos  iuxta  ripam  Tyheris  ex- 
positos  Faustolus  regis  pastor  armenti  ad  Larentinam  itxorem  suam  detulit,  quae  propter 
jndchrifiidinem  corporis  ct  rapacitatem  quaestiosi  a  vicinis  lupa  appellahatur:  unde  ad 
nostram  tisque  memoriam  mrretricum  lupanaria  dicuntur,  quae  sunt  Hieronymi  a.  Abr. 
1221  addito  Reae  vocabulo  ex  Bedanis  quae  sequuntur.  quae  habet  Monacensis  solus 
num  ad  secundum  intcrpolationis  tamquam  gradum  recte  rettulerit  Waitzius,  dubito:  fieri 
potest,  ut  in  describendis  additamentis  Leidensis  libri  scriptor  plura  neglexerit  a  Mona- 
censi  recepta.  nam  in  summa  re  ita  concordant,  ut  de  duplici  interpolatore  vix 
liceat  cogitare. 

Quo  tempore  Bedana  chronica  sic  ut  exposuimus  aucta  sint,  si  quaerimus,  finit 
narratio  in  a.  74 1  et  in  eo  ut  subsistamus,  suadet  quod  brevi  narrationi  quae  post  verba 
hucusque  Beda  uterque  codex  praebet  insertus  est  unus  imperator  Byzantiorum  C'oj«- 
stantinus  an.  numero  non  expleto  nec  magis  perscripto  anno  mundi  (p.  19  Waitz). 
Fredegarianam  continuationem  auctor  videtur  adhibuisse  talem,  qualis  legitur  in  libris 
ordinis  quinti  Kruschiani,  qui  finiunt  in  obitu  Caroli  Martelli.  eo  ipso  tempore  credi- 
derim  compilationem  hanc  factam  esse,  non  sub  Carolo  magno,  quae  est  opinio  Waitzii, 
nam  propter  penuriam  relationum  eum  cxtrema  tempora  neglexisse  parum  verisimile. 
accedit  quod  Paulinorum  librorum  nullum  vestigium  reperitur:  nam  locum  de  Romulo 
supra  relatum  non  inde  auctor  deprompsit,  ut  statuit  Waitzius  (N.  Archiv  5  p.  489),  sed 
ex  chronicis  Hieronymianis.  —  Auctorem  Francum  fuisse  patet;  ad  Augustodunum  ducit 
adnotatio  ad  a.  725  (cf.  Waitz  N.  Arch.  5,  483)  neque  obstant  quae  supra  de  originc 
codicum  adnotavimus.  hoc  apparet  his  commentariis  saeculi  octavi  ne  crisin  quidem 
auctorum  expilatorum  magnopere  adiuvari;  sic  in  Fredegarianis  2,  42  p.  67,6  Kr.  Bedana 
haec  scquuntur  lectionem  librorum  dctcriorum  itcmque  in  iisdem  2,  50  p.  72,  14  Kr. 
Geisericum  faciunt  fratrem  Theodosii  cum  codieibus  ordinis  quarti.  scd  recte  ait 
Waitzius  1.  c.  p.  486  inter  chronica  universalia  Francica,  quo  Fredegariana  vix  adspirant, 
nulla  extare  his  antiquiora  et  propterea  aliqua  cura  non  indigna  esse. 


CHBONICA    III.  "'■ 


240  BEDAE  CHRONICA. 

Libruni  do  tempomm  nitionc  maiorem  omissis  ciironicis  continunt  libri  hi  niihi  visi: 
Amiens  n.  222. 
Bernensis  n.  285. 

Bruxellensis  n.  9932—9934  saec.  XII. 
Coloniensis  n.  83".     Capitulca   multa   oraissa  sunt,   reliqua   transposita,   primum 

est  editionis  5,  postremum  ed.  c.  42. 
Cassellanus  (olim  Fuldensis)  astron.  quart.  I   sacc.  X. 

Londiniensis  reg.  15  B  XIX  saec.  X,  antea  S.  Remigii  Kemiensis:  deficit  in  c.  28. 
Londiniensis  Harleianus  n.  3735  saec.  XIV. 
Mediolanensis  Ambrosianus  D  48  inf.  saec.  X. 
Monacensis  n.  1 4725,  olim  S.  Emmerami  saec.  IX. 
Monacensis  n.  18158  sivc  Tegernseeensis  n.  158  saec.  XI. 
Monacensis  n.  21557  sive  Weihenstephan  n.  57  saec.  XI. 
Oxoniensis  Bodl.  Rawlinson  C  308  saec.  XIII. 
Parisinus  n.  5543  saec.  IX. 
Parisinus  n.  7297  saec.  X. 
Sangallensis  n.  459  saec.  X. 
Vindobonensis  n.  12600  (suppl.  372)  saec.  XII. 


I 


Libri  Bedani  mihi  non  visi  sunt  inter  alios  hi: 
Casinas  n.  297  saec.  X  (Archiv  12,  505). 
Casinas  n.  320  saec.  X  (Archiv  12,  505). 

Chartres  n.  19  (26)  saec.  X  (Archiv  8,  385;  cat.  des  hibl.  dep.  11   p.  7). 
Chartres  n.  76  (55)  saec.  X  {Archiv  8,  386;  cat.  cit.  p.  39). 
Ivrea  n.  32  saec.  X  fin.  {Archiv  9,617). 
Koblenz  apud  Goerresium,  antea   Treveris  in    S.  Maximini;  hodie  ubi  sit,  ignoro 

{Archiv  8,  616.   1 1,  291 :  MG.  4  p.  6).     insunt  Bedae  de  temporibus  libri  duo 

maior  et  minor. 
Luxemburg  n.  108  {Archiv  8,  595). 
Parisinus  noiw.    acq.   Lat.   n.  1612    Librianorum   n.  87    et   Tours    n.  334    f.  1—8, 

quae   duo   volumina  iungenda  sunt.     Delisle  notice  et  extraits  des  manuscrits 

f.  31   part.  1  (1884)  p.  269  et  mauuscrits  Libri  et  Barrois  (1888)  p.  62. 
Parisinus  noiiv.  acq.  Lat.  n.  1630  Librianorum  n.  85  continet  chronicorum  partem 

extremam  indc  a  verbis  c.  269  et  ad  minuendam  ludaici  regni  potentiam  ad 

finem.     Delisle  manuscrits  Libri  et  Barrois  p.  100. 
Parisinus  nouv.  acq.  Lat.  n.  1632  Librianorum  n.  II.     Deiisle   manuscrits  Libri  et 

Barrois  p.  111. 
Perugiae  bibl.  cap.  (Archiv   12,  545). 
Valenciennes  B  5.  66  saec.  X  {Archiv  8,  439). 
Valenciennes  T  4.   16  (Archiv  8,  441). 
Wiirzburg  sacc.  IX. 


I 


CODICES  CHRONICORVM  MLNORVM. 

Chronica  Bedae  minora  pariter  atque  maiora  exhibent  non  solum  libri  scripti  trac- 
tum  auctoris  de  temporibus  brevlorem  continentes ,  sed  passim  reperiuntur  seorsum 
descripta  et  aliquatenus  immutata,  scilicet  incipientia  a  nostro  c.  10  verbis  prima  aetas 
1'ontinrt  auctaque  annis  mundi,  quos  in  chronicorum  minorum  recensione  primitiva  Beda 
videtur  omisisse,  ex  chronicis  maioribus  hic  adiectis;  denique  post  c.  287,  id  est 
lustiniani  II  imperium  prius,  omissis  extremis  transeunt  ad  Pippinum  regesque  Franci- 
cos,  sicut  exhibentur  in  auctario  quarto  (p.  344j,  quam  ob  causam  et  annus  post  Christum 
natum  c.  173  a  Beda  enuntiatus  ipsumque  auctoris  nomen  sublata  sunt.  adliibui  ego 
ad  lianc  editionem  tractatus  de  temporibus  pleni  exemplaria  duo  Berolinense  Phil- 
lippsianum  n.  1831  =  i^  et  Vaticanum  Palatinum  n.  1448  =  P,  chronicorum  separa- 
torum  tria  Einsidlense  n.  167  =  E^  Sangallense  n.  251  =  i/,  Parisinum  n.  4860  =  M. 
ab  Isidoi'i  chronicis  minoribus,  quae  Beda  potissimum  secutus  est,  ut  non  paucis  locis 
EHM  Xongms  recedunt  quam  FP^  aliis,  ut  c.  ^O''.  130.  237,  e  contrario  illi  ipsam  auctoris 
manum  videntur  servavisse.  aliorum  undecim  specimen  attuli,  sicut  laterculus  p.  232 
ostendit.  —  Codicum  mihi  visorum  recensus  sequitur. 

Berolinensis  fol.  307  f.  5  saec.  XIII  non  habet  nisi  primas  tres  aetates. 
Berolinensis  Phillippsianus  n.  1831  saec.  IX  (supra  p.  231).  F 

Berolinensis  PhilUppsianus  n.  1832  saec.  IX  (supra  p.  231).  » 

Bruxellensis  9837  —  9840  saec.  XIII  (supra  p.  233). 

Bruxellensis  9932—9934  saec.  XII.  

Cambridge  bibl.  publ.  G  II  31  saec.  XIII:    lihellus  Bedae  prbri  temporibus  minor. 

chronicis  minoribus  inserta  sunt  additamenta  quaedam  deprompta  ex  maiori- 

bus,  in  his  ad  finem:  anni  ab  incarnatione  dotnini  DCCXVI,  ah  origine  vero 

mundi  secundumHehreos  illlDCLXXX,  sectmdum  septuaginta  VDCCCCXXV. 

Einsiedlensis    n.   167    saec.  IX    post    etymologias    Isidori    habet    Bedae   chronica    E 

minora  inscripta  de  sex  aetatihus  mundi. 
Florentinus  Ashburnhamianorum  n.  1554    saec.  XI   f.  75   non    habet    nisi   sextam  Spec.  i. 

aetatem. 
Coloniensis  n.  103  saec.  IX  (supra  p.  234).  spec.  2. 

Londiniensis  reg.  13  A  XI  saec.  XII  (supra  p.  234). 
Londiniensis  Harleianus  n.  3091  saec.  X  (supra  p.  235). 

Mediolanensis  Ambrosianus  D  48  inf.  saec.  X.     continet  item  librum  de  temporibus  spec.  4. 
maiorem,  sed  omissis   chronicis.     minori  subscribitur:  explicit  Hher  lU  tempori- 
hus  Sede  jtreshiteri  feliciter. 
Monacensis  14746,  antea  Ratisbonensis  S.  Emmerami  saec.  IX  f.  91—98. 
Monacensis   I862S  sive  Tegernseeensis  628  saec.  X   adiectis  quibusdam,   ad  Mau- 
ricium:    iste  (Gregorius)   Augusfinum    cum    motuichis    Britamtiatn    ttiisit,    ut 
genti  Angloritm  verhum  dei  evangeligaret  anno   incarnationis  dotitini  DXCVI 
et  in  fine:   haec  est  VI  sinodus   Constantinopolitn   eelehrata  DCCV  anno  do- 

tninicue  iticarnatiotiis. 

31* 


242  BEDAE 

Monacensis  21557  sive  Weihenstephan  57  saec.  XI.  | 

Oxoniensis  Bodleianus  auct.  F  3.    14  saec.  XII  (supva  p.  235).  ' 

31  Parisinus  n.  4860  saec.  X  (supra  p.  235). 

Parisinus  5001  saec.  XI;  principium  deficit. 
Parisinus  5239  saec.  XI  (supra  p.  236). 
Pai'isinus  5543  saec.  IX. 

Parisinus  13372  (Sangermanensis  1290)  saec.  XI.  1 

spec.  3.  Parisinus  nouv.  ncq.  1615  saec.  IX  (supra  p.  237). 

Pragae   bibl.  univ.  IV  0  4    saec.  XV,    antea    lesuitarum,    duo    exeniplaria    habet  j 

chronicorum  minorum.     inspexit  mea  causa  Keller  Pragensis. 
spoc  5.  Vaticanus  Ottobonianus   n.  6   saec.  X;    praescribitur:   incipit    eiusdem   (BedaeJ  de 

ratione  tempornm;  subscribitur :  explicit  hreniarium  Brde  de  temporihus. 
spec.  6.  Vaticanus  Palatinus  n.  973  saec.  IX/X. 

p  Vaticanus  Palatinus  n.  1448  saec.  X.     inest  hber  de  temporibus  minor. 

Spec. ;.  Vaticanus  reginae  n.  123  saec.  XI  (vide  supra  p.  236). 

spec.  s.  Vaticanus  reginae  n.  755  saec.  X  (vide  supra  p.  236).     cx  hoc  codice  chronicorum 

minorum  aetatem  sextam  Roncallius  edidit,  ut  ibi  dixi.  j 

Vaticanus    reginae    n.    1038    saec.  X.       liber    minor    de    temporibus    deficiens    in 
Claudio  I. 
spec  9.  Vaticanus  reginae  n.  1260  saec.  XI. 

spec  10.  Vaticanus   reginae    n.  1405    saec.  X.     Hber   minor   vel,   ut   hic    dioitur,  primus   dr 

frmporibus. 

123 

Rouen  V  74  (olim  V  -^),  antea  abbatiae    Jumieges,  habet  duo  exemplai-ia   libeili 
92 

minoris  f.  229  imperfectum,   f.  278'  plenum:   liliellnm  Brdr  pyrslij/frri  dr  frm- 

^mrihus  minor.     inspexit  mea  causa  Henricus  Oniont. 
Sangallensis  n.  248  saec.  IX  (supra  p.  237). 
spec.  11.  Sangallensis  n.  250  saec.  IX  (supra  p.  237). 

H  Sangallensis  n.  251  saec.  IX  (supra  p.  237). 

Sangallensis  n.  570  saec.  IX  f.  1 — 6  chronica  minora. 

Sangallensis  n.  878  saec.  XI.     liber  de  temporibus  minor. 

Siena  K.  X.  23  hreviarium  Bede  de  srx  etatihus  mundi. 

Vindobonensis  557  saec.  XII.     chronica  minora. 

Vindobonensis  580  saec.  XI. 

Turici  bibl.  cantonal.  rep.  C,  CLXXVI  saec.  XI  lihcr  minor  dr  trmporihus. 


CHRONICA.  243 


Editionos  aeiiptonim  Bed.ae  cuiti  omncs  ad  orisin  non  faciant,  a  recensu  earum  lioc 
loco  abstinebimus.  praeter  editiones  operuni,  inter  quas  quae  potissimuni  laudantur 
sunt  Coloniensis  a.  1688  et  Londiniensis  curata  a  Gilesio  a.  1843  seq.,  ex  chronicis 
maioribus  aetateni  sextam  ediderunt  Stevenson  inter  Bedae  opera  liistorica  minora 
(Londinii  18-11)  p.  10;i — 200  et  Henricus  Petrie  in  monumentis  liistoricis  Britannicis 
vol.  I  Londini  1848  p.  83 — 102),  ille  sine  apparatu  critico,  bic  adhibitis  codicibus 
duobus  tum  Phillippsii,  hodie  Berolinensibus. 


Chronicorum  Bedanorum  utrorumque  editionem  multo  magis  quam  reliquorum  in 
hanc  syllogen  receptorum  imperfectam  evasuram  essc  probe  scio ,  cum  quod  operum 
longe  maiorum  partes  constituunt,  tum  praesertim  quod  cum  chronicis  Bedanis  eiusdein 
auctoris  historia  ecclesiastica  certe  in  rebus  Britannicis  simul  tractanda  est  et  adhibenda. 
sed  eam  cum  nostrae  syllogae  rationes  excluderent,  officium  licet  ingratum  et  paruin 
fructuosum  Bedanorum  chronicorum  seorsum  edendorum  ut  potui  admiiiistravi. 

Bedana  omnia  ita  tradita  accepimus,  ut  libri  scripti  vix  varient  neque  paucis  locis 
exceptis  dubia  ulla  iuveniantur  nisi  ortliograpliica  et  grammatica  quaedam  ita  vitiosa, 
ut  dubites,  utrum  auctor  peccarit  an  librarii.  de  ea  re  disceptatio  cum  relinquenda  sit 
auctoris  scripta  universa  tractaturis,  oquidem  satis  habui  lectiones  varias  adscribere 
codicum  quorundam  tam  maiorum  chronicorum  quam  minorum.  in  hac  apparatus  con- 
dicione  etsi  familiae  codicum  ordinari  nequiverunt,  adnotabimus  locos  quosdam  proptor 
consensum  codicum  in  errore  vel  interpolatione  memoratu  dignos. 

c.  114,  3.    118,  1  Arbaces  vocahulum  priore  loco  lihri  comiperunt  in  arboc-,  posteriore 
in  abarc-,  ([uod  utrumquc  commisissc  uuctorem  vix  credihile. 

c.  125,  2  Reae  Silviae  similiterrc  rcliqui,  Marthae  et  Ilie  F  interpolans. 

c.  310,  o  obiectu  HO,  abiectu  i^',  obiectione  BMR,  abiectione  F^. 

c.  339,  3  Xnil  luna  rcliqui,  xu  luna  -R^  intcrpolans. 

c.  372,  4  minister  jderiqac,  minisunt  Il^It'. 


ORTHOGRAPHICA. 

De  orthographia  quamquam  Beda  peculiari  libello  exposuit  (gramm.  Lat.  ed.  Keil 
vol.  7  p.  261  seq.),  cum  non  satis  constet,  quatenus  suis  praeceptis  ipse  obtemperarit, 
non  ad  tractatum  illum,  ut  fecit  Holderus  historiam  ecclesiasticam  edens,  sei  ad  libros 
scriptos  auctori  suppares  Bedana  formanda  erunt,  inprimis  ad  nobilissimum  Canta- 
brigiensem  historiae  eius  (univ.  Kk.  Y.  16)  scriptum  paucis  annis  post  auctoris  obitum 
saec.  Vni  medio  (cf.  quae  de  eo  dixit  E.  M.  Thompson  ad  societatis  palaeographicae 
tabb.  139.  140).  inde  quae  ex  collatis  libri  I  c.  17 — 23  ipse  enotavi  orthographiea  cum 
in  bonam  partem  notabilia  tum  vitiosa  subieci,  ut  specimen  sisterent  orthographiae 
Bedanae  praestantius  quam  suppeditant  chronicorum  exemplaria. 

ar  et  c:  plei-umque  recte  distinguuntur  compendioque  differunt  rjuri,e  (q:)  et  que 
(q').  exceptionem  faciunt  caedehant  —  praehendere  —  praeces  cum  derivatis 
constanter  —  praetiostis;  e  contrario  adherere  —  cedes  —  heresis  —  ^;ewe  — 
presumere.  Beda  in  tractatu  de  orthographia  recte  distinguit  caedo  crcidi  et 
cedo  cessi,  scribi  iubet  2)ene  adverbium  per  e. 
e  et  oe:  male  fedus:  recte  proelium  —  ohoedire. 
e  et  i: 

c  pro  i:  Brrttones  —  derutus  —  ohtenuerat   —  suscrpirns,  susceperentur :  recte 

contremescit  bis  —  intelle;/-  —  Treveri. 
i  pro  e;  aduliscens  —  distinavit  —  elinientnm  —  pilayus  (corr.)  —  praeconis  — 
quutinus:  recte  antistes. 
i  pro  ii  interdum,  sed  plerumque  emendatum,  in  gen.  sing.  2:   imperi  —  incendi 

—  proeli  (corr.)  et  in  abl.  pl.  2:  adversaris  —  ecclesis  (corr.)  —  spalis  (corr.). 
o  et  u: 

o  pro  u:  insola  semel;  recte  adulescentia. 

u  pro  o:  expectatur  =  spectator  —  lahuriosus. 

h  et  V  recte  fere :  semel  curhafuf<. 

c  et  t:  nullo  loco  permutantur  (condicio  —  Mauricius  —  frihunicius  —  nunfiure). 

d  et  t:  solito  more  nostro. 

/"  et  pih:  alternant  (blasj^hemare  —  Elafius). 

h  recte  ^omtur  (rxhortatorius  —  harundo  —  hisforirns  —  srpidrhrnm  et  srpnlrrum). 

m  et  11 :  uliquundiu  —  nunquam. 

p  inter  m  et  t  omittitur  constanter:  irromfns  —  sumtus  cum  derivatis  —  tmntare. 

quicquid  constanter. 

.'/•  simplex,  non  xs:  expectare. 

geminatio  plerumque  recte  et  ponitur  (Utterae)  et  evitatur  (cotidie  —  litus  —  sucus): 
errore  persuassio ,  item  accesisse  —  lasitudo  —  oportnnus  -  satrlihns  (pro 
sateUitibus)  —  plerumque  Briftania,  semel  liriffannia,  item  Briffanni. 

adsimilatio  praepositionum  admittitur  in  com  (con)  constanter  (eoUectus  —  colleya  — 
commaeulare),  evitatur   in  ad  (adyredi  —  adplieuit  —  adsentatio  —  udsertio 

—  adstare   —    adsumptus   —  adtoUere),    in   (inmanitas   —    inmensus  —  in- 
minere  —  in])ar  —  inplere  semel  certe),  oh  (obponere  —  obprimere). 


BEDAE  CHRONICA.  245 

Bedam  auctoroin  graininatist:im  vt  supra  aetatcni  oruditum  in  orthographicis  cvi- 
tassc  pleraque  scribcndi  vitia  ca  actatc  vulgaria  ut  hinc  apparct,  id  ipsum  etiara  in 
chronicis  nostris  ab  eo  factum  csse  probabile  est,  quamquam  ficri  potest,  ut  in  hiscc 
passim  secutus  sit  codiccs  luagis  auctorum  a  se  expilatorum  quam  rationem  ct  lcgem. 
at  neutrorum  chronicorum  codicem  nacti  sumus  Cantabrigiensi  illi  comparabilcm:  immo 
eorum  quos  habuinuis  omuium  librarii  suam  rerum  grammaticarum  notitiam  magis  sccuti 
videntur  cssc  quam  archctypi  orthographica.  cquidem  in  liac  cditionc  orthogi-aphica 
formavi  ad  codiccm  inter  nostros  praestantissimum  II  ita,  ut  pleraquc  vitiosa  retincrem, 
ubi  autcm  ab  co  discederem,  lcctio  in  apparatum  refcrrctur,  quamquam  eius  quoquc 
scriptor  suam  magis  orthographiam  proponit  quam  Bedanam,  cuni  pracsertim  saepe- 
numero  scriptura  ibi  rcperiatur  propter  orthographiam  ab  ipso  librario  emendata. 
numeri  quoquc  ut  loguutur  in  codice,  cxcmpli  causa  c.  27,  G  dmbus  pro  diuibm,  c.  128,  I 
sextus  pro  sexto ,  ex  archetypo  notis  scripto  a  librario  ita  Htteris  expressi  sunt.  item 
codex  0  quod  eius  saeeuli  errores  plerosque  evitat,  omnino  ad  librarium  magis  redit 
quam  ad  archetypum.  apposui  potiora  ex  codicibus  HOP\,  nequaquam  plena,  sed  quae 
abunde  opinor  sufficiant;  orthographica  deteriorum  sprevi. 

iie  et  e: 
e  pro  ae: 

H  passim. 

0  raro:  reperiuntiir  erumna  et  aerumna  —  cedes  —  Grecus  passim  —  He- 
breus,  Matheus,  Chaldeus  smiiliaque  —  hereticus  semper  —  Palestina  — 
pcnc.  —  recte  preces. 
R  passim. 
ae  pro  e: 

H  passim:  facillimae  —  salutae  —  aequitem,  sed  plerumque  a  exjnmgitur. 
0:  caereus   —   caeter-   plerumque    —    aequites    em.    —    praesbiter  —   vae- 
sanus.  —  Contra  constanter  recte  caelum  —  maeror  —  paenitentia  — 
saeculum. 
R  raro:  caecidit  —  aecclesia  raro  —  aegregius  raro  —  aepistola  raro  —  strenuae. 
e  et  oe: 

e  (ae)  pro  oe: 

H:  praeiium  c.  1 14,  3  —  fedare  c.  593,  1. 
0:  fedare  c.  593,  1 :  recte  proelium  constanter. 
R:  cepit  raro. 
oe  pro  e : 

H:  coepit  c.  292,  5  —  Moedia  c.  28,  3  —  suscoepisset  c.  158,  7. 
e  et  i: 

H:  interdum  recte  emcndat,  ut  c.  211,  1  relegiosissimum  iu  relig-. 

0:  caerimonia   mut.  in   caerem-  —  Dioclitianus   canstanter  mtit.  in  Dioclet- 

—  dilitiae  c  299,  2  mut.    in   deliciae  —  rcligatus   constunter  (c.  302,  2 
mut.  ex  relegatus). 

R:  uixillum. 
i  et  y: 
i  pro  y: 

H  passim:  Flieronimus  cet. 

0  jinssim:  Ilieronimus  consfanter  —  Hierosolim-  constanter  —  presbiter. 
y  pro  i: 

H:  Agryppa  c.  101  —  mylle  c.  28,  6  —  Sylvius  corr.  c.  91,  1. 

0  in  vocahulis  peregrinis  passim:  Callyst eclypsis  —  Hyerusalem  interdum 

—  bystoria  —  sybilum  —  Theophylus. 


246  BEDAE  CHRONICA. 

K:  bybliotheca  c.  19,  10  —  Philyppus  —  phylosoph-  —  Symon. 
o  et  ii: 
o  %yro  ti: 

H:  adolescentia  constanter  —  epistola  coiistanter. 

0:  adolescentia  plerumque   —  Aristobulus  corr.    in   Ai"istobolus    —    epistola 
plerumque,   interdum   epistul-    corr.    in    epistol-    —    Mulvium    corr.    in 
Molvium  —  sobolem  vmt.  in  subolem. 
R  passim:  epistola  {corr.  in  epistula)  —  infolis  —  insola  corr.  —  luxoria  — 
noncupavit  —  purporea. 
u  pro  o: 

B:  apostulorum  —  idulorum. 
6  et  p: 

R:  nubsit. 
/t  et  i»; 
b  pro  i'." 

0:  Danubius  —  faborabiUter  c.  196, 1  em.  —  Libia;  praeterea  vix  permutantur. 
c  et  t: 
V  pro  t: 

H:  edicione  c.  "23,  13.  37,  7  —  miliciae  c.  53,  5. 
0:  Bonifacius,  praeterea  vix  usquam  ita  erratur. 
R  passim. 
t  pro  c: 

H:  Cappadotia  c.  348,  1    —  Gretia  c.  164,  1   —  provintia  c.  328,  1.  343,  2. 
0:  dilitiac  curr.  in  deliciae  c.  299,  2  —  Martianus  c.  488,  praeterea  vix  usquam. 
R  passim. 
d  ct  t: 

H:  capud  cm.  c  146,  4. 
R:  aliquod  —  capud. 
/  ct  ph: 

R:  elefantus  —  Philadelfus. 
h  in  principio: 
omissum: 

0:  austus  —  ebdomas  coustanter  —  exametris  c.  570,  7  —  omcliis  c.  6U8,  7  — 

homous-  corr.  in  omous-  c.  438,  2. 
R:  actenus  —  Adrianus  —  ostium, 
male  additum: 

R:  Haristobolus  —  Ilaristotilcs  —  herudite. 
inter  vocalcs: 

H:  Israhel  ct  Israel  —  Sanuioli  ivrr.  in  Samuheli  c.  67,  4  —  lohas  corr.  in 

loas  c.  111,  1. 
ch: 

R:  achademia  —  Archadius  —  Chlodio   —  Chorinthi  —  Chyrus  —  Mache- 

don-  —  Nichanor  —  Schilicus. 
th: 

.    0:  rethor. 
R:  Demostencs. 
p  inter  m  et  s: 

H:  sumsit  corr.  in  sumpsit  c.  240,  3. 
0:  sumsit. 
geminationes  perpcram  udmissae: 

R:  Affrica  —  apoUogeticum  —  Assianus  —  dissertissimus    —  Effesus. 
geminationes  perperam  neglectae: 
R:  acuratus. 


DE  TEMPORVM  RATIONE. 

LXVI.   DE  SEX  HVIYS  SAECVLI  AETATIBVS. 

1  De  sex  huius  mundi  aetatibus  ac  septima  vel  octava  quietis  vitaeque  caelestis  et 
supra  in  conparatione  primae  ebdomadis,  in  qua  mundus  ornatus  est,  aliquanta 
perstrinximus,  et  nunc  in  conparatione  aevi  unius  hominis,  qui  microcosmos  Grccae 
a  philosophis,  hoc  est,  minor  mundus  solet  nuncupari,  de  eisdem  aliquanto   latius 

5  exponemus. 

2  Prima  est  ergo  niundi  huius  aetas  ab  Adam  usque  ad  Noe,  continens  annos 
iuxta  Hebraicam  veritatem  mille  DCLVI,  iuxta  LXX  interpretes  IICCXLII, 
generationes  iuxta  uti-amque  editionem  luimero  X.  quae  universaH  est  deleta 
diluvio:    sicut    primam    cuiusque    hominis    oblivio    demergere    consuevit    aetatem : 

5   quptus  enim  quisque   est,  qui  suam  recordetur  infantiam? 

3  Secunda  aetas  a  Noe  usque  ad  Abraham  generationes  iuxta  Hebraicam  auctori- 
tatem  conplexa  X,  annos  autem  CCXCII,  porro  iuxta  LXX  interpretes  ann. 
QOLXXII,  generationes  vero  XI.  haec  quasi  pueritia  fuit  generis  populi  dei 
et    ideo    in    lingua   inveuta    est,    id   est   Hebrea.      a  pueritia  namque  homo  incipit 

i   nosse  loqui  post  infantiani,  quae  hinc  appelhita  est,  quod  fari  non  potest. 


BFHMOli 

Superscr.  2  Ixui]  l.\i  B,  Ix  {post  aetatibus)  E       -i  luiius  oin.  H         1,  1  mundi]  seculi  B       ij-j  caelestis  et 
sujira]  et  cael.  F        -j  in  qua  raundus  om.  F^        3  aui  M       raicromcosmas  B        4  philosophos  i<*         2,  I   ad] 
iiB        2  lui]  lu  yi'       iidclxii  ir"        3  geneiatinnis /i'       editione  iJ      uniuersalis  ff,  nniuersali. /f        4  diluuii  i^ 
prinia  i''  .s  r(U(itu.s]  quietus  i>''         sua  Z>'         recordatur /"  3,1  hebrecicani  i?»         1,-'  auctoritatem] 

uerit<atem  O         2  complexae  7i        aut.   ann.  H^        ccxcu  li        iuxta  om.  M'>'H'^       anni  libri         3   00]   cc  OIl 
4   in]  debuit  esae  m  ea  sed  vonjirmant  lectioiiem,  chronica  minora  anliquiora. 


1  XVI.  De  mundi  aetatibus. 

2  (=    l)  Sex  aetatibus  mundi  tempora  distinguuntur. 

3  (=  2)  Prima  aetas  ab  Adam  usque  ad  Noe,  continens  generationes  X,  annos 
vcro  mille  DCLVl.  quae  tota  periit  diluvio ,  sicut  infantiam  mergere  solet 
oblivio. 

4  (=  3)  Secunda  a  Noe  usquc  ad  Abraham,  generationes  similiter  conplexa  X, 
annos  autem  CCXCII.  quae  in  lingua  inventa  est,  id  est  Hebrea.  a  pueritia 
namque  homo  incipit  nosse  loqui  post  infantiam.  quae  et  nomen  inde  accepit.  quod 
fari,  id   est  loqui  non  potest. 


FP 

2  distinguntur  FP  4.  2  a  pueritia]  an  pueritia  F 

CHRONICA  iii.  32 


248  BEDAE 

1  Tertia  ab  Abraham  usque  ad  David  generationes  iuxta  utranique  auctoritatem  XIIII, 
annos  vero  DCCCCXLII  conplectens.  haec  quaedam  velut  adolescentia  fuit  populi 
dei,  a  qua  aetate  quia  incipit  homo  posse  generare,  propterea  Matheus  evan- 
gelista  generationuni  ex  Abraham  sumsit  exordium,  qui  etiam  pater  gentium  con- 

5   stitutus  est,  quando  mutatum  nomen  accepit. 

5  Quarta  a  David  usque  ad  transmigrationem  Babylonis,  habens  annos  iuxta  Hebrai- 
cam  veritatem  CCCCLXXIII,  iuxta  LXX  translationem  XII  ampHus,  generationes 
iuxta  utrosque  codices  XVII :  quas  tamen  euangelista  Matheus  certi  mysterii  gratia 
XIIII  ponit.     a  qua  velut  iuvenali  aetate  in  populo  dei  regum  tempora  coeperunt. 

.s  haec  namque  in  hominibus  aetas  apta  gubernando  solet  existere  regno. 

6  Quinta  quasi  seniHs  aetas  a  transmigratione  Babylonis  usque  in  adventum  domini 
salvatoris  in  carnem ,  generationibus  et  ipsa  XIIII ,  porro  annis  DLXXXVIIII 
extenta,  in  qua,  ut  gravi  senectute  iessa,  mahs  crebrioribus  plebs  Hebrea  quassatur. 

7  Sexta,  que  nunc  agitur,  aetas,  nuUa  generationum  vel  temporuni  serie  certa,  sed 
ut  aetas  decrepita  ipsa  totius  saecuH  morte  consumenda. 

S  Has  erumnosas  plenasque  laboribus  mundi  aetates  quique  felici  morte  vicerunt, 
septima  iam  sabbati  perennis  aetate  suscepti  octavam  beatae  resurrectionis  aeta- 
lcm.  iii  ([ua  semper  cuni  domino  regncnt,  cxspcctant. 


9  Prima  igitur  aetate   secuH  nascentis  prima  huius  die  fecit  deus  lucem,  quam  ap-  '^'J"'^''" 
peUavit  diem.     secunda  firmamentum  caeH  in  medio  Hbravit  aquarum,  ipsis  aquis 

BFmuOR 

4,1  ab  om.  B^M'        aucturitate  i>'         3  aimu  B         adulisceutiam  luit  pupulu  i>  4  geueratioiieiii  jV 

5  quaudo]  quoniam  R  5,  l  a]  ad  i/        transmigratione  B       anu.  hab.  E        1/2  hebreicam  H»'         -'  traus- 

latione  £,  interpretes  J/  generationis  iJ  3  certa  £  mysteria  i^  gratiam  5  4  quamiS'  iuuali  iJ, 
in  iuuenalijJi'       iu  oni.  R"-  6,2  in  carnera  (-ne  R)    om.  in  litura  noii  expleta  H      uiiii]  uiii  M  recte  cor- 

rigens  3  ut  om.  B  senectuti  ii^  7,  2  cousummeuda  31,  consummanda  edd.  8, 1  etas  B'R  quique]  *«» 
quique  H^,  sancti  quique  H'^:  fortasse  scr.  quiqui  2  octauam]  octaua.».  M  3  Ixuiii  B,  lui  R  9,  1  rubri- 
cam,  qaam  interponunt  libri,  LXVII  decursus  (BFHMO^,  de  cursu  O^R)  aetatum  earundem  delevi,  quoniam 
iidem  libri  postea  eam  ignorant  et  caput  quod  sequitur  LXVII  faciunt        diei  £ 

5  (=  4)  Tertia  ab  Abraham  usque  ad  David  generationes  XIIII,  annos  vero 
DCCCCXLII  continens.  et  quod  ab  adulescentia  incipit  homo  posse  generare, 
Matheus  generationum  ex  Abraham  sumpsit  exordium ,  qui  etiam  pater  gentium 
constitutus  est. 

6  (=  5)  Quarta  a  David  usque  ad  transmigrationem  Babylonis,  generationibus  aequc 
iuxta  Matheum  XIIII,  annis  autem  CCCCLXXIII  porrecta,  a  qua  regum  tempora 
ceperunt:  iuvenaHs  enim  dignitas  regno  est  habiHs. 

7  (=  6)  Quinta  deinde  usque  ad  adventum  salvatoris  in  carnem  generationibus  et 
ipsa  XIIII,  porro  annis  DLXXXVIIII  extenta,  in  qua  ut  gravi  senectute  fessa 
malis  crebrioribus  plebs  Hebrea  quassatur. 

8  (=  7)  Scxta  quae  nunc  agitur  nulla  generationum  vel  temporum  serie  certa,  scd 
ut  aetas  decrepita  ipsa  totius  saeculi  morte   finienda. 

9  XVII.  Cursus  et   ordo  temporum. 

10  (=  9)  Prima  ergo  aetas  continet  annos  iuxta  Hebreos  IDCLVI,  iuxta  LXX  inter- 
pretes  HCCXLII. 


FP  et  inde  a  c.  10  EEM 

5,2  xlii]  xliii  i',  Ixii  F^       ex]   ab  P  (i,  1   a   dauidj  ad  dauid  /•'       2  rccclxxxiii  F^^P       3  iuueuilis  i" 

7,  2  grauis  F  8,  1  serie]   sirie  P        2  morti  F  i)  praescribunl  qui  hinc  incipiunt  ( item  chronica  ins.  M) 

de  sex  aetatibue  mundi  EIIM 


CHRONICA. 


249 


ac  terra  cum  caelo   superiore  ac  virtutibus,  quae 
in  eo  conditorem  laudarent,  ante  horuni  sex   die- 

5  rum  exordium  creatis.  tertia  die  congregatis  in 
suum  locum  aquis ,  quae  cuncta  contexerant,  ari- 
dam  iussit  apparere.  quarta  sidera  in  firmamento 
caeli  posuit ,  quae  nunc ,  quantum  aequinoctii 
coniectura    colligimus,    Xll    kalendarum  Aprilium 

10  vocatur.  quinta  natatilia  et  volatilia  creavit  ani- 
niantia.  sexta  animalia  terrestria  et  ipsum  homi- 
neni  formavit  Adam,  de  cuius  latere  dormientis 
matrem  omnium  viventium  produxit  Evam,  quae 
nmic,    quantum    mihi    videtur   esse    credibile,    X 

15  kalendarum  Aprilium  dies  appellatur.  unde  merito 
creditur,  si  uon  verior  sententia  vincit,  quod  bea- 
tus  Theophilus  cum  ceteris,  non  solum  Palestinae, 
sed  et  permultis  aliarum  regionum  episcopis  de 
pascha   disputans   scripsit,    eodem  X   kalendarum 

20  Aprihum  die  dominum  fuisse  crucifixum.  dece- 
bat  enim  una  eademque  non  soluni  ebdomadis, 
sed  et  mensis  die  secundum  Adam  pro  generis 
humani  salute  vivifica  morte  sopitum  de  productis 
e  latere  suo  sacramentis  caelestibus  sponsam  sibi 

25  sanctificare  ecclesiam :  qua  videhcet  die  primum 
Adam,  patrem  videUcet  humani  generis  ipse 
creaverat  eique  de  latere  costam  toUens  aedificavit 
mulierem,  cuius  adiutorio  genus  propagaret  huma- 
num. 
CXXX  10  Adam  annorum  CXXX  genuit  Seth,  cui  super- 
vixit  annis  DCCC.  verum  LXX  interpretes  ante 
natum  Seth  posuere  annos  CCXXX,  postea  DCC. 
Seth  interpretatur    resurrectio,   significans   vesm-  c/.  Mdorus  ci,,-.  4. 

5    rectionem    Cliristi    a    mortuis,    cuius    mortem    in- 

latam  a  ludeis  significat  Abel,  qui  dicitur  luctus, 

a  fratre  Cain  occisus. 

CCXXXV     1 1  Seth  ann.  CV    genuit  Enos ,    cui  supervixit  annis 

DCCCVn.      porro    LXX    ante    natum    Enos    an. 


BFmiOIi 

9,  3  superiori  B       s  quautum  om.  1!       s  9  aequinoctium  iectura  5"       9  couiecturara  F^       collegimus  BB 
xii]xuM        10  uocatur]  dies  u.  Ob       notatilia /^'       13  euam]  etiam //'        I7  thophilus  5»       phalestin.io  i? 
19  pascha  Uisputaus]  paschali  putans  B '  (f)  20  diom  F  23  salutom  uiuificata  B  24  latere]  lecto  M 

25  ecclesiam]  et  o.  M        qua]  quia  B^^MO^  26  patre  F  10,  l  sedli  B        super]  supra  F        3  natum 

om.  fl'»         sedh  M         annis  B        ccxxx]  .cxxx  R         4  sed  £        interpretatur]  significatur  F  5  a  mort. 

chr.  S  11, 1  superuixis  ...  .ff '  2  uii  (uiii  B)  porro  Ixx  om.  B 


11  (=   10)  Adam  cum  esset  CXXX  annorum,   genuit  Seth,   qui  pro  Abel  natus  est 

12  (=    11)  Seth  ann.  CV  gemiit  Enos,  qui  coepit  Invocare  nomcn  domini. 


EFHMP 

11  cum  esset  om.  F 


aun.  cxxx  /'  12  sed  F        aniios  et  aiinonun  /jiissiiii  /itiri  jiro  ann 

32* 


250 


BEDAE 


CCV,  postea  posuere  DCCVII.  Enos  interpretatur 
homo,  de  quo  bene  dicitur:  iste  coepit  invocare  c/. /«dorus  c*/-.  5. 
5  nomen  domini:  quia  hominuni  est  proprium,  ut 
suae  fragihtatis  memores  invocent  conditoris 
auxilium,  eorum  dumtaxat,  qui  in  fide  Christi 
viventes  fihi  resurrectionis  esse  laetentur. 

CCCXXV  12  Enos  an.  XC  genuit  Cainan,  cui  supervixit  an. 
DCCCXV.  sed  LXX  ante  natum  Cainan  CXC 
ann.,  postea  DCCXV  posuere. 

CCCXCV  13  Cainan  an.  LXX  geuuit  Malalehel,  post  cuius 
ortum  vixit  an.  DCCCXL.  LXX  ante  natum  Ma- 
lalehel  CLXX,  postea  dixere  DCCXL. 

CCCCLX     14  Malalehel  an.  LXV  genuit  lareth,  cui  supervixit 
an.  DCCCXXX.    LXX  ante  natum  lareth  CLXV, 
postea  posuere  DCCXXX. 
DCXXII     1.5  lareth  an.  CLXII   genuit   Enoch,    cui   supervixit 
an.  DCCC.     in  hac  generatione   nusquam  utrique 
codices  discrepant.     hunc  Enoch  nonnulla    divine  c/.  isidorm  <•;„■.  y. 
scripsisse   luda    apostolo    adtestante    conperimus. 
5   sed,  ut  beatus  Augustinus  dicit,  'non  frustra  non  'i^  an.  </«/  n,  23. 
'sunt  in  eo  canone  scripturarum,  qui  servahatur  in 
'femplo  Hebrei  populi  succedentium  diligentia  sacer- 
'dotuni,   nisi   quia  ob   antiquitatcm  suspectae  fidei 
'iudicata  sunt,  nec,   utrmn   haec  essent  quae   ille 
10   'scripsisset ,  poterat  inveniri.     unde    illa  quae  sub 
'eius  nomine  proferuntur  et  continent   illas  de  gi- 
'gantibus   fabidas,    quod    non   habuerint   homines 
'patres,  recte  a  prudentibus  iudicanfur  non  ipsitis 
'esse  credenda\ 
DCLXXXVII     16  Enoch    an.  LXV  genuit   Mathusalam,   post   cuius 


12, 1  xc]  cx  B 

3  dccxl]  .»cxl  H^ 


BFHMOR 

11,3  dcccuii  F',  dccui  ii',  dccu  B         5  quia]  quod  i/,  qui/'^'i/'         .<  laetantur  0" 
2  xu  ovi.  B^M^         caiii  B  13,  l  an.  om.  H^         malelehel  F  2/3  malelehel  F 

14,  i  malelehel  F        2  aniiis  dcccxxx  om.  B'        3  postea  om.  M      dcccxxx  1{         15,  l  clxxii  M      enoc  HO'R 
2  utrisque  iJ  3  enoc  iffi        uonnuUe  £         diuiu*ei?,  diuina /i'  4  adtentante  5  s  beatus  om.H' 

agustinus  M        7  suaedentium  B        B  quia]  quod  R        ob]  ab  BFM       antiquitatum  O"-         lO  scripsisse  fi 
inuenire  R         n  praeferuntur  F        ii/l2  de  gig.  fabulas  om.  H         la  habuerunt  B        13  a  om.  F       iudi- 
cnmtt  H'        u  esse  (om.  H)  cr.]  cr.  esse  £  16,  i  enoch]  in  lioc  autem  M      lx*u  i/,  clxui^'       matusa- 

lam  B,  matusalem  R 


13  (=   12)  Enos  annorum  XC  genuit  Cainan  [cui  nomen  interpretatur  natura  dei].        M 

14  (=   13)  Cainan   annorum  LXX  genuit  MalaUel    [qui   interpretatur  plantatio    do-  FMP 
mini] . 

15  (=   14)  Malahd  annorum  LXV  genuit   lareth    [qui  interpretatur  discendens   vel  M 
portans]. 

16  (=    15)  larefh  annorum   CLXII  genuif  Enoc,  qui  franslatus  est  a  deo. 

17  (=   16)  Enoc  annorum  LXV  genuit  Mafusalam   [qui   interpretatur  dedicatio].  M 
17*                [Concupiscunt  filii  dei  filias  hominum].  FP 


EFHMP 

14,  1  malalehel  EMP,   malehel  F 
JCMP,  malcliel  /''  17  Ixul  Ixxii  /7» 


qui  interpretatur]  FP,  cuins  unnicn  dicitnr  M  \^,  1   niMlalccl 


CHRONICA. 


251 


DCCCLXXIIII 


MLYI 


MDCLVI 


ortum  ambulavit  cum  deo  trecentis  aimis.  LXX 
aiit(!  uatum  Mathusalaui  posuere  CLXV  annos, 
postea  CC.     ct  bene  in  septima  geticratioiie  Enoch,  Augusi.  de  < 

i  qui  interpraetatur  dedicatio,  fulit  a  mortalihus  dciis, 
quia  civitas  electorum  in  sex  huius  seculi  pro 
(leo  laborans  aetatibus  in  septima  sabbati  futuri 
gloriam  dedieationis  exspectat.  at  quod  reprobi 
sola  praesenti  sunt  felicitate   contenti,  Cain  civi-  au,ji,$i.  ,u 

10  tatcm,  quam  statuit ,  non  in  septima  generatione, 
■'icd  in  primogenito  Enocli  fdio  consecrat. 

17  Mathusalam  an.  CLXXXVII  genuit  Lamech,  cui 
supervixit  an.  DCCLXXII,  id  est  usque  ad  di- 
luvium.  LXX  ante  natum  Lamech  CLXVII  po- 
nunt  annos,  postea  DCCC  et  duos.     qui  numerus, 

5  ut  lector  facillime  videbit,  iuxta  Hebraicam  veri- 
tatem  XX  annis,  iuxta  ipsorum  vero  auctoritatem 
XIIII  annis  diluvii  tempora  transit.  de  cjua  famo- 
sissima  questione  doctissimi  patres,  Ilieronimus  in 
libro  questionum  Hebraicarum,  Augustinus  in  libro  mer.quaest. 

10   de  civitate  dei  XV  plenissime  disputant.  August.  d« 

1 8  Lamech  an.  CLXXXH  genuit  Noe,  cui  supervixit 
annis  DXCV.  LXX  ante  natum  Noe  ponunt  annos 
CLXXXVIII  et  postea  DLXV.  in  hac  sola  gene- 
ratione   summa    universitatis   discrepat,   quia  XX 

5  et  IIII  annis  plus  vixisse  Lamech  in  Hebreis 
quam  in  LXX  transhitorum  codicibus  invenitiu'. 

19  Noe  anno  DC  venit  dihivium  mense  secundo,  XVH 
die  mensis.  sane  de  differentia  annorum  inter 
Hebream  et  LXX  interpretum  anctoritatem  ne 
quis   nos  laceret  novas  movisse   questiones,  legat 

5  prefatorum    patrum   meraorata    opuscula  et  intel- 


ingen.  5,2.'). 
c.  d.  15,  11. 


BFHMOS 

16,  2  deo]  domiuo  .)/        2,3  treceutis  (cc  U)  a.  Ixx  (autem  ins.  H >  ante  natum  om.  B  3  matusalam 

B^H^,    mathusalem  j)/',    uiatusalem /?,    mathussalam  i^         4  inoch  J/  s  ad  quod //,     etquod.R,    atque 

BF'MO,  etque  F'^         lepioui  B^,  repiolui  />^  10  quam]  quia  B,   que  F  n  enoe  B,   inoch  M        post 

ciinsecrat  insent  (adiecta  liic  ei  postea  in  margine  litlera  N)  Enoch  annorum  CLXV  .  .  .  lilias  hominum,  scilicet 
Isidori  c/iron.  c.  10.  11,  F  17,  i  matusalam  //»,  niathusalem  J/,  matusalem  B,  mathussalam  F  2  Ixxii] 
Ixxxu  R         4  uumeros  BMR^  .■.  facillimae  H^        hebreicam  H         7  transiuit  R  7  8  lormosissinia  F^ 

8  questio  ,1/  doctissima  /i»  9  questionem  /i»  agustinus  M  lO  post  disputant  ins.  Isidori  chron. 
c.  12—14  ut  supra  F  18,  1  iij  iii  />'  2  dxcu]  dxxu  R,  dccu  B,  A,»u  F^  3  dlxn]  dclxu  R  4  quia] 
quod  ^''■R  .1  uixisset  B  in  om.  F  f.  quani]  qui  /?*  iu  om.  B  post  invenitui-  ins.  Isidori  chron. 
c.  16  ut  supra  F           19,  i  annum  H'          2  suue]  ane  B       de  om.  F^M'       difi'erenta  //      inter]  est  inter  O^ 

9  patrum  om.  R 


18  (=  17)  Matusalam  ann.  CLXXXVTI  genuit  Latnech. 

19  Gigantes  nati  sunt. 

20  (=  18)  Lamcch  ann.  CLXXXII  genuit  Noe,  qui  arcam  aedificavit. 

21  (=  19)  Noc  unn  DC  venit  diluvium. 


EFHMP 

19  gigantes  (liac  generatiune  g.  M)  u.  s.  om.  II 


20  clxxxii]  ccxxxii  /•'         21  uenit]  tunc  uenit  HM 


252 


BEDAB 


leget  hanc  iam  olim  notissimam  fuisse  distantiam, 
cuius  originem  distantiae  eum  beatus  Augustinus 
sollertissimae  quaesisset,  dixit  in  libro  supra 
scripto  capitulo  XIII  inter   alia   sic:   'Oredibilms  au.jusi.  <!,■  c.  d.  is.vj. 

10  'ergo  quis  dixerit,  cmn  primo  de  hibliotheca  Ptolo- 
'mei  descrihi  ista  coeperunt,  tunc  aliquid  tale  fieri 
'potuisse  in  codice  uno,  sed  primitus  inde  de- 
'scripto,  unde  iam  lafius  emanaret,  ubi  potuit 
'quidem  accidere  etiam  scriptoris   error.     sed  lioc 

16  'in  illa  questione  de  vita  Mathusalae  non  absur- 
'dum  est  suspicari'.  et  post  aliquanta:  'rectae 
'fieri',  inquit,  'nuUo  modo  dubitaverim,  ut,  cum 
'diversum  aliquid  in  utrisque  codicibus  invenitur, 
'quando  quidem  ad  fidem  rerum  gestarum  utrumquc 

20  'esse  non  potest  verum,  ei  lingtiae  potius  credatur, 
'imde  est  in  aliam  per  interpretes  facta  translatio.' 


20  Secunda  seculi  aetate  prima  huius  die,  quae  est 
XXVn  mensis  secundi,  egressus  est  Noe  de  arca, 
in  qua  pauci,  id  est  VIII  animae  salvae  factae 
sunt  per  aquam.  quod  memorans  in  epistola 
h  beatus  apostohis  Petrus  mirifice  statim  ex-  '.  P"r.  .v,  21.  22. 
ponere  curavit,  cum  subiunxit:  'quod  et  vos  nunc 
'similis  formae  salvos  fecit  baptisma,  non  carnis 
'depositio  sordium,  sed  conscientiae  bonae  interro- 
'gatio   in   deum  per    resurrectionem    Icsu    Christi, 

10  'qui   est   in  dextera  dei'.     in  aqua  diluvii  baptis-  '•/•  .iugust.  cmura 

,    ,.  7-       ,      i  1      •  Faiulum  12, 14.  IS. 

mum,  in  arca  et  his,  quae  connnebat,  ecciesiam 
et  fideles   ilHus,    in   octonario   animarum   numero 
mysterium   dominicae  resurrectionis,  in  cuius  fide 
baptizamur,  docens  esse  figuratum. 
MDCLA^III     21  Sem  C  an.  genuit  Arfaxat  bieuiiium  post  dihivium. 


BFHMOR 

19,  7  agustinus  M 


a  xiii]  xiiii  B  10  bibliotheca]  inbliuiotecha  B  11  ista]  ita  B  l:;  uno 

om.  H^        primitus]  primus  £^'         14  accedere  3/      sed]  sed  et.fi         i.i  mathussalae  JP        17  dubutauerim  fi^ 
18  diuersu  B       utriusque  coticibus  M '         21  alia  B  20, '.'  x.\ui  F      egr.  e.  n.  d.  arca  oni.  B        4  memo- 

rans]  comnieraorans  OC^),    reoommemorans  RCi)        epistola]  e.  sua  R         6  nos  B  7  saluos]  salljos  nos  B 

8  consciae  //'         lo  dexteram  B       dilui  E         11  archa  //'       his  quae]  his  qui  F'',  in  his  qui  M        12  illius] 
ipsius  BO  21, 1  artaxath  B,  arfaxaz  M'^         biennio  O^R 


22  XVIII.  De  secunda  aetate. 

23  (=  20)  Secunda   aetas   continet   ann.   iuxta  Hebreos  CCXCII.  iuxta   LXX   inter- 
pretes  DCCCCXLII »)  vel  adiecto  Cainan  ILXXII. 

24  (=  21)  Sem  [c  annorum)  ann.  II  i>ost  diluvium   (jennit  Arfaxath,   a  quo  Chaldei.  EH^ 


EFHMP 

22  om.  HMP         23,  i  iuxta  (om.  P»)  hebreos  post  .nnii.  //      dceixlii  /'*        2  adiecta  /'      cainan  om.  F 
24  ii]  n  M 

'  I   lltt:  tiuiucntti  ttit  uiitioruiii  tietatin  lertiae. 


CHRONICA. 


253 


Eieronymm  pracf. 
chrnn.  p.  ft  Sc/i. 


ab   Arfdxat    Ohaldeos  originem    duxissc   Hierony- 

mus  scribit.     supervixit  autem  Scm  nato  ArfaxattfitT.7ua«,.Mnsrfn.M,M. 

D  annis,  id  est  usque  ad  quinquagesimum  annum 

5  nativitatis  lacob. 
MDCXCIII    22  Arfaxat  an.  XXXV  genuit  Sale. 

23  Hic  LXX  interpretes  una  generatione  plus  quam 
Hebraica  veritas  posuere,  dicentes  quod  Arfaxat 
cum  esset  annorum  CXXXV,  genuerit  Cainan, 
qui,    cum  CXXX   annorum  fuerit,   ipse    genuerit 

5  Sale.  quorum  translationem  euangelista  Lucas 
hoc  loco  videtur  esse  secutus.  verum  chrono- 
graphi  Grecorum  cum  generationum  seriem  ad 
auctoritatem  Hebraicam  castigassent ,  ablata  una 
generatione  Cainan,    nec   tamen    numerum  anno- 

10  rum  in  generationibus ,  quas  cum  eis  habuere 
communes,  ad  eorum  auctoritatem  castigare  curas- 
sent,  propriam  secuti  auctoritatem  dederunt  huic 
aetati  annorum  summam  minoreni  quidem  LXX 
translatorum    editione  an.  CXXX,    sed   Hebraica 

n   veritate   annis  DC  et  L   maiorem,   id   est,  annos 

nongentos  et   XLII.      vixit    autem  Arfaxat    post 

natum    Sale   an.  CCC  et  tribus,  cui  tamen  LXX 

post    natum   Cainan  scribunt   an.  CCCCXXX,  et 

Cainan  post  natum  Sale  CCCCXXXVIII. 

MDCCXXIIl     24  Sale  an.  XXX  genuit  Heber,   cui   supervixit  an. 

CCCCIII.  LXX   ante   natum    Heber   posuere   an. 

CXXX,  postea  CCCXXX.     ab  hoc  Heber  Hebre- 

orum  nomen  et  genus  oritur. 

MDCCLVH    25  Heber  an.  XXXHII  genuit  Palech,  cui  supervixit 

an.  CCCCXXX.  LXX    ante   natum  Falech  annos 

26  posuere  CXXXIIII,  postea  CCLXX.   Falech  inter- 

pretatur    divisio,    cui   propterea    tale    nomen    in- 

posuere  parentes.    quia  tempore   nativitatis  ipsius 

terra  per  linguarum  confusioneni  divisa  est.    cuius 

i  divisionis   Arnobius  rethor   in   expositione   psalmi  ^™"^;/;/;  *"•  *^' 


BFHMOR 

21,  i    ab  oin.  fl'       ailaxatli  BfJ,  arfa.\az  JI^       chaldeos  (caldeosif' )  .  .  .  :i  supenii.\it  om.  >''         :i  ai- 
laxaz  M-      i  quingesimum  H        22  arfaxath  BH'-.  arfaxaz  M'-        23,  i  unam  gonerationem  B       quam]  que  M 


4  fuer.  an.  B        .=>  translatione  BM        c  loco]  in  loco  F-Ii 
rent  H^         12  secuti  auctoritatem]  securitatem  F^         14  edi- 
16  arfa.xath  B       17  sale  .  .  .  is  natuni  bis  M       18  cccc]  cccM       I9  post] 
prae  H  24,  l  eber  F         ■:.  3  eber  B         4  gens  FR'  25,  i  eber  R         plialech  R         3  cccc]  .ccc  R 

phalechA  26,  l  iiii]  in  iJ       posteaj  poste  F      phalegh  fl         2/3  inposuere]  in  2'         x  quia]  quod /"/T^ 


2  hehreica  H        artaxath  BH-  3  esse  B 

»  nemerum  i/*         11  auctoritate  £       castigare 
cione  H       Hjib  hebraicam  ueritatem  J* 


25  (=  22)  Arfaxath  ann.  XXXV  genuit  Sale,  a  quo  Samatite  et  Indi. 

26  (=  24)  Sale  annorum  XXX  genuit  Heber,  a  quo  Hebrei. 

27  (=  25)  Hebrr  annorum  XXXIIII  gemdt  Falech. 

28  (=  26)  Turris  aedificatur. 


EFHMP 

25  sale]  M,  salae  EH,   sela  FB 
27  heber  M 


samaritaiii  h^JIM         imlii  //  26  sale)  HM,  salae  E,   sela  Fl' 


28  acdificabatur  EHM 


254 


BEDAE 


CIIII  ita  meminit:  'Sem  primogenito  Noe  pars 
'facta  est  a  Persida  et  Bactris  iisque  in  Indiam 
'longe  et  usque  Einocoruras,  qiiae  spatia  terrarum 
'habent  linguas  sermone  barbarico  XX  et  VII.     in 

10  'quihus  linguis  gentes  sunt  patriarum  quadrin- 
'gentae  et  sex  non  diversarum  linguarum,  sed,  ut 
'dixi,  diversarum  patriarum.  verbi  gratia,  ciim 
'una  lingua  Latina  sit,  sub  una  lingua  diversae 
'sunt  patriae  Bruttiorum ,  Lucanorum,  Apulonmi, 

16   'Calabrorum,   Picentum,    Tuscorum,  et  his   atque 

27  'huiusmodi  similia  si  dicamus'.  Cham  vero  secun- 
dus  filius  Noe  a  Rinocoruris  usque  Gadira  habens 
linguas  sermone  Punieo  a  parte  Garamantum, 
Latino  a  parte  boreae,   barbarico  a   parte    meri- 

5  diani    Aethiopum    et    Aegyptiorum,    ac    barbaris 
interioribus  vario  sermone  XXII  linguis  in  patriis 

28  CCCXC  et  IIII.  lafeth  autem  tertius  a  Media 
usque  ad  Gadira  ad  boream.  habet  autem  lafeth 
Humen  Tigrideni,  qui  dividit  Mediam  et  Baby- 
loniam  in  patriis  CC,  sermone  vario  in  linguis  XX 

5  et  tribus.  fiunt  ergo  omnes  simul  linguae  LXX 
duae,  patriae  autem  generationum  mille,  quae  in 
tripertito  saeculo  hoc  ordino  sitae  sunt.  habet,  ut 
diximus,  lafeth  flunien  Tigridom,  qui  dividit 
Mediam  et  Babyloniam,  Sem  autem  Eufratcn, 
10  Cham  vero  Geon,  qui  vocatur  Nilus. 
MDCCLXXXVII  29  Falech  an.  XXX  genuit  Reu,  cui  supervixit  an. 
CCVIIII.  LXX  ante  natum  Reu  CXXX  an.  po- 
nunt,  postea  CCVIII. 

30  His  temporibus  primiim  templa  constructa  et  qui-  iMonis  chr.  u. 
dam  principes  gentium  tamquam  dii  sunt  adorati. 

31  Reu    an.  XXXII    genuit    Seruch,    cui    supervixit 


MDCCCXVIIII 


BFHMOR 

26,«  ita  om.  B^  7  india  i/  s  rinocuruvos  A'         '.<  habet  ii''         Ijarbariea  /i"         10,11  qviadringeiiti 

S,  x\  F        i:t  sint  iJA'-         14  brutiorum  7j,  lirutoriim  72*  ii;  raodi  um.  //^  27,  ■_'  rinocururis /j.  rino- 

corusis  B       gaduxa  B       :(  a  parte  g.]  aperte  g.  H'       4  a  parte  b.]  aperte  1).  //'       4;';.  raeridiano  F'H       5  ac] 
11  B  28,1  duobus //       moedia //         i  ad  gadira]  gadira /^'        iafech  J/»  3  trigridem  ii,  tygriden  jB 

qui  diuidit  (uidit/f')  om.  J/'  moediam  //  :)/4  babiloniam //  i;  iuylle //  7  triperato  ^  8  trigridem 
(>,  tygriden  B  qui  diuidit  (uidit  //')  mediam  (moediam  H)  om.  B'  «  autem  om.  R  10  gion  R  post 
nilus  ins.  Mdori  chron.  <:.  22  ut  supra  F  29,  1   lalec  //'       reum  //         ;  natu  B       reum  B        3  ccuiiii  // 

.')0,  2  adorarii/'  31,1  ream  B        xxxu  i' 


29  (=  29)  Falech  annorum  XXX  genuit  lieu. 

30  (=  30)  Dii  primum  adorantur. 

31  (=  31)  Reu  annorum  XXXII  genuit  Seruch. 


EFHMP 
29  falec  H 


31  saruch  M 


CHRONICA.  255 

au.  CCVII.      LXX    ante  iiatum  Seiuch  CXXXIl 
ponunt  an.,  postea  CCVII. 
'•ii  Scythariim    regmiin    dkitur  njvrtuin .    uhi  primus  hidoma  chr.2>:. 
_  regnavit  Tanuus. 

MDCCCXLVIIII    ;{■{  Seruch    au.  XXX   genuit  Nachor,    cui    supervixit 
an.  CC.     LXX    ante  natum  Nachor  ponunt   ann. 
CXXX,  po8tea  CC. 
Ii4  Aegyptiorum  dicitur  impcrium  iiichoare,  primo  cis  isidorm  chr.^s. 
regnantc   Yisoccs. 
MDCCCLXXVIII  35  Nachor   ann.  XXVIIII  genuit  Thare,   cui   super- 
vixit  auu.  CX  et  VIIII.    LXX  ante  natum  Thare 
ponunt  aunos  LXX  novem,  postea  CXXVIIII. 
;{()  Assyriorum   Sijciniorumque   rcgnum    nascitur:   his  uidoru,  chr.30. 
primum  JBelo,  illis  Aegialio  regnante. 
MDCCCCXLVIII  37  Thare   an.  LXX   genuit  Abraham ,   cui  supervixit 
CXXXV  an.     hactenus  seounda  seculi  aetas  pro- 
tenditur,  cuius  tota  serie  recensita  beatus  Augusti- 
nus  in  libro  de  civitate  dei  XVI,  capitulo  X,  hoc  auo"»-  <ic  c  d.  le,  w. 
5  modo  conclusit:  fiunt  itaque  anni  a  diluvio  usque 
ad   Ahraham    miUe    LXXII   secimduni    vidgatam 
editionem,  hoc  est,  interpretum  LXX.     in  Hebreis 
autem   codicibus    longe  j)auciores  annos  perhibent 
inveniri,  de  qiiibus  rationem  aut  nullam  aut  diffi- 
10  ciUimam  reddunt. 
IlXXni    38  Tertia  mundi   aetas  a  nativitate    coepit  Abraham 

BFHMOR 

31,2  ccuiii  i¥,  ccuiiii  A  :i  aiin.  pon.  V/  32,  i  legnuni  oni.  B^  exortuni  om.  if  *  -•  tanas  B',  tau- 
rus  R:  Tanaus  lustinus,  Tanus  Ubri  Isidori plerique  (vol.  2 p.  430)  33,  2  ponunt  .  .  .  34,  1  aegyptiorum  om.  B^ 

:)  cxxx  .  .  .  36,  2  regnante  in  litura  breviore  H'^  cxxx  07«.  in.  sp.  vac.  F  34,  i  imp.  dic.  R  iuquoare  B 
2  uizoues]  FH'',    uizobes  M,    uizoljer  B,  vizoue  0,  zoes  R:  Vezovis  lustinus,  Zoes  Isidori  libri  36,  1  syciuio- 

rumque]  O,  siciuiorumque  F,  sycinovumque  M",  sychiniorumque  R,  sycimiorumque  B,  sy«»orumque  J/'. 
sicioniorumque /y-,  def.  H^  2  bello  i^-        aegilio /7-,  def.  H^        poat  regnante  ins.  Isidori  chron.  c.  30  tit 

supra  F  37,  2  an.  cxxxu  an.  B,  ann.  cxxxu  R  seculi  aet.  om.  B  3  recenseta  BF  3  4  agustinus  M 
i  xui]  xuii  i/  (i  secundum  om.  R  7  edicionera  7/  lo  inuenire  J/'  11  2>ost  redduut  ins.  Isidori 

chron.  c.  32  (Itac  forma:  huius  tempore  sub  quo  Zoroastris  magicae  artis  inuentor  a  Nino  rege  occiditurl  et 
33  ut  aupra  F  38,  l  mudi  R 

32  (=  32)  Regmim  inchoat  Scitharum. 

33  (=  33)  Seruc  annorum  XXX  genuit  Nachor. 

34  (=  34)  Regnum  Acgyptiorum  nascitur. 

35  (=  35)  Nachor  annorum  XXVIIII  genuit  Thara. 

36  (=  36)  Regmim  Assiirioriim  et  Syciniorum  cxorifur. 

37  (=  37)  Tharu  nniioruiii  LXX  genuit  Ahraham. 

38  Semiramis  condidit  Babyloniam. 

39  XVmi.   De  tertia  aetate. 

40  (=  38)   Tcrfia  uctas  continet  ann.  DCCCCXLII. 

40*  [Abraham  ann.  LXXV  venit  in  Chananeamj.  ^^ 


EFHMP 

32  incfaoat  scytharum  (scitarum // )]  HM  cum  Isidoro,  sc.  (schitarum  F)  iuch.  EFB  '33  saruch  .V 
34  aeg.  iiasc.j  FP  cum  Isidoro,  incipit  aeg.  EIIM  35  tharae  H,  thare  E  36  assiorum  P  et  sycinio- 
rum  om.  EHM         37  th.ire  EM         38  semeramis  EFII        babylonera  EH,  babyllonera  M  39  om.  HMP 

CHRONICA   III.  33 


•256 


BEDAE 


IIXXXIIII 


IIXLVIII 


IICVIII 


IICCXXXVIII 


pahiarchae,  qui  LXXV  aunorum  lum  esset,  relicta 
gente  patria  ad  imperium  dei  venit  in  terram 
Chanaan,  accipiens  promissionem  nascituri  de  suo 
5  semine  salvatoris,  in  quo  benedicerentur  omnes 
gentes  simul  et  se  ipsum  in  gentem  magnam  esse 
futurum ,  quarum  ima  spiritalis,  altera  est  pro- 
missio  carnalis.  his  temporibus  Ninus  et  Semira- 
mis  Assyiiis  regnant. 

39  Abraham  an.  LXXXVI  genuit  Ismahel,  a  quo 
Ismahehtae:  genuit  autem  Ismahel  XII  duces  et 
vixit  an.  CXXXVII. 

40  Idem  Abraham  an.  C  genuit  Isaac,  qui  primus  ct 
solus  in  tota  testamenti  veteris  serie  legitur  oc- 
tava  die  circumcisus.  quod  non  sine  magno 
mysterio   privilegium    est  fiho  promissionis  dona- 

5  tum. 
■11  Isaac  an.  LX  genuit  Esau  et  lacob   patriarchas 
Idumeae  et  Israheliticae  gentis,  post  quorum  ortum 
vixit  an.  CXX. 

42  His  temporihus  primus  apud  Argos  regnavit  Inachus  nter.  m. 
an.  L,  cuius   filia  lo,  quam  Aegyptii  mutato  no- 

mine  Isidem  colunt. 

43  lacob  CXXX  an.  descendit  in  Aegyptum  in  ani- 
mabus  LXX. 

44  Huius  temporihus  Memfis  in  Aegypto  uh  Aj^e  Argi-  mer.  2*2.  27/. 
vortim  rege  condita. 

45  Sparta  quoque  a  Sparto  fiUo  Foronei  regis  Argi-  Hier.  300. 
vorum  conditur. 


BFEMOE 

38, 2  esse  B  3  tena  BFM  4  chanaham  B  5  semini  B         saluatorem  M 

8,9  semirames  M^,  semiremis  /f '         9  assiri  R^  39,  1  Ixxu  R       ismahel]  mahel  R^ 

3  cxxuii -B»  40,2  tota  testameuti]    testameuti -B",    totamenti  B^        4/5  denatum  £ 

et  iacoh  bia  R  2  hisraheliticae  H  quarura  B  42,  3  isiden  R 


c.  35— 3S  ut  supra  F  43,  i  cxxx  ann.]  HMO^,    ann.  cxxx  BFO^R 

feronei  H        2  condita  H:  post  conditur  ins.  Isidori  chron.  c.  40.  41  F 


benedicentur  iJ» 

xii  duces  om.  iJ' 

41, 1  Ix]  Ixx  H 

posi  colunt  ins.  Isidori  chron. 
45,  I  ab  sparto  31,    a  sparte  B 


4 1  (=  40)  Ahraham  ann.  C  genuit  Isaac. 

42  (=  39)  Nam  primo  genuit  Ismahel,  «  qtio  Isnmhelite. 

43  (=  41)  Isaa£  annorum  LX  genuit  lacoh. 

44  (=  42)  Regnum  inchoat  Argivortim. 

45  (=  43)  lacoh  annortim  XC  gcntiit  loseph. 
16  (=  44)  Memphis  in  Aegypto  conditur. 

47  loseph  ann.  CX  vixit. 

48  Grecia  sub  Argo  segetes  hahere  coepit. 

49  Hehreorum  servitus  arm.  CXLVII. 

50  Cecrops  Athenas  condidit. 


FFHMP 

42  primum  EHM  44  iuchoat]  incipit  FHM  4.S  graecia]  in  gr.  E 

hah.  EHM  49  cxluii]  cxlu  HM,  clxu  E  M  conditur  EHM 


segites  sub  argo  coep. 


CHRONICA. 


257 


IICCCCLIII  4Q  Hahitatio  fdiorum  Israhel,  rpia  mansm-unf  in  uur.ii. 
Aegypto,  fuit  CCCCXXX  aimorum.  quibus  cx- 
pletis  eadcm  die  egressus  est  onmis  exercitus 
domini  dc  terra  Aegypti,  ut  scriptura  testatur 
5  E.vodi:  quoruni  tamen  summam  annoruni  chrono-  vj,  to. 
graphi  a  LXXV  anuo  nativitatis  Abraham,  quando 
terram  repromissionis  intravit,  conputant,  sequen- 
tes  editiouem  LXX  interpretum,  quae  dicit:  ha- 
bitatio   autem    fdiorum   Israhel,   quu  haUtaverunt 

10    in   Aegypto    et    in    terra  Chanaan   ijisi  et  patres 
eorum  anni  CCCCXXX.    quam  necessario  sequen- 
dam  et  ipsa  Hebraica  veritas  ostendit,  quae  nar- 
rat   Caath   filium    Levi ,   quem    natum    esse    con-  <"■'•■  v.,  u. 
stat  in  terra  Chanaan,  vixisse  annos  CXXXIII  et 

15  fihum  eius  Amram  patrem  Moysi  annos  CXXXVII 
et  ipsum  Moysen  LXXX  fuisse  annorum  tempore 
egressionis  de  Aegypto.  quia  nimirum  horum 
summam  annorum  coustat  CCCC  et  XXX  implere 
non   posse.     adnuit   autem   horum   traushationi   et 

20   apostolus,  cum  ait:  Abrahe  dictac  sunt  promissio-  pmu.  mi  ftai.j^m.n. 
nes  et  semini  eius;  non  dicit,  et  seminihus,  quasi 
in  midtis,  sed  quasi  in  uno,  et  semini  tuo,  qui  est 
Christus.     hoc  autem  dico,  testamentum  confirma- 
tum  a  deo,  quae  post  CCCC  et  XXX  annos  facta 

25  est  lex ,  non  inritum  facit  ad  evacuandas  promis- 
siones  patrum. 
nCCCCXCIII    47  Moyses  annis  XL  eductum  ex  Aegypto  regit  po- 

pulum  Israhel  in  deserto,  quorum  primo  anno  > 
tabemacuhim  domino  construit,  et  septeni  mensi- 
bus  opus  perficiens  mense  prinio  anni  secundi, 
5  prima  die  mensis  erexit.  hucusque,  ut  Eusebius  Hi,-,:  rA5. 
commemorat,  V  libri  Moysi  continent  gesta  an- 
norttm  IIIDCCXXX  secundum  LXX  seniorum 
interpretationem.  quot  vero  annos  huius  temporis 
Hebraica    veritas    contineat,    losephus    in    prinio 


BFHMOR 

46,1  qua]  quain  B,    quia  i/'  2  .legyptum  i>  7  terra /?  8  quae]  qui  iJ  9  autein  om.  B 

quam -BJ/,  quaei"^      10  in  terra]  terra  i''-,  in  terram  f?) />'        13  chaath  iii?,  caaht  it/,  cahati^       l.i/i4  const. 
esse£0         14  terram  iJ         chaan  ii'  ir.  mosi  HR  is  mosen  HR  n  quia]  quam  i''''i70'',  quao /''" 

18  summa  /''        20/21  promissiones  J/'         21  semini  ei.  non  dicit  et  sominibus  (esso  minibus  B)]  et  seminibus  uou 
dicit  et  semini  eius  i/  23/24  confirmatum]  »«.tum  //'  24  quae]  qui  iJ  26  posl  patrum  ins.  Itidori 

chron.  c.  45.  46.  47—63   lU   mpra  F  47,  1  moses  FHR         aegyptum  £//'         regit]   rexit  M,    bis  £» 

2  annum  B         7  iii]  uil  O"         s  interpretationum  B^         'j  hebreica  H       ioseppus  11 


51  (=  47)  Moyses  annis  XL  rexit  Israel. 

52  Lacedemon  conditur. 


EFHMP 
^■>\  moses  FP 


.52  lacedinion  i' 


33» 


25S 


BEDAE 


losejjh,  anl.  0,  1,  20 
(«■"/■)■ 


10  contra  Appionem  granimaticum  libro  ita  c,on\- losepk.  •.■untra  Ap.  1,8. 
niemorat:  neque  igitur  innnmera  apud  nos  hahen- 
iur  volumina  inter  se  invicem  discordantia ,  sed 
duo  tantum  et  XX  sunt  libri,  qui  omnium  tem- 
porum  seriem  continent,  qui  et  iustae  credim- 
15  tur  divinitus  inspirati.  ac  quibus  quinque  sunt 
Moysi ,  continentes  leges  vitae  et  successionis  hu- 
manae  prosapiam  usquc  ad  ipsius  Moysi  termi- 
num  pertendentes.  qui  paulo  minus  ad  III  an- 
norum  continentiam  gerunt. 

IIDXVIIII  48  losue  an.  XXVI  regit  populum  Israhel,  ut  lo- 
sephus  docet:  nam  scriptura  sancta  quot  tuerint 
anni  ducatus  illius ,  tacet.  quare  vero  Eusebius  avr.  Mn. 
iu  chronicis  XXVII  posuerit,  infra  dicemus.  primo 
5  autem  sui  ducatus  anno  losue,  primo  mense,  decima 
die  niensis  populum  patefacto  lordanis  alveo  in 
terram  repromissionis  induxit,  quo  videlicet  anno,  aur.  ao. 
ut  in  chronicis  praefati  Eusebii  repperimus,  prin- 
cipium  erat  quinquagesimi  primi  iohelei  secundum 
lu  Hehreos,  id  est,  IID  anni  erant  ab  initio  mundi 
completi,  siugulis  iobeleorum  ordinibus  per  quin- 
quagenos  annos  deputatis.  at  vero  hanc  temporis 
huius  esse  sunimam  nostra  inquisitio  nequaquam 
invenire  valuit.  constat  enim  quia  CIODCL^I 
15  ad  diluvium  usque  fuere  anni.  inde  ad  Abraam 
CCXCII,  qui  LXXV  erat  annorum,  quando 
promissionem  dei  accepit.  promissionis  anni 
CCCCXXX,  ducatus  Moysi  anni  XL,  qui  pro- 
fecto  numerus  non  IID,  sed  septem  minus,  id  est 

_  20  IICCCCXCIII,  ut  praenotavimus,  annos  implet. 

IIDLVnn    49   Othoniel  an.  XL   de    tribu    luda  primus  Israhel  mer.  .575. 
50  iudeu;  domino  iubentc  constituitur.    Huius  tempori- 


BFffMOJi 

47,10  librum  ii»         ita  om.  11  11  neque]  11.  enim  iJ         u  et  om.  i'''  I6  mosi  FJi        legis£''if 

17  prosopiara  N        niosy  M,  mosi  F         18  ad]  a.  d.  (sic)  H,  a  IS         la  post  geruiit  ina.  Isidori  chr.  c.  ,5.5 — .5.S 
uC  supra  F  48,  1  ut]  et  F '         i/-.'  iosepus  B        2  nam]  iam  B        fuerit  M '         3  ducatum  B        5  duca- 

tos  £»        decimo  Tlf  6  patefacta  if'  7  repromissiones  .ff '         9  quinquagesimi  primi]  sic  Beda  cum  Eu- 

sebio  Armeniaco  et  optimis  libris  Hieronymianis,  secuudo  deteriores  iubelei  BO^^B  10  anni  iid  FHM 

n  completi]  c.  sunt  J/       per]  post  ii        11/12  quinquagesios  iT»         IJ  aunos  om.  F-         13  uostram  i*'       nequa- 
que  ii'  i."!  a  diluuioJi'         fuere]  adfuere  F^        inde]  cede  iJ        ad  om.  H^  i?  dei]  ei»*.H'       anni] 

annis  F'^  is  mosi  F^^H  jo  cccc]  cc  H'^         inplet]  edd.,  implent  BFHMO,  impleri  R:  posi  id  Isidori 

chron.   c.  60    ut  supra  ins.  F  49  israheli  B 


53  (=  48)  losue  annis  XXVI. 

54  ludices  a  IVIoyse  usque  ad  Sarauel  praefuerunt  [ann.  CCCV]. 

55  (=  49)  Othoniel  annis  XL. 

56  Cadmus  Thebarum  rex  Grecas  litteras  invenit. 


FP 


EFHMP 

54  mose  FP        ad  om.  EHM        praefuerunt)  pr.  isralieli  HM 


56  cathmus  EHM 


CHRONICA. 


259 


IIDCXXXVUIl 


IIDCLXXYIIII 


IIDCCXVIIII 


HDCCXXII 


HDCCXLV 


lius  primis  filii  Israhel  serviere  Chusan  Rasathaiin 
regi  Mesopotarniae  octo  annis. 

51  Aoth  an.  LXXX  filius  Gera,  filii  Gemini,  qui 
utraque  manu  utebatur  pro  dextera ,  cuius  in 
primis  servivit  Israhel  Eglon  regi  Moab  annis 
XVIII,  donec  eum  ipse  percusso  Eglon  Hberavit. 

52  Hoc  trmpnrr  Cijretme  civitas  rmiditn  est  in  Libijit.  mi-r.me. 

53  Deborra  an.  XL  prophetissa  dr  frihn  Effraim,  cuni  Bifr.  hm. 
BaracJi  (Ir  trihu  Nepthalim .  cuius   in   initio  duca- 

tus    obpressit    filios     Israhel    labin    rex    Chanaan 
XX  an. ,    qui  regnabat  in    Asor.     sed   occiso  ab 
5   Israel  principe  militiae  eius  Sisara  humiliatus  tan- 
dem  ac  deletus  est. 

54  Hoc  tempore  Miletus  condita.  nier.  iso. 

55  (Tcdeon  an.  XX  </x  fribu  Manassr.      sub  quo  ser-  "'«.  T3:i- 
vivit  Israhel    Madianitis   et  Amalecitis  VII  annis. 

sed  Gedeon  puguante  liberatus  est. 

56  Tirus  condita  ante  templum  Hierosolymnrum  annis  Hitr.  -a. 
CCXL,  ut  scribit  loscphus. 

57  Abimelech  an.  trilnis.  fiUus  Gedeonis,   qui  regna-  "'''•r.-73. 
bat  in  Sychem. 

58  Hrrcules  Hium  vasfaf.  mer.iii. 

59  Thola  an.  XXIII,  fihus  Phoa  patrui  Abimelech, 
vir  de  Isachar,  qui  habitabat  in  Sanir  montis 
Effraini. 

bO  Bcllum  Laphitarum   rt  Centaurorum ,  quos  scrihit  nier.  nr,. 
Palefatus  primo  de  incredihililms  libro  nobiles  fuiise 
equites  Tessalorum.  » 


BFBMOR 

50  2  cusan  B       rasataim  0'>'         :i  post  annis  Isidori  chron.  c.  62 — H4  ut  supra  ins.  F         51,  i  iera  R 
iemini  HR        3  primis]  principiis  R      seruiunt  B,  seruauit  jS  »  52  cynere  B       conditae  B       post  libia 

Isidori  chron.  c.  66—72  ut  mpra  ins.  F  ,'i3,  I  debbora  R,  debora5        efraim  OR  2  in  om.  BFMR^ 

3  ohaan  F        4  regnauati^'.  regnauit /'^T?       ociosoJ?'         5  israhelis  JS        miliciae  5^      sisaira  J5,  sisaram  J/ 
.54  militus^/'  post  condita  Isidori  chron.  c.  74 — 76  ut  supra  ins.  F  55.  1  iedeon  i?  manase.ff', 

mannasse  iJi^ '         2  amalechitis  ^/'i/^iiO^A       uii]  uiii -ET,  iiii  .B        :i  iedeou  i?  .56,2  ut  scr.  ios.  om.  R^ 

posl  iosephus  Isidori  chron.  c  79.  80  ut  supra  ins.  F  57, 1  .edeouis  i?'  58  post  uastat  Isidori 

chron.  c.  82  ut  supra  ins.  F  59,  2  uir  om.  !!'<■  60, 1  lapidiarum  i?',  laphidaruni  R'-        quo  B 


57  (■==  51)  Aoth  annis  ZXXX. 

58  Amphion  musicus  claruit. 

59  (=  53)  Deborra  annis  XL. 

60  Primus  Latinis  regnat  Picus. 

61  (=  55)  Gedeon  annis  XL. 

62  Orpheus  Linusque  musici  claruerunt, 

63  (=  57)  Ahimelec  annis  III. 

64  Iste  LXX  fratres  suos  interfecit. 

65  (=  59)  Thola  annis  XXIII. 


EFHMP 

59  debbora  EHM 


64  Ir.  s.  iste  lx.\  P        interfecit]  occidit  F 


260 


BEDAE 


Hier. 
lliKr. 


61  In  Troia  post  Laomedontem  regnavit  Frianms. 
IIDCCLXVII    62  lair  an.  XXII  cx  trihu  Manasse. 

63  Hercules   agonem    Olympiacum    constituit,    a    qiio  utfr.  ma. 
usqtie  ad  primam  Olympiadem  stqiputantur   anni 

ccccxxx. 

nDCCLXXIII     64  leptae  Galadites  an.  VI  Philistim   et  Ammanitae  c/.  Hier.  S29. 
deprimunt  Israel,  ex  quibus  Ammanitae  debellan- 
tur  ab  lepthae.     qui  in   lihro   iudicum   ah  ae.tate  Hier.  s->3. 
Moysi  usque  ad  semetipsum.  ait  supputari  an.  CCG. 
IIDCCLXXX     65  Abessan  de  Bethleem  an.  VII. 

66  Agamemnon  imperat  Mycenis  annis  XXX  V,  cuius  sier.  s-io. 
anno  XV  Troia  capitur. 
IIDCCXC    67  Achialon  Zabulonitis  an.  X.     iiic    cum    annis  X  mer.  sss. 
suis  in  LXX  interpretihus  non  hahetur,  pro  quo- 
rum  damno    supplendo  Eusebius   losue  filio  Nun, 
Samueli    et    Sauh,   quorum   annos    scriptura   non 
5   dicit,  plures  annos,  quam  in  losepho  legebat,  ad- 
notavit,  quatinus  ab  egressu  Israhel   ex  Aegypto 
usque  ad  aedificationem  templi  CCCCLXXX  an- 
norum  summam,  quam  scriptura  praedicat,  haberet. 
ilDCCXCVIII     68  Labdon  de  tribu  Effraim  an.  VIII. 

69  Huius  anno  tertio  Troia  capta  est,  conpletis  a  primo  nier.  su. 
anno  Cecropis,  qui  primus  apud  Atticam  regnavit, 
an.  CCCLXXr. 
10  A  XL  autem  et  tertio  regni  Nini  Assyriarum  regis 
an.  DCCCXXXV. 
Mortuo  Labdon  servivit  Israhel  PhiHsteis  an.  XL. 


BFHMOH 

61  post  priamus  Isidori  chron.  c.  85  ut  supra  ins.  F  62  manase  S,  maniiasse  BF  63,  i  hercu- 
\is  M      a  om.  B'         2  olympiadam  i^'         3  post  ccccxxx  Isidori  chron.  c.  S8  ul  siq^ra  ins.  F  64,  1  phi- 

lirthim  iJ'  4  mosi  i^Vf        ait  supputari  (-re  i?)]  supputari  if ',  supputauit  i/-         2^°^^  ^^'^   Isidori  chron. 

c.  90.  91  ut  supra  ins.  F  65  ahesan  F,    abersan  JS,    ahesian  /?'  66,  l  agamenon  Jt  miscenis  .B 

l/i  cuius  a.  xu  om.  B'         2  troica  //'       post  capitur  Isidori  chron.  c.  93  ut  supra.  ins.  F  67,  1  ahilon  iJ' 

zabulonites  F^MO^Ji        x  om.  B         3  ioseae  B       non  /J'  .=.  quam]  quos  B       in  om.  F-       legabat  ii' 

7  ad  om.R'^  8  quaml  quod  i/         scriptm-am  £  68  nabdon  (err.  miniatoris)  i/'         ann.  uiii   om.  J/' 

70,  1  quadrigesimo  M       post   xl   Isidori   chron.  c.  95 — 97  ut  supra  ine.  F 


66  (=  61)  Priamus  regnat  in  Troia. 

67  (=  62)  lair  annis  XXII. 

68  Carmentis  Latinas  litteras  repperit. 

69  (=  64)  lepthe  annis  VI. 

70  Hercules  se  flammis  iniecit. 

71  (=  65)  Abessa  ann.  VII. 

72  (=  66)  Bellum  Troiae  decennale  surrexit. 

73  (=  67)  Achialon  ann.  X.    hic  in  LXX  interpretibus  non  habetur. 

74  (=  68)  Lahdon  ann.  VIIL 

75  Aeneas  venit  Italiam. 


EFHMP 

68  carmentes  P  repperit]  inuenitJ'  70  herculos  .H"  flammis]  in  fiammis  J/  iuiacitP 

71  ahesse  i/»  72  froge  H  73  aialon  F,  ahialon  F^,  aliiohin  P"         interpretes  l'  74  lapdon  F 

7.5  iu  italiam  F 


CHRONICA. 


261 


IIDCCCXVIII 


IIDCCCLVm 


ilDCCCLXX 


IIDCCCXC 


7 1  Samson  de  tribu  Daii  an.  XX.  hactenus  iudicum 
liber  tempora  signat,  habens  annos  CCXCVIIII, 
iudices  autem  XII. 

72  Latinis,  qiii  postea  Romani  nuncupati  sunt,  post  mer.sia. 
tertium  annum  captivitatis  Troiae,  sive,  ut  quidam 
voluni,  octaviim,  regnavit  Aeneas  an.  trihus.    post 
quem   Ascanius   an.  XXXVIIII.      ante   Aeneam 

5  lanus,  Saturnus,  Picus,  Faunus,  Latinus  in  Italia 
regnarunt  an.  circiter  CL.     Ascanius  Aeneae  filius  mer.  84i. 
Albani  uriem  condidit. 

73  Heli  sacerdos  an.  XL.      in  Hebreorunt   libro  XL  mer.  sei. 
anni   inveniuntur,   in  LXX  autem  interpretatione 

XX. 

74  Hectoris  filii  lUum  receperunt   expulsis  Antenoris  mer.ssj. 
posteris,  Heleno  sibi  subsidium  ferente. 

75  Latinorum    tertius    Silvius   Aeneae    filius    regnat  mer.  sso. 
an.  XX  VI III:  qui  quia  post  m,ortem  patris  cdi-  mer.^io. 
tiis   ruri   fuerat    educatus,    et    Silvii   et   Postumi 
nomen  accepit :  a  quo  omnes  Alhanorum  reges  Silvii 

5  vocati  sunt. 

76  Reges  Sicyonis  defecerunt,   qui  ah  Aegealeo  usque  Hier.aso. 
ad  Zeuxippum  regnaverunt  an.  DCCCCLXII.  post 

quos  sacerdotes  Carni  constituti  sunt. 

77  Sawuli.el  an.  XII,  ut  docet  loaephus.    in  scriptura  loseph.  ,mt.  6,13,5. 
enim    sancta    quamdiu   praefuerit,  minimc   patet. 

ab  hoc  tempora  prophetarum  incipiunt. 

78  Latinorum    quartus   Aeneas   Silvius    regnavit    an.  Hier.  ao». 
XXXL 

79  Satd  primns    Hehreorum  rex  an.  XX.      et   hnmti  roaep/i.am.Gjin.fRu/.) 
quia  in  canonica  scriptura  non  habetur,  de  anti- 

quitatum  losephi  tempus  regni  notavimus. 


BFHMOB 
71,1  hatenus  B 


2  temporum  B 


72,  1  latini  B  i  xxxuiii  FHMO  s  italiam  F        6  reg- 

iiaueruiit  BJ^Ji' 0  7  uond.  urb.  iT^:    deinde    Iddori   chron.  c.  100    tU    supra   ins.  F  75,1   regnauit  J/ 

■j  xxuiii />         4  albonorum  _B  76,1  reges  sicyDnis]  FHO<^,    reges  (regisJ/')  sitionis  i/,  r.  syehionis /1',  r. 

sicycionis  i>,   r.  sicyoniis  (P         aegealeo] /''-7)/,  acgealtoi/,  egesXeo  F'-R,  aegealio  0,  aegealio  5,  aegealea /''' 
a  dcccc]  dccc  H  IxiiJ  Ixxii  FH  3   cami  B  ^)o«<   sunt   Isidori   chron.    c.  102.   103   ut  supra    ins.  F 

78, 1  lat.  aen.  qu.  H^^M,  aen.  lat.  qu.  0  79,  2  canica  i?»        2/3  antiquitatem  B,  antiquitatum  libro  O^ 


76  (=  71)  Samson  ann.  XX. 

77  (=  72)  Ascanius  Albam  condidit. 

78*  [Tlactcnus  iudicum  Hbcr  tempora  signat]. 

78  (=  73)  Heli/  ann.  XL. 

79  (=  76)  Regnum  Siciniorum  finitur. 

80  (=  77)  Samuhel  et  Satd  ann.  XXXII. 


M 


EFHMP 

77  om.  B        abbam  F  79  sicimurum  //,  sicinoruni  .)/  finitur  om.  F  80  *ic  FP,  samuel 

annis  xii  saul  annis  xx  //,  samuel  annis  .\ii  ab  hoc  tempora  prophetarum  incipiunt  saul  aunis  xx  M,  sannihel 
ann.  xii  E:  Samuhel    [et  i<aulj  ann.  XL   Isidorus 


262 


BEDAE 


nDCCccxxx 


IIDCCCCLXX 


ilDCCCCLXXXVII 


Hier.  940. 
Bier.  a72. 


80  In  Lacedemam  regnavit  primus  Eurystheus  annis  Bier.aie. 
XLII,   Carinthi  primus  Alethis  annis  XXXV. 

81  Quarta  mundi  aetas  non  solum  cum  inchoato 
gentis  ludeae  imperio,  sed  et  cum  innovata  pro- 
missione,  quae  patribus  olim  data  est,  imperii 
Christiani  sumit  exordium,  iurante  domino  David 

b  veritatem  de  tructu  ventris  eius  sederc  super 
sedem  eius. 

82  David  priynus  ex  iribu  ludu  rex  an.  XL.  «'«>••  ^*^- 

83  Latinortim  quintus  Latinus  Silvius  an.  L. 

84  Ephesus  condita  ab  Andronico. 

85  Karthago  condita  est,  ut  quidam  vokmt,  a  Carce-  wcr.uu. 
done    Tyrio,   ut   vero  alii,   a  Dido  ftlia   cius  an. 
CXLIII  post  Troianum  excidium 

86  Salomon  filius  David  nn.  XL. 
sui  anno,  mense  secundo  templum  domino  aedifi- 
care  coepit  in  Hierusalem,  coUectis  ub  egressu 
Israhelis  ex  Aegypdo  annis  CCCCLXXX,  ut  regutn 

b  quoque  liber  tcstimonio  est:  quod  in  figuram  uni- 
versi  temporis,  quo  in  hoc  saeculo  Christi  aedifi- 
catur  ecclesia,  quae  in  futuro  perficitur,  VII  annis 
perfecit   et   septimo  octavi  anni  mense  dedicavit. 

87  Latinorum  sextus  Alba  Silvius,  Silvii  Aeneae  fiUus,  fner.m. 
regnat  an.  XXXVIIII. 

88  Regina   Saba  yenit   audire  sapientiam  Salomonis. 

89  Roboam  fdius  Salomonis  an.  XVII.  Hier.1021 
Hieroboam  de  tribu  Effraim  separavit  X  tribus  a 
domo  David  et  a  domino  in  figuram  hereticorum, 

qui  suos  sequaces  a  Christo  et  ecclesia  segregant. 


ciui  quarto  regni  %"\  lll\ 


BFHMOR 

80, 1  lacedomone  HM ' 


eurystheus]  0,  eyrustheus  R,  erystheus  M,  eurysteus  H,  euristeus  B,  euristheus  F 
•j  post  xxxu  Tsldorl  chron.  c.  106  ut  supra  ins.  F  81,  -2  gentis  (gen  fl"')  iud.]  HO^,  iudeae  (iude  B)  gentis 
BFMO^R         imperium  B^  84  epheuus  ("?)  0»  85,  i/2  cercedone  M,  calchedone  R         2  didone  O^^R 

3  xl]  1x1  //',  Ix  ^'         liosl  excidium  Isidori  chron.  c.  110  lU  supra  ins.  F  86,1  salamon //'  4   reg- 

TmmB^^F         7  perlecitus /? '  a  perficit  BZ-V/  87,  2  reguauit  S/^^/T^J/i?^  88  sahaa  /''^'J/ 

sapientia  F         89,  2  de  tr.  efFr.  om.  R       2  seperauit  H       3  domu  H^M        4  suo  B      et  ecclesia]  ecclesiam  B 

81  (=  80)  Lacedemoniorum  regnum  oritur. 

82  XX.  De  quarta  aetate. 

83  (=  81)  Qufirta  aetas   continet   annos  iuxta  Hebreos  CCCCLXXIII;   LXX  ti'ans- 

latores  XII  adiciunt. 

84  (=  82)  David  ann.  XL. 

85  (=  85)  Carthago  a  Didonc  conditur. 

86  (=  86)  Salomon  ann.  XL. 

87  qui  tcmplum  aedificavit  anno  CCCCLXXX  egressionis  ex  Egypto,  ex  quo 
apparet  Samuhel  et  Saul  XL  annis  praefuisse. 

88  (=  89)  Roboum  annis  XVII. 

89  Begnum  Israhel  et  luda  dividitur. 


EFHMl' 

81  cxoritur  H        82  oni.  EHil         83  adiciuut  xii  //         8.t  didonec  /'         86  salamon  V       87.  i   egres- 
sionis  (egresionis  /A)  px  apgypto|  translatores  xii  adiciunt  conpletis  F        i'  xl]  FUM,  Ixi  E,  xxxii  /'  88  xuiij 

xui  E  8U  iud.  et  isr.  EHM 


CHRONICA. 


263 


90  Htiitis   quinto    anno   Sesac    rex    Acgypti    veniens  mcr.  1029. 
Hierosolimara  tcmphim  spoliavit. 

9 1  Latinorum.  septimus  Aegyptus  Silvius  Albac  supori-  nur.  10-20. 
oris  regis  filius  regnnt  an.  XXIIII. 

92  Samus  eondita  et  Smyrna  in  urhis  modum  amjiliata.  ii,er.  mi. 
IIDCCCCXC    93  Abiam   filius    Roboam    an.  III.     hic   pugnantem  nur.ioss. 

contra  se  Hioroboam  superavit  occisis  de  exercitu 
eius    milibus    quingentis,    eo    quod    sperasset   in 
domino. 
inXXXI    94  Asa   filius   Abiam   an.  XLI.      ab   iioc   conductus //,>r.  i04i. 
Benadab  rex  Syriae  Damasci  contra  Israhel  per- 
cussit  omnem  terram  Nepthalim. 

95  Latiyiorum  octavus  Capys  Silvius  Aegyptl  superioris  mtr.  ims. 
regis  filius  regnat  an.  XXVIII. 

96  Asa  idok  destruit,  templum  mundat,  egrcdienteni 
contra  se  Zara  Aethiopem  cum  suo  sternit  exer- 
citu.  Amri  rex  Israhel  emit  montes  Samariae  a 
Somer  duobus   talentis   argenti   et  aedificat  eam. 

5  Ahiel  de  Bethel  Hiericho  instaurat. 
niLVI    97  losaphat  filitcs  Asa  ami  XXV.  mr.ios-j. 

98  Hehas  Thesbites  tres  semis  annos  pluviam  con- 
tinuit  propter  peccata  Ahab  et  populi  Israhel,  et 
inter  caetera  magnaUa  Heliseum  fiUum  Saphath, 
qui  erat  de  Habelmaula,  pro  se  unxit  prophetam. 

99  Latinorum    nonus    Carpentus    Silvius,    superioris  Hier.  losi. 
filius  Capys  regis,  rcgnat  an.  XIII. 

100  Post  qucm  filius  eius  Tyherinus  Silvius  an.  VIII,  mer.  um. 
a  quo  ct  fluvius  appellatv^   est  Tiheris,  qui  prius  - 
Albtda  dicehatur. 

101  Post  quem  Agrippa  Silvius  filius  eius  an.  XL        Hier.no->. 


BFHMOR 

90,1  se.tacJ/',  sestac  3/-       aegypti  om.  B^         •-'  expoliauit  A'  91, 1  syluius  7/        2  regis  om.  F' 

92  ymyrna  in  urbem  in  modum  B  ampliatam  B:  dehide  Isidori  chron.  c.  116  ut  supra  ins.  F  93, 1  abiam] 
F^HM^,  abia.  0'»,  abias  i?,  3.\ns.  BF^M-W^  pugnante  £  :i  separasset  £  i  post  Aommo  Isidori  chron. 
c.  118  ins.F  94,1  asapb£        abiam]  BF'ffM\  abia.  0»,   abia  F-B,   abiae  J/^Ob  95,1  syluius  S 

2  filius  om.  i?'  regnauit  J/iJ  xuiii  iJ  96, 1  destruxit  fi"-^  egrediente  £  2  zarac  ii  ,•!  amari  ^T» 
4  sumeri"  5  hiercho  J7',  ihericho  .1/,  hiericura  iJ,  richo  i^  post  instaurat  Isidori  chron.  c.  120  ut  supra 
ins.F  98,  1  testites  £  •,'  ahap /i ',  achab  ^i^i/^ii  3  sabat /J',  sophath  5J/'  4  abehiiacula  Ji' 
99,'i  superius  i^'        -i  fil.  cap.  reg.]  reg.  cap.  fil.  OR,  reg.  fil.  cap.  F      regnauit  J/            100,  i  tlieberiuus  B 

3  albola  M  101  agryppa  BH        filius  om.  B 


90  (=  93)  Ahia  ann.  III. 

91  Pontifcx  Ahimelech  insignis  habetur. 

92  (=  94)  Asa  ann.  XLI. 

93  Ilieu  prophetcs  occiditur  ab  Asa  rege  Israhel. 

94  (=  97)  losaphat  ann.  XXV. 

95  Ilelias,  Ahdias  Micheasque  prophetant. 


EFHMP 
92  asia  F 

CRBONICA    III. 


93  propbetis  EHM 


94  xu£ 


34 


264  BEDAE 

102  losaphat  fecit  rectum  coram  domino. 

IIILXIIII   103  lomm  filius  losaphat  an.  VIII.  wer.iioi. 

104  Helias  curru  igneo  rapitur  quasi  usque  in  caelum, 

et   Heliseus    heres    prophetiae    derelictus    primo 

miraculo  aquas  Hiericho  sanat.     in  diebus  loram 

recessit  Edom,   ne   esset  sub    luda,   et  constituit 

5  sibi  regem.     ambulavit  autem  loram    in  viis  do- 

mus  Ahab,  filia  quippe  Ahab  erat  uxor  eius. 

IIILXV   105  Azarias  filius  loram  anno  iino.  Hier.nis. 

1 06  lonadab  filius  Recliah  ckirus  hahdiir.  Hier.  uin. 

107  Azariam  cum  filio  suo  loas  et  nepote  Amasia  ob 
enormitatem  scelerum  et  quia  nec  patrem  filiumve 
quispiam     eorum     bonum     habebat,     euangelista 

Matheus  a  domini  salvatoris   genealogia   secludit. 

IIILXXI   KtS  Athalia  mater  Azariae  an.  VI.    quae  videns  inter- 

fectum  ab  Hieu  rege  israhel  filium  suum  Azariam 

interfecit    omnem    stirpem    regiam    domus  loram 

praeter  solum  loas  filium  Azariae,  quem  losabeth 

.-.  soror  Azariae   uxor    loiadae   pontificis  furata   est 

de  medio   filiorum  regis,  cum  interficerentur.     in 

LXX  interpraetibus  VII  an.  regnasse  Athalia  nar- 

ratur. 

IIICXl  109  loas   filius  Azariae   an.  XL.     iste  bono  principio  i/,„-. //2j. 

et  fine  usus  pessimo  in  principiis  sui   regni   tem- 

plum  innovat,    in  extremis    inter   cetera   facinora 

Zachariam  quoque  filium  loiadae  tutoris  quondam 

5  ac  regnificatoris  sui  inter  templum  et  altare  lapi- 

dari  praecepit.     quem  ob  meritorum  gratiam  do- 

minus  in  euangelio  filium  Barachiae,  id  est  bene- 

dicti  domini  cognominat. 


S  (om.  c.  108)  FHMOH 

102  post  domino  Isidori  chron.  c.  122  ut  supra  ins.  F  104,  I  in]  ad  O^  3  hiercho  i?'  6  ahap 
iT',  achab  BFH-  achab  FH,  achabh -B  post  eius  Isidori  chron.  c.  124  ut  supra  ins.  F  105  zarias  B 
106  reeha  B  107,  i  ios  iJ'       amassia  B,  amasiae  F^         -2  enormitate  B       sceleris  0  108,  l  azariam 

om.M^  ainterficitiJ        ioas]  ias  fi',  om.  S''  .5  ioad(a)e  iyji^i?'  7/8  .pos(  narratm-  /siWori  cAron. 

c.  128.  129  ut  supra  ins.  F  109,2  principii  i^       4  ioadae  HB^        5/6  lapidare  BR         6  praecepit]  pit  J'' 

gratia  B        8  cognominauit  .fl 

96  (=  103)  loram  ann.  VIII. 

97  Edom  defecit  a  regno  ludae. 

98  (=   105)  Ocliozias  ami.  I. 

98'  [lonadab  clarus  habetur].  M 

99  Helias  rapihir. 

100  (=    108)  Athalia  ann.  VI. 

101  lonadab  filius  Rechab  sacerdos  claruit. 

102  (=   109)  loas  an.  XL. 

103  Zacharias  loiadae  fihus  lapidatur. 


EFHMP 

97  regno]  rege  EHM         deficit  F  98  ochozias]  FP  cum  Isidoro,  azarias  EHM  99  haelias  H 

100  ul]  iii  i^        101  rechap  M,  recab  H         103  ioade  iil.  F,  filius  ioiad(a)e  EHM 


CHRONICA.  265 

110  Laiinorum  XII  Aremulus  Silvhis  Agrippae  superioris  ir,er.u42. 
regis  filitts  regnavit  an.  X  VIIII.   qui  praesidium  AU)ano- 
rum   inter  montes,   ulti  nunc   Roma  est,  posuit.     huius 
filins  fuit  lulius,  proavus  lulii  Proculi,  qui  cum  Romulo 
5  Romam  commigrans  fundavit  luliam  genfem. 
ITTCXL  111  Amaslas  filius   loas  an.  XXVIIII.     Heliseus  propheta //'<t.  ;;«. 
defunctus  sepelitur  in  Samaria.     Azaliel  rex  Syriae  af- 
flixit  larahel. 
1 1 2  Latinoriim  XIII  Avcntimis  Silvius  ArntnnK  superioris  mer.  iir,i. 
regis  maior  fiUus  regnavit  annis  XXXVII  atque  in  eo 
monte,    qui    nunc  pars   urbis   est,  mortuus   ac  seimltus 
aeternum  loco  vocahulum  dedit. 
IIICXCII   113  Asarias,  qui  et  Ozias  filius  Amasiae  an.  LII.  mer.im. 

1 14  Assyriorum  tricesimus  sextus  Thonos  Concoleros ,  qui  iner.  ws. 
vocatur  Graece  Sardanapallus,  Tharsum  atque  Anchia- 

lem  condidit  et  in  proelio  victus  ah  Arhoco  Medo  semet 
incendio  concremavit. 

115  Usque  ad  id  tempus  fuisse  reges  Assyriorum  hystoria,  mer.im. 
refert,  et   fiunt  simul  anni  MCXCVII.     omnes  autcm 

anni  regni  Assyriorum  a  primo  anno  Nini  supputantur 
MCCXL. 

1 16  Latinorum  XIIII  Procas  Silvius  Aventini  superioris  Hier.  im. 
regis  fiUus  regnat  an.  XXIII. 

117  Post  qtiem  XV  AnmUus  Silvius  ami  XLIIIL  aer.  1221. 

1 1 8  Aharces  Medus  Assyriorum  imperio  destrueto  regnum  in  Bier.  im. 
Medos  transttdit,  uhi  prinms  ijjse  regnavit  an.  XXVIII. 

119  Macedonum  regnum  inchoat,  primum  hahens  regem  Ca-  Bier.mt. 
ranum  an.  XX  VIII.  Lacedemoniorum  reges  deficiunt,  Bier.  mo. 
Lydorum  incipiunt.  Bier.  1239. 

iriCCVm   120  loatham  filius  Oziae  an.  XVL  Hier.ms. 


BFHMOR 

110,  2  regnat  .B'       .'■  post  gentem  Isidori  chron.  c.  133  ut  supra  ins.  F        111, 1  iohas  H^        112,  2  reg- 
nsXR^        xxxuiii  0»,  xxuii  72  3  qui   uunc  om.  IV         ac]  et.B  4  locum  J/ '  114,1  concolerus  il/, 

om.  B'       2  sardanapullus  BiJ-,  sardapullus  iJ'       3  et  o?h.  1/ '       praelio  iT      arboco]  sic  K4n         115,1  storia  B 
3  regiii   om.  B  116,1  xiiii]   xuiiii/"'  2  regnant  iJ  117  amilius  7i'  118,1  abarces]  sic  libri, 

arbaces  i^-  2  medos  J/        ipse  reguauit  (regiiat.ft)]  r.  i.  i>  119,2  xxuiiii  if         3  post  incipiunt  Isi- 

dori  chron.  c.  138.  139.  140.  141  ut  supra  ins.  F  120  ioathan  B        filios  ozio  B 


104  (=  111)  Amasias  ann.  XXVIIII. 

105  Amos  prophetavit  in  Israhel. 

106  (=  113)  Ozias  ann.  LII. 

107  (=  115)  Assyriorum  regnum  in  Medos  transfertur,  quod  [a  Beli  principio]  steterat  FP 

an.  ICCCV. 

108  (=  120)  loatham  ann.  XVL 

109  Osee,  lohel  Esaiasque  prophctant. 


EFHMP 

106  prophetat  P  107,  2  cccu]  ccc  M  108  ioadam  M  109  que]  qui  M  prophe- 

tabant  FHM 

34* 


266  BEDAE 

121  Oh/mpias  prima  ah  EUensibus  constituitur  post  (mnos  inT.mi. 
Troianae  capticitatis  CCCCV. 

122  llemns  cf  Romulus  generantur  Marte  et  Ilia.  Wer.1344. 

123  loatham  inter  cetera  virtutum  bonarum  opera  portam 
domus  domini  sublimissimam  aedificavit,  quae  in  acti- 
bus  apostolorum  speciosa  vocatur.  omnes  siquidem 
portae  templi   in   terra   fuerunt  excepta  speciosa,  quae 

5   pendebat,  quae  ab  Ebreis  porta  vocabatur  loatham. 
TnCCXXIIII   124  Acha.z   filius    loatliam    an.  Xri.       ab    hoc    conductus  e^lw "%j 
Theglath  Falasar  rex  Assyriorum  Rasyn  regem  Syriae 
interfecit  et  habitatores  Damasci  transtulit  Cyrenen. 

125  Roma   condita    in    monte    Falatino  XI  Jial.    Maias    a  Hier.i264. 

Eutrop.  I,  1. 

geminis  Rcmo  et  Romulo  filiis  Rehac  Silmae,  quae  erat 
filia  Numitoris  fratris  regis  Amulii  virgo  Ycstalis,  sed 
constuprata. 

126  Consualihus  ludis  Sahinae  raptac  anno  ah  urhe  eoyidita  iner.  t^iss. 
tertio. 

1 27  Remus  rutro  pastorali  a  Fahio  Romuli  ducc  occisus.      iner.  vxn. 
IIICCLIII    128  Hzecliias  filius  Achaz  ann  XXVI III.     huius  anno  sexto  uier.  ino. 

Salmanassar  rex  Assyriorum    capta  Samaria    transtulit 

Israhel  in  Assyrios,  cuius  regnum  a  primo  Hieroboam 

steterat  ann.  CCCLX. 
\'2^  Mortuo    Romulo,    qui   XXXVIII  annis   regnavit,  pcr  mer.ms. 

quinos  dies  senatores  rem  pnhlicam  rexerunt,  atque  ita 

unus  cxpletus  est  annus. 
130  Post  (pios  Nutna  Pomjnlius  an.XLI,  qui  Capitolium  a  mer.  ms. 

fimdamentis  aedificavit. 
niCCCVni   131  Manasses  filius  Ezecliiae  an.  LV.     iiic   ob  scelera  sua  ii,er.  isor,. 


BFHMOR 

121,  1  iliensibus  0''  122  romulus]  rumulus  J/,  remulus  iJiJ  geuerantur  om.  R^  123,1  opernm  7J 
4  fuerant  B  excepto  F  J/.'.  quae  pend.  (in  ««pendebat  F^)  om.  0*  5  post  ioatham  Isidori  chron.  c.  144 
ul  supra  ins.  F  124,  1   ionatham  M '       conditus  B^         2  thleglath  0»       talassar  FO,  fallasur  B       rasyn] 

H,  rasin  BFOR,  rasim  il/       rex  JB         3  habitoresi?'  125,1  roma  om.H^        palatina  i?»        xi]  xu  i^' 

2  romolo  B       filio  i^',  filios  F''-       rehae  (J/,  rbae  HR^,  rbaae  0"^",  yhe  B,  rheae  O^)  siluiae]  martbae  et  ilie  F 
4  coustrupata  J/  126,1  consodalibus  iJ  127  fabiaeiJ         rapto  i/        rutro]  rastro  i?'''         remolo  i/ 

occisus]  o.  asiM:  deinde  Isidori  chron.  c.  147  ut  supra  ins.  F  128,1  xxuiii  H      sextus  i/'         2  sal- 

manasar  i^,  salnassa£  129,1  romolo  il/      xxxuii  if      per]  post  iJiJ^         2  puplicam  i/  130,1  pam- 

pilius  ij,   pampbilius  jl/  2  post   aedificauit    Isidori   chron.  c.  150   nt   supra  ins.  F  131,1   manases  i/', 

mannases  B,  mannasses  M       ezeciae  H ' 

110  (=   124)  Achas  ann.XVL 

111  (=   125)  Roma  conditur 

112  et  Israhel  in  IVIedos  transfertur. 

113  (=  128)  Escchias  ann.  XXVIIIL 

114  Ronmlus  centum  senatores  constituit. 

115  (=  131)  Manasses  ann.  LV. 

1 1 6  Numa  duos  menses  adiecit. 


EFHMF 

110  acbaisa /^  ll.O  manases  i^i/  IKj  monsos]  anno  menses  ZT^f   menses  anno  E 


OHRONTCA.  267 

cateuatus  et   conipeditus    iii   Babyloniam  ducitur,    sed 
ob  paenitentiam  et  praeces  restituitur  in  regnum. 
1132  Romamnim  tertius  Tulhis  Hostilkis  regnavit  aii.  XXXII.  Bur.  1344. 
qui  primtis  regum  Romanorum  ptirpura  ct  fascibus  usus  mer.  1349. 
cst  ci  adiccfo  monte  Caelio  urhem  ampliavit. 
IIICCCX   133  Ammi  filius  Manasse  an.  II.     in  Hebraica  vcritatc  duo-  mer.mo. 
hus  annis,  in  LXX  legitur  regnasse  XII. 

134  Histrus  civitas  in  Ponto  condita.  Hier.isei. 

135  Amon  a  servis  suis  interfieitur. 

niCCCXLI  136  losias  filius  Amon  an.  XXXI.  liic  mundata  ludea  et 
Hiemsalem,  templo  etiam  innovato,  post  abiectas  ido- 
latriae  sordes  pascha  domino  celeberrimum  facit  XVIII 
anno  regni  sui,  et  cura  Nechaone  Aegyptiorum  rege 
5  congressus  occiditur  in  campo  Mageddo ,  quae  nunc  ^'«"■-  ■«  ^"^*- 
Maximianopolis  vocatur.  ^"'11. 

137  Romanorum  IIII  Ancus  Marcius  Nuinae  ex  filia  neposuier.i3ie.i3ST. 
regnavit  an.  XXIII.     qui  Aventinum  montem  et  lanicu- 

luni  urhi  addidit  et  supra  mare  XVI  ah  urhe  miliario 
Ostiam  condidit. 

138  Post  quein  Tarquimus  Priscus  an.  XXXVII.     qui  cir-  Hier.  1399. 1410. 
cum  Romac  aedificavit,  numerum  senatorum  auxit,  Ro- 

manos  ludos  institnit,  muros  ct  cloacas  aedificavit,  Capi- 
tolium  cxstruxit. 

139  In  Hebreo  XXXI   an.  regnasse  losias,   in  LXX  inter-  Bier.1399. 
pretibus  XXXII  legitur.     sed  et  Eusehius  inter  regnum  Bier.  1404. 
eius    et    loacim    aliuin    dc    suo    adicit   annum  propter 
menses    bis   ternos,   quihus  loachaz  vel    loacim   rcgna- 

5  runt.  verum  quid  veritas  liabeat,  Hieremias  pandit, /pr«n.  2,1, /jc^. 
qui  se  a  tertio  decimo  anno  losiae  usque  ad  annum 
quartum  loacim  XXIII  annis  prophetasse  perhibet,  et 
Nabucodonosor  quarto  anno  loacim  regnare  coepisse. 
XYIIII  autem  regni  eius  an.  Hierusalem  fuisse  de- 
10   structam. 


BFHMOR 

131,  2  et  bis  B  132,  1  fuUius  FJT-OB-         regnat  i?"  2  legnuin  FHO^R''         3  post  ampliavit 

Isidori  chron.  c.  152 — 154  ut  supra  ins.  F  183,  l  ammon  B         ni.inn.isse  B3I  134  conditn]  c.  est  S 

135  amuon  iJ',  ammon  i?'  136,1  ammou  £         2  templum  iJ       innonato  iJ*         4  nicbaene  iJ,  nechane-ff' 

.">  magedo  H       qui  O^Ji  137,  i  inarcius]  B,  martius  reliqiu        2  regnat  i?"  138, 1/2  circum]  cum  j?' 

:t  moros  et  claoclas  B  139, 1  ebreis  M '        ioasias  i?",  iosiam  F       Ixx]  Ixxx  H         2  legitur  post  iosias 

BR,  utroqtie  loco(f)M       et  om.  BR        3  de  suo  om.  R      adiciet  B,  addiditili      ioacbin  i^ii       *',:>  regnaue- 
ruut  iJ  7  ioachin  ii"        x.\xiii  iJ  9  xuiii  0*,  x  et  uiii /i',   xiiii£''        hierosolimam  BJ/i?  9;W  post 

destructara  Isidori  chron.  c.  158.  159  ut  aupra  ins.  F 

117  (=   133)  Ainon  ann.  II. 

118  Tullius  in  re  publica  ccnsum  exegit. 

119  (=   136)  losias  anii.  XXXI. 

120  Thales  fysicus  claruit. 


EFHMP 

120  sysicus  F,  pliisicus  H 


268  BEDAE  ( 

IIICCCLII    lAO  loacim   filius    losiae    an.  XI.      post    losiam    regnavit  »>r.  i^(«. 

loachaz  filius  eius  tribus  mensilnis:   quem  Neehao  viuc-  j 

tum    dueens    in    Aegyptum    loacim    constituit    regem.  ' 

huius  anno  tertio  Nabucodonosor  capta  Hierusalem  et  Hier.  mos.  i 

5   plurimis   captivatis,  in   quibus   erant   Danihel,    Ananias, 
Azarias  et  Misahel,  partem  vasorum  templi  Babyloniam  | 

transfert.     a  quarto  loacim  anno  scriptura  regnum  Na- 
bucodonosor   conputat,    quia    ex    eo   non   solum  Chal-  ' 

deis  et  ludaeis,   sed  et  Assyriis,  Aegyptiis,   Moabitis  ' 

10   aliisque  innumeris  gentibus  incipit  regnare. 
141  loacim  qui  et  lechonias  filius   loacim  mensibus   tribus  Hier.mo. 
ac   diebus  X.     hic   circumdata  a  Chaldeis   Hierusalem 
exiit  ad  regem  Babylonis  et  mater  eiiis,  et  ductus  est 
in  Babilonem  cum  populo  suo   anno  VIII  regni  Nabu-  I 

5   codonosor. 
IIICCCLXIII    \A1  Sedecias   qui    et    Mathian   filius  losiae  an.  XI.     huius  ^w. /4i«. 
anno  XI,   regis  autem  Babilonis  XVIIII,  ludea  capti- 
vata  in   Babiloniam   et   templum  domini  incensum  est 
anno,  ex  quo  fimdari   coepit,  CCCCXXX.     qui  autem 
5  reUqui   fuerunt  ludei  transfugerunt  in  Aegyptum,  qua 
post  annos  V  percussa  a  Chaldeis  in  Babyloniam  sunt 
et  ipsi  transmigrati. 
143  Quinta  mundi  aetas  ab  exterminio  coepit  regni  ludaici, 

quod    iuxta    prophetiam    Hieremiae  LXX    annis    per-  | 

mansit.  | 

inCCCLXXVII    144  Anno  XIIII  postquam  percussa  est  civitas,  qui  est  XXV  ' 

annus    transmigrationis    regis    loacim,     cum     quo    et  \ 

Ezechiel  captivatus  est,  ipse  Ezechiel  in  visionibus  dei 
adduetus  in  terram  Isi-ahel,  vidit  renovationem  civitatis 
5  ac  templi  caerimoniarumque  eius.  I 

145  Romanorum  VI  Servius  regnavit  an.  XXXIIII,  qui  tresmer.wc.  1432. 


BFHMOR 

140,2  ioachaz  f.  eius  om.  B       nachao  H'        3  reg.  oonst.  iT       4  nabocodonosor  if,  nabochodonosor -B 
5  captiuitatis  BH  annanias  BFH^R  7/8  nabocodonosor  H,    naboquodonosor  B  8    quia]   quod  R 

141,1  \oa.c\mi  FHR  gechonias  3/  2  ac]  etBlIR        3  et  ductus]  eductus  B  4/5  nobocodonosor  5^' 

142, 1  sedechias  iJ.H'^-K,   sedetiasii'         math ian]  i^iO/iJ,    mathia*  Oa^,    mathias  Ob,    mathiasi  iJ  2  xuiiii] 

xuiii  i^        3  est  om.M^        6  fuerantl/iJ'       qua]   quia  iS,  qu.a  J/       7  et  om.  F^      post  transmigrati  Isidori 
chron.  c.  165.    166   ut    supra  iiis.  F  143,  i  extermino  B  iudaci  R  2   prophetara   liieremiam  iJ' 

annos  M        144,  2  regis  om.  iJ'       ioachim  H,  ioachiu  FM        3  liiezechiel  BH,  hiezechiliel  F        capt.  est  i. 
ezechiel  om.  ii'       hiezechihel  i^      4  adductus]  a.  est  .B'       terra5      ciuitatis]  dei  ciu.  £ii         145, 1  regnat  iJ' 

121  (=  141)  loachim  ann.  XI. 

122  (=  141)  Huius  anno  tertio  Nahucodonosor  ludeam  cepit. 

123  (=  142)  Sedecias  ann.  XI. 

124  (==  142)  Templum  Hierosolimis  incensum  est. 

125  XXI.    De  quinta  aetate. 

126  (=   143)  Quinta  aetas  continet  ann.  DLXXXVIIII. 


EFHMP 

122  nabuchodonosor  EM,  nabocodonosor  FB        coepit  HM  123  sedechias  H  125  om.  EHM 


CHEONICA.  269 

montes  urhi  adclidit  Quirinaleni  Aesquilinum  Viminalem. 
fossas  circtim   muros  duxit,  census  Bomanorum  civium 

primtis  instituit. 

mCCCLXXXVIIII    146  Anno  XXVI  post  eversionem  Hierosolimorum ,  qui  est 

annus  XXXVII  transmigrationis  regis  loacim,  suble- 
vavit  Evilmerodach  rex  Babilonis  anno ,  quo  regnare 
coeperat,  caput  loacim  regis  ludac  de  carcere  et 
5  posuit  thronum  eius  super  thronum  regum  qui  erant 
cum  eo  in  Babilone.  meminit  huius  temporis  adhuc 
futuri  propheta  Hieremias  ita  scribens:  Ecce  ego  mit-  rerem.  25,9. 
tam  et  adsumam  universas  cognationes  aquilonis ,  ait 
dominus,  et  ad  Nabucodonosor  regem  Babylonis  ser- 
10  vum  meum,  et  adducam  eos  super  terram  istam  et 
super  habitatores  eius  et  super  omnes  nationes,  quae 
in  circuitu  illius  sunt,  et  interficiam  eos  et  ponam  eos 
in  stuporem  et  in  sibihim  et  in  sohtudines  sempiternas. 

147  Et  servient  omnes  gentes  istae  regi  Babylonis  LXX  au.  lerem.  25,12. 
cumque  impleti  fuerint  anni  LXX,  visitabo  super  regem 
Babylonis  et  super  gentem  illam,  dicit  dominus,  iniqui- 

tatem  eorum  et  super  terram  Chaldeoruni,  et  ponam 
5  illam  in  sohtudines  sempiternas.  et  ahbi  scribens  ad 
transmigrationem ,  quam  transduxerat  Nabucodonosor 
de  Hierusalem  in  Babylonem  cum  lechonia  rege:  cum  urem.-.xj.io. 
coeperint,  inquit,  impleri  in  Babylone  LXX  anni,  visi- 
tabo  vos,  et  suscitabo  super  vos  verbum  meum  bonum, 
10  et  reducam  vos  ad  locum  istum,  ait  dominus.  rursus 
eiusdem  temporis  iam  preteriti  verba  dierum  ita  recor- 
dantur :  si  quis  evaserat  gladium,  ductus  in  Babylonema;,arai.>.j«,  20. 
servivit  regi  et  filiis  eius,  donec  imperaret  rex  Per- 
sarum  et  conpleretur  sermo  domini  ex   ore  Hieremiae 

148  et  celebraret  terra  sabbata  sua.  Cunctis  enim  diebus 
desolationis  cgit  sabbatum,  usque  dum  conplerentiir 
LXX  anni.  Anno  autem  primo  Cyri  regis  Persarum, 
ad  explendum  sermonem  domini,  quem  locutus  fuerat 

i  per  os  Hieremiae,  suscitavit  dominus  spiritum  Cyri 
regis  Persarum,  et  cetera.  quibus  verbis  ostenditur, 
quia  vastata  Chaldaei  ladaea  non  ut  Assyrii  in  Sama- 

BFHMOR 

145,2  aesquilinium -H,  esquilinium  7i',  exquilinum  £         3  censum  fl         4  primu  2>  146,1  hieio- 

sollmarumi?         2  annosJ/'        ioachin -H         4  capud  .&»        ioachin  J5i/ '         7  futari  £'  8  ad  summam  £ 

ait]  aut  J/'  10  et  om.  H        eos]  eas  H^,  eum  B  11  habitoresi/'         quae]  qui  F  12  circutu  J/ 

13  in  sibilum]  inuisibihim  J/',  in  sibiliumB,   sibilum  {om.  in) //'         solitudinem  iJ,   similitudines /?'        post 
sempiternas  iiu.  et  alibi  scribens  H  147,  1  seruiant  H         2  regem]  gentem  F        i  terram]  gentem  FH^ 

fi  transduxerat]  duxerat  B        nabocodonosor  H         s  coeperit  F      implere  B         9  uos  snper  H        10  rursum  B 
11  ita]  iam  fl'  11/12  recordantur  si]  recordantis  iJ'  12  euaserit  i^^5'W.K  13  seruiet  J/        filiiJ/' 

148,1   terram  £         2  dissolationis  J/'         conplerenter  fi^' 


127  Hebreorum  captivitas  ann.  LXX. 


EFHMP 


270 


BEDAE 


i'iam  alioB  misere  colonos,  sed  desertam  reliquere  ter- 
ram,  donec  ipsi  post  annos  LXX  in  eam  rediere  ludaei. 

149  Consentit  liis  losephus  in  antiquitatum  libro  scribens 
templum  et  Hierusalem  ct  omnem  ludeam  LXX  annis 
permansisse  desolatam :  qui  rursum  enumerando  reges 
Babylonis  (si  tamen  ipse  sic  scripsit  et  non  codex  fallit 

5   mendosus)   centum   fere   annos    ab    eversa   Hierusalem 
usque   ad   eversionem   regni   Chaldeorum    facit   colligi. 
scribit  enim  post   Nabucodonosor,   qui   teste    scriptura  los.  10,11,2. 
sacra  XXV  post  eversam  Hierusalem  vixit  annos,  Evil- 
raerodach  fihum  eius  regnasse   an.  XVIII.     post  quem 

10   Hegesar  fiUum  eius  an.  XX.     cui  successisse  filium  eius 
Labosordach  mensibus  novem.    hoc  defuncto  ad  Baltha- 
sar,  qui  Naboan  nuncupatur,  transisse   imperium.     qui  los.  10,11.4. 
cum   iam   X  et  VII  regnaverit  annis,    captam    a    Cyro 
Persarum    et    Dario    Medorum    rege    Babyloniam.      et 

16  sequitur;  Darius  autem  Astiagis  filius,  qui  Bahylonio- 
rum  destruxit  imperium  cum  Cyro  eognato  suo,  agebat 
annum  LX  ef  secundum,  cnm  Bahylon  fuisset  invasa. 
qui  tamen  alio  nomine  vocabatur  a  Grecis,  quique  Dani- 
helem  propJietam    sumens    ad   sc    in  Mediam   duxit   et 

20  omni  eum  honore  celehravit.  huius  Darii  Danihel  ipse 
ita  meminit:  In  anno  primo  Darii  filii  Asueri  de  semine 
Medorum ,  qui  imperavit  super  regnum  Chaldeorum, 
ego  Danihel  intellexi  in  libris  numerum  annorum ,  de 
quo  factus  est  sermo  domini  ad  Hieremiam  prophetam, 

25  ut    complerentur    desolationis    Ilierusalem    LXX   anni. 

150  Eusebius    in    temporum    libro   XXX  an.  ab    eversione  a«-.  «27-«^«. 
Hierusalem   usque    ad    initium    Cyri    regis    Persarum, 

lulius  autem  Africanus  LXX  con^mtat.     porro  Hieroni-      c.'»,  p.  es-i 
mus  in  expositione  prophetae  Danihehs  ita  dicit :  Tra-  c.  4  p.  eh  vait. 
5   dunt  Hebraei  huiusccmodi  fahulam  tisquc  ad  LXX  an- 
num,  quo  Hieremias  captivitatem  populi  ludeorum  dixcrat 
esse  solvendam.     dc  quo  et  Zacharias  in  principio  volu- 
minis  sui  loquitur.     irritam  putans  dei  pollicitationem 
Balthasar  fcdsumque  promissum,  versus  in  gaudium  fecit 
10  grande  convivium,  insultans  quodammodo  spei  ludeorum 
et  vasis  templi  dei.     sed  statim  ultio  consccuta  cst. 
niCCCCXXIII   151  Persarum  primus   Cyrus  rcgnavit  an.  XXX.     hic,   ut //'«•■/««.  i«7. 
impleretur  verbum   domini    ex    ore   Hieremiae,  primo 


SFHMOH 

148,9  ipse.i)/'  post  om.  H'^  redire  B,   retligere  i/'  149,3   per]   ^ost  BR'^  riirsus  i^ 

t  regis  BR'^         4  sic]  sit  BF        codex]  q.dex  B         ,■.  mendosiis  om.  B        fere]  facere  H         f,  uersionem  7)'" 
7  nobocodonosor  H,  nobochodonosor  B,  nubachodonosor  M  8/9  euiinerodacb  B  'J  reguare  R        xuiiii  R 

quem]  quam //'71/'         10  egesar-BTJ       successesse  J^'         n  labosordac -ff ',  labosordiach  ii',  laborsordoc /i', 
laborsordacli  JfO"         12  transsisse  .H,  transire  £'         ii  anii.  regn. //»  u  peridorum.H'         15  astrages  JS 

IS/IB  babylouiiMim  R         17  Ixxmum  H        20  honorem  B  l'1  asueris  B  22  moedorum  E^         23  libro  Jp" 

25  desolationesj^J/         Ixxx  /i'  150,  i  temporem  //',    tempore  B  3   ad]   ab  M^  3  afriganus /? 

5  famulamJf'       l.\x"  anno />'         equodiJ       direxerat /J        s  pollitationem /''         9  baldasar  i/W       uersusj 
ueri/'^;^  10  quodammodum  £  151,1  regnat /i!'         ut  om.  M'         2  impleret  .B.fl^ 


CHRONICA.  271 

sui   regni   anno   laxata  Hebreorum   captivitate,  L  ferme 
hominum    milia   rcgrnli   fecit  in  ludeam ,  restituens  eis 
5  vasa    templi   domini    aurea    et  argentea  VCCCC     qui 
congregati  in  Hierusalem  mense  septimo  aedificaverunt 
altare  ct  a  primo  die  niensis  eiusdcm  onoperunt  offerrc 
holocaustum   domino.      anno    autem  secundo   adventus 
sui  mense   secundo  templi   fundamenta    iecerunt    anno 
10  incensionis    eius   iuxta  Africanum  LXXII,  iuxta  autem  o/. ///fr. /««. 
chronica  Eusebii  XXXII.     sed  inpedientibus  Samaritis 
intermissum  est  opus  usque  ad  annum  Darii  secundum, 
qui  etiam    in   regno   Asueri  et  Artarxerxis  scripserunt 
accusationem   adversum    ludaeos.     et  rescripsit  Artar- 
15   xerxes,  ne  aedificaretur  Hierusalem. 
\b'l  Rmnanorum  VII  Tarquimus  regnavit  an.  XXXV,  qui  HUr.  uw. 
causa   Tarquini  iimioris  filri  sui ,  qui   Lucretiam  cor-  E,urop.  t, «. 
rupuerat,  a  rcgno  expulsus  cst. 
mCCCCXXXI      153  Camhyses   Cyri  filius    an.   VIII.      hic    devicta  Aegypto  ^ZX^--,. 
cunctam  eius  religionem  ahhominatus   caeremonias   eius 
et  tcmpla  deposuit.     Bahyloncm  in  Aegypto  aedificavit.  ^""'i^X' 
hunc  aiunt  ah  Hebraeis  sccundum  Nahucodonosor  vocari:  Bier.mi. 
5  suh  quo  ludit  hystoria  conscrihitur. 
illCCCCXXXII    154  Fratres  Magi  mensihus  VIL  aur.  ms. 

1 55  Hiesus  sacerdos  magnus  et  princeps  gentis  Zorobahel.       Hier.  mo. 

156  Aggeus,  Zacharias  d  Malachi  prophetae  clarescunt.         Hier.ma. 

157  Phifagoras  phisicus  philosophus  clarus  hahetur.  Hier.im. 
iTiCCCCLXVIII  158  Darius  an.  XXXVL      inter  Darium   ct  Camhysen  reg-Hier.ms. 

nasse  duos  fratres  magos  in  lihris  chronicorum  Eusehii 
repperimus.  verum  Hieronimus  iu  expositione  Danihelis  '■  "^'Xo^rau. 
scribit  post  Camhysen  Smcrdem  magum  regnasse,  qui 
5  Panthapten,  inquit,  filiam  Camhysis  duxit  uxorem.  qui 
cum  a  septem  mcujis  fuisset  occisus  et  in  lorum  rius 
Darius  suscepisset  imperium,  eadem  Panthaptes  mipsit 
Dario  ei  ex  eo  Xerxen  filium  genuit. 


BFHMOR 

151,  1    reustituens  J/  fi   septima  0  lo   afriganum  B  ti    crouicam  /?  12    secundo  £i/ ' 

13  asu.  in  regno^-        artarxersis  .Ufl,  artaxersis  i-V/O,  artharsensis  ii  H  aduersus /-  ui..  art<arxerses 

HR,  artharxersis  B,  artaxerses  FMO  \W>.  i  tarriuinus  B  xxxu]  xxx  //  2;.l  currupuerat]  H  '  J/ ', 

corrup.eratO,    corruperat/^//U/-'/A    ruperat/;  :i  a  om. /?'  regno]  rege  £  lo3,  .  reg.ouem  J/ 

4  aiunt]  aiunc./i        ab  hebraeis)  hebrei /^^        nabocodonosor  i?       uocar  £         s  storia /J  154  septem] 

octoJ"  155  ma-nosJ/'  1,56  ageus  £3/'         malachias  J/=.«  157  phisigus /i»  158,  i  annos 

buM^  cambissem^  i  duo /i  libro  J5  4  scripsit /?J/  post  om.  fT»  spmerdem r^c;  ^,  kmerden 
M,  smeden  B\  medeu  fib  magum]  «/=Ob,  magnu.n  BHMU>H  5  panthateu  B,  pathapten  F  6  a  sep- 
tem]auifi         magos  J/  7  suseoepisset //         pauthacptes  £,    pantaphtes  .1/         8  ea /J/J         xerxen] /7J//i, 

xersen  FO,  sersen  B        filum  B 


128  (=   153)  luditl}.  historia  conscribitur. 

129  (=  158)  Darius  ann.  XXXVI. 


EFHMP 

35 

CHBONICA    III. 


272  BEDAE 

159  Secundo  anno  Darii  LXX  captivitatis  Hierusalem  annus  uier.  me. 
impletur,  ut  vult  Eusebius,   tcstem  adhihens  Zachariam 
prophetam,    apiid   qiiem   secundo   Darii   anno    loquitw 
angelus:   domine   exercituum,  usque  quo  tu  non  misere- 

5   heris  Hierusalem  et  urhium  luda,  quibus  iratus  es?  iste 

160  LXX  annus  est.  Item  quarto  Darii  regis  anno  dicit 
idem  propheta:  Cum  ieiunaretis  et  plangeretis  per  hos 
LXX  annos,  numquid  ieiunium  ieiunastis  mihi?  sexto 
Darii  anno  templi  aedificatio  completur,  die  tertia  men- 

5  sis  Adar,  qui  est  XL  sextus  annus,  ex  quo  eius  sub 
Cyro  fundamenta  sunt  iecta.  unde  in  euangelio  dicunt 
ludei :  XL  et  VI  annis  aedificatum  est  temphim  hoc. 
coeperunt  autem  aedificare  anno  secundo  Darii  mense 
sexto  die  XXIIII:  et  anno  sexto,  ut  dictum  est,  mense 
10  XIT  die  tertia  compleverunt.  ex  quo  apparet  opus 
templi  et  antea  non  parva  ex  parte  peractum :  annos 
autem  LXX  a  destructione  illius  usque  ad  perfectam 
restaurandi  licentiam  esse  computandos. 

161  Pulsis    urhe  regihus,    qui  imperaverunt   an.  CCXLIII,  Hier.  um. 
vix  usque  ad  XV  lapidem  Roma  tenehat  imperium. 

162  Roms  post  exactos  reges  primum  consules  a  Bruto  esse  Eier.  ixn. 
coeperunt,  deinde  tribuni  plebis  ac  dictatores:  et  rursum 
consules   rem   publicam    ohtinuerunt   per    annos    ferme 
CCCCLXIIII  usque  ad  lulium  Gaesarem ,  qui  primus 

6  singulare  arripuit  imperium  olympiade  CLXXXIII. 

inCCCCLXXXVni  163  Xerxes  filius   Darii  an.  XX.      hic   Aegyptum   quae  a  mer.  1532. 

Dario  discesserat  capit, 

164  et  adversus  Greciam  pugnaturus  DCC  milia  armatorum  oros.2,0,1. 
de    regno    et   CCC   de    auxiliis,   rostratas   etiam  naves 

mille   ducentas,    onerarias    autem    tria    milia    numero 
hahuisse  narratur.     attamen  victus  patriam  refugit.         oros.  2, 10. 

165  Herodotus  historiarum  scriptor,  uier.ms. 

BFHMOR 

159,1  s.Tino&  BM  4  domini  31  ^B^  tu  um.  M^  4/5  miseberis  .fi  .1  hierusalem  om.H^ 

160,  1  est  om.  M  2  ieiunatis  B  3  sexto]  uii"  B  4  compleretur  Z/'  5  annos  M  6  ieota]  BFHM, 
i»cto  0*,  iacto  O^,  iacta  B         7  sxnaos  B  9  die  .  .  .  sexto  om.  B        xxiiii]  xx*  uiiii  i/  ii  antea  non] 

ante  non  M,  ante  annos  fl'        annos  ...  13  conputandos  om.  B^        anno  3/'  13  ad  extructione /J        per- 

fectum  B         161,  i  pulsis]  romani  pulsis  F      cc.xlii  j¥',  ccxliiii  R  162,  a  publicam]  post  BffR^        4  Ix] 

ixx  If      primosJS,  primum  ^        .i  singularem  B       olyrapiadem  iJi''  163,1  xmses  BF       -2  discessarat /f " 

164,1  gretiam  ^      armatorum]  pugiiatorum  i^         2  rostras  ii         3  onerarios  iJ       4  ac  tameu />'  165  stori- 

arum  B 

130  Huius  secundo  anno  ludeorum  so-  Emi      Huius  secundo  anno  templum  Hiero-  fp 
luta  est  captivitas.  solimis  extruitur:    primus   autem  regni 

eius  inter  LXX  annos  captivitatis  lu- 
daice  concluditur. 

131  (=   163)  Xerses  ann.  XXI. 

132  (=  165)  Herodotus  historiographus  agnoscitur. 


EFBMP 

130,1  iudaeae  i?        hierosolimis]  in  h.  F  131   xerxes  ITM        xxW  HM  132  historiagraphus  P 

posl  132  ins.  Artabauus  mensibus  VII :  Socrates  moritur  edd. 


CHRONIOA.  273 

1 66  ZpMxis  pictor  agnoscitur.  mer.  isso. 

inCCCCLXXXYIIII     167  Artabanus  mensibus  VII.  wer.nij. 

168  Socrates  tuiscitur.  mer.  isst. 

inDXXVIIII  169  Artarxerxes,  qiii  ct  Longimanus,  id  est  ^aAQoyeiQ,  an.  n,er.i553. 
XL.  huius  anno  VII  prima  die  mensis  primi  Ezra 
sacerdos  ot  scriha  legis  dei  ascendit  de  Babylone  cum 
epistolis  regis  et  in  priraa  mensis  quinti  venit  in  Hieru- 
5  salem  cum  viris  MDCC.  et  inter  alia  strenuae  gesta 
castigavit  filios  transmigrationis  ab  uxoribus  alienigenis. 
eiusdem  anno  XX  Neemias  pincerna  de  Susis  castro 
adveniens  murum  Hierusalem  LII  diebus  restituit  et 
ducatum  genti  XII  an.  praebuit. 

170  Huc  usque  divina   scrij^fiira  tcmporiim  seriem  continet:  Hur.wi. 
quae  vero  post   liaec  apud  ludaeos  sunt  gesta,  de  libro 
Machabeorum    et   losephi    atque   Africani   scriptis    ex- 
hibentur ,   qui  deinceps   universam    historiam    usque  ad 

^  .  .,  ./.  Bier.mDan.9 

5  Eomana  tempora  persecuti  sunt.     et  qutdem  Africanus     mi.  s  p.  es-i 
in  quinto  temportim  vohimine  huius  temporis  ita  memi- 
nit:  mansit  itaque  inperfectum  opus  usque  ad  Neemiam 
et  XX  annum   regis    Artarxerxis,    quo    tempore   regni 
Persarutn  C  et   XV  anni  fucrunt  evoluti.     captivitatis 

10  autem  Uierusalem  CLXXX  et  V  annus  erat.  et  tunc 
primum  Artarxerxes  iussit  niuros  exstrui  Uierusalem, 
cui  operi  xn-aefwit  Neemias,  ct  aedificata  est  platea  et 
muri  circumda,ti.  et  ex  illo  tempore  si  numerare  velis, 
LXX  annorum   ebdomadas  usque   ad  Christum  poteris 

15   invenire. 

171  Xerxes  menses  duos.  >      Bier.ms. 

172  Post  quem  Sogdianus  menses  VII.  Bter.ms. 

173  Plato  nascitur.  Bier.1592. 

174  Hippocrates  medicus  insignis  hahetur.  Bier.issi. 
mDXLVIII   175  Darius  cognomento  Nothus  an.  X  et  VIIII.                      Bier.1593. 


BFHMOB 


166  xeuxis  B       168  post  nascitnr  Indorl  chron.  c.  174  ut  supra  ins.  F  169,  i  art.  .  .  .  fictxQOX^iQ 

hls  10  artarxerxes]  mMR,  artarxerses  // ',  artaxerses  FO,  artaxarses  B  id  est  om.  0"  fxiixQoxeiQ]  FH^^OR, 
fiaxQxciQ  B\  (imtxQoxeiQ  M,  om.  B  j  die  \n:  li        ezras  O^E,  esra /f^  esdra  £  3  scr.  et  sac.  leg.  R 

cum]  in  B        6  gastigauit  B       filius  M  '        ab]  et  ab  R'-       aliegenis  £'  7  pincerna  om.  B^        suis  i7' 

170,  .■»/4  exhibenter  B  5  prosecuti  ME  6  quintam  tempore  B  8  xx"  anno  B  artarxerxis]  MR,  artar- 
xersis  BEO,  artaxersis  F  quo]  quae  F  ;i  euolutis  B  lo  hier.]  in  hier.  F  anuos  erat  B,  erat  anuus  0 
n  artliarxersis  7i,  arta.xer.xes/'  171  xerses  BF        172  sogdeauus  ^'       uii]  uiii  II  174  post  habetur 

Isidori  chrom.  c.  179.  180  ut  mpra  ins.  F 


133  (=  169)  Artarxerses  ann.  XL. 

134  Esdra  legem,  Neemias  Ilierosolinuun  restaurat. 

135  (=  175)  Darius  qui  et  Nothus  ann.  XVIIII. 

136  (=  173)  Pktto  nascitur. 


EFHMP 

133  artaxerxes  M  134  esdra]  ethora  F  135  xuiii  HM 


35* 


274  BEDAE 

176  Aegyptus  recnssit  a  Persis.  mer.m4. 

177  Reversis   de   ccqdivitate  ludeis   non  reges,  sed  pontifices  mer.ms. 
praefuenmt  nsque  ad  Aristoboliim,  qui  cum  dignitate 
pontificis  etiam    regale  sibi  coepit  usurpare  vocabulum. 

IIIDLXXXVIII     M^S  Artarxcrxcs,   qiii  cognominatus  est   Mnemon,  Darii   et  wer.ievi. 
Parysatidis  filius,  an.  XL. 
119  Sub  hoc   rege   videtur  Hester   liistoria    completa.      ipse  mer.mis. 
quippe  est,   qui   ab   Hcbreis   Asuerus   et   a  septuaginta 
interpretibus  Artarxerxes  vocatur. 
\S0  Athinenses   XXIIII   literis   uti   coeperunt,    cum  antea  nier.mn. 
XVI  tantuni  literas  haberent. 

18 1  Carthaginensimn  bellum  famosum.  mer.wM. 

182  GaUi  Senones  duce  Brenno  Roniam   invaserunf  excepto  ^'''■.  mr,. 

■^         Oros.  2, 19,  5.  3, 

Capitolio,  et  incensam  sex  mensibus  vastaverunt.  oroa.2,19,9.13. 

183  Tribuni  militares  pro  consulibus  esse  coeperunt.  mer.ms. 

184  Aristotiles  auditor   est   Flatonis,  XVIII  aetatis  annum  mer.  mi. 
gerens. 

TnDCXIIII   185  Artarxerxes,  qui  et  Ochus,  ann  XXVI.  mer.m^. 

186  Iste  Aegyptum  suo   iunxit  imperio,  Nectanebo    rege   in  Hier.isee. 
Aethiopiam  ptdso,  in  quo  Aegyptim'um  regnum  destruc- 

tum  est. 

187  Demosthenes  orator  omnium  rumore  celebratur.  mer.wo. 

188  Romani  Gallos  superant.  Hier.uii. 

1 89  Rlato  moritur.  post  quem  academiam  Speusippus  tenuit.  mer.  mi2. 
niDCXVIII   190  Arses  Ochi  filius  an.  IIII.  mer.  mis. 

191  ludeorum  pontifex  maximus  laddus  clarus  habetur,  cuius  mer.  leia. 
frater  Manasses  templum  in  monte  Qarisi  construit. 

192  Speusippus  moritur:  cui  succedit  Xenocrates.  mer.ieso. 

193  Quarto  Alexander   anno    Ochi   Philippi   et   Olympiadis  ^i.*J^-'**'y,j 


BFEMOn 

177, 1  reuersis  ...  2  praefuerunt  (profuerunt  B^)  om.  £'  2  aristobulum  FO^  3  post  uocabulura 

Jsidori  chron.  c.  182  ins.  F  178,1  arthaxerses  B,  artaxerxes  i^        ranemnon  H";  mnemojM',  mnou  iJ', 

non  iJ^  179,2  a]  ab  i?  3  arthaxersos  iJ,  artaxerxes  J  180,1   a.thmenses]  FH^O'^,    athinensis  iJ, 

athanienses  l/ii',    athenenses   O^,    athenienses   H^^E-  181   chartaginlensium   /7,    cliarthagenensium  B 

182,1    seniores  B  183   militare  /i'  184,  l   aristoteles  (-"■  Suiiii  BM'^         .aetatis]    suae    a.  0* 

2  regeus  ii,  agens  i^;  poslea  Isidori  chron.  c.  185  ins.  F  185  artarxerses  iJ.  artaxerxes  i^',  artaxerxis  i^  ^ 

186,1  imperium  i^        nectabo/i'  189  plata  B         achatemiam  iJ  191,2  maDa,sea  Fff,  inannases  .5 

montem  B       garizym /",  garizyn  i>       constituit  i?*  192  xenogrates  i/ '  193,1  ann.  ochi  alex. //', 

ochi  ann.  alex.  JR 

137  (=  178)  Artarxerses  ann.  XL. 

138  (=  179)  Hestcr  historia  conpletur. 

139  (=  185)  Artarxerses  qui  et  Ochus  ann.  XXVI. 

140  (=  187)  Demostenes  et  Aristotelcs  praedicantur. 

141  (=  190)  Xcrses  Ochi  fiUus  ann.  IIII. 

142  (=  192)  Xenocrates  claruit. 


EFHMP 

137  artar 
aristateris  Jl"' 


EFHMP 

137  artarxerxcs  ii,  artaxerxos  il/        139  artar.xerxes  i/,  artaxerxes  ii       liochus /'        140  deniostenis  i/ 
iteris  //»,  ariatoteris  //'',  aristolos  /'      praedicatur  P        141  xerxes  H        142  xenogrates  H 


CHRONrfA. 


275 


filius,  XX  aetatis  annum  gerens,  Macedonihus  regnarc 
incipit. 
IIIDCXXIITI    194  Darius  Arsami  filius  an.  VI.  mer.iess. 

[%b  Alexander  advcrsum   Illirios  et  Thracas  feUciter  dimi-  mer.iess. 
cans  stibversis  Thebis  in  Persis  arma  corripuit  et  apud 
Granicum  /lumen  regiis  ducihus  oppressis  urhem  Sardis 
capit. 

196  Idem  capfa  Tyro  Lulaeam  iiimdit,  a  qua  favorahiliter  Hier.ms. 
exceptus  deo  victimas  immokit  et  ^mitificem  tempU  lad- 

dum  honoribus  plurimis  prosequitur  Andromacho  locorum 
custode  dimisso. 

197  VII  regni  sui  anno  Alexandrium,  in  Aegypto  condidit.mer.iosi. 

198  Nec  mora  Bahylonem  obtinuit  interfecto  Dario,   in  quo  mer.  ms. 
Persarmn  regnmn   destructum  est.   quod   steterat  annis 
CCXXXI. 

1 99  Quo  temimre  etiam  Latini  a  Romanis  perdomiti  sunt.     BUr.  wsi. 

IIIDCXXYIIII  200  Alexander   piost    mortem    Darii   an.    V   regnavit:    namBier.ms. 
antea  VII. 

201  Alexandcr  Hyrcanos  et  Mardos  capit,  revertensque  inmer.ms. 
Ammone  cotulidit  Paraetonium.  idem  Indicum  usque  oros.s.io? 
oceanum  victoriis  potius  quam  bellis  pervenit  ac  Baby-  mer.  ie<>2. 
lonem  reversus  XXXII  ritae,  reqni  autem  sui  XII  anno  ^'"'^- '"  ■°'"'-, 

'        ^  c.  11    vol.  3 

5  veneni  austu  periit.  v-  '"•'  *'<"'• 

202  Post  quem  translato  in  multos  imperio  Aegyptum  Ptolo-  Bier.  lesi. 
nieus  Largi  fdius  tenuit,   3Iacedonas  PhiUppus,   qui  et 
Arideus,    frater   Alexandri,   Syriam    et   Bahylonem    et  ^'""- ^l^''""- ^ 
omnia  regna  Orientis  Seleucus  Nicanor:  Asiae  regnavit 

5  Antigonus.     qui  aptid  Danihelem  per  quattuor  hirci,  Qui 
arirtem  contereret,  cornua  designantur. 
IIIDCLXVIIII  203  Aegypto  primus  regnavit  Ptolomeus  Largi  fiUus  an.  XL.  nier.  is92. 
204  Appius   Claudius    Caecus   Bomae    clarus   hahetur ,   qui  Bter.  ms. 
aquam  Claudiam  induxit  et  viam  Apjnam  stravit. 


BFHMOR 

195,1  illyricos  J/ -,  illyriusi/'        trecas  i?  2  persas /7-0''         s  regis  FM^        urbe  i?        id  est  iJ' 

196, 1  faborabiliter  FHO^,  taboiabiliter  B.  iabulabiliter  M  ',  tauelabiliter  i/^  :i  andramacbo  ff »,  andromacbo  B 
4  deniisso  H  198,  \  mera  //',    moram  B  2  parsarum  /i'  199  post    sunt   Isidori    chron.  c.  194 

ins.  F  201,1  alexander  om.  li^         liyrcanus  i/',  hirano» /i'         mandos  ii'i/ -/i!^        coepit  iJ  2  id  est 

R^,  ide.O»  i  occeanum  ^*  praeuenit  i^  ac]  adJ/'  4  xxxii]  xxx"  u  i^O,  xnnB  uitae]  u.  suacfl' 
202,  1  imperium  M  1/2  ptolomeus  BFR  plerumque,  saepe  H,  ptholomeus  H  saepe,  plerumque  MO,  raro  BB, 
tholomeus  M  hic   illic  2  largi]  iJi^i/ '  0 ,    lagi  H-MR  macedones  if'  4  sileucius  B  asyae  H 

6  contererent -B,  contcretB,  contererat  J/         designatur  i/^/i!  203  aegyptu  ii»  largi]  i^^ff '  0*,  laggi 

O*-,  lagi  BHmR  204,  i  caeius  Jf ' 


143  (=   194)  Daritts  ann.  VI. 

144  (=   198)  Hucusque  regnum  Persarum;  dehinc  Grecorum. 

145  (=  200)  Akxander  ann.  V:  nam  septem  eius  priores  cum  Persarum  regibus  sub- 

putantur. 

146  (=  203)  Ptholomeus  Largi  filius  ann.  XL. 


EFBMP 

145,  i  uj  ui  E        priores]  H,  anui  FP,  priores  anni  EM 


276  BEDAE 

205  PfJioIomeus  Hierosolunis  et  ludea  in  dicionem  siiam.  dolo  nur.  ma. 
rvdactis  pliirimos  captivoriim  in  Aegyptum  transtulit. 

206  ludeorum  pontifex   maximus  Onias  laddi  filius  clarus  Hier.  ms. 
hahetur. 

207  XIII  Ptholomei  anno  Syriac  et  Bahyloni  et  superiorihus  Hier.  nos. 
locis  regnarc  incipit  Seleucus  Nicanor, 

208  A  quo  tempore  Machaheorum  Hnehrea  hisforia  Grecorum  Hier.  not. 
supputat  regnum, 

209  A  quo  et  Edesseni  sua  tempora  computant.  Hier.noo. 

210  Seleucus  Seleuciam,  Laodiciam,  Antiochiam,  Apamiam,  wer.nis. 
Edessam,  Beroeam  et  Pellam  urhes  condidit. 

211  ludeorum  pontifex  maximus  religiosissimus  ac  piissimus  Bier.  nn. 
Simon  Oniae  filius  clarus  hahettir. 

212  Post  quem  Eleazarus  fratcr  citis  suscepit  templi  mini- nier.  nsB. 
sterium  filio  eius  Onia  parvo  admodum  derelicto. 

213  Seleucus   in  eas  urhes  quas  extruxerat  ludaeos  trans-  uier.  nn. 
fert,  ius  eis  civium  et  municipalem  ordinem  cum  Grae- 

cis  aequali  honore  concedens. 
illDCCVU  214  Ptolomeus  Philadelphus  an.  XXXVIII.  wer.nss. 

2 1 5  Sostratus  Cnidius  Farum  in  Alexandria  cotistruxit.        Hier.  1733. 

216  Ptholomeus  ludeos,   qui  in  Aegypto  erant,   liheros  esse  mer.nse. 
permisit  et  Eleasaro  pontifici  multa  Hierosolymum  et  in  niir.inDan.ii 
iempli  donaria  vasa  transmittens  LXX  interpretes  j)etit, 

qui  scripftiram  sancfam  in  Graecum  verferenf  eloquium. 

217  Aratus  agnoscitur.  Hier.n^s. 

218  ludeorum  pontificatum  p)Ost  Eleasarum  avunculus  cius  uier.  n63. 
Manasses  accepit. 

219  Tantae  autem  p)otentiae  fuisse  narratur  Itholomeus  iste  '''"■ijl^^™-" 
Philadelphus ,  ut  Ptholomeum  patrem  vinceret.     narrant 

enim  historiae  hahuisse  eum  peditum  CC  milia,  aequiftmi 
XX  milia,  curruum  II  milia,  elephantos,  quos  primus 
5  adduxit  cx  Etliiopia,  CCCC,  et  cetera  his  similia. 
IIIDCCXXXIII    220  Ptolomeus  Euergetes   frater  superioris  regis  an.  XXVI.  mer.mi. 

qui    inde    Euergetes    ab    Aegyptiis    est    vocatus,    quia  *''''•  ^'^^^"""-^' 

BFHMOR 

205, 1  liierosolomis  li       iudeani  li        2  redactus  F        20G,  1  iouias  B        209  edisseui  7/^         210,  1  se- 
leucus  ...  2  condidit  om.  F  211,1  relegiosissimus  fi',  ac  religiosissimis  .K'  213,3  condens£:  deinde 

Isidori  chron.  c.  198.  199  ins.  F  215  sostratos  il/      cnidiosl/,  uidius  ii,  cliidiusi/'  210,1  iudeas -B 

liberatos  J*  2  niulto  B        hieroliinam  j)/'  2/3  in  templi]  templi /?,   in  templo  0"  i  qui]  que  B 

sacram /J  eloquia  in  arnatus /?'  218,2  accipit /J'  219,1  tantaJ/'  2  istpaladellus  ^'  3  euim] 
»»enimO,  autem  il//i'  4  currum  it/  primos  iJ  5  ex  etliiopia]  etliiopiam /5  cetera]  et//'  post  similia 
Isidori  cJiron.  c.  202.  203  ins.  F  220, 1  euergites  M^,  euergentes  -B*        fratres  B        x.xxui  B         2  euer- 

gites  FHM  ',  euegentes  B  »,  euegetes  B  ^ 

1 47  (=  208)  Machaheorum  liber  inchoat  primus. 

148  (=  214)  Filadelfus  ann.  XXXVIIL 

149  (=  216)  Septunginfa  interjn-etes  elaruerunf. 
130  (=  220)  Euergetes  ann.  XXVL 


EFHMP 

147  pr.  incli.  EHM  148  filadulflius  P  150  cuergetetes  F 


CHRONICA.  277 

capta  Syria    d   Cilicia   et    propcmodum  univcrsa  Asia 
inter  inmimera  argenti  pondcra  ac  vasa  praetiosa,  qiiae 
5  cepit,  ctiam  dcos  eorum,  quos  Cambijscs  capta  Acgypto  in 
Persas  purtavcrat,  rctulit. 
221  ludeoruni   pontifex    Onius    Simonis   iusti   filius    clarus  Hier.  mi. 
Imhetur,  cuius  itcm  fdius  Simon  non  m.inori  gloria  ftdget,  tner.  nss. 
suh  quo  lcsHS  filius  Sirach  sapicntiac  librum  conqioncns, 
qucm  vocant  Panareton,  etiam  Simonis  in  co  fecit  men- 
5   tioncm. 
niDCCL  222  Ptolomcus  Philophutor  filius  Euergetis  an.  XVII.  iner.  nuj. 

Antiochus  rex   Syriae  victo  Philophatorc   ludaeam  sibi  Wer.  isoi. 
sociat. 
223  ludeorum  pontifcx  maximus   Onius   filius  Simonis    in-  mer.  mo. 
signis  habctur ,    ad  qucm  Lacedacmoniorum  rex  Arius 
lcgatos  mittit. 
niDCCLXXIIII  224  Ptolomcus   Epiphanes   filius   Philopiiatoris  an.  XXIIII.  wer.  isu. 

225  Secuudus  liber  Machcdjcorum  apud  ludueos  huius  tem-  Hier.is29. 
poris  gesta  continef, 

226  Onias  sacerdos  adsiimptis  ludaeorum  plurimis  fugit  in  '''''''■  '/'g^'"'-  ^^ 
Aegyutum  ct  a  Ptholomco  houorificc  susceptus  uccepit  eum 
regionem,  qiiac  Ueliopolcos  vocabatur,  et  concedente  rege 
templum   cxtruxit   in  Aegypto  similc   tenqM  Iiuleorum, 

5  quod  pcrmansit  usque  ad  imperium  Vespasiuni  an.  CCL. 
sub  occasione  igitur  Oniae  piontificis  infinita  cxamina 
ludaeorum  in  Aegyptum  confugerunt  co  tcmpiore  ct 
Cyrene  eorum  multitudinc  rejdcta  cst.  haec  autem  vel 
Oniae  vel  ceteris  fuit  causa  Aegyptum  petendi,  quia 
10  pagnantihus  contra  se  Mugno  Antiocho  et  ducihus  Ptolo- 
mei  positn  in  medio  ludaca  in  contraria  studia  scindc- 
butur,  uliis  Antiocho,  uliis  Ptolomeo  faventihus. 
iliDCCCVIIII  227  Ptolomeus  Philomctor  an.  XXXV.  ater.  ms. 


BFHMOE 

220,5  coepit  BFff        221,1   poiitilex]  p.  maximus  i?       clariis]  ciarus  i''       :i  lihros  o.  quos  B        4  fecit 
om.H^  222,  1  philophator] /'//;l/0,    philophatur  .B,    philopator /?',    philopater /J^-   «muliler  fere  ddnceps 

euergitis  iJ/^5'',  euergithes  .1/  223,  2  lacedomoniorum  i^        asyos  iJ,  darius  J/        i  mhW.  B:  dehide  Isi- 

dori  chrun.  c.  207.  208  ins.  F  224  eijpliiphares  B  22S,  1  assumpt«s  i.   plurimos  fl'  2  susceptus] 

s.  esti^a         accipiti''^  3  helipoleos  //',  clipolccjs /i',    eliopoleus  /S  4  extnixit]  .Bi^.W.fi,    coiistruxit  0 

struxit^^  aegyptumi^  similiiJjl/'  templo />'  iudeoruin  om.  B  6  examina]  milia  J/  7  iu  ovi.  R 
8  cyreue  (cyrine  i''^)  eorum]  cereneorum  ii  u  causae  ^  quia]  quod  i^5  u  media  A"  studea  iJi^ 'i/ ' 
12  authiochi  alius  ptholomaei  M      2'0"t  fauentibus  Isidori  chron.  c.  211  ins.  F  227  ptolomeos  B       philo- 

metur  M        xxu  B 


151  (=  221)  lesus  sapientiae  lihrum  cumposuif. 

152  (=  222)  Philopater  ann.  XVIL 

153  (=   225)  Machahcorum  libcr  secundim  inchoat. 

154  (=  224)  Epiphanes  ann.  XXIIII. 

155  Romani  Grecos  ohtinuerunt. 

156  (=  227)  Philometor  ann.  XXXV. 


EFHMP 

151  iessus  F  152  philophator  EHM 


278  BEDAE 

228  Aristoholus    natione    ludaeus   peripateticus  pMlosophus  Bier.  mi. 
agnoscitur ,    qui    ad  Philometorcm  Ptolomeum  explana- 
tionum  in  Moysen  commentarios  scripsit. 

229  Antiochus   Epiphanes,    qui  post    Seleiicum    cognomentoBier.m2.1su. 
Philopatorem  an.  XI  regnavit  in  Syria,  ludeorum  legem 
inpugnans    omniaque    sordihus    idolorum    complens,    in 

teynplo  lovis  Olympii  simulacrum  jjonit.  sed  et  in  Sa- 
5  maria  super  verticem  montis  Garizi  lovis  Peregrini  de- 
luhrum  aedificat,  i^jsis  Samaritanis  ut  id  faceret  prae- 
cantihus.  verum  Mathathias  sacerdos  leges  patrias  vindi- 
cat  adversus  Antiochi  duces  arma  corripiens. 

230  Quo  mortuo  dueatum  ludeorum  susccpit  filius  eius  luda 
Machabeus,  anno  CXLVI  regni  Graecorum,  XX  aufem  uier.  isst. 
Ptholomei,  olympiade  CLV. 

23 1  Qui  mox  Antiochi  duces   de   ludaea   expellens  et  tem-  Bier.  isss. 
plum  ah  idolorum  imaginihus  emundans  patrias  leges  post 
triennium  suis  civihus  reddidit. 

232  Unde  post  secessum    Oniae  sacerdotis   in  Aegyptum,  de  uier.  isn. 
quo    supra  diximus,    et    mortem  Alchymi,    qui  effugato 

Onia  pontificattim  indignus  invadere  teynptahat,  omnium 
favore  ludaeorum  Machabeo  sacerdotium  decernitur, 
5  quod  post  mortem  eius  frater  lonathas  sortitus  XVIIIlBier.mo.1s62. 
annos  summa  ministravit  industria. 
mDCCCXXXVIII    233  Ptolomeus  Euergetes  an.  XXVIIIL  iner.  ms. 

234  lonathas    dux  ludaeorum  et  imntifex  cum  Romanis  et  Hier.  isis. 
Spartiatis  amicitias  facit. 

235  Quo  a  Tryfone  interfecto   in  sacerdotium  frater  SymonHier.1s7s.1ss3. 
adsumitur,  anno  regni  Euergetis  VII.    quod  VIII  annis 
strenuissime  gerens  filio  lohanni  reliquit. 

236  Hic   adversum  Hyrcanos  hellum  gercns  Hyrcani  nonten  Bter.  ms. 
accepit   et  a  Romanis    ius   amicitiae    postulans   decreto 
senatus  inter  amicos  relatus  est. 

237  Samariam,  que  nostro  temjjore  Sebaste  vocatur,  ohsidione  Bier.  ms. 


BFHMOR 

228,  1   peripaeticus  iJ'  2    ptolomeus  B  •ij-i  explationum  H,    explanationem  F^M  3   mosen 

F'-HM'  (yR  229,1  selecum /!•  j  philopliatorem  il/,    patorem  {om.  philo)  77'  xii  /i  regnat  iil 

3  oniaquei^'        5  garizi  i?       6  samaritanitis  ^ '        7  proprias  ii        8  aduersum  anthiocuni  iJ  230.1  dica- 

tura  S^         iudeorum    om.  -fi*         iudas  R  2   xl]    1x1  ^{''■(t),    uigesimo  R  :t  olympide  H',    olypiade  B 

232, 1  recessum  H        2  exfugato  B        i  indignans  B^        4  sacerdotio  F        fp   sortitur  R        6  post  industria 
laidori   chron.   c.  214  ins.  F  233  euergites  BFHM  xxxuiiii  B  235,  i  sacerdotio  F        2  euer- 

gitis  FHM,    euegitis  B  3  strenue  0  regens  H  236,  i   yrchanus  B  regens  H         hycani  5* 

3  relatos  £*  237,  i  samaria  B        obsidionem  BM 


157  Hunc  Antiochus  superans  ludaeos  oppressit. 

158  (=  233)  Euergetes  ann.  XXVIIII. 

159  Brutus  Ilispaniam  subegit. 


EFHMP 

158  xxuiii  EHM  159  spaniam  EHM 


CHRONICA. 


279 


captam  solo  coaequavit,  quani  postea  Herodes  instaurans 

Sehasten  iu  homrcm  Augusti  a/qicllari  voluit. 

IIIDCCCLV  238  Ftolomeus  Fiscon,  qtii  et  Sotcr,  an.  X  VII.  uur.  1902. 

239  Cicero  Arpini   nascitur    matre  Helvia,  patrc   cquestris  mer.  1912. 
ordinis  ex  rajio  Vtdscorum  genere. 

240  Hyrcano  in  pontificatum,  quod  ijjsc  XK  VI  annis  tenuit,  uu-r.  rm. 
Aristohoius  succcdit  annum  unum,   qui  rcx  pariter  et 
pontifex  primus  apud  ludaeos  diadematis  sumsit  insignc 

jjosf  CCCCLXXJLIIII  an.  Bahyloniae  captivitatis. 

24 1  Post  queiu  regnavit  lanaeus  cognomento  Alexander  an.  Rier.  1914. 
XXVII,  qiii  pontificatum  quoque  administrans  crude- 
lissiine  civibus  praefuit. 

IIIDCCCLXV  242  Ifulomeus,  qui  et  Alexander,  an:  X.  sier.  1919. 

243  Huius  anno    VII  Syria   in    Romanam   dicionem  cessit  wer.  1924. 
capto  Philippo  a  Gahino. 

244  Expulsus  de  regno  Ptolomeus  Fiscon  per  matrem  Cleo-  Hter.  1919. 
patram  in  Cyprum  secedit. 

IIIDCCCLXXIII  245  Ptolomeus,  qui  a  matre  fuerat  eiectus  annis  VIII,  regres-  Bier.  1929. 
siis  de  fuga  regnum  obtinuit,  quia  Alexandrum,  qui  ante 
eum  fuerat,  ob  interfectionem  matris  cives  pepulerant. 
246  Silla  Athenicnses  vastat.  Bier.  mt. 

niDCCCCIII    247  Ptolomeus  Dionysius  an.  XXX.  Bier.  «*7. 

248  Ab  huius  anno  V  Alexandra  uxor  Alexandri  pontificis  ^'"■- i'M- i^^o. 
post  mortem  eius  regnavit  ludeis  an.  VIIII.    ex  quo  tem- 

pore  ludeos  rerum  confusio  et  variae  clades  op)presserant. 

249  Post    cuius   mortem   Aristobolus  et  Hyrcanus  fdii  eius  *«''•  '*■"'• 
contra  se  de   imperio  dimicantes  occasionem   praebuere 
Romanis,    ut    ludaeam    invaderent.      itaque    Pompeius 
Hierosolymam  veniens  capta  urbe  et  templo  reserato  usque 

5  ad  sancta  sanctorum  accedit,  Aristobolum  vinctum  secum 
ahducit,  pontificatum   confirmat  Hyrcano  ,  deinde  Anti- 

BFHMOE 

"237,  ■.'  quoaequauit  J/         3  sebastem  ii^^ii;^,  sebastim /<■'        hoiiore  ii       agusti  J/       appellaie  iJ/i       post 
uoluit  Isidori  chron.  c.  216  ins.  F  239,  1  helbiam  B        equistris  F^E^  t   fulscore  R^,    uulsarum  M 

240,  1  liyrcauo  in]  hyrcanum  0»  pontificato  B^  2  un.  ann.  B  3  insignem  F  \  iiii]  iii  B.  241 ,  3  xxui  R 
3  poil  praefuit  Uidori  chron.  c.  218.  219  ins.  F  243,  2  gabinio  F-M^^B  244,  i/2  cleopatriam  BF^H^M^O^ 
2  cyprum]  cy  ZT'  recedit /?,  secessit //-:  deinde  Isidori  chron.  c.  222  ins.  F  24:i,  i  eiectus]  iectus 

BFMO^        2  quia]  quia  c-c //"         3  reppulerunt /i  241)  athiuienses  ^',  artheuienses /«',  aethauieuses  £ 

pust  uastat  Isidori  chron.  c.  224.  226  ins.  F  247  dionysus /^'//  248,3  oppresseruut  A  249,1  mort. 
cui.  //"  aristobolos  U  filius  B  2  dimigantes  occisione  B  3  inuaderet  B  b  uictum  BHO  6  ad- 
ducit  B 

160  (=  238)  Soter  ann.  XVII. 

161  Varro  Ciceroque  nascuntur. 

162  (=  242)  AJexandcr  ann.  X. 

163  (=   243)  Syria  per  Gabiiiuiii  ducem  suhicitur  Komanis. 

164  (=  245)  Ptholomeus  Cleopatre  filius  ann.  VIII. 

165  Salustius  historiographus  nascitur. 

166  (=  247)  iJionisius  ann.  XXX. 


EFBMP 
160  xui  F 

CHRONICA    III. 


163  subegitur  KHM 


165  historiographus]  histor  UM,  historia  E 


36 


280  BEDAE 

patrum  Herodis  Ascalonitae  filium  procuratorern  Palestl- 
nae  facit  mansitque  in  iiontificatu  Hyrcanus  an.  XXXIIII. 

250  Vergilius  Maro  in  i)ago,  qui  Andes  dicitur,  haut  procid  uier.  wa. 
a  Mantua  nascitur  Pompeio  et  Crasso  considihus. 

25 1  PomjKius  captis  Hierosolimis  tributarios  ludaeos  facit.  BUr.  wu. 

252  Vergilius  Cremonae  studiis  eruditur.  Bier.  1959. 

253  Caesar  Germams  et  GaUos  capiit,  et  Brittanos  quoqu£,  Euiropms  e,n. 
quihus  ante  eum  ne  nomen  quidem  Romanorum  cognitum 

fuerat,  victos  ohsidibus  acceptis  stipendiarios  fecit. 
niDCCCCXXV    254  Cleopatra  soror  Ptolomei  an.  XXII.  mer.  imi. 

255  Orto  enim  bello  civili  inter  Caesarem  et  Pompeium  victtis  E}^trop.  6,29. 

^  Eutrop.  6,  22. 

Pompeius  Alexandriam  petit  ibique  ah  ipso,  a  quo  spera- 

256  hat  auxilia,   Ptolomeo  percussus   interiit.     Mox    Caesar  Eiitrop.6,-j2. 
Alexandriam  i^enit,  ipse  quoque  Ptolomeus  parare  voluit 
insidias ,    unde    bello    ei    inlato    victus    in   Nilo   periit. 

Caesar  Alexandria  potitus  regnum  Cleopatrae  dedit,  cum 
5  qua  consuetudinem  stupri  habuerat. 

257  Cuius  a   tertio    regni   anno    ipse   primus    Pomanortim  uicr.  loss. 
singidare  obtinuit  imperium,  a  quo  Caesures  Romanorum 
principes  appellati. 

258  Cleopatra  regio  comitatu  urbem  imjrcssa.  mer.  mi. 
IIIDCCCCX  259  Caesar  ob  insolentiam  tnorum  coniurantibus  in  etim  LX  Eutrop.6,25. 

vel  anipliti,s  senatoribus  equitibusque  Romanis   in   curia 
confossus  interiit,  post   annos  IIII  et  menses  VI  quam  mer.  ma. 
regnare  coeperat. 
260  Cassius  ludea  capta  templum  spoliat.  mer.  1913. 

nlDCCCCLXVI  26 1  Octavianus  Caesar  Augustus  Romanorum  secundus  reg-  nier.  i9u. 
navit  an.  LVI  et  mensihus  VI,  a  quo  Augusti  appellati 
BFHMOR 

249,  8  pontificato  fii^JJiOafl  250, 1  uergilius]  jP'irj/0/J'  e<  sic  ciemce^s        dicit£  2  a]  ad  £ 

pompeisBfi^'  251  fribunarios  ^»  252  cremon\a,e  BF^H^M         253,1  germanus  ^^'       et  gallos  ..  . 

2  cognitum  om.  B^         brittauos]  tributanos  .fl'  ->  ne]  nec  iJ         conditumi>  3  evat  B         acceptos -F' 

post  fecit  Isidori  chron.  c.  228 — 231  im.  F  254  cleupatria  iJi^^fZ^JifO"  255,1  pompeium]  pom- 

peio£»  2  petiiti?  a  om.  R  256,3  ipse]  i7il/i?  cum  libris  Eutropii,  ipsi  £i^0         3  uictum  BO»' 

4  alexandriam  M      potitur  i?',  potitu»  0*,  pottius  i)/'       cleopatriae  BF^HO^,  niatri  R        257,  i  a  tertio  regni  0, 

regni  a   tertio  FH,   tertio   regni  MR ,   tertio  B        3  apellati  H  258  cleopatra  hic  et  deinceps   libri  omnes 

regionis  £  comitato  ilf ,    comitu  i^'  orbem  i^  ingressus  i"''  ib9,\  ob]  ab  R^  morem  i'' 

coniuratibus  B        2  curiam  M        i  confessus  BH^         260  casius  iZ"'       spoliauit  B^:  deinde  Isidori  chron. 

c.  2.H3.  234  ins.  F 

167  (=  251)  Pompeius  ludeam  cepit. 

168  (=  254)  Cleopatra  ann.  II. 

169  Hucusque  regnum  Grecorum;  nunc  Romanorum. 

170  (=  259)  Itdius  Cesar  ann.  V. 

171  (=  257)  Ab  hoc  Cesares  appellati. 

172  XXIl.  De  sexta  aetate. 

173  Sexta  aetas  continet  annos  praeteritos  DCCVIIII. 

174  (=  261)  Octavianus  ann.  LVI. 


EFHMP 

167  coepit  FIl,  capit  JI/  172  om.  EHM  173  post  176  EHM       annos  praeteritos  dccuiiii]  FP, 

annos  iam  (om.  E)  praeteritos  (omisso  numeroj  EHM        174  octouianus  H        Yl^jnb  ann.  lui  huius  om.  EHM 


CHRONICA.  281 

reges  Romanortim ,  quorum  XV  vivente  Cleopatra,  XL 
et  unum  postea  vixit  an. 

262  XI  AiKjusti  anno  deficiente  in  ludea  pontifictim  princi-  H/er.  loss.  bs*. 
patu  Herodes   nil   ad   eum  pertinens,  utpote   Antipatri 
Ascalonitae  et  matris  Cypridis  Arabicae  filius,  a  Roma- 

nis    ludeorum    suscepit   principatum .    quod    tenet    an.  wer  2010 
5  XXXVL 

263  Qui  ne  ignobilis  forte  et  a  ludeorum  semine  argueretur  Rufinu,  1, «, 
extraneus,  comhussit  libros  omnes,  quihus  nohilitas  gentis 
ludeae    in   temj^lo  servahatur  adscripta,  ut  deficientibus 

26A  probamentis   et  ipse  ad  hanc  iJertinere  putaretur.     hi-Htgetipputi.ss. 
super  ctiam  nt  suam  sobolem  regio   iUorum  generi  com- 
misceret,  proiecta  Doside  fcmina  Hierosolimitana,  quam 
2)rivatus  accepcrat  uxorem,  et  nato  ex  ea  filio  Antipatro 
5  sociat  sihi  Mariammen  filiam  Alexandri,  neptem  Aristo- 
boli  fratris  Hyrcani,  qui  ante  eum  rex  erat  ludaeorum. 
haec  quinque  ei  filios  genuit,  quorum  duos  AlexandrumHegei<ppusi,i2. 
et  Aristobolum  ipse  necavit  in  Samaria:  nec  mora  postHege><ppun,3!j. 
etiam  matreni  illorum,    qua    nil  carius   noverat,   simili 
10  scelere  peremit.     e  quibus  Aristobolus  Herodem  ex  Bero-HeQesippmi.ti. 
niee  susceperat  filium,  quem   in  actibus  apostolorum  ah<"'-'^-^- 
angelo  percussum  legimus. 

265  Tertio  inter  Augustum    et  Anfonium   orto    hello,    quod  H<er.  im. 
Antonius,    qui  Asiam    et    Orientem   tenebat,   repudiata  Eutropiu»  7, 3. 
sorore  Augusti  CleojMtram  duxisset  uxoreni.     Antonius 

et  Cleopatra  victi  semet  interficiunt. 

266  A  quo  tempore  quidam   primum   annum  Augusti  mon-  Hier.  i9ss. 
archiae  supputant. 

267  Hactenus  qui  vocabantur   Lagidae  in  Aegypto  regnave-  Hier.  mt. 
_  runt  an.  CCXCV. 

IIIDCCCCLII  268  Anno  Caesaris  Augusti  XLII,  a  morte  vero  Cleojmtrae  ^l^^"^'-^- 
et  Antoni,  quando  et  Aegyjitvs  in  provinciam  versa  est, 

BFHMOH 

2(31,3  xu]  xu  anno.fi'  248,1  pontificum]  pontific  » .  um  .B,  pontiiicatuum  0         1/2  principatum  iJJ'' 

2  autepatri  B''         3  arabiae  i^        4  tenit  iJ,  tenuit  i^.l/         fj  xxxui]   xxxuii  Sieronymus  263,1  porte  if 

a  om.  B         .semitem  iJ  2  gestis  ii  3  iudae  J/"  264,1  ipsi  Ji        potaretur£,  (sp.  vac.J  turJ?' 

2  subolem  0''        geueri]  S^^O'',  geuere  BFH^MO^^Ii        4  ea]  eo  i^        antipatra  iJ        5  mariammen]  i<''j)/-0, 
niariammem  jy,    mariamnem  iJi?,  ariammem  j?-,  marammen  F^,  inc.  M'  7  gen.  fil.  .fl        quorura  bis  H^ 

8  negauit  £i^      samariam  .B         9  quia  £/?'       similis  .B        lO  e]  ex  i^'         lo  ii  ueronice  .fl         265,1  tertium 
BF^         angustum  ilf        quod]  quia  i?  3  duxit  Ji  266,1  quidem  £,  quadam  3/'         i/2  monorsiae  .B 

267,  1  hactenus  q.  uoc.  om.  B       gagide  Ji'         268,  2  antoninii  1{        uersa  est]  uersatur  BB 

175  (=  268)  Huius  anno  XLII  dominus  nascitur 

176  conpletis  ab  Adam  annis  niDCCCC  LH,  iuxta  alios  VCXCVUH. 

176*  [A  nativitate    domini   nostri    lesu    Christi   usque    ad   Tiberium    sunt  anni  EHM 

xmii. 


EFHMP 

175,  I  anuo  om.  F  dominus]  christus  EH,  cliristus   iesus  di)minus   noater  M  176    ab]   ad  H 

dcccc]  dcco  P» 

36* 


282  BKDAE 

/ 

anno  XXVII,  olympiadis  cenfesimae  nonagesimae  tertiae  nier.^ois. 
anno  tertio,  ah  urhe  autem  condita  anno  DCCLII,  id  est  oro3.r,,22,  i. 

r,   eo  anno,  quo  conpressis   cunctarum  per  orbem  terrae  oro.<. «,  22,  .5. 
gentium  motibus  firmissimam  vcrissimamque  paccm  ordi- 
natione  dei  Caesar  conposuit,  lesus  Christtis   fHius  dei 
sextam  mundi  aetatem  suo  conseeravit  adventu. 
269  Anno  imperii  Augusti  XL  VII  Herodes  morho  intercutis  uier.  2020. 
aquae  et  scatentibus  toto  corpore  vermibus  miserabiliter 
et  digne  moritur,  iwo  quo  suhstittdus  ah  Augusto  fdius  ^'f-  -021. 
eius  Archelaus  regnat  an.  VIIII,  id  est  usque  ad  ipsius 

5   Auffusti  finem.     tunc  enim  non   ferentibus    ultra,    sed'"'"^?'''"''-'''-'^- 

°  .  _  '  Rufinus  1, 10. 

accusantihus  apud  Augustum  ferocitatem    eius   ludaeis 
in  Viennam   urbem   Galliac  relegaiur  et  ad  minuendam 
ludaici  regni  potentiam  insolentiamque  domandam  IIII 
fratres  eius  pro  eo  sunt  tetrarchae  creati  Herodes,  Anti-  BUr.  2021. 
10  pater,  Lysias  et  PhUip^nis:  quorum  Philip^ms  et  Herodes,^'^^^"^"-'^''-'^- 
qui  Antipas  prius  nuncupabatur,  etiam  vivente  Archelao 
tetrarchae  fuerant  ordinati. 
nTDCCCCLXXXIX  270  Tiberius  privignus  Augusti,   hoc  est  Lihiae  uxoris  ems^p.^o^^^  ^  ^ 

filius,  ex  superiore  genitus  coniuge,  regnavit  an.  XXIII. 

271  Huius  anno  XII  Pilafus  ludeae  procurator  ah  eodem  a/er.  2042. 
dirigifur. 

272  Herodes  tetrarcha ,  qui  ludeorum  principatum  tenet  an.  Bier.  2030. 
XXIIII,  in  honorem  Tiherii  et  mafris  eius  Libiae  mer.  2043. 
Tyberiadem  condidit  et  Libiadem. 

IIIDCCCCLXXXI  273  Anno  XV  imperii    Tiberii    dominus   pi^st    hapfismimi,  Bier.  2044. 
quod  praedicavit  lohannes,  mundo  regnum  caelorum  ad- 
nuntiat,  peractis  a  mundi  principio  secundum  Hebreos  Bier.  204.5. 
annis,  ut  Eusebius  in  chronicis  stiis  signat,  IIII  mili- 
5  hus:    adnotando   quod    XVI  anno    Tyherii  princip)ium 
fuerit  LXXXI  iobelei  secundum  Hehreos.     quare  autem 
nostra    supputatio    undeviginti    minus    ponendos    aesti- 
maverit  annos,  facile  qui  superiora  libelli  huius  legerit, 
inveniet.     iuxta  vero  chronica  eadem,  quae  ipse  JEusehius  Hier.  2044. 
10  de  ufraque  edifione,    ut  sibi  videhatur,   conposuit,  anni 
sunt  quinque  milia  ducenti  viginti  octo. 

BFHMOR 

268,  3  xxuii]  octavo  et  vigesimo  anno  Rujinus       tertiae]  quartae  Mieronymiis        i  cognita  B       dccluii  /J 
fi  cunct*rura  0'         6  uerissimam  om.  B        s  sexta  B  269.  i  xliiiii^S',  xluiii  £,  inc.M'         ;i  substratus  iJ 

filio  5^  4  eius  om.  H       regnauit  i^fi        uiiii]   uiii  i'  7  galileae//'         relegatiir]  i"^,    relegantur  5'', 

religatur  H-    el   reliqni         «  insolentiam  om.  F'  9    tetliarc(a)e  BF         9/111    antipator  F         10   lysauias  O^ 

11  antipa  ii  prius  om.  I!  12  detrarchae -ff ',  tetharce  ii,  tethrache  ili  post  ordinati /«don  chron.  c.  236. 
237  ins.  F  270,  1   libiae   lihri         2  experiore  B        272,  1   thetarcha  B        2  libiae]  3IE,    lybiae  BFHO 

3  libiadem]  FR,  lybiadem  HMO,  libidiadem  B  273,  2/3  adnuntiat]  nuntiat  i^"  3  a  om.  H '  princio  (sic) 
mundi  iJ  ebreorum  annos  ^/  r.  adnotandum /J  xui]  kuM-R  6  fuerat  0  Ixxi  i'''  iobelei] /iZenjue, 
iobolei  if',  iubelei  5'M'O''       7  minosJS      ponendusB'       7/8  stimaueritJI/'       8  hui.  lib.  5       10  edicione  .&' 


177  (=  270)  Tiherius  ann.  XXIII 


EFHMP 

177   xuiii]  xiiii  M 


CHRONICA. 


283 


niDCCCCLXXXIIII    274  Aniw  XVIII   imperii    Tyherii    dominus    sua   passioneBifr.2047.20M. 

mundum    rrdrmif    oi   prardicnturi  prr    ludeae   regiones 
apostoli  lacohum  fratrcm  domini  Hierosolimis  ordinant 
episcopum:  ordinant  et  VII  diaconos,  et  lapidato  Ste^jhano  Mnu,  3,1. 
5   ecclesia  pr.r  regiones  ludeae  et  Samariae  dispergitur. 
21b  Agrippa    cognomento    Herodcs,    fdius    Aristoboli    filii /"''■•  ^'«'- 

TT  1-  .  ,  rr      \'  ,  Hfge>ippi>,2,3,4. 

Herodis  regis,  accusator  Herodis  tetrarchae  Romam 
profectus  a  Tiherio  in  vincula  conicitur,  uhi  plurimos 
sihi  adscivif  ad  amicitiam  et  maxime  Germanici  filium 

5   Gaium. 

niDCCCCXCIII  276  Gaius  cognomento    Caligula   regnavit  an.  III  menses  X  mer  "053 
dies  VIII. 

277  Hic  Herodem  Agrippam  amicum  suum  vinculis  Uhera-  Birr.2053;_ 
tum  regem  ludeae  facit,  qui  permanet  in  rcgno  an.  VII,  B.er.  20S0. ' 
id  esf  usgue  ad  riuartum  Claudi  annum:  nuo  ah  anrielo'"^i "p^^-is^s^; 

..     ■  ,.T  ■  ,  Rujxnu$2,l0. 

percusso  suceessif  in  regnum  films  eius  Agrippa  et  usque  aier.  20«i. 
5  ad  exterminium  ludaeorum  XXVI  ann.  perseverat.         Bege,ippu,2,i. 

278  Herodcs  feirarcha  et  ipse  Gai  amiciiiam  petens  cogente 
Herodiadc  Romam  venit,  sed  accusatus  ah  Agrippa 
etiam  tetrarchiam  perdidit,  fugiensque  in  Hispaniam 
cum  Herodiadae  merore  periit. 

279  Pilatus,  qui  sententiam  damnationis  in  Christum  dixerat,  "'"'■  ^"^■5.- 

....  y-Y     .  RuHnus  2,  7. 

tantis  inrogante  Gaio  angorihus  coartafus  est,  ut  sua  se 
manu  pieremerit. 

280  Gaius  in  deos  se  referens  ludaeorum  loca  saneta  sordi-  Hier.2053. 2054. 
hus  idolorum  profanaf. 

281  Matheus  in  ludaea  praedicans  euangelium  scripsif.        isidoruschr.242. 

IinVII  282  Claudius  an.  XIII  menses  VII  dies  XXVIII  -      Bier.  2057. 

283  Peirus   ajiosiolus   cum  primus   Antiochenam   fundasset  nier.  20.M. 
ecclesiam,    Romam  pergit   ibique  XXV  an.   cafhedram 
tenet   episcopalem,   id    est    usque    ad    ultimum  Neronis 
annum. 
•1%A  Marctis   euangelium,   quod   Romae   scripserat,   Aegypto  "'^- .^"^^ ' 
Petro  mittenfe  praedicat. 


BFHMOIt 

274, 1  xuii  F  3  ordinaut  B^  4  diacones  II  275, 1  herodis  M '         aristobolis  M  2  regis 

om.  F^        herodes  ii"        tetharch(ale  BM  276,  1  calicula  H^,  callicula  11,  galicula  F      menses]  et  ra.  BMB 

277,  •.'  permansit  il/      :i  id  est  om.  H^       usque  om.  B       cladii  0»       .=.  exterminum  £"         278,1  detrarcha  .ff ', 
tetharca  B         3  lugensque  B         hispanum  B  279,  •->  tanto  B,    tantum  R-.    taudem  B'  interroganle  F 

3  perimeret  FOK  280,  1  se  om.  B'^  282  au.]  aun.  regn.  B        xiiii  0        uii]  uiii  M        xxuiii]  xxuii  B 

283,1  anthiochiara  iJ'  284,1  aegyptum.fi         2  petreil/'.fi 


178  (=  274)  Huius  ann.  XVIH  dominus  crucifigitur. 

179  (=  276)  Gaius  ann.  IIII. 

180  (=  281)  Mattheus  etiangelium  scribit. 

181  (=  282)  Claudius  ann.  XIIII. 

182  (=  283.  284)  Petrus  Romam,  Marcus  Alexandriam  petit. 


EFS3fP 

178  xuiii]  xiiii  M  180  scribit]  scripsit  EHM  181  clacidius  F  182  petiit  EffM 


284  BEDAE 

285  Quarto  Claudi  anno  fames  gravissima,  cuius  Lncas  me-  Hier.  mi. 
minit,  facta  esf.  aci.u,2s. 

28(j  Eodem  anno  ipsc  Brittaniam  adiens,  quam  neque  ante  oros.  ■;,<;, 9. 
lulium   Caesarem   neqiie  post   euni   quisquam    attijigere 
ausus  fuerat,   sine  ullo  proelio  ac  sanguine  intra  pau- 
cissimos   dies  plurimam   insulae   partem   in  deditionem 
5   recepit.     Orcadas  etiam  insidas  Romano  adiecit  imperio 
ac  sexto  quam  profectus  erat  mensc  Romam  rediit. 
287  Nono  regni  sui  anno   ludaeos  tumidtuantes  Roma  ex-  orot.i.e.u. 
pidit,  quod  et  Lucas  refert.  act.18,2. 

288  Sequenti  anno  fames  maxima  Romam  corripit.  oro$.  i,  e,  n. 

nilXXI  289  Nero  an.  XIII  m.  VII  d.  XXVIIL  wer.^mi. 

290  Huius  secundo  anno  Festtis  ludeae  procurator  successit  ^'%'af'j' 
Felici,  a  quo  Paulus  Romam  vinctus  mittitur  ei  bien- 

nium   in   libera  manens  custodia  post  haec  ad  praedi- 
candum  dimittitur,  necdum  Nerone   in  tanta  erumpente 
5  scelera,  quanta  de  eo  narrant  historiae. 

291  lacobus  frater   domini  cum  XXX  an.  Hierosolimorum  ^'R^/^tj^a, 
rexisset    ecclesiam,    septimo    Neronis    an.    lapidatur   a^""'-''-'-^- 
ludeis  vindicantibus   in    illo,    quod  Paidum    interficere 
nequiverunt. 

292  Festo    magistratui    ludaeae    succedit    Albinus,    Albino  Hier.  20S0. 
Florus.     cuius  luxuriam  et  avaritiam  ceteraque  flagitia  aier.  2034. 
non  ferentes  ludaei  contra  Romanos  rebellaverunt ,  ad- 
versiim  quos  Vespasianus  magister  militiae   transmissus 

5  plurimas  urbes  ludeae  cepit. 

293  Primus  Nero  super  omnia  scelera  sua  etiam  Christianos  ^'o;„f\*'-, 
persequitur,  quorum  eximios  Romae  Petrum  cruce,  Pau- 

lum  occidit  gladio. 

294  Hic  in  re  militari  nihil  omnino  ausus  Brittaniam  pene  Eutrop.  7,  u 
amisit:  nam  duo  sub  eo  nobilissima  oppida  illic  capta 

atque  eversa  sunt. 
iinXXXI  295  Vespasianus  an.  VIIII  m.  XI  d.  XXIL  mer.2085. 

296  Hic  apud  ludaeam  imperator  ab  exercitu  appellatus  et  Hier.  loss. 


23. 


BFMMOR:  c.  28G  ampliavit  Beda  h.  eccl.  1,  3;  c.  294  repeiivit  idem  ibidem. 

286,  3  ac]  et  F^       inter  F        :,  accepit  li'^         1;  ac]  a  H'  287,  1  iudaeo.s  om.  H'  288  corri- 

pitur  i?'         289,1  xxuiiii  i^        290,1  fest.  smn.BH'       iiideae]  in  iiulaea  i^        2  mititur  i?^'       4  mittitur  0' 
.1  scelera  bis  H'       quanta]  qui  ita  i^  291,1/2  rex.  liier.  i/        2  lapidatus  i^^-i?,  labidatur  i?*        :i  paulo  i'' 

292.1  magistratui]  magistratu*  O'       iud.]  ecclesiae  iud.  7?       successit  ^      4  transmisus  iT'       s  coepit  BFHR 

293.2  persecutio  prima  in  marg.  BH        cliorum  iJ'         exiraias  jJ/,  »«imios£'         cruci  ili  294,  i  nihilo- 
mino  JT'         pene]  bene  B        2  eo]  ea  H^        3  post  sunt  Isidori  chron.  c.  248.  249  ins.  F  295  xi]  x  F 

183  (=  289)  Nero  ann.  XIIIL 

184  (=  293)  Petrus  et  Paulus  cruci  gladioque  traduntur. 

185  (=  295)  Vespasianus  ann.  X. 

186  (=  296)  Huius  secundo  anno  Titus  Ilierosolynuim  stcbvertit. 


EFHMP 

post  183  ins.  persecutio  i  e1  deinceps  persecHtione.t  mmeranl  EH  l^."")  uiiii  EHM  186  anuo 

om.  EIIM 


CHRONICA. 


285 


beUu7n  Tito  filio  commmdans  Eomam  per  Alexandriam 

proficisci/nr:  tjui  secnndo  anno  ludcac  rer/num  suhvertit 
templumquc  solo  stravit,  post  annos  primae  ucdificatioms 
5  eius   QOLXXXVnil.      consummatum    est    hoc    bellum  "<""■  2«« 

TTTT         11  •  1  n-r  .  ,  CiOS3t)—20SG. 

an.  1111.  (luobus  quidem  Nerone  vivente  et  duobus  aliis 
postea. 
297  Vespasianus  iuter  alia  magnorum  operum  in  privata  Euiro,,.  r.  lo. 
adhuc  vita  in  Germaniam  ac  deinde  in  Brittaniam  a 
Claudio  missus  tricies  et  his  cum  hoste  confUxit,  duas 
vaUdissimus  gentes,  XX  ojjpida,  instdam  Vecfum  Brit- 
5   taniae  proximam  imperio  Eomano  adiecit. 

298  Colosus  crigitur  hahens  altitudinis  2>edes  CVII.  Eier.wn. 

IlilXXXIII  299  Titus  an.  II  m.  II,  vir  omnium   cirtutum  fienere  mira-  ^'"'-  2''"- 

j  ., .  -^  Eulrop.  ',31. 

bilis,  adeo  ut  am^r  et  duiciae  humani  generis  diceretur. 
300  Hic   amphitheatrum   Eomae  aedificat  et   in   dedicatione  mer.  2095. 
eitis  V  milia  ferarum  occidit. 
IIIIXLVIIII  301  Domitianns  frater  Titi  iunior  an.  XV  m.  V.  Bier.soyo. 

Ml  Hic    sccundus  post  Neroncm    Christianos    perseqnitur:  mer.mo. 
suh  quo  apostolus  lohunnes   in  Puthmiim    insulum  rele- 
gatus  est  et  Flavia  DomitiUa  Flavii  Clementis  considis  aier.  2112. 
ex  sorore  neptis  in  insulam   Pontianam  ob  fidei  testi- 
5  monium  exiliatur. 
303  Qui  et  ipsum  lohanneni  fertur  in  ferventis  olei  dolium^'"'';"^-'^"^^^ 
misisse,    sed   lohanncs    tam    inmunis   redisse   a  p)oenis,      '""• 
quam  a  corruptioiie  carnis  manehat  semper  inmunis. 
miL   304  Nerva  an.  I  m.  IIII  d.  VIII.  ^"'-  f"^'    , 

Eutrop.  S,  1. 

305  Hic  primo  cdicto  suo  cunetos  exules  revocavit,  unde  ct  aier.2113. 
lohunnes   npostoliis    huc    generali    indulgentia   liberutus 
Ephesum   rcdiit.      et  quia    concussam    se   absente   per  f/.  aier.  v.  m.  9. 
hereticos  vidit  ecclesiae  fidem,  confestim  hanc  descripta 
5  in  euangelio  suo  verbi  dei  aeternitate  stabilivit. 


BFHMOR:  c.  297  ampliavit  Beda  h.  eccl.  1,  3. 

296,  3/4  reguuin  templiun  subuertituinue  F       5  00]  cc  0,  milia  B        «  nerouem  jB'       uiueute]  ueniente  B 
alii  J/  297,1  alias  magorum  i<''         2  prittaniam  £         3  misus  i?  '         4  iusula  J/         4/.i  brittauiam  ^'Ji' 

5  proxima  FM  298  post  cuii  Isidori  chron.  c.  251  in«.  F  299,  i  uirtutem  B'  1/2  miralis  £  2  ama- 
tor  B  300,  2  post  occidit  Jsidori  chron.  c.  253 — 256  ins.  F  302,  1  persecutio  ii  in  marg.  BB      hic] 

ie  R  2  ioh.  ap.  R  pathmum]  BF^H,  phatmum  0,  pathmos  F^M,  patmos  B  insula  MB  3  relegatus] 
BFO^,  religatus  HMO^R  est  om.  F^  domicilla  M  dementis  B  4  exorore  H^  in  om.  B  portia 
F^,  poteutianam  iS  303,  1  fertur  om.H      olei  om.  F^  2  reddidisse  iJ'         3  semper  alienus  ^'>,  al.  s. 

i?»:   deinde  Isidori  chron.  c.  260.  261  ins.  F  304  iiil]  uii  i^  305,  1  cunctos  otn.  F  reuocat.A 

3,4  per  her.  om.  R^         4  discriptam  M,  discripta»  0',  descriptam  0* 

187  (=  299)  Titus  ann.  II. 

188  Hic  facundus  et  pitis  fuit. 

189  (=  301)  Domicianus  ann.  XVI. 

190  lohannes  in  Pathmos  religaiur. 

191  (=  304)  Ne)-va  ann.  I. 

1 92  lohannes  apostolus  Ephesum  rediens  euangelium  scripsit. 


EFHMP 

188  pius]  strenuus   ac   pius  J/  190  iobannis  .ff^  192  epb.  rediens   (redigenB  .ff)]  red.  eph.  i/ 


286  BEDAE 

iniLXVnil  306  Traianus  anh  XVIIII  mens  VI  d.  XV.  "'^fiiitis.  s. 

307  lohannes  apostohis  LXVIII  anno  i)ust passionem  domini,  'J'f'-- 2116 ; 
aetatis   auteni   suae  XC  et  VIII  Ephesi   placida  morte 
quievit. 

308  Traiano   adversum    Christianos   persecutionem    movente  Hier.  2123. 
Symeon,   qui   et   Simon  filius   Cleopae,  Hierosolimorum 
episcopus  crucifigittir. 

309  Et   Ignatius    Antiochiae    episcopus    Romam   perdiictus  nier.  2123. 
hestiis  tradifur. 

'SIO  Alexander   quoque  Romanae    urbis    episcopus  martyrio  ponti/.  7. 
coronatur  et  VII  ab  urbe  miliario  via  Numentana,  ubi 
decollatus  est,  sepelitur. 

311  Plinius  Secundus  Novocomensis  orator  et  historicus  in- mer.2126. 
signis  hahetur,  cuius  plurima  ingenii  opera  extant. 

312  Pantheum  Romae,  quod  Domitianus  fecerat,  fidmine  cot1-mer.212-.2100. 
crematum:   cui  nomen  inde   datum    est,   quod  oninium 

deorum  sit  ipsa  domus  habitaculum. 

313  ludaei  per  diversas  terrarum  partes  seditionem  moventes  mer.  2130. 2131. 
digna  cede  sternuntur. 

314  Traianus  Romani   imperii,  qtiod  jMst  Augustum  defen- Euiroptus  a,  2. 
sum  magis  fuerat  qiiam  nobiliter  ampliatum,  fines  longe 

lateque  di/fudit. 
IIIIXC  3 1 5  Hadrianus  consobrinae  Traiani  filius  an.  XXI.  mer.  2133. 

3 16  Hic  per  Quadratum  disciptdum  apostolorum  et  Aristidem  oros.  7, 13, 2. 
Atheniensem    virum   fide   sapientiaque  plenum    et    per 
Serenum  Granium  legatum  lihris  de  Chrisfiana  religione 
conpositis  instructus  precepnt  per  epistolam   Christiatios 

5  sine  ohiectu  criminum  non  damnari. 

317  Idem    ludeos   secundo   rebelles    ultima    cede  perdomuit,  oroV.Vfu,  4.  y. 
etiam  introeundi  eis  Hierosolymam  licentia  ahlata,  quam 

ipse  in  optimum  statum  murorum   extructione  reparavit 
et  Aeliam  vocari  de  nomine  suo  praecepit. 


BFmiOB 

306  trianus  i?'        peraecutiouihi  marr/.  BN,in  tea-tujiost  307,  :i  quieuit  7?        xuiii  Oi?  307, 1  aposto- 

losi!»      Ixuiii]  BF^HR,  Ixui  F^^O,  Ixuiiii  Ji  2  xcuii  B,  xx  et  uiii  F^,  xxuiii  i?'  308,1  troiano  fi//' 

monente -9"',  mouentem  J?*        2  symon  qui  et  symeon -F      cleophao  i)//i!  310,2  uii]  uiii /^'       numen- 

tin* /?',  mumentana /J*         :i  (iecolatus  i/  311,  i  plenius  ilf      histocus -8='         2  prima/J'  312,1  pana- 

theon  i/  2  inde  om.  B  314,1  troianus  JS  i'2  defessura /J^  2  nobiliater /?»  i  AxSmiAit  li: 

deinde  Isidori  chron.  c.  265  ins.  F  315  xxi]  xi /?A'  31(5,1   hic]  is  R         et]  ex  F         2  athinensem 

FH^,  athinieusem  H^,  ataniensem  M       fidem  sapientiaeque  .W        :i  grauium  F      de  om.  BR        4  epystoli  B 
i  obiectu] /70,    abiectu /*"',    obiectione  ^Jbf^,    abiectione /^^  317,1  rebelle  £         2  hierosolimorum /JJ/iB 

4  faeliain  MB      suo  om.  M^ 


193  (=  306)  Traianus  ann.  XVIII I. 

194  (=  308)  Symon  Hierosolimorum  episcopus  crucifigitur 

195  (=  307)  et  requiescit  lohannes  apostolus. 

196  (=  315)  Adrianus  ann.  XXI. 

197  Aquila  interpres  hahetur. 


EFHMP 

193  xiiii  EH         194  symon  h.  ep.]  siraon  filius  cleopae  (cl.  f.  EH)  EHM  195  ioh.  req.  {om.  aposto- 

lus)  EHM  197  habet  P 


CHRONICA.  287 

318  Idem  eruditissimns  in  iitmquc  limjua  bihliothecnm  Athc-  nifr.im.nu. 

nis  miri  operis  extruxit. 
mO  Hicrosolymac  jmmtis  cx  gentihus  constituitur   cpiscopus  Hnr.2140.21u. 
Marcus  ccssantihus  his  qui  fuerant  ex  ludeis,  qui  sunt 
numero  XV  et  praefuerunt  a  passione  domini  per  annos 
fere  centum  et  septem. 
IIIICXIII   320  Antonimis  cognomento  Fius  cuni  fdiis  suis  Aurelio   d  "ier.  2154. 
Lucio  an.  XXII  m.  III. 

321  lustinus  philosophus  Jibriim  pru  Christianu  religione  com-  oroaiu,  7,14,2. 
positum  Antonino  tradidit  henignumque  eum  erga  Christia- 

nos  homines  fecit.     qui  non  longe  post  suscitante  per-  uier.  2110. 
sccutionem  Crescente  cgnico  jwo  Christo  sanguincm  fudit. 

322  Suh   Pio   Bomae  episcopo   Hermcs    scripsit    lihrum   qui  «'«''/•  "■ 
dicitur  Pasforis ,  in  quo  praeceptum  angeli  continet,  ut 
pascha  dic  dominico  celebraretur. 

323  Polycarpus  Eomam  veniens  multos  ah  heretica  labe  casti-  ««««'«  ^,  »• 
gavit,  qui  Valentini  et  Cerdonis  fuerant  nuper  doctrina 
corrupti. 

iinCXXXII  324  il/«m<s    Antoniuus   Vcrus   cum    fratrc    Lucio    Aurelio  Wer.^m. 
Commodo  an.  XVI III  m.  I. 

325  Hi  primum  aequo  iurae  impcrium  administraverunt,  cum  nifr.^m. 
usque  ad  hoc  tcmpus  singuli  Augusti  fuerint. 

326  Bellum    deinde    contra    Parfhos   ammirahili   virtute   et  oros.  7,  n,  2. 
felicifate  gesserunt. 

327  Persccutione  orta  iu  Asia  Polycarpus  et  Pionius  fecere  «"r.  21S3. 
marfyriuiii :  iii  Gallia  quoque  plurimi  gloriose  pro  Christo 
sanguinem  fudere. 

328  Nec   midfo  post   vindex  scelerum  lues  mtdtas  lafc  pro-  ^«^;  ?'*^;  ^ 
vincias,  Ifaliam  maximc  Romamque  vnstavit. 

329  Defuncto  Commodo  fratrc  Antoninus  Commodum  filit1maitr.2m.2m. 
sutim  consortem  regni  facif. 

330  Antonino  imperatori  Melifo  Asianus  Sardcnsis  episcopus  mer.  2m. 
npolegificum  pro  Christiunis  tradidit. 


BFHMOR 

318/2/319, 1  exfr.  li.  ]ir.  bis  i}»  319, 1  coustitutus  M  4  c  et  uiii  B:  deinde  hidori  chron.  c.  270.  271 
ins.  F  320,  1  arelioi/'  321,  i  ;;  composito  £  4  crescentera  i^  cyuocoii  pro  om.  iJ»  322,  i  epi- 
scoposiJ»,  episcopusiiJ''  j  pastores  Ji  coutiuetur  0»'  :t  celebretur  ii  323,  l  moltos  5,  multa -1/^ 
12  casticauit  i?,  castigabat  ii  2  quil  qui  a  i'"'  cordoni  iJ  :^  post  corrupti  Isidori  chron.  c.  273.  274. 
27H  ins.  F  324,  i  antonius  F  2  xuiii  0,  xiiii  F  i]  ii  MO  325,  l  lii]  in  H'  ■•  usque]  que  ii» 
fueruntii  327,  l  persecutio  iiii  m  mary.  H,  persecutione  iiii  in  textu  post  gesserunt  iJ  pionisiu  .ff» 
2  plurimi  07«.  i^'  asanguinei^  fundere  fl  328,  1/2  prouintias  ii  329,  t  antonius /"  coramodoif' 
2  fecit  HM  330,  1  antonio  F  sardeuses  H'F,  sardienses  tl»,  sardeinsis  O»»  2  apolegiticum]  F^H^MO, 
apologeticum  BF^H^B  


198  (=  320)  Antonius  Pius  ann.  XXII  fmens.  IIT].  FP 

)99  Valentinus  et  Marcion  agnoscuntur. 

200  (=  324)  Antonius  minor  ann.  XVIIII. 

201  Katafrigarum  heresis  exoritur. 


EFHMV 

198  antonius]  FHU\  antoni.u.s  EnHl       xxii]  xxiii  E  199  aguoscitur  EHM  200  antonius] 

FHB,  antoninus  EM 

CHRONICA   III. 


37 


288  BEDAE 

33 1  Lticius  Brittaniae  rex  missa  ad  Eleuterum  Komue  epi-  Ponuj.  n. 
scqpicm  epistola,  ut  Christianus  efficiatur,  inpetrat. 

332  Apollinaris  Asianus  Hierapoli  ct  Dionysius    Cl10rinthi1iier.2m.21s7. 
clari  habentur  episcopi. 

IIIICXLV  333  Lucius   Antoninus   Commodus  post  mortem  patris  reg-  oros.  7,  w,  1. 
navit  ann.  XIII. 

334  Hic  adversum  Germanos  hellum  feliciter  gessit,  ceterum  oros.7,t6,2. 
ipse  pcr  omnia  luxuriae   et  ohscenitati  mancipatus  nil  <:/■  Eutrop.  g,  n. 
paternae  virtutis  et  pietatis  simile  gessit. 

335  Hireneus  episcopus  Lugdunensis  insignis  habetur.  nier.  2i9s. 

336  Commodus  imperator  colosi  capite  sublato  suae  imaginis  uier.  2205. 
caput  ei  iussit  inponi. 

IinCXLVI  337  Helius  Pertinax  mensibus  VI.  mer.2203. 

338  Hic  luliani   iuris   periti   scelere    occiditur    in    palatio,  sier.  2209. 
quem  mense  septimo,  piostquam  coeperat  imperare,  Severus  oros.  7,  le,  e. 
apud  pontem  Mulvium  hello  civili  victiim  interfecit. 

339  Victor   XIII  Eomae   episcopus    datis    latc    libeUis  con-  ronti/.is; 

-^  ^  Hier.  2209. 

stituit  pascha  die  dominico  celehrari,  sicut  et  pirodecessor 
eius  Eleuter,  a  XIIII  luna  primi  mensis  usque  in  XXI. 

340  Cuius  decretis  favens  Thcophilus   Caesariae  Palestinae  Hier.vir.m.is. 
episcopus   scripsit    adversus    eos    qui  XIIII  luna  cum 

ludaeis  pascha  celebrabant,   cum   ceteris  qiii   in  eodem 
concilio    aderant    episcopis,    symdimm  el  valde  utilcm 
5  epistolam. 
IIIICLXIII  341  >9euer««s  Pertinax  an.  XVII.  Hier.2210. 

342  Clemens  Alexandrinae  ecclesiae  presbyter,   et  Panthenus  Hter.  2210. 
stoicus  philosophus  in  disputatione  dogmatis   nostri  dis- 
sertissimi  habentur. 


BFHMOR:  c.  331  repetimt  Beda  h.  eccl.  1,  4. 

331,  1  ad  deleuterum  F^        2  christiaiios  F^  332,  2  habebantur  M      post  episcopi   Isidori  chron. 

c.  277  ins.  F         333,1  antonius  i"^         334,1  aduersus  J^,  aduersos  B       2  obscenati  if '  335  hireneus] -F-0, 

hirenius  F'JJ,    hyrenius  31,    hyreneusiJ,    hierenius  B  336,  2  post  iuponi    Isidori  chron.  c.  279  ins.  F 

337  heluius  iJ^  338,1  occ.  in  p.  iul.  iur.  per.  sc. -H       occitur  _F'        2  quem]  que  i^'       3  muluiura]  MO^, 

miluinum  -ff',   moluium  BO'',  miluium  Jl^Ii,  uluium  F  339,  i  datae  latae  B         2  celebrare  B         praede- 

cessor.*  li        3  xiiii]  xiii  H,  xu  E',  inc.  i?'         raensi  M  340,  l  thephilusii'         2  scribens  .J/        4  epi- 

scopis  om.  F      epistolara  2)ost  aderaut  F:  deinde  Isldori  chron.  c.  382  ins.  F      synodochicam  Ii  341   xuii] 

sic   etiam  Beda  h.  eccl.  1,  o,   xuiii  OR'^  342,  i  presbyter   (praepositus  R)    et   pantheuus  (pautenus  FM, 

partaenus  0)  stoicus  om.  H 


202  (=  333)  Commodus  ann.  XIII. 

203  Teodotion  interprcs  hahetur. 

204  (=  337)  Helius  Pertinax  ann.  I. 

204»(=  338)  [Hic  luliani  iuris  periti  scelere  occiditur].  M 

205  (=  341)  Severus  Pertinax  ann.  XVIII. 

206  Simachus  interpres  habetur. 


EFHMP 

203  theodocion  P,  theodotio  F  204  elius  au.  primo  pertinax  F  205  xuii  MP 


CHRONICA. 


289 


343  Narcistis  Hierosolymorum  episcopus  et  Theophilus  Cae-  «"r.  2213. 
saricnsis,  Policnrpus  quoquc   ct  liachilus  Asianac  pro- 
vinciae  cpiscopi  insignes  hahcntur. 

344  Persecutione  in  Cliristianos   facta  plurimi  per  diversas  sier.  sm. 
provincias,  inter  quos  et  Leonides  imter  Origenis,  mar-     "'  ''  '  *' 
tyrio  coronati  sunt. 

345  Clodio  AMno,  qui  se  in  Gallia  Caesarem  fecerat,  apud  r>ro,.i,n,e. 
Lugdunum  interfccto  Severus  in  Brittanias  hellum  trans-  0™...  7, 17, 7. 
fert,  uhi  ut  receptas  provincias  ab  incursione  barharica 

faccret  securiores,  magnam  fossam  firmissimumque  val- 
5  lum  crebris  insuper  turribus  communitum  per  CXXXII 
milia  p)assuum  a  mare  ad  mare  duxit,  et  Eburaci  ohiit.  oro,.  7, 17.  s. 

346  Perpetua  ct  Felicitas  apud  Kartaginem  Africae  in  castris  Fro,per  c  757. 
bestiis  deputatae  p)-o  Christo  nonis  Martiis. 

IinCLXX  347  Antoninus  cognomento  Caracalla   Severi  filius  an.  VII.  Hur.  2227. 

348  Alexander  einscopus  Capipadociae,  cum  desiderio  locorum  "''r.  222S; 
sanctorum   Hicrosolynmm  venisset,   vivente  adhuc  Nar-       "''""" '' 
cisso    eiusdem   urhis   episcopo  persenilis   aetatis  viro  et 

ipse  ibi  ordinattir  episcopus,  domino  ut  id  fieri  deberet 
h  per  revelationem  monente. 

349  Tcrtidlianus  Afer  centurionis  proconstdaris  filius  omnium  Bier.  2224. 
ecclesiarum  sermone  celehratur. 

iniCLXXI  350  Macrinus  an.  I.  ^,>r.  22.34. 

351  Ahgarus  vir  sanctus  regnavit  Edessae,  ut  vult  Africanus.  Hier.2234. 

352  Macrinus  cum  filio  Diadumeno,  cum  quo  imperium  in-  oros.  7,  is,  3. 
vasit,  apud  Archclaidem  militari  tumidtu  occiditur. 

IIIICLXXV  353  Marcus  Aurelius  Antoninus  an.  IIII.  aer.  2230. 

354  In  Pcdestina  Nicopolis,  que  prius  Emmaus   vocahatur,  mer.  2237. 
urbs  condita  est,  legationis  industriam  pro  ea  siiscipiente 
lulio  Africano  scr'iptore  temporum.     Haec  est  Emmaus, 
quam  dominus  post  resurrectionem  suo  ingressu,  sicut 
5  Lucas  narrat,  sanctificare  dignatus  est.  Luc.24,13. 


BFHMOB:  c.  345,2—6  ampliavit  Beda  h.  eccl.  1,5. 

343,1  hierosolymarum  i7',  -m.rum  0'  2  bacchylus  i^O,  bachimis  5^^         2/3  prouintiae  S^         3  iu- 

signis  MO^  344, 1  persecutionem  M         persecutin   u  (cbr.  add.  H)  B  (in  textuj  H  (in  margine),  chr.  u 

psc  B  (in  maryine)         2/3  martyo  B  345,  1  claudio  li  2  brittaniam  B  3  ut]  et  F'  4  firmissi- 

mamque  iJ         6  a  msiri  F^H^O^B        ad]   usque   ad  O        duxit]  adduxit /''  346,2  deputatae]  d.  sunt  O*» 

nomiuis  H '  ^'"^*  martiis  Isidori   chron.  c.  284.  286.  287  ins.  F  347  antonius  F  uii]  xii  //' 

348,1  cappadotiae  i/        2,3  narcino  .B        3  eiusdem]  eiusJB»         4  ordinatus  .1/-       id]  hid  if »  349,1  ter- 

tulianus/ir'  2  post  celebratur  Isidori  chron.  c.  289  ins.  F  351  uir  om.  F'         cdissae  H^O^         ut 

om.M'  3ij3  antouius/^  354,1  uicapoIis£         2  urbis  i? 

207  (=  347)  Antonius  Caracalla  ann.  VII. 

208  Qtiinta  editio  Hierosolimis  invenitur. 

209  (=  350)  Macrimts  ann.  I. 

^©^''(^  351)  |Abgarus  vir  sanctus  regnavit.  ut  vult  Affricanus].        m 

210  (=  353)  Aurclius  Antoninus  ann.  IIII. 
211  Sexta  editio  Nicapoli  repperitur. 


EFHMP 

207  antonius]  i^fiP,    antoniuus -£J/         carracalla //"  208edictioi^        hierusai //         inueniturj 

repperitur  EHM  209  martianus  F  210  antonius  F  211  nicapolis  EFHM 

37» 


290  BEDAE 

355  Hyppolitus   episcopus    multorum    conditor    opusculormn  wer.  v.  m.  m. 
temporum  cnnonem  qurm  scripslf  Imcnsque  perduxit:  qui 
ctiam  sedecennalem.  puschw  cirrulum.  repperiens  Eusehio, 
qui  super  eodeni  jMscha  decennovennalem  circulum  com- 
5  posuit,  occasionem  dedit. 
IIIICLXXXVIII  356  Aurelius  Alexander  an.  XIII.  oros.  r,  is,  e. 

357  Hic  in  Mammeam  matrem  suam  unicae  pins  fuit  rt  oh  Hi>r.  jim.«. 
id  omnihus  amahiUs. 

358  Urhanus   Romae   episcopus    muUos    nohilium   ad   fidem  Pomi/.is. 
Christi  et  martyrium  j^erduxit. 

359  Origenes  Alexandriae,   immo  toto   orbi  clarus  hahetur.  aier.224e. 
denique  Mammea  mater  Alexandri   eum  audire  euravit  ^T"'- '-  ?*■  l- 

^  Hier.  V.  Ht.  54. 

et  Antiochiatn  accitum  summo  honore  hahuit. 
IinCXCI  360  Maximinus  an.  III.  Hier.  22.^2. 

361  Hic  adversus   ecclesiarum  sacerdotes    et   clericos,  id  est  orox.T.m.^. 
doctores,  persecutionem  exercet,  maximae  propter  Christia- 

nam  Alexandri,  cui  successerat,  et  Mameae  matris  eius 
familiam,   vel  praeciptie  propter   Origenem  preshiterum. 

362  Pontianus  et  Antheros  Romanae  urhis  episcopi  martyrio  Ponui.  m.  20. 
coronati  et  in  cymiterio  Calisti  sunt  sepulti. 

nnCXCYII  363  Gordianus  an.  VI.  Hier.22.v>. 

364  lulius   Africanus   inter   scriptores    ecclesiasticos    nohilis  Ruiinn.i  n,  23. 
hahctur:    qid    in  chronicis,   quae   conscripsit,   refert   se 
Alexandriam    properare    Eraclae    ojnnione    celeberrima 
provocatum,  quem  et  in  divinis  et  in  philosophicis  studiis 

5  atque    omni   (rrecorum    doctrina    instructissimum   fama 
loqueretur. 

365  Origenes  in  Caesarea  Palestinac  Theodorum  cognomento  Bier.v.nt.ns. 
Gregorium  et  Athenodorum  adidescentulos  fratres,  Ponti 

postea  nohilissimos   episcopos,  divina  philosophia  inbuit. 


BFHMOB 

355,2  tempera  fiicj  iJ         cauamem  i/*,    canonum  i^        que  7i         3  sedennalem  ii',    sedecenuouenalem 
(litt.  nouo  videnitir  expunctae  esse,  sed  restitutae)  0  4  decennauennalem  B         circulum  post  qui  0,  om.  B 

5  post  dedit  Isidori  chron.  c.  292.  393  ins.  F  357,1  liic]  liinc//»  359,1  origines  B  mh\]  FHMO^^B'', 
orbe  0**/?',  orbis  i<  i  accito  iS  2iost  habuit  Isidori  chron.  c.  296  ins.  F  360  maximus  i''  361,1  ec- 
clesia  iJ'  2  persecu^tio]  VI  m  marg.  H         4  originem  B  362,  l  antherus  BF'^  rom.  urb.  om.  B 

martyo  i?  -2  post  sepulti  Isidori  chron.  c.  298.  299  ins.F  364,1  ecclesiasticas  ii '  :i  eraclae] 

FHO^,  eracle  i/,  eracleae  Ob,  aracliae  i>,  eraclii  iJ       opiuione  ii',  opione  iJ  4  quem]  quod  i?       et  in  diu.] 

in  diu.  iJ*,    et  diu.  F^  philophisis  B,  philosopbis  11"  studii  B  365,  2  grecorium  B  antheuo- 

dorum  iJ,  cathedonorum  B         3  post  inbuit  Isidori  chron.  c.  301  ins.  F 

212  (=  356)  Alexander  ann.  XIII. 

213  (=  359)  Origenes  Alexandriae  claruit. 

214  (=  360)  Maximus  ann.  III. 

215  (=  361)  Hic  persequitur  Christianos. 

216  (=  363)  Gordianus  ann.  VII. 

217  Fabianus  episcopus  Romae  celebratur. 


EFHMP 

213  origeuis  IIM  214  nmximus]  FPM,  maximinus  FH  215  hio  persequebatnr  chr.  /i'i/,  bic 

persecutioneni  in  chr.  exercet  M  216  uii]  ui  EHM  217  celebratur]  claruit  KHM 


CHRONICA.  291 

nilCCIIII  366  Pliilippus  cum  Philij^jw  filio  an.  VII.  aier.  noi. 

367  Hic  primu.i   impcrdtorum  omniiim    Chrl.sfinnn.f   fuit   ac  "rot.i,2i),-i. 
post  tcrtium  impcrii  eius  annum  millesimus  a  conditione 
Romae  annus  expletus  est.  ita  magnificis  ludis  augustissi- 

mus  omnium  prcteritorum  hic  natalis  annus  a  Christiano 
5  imperatore  celebratus  est. 

368  Origenes   adversus   quendam  Celsum   Epicurum  philo-  "'>'•.  "d  Pau- 
sophum,  qui  contra  nos  libros  conscripserat,  octo  volu-     v-  -'-""• 
minibus  respondit:  qui,  ut  breviter  dicam,  tantum  scri- 

bendi  sedulus  fuit,  ut  Ilieronimus  quodam  loco  V  milia 
5   librorum  eius  se  lcgisse  meminerit. 
nnCCV  369  Decius  an.  I  menses  III.  Hier.22^8. 

370  Hic  cum   Philippos  patrem    et   filium   interfecisset ,   oh  uier.-jios. 
odium  eorum  in  Christianos  persecutionem  movet,  in  qtca  p,mtif.  21. 22. 
Fabianus   in  urhe  Ruma  martyrio   coronatus  sedem  sui 
episcopatus    Cornelio    dereliquit,    qui   et    ipse    martyrio 

371  coronatus    est.      Alexander    Hierosolymorum    episcopus  uier.22sa. 
apud  Caesaream  Palestinae  et  Antiochiae  Bahilas  inter- 

212  ficiunttir.  Haec  autem  persccutio,  ut  Dionisius  Alexan- Rumns  e.31. 
driae  ejnscopus  refcrt,  non  ex  praecepio  imperatoris  sum- 
sit  ex&rdium,  sed  anno,  inquit,  integro  principalia  prae- 
venit  edicta  minister  daemonum,  qui  dicebatur  in  ciin- 
5  tate  nostra  divinus,  superstitiosum  contra  nos  exagitans 
vulgits. 
nnCCVII  373  Gallus  cum  Volusiano  filio  an.  II  m.  IIII.  sier.  2269. 

374  Huius  imperii  Dionisius  Alexandriae  antistes  ita  memi-  Rufinm  7, ;. 
nit:  at  ne  Gallus  quidetn  malum  Decii  auf  videre  potuit 
aut  cavere,  sed  in  eundem  lapidem  offensionis  inpegit: 
cuius  cum  regnum  florcret  initio  et  cuncta  ei  ex  sententia 
5  cederent,  sanctos  viros,  qui  pro  pace  regni  eius  deo 
summo  supplicahant,  persecutus  cst,  cum  quibus  et  pros- 
peritatem  suam  fugavit  et  pjacem. 


BFHMOR 

366  fil.  phil.  F  .367,  i  christiauos  M,  ciistinianus  B      fuit  om.  H        2  raillemisimus  H^        3  lau- 

dis  i^"        4   praetorum  i?'  368,1  epicurium  .B        h  se  om.  BF  369  i]  ii  iJ        iii  om.  H':  in  marg. 

manus  ut  vid.  prima:  in  orosio«»«  I  in  eutro»».  370,2  iit  viarr/.  persecut»»  |  nii  H,  persecutio  uiii  post 

interficiuntur  i?  :(  coronatus]  c.  est  M  371,  i  liierosolymarum  iJ/''//'  372,  i  autem  om.  BF-H 

:\  infegro]  in  aegypto  iJ'  4  miuister]  minisunt //'ii'         decebatur /?'  :>  diuinos /J'  6  post  uulgus 

Isidori  c/iron.  c.  .306  ins.  F  37-1,  1  alexandriae  om.  /?'  2  at]  cat  B  4  ei  ex  senteutia  (sentia  F^) 

c.]  ex  s.  c.  ei  £        5  accederent£,  caderent  fl' 


218  (=  366)  PhHippus  unn.  VII. 

219  (=  367)  Ilic  jjrimus  Christianus  imperntor  fuit. 

220  (=  369)  Decius  ann.  I. 

221  Antonius  monachus  [in  Aegypto]  claruit.  M 

222  (=  373)  Gallus  et  Volusianus  ann.  II. 

223  Novatiana  heresis  exoritur. 


EFHMP 


292  BEDAE 

375  Origenes  LX.X  aetatis  anno  tion  ad  integrum  impleto  Rutinus  7, ;. 
defunctus  et  in  urhe  Tyri  sepuUus  est.  iner.  f. ;/;.  54. 

37G  Cornelius  Romae  episcopus  rogatus  a  quadam  matrona  Ponti/.  a-j- 
Lucina  corpora  apostolorum  de  catacumbas  levavit  noctu 
et  posuit  PauU  quidem  via  Ostensi ,  ubi  decollatus  est : 
Petri  autem  iuxta  locum,  ubi  crucifixtis  est,  inter  cor- 
5  pora  sanctorum  episcoporum  in  templum  Apollonis  in 
monte  aureo  in  Vaticano  palatii  Neroniani  III  kal. 
lulias. 
IIIICCXXII  377  Valerianus  cum  fdio  Gallieno  an.  XV.  Hter.  2271. 

378  Hic  in  Christianos  persecutione  commota  statim  a  Sapore  wer.  2214. 
Persarum  rege  capitur,   ihique  luminihus  orhatus  servi-  Ru-.nnua  /..  ecci. 
tute  miserabili  consenescit.     Unde  Gallienus   tam  claro  o™.7,22,.'>. 
dei  iudicio  territus  pacem  nostris  reddidit,  sed  ob  meri- 

5  tum  tamen  vel    propriae   libidinis  vel    paternae    tlieo- 
machiae  innumera  barbaris  adsurgeutibus  Romani  regni 
detrimenta  sustinuit.     hac  persecutione  Cyprianus  Car-  nier.  2273. 
thaginensis  episcopus,  cuius  doctissima  extant  opuscula, 
martyrio   coronatur :   cuius   vitae  et  xiassionis   volumen  wer.  1.. ,;(.  es. 

10  egregium  dereliquit  Pontius    diaconus   eius,   qui    usque 
ad  diem  passionis  eius  cum  ipso  exilium  sustinuit. 

379  Theodorus,  cuius  supra  meminimus,  cognomento  Grego- Hier.v.m.e^. 
rius,    Neocaesareae    Ponti   episcopus,    magna    virtutum 

gloria  claret.     e  quibus  unum  est,   quod,   ut  ecclesiae  Riinniia  7, 2.5. 
faciendae  locus  sufflceret,  montem  praecibus  movit. 

380  Stephanus  et  Xystus  Romae  episcopi   martyrium  passi.  Ponn.f.  24. 2r,. 
nnCCXXIIII  38 1  Claudius  an.  I  m.  VIIIL  mer.ma. 

382  Iste  Gothos  iam  per  annos  XV  lUiiricum  Machedoniam-  ^"!r-^^**-„,  , 

-*  ''  Oros.  7,23,1. 

que  vastantes  superat:  ob  quac  in  curia  clypeus  aureus 
ei  et  in  Capitolio  statua  aurea  conlocata  est. 

383  Marcion  dissertissimus  Antiochenae   presbiter  ecclesiae,  ^'Z'T'"'J'.:r 

^  '        Rujinus  7,  2'i. 

quippe  qui  in  eadeni  urbe  rethoricam  docuerat,  adversus 
Paulum  de  Samosathae,  qui  Antiochiae  episcopus  dog- 


BFHMOR 

Slb,  2  tyrii  FMOR  376,  2  corpus  jF  '  dicata  cumbas  .R'  3  uiara  ilf        decolatus  fl         est 

om.H^  4  petrus  Jlffi'  5  apollonis]  £i^^i/,  appoUonis  Jf,  apoUinis /«''O.B  6  aurelio  iJ.B  i  post 

inlias  Isidori  chron.  c.  308  ins.  F  377  ualerias  B,   ualerius  B  378,  l  iii  marg.  [persjeoutio  uiii  H 

pei-secutionera  i?"  2  perscorura  B  3  rairabili  B^  7  cypriano.s  iJ*  ijn  carthaginiensis  R  9  coro- 
natus  i?'  10  reliquit  BF^R  pontius  .  .  .  n  sustinuit  om.  B  diacono.s  M  379,  3  ecclesia  M  4  mouet 
BR^  380  raartyrio  F        post  passi  Isidori  chron.  c.  310.  311  ins.  F  381  i]  ii  R'  uiiii]  uiii  B 

382,1  gothusi?'  2  curiam  M  2/3  aur.  ei]  aur.  F''^',    ei  aui-.  iSii'^    *»**  aur.  i^'  3   statuam  i^ ' 

383  1  anthiochiae  i^"  2  urbemJi'         retheoricam  i?        aduersura  i'-  3  saraosathae]  0,    samusath(a)e 

BFMR,  amusathae  H        episcopis  R^ 

224  (=  377)   Valerianus  cum  Gallieno  ann.  XV. 

225  (=  378)  Cipriamis  martyrio  coronafur. 

226  (=  381)  Claudius  ann.  II. 

227  (=  383)  Paulus  Samusathenus  horeaim  condidit. 


EFHMP 

224  galliauo  i/        un.  xu  ante  cnni  gall.  F  225  coronatus  HM  227  samussathenus  F,  samo- 

satanus  H,  soraotanus  E 


CHRONICA.  293 

matizahat  Christum  comnmnis  naturae  hominem  tantuni 
5  fuisse,   accipientibus   notariis   disputavit,    qui   dialogus 
iisque  hodie  extat. 
imCCXXVlUI    384  Aurelianus  an.  V  m.  VI.  uur.  22m. 

385  Hic  cum  adversum  nos  persecutionem  movisset ,  fulmen  *■«'"•  ^-'^; 
ante  eum   mnf/no  pavore   circumstantium   ruit:   ac  non 

multo  post  a  inilitibus  occisus  est  itineris  medio ,    qtiod  Euimpw,  s,  15. 
inter  Constantinopolim  et  Heracliam  est,  strafae  veteris: 
5    locus  Caenofrurium  appellatur. 

386  Eutycianus    Eomae    cjnscopus    martyrio    coronatus    in  Ponu/.is. 
cymiterio  Callysti  sepelitur,  qui  et  ipse  CCCXIII  mar- 

tyres  manu  sua  sepelivit. 

IIIICCXXX   387  Tacitus  m.  VI.  mer.2293. 

388  Quo  ajmd  Pontum   occiso   obtinuit  Florianus  imperium  mtr.  2293. 
diebus  LXXXVIII  et  sic  apud   Tharsum   interficitur. 

389  Anatolius   natione  Alexundrinus   Laodiciae   Syriae  epi-  *^^;  ^^^'  "'''■ 
scojnis  philosophorum   disciplinis  eruditus  pliirimo  ser- 

mone  celehratur.     cuius  ingenii  magnitudo  de  lihro  quod 
super  pascha  conposuit,  et  de  X  lihris  arifhmeticac  in- 
b   sfitutionis  pofest  apertissime  cognosci. 

390  Insana  Manichaeorum  heresis  his  temporihus  oritur.       Hier.2205. 
UnCCXXXVI  391  Probus  an.  VI  men.  IIIL  Uier.2294. 

392  Hic  Gallias  iamdtidum  a  harharis  occupatas  per  midfa  orus.i,2t,2. 
et  gravia  proelia  deletis  tandem  hostihus  ad  perfectum 
liheravit. 

393  Secundo  huius  anno,  tit  in  chronicis  Eusehii  legimus,  Hier.ijos. 
iuxta  Anfiochenos  CCCXXV  annus  fuit:  iuxfa  Tyrios 
CCCCII,  iuxta  Laodicenos  CCCXXIIII,  iuxfa  Aedesse- 

nos  DLXXXVIII,  iuxfa  Ascalonitas  CCCLXXX,  se-  c/.  uier.  (codd. 

'  ....         quidani)  2294. 

5  cundum  Hehreos  initium  LXXXVI  iohelei,  quod  signi- 
ficat  annos  IIIICCL. 


BFHMOR 

383,  4   commune  £*  .1  dialocus  BU^  384  in  mary.   [per]secutio    uiiii  H,    persecutio  uiii  B 

385,1  nos  om.  B>  mouisset  etfi'  flumeu  ante  £,  fulmiuante  A''  3  post  mvXio  H  a]  aciJ  4  et 
om.  M^  erecleam  J/  ueris  i?  .i  caenofuriam  i^'  386,  t  episcopus  om.  F'  coronatur  ilf  8  cccxxiii 
M,  xiii  (oni.  ccc)  B:  CCCXLII  liber  pontif.  388,  l  quod  B        pontem  O        2  inficitur  /?'  389,  i  au- 

toWMsR       laeodiciae  B         .S  quod]  quem  iJ  390  manihaeorum  i7'  392,1  occupatus/f'         2  proelia] 

bella  B,  om.  R        tandem]  tam  de  B  393,  i  eius  M         1  annos  BFHM         tyros  F »  i  iuxta  ante 

laodicenos  otn.  if '       laudicenos  £i/      3/4  aedessenos  (edesenos /^)  dlxxxuiii]  eadesse  (rei.  oni.J />'      5  iutium/?' 
Ixxui  U         iobolei  U,  iubelei  O^,  iubilei  R 

228  (=  384)  Aurelianus  ann.  V. 

229  (=  385)  Hic  pcrscquitur  Christianos. 

230  (=  387)  Tacifus  ann.  I. 

230» (=  389)  [Anatholius  Laodicie  Syriae  episcopus  clavuit].  M 

231  (=  391)  Prohus  ann.  VI. 

232  Manichc&rum  heresis  exorta  cst. 


EFEMP 

228  aureUus  EH  230  tatius  Ell        i]  ii  EH  231  uii  P 


294  BEDAE 

394  Archelaiis  Mesopofamiae  episcopus   lihrum  disputationis  Hier.  v.  m.  ti. 
suac,   quani   hahuit   adversus   Manicheum  exeuntem  de 
Perside,  Syro  sermone  composiiit,  qui  translatus  a  Grecis 
hahetur  a  midtis. 
IIIICCXXXVIII  395  Carus  cum  filiis  Carino  et  Numeriano  an.  II.  uier.  2300. 

396  Gaius  Bomanae   ecclesiae   fulget  episcopus,  qui  a  Dio-  p.mtf/.-j». 
clitiano  martyrium  passus  est. 

397  Phierius  praeshiter   Alexandriac    suh    Tlieona   episcopo  Hier.  v.  m. ;«. 
florentissime  populos  docuit   et    tantam  sermonis  diver- 
sorumque   tractatuum,   qui  usque   hodie  extant,   invenit 
eligantiam,    ut    Origenes    iunior    vocaretur:    vir    mirae 

5  parsimoniae    et   voluntariae   paupertatis  appetitor,    qui 
post  persecutionem   omni  tempore   vitae  Rotnae  versatus 
est. 
IIIICCLYIII  398  Dioclitianus  cum  Herculio  Maximiano  an.  XX.  Bier.  2302. 

399  Carausius  sumta  piaptira  Brittanias  occtipavit.     Nar-  Hier.2305.230e. 
seus    rex    Persarum    Orienti   hellum   intulit:    Quinque- 
gentiani  Africam  invastaverunt:  Aegyptum  Achilleus  ob- 

tinuit.     ob  qnae  Constantius   et   Galerius   Maximianus 
0    Caesares  adsumuntur  in  regnum.. 

400  Constantius  privignam   Hercnli  Theodoram   accepit,  ex  Bier.2307. 
qua  postea  sex  liheros  Constantini  fratres  hahuit,  Galerius 
filiam  Dioclitiani  Valeriam. 

401  Post  X  annos  per   Asclepiodotum  ptraefectum  praetorio  Bier.2316. 
Brittaniae  receptae. 

402  XVIIII  anno  Dioclitiani  ipse   in  Oriente,  Maximianus  "'^[•-Jfk,  ,, 
Herculius  vastari   in    Occidente   ecclesias,    affligi    inter- 

ficique  Christianos  praecipiunt. 

403  Secundo    autem  piersecutionis    anno   Dioclitianus  Nieo-  oros. 1,25,14. 
mediae,  Ma.nmianus  Mediolani  imrpuram  deposuerunt. 
attamen   coepta  semel  persecutio   usque   ad   septimum 

404  Constantini    annum    fervoio    noii    cessat.       Constantius  "'oroTf:,^  is. 


BPHMOB:  c.  399,  1  ampliavit  Beda  h.  eccl.  1,  6;  c.  404  repetivit  idem  h.  eccl.  1,  «'. 

394,  2  quam]  quod  M         manicheos  M        4  post  multis   Isidori  chron.  c.  321  ins.  F  395  fiUo  B^ 

carno  0*  396,  i  romanae]  F'^,  romae  reliqid  fulget  om.  H^  397.  i  hierius  F'^        episco  H^ 

2  tantum  i?  3  tractaum /?',  tractuum  F^B'  6  persetionem  J/ '  7  post  est  Isidori  chron.  c.  323  ins.  F 
398  dioclefianus //^Ot'/?,  diocliauus  J/' ei  S(c/ere  tieMiceps  maximiniani^  fl'  399,  i'  orienta //•''  2/3  quin- 
quegentiam  B  3  afram  /'■  uastauerunt  O^  arcliilleus  F-,  arcliileus  E  4  gallerius  U  400,  i  pri- 
uignom  3/       2  libros -B^           401,1  per]  posti^-       x  om.  II^           40'2,  i  ilioclitiano />''         ■!  iii  occ.  uast. /?' 

3  persec[utio]  x  in  marg.  H,  persecutio  xi  B      christianos]  a  clxristianis  /2'       percipiuut  /?'         403,  ■.'  deposuit  F^ 

233  (=  395)   Carus  ann.  II. 

234  Iste  de  Persis  iriumphavit. 

235  (=  398)  Dioclitianus  et  Maximianus  aim.  XX. 

236  (=  403)  Iste  persequitnr  fp  His  persecutoribus  intra  XXX  EHM 

Christianos.  dies  XVII  milia  passi  sunt. 


EFHMP 

236,  2  xuii]  xuiiii  E 


CHRONICA.  295 

XVT  imp€rii  anno,  summae  munsuetudinis  ct  civilitatis 
rir,  iu  Brittania  diem  ohiif  Ehoraci. 
W'o  Haec  pcrsecutio  tani  crudelis  ct  crehra  /layrahat,  at  iiitra  i'u„ii/.3o. 
nnnm  mcnsem  X  VII  milia  martyrum  pro  Christo  passi 
iHvcniantur. 

106  Nam   et  oceani   liinbuiii   transgressa    Alhanum,    Aaron  ouua,  iiin.n). 
et  Itdium  Britaniae  cum  aliis  plurihus  viris  ac  feminis 

felici  crnore  damnavit. 

107  Fassus  est  hac  Bamphilus  preshiter  Eusehii  Caesariensis  najinu.,  s,i4. 
episcopi  necessarius,  cuitis  vitam  ipse  tribus  libris  com-  Bier.v.m.si. 
praehendit. 

iniCCLVIlIl  408  Tertio    anno  perseeutionis ,    quo    et    Constantius    obiit,uier.->3ji.j3Ti. 
Maximimis  et  Severus  a    Galerio   Maximiano  Cae.sares 
facti.     e  quibus    Maximinus    maleficia    ot    stupra    sua 
Christianorum  persecutionibus   accumulat. 

109  Fassus  est   ca  tcmpestate  Petrus   Alexandriae  episcopus  ""'''""'■>•  ^- 
cum  pltvrihus  Aegypti  ejriscopis.     Lucianus    quoque  vir 
morihus  et  continentia  et  ertiditione  praecipuns  Antioehe- 

110  nus  preshiter  passus  est,   et   Thimotheus  Momae  X  kal.  Prusp-r  c.au. 
luUas. 

iniCCXC  411  Constanfimis,   Consfantii  ex  concubina  Helena  filitis,  in  iiiern'^3. 

'  '  '  Eulrop.  10,2. 

Brittania  creatus   imperator   regnavit  an.  XXX  m.  X. 

412  Ab  anno  persecutionis  quarto  Maxentius  Herculi  Maxi-  wer.  ■>3'/3. 
miani  ftlius  Romae  Augustus  appellatur. 

413  Licinius   Constantiac  sororis   Constantini  vir   Carnunti  "'f-r^-^*-,,,  , 

Kulriip.  W.  4. 

imperator  creatus. 

414  Constantinus  de  persecutore  Christianus  efficitur. 

415  In  Niceno  concilio  fides  catholica  exponitiir  anno  po^t  ^""'J-^i^^^^J^cn. 
Alexandrum  DCXXXVI  die  mensis   secundum    Grecos    caichedin  ii 

(Manst  4 

Desii  XVIIII,  quod  est  X  halendarum  luliarum,  con-     p- rm). 
sulatti  Paidini  et  luliani  w.  cc. 
4  1(3  Consfanfinus  fecit  Romae,  uhi  baptizafus  cst,  hasilicam  P'""'!^''* '■'•'■ 
beati  lohannis  baptistae,  quae  appellatur  Constantiniana. 
item   hasilicam  Ijcato  Petro   in  templo  ApoUinis,  necnon  po"'^/- ^•' >  •  ">'• 


BFHMOR:  c.  405.  406  ampllavit  Beda  h.  eccl.  1,  (1.  7;  c  411   repetit  idem  h.  eccl.  I,  «  citans  Eutropium. 

404,  •-'  ciuitatisiJ        3  eboraci)  anle  clieiii  i^»,  oboraici /7         405,1  baec]  ot  J/      crudilis  W       cebni  7j 
-•  .\uii]  uii  i?'         inartyrium  H^  406,  l  oceaiuiin  />'»         aaron]  et  aaron  /i'         ■-'  plurimis  F^        3  felice  M 

407,  I  pampbilius  y/  408,  2  galerio]  galeriano /^  caesareF'  3e]et/(,  a«'  3  4  christi  auuorum  iV 
409, 1  parsus /;  alexandrinae  ft  411,  •i  brittauiae  £»,  britanniam /i;  regnat /f  m.]  et  la.  B  412,  a  ap- 
pellatusiV  413,  1  lucinius  JB         2  creatur /?  414  constinus  .H'         persecutione  Bf '         christianos  £» 

415,4  iTu    cc]    uii  cc />'  416,  i  constiniana  //'         3  beato  pefro]   beati   petri  O,  sancti  petro /^'  apol- 

lonis  BO^,  appoUonis  M 


237  (=  408)  Valerianus  ann.  II.  EffM    Maximus  et  Severus  ann.  I.     /■•/' 
237"  [Huius  brevitas  imperii  nihil  dignum  hystoriae  eontulit].     .i/ 

238  (=--  411)  Constantinus  an.  XXX. 

239  (=  415)  Nicena  sijnodus  congregattir. 


EFHMP 

237  ualerius  M        et  "/».  /'  238  xxx|  xxxi  1' 

CHRONICA   III.  ^° 


296  BEDAE 

et  heato  Paulo,  corpus  utriusque  aerc  cyiyro  circumdans 
117  quinque  pedes  grosso.     Item   hasilicam   in  palafio  Soso-  pmnf.ai  c.32. 

riano,  quae  cognominatur  Hierusalem,  uhi  de  ligno  crucis 
418  domini  posuit.     Item  hasilicam  sanctae  martyris  Agnac  Ponn/.M  css. 

ex  rogatu  filiae  suae:  et  haptisteritim  iii  eodem  loco,  uhi 

et  haptizata  est  soror  rius  Constantia  cum  fdia  Augusta. 
\\%  Item   hasilicam   heato  Laurentio  martyri  via  Tihurtina  Ponn/.j^  c  24. 

420  in  agro  Verano.     Item  hasilicam  via  Levicana  intcr  duas  Ponnf.si  cjs. 
lauros  heato  Petro  ct  Marcellinu  martyribus:  ef  mauso- 

leum,   uhi  matrem  suam  posuit  in  sarcofago  purporeo. 

421  Item  hasiUcam   in   civifafe    Osfia    iu.vfa  Portum    urhis  P>ni;f.34  c  ss. 
Romae,  heaforum  aposfolorum  Pefri  et  Pauli  et  lohannis 

422  hapfisfae.     Ifem  hasiJicam   in  civitatc  Alhanensi  sancti  p„„uf..u  c:m. 
lohannis   haptistae.     item  hasilicam  in  urhe  Neapoli.       Funtif.34  c3-2. 

423  Idem    Constantinus   Depranam    Bithyniae   civifafem    in  Uier.  2.34:1. 
honorem    marfyris    Luciani    ibi    condifi    insfaurans    cx 

424  vocahido    matris   suae    Helenopolim    nuncupavit.     Idem  °''°j*'/y^^f ' ''' ■ 
urhem  nominis  sui  sfatuens   in  Thracia  sedem  Rotnani 
imperii  ef  totius  capuf  Orienfis  esse  voluif. 

425  Idem  statuit  citra   tdlam   hominum  caedem  paganorum  oro.H.7,2s,2s. 
fempla  cludi. 

IIIICCCXIIII  426  Consfantius   cum    Consfanfino    cf    Constante    frafrihus,  uier.23:>i. 
an.  XXIIII  m.  V  d.  XIIL 

427  lacohus  Nisihinus  episcopus  agnoscitur,  ad  cuius  praeces  nier.  23.U. 
saepe  urhs  discrimine  liherata  esf. 

428  Impietas  Arriana  Consfanti  rcgis  fulta  praesidio  cxiliis,  i{ier.23.%i. 
carceribus   ef  variis  adflicfionum  modis  primum  Atha- 
nasium,   deinde  omncs  non  siiae  partis    episcopos  per- 
secufa  esf. 

429  Maximinus  Treverorum  episcopus  clarus  hahetur,  a  quo  Hier.2XJ'.i. 
Afhanasius   Alexandriae    epiiscoptis    cwn    a    Consfanfio 
quereretur  ad  poenam,  honorificae  susceptus  esf. 

430  Antonius  monachus  CV  aetatis  anno  in  heremo  moritur.  incr.^nrj. 
\2l  Reliquiae  aposfoli  Timofhci  Consfanfinopolim  invecfae.  Hier.2372. 
432  Consfantio    Romam   ingresso    ossa  Andrcae   aposfoU   ef  Wer.  2313. 


BFHMOli 

416,4  beati  pauli  0*  cyprin  Jjf  >''  417, 1  pede  jB  i/l'  sossociano /1'^  -'  cogiiDmitiu- /•'* 

41*5,  •-'  rogatus  Jl  419    laurentio    beato  B.    beati    laurentii   (.'"  martyris  F^C^JMO».    martyre  B'B' 

■j  uercho /1'        420,  1  leuicanal  iJi^//Oii'',  \nmcana.  MB- cum  libru  puntit.       '■<  sargofago  iJ        421,1  liasilica  1/ 
422, 1  albanensis  Ii       ■-'  basilica  M      ube  B  423,  i  constiuus  N '       clrepanam  Hieronynius  424,  i  suae 

H^  425,1  ullum//'        paganorum]  pugnatorum  i/'         2  claudi  i'^-ii',  concludi  J7':  deinde  Isidori  cliron. 

c.  3:i0-334    ins.  F  426,1  contantius  i?  428,1  constati  R'^  presidii  B'  2/a  anatliasium  £ 

42!),  2  quostantin  J!  430  aetatis  om.  F  431  thim.  ap.  II  432,  i  costantio   0 

240  (=  426)  Consfanfius  et  Constans  an.  XXIIII. 

241  (=  432)  Ossa  Andreae  et  Lucae  Constantinopoli  transferuntur. 


EFHMr 

240  oonstantiuus  JI  241  andreae|  andr.  apostoli  /IM.  beati  andr.  .•ipostoli  /■-'  lucaej  I.  euange- 

listae  EHM        constantinopolim  M,  constantinopolitani  F 


CHRONICA.  297 

Tjucae   e.uangelistac   a  CmistantmopoUtanis   miro  favorc 

susccpta. 
•1IJ3  Hilaritis  Pictariensis  cpiscoptis,  qiii  pulsus  ah  Arrianis  intr.jnj.-uii. 

in  Fri/gia  exulaverat,  cum  apud  Cotistantinopolim  lihrtim 

pro  se  Constantio  porrexisset,  ad  GaUias  redit. 

nnCCCXVl   Vi\  luUanus  an.  II  m.  VIII.  aier.  ms. 

435  luUanus  ad  idolorum  cultum  cmversus  Christianos  per-  mer.uais. 
sequittir. 

436  Pagani    apud    Sehasten    Palestinac    urhem     sepulchrum  Rufinus  ii,2s. 
lohmmis  hapfistae  invadunt,  ossa  dispergunt,  eadem  rur- 

sum  collecta  et  cremata  latius  dispergunt.     sed  dei  pravi- 

dentia  adfuere    quidam    e.r  Hierosolymis  mmiachi,   qui 

r.  mi.vti    colUgentibus    quaequc    ipsi    pofcrant    ablata    ad 

patrem   suum  PhiUppum  pertulere.     ille  confestim  haec 

(supn-a  se  enim  ducebaf  fanfum  thesaurum  propriis  ser- 

vare  vigiUis)  ad  pontificem.  maximum  tunc  AtJianasitim 

per  luUanum  diaconum  suum  mittit.     quae  Uh  suscepta 

10  paucis  arbitris  sub  cavato  sacrarii  pariete  inclusa  pro- 

phefico  spirifu  profutura  generationi  posterae  eonservavit: 

cuius  praesagium  stih  Theodosio  principe  per  Theophilum  ««/'»^'".2«- 

eiusdem  urbis  episcopum  conpletur,  qui  destructo  Serapis 

septdchro  sancti   lohannis   ihidem  consecravit  ecclesiam. 

iniCCCXVII  437  lovianus  mensibus  VIII.  Mier.sjso. 

438  Synodus   Antiochiac   a  MeUfio    et    siiis    facta,    in   qua  mer.mo. 
homousio  avouoioque  reiecfo  medium  inter  haec  homoeo- 

usion  Machedonianum  doyma  vindicavcrunt. 

439  lovianus  lapsu  Constantii  prodecessoris  admonitus  honori-  R,u,nuj  ii,  i. 
ficis   ef   officiosissimis   Ufferis   Afhamsium    requirit.  ^fdj 

ipso  formam  fidei  et  ecclesiarum  disponendarum  suscepif 
modum.     .■<ed  eius  pia  laf-taqut;  principia  mors  imnaturu 
5    corrupif. 
ilnCCCXXVIII   440  Valentinianus  cum  tratre  Valente  an.  XI. 


433,1  pictauensis  i/-7,'       jmlsisi'''         ■_'  luiii  apiid]  caputi'''         :i  proiexisset /i"       lediit  Olt-,  remea- 
uit  H'':  deiyide  Isidori  chron.  c.  336—340  ins.  F  435,  i  christianus  ii''         12  prosequitur  f        persecutin 

xii  in  mary.  B  436,  5  ipse  B  oblata  H  s  auatbasium  B  9  diaconem  B  suspecta  OJi  lO  cauto  J! 
11  generatione  B       reseruauit  i?'         14  post  ecclesiam  Isidori  chron.  c.  344.  345  ins.  F  438,  i  melito  F*, 

meletJo  il/'-ff^,  meltio  ^'  siuisi?'  quo /J  2  liomousio]  i^i/0»,  omousio /iO'',  homousiou  il/,  omo- 

usion  li  reicto  B,  rex  iecto/?'  2,3  honioeousionj  //',  omoeousion  BM,  homoeusion  F'0^,  omoeusioii  O^^B, 
homousion  F''^!-  439,  i  iouinianus  Jl  lapsus  (>»  2  otficiossissimis  //  athenasinm  Ji^  t  uiatura  Ji* 
i  cornirapit  B:  tleiude  Isidori  chron.  c.  347  ins.  F  440  ualentianus  F^HO"' 

242  (=  434)  luUanus  ann.  II. 

243  (=  435)  Hic  ex  Christiam  payanus  persequitur  Christianos. 

244  (=  437)  lovianus  ann.  I. 

245  Hic  cum  oinni   exercitu  Christianus  efficitur. 

246  (=  440)    Valentinianus  ann.  XIIII. 

qui  a  luliano  oh  iidem  Christi  militia  fuerat  privatus. 
EFffMr 

242  auu.  um.  IJ  243  exj  ct  /'  245  chr.  efticit  P.  efl".  chr.  A'//.I/  240,  i  ualentianus  MJ' 

-xiiii]  xxiiii/f',  xi /■'         2  iuliano]  iulianus /"' 

38* 


298  BEDAE 

44 1  Appolltnaris    Luodicenus    rpiscopus    muUimodii     nostnic  Pm^ii^  ii2v. 
rrligionis    scripta    coHiponif .    i/tii    postin    n   fidr    drriiins 
hrrcsim.  sui  nominis  instituit. 

442  Damasiis  Romae  episcopus  fecit  hasilicam  iuxta  theatrum.  Pnnuf.  39. 
saneto  Laurentio  et  aliam.  in  catacumlias,  uhi  iacuerunt 
corpora  sancta  apostolorum  Petri  ct  Pauli.     in  quo  loco 
platonMm  ipsam,  nhi  iacuf;runt  corpora  .lancta,  versihns 

5  adornavif. 

443  Valens    ah    Eudoxio    Arrianonnu    rpisropo    hiipfi.rnfus  ""'''pr,jsp  ms 
nostros  persequitur. 

444  Gratianus  Valentiniani  fili^is  terfio  citis  anno  Am.hiiinis  "'"'p^l^f  Jy^. 
im.j)erafor  rsf  factus. 

445  Constantinopoli  anosfoloyiiiH   iiiiirfiirinui   drdinifiir.  ir/n-.ssse  = 

446  Posi  Auxenti   seram  mortem  MedioJnni   Amhrosio   rpi-  >''<'<'■  -^yo  = 

^  Prnsp.  Itfj3, 

scopo  constituto    omnis  ad  fidem   rrctam   Ifalin   ronrrr- 
titur. 

447  Hilarius  episcopus  Pictavis  moritur.  ^"■'■-  ^*^  = 

-^  ^  Pro.ip.  113r,. 

IIIICCCXXXII  '1 18  Valens  cum  Gratiano  ef  Valmfiniano,  VnJenti.nia n i  frafris  oro.,.  7.33.1. 
sui  fdiis,  an.  IIII. 

449  Valcns  lege  data,  uf  monachi  militarent,  nolenfes  fiisti-  H,rr.  23:11. 
bus  iussit  interfici. 

450  Gens  Hunorum.  diu    inaccessis   secJ.usa  monfilms  rrpen-  oro>.  7,33,10. 
tina  rabie  percita  exarsit  in  GotJios  eosqur  sparsini  con- 
furbatos   ab    antiquis   sedihus   expulif.      GotJii   fransito 
Danuhio    fugientes    a    Valente    sinr    armorum    deposi-  nier.  23m. 

5  tione  suscepti   mox  pcr   avaritiam   Maximi   ducis   fame 
ad  rebeJJandum  coacti    sunt,  victoque  Valentis   exercitu  nrns.7,33,11. 
per  Thraciam  sese  miscrntes  simul  omnia  caedibus,  in- 
cendiis  rajyinisque  fuderunt. 
IIIICCCXXXVIII     451   Gratianus  cum  fratre  Valentiniano  an.  VI.  pmsp.  ugt. 

452  Theodosius  a  Gratiano  imprrafor  crcatus  maximas  ilJas  Marceiunus  3t.i. 
Scithicas   gentes,    hoc    est    HaJanos,    Hunos    rt    (Toflios  (>ros.7,3i,r,. 
magnis  multisque  proeJiis  vincit. 


BFHMOR 

442,2  alias  £         4  platonam  .ff,  platamam  Z!        ubi  om.  H^  443,1  eodoxio  iJ,  edoxioi/'        bapti- 

zatos  jf'         444,1  ualentiani  JTO       2  fact.  est  ii'         445  constantinopolini  i^,  constinopoli /T        446,  i  mediu- 
lanii  F^H  447  poat  raoiitur  Isidori  chron.  c.  349 — 357  ins.  F  448,  l  ualentiniano  om.  B        ualen- 

tiani  Jf^O»,    om.  i?'  fratii   1i  449,  1   ut    mon.   mil.]    monaclios   militare  i?'  nolentes]    nolentibus  H 

450, 1  hunorum]  unor  est  TV'         reclusa  BE         2  rabia  M         2/:i  conturbatus  B  4  uelente  H '         5  fame 

om.R^         6  reuelandum iJ  452,1  imperatore£         2  schithicas /i ',  sithicas  Z'        i  w\c\i  F-M^Ii 


247  (=  451 )   Gratianus  ann.  VI. 

248  Ambrosius  et  Martinus  episcopi  clarescunt. 
248»  [Valens  ann.  III]. 

249  VaJentinianus  cum  Teodosio  ann.  VIIII. 


EFHMP 

•J48  claruernnt  E  249  ualentianus  Ml'^ 


CHRONICA.  299 

453  Cuius  concordiani  non  ferentos  Arriani  post  XL  rmnos  inarcftunm  md. 

fcdcsias.  quas  vi  fcnucrr,  rrJic//icrniif. 
ir)4  Symdus  CL  jiafrum  congrcgafnr  nrhc  yLtuju.sfa  (ukcrsusMurcHHnusMi. 

Maaedonium  stH)  Damaso  Romae  episcopo. 
455  Tlicodosins  Arcndinm  filium  snnm  ronsortem  farit  imperii.  "ros.  y.st,». 
45(i  A  srcnndo  Gratiani  auno  ipso  sexies  et  Thcodosio  ron-  ''""'''"''" (l"':' 

■*  p.  7/'/,  755^. 

sulihus  Throphilns  paschalrm  compofum  scribit. 

457  Maximus,  vir  fjuidem  strenuus  ct  prohus  atquc  Augu.sfo  om,.  7.34.U. 
dignus,   nisi   contra   sacramenti   fidrm  per  tyrannidcm 
emersisset,  in  Bri.ffania  invitus  jrroprmodum  ab  excrcitu 
imjjcrator  crratus  in  GaUiam  transiit  ibique  Gratianum.  oros. 1,34,10. 

s   Augustum  dolis  circnmvrntuin  npitd  Ljuidunnm   occidit.f^^rcMinnssss. 

458  fratremcjur  eius  Valentiniannni  Itcdia  e.r.jndif :  q^il  tamrn  "''p^^liJJ;'^i[^ 
iustissimam  cum  matre  sua  lustina  poe^iam  luit  exilii,  ''"•''ro''' '*■ '■'•■ 
quae  ef  ijmim  Arriami  jiolluif  hcrrsi  rf  emincntissimam 
catholicae  fidci  arcrm  Amhrosinm  perflda  obsidione  vexa- 

5   vit,  nec  jirius  quam  jxrolatis  beatorum  Gervasii  et  Pro- 
tasii  marti/rnm  dco  revelante  reliquiis  incorruptis  nefanda 

coej)fn  deseruit. 

IIIICUCXL^  IIII  459  Theodosius,  qui  Gratiano  vivente  VI  annis  inin  Oricnfcm  o,-,,,.  7,3^,1. 
regebat.  j)ost  eius  mortem  regnat  an.  XI. 

460  7;>.5C   ct  Valentinianns ,    quem    Itcdia    cxj)ulsum    henigne  ''"'^^i^'^': 'J^^'^-^^ 
snsceperat,  Mnxininm  tyranniim.  III  ab  Aquileia  lapide 
interficiunt. 

46 1  Qui  quoniam    Brittrminm   onini  pene  armata    iuventtife  nnda,  13.  u. 
coj}iisquc  mditaribus   sjiolinverat ,   cjuar  fymnnidis   eius 
vestigia  secutae  in  Gallias  numquam  ultra  domum  rediere 
videntcs   fransmarinne   gcnfcs  sacvissimar ,   Scofhorum  a 

5  circio,  Picforuin  ab  ccquilonuc,  destitufam  milifc  ac  defen- 
sore   instdam,   adveniunf  ct  vastatam  direptamgue  eam 
mulfos  jjcr  annos  obj)rimunf. 
AQ2  Hicronimus  sacrac   intcrpres  historiac  librimi,  quem  de  .varcfiun,,.',  391. 
inlustrihis  ecclesiae  viris  scribit,  usquc  ad  XIIII  totius 
imperii  Theodosii  annum  j)crducif. 

BFHMOli:  c.  457  ampUavii  Beda  li.  eccl.  1,  0:  c.  461  repetivit  idem  h.  eccl.  1,  13. 

453,  ■-'  ceclesiae  /'        454, 1  synodos  fi'       2  ep.  roni.  B         456,  1  gratiani]  gratia  iii  B       2  paschale  B 
457,1  sternuus  ii"         augustu7y'Ji  2  contra  ovi.  F^  a  eniisisset  ii'  brittaniam  jBi^i?'-l/.  britau- 

uiam  ]!  4  transit  3/'  458,  1  fratremque]  que  liatrem  />  italia]  ita /•''  3  quae]  quem  0'>  lieresis 
jVO  .1  nec]  ne  J/'  gerbasii  F^H'  7  post  deseruit  Isidori  cliron.  c.  353.  S54.  3oa.  347 — 352.  356—361 
ins.  F  459, 1  iam  om.  F'  oriente  M,  morientem  F'R'  2  mort.  ei.  Oli  460,  i  ualentianus  B  2  lapi- 
dem  .1/  461,1  poena/?  .irma  /T'  iubente /?  2  expoliauerat  7?  quae]  qui  O^  :i  modum  redire 
F'         ■.  ac]  a/^'         c  disreptamque  J/        ea,  M  462,3  perduxit /';   deinde  Isidori  chron.  c.  364  ins.  F 

250  Hieronimus  in  Bethlem  predicatur. 

250*  [Synodus  in  Constantinopoli  CCCL  episcoporum,  in  quo  kj/m  1.  4. 11. 

omnes  hereses  coudeninanturj. 

251  (=  459)  Theodosius  ann.  III  cum  Arcadio  et  Honorio. 

252  (=  460)  lohaiincs  cDiachorita  claruit. 


EFHMP 

•J50  betbleem /"  •250»,  1  episcopi  J/ '  252  anacliorita  (anch- /")  iohannes  i^P 


300  BEDAE 

IIIICCCLXII  463  ArcadiuR  filius  Theodosii  cum  fratrc  Honorio  nn.  XIII.  /,„/»r«.  am. 

464  Corpora    mncformii   Anihacum   et   Michm  prophctarum  iMorm  3ni. 
divina  revelatione  prodtmtur. 

465  Gothi  Italiam,  Vandali  atque  Halani  Gallias  adgrediun-  hidorm  ms. 
tur. 

466  Innocentius   Bontnc   episcopus  dedicavit  hasilicam    Ger-  pom,/.  rj. 
vasii  et  Protasii  nmrti/rmii   heatissimorum   e.c   devotionc 
testamenti  cuiusdam  inlustris  feminae  Vestinae. 

467  Pelagins  Britto  dei  gratiam  inpugnatur.  hidoru,  374. 
iniCCCLXXVII  468  Honorius  cum  Theodosio  niinore,  fratris  sui  filio,  an.  X  V.  hidorus  in. 

469  Halaricus  rex  Gothorum  Romani  invasit  partemoue  eius  "'"rreuinui  no. 

^  ^  Prosp.  1240. 

cremavit  incendio  VIIII  kal.  Sept.,  cmno  conditionis  eius  oro^.  7,40,1. 
miUesimo  centesimo  sexagesimo  quarto,  ac  sexto  die  guam  MarcMimia  410. 
ingressus  fuerat  depredafa  urbe  egressus  esf. 

470  Lucianus  preshyter.  cui  revelnvit  deus  VII  Honori  prin-  Marceiiimn^is. 
cipis  anno  locum  sepulchri  et   religuiaruni  beafi  profo- 
rnartyris  Stephani   et   Gamalihclis  ac  Nicodemi,  qui  in  neiauo  luciani 
euangelio  et  in  acfis  aposfolorum  leguntur,  scripsit  ipsam     vppimi.7  ed. 

5  revelationem  Greco  sermone  ad  oniniunt  ecclesiarum  per-      "pp-  ^j- 
sonam. 

471  Quam   revelafionem  Avitus  preshyter,    honio    Hispanus  oennadias  v. 


BFHMOR  et  ad  c.  468—476  toM.  n.  1—4.  0—14.  18—22.  24— .32.  :i3  {habel  so/.a  c.  468.  469).  .34—37. 
40:  c.  467  ampliavit  Bnlo  h.  eccl.  1,  10;  ad  c.  469  conferendus  idevi  h.  eccl.1,11. 

464,  1  arabacum]  0,  ambacu  BF'B\  amhncuc  H^B\  ahacnc F^MB"-       micheae FH^MO*>         466,  l/i!  gei- 
basii  7/  2  et  om.  €»■  beat.  mart.  i?  :i  iustiiiae  i(  467  brittu  om.  B^  iupugnat  i7''il/*0'': 

deinde  Isidori  chron.  c.  366.  369.  370  ins.  F  468  thedosio  31  minori  19,  minoris  26,  iuniore  28  Iratri 
1'.  13^  ann.  xu  (xiii  35,  deoimo  27)  om.  Ji'  post  xu  ins.  regnauit  10.  37,  corpora  sanctorum  3S 
469,  1  alai-icus  F'  aliique,  hallaricus  7.  20,  hilarious  19.  29.  40,  hilarius  26,  atalaricus  4  gotthorum  Hl.  34 
inuasit]  cepit  1.  27,  om.  6.  8.  9.  10.  35.  36.  37  partemj  patrem  27  que  om.  7  eius]  huius  7  a  cre- 
mauit  4  uiiii]  uiii  BH  eius]  huius  20,  om.  B.  8  3  centesimo  om.  0.  8.  9.  10.  IS^.  36.  37  sexagemo  19, 
septuagesimo  40  quarto]  quarta  26,  et  q.  4,  ac  q.  10,  ui  B  ac  (a  B  13.  27.  33,  um.  40)  sexto  om.  26  in 
(litura  posl  in  M)  orosio  (horosio  8.  12,  horo  sic  32)  tertio  (tertia  8)  ins.  post  sexto  6.  8.  9.  10.  12.  32.  36.  37,  jiost 
ac  FM,  liturapost  ac  18,  tertio  honorio  post  sexto  22  quam]  postquam  B,  qua  7.  10.  1.3'.  18^.  20.  21.  26.  27.  37 
4  post  ingressus  ins.  urbem  13.  21.  30',  est  urbem  19  depraedata]  adpredita  19,  depraedanda  33";  ea  deprae- 
data  26      egressus]  egresH'  470,1  reuelauit  (reueualit  19,  releuauerat  26)  deus]  d.  r.  7.  20       uii]  iiii  7. 

20  1/2  principes  12,  priucipiis  2  2  aunos  40,  ununi  9  et]  ec  1,  om.  4  requiaruni  13',  reliquaruni  B, 
reliquias  10.  37  beatu  F',  om.25'.  37  ij-i  prodomartyris  ii",  proti(protti  34)martyris  29.  34,  protiproto- 
raartyris  35  i  sthephanum  30',  om.  9  et]  ao  4  gamehelis  6,  gamilielis  20  ao]  et  4  niohodimi  22, 
nio(h)omedi  BB.  2.  3.  31.  34.  35,  nicomedU  6.  S.  9.  36  3/+  qui  in  eu.  ct  iu   (om.  13^)  actis  (aotibus  FH'^. 

1.  6.  7.  8.  9.  10.  11.  13K  19.  25.  26.  30?.  35.  36.  37)  apostolorum  om.  14'  4  leg.  scr.]  scr.  leg.  19  u  rere- 
uelationem  ;        grego  B       oranem  21.  27         .i/6  personam  om.  18'  471, 1  qua  32,  quod  20        abitus  C.  8, 

habitus  4.   7.  36,  adiutus  10.  37         hisponus  30,  spanus  B.  14.  18.  19.   24.  hispauis  8',    ispanit  9,    hippanus  27 

253  (=  463)  Archadius  ann.  XIII  cum  fratre  Honorio. 

254  lohanncs  Cryso.sfomus  et  Augustinus  episcopi  prardicantHr. 

255  (=  468)  Honorins  ann.  XV  cum  Theodosio  minorc. 

256  Cirillus  Alexandriae  elaruit. 


EFHMP  et  inde  a  c.  25.5  codd.  1—11. 

253  honorio  bis  F  254  chrisostimus  HM,  chrisostomus  A'       ])ra(Mlicabantur  F  255  liurluK  F 

theosio  H         minore]  archadii  filio  add.  in  mary.  I 


CHRONICA.  301 

geiiere,   in   Latinum  vertit  eloquiwn  d  mliccta  rj^istola 

472  stm  prr  Orosimn  prcsbyterjnu  OrcklrntdHhus  drdit.    Qui  .«a.«(/.nu..  j/s. 
etiam    Orosius    ad    loca    sancta    pcrveniens.    rpio   eum 
Augnstinus  ad  Hieronimum  pro  discenda  animae  rationc 
miserat,    reliquias    beati    Stcphani    accepit    et   patriam 

5  reversus  prinius  intulit  Occidcnti. 

473  Brittaui  Scothoruni  Pictoruinque  infestationcin  imi  feren-  GMa,  ix 
tes  Roinnin   mittiinf   et  sui  stihiectione  proinissa   contra 
hosfein  uuxilia  flagitant.     quibus  sfatim  iiiissa  legio  mag- 

nam  barharorum  mulfitudinem  sternit,  ceteros  Britaniae 
5  finibus  pellif  ac  doinuin  reversura  praecepit  sociis  ob 
arcendos  hostes  murum  trans  insidam  inter  duo  marla 
sfatuerc,  qui  absqtie  artifice  magisfro  inagis  cespite  quatn 
lapide  factus  nil  operantibus  profuit.  nam  mox  ut  dis-  nndm  ;«. 
cessere  Roinani,  advectus  navihus  prior  hostis  quasi  mn- 
10  turain  segitem    obvia   queque  sibi  caedit    calcaf  deroraf. 

474  Iterum  petenti  auxilia  Bomani  advolant  et  caesuin  "u,ias  n. 
hostein  frans  maria  fugant  coniunctisque  sibi  Briftanis  r„idas  is. 
murum  non  frrra,  ut  ante,  pulvereuni,  sed  sa.vo  solidum 

inter  civitates,   quae   ibidem  ob   metuni  hostium  fuerant 
5  factae,  a  niari  usquc  ad  iimre  coUocant.     sed  et  in  litorc 


BFHMOR  et  codd.  p.  300  entmierali:  c.  473.  474;  amplijicavit  Beda  h.  eccl.  1,  12;  adhibuil  Paiilus  li. 
B.  13,5. 

471,  ■-'  geuere]  gene  32       et|  cum  JO      abiectii  S,  iecta  7.!J'  472,1  lionisium  J/ii'.  omsiuiii  .30'       pre- 

biteruin  24,  presbiterium  3H  posl  presb.  ins.  suum  3.5  occidentibus  37,  orientalibus  26  2  perueniens]  con- 
ueuiens  2         post  peruenieiis  ins.  pro  diceiula  37^         quo  om.  il  3  agustinus  J/-.  /3'         liieronomum  F^ 

(liscendani  T.  20  rationem  7.  20.  26  4  accipit  B  et]  cum  40  patriam]  pateram  y,  iu  p.  26.  37  h  pri- 
mum  26'  intulit  bis26  accidenti  21,  occidetum  2.5',  occidentalibus  25-  473,  1  brittanni  H"^  aliique,  britanni  O' 
aliique,  brittanis  J,  inc.  O^  &Qoi\\ov\im  H  aliique,    scotorum  iJil/  aliique,    scotthorum  32.  34,    scottorum  f/»' 

aliique,  gothorum  4,  sanctorura  lil  pictarumque  4  I  '2  non  ferentes]  referentes  9,  non  referentes  35  2  et] 
ex  21         subiectioni  14.  24,  subuentione  26        contra  .  .  .  missa  om.  26        contra]   conco  32         3  hostes  ".   20 

flatigant  19  missa]  massa  19  legatio  1.   6.   li.   9.   10.    13'.   21.   27.   36.   37,   ligatio  35,   legatione  26 

3, 4  magna  26  4  brittanae  .6  f*;  .i  pellit]  e.\pcllit  26  demum  79  reuersuram  i?.  40,  reuersum  7,  reuer- 
suros  31'',  reuersa  26,  inc.  iV  praecipiit  .W^,  praecipit  7.3.  30^.  37  ob]  O^  aliique,  ab  BFH^MO*.  2.  11'. 
13\  22.  29,  ad  H-  et  deteriores  plerique,  om.  1'  «  arcendus  31  raynum  31,  om.  21  marie  79',  marea  13' 
7  statuunt  7.  20         absque]  absente  7.   20         artiticem  .3-7         cespiter  35  k  facto  37         ni(c)hil  7.   6.  .'*.  9. 

10.  13.  18.  20.  27.  36  profuit]  fuit  .34»  nam]  ne  S.  8.  0.  10.  36  ut]  ubi  .9  o !.  discesserit  .9,  discere 
13'  9  romaia  10,  om.  in  ap.  vac.  37  aduectis  F-.  7.  22,  euectis  6.  *'.  9.  10.  36.  37,  adiectus  7*.  31,  ad- 
uentus  72         hostis]  hostie  9        quasi]  quas  O»,  qasiut  30'  lO  segitem]  rigidem  26  ouia  M.  35,  obia 

13'.    30',    obua  70  quaequc    sibi    caedit    (eadem  .9)    calcat]    q.    subiecit    calcat  27,    s.    q.    calcat    cedit -70 

474, 1  item  2,  om.  B  petiti  11-.  12.  13'.  26.  28.  .30".  32.  40,  penitenti  B,  petentibus  7'.  6.  8.  9.  10.  36.  37, 
petunt  18-.  22,    petita  7.  20:    aduecti    iterum   nauibus  Paulus   corriyens    opinor  auxilio  4.  26,    auxili.  13' 

romani  ante  pet.  7.  20        et]  ad  7.3',  ac  73"  2  tras  26  marea  73'         fugiant  2.  35,  fugauit  H-.  13'. 

19,  fiigiunt  27         coniuctisquc  26,  cunctisque  72  (f)  sibi  om.  F'.   7.    17  lirittanniis  9,  brittanie  6»,  brit- 

t-anes  24  .1  murum  om.  7.  2«  ut]  aut  2'         antea  2/  pulnerium  27.  puluureum  2.5'.  26',  puluerem 

12.  40,  puluere  32,  pulueren  9  saxa  73'  4  ciuitatis  73'         iuidem  40        fuerunt  8.  lO.  37  s  mari 

(mare  T)  usque]  marisque  25'         mare]  mari  35.  40        et]  etiam  26,  om.  1.  19.  25.  27        in  bis  29.  om.  4 


256»  [Concilium  Cartaginense  CCXIIIT  episcoporum  Pelagium  Fmi  i.  2\ 

condemnant]. 


EHM  et  1.  2":  4.  5.  6. 

256»,  I  ccxiiiij  ccxl  7,  cccxiiii  4        2  condemnant]  EHM.  5.  condemnat  reliqtii 


302  BEDAE 

meridiano  inaris,  quia  et  indr.  husfis  timehatur,  furrns 
per  ifdervalla  ad  prQspccfnm  maris  sfufuuid.  sic  vale- 
dicunt  sociis  tamquum  ultru  non  rcvcrsuri. 

475  Bonifutius  Bomae  episcopus  fecit  oratoritim  in  ci/miterio  po„ii/.  44. 
sancfe  Felicitatis   et    orimvit  sepulchrum  eius  et  sancti 
Silvani. 

476  Hieronimus  presbyter  obiit  XII  Honorii  uiuio  II  k.  Ocf.  p,asper  c.i-ju. 
anno  aetafis  suae  XCI. 

IIIICCCCIII  477  Theodosius  minor  Arcudii  fdius  uii.  XXVI.  laidurm  ne. 

478  Valentinianus  iunior  Consfantii  fdiiis  Ravcnnae  impera-  '^'"-""•'""^'■''i- 
tor  creatur. 

479  Flacida  mater  eius  Aiigustn  nmicupatur.  Marceuinus424. 

480  Effera   ciens  Vaiulalorum ,    Halunorum    ef    (rofhoriim   ub  hidorus  377,- 

TT-  ■■  1        Af    ■  /  •  ■  •  Passidius 

rlispamis   aa  Africam   transiens   iimnia    ferro    flamma     "»<>■  aui/usi. 

........  1'«.  29. 

rapinis.  sunul  et  Arriana  mipiefafe  foedavit.  sed  beatus 
Augustinus  Hipiponiensis  episcopus  et  omniuni  doctor 
5  eximius  ecclesiarum,  ne  civitatis  siiae  ruinam  videret, 
tertio  obsidionis  cius  mense  migravif  ad  doniinum  V  kul. 
Sept.,   cum   vixisset  annos  LXXVI ,  in  clericafu  autem 

481  vel  episcopatti  annos  ferme  XL  complesset.     Quo  tem-  '■>"'"'"   .  .„ 

"-  ^  '  jr  >*  Patcliasim '). 

pore  Vandali    capta   Carthagine    Siciliam    quoque    de- 
leverunt.      cuius    captivitatis    Paschasinus    Lillybitanus 
antistes  in    epistula ,    quam   de   ratione    paschali  papae 
5  Leoni  scripsit,  meminit. 

482  Ad   Scottos    in    Christum    credentes    ordinatus    a   papa  Prosper  c.  mr. 
Caelestino    Palladius  primus    cpiscopus    mittitur    anno 
Theodosi  octavo. 


BFMMOR  et  codd.  p.  300  enumerati  iisque  ad   c.  476,  deinde  codd.  BHFMOB  et  IS.  19.' 21.  22.  40; 
e.  480,  1 — 8  adhibuit  Paulus  h.  R.  13,  10;  c.  482  repetivit  Beda  h.  eccl.  1, 13. 

474,  6  meriano  12         uiaris]  inari  4,  om.  20.  27         quia  .  .  .  timebaturj  statueruut  sic  ualeljatur  {sic)  B 
quia]  quod  7,  tmt.  28         et  om.  F^.  21.  34^         unde  28         ostes  14  timebantur  F^  7  per]  ad  7.  20 

])rospectum]  prospectuum  19.  30,  prosectuum  J3',  prospecta  6.  S.  .9.  10.  36.  37  maris  om.  31  7/«  u*le- 
dicuuti/',  ualde  dicuut  77'.  40,  uadicmit  i3',  dieunt  Sr  scotiis  10.  37,  scoris  9,  fratribus  1.  27  475,1  boni- 
{a.ims]  M  aliique,  bonifacius  plerique,  bonefacius  i^,  boni  (om.  fatius) /7'         romae  om.  B  2  et  orn.]  ador- 

nauit  1.  27        et]  cum  40        3  silbani  4,  saluani  11<^  476,  i   anno   oiii.  .S'         ii]   in  31,  om.  (1.  8.   9.   10.  19. 

36.  37  oct.]  decerabr.  26"  2  xcij  xcuiii  34,    cxi   20,    07h.  in  sp.  vac.  35  post  xci  Isidori  chron. 

c.  372 — 375  ins.  F  478,  l  ualentianus  F  reuenn(a)e  ITK   19  i  creator  M.  19  479  placida] 

BFHMO^R.  19.  21.  22,  placidia  reliqui  480,  i  ali]  ad  19  -j  liispanus  R^,  bispanis  19.  21        4  agusti- 

nus  M         hipponiensis]  FHR.  18.  21,    ypponiensis  M,    liypponiensis  19,    liyponiensis  B,    bipponensis  0,    byppo- 
nensis  40         omnium]  bominum  19  5  ecclesiarum]  e.  dei  40        ne]  nec  19        ruinae  19         r,  absidionis  18 

8  episcopatu]  in  episcopatii  (-to  B)  B.  19.  21       annos  bis  B       8/9  temporum  19       9  cartbagini  18       sciliam  19, 
siciliaiO         quique  40  481,  1  lillybitanus]  ^i^/M/O'',   lillibitanus  40,    lylibitanus  22,    lillytanus  2/,    lilli- 

bitauus  18-.  l*llyb«tanus  7^''  i'  antistes]  BF^HMO^^R.  21.  40,    aiitestis  t*»  et  deteriores  plerique         pepe  32 

3  leonis  21  482,  i   (dn-isto  19         -j  pallidius  B 

')   Extat  epiatula  (ep.  Leonis  n.  3  Baller. :    Krnsch  Studien  p.  245  seq.) :    apostolatus  vestri    scripta  .  .  . 
nuditati  meae  atque  aerumnis,  quas  amarissima  captivitate  faciente  incurri,  solacium  attulerunt. 

257  (=  477)  Tlieodosius  m.inor  ann.  XXVI. 

258  Ephesena  synodus  Nestorium  condemnat. 


EFEMP  et  1—11. 

257  thedosioi'''  post  minor  ins.  cnin  ualeutiniinu]  jilacidiiie  .■ioioris  liliip  /        aun.  om.  9  xxuij 

xxiii  4,  ui  7.  8  258  effesana  EHM.  6         nestorem  condempnauit  10 


CHRONICA.  303 

483  Recednitc  fi  Brittania  liomami  cxcrcitti  cognita  Scottt  oudat  lo. 
et  Picti  rcditus  dcncf/ationc  rcdcimt  ip.si,  ct  totam  ah 
aquilone  instikmi  pro  indi<jcnis  nmru  tcnus  caprssnnf. 
ncc  niora  caesis  captis  fwjatis  custodibiis  muri  ct  ipso 
5  intcrrupto  etiam  intra  ilhim  crudelis  pracdo  c/rassatur. 
mittifur  cpiisttda  lacrimis  crumnisguc  rcfcrfa  ad  lio-  ondas  ■jd. 
manac  potestafis  viriim  Aetium  tcr  consulcm,  XXIII 
'rheodosii  principis  luiiio,  pefcns  auxiUum,  ncc  impctrat. 
intcrca  famis  dira  ac  famosissima  profugos  infesfaf: 
10  qua  coacti  quidam  hostibus  dedere  manus,  alii  de  monfi- 
bus,  spduncis  ac  salfihus  sfremic  rejmgnabant  ac  sfrages 

481  hostibus  dabanf.     lievertuntur  Scotfhi  domum  posf  non  nudas  21. 
mulfum  fempus  revcrsuri.    Picti  extremam  insulac  parfem 
fum  primum   et  deinceps  inhabitafuri  dctincnt.     famem 
p)raefafant  magna  frugum  opidentia,  opidenfiam  luxuria 
5  et  neglegenfia,  ncglcgcntiam  lucs  accrrima  cf  acrior  mox  oudas  22. 
hosfittm  novorum,   id   est  Anglorum,  plaga  secuta  est: 
ijuos  illi  unanimo  consilio  cum  rcgc  suo  Vertigerno  quasi  audas  23. 
dcfensorcs  patriac    ad  se   invitamlos  clcgcrunf:  sed  ex- 
ceptos  mox  inpugnatores  afquc  expugnafores  senserunt. 

485  Xysfus  Homae  cjnscopus  fecit  basilicam  sancfae  3Iariac  Pjih/ 46  c. 3. 
matris  domini,  quae  ah  anfiquis  lAheri  cognominabatur. 

486  Eudoxia  uxor   Theodosii  principis  db  Hierosolymis  re-  Marceuinu)43s. 
meavit,    beafissimi    Stcphani  primi   marfyris    reliquias, 

quae    iu    basilica   sancfi  Laurcnfii  jjositae   veneranfur, 
secum  deferens. 

487  Blaedla   ef  Aftila   fratres    mulfarunujuc   genfium    reges  mrcenmui  442. 
lllyricum  Traciamquc  dcjtojndafi  sunf.  , 

iinCCCCX  488  Marcianus  et  Yalentinianus  an.  VII. 


BFHMOll  18.  19.  21.  22.  40;  c.  483.  484  rejietU  Veda  li.  eccl.  I,  12.  13.  14,  adhihuil  Fau/iis  h.  R.  13, 17. 
483,  1  i-ecendeutc  Ji^         brittauo  22  romaiiae  11  eogiiit  7!»  2  et  picti  reditus  (reditis  32,  red- 

Aitu  F',  reiitur  £<')]  hrittormn  (sic)  21  toUi  M  3  aquiloiiem  40  iiidigiiis  /!*,  indegenis  i/'  capessant 
li,  capescant  W         4  nec]  ne  F        cessis  B.  l'J        ipso]  iii  ipso  32  5  pust  praedo  ins.  mane  -fi»         6  re- 

serfa  2i  7  potestis  la  aetium]  actiura  BFR,  accium  21,  actiuum  l'J,  etiam  //'.  40  xxui  F,  xxxiii  W 
8  principis  om.  40  annus  40  inperatW,    inpetret  79  9  {amis]  BH'ME,    faraes  jj^enjue,    fanes  79 

fomosissima  .^2  profugus  B'^.  18\  profugas  22  10  qui  coacta  B^  quidem  79  liosti  22  U  spel.] 
et  spel.  40,  et  in  s|)el.  M        ac  om.  19       strenue]  sternue  40        stragis  79  484,  i  reuertunt  40        scopti  40 

.1  tunc  VJ         prinnis  40         et]  cum  40,  om.  l'J         inhalnturi  BFH^O^  famani  ii",  faraeara  21  4  prae- 

fectam  B^  maga  79  opulentiam]  -tia  F.  19,  om.  22.  40         Inxoriam  F.  19  5  et]  cum  40,  om.  iJ» 

neglegentiam]  neglegentia  J9  lues]  luces  ii»,  aues  79,  uel  40  aceirimam  ii»  et]  cura  40  agrior  .B, 
crior  79  6  idem  angelorum /("  7  illi]  ille  40,  om.  21  uno  animo  40,  uni  auimo  79  uertigeruo]  sic 
libri   cura    Bedae    h.  eccl.   et  Faulo:  Vortigern-    Gildae   libri  interpolati   (supra  p.  38,  12)  s  elegerum  79 

scd]  sex  79  9  expugnatores]   inexpugnatores  HK)!":   18  485,  1   sixtus  21  sanctae]  beatae  21 

2  doniini  om.  JO       quae]  qui  79       liberis  40  48(j,  1  eudoxia  ...  4  deferens  ante  489,  i  gens  anglorum  M 

Kndocia  Marcellinus       principis]  pr.  et  jB'        3  beati  40       martyres  M       i  basilicam  40  487, 1   blaedla] 

FJJO,  bledla  M,   bletla  19,  bletbla  B,  bletila  22,   betbla  21,  bethla  /i',   bleda  40  et]  cum  40         atila  M  'Jl, 

atilla  79,  attilla  B        2  tharciamque  B        post  depopulati  sunt  Isidori  chron.  c.  377—379  ins.  F  488  et] 

cum  40         uii]  ui  21 


259  (=  488)  Marcianus  ann.  VII. 


EFHMV  et  1—11 

259  marcianusj  marcus  4,  marciauus  cum  uulentiniano  1        uii]  ui  EH.  4.  5.  6.  11 

39 


CHRONICA    III. 


304  BEDAE 


489  Gens  Anglorum  sive  Saxonum  Britaniam  trihus  lungis  "Htias  23. 
navihus   advehittir,    quihus   dum   iter  prosperatum   domi 

fama  referret,  mittitur  cxercitus  fortior,  rpii  iunctus 
prioribus  primo  hostes  quos  petebatur  abigit:  deinde 
5  in  socios  arma  vertens  totam  prope  insidam  uh  orientali 
eius  plaga  usque  ad  occidentalem  igni  vel  ense  sid)igit 
conficta  occasione,  quod  ^j/o  se  militantihus  Brittones 
minus  sufficienter  stipendia  darcnt. 

490  loJiannes  haptista   capiit  suum  duohus  monachis  Orien-  '"""'^'JJ"/. 
talihus,  qui  oh  orafionem  venerunt  Hierosolymam,  iuxta 
Uerodis  quondam   regis  hahitactdum  revelat,  quod  dein- 

ceps  Emissam  Fcniciae  urbem  perlatum  et  digno  honorc 
b  cultum  est. 
401  Heresis   Pelaqiana    Brittanorum    turbat    fidem,    qui   a  ^'f  oermani 

■^  _  _  I  '      ^  scr.  a  Con- 

Gallicanis  episcopis  auxilium  quaerentcs  Germanum  Al-     stantio(act. 
tiodorensis   ecelesiae   episcopum    et   Lupum   Trecasenum     "oi.Tp.ioi 
aeque  apostolicae  gratiae  antistitem  fidei  defensores  acci- 
5  piunt:   confirmant  antistites  fidem  verho  veritatis  simid  i.  c.  c.  42-io. 
et  miractdorum  signis.     sed  ct  hcllum  Saxonum  Picto- 1.  c.  c.  n.  m. 
rumque  adversus  Brittones   eo   tempore   iunctis  viribus 
susceptum  divina  virttde  retundunt,  cum  Germanus  ipse 
dux  belli  factus  non  ttibae  clangorc,  sed  clamore  alleluiae 
10  totius  exercitus   voce   ad  sidera  levato  hostes  in  fugam 

492  vertit  inmcmes.     Qui  deinceps  ad  Bavennam  perveniens  i,  c.  c.  10. 75. 
et  summa  reverentia  a  Vcdentiniayio   et   Plucida  suscej)- 

tus   migravit    ad   Cliristum :    corpus   honorifico  agmine  /.  c.  c.  77. 
comitantibus    virtuttim    o])eribus    Altiodorum    defertur. 

493  Aetius  patricius,  tnagna  Occidentalis  rei  publicae  salus  uarceiunua  4h. 


BFHMOR  18.  19.  21.  22.  40;  c.  489  amplificaoU  Beda  h.  ecd.  1,  15,  adhibuit  Paulus  h.  R.  13,  17; 
c.  491  amplificavit  Beda  h.  eccl.  1,  17 — 21,  adhibuil  Faulus  li.  B.  14,  14  una  cuin  ipsa  vita;  c.  493  repetit  Beda 
h.  eccl.   1,  21,    adhibuil  Paulus  h.  B.  14,  15. 

489, 1  angelorum  B        bnttanam  10         a  uauis  l'J  aduebitur  1'.).  adbeuitur  B"-  inter  JI.  18'.  19 

prosratum  19         3  refert  40*,  referet  40^         mittit  40         exercitos  B  iunctis  F''.   19.  21         i  petebatur) 

BFHMO.  18.  19.  40,  patebatur  B^.  21,    patiebatur  B-,    petebat  22:  propter  quos  patebatur  Pauli  libri  plerique 

abegit  18-.  22  deiude  ...  6  subigit  bis  19  .'■  pro  se  40  orientale  18'  6  igne  M,  igi  utroque  loco  19 
7  confestim  40  quod  om.  19  490,  i  iobanuis  B.  19  2  ob]  ab  B'^,  ad  B^  rationem  19  ueuerant  40 
3  reges  //'  i  emissa  40,   eraisam  F-,    edissam  O^.  18-  fenice  40  urbem  om.  B'  et]  cum  40 

4/5  honore  recultum  40  491,  i  hereses  B.  19         pelegiana  B,  pelaiana  19         lirittanianorura  F'         turba- 

bat  40        a  om.  40         2  galliganis  H',  gallianis  22,  gallicanus  21         3  altiodoreusis]  BFHB.  18'.  19.  22.  40. 
Vat.  3852  cum  Paulo,  alciodorensis  2/,  autisiodorensis  (-derinsis  iV/''')  ilf-0''.  iS^  inc.  M'0'        ecclesiae  om. /9 

tregasenum  19,   trecasseuum  O'^,   trecasinum  /?-,  tricassinum  J/*,  tr»cassinum  M'  4  graetiae  19         anti- 

stite />',  antistites  J/,  antistem /'^'/J         .'j  antistitem />'         urbo /8'         G  et]  cura  40         7  aduersum  7S^,  aduer 
18',   aduersis  19         7/8  iuuctis   u.  susc.  om.  B         9  glangore  18',   claugores  19  lo  uoces  22        siderat  40 

leuata  21  492,  i  immanis  M        ad]  a  B         reuenuam  //'         2  et]  cum  40        et]  cum  40        placida] 

BFO^B.  19.  21,  placidia  reliqui  4  altiodorum]  plerique,  etiam  Vat.  3852,  alciodorum  2/,  altiorum  40*,  autisio- 

dorum  MbQ^.  18^       defert  40,  deferunt  B.  21        493,  l  ecius  21,  agecius  M,  aeius('?;  />',  tetius  40       patrius  18' 

magna  om.  BB         jjuplieae  11         saluis  M,  om.  40 

260  Calcidonense  concilium  geritttr. 
260*  [Anglorum  gens  in  Brittaniam  veuit].  BHM.  6. 


EFHMP  et  1-11 


260  cacidouense  6,  calcedonenses  9      geritur]  conuenerat  M,  uenerunt  EH.  6  2<i0»  .lic  M,  a.  g.  in 

br.  et  alamann  {alamanniam  A')  in  altaman  ('«c)  uenerunt  EII.  6. 


CHRONICA. 


305 


et  regi  quondam  Attile  terror,  a  Valentiniano  occiditiir, 
ctim  guo  Hespenum  cecidit  regnum  neque  hactenus  valuit 
rehvari. 
imCCOCXXVII  494  Leo  an.  XVn. 

495  Hic  pro  fhomo  Calcedonmse  per  universum  orhem  singu-  uarcMnm  ns. 
lis  orthodoxorum  cpiscopis  singulas  consonantesquae  misit 
e^nstolas,  quid   de  eodem    fhomo   sentirent  rescribi  sibi 
postulans.      quorum   adeo   consonantia   de  vera   Christi 

5  incarnatione  suseepit  otnnium  rescripta,  ac  si  uno  tem- 
pore  unoque  dictante  fuissent  universa  conscripta. 

496  Theodorus  episcopus  civitatis,  quae   a   Cyro   Persarum  oennadm, 
rege  condifa  Ci/riae   nomen  hahuif,  scrihit  de  vera  in-      "■'";*'' 
carnatione  domini  salvatoris  adversus  Euthicem  et  Dios- 
corum  Alexandriae  episcopum,  qui  humanam  in  Christo 

5  carnem  neganf.  seribsit  ct  hisforiam  ecelesiasticam  a 
fine  lihrorum  Eusehii  usque  ad  stmm  tempus,  id  est 
usque  ad  imperium  Leonis  huius,  suh  quo  et  mortuus  est. 

497  Victorius  iubente  papa  Hilario  scripsit  paschalem  circu-  omnadm, 
lum  DXXXII  annormn. 

IIIICCCCXLIIII  498  Zenon  an.  XVII. 

499  Corpus  Barnabue   apostoli   et   euangeMum  Mafhei   eius  rsidon,s  sss. 
stilo  scripfum  ip)so  revelante  repperitur. 

500  Odoacer  rex  Gothorum  Romam   ohtinuit,    quani    ex   eo  Marceiunai 4?g. 
terapore  diutius  eorum  reges  tenuere. 

501  Morfuo  Theodorico  Triarii  filio  alius  Theodorieus  eoa-  luarceiimus 

,      T^    7  /-.     .1  .  •'  4S1.  4S-J. 

nomento  I  atamer  botliorum  suscepit  regnum,  qui  utram- 

502  que  Macedoniam  Thessaliamque  depopidatus  est.    Et  plu-  "'arceuinus 


BFHMOB  18.  19.  21.  22.  40. 

493,  2  et^  cum  4U         regis  22,  rei   ],S'.  19         att.  terr.  om.  21         (iccidit  40,  om.  B<i         -.i  oxperium  B 
cadit  21  liectenus  0'  uoluit  19  i  releuare  M.  19,  eleuari  21,   reuelari  B:  deinde   hidorl  chron. 

c.  381.  382  im.  F  494  .\ui  F-  49,5,  3  misit  om.  B        qui  19         4  sibi  om.  IS         5  suscipit  B.  19.  21 

ac  si  .  .  .  6  conscripta   om.  B'  6  unoque]  uuoquoque  19  49G,  i  tlieoderus  M         a]  ad  19,  om.  21 

1/2  rege  pers.  21         2  habet  i^^Ji        3  euticen  21,  euthicen  19        :,  carne  F  497,  2  post  .annorum  Tsidori 

chron.  c.  384.  385  ins.  F  498  xuii]  uil  -B*,  xuiii  21  499,  1  barbae  S'         euangelium]  ano-elium  18' 

1/2  eiustilo  19  iiOO,  1  ex  07n.  F^  Ml,  \  theodorico]  FH'.  18.  19  cum  Marcellino,  theuderico  0,  theo- 

derico  T-e/ijui       thcodoricus]  i'W.  ]H.  19  cum  Morcp.Uiiio,  theodericus  ceKijrut        2  ualamer]  i>'jP//J//i.  18    uua- 
laraer   0  aliique  suscipit  19.  21  2  :i  utraque  7!».  21  :i  macodonia  21  tliesaliamque  FB.    18.   19 

thesalonicamque  21  502,  1  et  om.  19 

261  (=  494)  Leo  maior  ann.  XVIL 

262  (=  490)  Aegyp)tus  errore  Dioscori  lafrat. 

262*  [Leo  minor  ann.  1 1.  EBM.  6 

262''  [Tlieodericus  rex  Romam  obtinuit|.  EffM.  6. 

263  (=  498)  Zenan  ann.  X  VIL 

264  (=  499)  Coipus  Barnahae  apostoli  repperitur. 


EFHMP  el  tisque  ad  263  1—11. 

2G1   maior]   minor  8,    niaior  constantiMopolim   1  xuiij  xui  F.  4.  :'>.  11  262  dioscorc  2.  8.  10 

posl  2G2  ins.  huius  tcniporibus  in  Italia  rcguaveruut  Avitus  Maioriauus  Severus  Anthemius  et  Olibrius. 
huius  teraporibus  Liceliius  Nepos  Augnstulus  Odovacer  li.  regnaverunt,  post  hos  Teodoricus  in  maryine  1 
262''  tlieotrichus //',  tlieodorichus // -  263  zimon  4,  zenon  auteui   T         xuii]  xiii   //.   6.  12 

39' 


306  BEDAE 

rima  regiar  civitatis  Joca  igne  succendens  Italiani  quoque 
infestus  occupavit. 

503  Honoricus  rex  Vandalorum  Arrianus  in  Africa  cxidatisMamii,„u.i4S4. 
diffugatisque  plus  quam  CCCXXXIIII  episcopis  catJioli- 

cis   ecclesias    eorum  clausit,  plehem  variis  afficit  sup- 
pliciis,   et   quidem   innumeris  manus  abscidens  lincjuas 
5  praecidit,  nec    tamen    loquellam   catholicac    confessionis 
eripere  potuit. 

504  Brittones  duce  Ambrosio   Aureliano  viro   modesto,  qui  on.ias  25. 
solus  fortae  Romanae  gentis  Saxonum  caedi  superfuerat, 
occisis  in  eadem  imrentibus  2>urpura  indutis,   victricem 
eorum  gentem  provocantes  ad  proclium  vincunt,  ct  ex  eo  i;h,i<,s  20. 

5  tempore  nunc  hi,  nunc  illi  ^Kdniam  habuere,  donec  ad- 
vena  potentior  tota  per  longum  potiretur  insula. 
illiCCCCLXXII  505  Anastasius  an.  XXVIII. 

506  Transamundus  Vandalorum  rex  catholicas  ecclesias  clau-  isidorus  390. 
sit  et  CCXX  episcopos  exilio  Sardiniam  misit. 

507  Symmachus  papa   inter   multa  ccclesiarum  opera,  quae  P"ntif.s3 
vel  a  fundamentis  creavit  vel  prisca  renovavit,  ad  bea- 

tum  Petrtmi  et  beatum  Paulum  et  heatum  Laurentium 
pauperihus    habitacula    construxit    et   omni    anno    per 
5  Africam  vel   Sardiniam   episcopis,  qui   in  exilio  erant, 
pecunias  et  vestes  ministrabat. 

508  Anastasius,  qui  heresi  favens  Euthicetis  catholicos  in-  pont,/.  m,^. 
secutus  est,  divino  fidmine  periit. 

IIIICCCCLXXX  509  lustinus  senior  an.  VIII. 

510  lohannes  Romanae   ecclesiae  pontifex   Constantinopolim  ""'^'"l""  '''"'• 
veniens  ad  portam  quae  vocatur  aurea  populortim  turhis 
ei    occurrentihus    in    conspectu    omnium   roganti    caeeo 
lumen  reddidit. 


BFHMOR  18.  19.  21.  22.  23  (inde  a  c.  509).  40:  c.  503—504,  5  adhibuit  Faulus  h.  R.  15,  19;  c.  504, 
1—.'.  Beda   h.  eccl.  1,  16;  c.  506.  507  Paulus  h.  R.  16,3;  c.  508  idem  l.  c.  16,5;  c.  510—511  ideiii  l.  c.  16,10. 

503, 1  honoricus  .  .  .  t;  potuit  utite  500,  i  odoacer  M         huiiericus  B         uandelonim  19        arrianos  21 
africam  M       2  diffigatisque  19,  defiigatisque  31      iiii]  u  19         3  eorum  om.  H^       blebem  0'         3/4  afficit 
(aflecit  IS-}  suppl.]  suppl.  ati'.  22  .'■  eonfessionis  76"  504,  2  solis  19         gentilis  B,  om.  21         cedis  B, 

cede  21       superfuerant  B,  inc.  i?'         3  inductis  19        4  et  om.  H.  19       ex  om.  M        5  nunc  lii  nuno]  nunc 
hi  muc  19,   nunc  hinc  F^.  22,    nunc  (om.  rel.)  21  pahnan  18,  palraa  B  6  infulam  19:  deinde  Isidori 

chron.  c,  387  ins.  F  50(5,  l  trasamundus  O^.  21,   trassamundus  19  uandolorura  r.  II\  rex  uuaud.  21 

2  cxx  19         sardineam  R^  508,  l  anastasius]  an.  a  M       qui]  que  19,  quae  F',  quam  H'        lierese  R', 

lieresibus  M      eutcetis  19,  euthycis  0-       2  ^jos*  perilt  Isidori  chron.  c.  391.  392.  ,393  ins.  F        509  iusti**«- 
nus  21       senior]  maior  21,  om.  23       uiii]  uiiii  18.  21  510,  1   ioljaunis  7i.    19        ronine   /<*         2  ueniens  R 

aureaui  40        3  caeco]  coeto  18        4  reddit  19.  23 

265  (=  505)  Anastasius  ann.  XXVII. 

266  Fulijentius  ipisropus  praedicatur. 

267  (=  509)  lustinus  ann.  VIII. 

208  Acephalorum  heresis  abdicatur. 


EFHMP 

265  xxuii]   xxui  EFH,  xxuiii  M  21)7  uiiii  F 


1 


CHRONICA.  307 

511  Qui  dnni  rcdiens  Eavennani  venisset,   TJieodoricus  eum  Ponti/.  m,/;. 
cum  comifihus  carccris  adflictionc  jwremit,  iiividia  duc- 

tus,    quia    catholicae   pietatis    defensor    lustinus    cum 
honorifice  suscepisset. 

512  Quo  anno,   id  est  cons.  Prohi   iunioris,  et  Simmnchum  ''"''''•'' ^''"'- 

^  '  '  a.  5J5.  ajij ; 

})atriciiim    liavcnnae    occidcrat    ct   ipse    anno    seqwnte     f*>ntif.i.c. 
ibidem  subita  morte  periit,  succedente  in  regnum  Atha- 
larico  nepote  eius. 

513  Heldericus  Vandalorum  rex  episcopos  ab  cxilio  reverti  ct  ''"loma  lor,. 
ecclesias  instaurarc  praeccpit  post  annos  LXXIIII  here- 

ticae  profanationis. 

5 1 4  Benedictus  abhas  virtutum  gloria  claruit ,  quas  bcatus  ''"i'»rhts  diui. 
■papa  Grcgorius  in  lihro  dialogorum  scripsit. 

IIIIDXVITI    515  Iiistinianus  lustini  ex  sorore  nepos  an.  XXXVIU. 

b\(3  Bilisarius  puiricius   a   Itistiniano  in   Africam   missus ''"'fj^" ^'■'^- 
Vandalorum  gentem  delevit.     Carthago  quoque  anno  ex- "'"■ceuinus  534. 
cessionis  suae  XCVI  recepta  est  pulsis  devictisque  Van- 
dalis  ct  Gelismero  rege    eorum  capto   Constantinopolim 
5  misso. 

517  Corpus  sancti  Antoni  monachi  divina  revelatione  reper-  'siiiorus  ^na. 
tum  Alexandriam  defertur  et  in  ecclesia  beati  baptistae 
lohannis  humatur. 

518  Dionisius   paschales  scribit   circulos,   incipiens  ab  anno  c.f-rui.i  ;,.75c. 
dominicae  incarnationis  DXXXII,   qui   est  annus  Dio- 

chtiani  CCXLVIII. 

519  Posf  consolatum  Lanipadii  et  Orestis,   quo  anno  codex  MarcMmus  531. 
Itistinianus  orbi  promidgatus  est. 

520  Victor   quoque   Capuanus   episcopus   librum    de  pascha  <;/•  B«<*a  d.- (ewp. 
scribens  Victorii  ara-uit  errores. 


BFHMOB  5  (inde  a  c.  515).  18.  19.  31  (dejidt  c.  516,  i  in  iiiissus).  32.  23.  38  {inde  a  c.  515).  .39  (mde 
o  c.  515).  40;  c.  513  adhibuit  Paulus  h.  R.  16,  7;  c.  516  iilen  l.  c.  16,  14  et  hist.  Lang.  1,  25. 

511, 1  redien  B^,  ueniens  19.  21  tlieotlericus  H^JI  2  cura  comitibus]  commotibus  F  inuia  FK  40 
3  qui.i]  per  40  512,1  id  est]  idem  21        consulem  21,  consulis  Ob.  23,  consuU*  0*,  consules  40        pro- 

bum  21        iuuiorem  21,  iunius  19        •-'  rauenna  F,  reuennae  H'         ipso  19        sequenti  22         i  iuidem  40 

monte  J8'  perit  J"»         regnom  F^H'^,  regao  BB  3/4  atliarico  23,  attbalico  40        i  nepotc  (sic)  19 

5i;i,  !  bildericus  O^R,    liyldericus  F  reuerti  et]  reuertenti  40  2  praecipit  F3I.  40  2/3  liaeretici  B 

:i  prolanationes  B  5U,  1  gbiria  claruit  (caruit  40)  ont.  11        2  dialocorum  B,  di.aligorum  M,  dealegorum  19, 

dial,agoruin  //         i>osl.  scripsit  hidori  chron.  c.  39.J.  396  ins.  F  515,  1  iustianus  40         ex  (et  18)  sorore] 

exorore  //»         nepotes  li         xxxuiiii  40         ij-J  bilisarius  0''.  23,  l)olizarius  .18'         2  patriciis  /5"         africa  F 

misus  i/         •_' :i  uaudalorem  19  3  gente  B        deluit  i^'  516,  .1  .Kcuii  3S.  xciii  jJ/         4  Gelismerus 

etiam  Paulus  517,  1  corpos  18         untoniiii  40         diidinlna  40         1/2  reperta  B^         2  refertur  /9        et] 

cum  40,  om.  38  aecclesiam /J  2/:i  paptiste  iob.  40,  ioh.  bapt. //J/.  5.  .39  518, 1  paschali  40  scriuit40, 
scripsit  F.  19.  23.  39        2  dominici  M        2/3  diocliaui  18         3  xluiii]  xluiiii  B.  38,  Ixuiii  .F»  510,  1  con- 

sulatu  40        lappidii   19        et]  cum  40        orientis  B        quo]  co  19,  qua  40         2  iustinianns]  iustiniani  H^R' 

orbis  promultatis  19 

^QS^i^  514)  [Benedictus  abba  claruit].  EHM 

269  (=  515)  lustinianus  ann.  XXXVIIIl. 

270  iluius  sexto  anno  primus  Dionisi  circulus  inchoat. 


EFH3fP 

269  xxxuiiii]  FH,  xxxuiii  .)//',  xxuiiii  E  270  scxto]  decimo  A7/.)/      dionisius  P      iiichoat]  incipit 

EH,  paschae  incipit  M 


308  BRDAE 

iTTlDXXVini  521  lustinus  minor  an.  XI. 

522  Narsis  patricms   Totilani    Gofhornm.    rrqem    in    IfnJia  hi.ion/s  402. 
superavit  et  occiait. 

523  Qui  deinde  per  invidiam  Romanorum,  xiro  quibus  muUa  Povnf.  63. 
contra  Gotlios  lahoraverat,  accusatus  apud  lustinum  et 
coniugem  eius  Sophiam,  quod  servitio  p)raemeret  Italiam, 
secessit  Neapolim  Campaniae  et  scripsit  genti  Langohar- 

5  dorum,  ut  venirent  et  possiderent  Italiam. 

524  lohannes  Romanae  ecclesiae  pontifex  ecclesiam   aposto-  Ponnf.  «2.  «. 
lorum  PMlippi  et  lacobi,  quam  prodecessor  eius  Pelagius 
coeperat,  fecit  et  dedicavit. 

imDXXXVI  525  Tiberius  Constantinus  an.  VII. 

526  Gregorius  tunc  apocrisiarius  in  Constantinopolira,  post 
Romanus   episcopus,   libros  expositionis  in   lob  condit, 

et  Euthicium  eiusdem  urbis  episcopum  in  fide  nostrac  oreoor.  morai. 

^  '  L  li  in  Job 

resurrectionis  errasse  Tiberio  praesente  convicit,  ita  ut  e.sii-jy]. 
5  ipse  Augustus  librum  eius,  quem  de  resurrectione  scripsit, 
suis  quoque  catholicis  aUegationihus  destruens  deliheraret 
flammis  cremari  debuisse.  docebat  enim  idem  Eutliicius 
corpus  nostrum  in  illa  resurrectionis  gloria  inpalpabilc 
et  ventis  aerique  subtilius  esse  futurum,,  contra  illud 
10  dominicum:  Palpate  et  videte,  quia  spiritus  carnem  et 
ossa  non  habet,  sicut  me  videtls  habere. 

527  Gens  Lanqobard.orum,  comitante  fame  et  mortalitate  om-  {)"".'/.«. ''''.• 

•-^  '  Mariiis  Appiit. 

nem   invadit  Italiam   ipsamque  Romanam  vastatrix  oh-     ■'«''*• 
sidet  urbem,  quihus  tempore  illo  rex  praeerat  Alhuinus. 
nilDLVII  528  Mauricius  an.  XXI. 

529  Hirminigildus  Levigildi  Gothorum  regis  filius  ob  fidaei  "''j»^'-''"'  •""'■ 
catholicae  confessionem  inexpugnabilem  a  p)ntre  Arriano 
regni    prrivatus     infolis    et    in     carcerrm     ac     vincula 


BFHMOIi  .-,.  18.  19.  -22.  23  (ad  c.  524 /n.).  3S.  39.  40  [tid  c.  :>2i  fi.n.):  c.  .f)23  adluhiul  Panlus  h.  /.. 
2,  a,  c.  520  idem  l.  c.  3,  13. 

522,  l  narsus  H'  totilam  (totila  40)  .  .  .  523,  l  deinde  om.  M  (v.  auctarium)  522,  2  .  .  .  523,  i  snpe- 
rauit  e.  o.  qui  om.  JS'  523,  2/3  et  coniungem  B,  cum  coniuge  40        3  seruatio  IS       peremeret  in  italiani  i^» 

4  recessit  H.  5.  19.  23.  39  et  scripsit .  .  .  s  italiam]  his  alia  siihstituit  M  fv.  auctarium)  4/5  longo(iie^  u)bar- 
doruni  IIR.  5.  18.  38         r.  et|  cum  40  524, 1  iohannis  H.  7.9  roraae  F.  5.  .39^         2  iac.  et  phil.  40 

prodecessor]  decessor  18        :>,  dicauit  iS' :  deinde  Isidori  chron.  c.  402.  403  ins.  F  525  constantins  19 

526, 1  constantinopol!  5.  19.  39  2  romanos  episcopos  (-pus  B)  BII":  38.  39  iii]  iiii  iS',  iiii  in  18-  :i  fidem  R 
4  conuici  B.  38^  5  augustum  19,  augnstinus  II.  5.  39  li  dilib.  H  "  cremare  S.  19  deljnisset  5.  19 
8  resurrection»s  0»  inpalpabili  iS,  iucnlpabile  5  9  aeviqne]  IIMO^^-Ii.  18.  19.  22,  aevlsqae  F.  5,  aereque  O^ 
aliique         10  palpate  ...   11  habere   om.  jB»  527, 1  langnobardoruni  B.  .38,    longabardorum  II.  5,  longo- 

bardorum  F.    IS.  19         comite  i^'  2  romam  B.  38  3  pracerat  albuiiuis  (albinus  F^)]  erat  prealboinus 

19:  deinde  Isidori  chroii    c.  405  ins.  F  528  mauritius  //  .529,1   hirrainigeldus  5/i.  19.  38,  herniini- 

gildus  M,   hirmigildus  .Jy»,    Iillminigildus  22  lenildi  //.  39         fidc  19  2  confessionis  19  inexpngua- 

bili  J8'         3  regno  £F.  38        infolis]  BFH^MO^BK  5.  18K  19.  38^,  iufolus  35»,  infulis  reliqui 

271  (=  521)  lustinus  minor  ann.  XI. 

272  Armenii  fi.dem  Ghristi  suscipiunt. 

273  (=  525)  Tiherius  ann.  VIL 

274  (=  529)  Herminigildus  rex  Gottiidiuni  inartyrio  coronatur. 
275  (=  528)  Mauricius  ann.  XXI. 


EFHMP 

272  arnieni  /'  273  nii]  uiiii  EFII  274  Iiirminigildns  M        corouatus  M  275  mauritins  // 


CHRONICA.  309 

proiccttis  atl  cxtremum  noctc  sancta  dominicae  restir- 
5  rectionis  sectiri  in  capitc  pcrctissits  regnum  caekstc  pro 
terreno  rex  ct  niartyr  intraoit.  cuius  frater  liichardus 
mox  ut  regnum  post  patrem  accepit,  omnem  GotJiorum 
cui  preerat  (jentem  instantc  Leandro  Hisp(ditano  cpi- 
scopo,  qui  ct  Hirminigddum  docuerat,  catholicam  con- 
10  vertit  ad  fulcm. 

530  Grcgorius  Romanae   ecclesiae   pontifcx  ct  doctor  exi-  oregorhu  reg. 

•  *,  r,  57a  (ed. 

mius    anno    Mauricii    imperii    XIII,    indictione    XIII,      p-u.aiai) -,  cf. 

^  ^  Beda  h .  ecct. 

synodum  episcoponini  XXIIII  ad  corpus  beati  apostoli      -•'• 
Petri  congregans  de  necessariis  ecclesiae  deccrnit. 

531  Idem   missis  Briitaninm  Augustino,  MeUito  et  luhanne  Pontif.w. 
ct  (diis  pluribus  ctim  eis  munuchis  timcntibns   dcum  ad 
Christum  Anglos  convertit.    et  quidem  Aedilberectus  mox 

ad  Clu'isti  gratiam  conversus  cum  gentc  Cantuariorum, 
5  cui  praeerat,  proximisque  provinciis  etiam  episcopum 
doctoremque  suum  Augustinum,  sed  et  ceteros  sacros 
antistites  episcopali  sede  donabat.  porro  gentes  Anglo- 
rum  ab  aquilone  Humbri  flurainis  sub  regibus  Aelle 
et  Aedilfrido  sitae  necdura  verbum  vitae  audicrant. 

532  Gregorius  XVIII  anno  Mauricii,  indictione  IIII  scribens  'f-  *«'"  *"'•. 

°       _  '  ecct.  1,29^). 

Augustino  Lundoniae  quoque  et  Eboraci  episcopos  ac- 
cepto  a  sede  apostolica  pallio  nietropolitanos  csse  debere 
decernit. 
TniDLXV  533  Pocas  an.  VIII. 

534  Huius    secundo    anno    indictione  VIII   Gregorius 
migravit  ad  dominuni. 


BFHMOR  ,5.  18.  19.  22.  3S.  39;  c.  530—532  late  exequUur  Beda  h.  eccl.  1,  23.  25.  3h;  c.  533  adhibuit 
Paulus  h.  L.  4,36,  c.  534  idem  l.  c.  4,  29;  ad  c.  534  cf.  idem  h.  e.  2,1. 

529,  5  percussum  regeni  19  .i/6  propterreno  7S'  6  richardis  19  7  partem  W',  patre  5  accipit  19 
s  cui  ...  9  qui  et  om.  JJ»  iutrantem  M  leaudo  19,  leo  andro  B  liispolitano  o.  22,  hespolitauo  M-, 

hipaelitano  B^,  hispaelitauo  B.  3S,  hispilatouo  i^',  hispaliano  F''.  19,  hesp»litano  J/'  9  hirmigilduni  HMR.  5. 
IS.  38^,  bimirgildum  B.  38^,  hyrmiugeldum  19,  hilniuisgildum  22  530,  1  romana  19         ecclesiae  om.  18 

•i  mauritii  H        imp.  xiii]  imp.  xiiii  ^6'.  19  i  synodus  22  531, 1  item  19  augustino  (agustino  M, 

augustinum  0)  mellito  (melleto  M,  melito  F.  38)]  mell.  aug.  19  cum  libro  ])ontif.  2  tinientes  R  3  ange- 
Ids  18.  19  edilberectus  22.  39,  aedelbereotus  F-,  aedihilrectus  B^.  3S^>,  aedibilerectus  38^,  aedibilemrectus  B», 
eademlbrehtus  19  4  gratia  19  !>  proximi*.sque  3S,  proximis  (oiii.  que)  F  6  doctoruuique  J/,  dato- 

reraque  BB.  38,  doctorem  (om.  que)  19  sacros  om.  H.  39  7  antistes  H.  38  (a)episcopale  sede  BR.  38, 
episcopales  se  19  donauit //'^.  39,  donabiti/'  porro]  pro«»  18'  7/8  angelorum  18  s  umbri  iW.  38, 
bumbris  18'.  19  regub.  36'  aellae  FR.  19  9  aedilfrido]  BFHR.  5.  18.  38.  39,  edilfrido  19.  22,  aedil- 
fredo  0,  edilfredo  M       neddura  19        audierunt  19  532,  2  londoniae  R^.  19,  luidoniae  R'        eburaci  /9, 

ebraici  /'',  eboraici  F-  2/3  acceptio  19  3  apostolia  19        paulio  H^.  19^  3/4  debere  decernitj  de- 

bereut  J*'';  deinde  Isidori  chron.  c.  407.  40S.  409  ins.  F  .')33  an.  om.  39^  534,1  uilij  uiiii  19 

')  Subscriptio  epislulae  ipsius  haec  ibi  esl:  data  die  X  kalendarum  luliarum  imperante  d.  n.  Mauricio 
'riheriu  piissimo  Augusto  auuo  decimo  nono,  post  consulatum  eiusdem  domini  anno  decinio  octavo,  indictione 
quarta. 

276  (=  532)  Grcgorius  Romae  floruit  episcopus. 

277  (=  533)  Focas  ann.  VIII. 

278  (=  534)  Saxones  in  Brittania  fidem  Christi  suscipiunt. 

EFHMP  et  inde  a  277  1—11. 

276  ep.  fl.  EHM  277  facos  9  uiii]  uiiii  10  278  saxonen  8  brattania  P,  brettania  2'  f.  chr. 
bUScipiuDt  (percipiunt  1.  2.  5.  7.  8.  11)]  chr.  susc.  i.  10*         poel  278  iiis.  romaui  conduntur  (sic)  a  persis  7 


310  BEDAE 

535  Hio  roganfe  pwpa  BonifaUo  statuit  sedem  Romanac  ct  Punti/.es. 
apostolico,e  ccclesiac  caput  csse  omnium  eeclesiarum,  qiiia 
ceclesia  Constantinojiolifami  primcmi  se  omnium  ceelesi- 
arum  scribebat. 

536  Idem  alio  papa  Bonifatio  petcnte   itissif   in  vetcri  fano,  Ponn/. «». 
qiiod   panthetim   vocahatur,    ablatis   idolatriae    soi'dibus 
eeclcsiam  heatac  semper  virginis  Mariae  et  omnium  mar- 
tyrum  fieri,  ut,  ubi  quondam  omnium  non  doorum,  scd 

5  daemoniorum  cultus  agcbatur,  ibi  deinceps  oninii!m  fierot 
mcmoria  sanctorum. 

537  Persae  adversus  rem  pvhlieam  gravissima  hella  gerentes  hidons  m. 
midtas  Bomanorum  iwovincias   ct   ipsam  Hicrosolymam 
aufcrunt  et  destruentes  ecclcsias  sancta  quaeque  pro- '''"'  Aoasiasn. 
fanantes  inter   ornamcnta  locorum    vel    sanctorum  vel 

5  communium,  quac  abstulere,  etiam  vcxilluin  dominicae 
crucis  abducunt. 
iTTlDXCI   538  Heraclius  an.  XXVI. 

539  Anastasius  Persa   monachus   nobile    pro    Christo    mar-  ''"«  ^«aiimn 

^  Cll. 

tyriuni  patitur.  qui  natus  in  l'ersidac  raagicas  a  patre 
puer  artes  discebat,  sed  ubi  a  captivis  Christianis 
Christi  nomen  acceperat,  in  eum  mox  aniiuo  toto 
5  conversus  relicta  Perside  Calcidoniam  Hierapolimque 
Christum  quaerens  ac  dcinde  Hicrosolymam  petit, 
ubi  accepta  baptismatis  gratia  quarto  ab  eadem  urbe 
miliario  monasterium  abbatis  Anastasii  intravit.  ibi  sep- 
tem  annis  regulariter  vivens,  dum  Cesareani  Palestinae 
10  orationis  gratia  venisset,  captus  a  Persis  et  multa  diu 
verbera  inter  carceres  et  vincula  Marzabona  iudice  per- 

540  pessus    tandem    mittitur    Persidem    ad    regem    eorum 


BFHMOR  5.  18.  19.  22.  38.  39;  c.  535.  536.  537  repetit  Paulus  h.  Laug.  4,  36,  c.  536  Beda  h.  eccl.  2,  4. 

535, 1  hic]  hic  focas  M  hoiiifatio  (hic  et  deinceps)  BF,   honifacio  0  et  plerique,   aut  hoc  aut  illud 

H.  5.         2  capud  H^       quia  ...  3  ecclesiai-um  om.  .5*         3  prima  B.  38,  piimum  18*.  19  536,  l  item  38 

petenti  22,  potente  19  2  quae  19  3/4  martirium  18  4  coiulam  i'''  t;  memoriam  18*  .537,1  pupli- 
oam  H  2  ipsa  38  3  saiictas  B.  38  quoque  FB.  19  4  iuter]  iii  B,  om.  38  6  obducuiit  M,  ad- 
ducuiit  iJ".'  deinde  Isidori  chron.  c.  411.  412  ins,  F  539, 1  moiiachis  19  cliristum  M  1/2  martyrura  19 
•i  magnas  B.  38  a  oro.  FO^  3/4  cliristianos  cliristia  19  4  iiomen  fom.  38^)  acceperat]  comana  18*  tota 
H^.  5*  ."1  persida  22  calcedoniamque  i9  liieropolimque  19.  22  que  um.  F  '  6  ac]  haec  38"  petens  F 
7  accepto  F  s  miliario]  lario  18*  anathasii  F*  8/9  septem]  ui  19,  inc.  H*  9  cesariam  19  10/11  diuer- 
bera  F*.  19  11  marzabana  BHR.  .5.  19.  38.  39  perpessus]  p.  est  F^^R.  19  540,  1  perside  F  a  regeni 
B*.  38*,  a  rege  B'' 

*)  Beda  in  indice  operiim  suorum  ad  finem  h.  eccl.  ait:  llbrutn  vitae  et  passionis  sancti  Auastasii  male 
de  Graeco  translatum  et  peius  a  qiiodam  inperito  eiiiendatum  prout  potui  ad  sensum  correxi.  duae  Anastasii 
vitae  sunt  in  actis  sanctorum  lan.  vol.  2  p.  428,  quarum  in  priore  haec  leguntur:  contigit  militare  eum  .  .  . 
et  esse  in  regia  civitate  1'ersarum  sub  Chosroe  imperatore.  sanctae  autein  civitatis  desolatio  facta  et  veiie- 
i'ahilia  atque  adoraiida  loca  igni  coneremata  sunt  .  .  .  ligna  pretiosae  crucis  domini  nostri  lesu  Christi  cajitiva 
deducta  sunt  in  Persidam:  ita  cave  credas  haec  sumpsisse  Bedam  ex  chronicis  Italicis. 

2191  (=  538)  Heraelius  ann.  XXXVI. 

280  ludaci  in  Hispania  Chrisfiani  effieiuntur. 


EFHMP  el  1—11. 


279  eradius  4       xxxui]  xxui  M.  1 ,  xxx  EH.  4.  5.  6.  11,  xxxuii  8,  xxxii  lii         2!^()  iude  F,  iudeis  8 
cffecti  sunt  7        jiost  280  ins.  usque  huc  Isidorus  descripsit  haiic  aetatem  se.\taui   7 


CHRONICA.  3tl 

Chosronem ,  a  quo  tcrtio  per  intervalla  temporis  vcr- 
beratus  ad  extremura  una  suspensus  manu  pcr  tres 
horas  dici,  sic  decollatus  cum  aliis  LXX  martyrium 
s  complevit.  mox  tonica  eius  indutus  quidam  daemonia- 
cus  curatus  est.  inter  ea  superveniens  cum  exercitu 
Heraclius  princeps  superatis  Persis  Christianos,  qui 
erant  captivati,  rcduxit  gaudentes.  reliquiae  beati  mar- 
tyris    Anastasii    primo  monasterium  suum ,  deinde  Ro- 

10  mam  advectae  venerantur  in  monasterio  beati  Pauli 
apostoH,  quod  dicitur  ad  aquas  Salvias. 
541  Anno  Heracli  regni  XVI  indictione  XV  Eduinus  ex- 
cellcntissimus  rex  Anglorum  in  Brittania  transumbra- 
nae  gentis  ad  aquilonem  predicantc  Paulino  episcopo, 
quem  miserat  de  Cantia  venerabilis  archiepiscopus 
5  lustus ,  verbum  salutis  oum  sua  gente  suscaepit  anno 
regni  sui  XI,  adventus  autem  Anglorum  in  Brittaniam 
plus  minus  anno  CLXXX  eique  Paulino  sedem  epi- 
scopatus  Eburaci  donavit,  cui  profecto  regi  in  auspicium 
venturae    fidei   et   regni  caelestis   potestas  quoque  ter- 

10  reni  creverat  regni,  ita  ut  universos  Brittaniae  fines, 
quod  nemo  Anglorum  ante  eum,  qua  vel  ipsorum  vel 
Britonum  gentes  habitabant,  sub  dicione  acciperet.  eo 
tempore  cxortum  apud  Scottos  in  observatione  paschae 
errorem    quartadecimanorum   Honorius    papa    per    epi- 

15  stolam  redarguit.  sed  et  lohannes,  qui  successori  eius 
Severino  successit.  cum  adhuc  esset  electiis  in  ponti- 
ficatum,  pro  eodem  pascha  eis  simul  et  pro  Pelagiana 
heresi,  que  apud  eos  reviviscebat,  scripsit '). 


BFHMOE  et  5.  18.  19.  22.  38.  .39;  c.  541,  1—8  latius  exequitur  Beda  h.  eccl.  i,  14;  k— ij  repetit  l.  c. 
2,  W;  V-i — 18  late  exequitur  l.  c.  2,  19  (vide  infra). 

540,  •.'  chosronera]  F^HMO^R.  .5.  iS*.  38,  chussLmem  iJ',  chossone  B^,  cosroiiein  Hi>,  chrosroiiem  F'-,  chor- 
ronem   22,    chosromem  19,    chosroem  (1)  O^,    chyrsonem  iS'  3   susp.    m.    per    tres    (pestres   /S'1    om.  38 

.s  max  19  tonica]  FHO.  5.  18.  39  6  curatus]  liberatus  22  7  heraclicius  .JP»  principe  .38  supe- 
ratus  19  christianis  M  s  captiui  B.  .?S,  captiuitati  18  relinquiae  J8',  reliquae  M''  lO  uenerant  22 
U  quod]  idem  22       aqua  .36'  541,  1  regiii  om.  5        eduini  M.  19,  aeduiui  HR.  3S,  euduini  F,  eudiuini  (?)  18' 

l;'2  e.xcellentismus  F\    e.\ce!Ienti  22  2   angelorum  18'  i'3   transumbranae]  BH'R.  .'i.  19.  .38.  39,  traus- 

humbrauae   reliqui  4  cantantia  38,    eantantico  B         archaepiscopus   19  :>   suscipit  19         6  sui]  su   19 

.\i]  xii  22  angelorura  18'  7  clxxx]  ccxxx  F'HM.  5.  39.  l.\xx  19,  cxxx  22  eisque  B.  38  palino  A'» 
8  aeburaciiJ,  eburacie  F-.  19,  eboraci  ^,  eliuac  22  dona...jF'  cui  om.  H.  39  profectu  19,  per- 
fecto  39»      rei  22      aspicium  B,  hospitium  22        9  uentura  19,  uenitur  22        to  ita  om.  38       uniuersus  M 

britaunia  18'  finis  19  n  quod]  quae  19  angelorum  18'  qua  uel]  quia  uel  38,  umquam  uel  0», 
qualis  F^».  18  C^)  ipsos  M  12  habitant  ,5         dictione  F»,  ditioneni  39  13  scottus  M,   scotos  R.  38, 

stos  19  obseruationem  F  14  xiiii    huram  22  15  iohannis  19  successore  3S»,    successor  18.  19 

16  successit]  8UC  H'         essem  38^  17  pro]  per  M       pelegiana  R,  jjeliniana  5         18  hersi  19       reuiuisce- 

batur  38        post  scripsit  Isidori  chron.  c  41.').  416  ins.  F 

')  Cf.  Beda  hist.  eccl.  2,19:  misit  papa  Hoiiorius  littcras  etiain  geuti  Scottoriim,  quos  iii  observatioue 
sancti  paschae  enare  compererat  .  .  .  sollerter  exlmrtans,  ne  paucitatem  suain  iii  extreinis  terrae  finibus  con- 
stitutam  sapieutiorem  antiquis  sive  modernis,  quae  per  orbem  erant.  Cliristi  ecclesiis  aestimarent  neve  contra 
paschales  computos  et  decreta  synddalinm  totius  orbis  pontificum  aliud  pascha  celebrarent.  sed  et  lohannes, 
qui  successori  eius  Severino  successit,  cum  adhuc  esset  electus  iu  pontificatum,  pro  eodem  errore  corrigendo 
litteras  eis  magna  auctoritate  atque  eruditione  plenas  direxit,  evidenter  adstruens,  quia  dominicum  paschae 
diem  a  quinta  decima  luna  usque  ad  vicesimam  primaui,  quod  in  Nicaena  syiiodo  probatum  erat,  oportet  iu- 
quiri.     iiec  iioii  et  pio  1'clagiaiia  liaoiesi,  quaiii  apud  eos  reviviscerc  didicerat,  cavenda  ac  ropellenda.iu  eadem 

CHRONICA    III.  40 


3 1 2  BEDAE 

IIIIDXCni  542  Heraclonas  cuni  matre  sua  Martina  an.  II.  c/.  Pont//.  -e.s. 

543  Cyrus  Alexandriae,  Sergius  et  Pyrrhus  regiae  urbis  epi- 
scopi  acefalorum  heresim  instaurantes  unam  operationem 
in  Christo  divinitatis  et  humanitatis,  unam  voluntatem 

544  dograatizant.     E  quibus  Fyrrhus  liis  teniporibus,  id  est  Ponti/.7s,3. 
suh  Theodoro  papa,  Tiontum  vcniens  cx  Africa,  ficta,  ut 

post  apiKiruit,  paenitentia  oh  tulit  eideni  papae  pracsente 

cuncto  clero  et  ^^opulo   Ubellum   cum  siia  suhscriptione, 

5   in  quo  condemnarentur  omnia,  qucce  a  se  vel  a  decesso- 

ribus    suis  scripta    vel   acta  sunt    adversus    catholicam 

fidem.     unde  et  benigne  susceptus  est  ah  eo  quasi  regiae 

pontifex    civitatis.      sed   quia   reversus    domuni   repetiit 

errorem  domesticum,  memoratus  papa  Theodorus  advo- 

10  catis   cunctis   sacerdotibiis    et  clero   in    ecclesiam    heati 

Petri  apostolorum  principis  condemnavit  eum  sub  vinculo 

anathematis. 

IIIIDXCIIII  545  Constantinus  filius  Heracli  mensibus  VI. 

546  Pyrrhi  suceessor  Paulus  non    tantum  vaesana  doctrina, 

sicut  decessores  eius,  sed  et  aperta  persecutione  catholi- 

cos  cruciat,  apocrisiarios  sanctae  ecclesiae  liomanae,  qui  po>iii/.  ti,i.  2. 

ad  eius  correctionem  missi  fuerant,  partim  carcerihus, 

5  partim  exiliis,  partim  verberibus  afficiens.     sed  et  altare 


BFH3I0R  et  5.  18.  19.  22.  38  (deficit  543,  3  m  unam)  39 ;  c.  542.  545  adhibuit  Paulus  h.  Lanij.  4,  49. 

542  sua  om.  SS"'  martina  an.  ii]  in  (sic)  19  543,  1  pyrius  BM,  pyihus  H,  piirhus  F,  phyrrhus  22 
3  una  i)'  544,1  pyn-us  jB,    pirrhus  J"',   pliyrrus  iJ,   phirrus  22         2  theoduro  18         fictam  39,  om.  18' 

3  paenitentiam  B  4  subscriptione]  scriptione  F         .'i  contempnarentur  19,  condem(p)narent  J/O",  coudem- 

naret  C",  condemnaretur  F  7  benegne  3^  s  ciu.  pont.  39  quia]  quam  F^,  qua  39  9  errorem]  et 
errorem  FH^MR.  5.  18.   19.  39         9,'lo  couuocatis  M        lO  ecclesia  B.  19  11  apostoli   (om.   principis)  31 

12  anathamatis  H'  546,  i  phyrris  39,  pyn-bis  B,   om.  H^  tantum]   tamen  19        uasana  19  2  et 

om.  39         2/3  catholicus  31^  3  apocrysianos  19         ad]  ob  J/-,  inc.  31'  zji  qui  (qui*iJ)  ad  eius]   quia 

deus  19         i  correptionem  19       ^  partera  (ter)  B,  primo  loco  H'         efficiens  B       altera  5 

illos  epistula  admonere  curavit ,  cuius  epistulae  principium  hoc  est :  'dilectissimis  et  sauctissimis  Tomiairo, 
(.'olumbano,  Cromano,  Dinnao  et  Baithano  episcopis ;  Cromano,  Ernianoque,  Laistrano,  Scellauo  et  Segeno  pres- 
byteris;  Sarano  ceterisque  doctoribus  seu  abbatibus  Scottis  Hilarus  arcbipresbyter  et  servans  locum  sanctae 
sedis  apostolicae,  lohannes  diaconus  et  in  dei  nomine  electus,  item  loliannes  primicerius  et  servans  locum 
sanctae  sedis  apostolicae  et  lohannes  servus  dei  cousiliarius  eiusdem  apostolicae  sedis.  Scripta  ,  quae  per- 
latores  nd  s.ancta  raemoriae  Severinum  papam  adduxerunt  et  eo  de  hac  luce  migrante  reciproca  responsa  ad 
ea,  quae  postulata  fueraut,  siluerunt.  quibus  reseratis,  ne  diu  tantae  quaestionis  caligo  iudiscussa  remaneret, 
reperimus  quosdam  provinciae  vestrae  contra  orthodoxam  fidem,  novam  ex  veteri  haeresim  renovare  conantes, 
pascba  nostrum,  iu  (|uo  immolatus  est  Cln-istus,  nebulosa  caligiue  refutantes  et  quarta  decima  luna  cum  He- 
braeis  celebrare  nitentes.'  quo  epistulae  principio  manifeste  declaratnr,  et  nuperrime  temporibus  illis  lianc  apud 
eos  haeresim  coortam  et  non  totam  eorum  geutera,  sed  quosdam  in  eis  hac  fuissc  implicitos.  exposita  autem 
ratione  paschalis  observantiae,  ita  de  Pelagianis  in  eadem  epistula  subdunt:  'et  boc  quoque  cognovimus,  quod 
virus  Pelagianae  haereseos  apud  vos  denuo  reviviscit:  quod  omnino  hortamur,  ut  a  vestris  mentibus  huius- 
modi  veneuatum  superstitionis  faoinus  auferatur'. 

281  (=  542)  Eraclonas  cum  matre  sua  IMartina  ann.  II. 

281''  [Ilis  temporibus  acephalorum  heresis  instauratur|.         j/ 

282  (=  546)  Constantinus  filius  Eracli  mens.  VI. 

282*  [Hoc   tempore    eadem   acephalorum   heresis  sub   ana-  31 

themate  condemnaturj. 

EFHMP  et  1—11. 

281  eraclones  T,  eracbonas  .5,  eraclonus  10,  eradonas  1.  4  sua  om.  12  marcina  10  \\\  iii  //.  4. 
5.  11.  12,  ui  6  post  281  ins.  Pin-us  Constantinopoli  (-lim  4)  episcopus  fidem  suam  priscani  Komae  con- 
demnat  1.  4.  11.  282  eradi  10        mens.  ui]  ann.  I  EHM.  6 


CHRONICA.  313 

eorum  in  domo  Placidme  sacratum  in  venerabili  oraeulo 
suhvcrtcns  dirtpuit,  prohihens  eos  ihidrm  iiiissas  cclehrare. 
undo  ct  ipsc  sicut  precessores  illius  ah  apostoHca  sede  ponnf.  75, «. 
10  iusta  depositionis  ultione  daninatus  est. 
IIIIDCXXII  547  Constantinus  filius  Constantini  an.  XXVIII.  r,miif.  ?<;,;. 

548  Hic  dcceptus  a  l'aulo,  sicut  Heraclius  avus  eius  a  Sergio 
eiusdem  regiae  civitatis  episcopo,  cxposuit  typum  adver- 
sus  catholicam  fidem,  nec  unam  nec  dtias  voluntates  aut 
opcrationes   in  Christo   definiens  csse  confdendas,  quasi 

h  nihil   velle   vel    operari    credendus   sit  Christus.     tmdc  Ponnf.  ir,,  3. 
Martinus  papa    congregata  Momae   synodo  CV  cpiseo- 
porum     damnavit    sidi    anathcmatc    praefatos    Ci/rum, 
Sergium,  Pyrrhum  ct  Pcmlum  hereticos. 

549  Et  post  haec  missus  ab  imperatore  Theodorus  exarchas  p.nuif  7«,«. 
tidit  Martinum  papam   de   ecclesia  Constantiniana  jicr- 
duxitque  ConstantinopoUm ,   qui  post  hec  religatus  Cer- 

sonam  ihidem  vitam  finivit,  multis  in  codem  loco  virtu- 

550  tum  signis  usque  hodic  rrfulgcns.  Facta  est  autem 
s^Tiodus  praefata  anno  imperii  Constantini  nono  niense 
Octobrio  indictione  VIIl. 

55 1  Constantinus  princeps  Vitaliano  papa   nuper  ordinato  p„ntif  is,  1. 
misit  heato  Petro  apostolo  euangelia  aurea  gemmis  cdhis 

mirae  magnitudinis  in  circuitu  ornata. 

552  Ipse   post    aliquot    annos,    id   est   per   indictioncm  VI  Po>,tifi>i.-2.  3. 
veniens  Eomam  ohtulit  supjer  altare  ipsius  pallium  auro 

textile,  toto  exercitu  cum  caereis  ecclesiam  intrante. 

553  Sequente  anno  facta  est  eclypsis  solis,  quam  nostra 
aetas  meminit,  quasi  decima  hora  diei,  V  nonas  Maias  ^). 

554  Theodorus  archiepiscopus  ct  Hadrianus  abbas  vir  aeque 
doctissimus  a  Vitaliano  missi  Brittaniam  phirima  ec- 
clcsias  Anglorum  doctrinae  ecclesiasticae  fruge  fecun- 
darunt. 


BFHMOB  et  5.  18.  W.  22.  39;  c.  547  adhibuitque  Pmilus  h.  Lani).  1,  49:  c.  .553  repelit  Beda  h.  eccl. 
3,  27  (vide  infra);  c.  554  latius  exequitur  idem  h.  eccl.  4,  1. 

541),  7  domu  19  plaeidae  F  sacramentum  19  in  uene  bls  19  »  deiipuit]  DIIB.  38.  39,  iliiipuil 
reliqui         9  sicut  om.  IS'         10  depontionis  IS',  dispositionis  F^.  19  547,  l  constantini  om.  39         xxuiii| 

iiiii  39,   xxuiiii  M^.  22  548,  i  sicut  om.  IS'  lieracleus  M  eius  oni.  22  3  catliolicam  om.  19 

1  ilitfiniens  JT         5  christus  om.  .39'  t;  romanae  O  fi;'7  episcorum  B.  5         7  donauit  5         praefatos  ^l/, 

praclatum  iJ         cyrum]  yrum  18  (?),  cyrum  et  i^  549,1   missuni  £*         2  ecclesiam  79         C(jnstantiana />'^ 

:i  liaec  om.  F  3/4  cesonam  M,  cersonae  O^  b  hodae  39'  550,1  autem]  liaec  .39  2  nono  iinp. 

const.  19        551,  i  uitaliano]  cum  uit.  3''.  39        2  gemnis  39'         3  ordinata  FM^  552,  l  ipsi  M       post] 

prae  19        aliqnit  19,  aliqnantos  J/,  om.  B         id  est]  idem  18  indictiones  5  3  cxercito  £»/*»         ccris 

//.  .39'  553,  1  seqnentl]  codem  M         aino  ff'  est  om.  /i»         etlypsis  IS  554,  i  adrianus  F.   19 

abba£  uir  om.  B  aequi  B.  19  2  brittania  31.  19  phnlmns  F-H-MB-.  6.  39,    plurimc  79 

3  doctr.  ecclcsiasticae  (ecclesiae  H)  om,.  B^         3/4  fecuudauerunt  0 

')  Beda  hist.  eccl.  .3,  27:  anno  dominicae  incarnationis  sexcentesimo  sexagesimo  quarto  facta  erat  cclip- 
s!s  solis  die  tertio  raensis  Maii  hora  circiter  decima.     vere  eclipsis  eo  anno  evenit  die  Mai.  1. 


283  (=  547)  Constantinus  fiHus  Constantini  ann.  XXVIII. 

284  (=  553)  Echp.sis  soh.s  facta  cst  ind.  VII  V  uouas  Maias. 


EFHMP  et  1—11. 

283  constantins  9«        coiistatitini]  constantino  9  284  eclipsiii  JIM       ind.]  iii  d  5,  dio  10       11]  ui  8. 

40» 


314  BEDAE 

555  Constantinus  post  plurimas  et   inauditas  depraeclationes  Pouti/.  w.4. 
provinciis  factas  occisus  in  halneo  periit,  indictione  XII. 
nec  lorujo  post  tempore  etiam  Vitalianus  papja  caelestia  Pmtdf.  7s,.-,. 
regna  j^etiit. 
IIIIDCXXXVIIII  556  Constantinus  filius  Constantini  superioris  regis  an.  XVII. 

557  Sarraceni  Siciliam  invadunt  et  praeda  nimia  secum  ab-  Fonti/.vj.a. 
lata  mox  Alexandriam  redeunt. 

558  Agatho  papa   ex  rogatu  Constantini  Heracli  nt  Tiherii  p.mn/.  m. 
principum   piissimorum  misit   in  regiam   urhem  legatos 

suos,  in  quihus  erat  lohannes  Romanae  ecclesiae  tunc 
diaconus,  non  longe  post  episcopus,  ijro  adunatione 
5  facienda  sanctarum  dei  ecclesiarnm.  qui  benignissiniae 
suscepti  a  reverentissimo  fidei  catholicae  defensore  Coh- 
stantino  iussi  sunt  remissis  disptttationibus  philosophicis 
pacifico  conloquio  de  fide  vera  perquirere ,  datis  eis  de 
bibliotheca  Constantinopolitana  cunctis  antiquorum  pa- 

559  trum  quos  petebant  libeUis.  Adftierunt  autem  et  episcopi 
CL  praesidente  Georgio  patriarclia  regiae  urhis  et 
Antiochiae  Macario.  et  convicti  sunt,  qui  unam  volun- 
tatem    et   operationem    astruebant    in    Christo,    falsasse 

5  patrum  catholicorum  dicta  perpHuritna..  finito  aufem 
conflictu  Georgius  correctus  est,  Macarius  vero  cum  Ponn/.sic/.s 
suis  sequacibus,  simul  ef  praecessoribus  Cyro,  Sergio, 
Honorio,  Pyrrho,  Paulo  et  Petro  anathematizafus  et 
in  locum  eius  Theophanius  abhas  de  Sicilia  Antiochiae 
10  episcoptis  factus.  tantaque  gratia  legatos  catholicae 
pacis  comitata  est,  tit  lohannes  Porfuensis  episcopus, 
qui  erat  unus  ex  ipsis ,  dominica  octavarum  paschae 
ntissas  publicas  in  ecclesia  sanctae  So^ihiae  coram  prin- 
cipe  ef  pafriarcha  Latine  celehraret. 

560  Haec    est    sexta    synodus    tmiversalis    Consfantinopoli  Ponn/.  «2. 
celebrata  ef  Graeco  sermone  conscripta  femporibus  xmpae 


BFHMOR  et  5.  18.  19.  22.  .39. 

555, 1  plurima  -B"         depretationes  18,  depredicationes  R         3  papa]  pa  M '  556  constantinianus 

77'.  39^,    constantininus  .39',   constantianus  F'E-         filius]  pater  18         xuii]  xui  T^  557,1  sareciniS' 

praedammia  19       ■_'  mox  alex.  redeunt]  mutavit  M  (v.  auctar.J         558,  2  pessimoriuii  FM.  22       urb.  reg.  F^ 
relegatos  5.  18  3  iohanni  R.  19  4  adimatione  7J',    ad  imitationc  7J-,   donatione  F  :>  dei  om.  39 

e,  suscepte  B  reuerentissimi  19  7  deputationibus  TJ"  philosophiis  19  s  de  om.  19  ei  39  9  hyblyo- 
thyca  19      anquorum  19        9/10  fratrum  18         10  petebat  19  559,  i  et  om.  F        •_'  georio  5  *        4  falsa- 

acseM^  ."■  catholicarum  19  per  om.  19  autem  oin.  18  b  marc<arius  39'  7  sequentibus /9  sergioj 
regio  7J,  et  sergio  7*^  s  auatliematizatos  7^'7?  9  loco  j1/  abba  7Jil/7i  u  paucis  jJ/  iohannis  TJaJ/^.B.  19 
13  puplicasTf'       ecclesiae  7^.  19      coram]  quorum  19         u  latine]  ter  22\  later  22^  ,'')()0,  i  haec  ost  .  .  . 

•J  celebrata  om.  F        contantinopoli  78,  constantinopolim  li''.  39^        2  scripta  B        2/3  ag.  pap.  5 


285  (=  556)  Constantinus  filius  Constantini  superioris  ann.  XVII. 

286  (=  560)  Hie  sextam  synodum  composuit. 


EFHMP  et  1—11. 

285  constantini]  constanni  H '         superiorioriu  6',  praecedentis  1.  4.  5        xuiii  3 


CHRONICA.  315 

Agathonis,  exsequente  ac  residente  piissimo  principc 
Constantino  intra  palatium  sutmi,  simulqnc  legatis  apo- 
5t)l  stolicae  sedis  ct  cpiscopis  CL  rcsidentibus.  Prima  enim 
universalis  synodus  iu  Nicea  congregata  cst  contra 
Arrium  CCCXYIII  patrum  temporibus  lulii  papae  sub 
Constantino  principe.  secunda  in  Constantinopoli  CL 
s  patrum  contra  Machedonium  et  Eudoxium  temporibus 
Damasi  papae  et  Gratiani  principis,  quando  Nectarius 
eidem  urbi  est  ordinatus  episcopus.  tertia  in  Epheso 
CC  patrum  contra  Nestorium  augustae  urbis  episcopuni 
sub    Theodosio    Magno    principe    et    papa    Celestino. 

10  quarta  in  Chalcedone  patrum  DCXXX  sub  Leone  papa 
temporibus  Marciani  principis  contra  Euthicen  nefan- 
dissimorum  praesulem  monachorum.  quinta  item  in 
ConstantinopoU  temporibus  VigiUi  papac  sub  lustiniano 
principe  contra  Theodoruni  et  omnes  hereticos.     sexta 

15  haec,  de  qua  in  praesenti  diximus. 

562  Sancta  et  perpetua  virgo  Christi  Edilthryda  fiUa  Annae 

regis  Anglorum   et   primo   alteri   viro    permagnifico   ct 

post   Ecfrido    regi    coniux    data    postquam  XII   annos 

thorum    incorrupta    servavit    maritalem,    post   reginam 

5  sumto  velamine  sacro  virgo  sanctimoniaUs  efficitur,  nec 
niora  etiam  virginum  mater  et  nutrix  pia  sanctarum, 
accepto  in  consti'uendum  monasterium  loco,  quem  Eilge 
vocant,  cuius  merita  vivacia  testatur  etiam  mortua 
caro,  quae  post  XVI  annos  sepulturae  cum  veste,  qua 

10   involuta  est,  incorrupta  repperitur. 
llllDCXLVIIII     563  lustinianus  minor  fiUus  Constantini  an.  X. 

564  Hic    constituit  paccm    ciim    Sarracenis    decennio   terra  Ponn/.  s4. 3. 
marique.     sed  et  provincia  Africa  subiugata  est  Romano 
imperio,   quae  fuerat  tenta  a  Sarracenis,  ipsa  quoque 
Carthagine  ab  eis  capta  et  destructa. 


BFHMOR  et  5. 18. 19.  22.  39:  ad  c.  561  c/.  Seda  h.  eccl.  4,  17;  c.  562  latitts  exponit  idem  h.  eccl.  4,19. 

560,  3  exsequentis  19,  et  sequente  F      piissimum  priucipem  constantinum  F      3  et  om.  F       56),  1  plurima 
oteiiim  19  i  uilii  3/',  uigilii3/-  4  constantinopolim  .?9  5  macedonum  j,  machedoniam  IS  un- 

doxiura   29'  fi  damasi]  dama  18         gretiani  cipis  {om.  prin)  19  8  ubi  B  9  theosio  39'         papae  F 

10  papae  19         il  martiniani   19         eutliiani/'.  .'19^,  euthiam  39*         12  idem  J3.  22        in  om.  19         13  cou- 
stantinopolim  FHM.  39  uibilii  76",    uigiliae  W  14  et   ovi.  19  562,  1  edylthrida  22,    edildryda  B, 

cdiltryda /'•',  edildruda  i<'a,   etdilthryda  ii,  ediltrida  39         2  uero  18,  uirgoi-^'  3  etfrido  5,  hettrido  (1)  18, 

heclrido  J/  regi  om.  F  data   coni.  39  post]   per  iJ»  quam]  quem  39,    om.  B  i  thronum  5 

regnam  18,  regina  M  c  sanotorum  19  7  accepta  19  quostruendum  F  loco]  in  loco  B  elge  19 
cum  hist.  eccl.,  egile  (tJH^  s  uiuatia //  testantur /"''J/'  9  xuij  xu //.  39,  xuii /J',  x  et  uii /J'  qao  B, 
qu«a  H        10  inuolata  18        est]  fuif  M  fytiS  miuo  B        costantini  B  5<54,  i  constuit  .39'         2  sed 

om.  B        4  carthago  B^.  39* 

287  (=  563)  lustinianus  fiUus  Constantini  ann.  X. 

287*  [Ipse  ob  culpam  pei-fidiae  regni  gloria  privatus  (!t  exuhitusj.  J/ 

288  (=  564)  Africa  restaurata  est  imperio  Romanorum. 


EFBMP  et  1—11;  o  c.  288  reliquis  trameuntibus  ad  Pippinum  FP  et  l.  2.  6.  9.  10. 
287  x]  ii  BM.  6,  i  E  288  est  om.  & 


316  BEDAE 

565  Hic  heatae  memoriae  pmtiflcem.  Romanae  ecclesiac  Srr-Ponn/./io.o.y.s. 
giimi,  cjuia  aerraticae  suae  synodo,  quam   Constantino- 

}Mli  fecerat,  favere  et  subscribcre  noluisset,  niisso  Zacharia 
protospatario  suo  iussit  ConstantinopoUm  deportari.  sed 
5  praevenit  militia  Ravennatae  urbis  vicinarumque  partium 
iussa  princi]}is  nefanda  et  eundem  Zachariam  contumeliis 
et  iniuriis  ab  urhe  Boma  jjcpulit. 

566  Idem  papa  Sergius  ordiBaTit  venerabilem  virum  Vilbror- 
dum  cognomiue  Clementem  Fresonum  genti  episcopum, 
in  qua  usque  hodie  pro  aeterna  patria  peregrinus  (est 
enim   de  Brittania  gentis  Anglorum)  innumera  cottidie 

5  diabolo  detrimenta  et  Christianao  fidei  facit  augmenta. 

567  lustinianus  ob  culpam  perfidiac  regni  gloria  privatus 
exul  in  Pontum  secedit. 

imDCLII    568  Leo  an.  m.  Povnf.  sa,,o. 

569  Papa  Sergius  in  sacrario  heati  Petri  apostoli  capsam 
argcnteam,  quae  in  angulo  obscurissimo  diutissime  iaciierat, 
et  in  ea  crucem  diversis  ac  praetiosis  lapidihus  ador- 
natatn  domino  revelante  repperit,  de  qua  tractis  quattuor 

5  petallis,  quihus  gcmmae  inclusae  erant,  mirac  magnitudinis 
portionem  ligni  salutiferi  dominicae  crucis  interius  repo- 
sitam  inspexit,  qtiae  cx  tempore  illo  annis  omnihus  in 
hasilica  salvatoris,  quae  ajjpellatur  Constantiniana ,  die 
exaltationis  eiiis  ab  omni  osculatur  atque  adoratur pojmlo. 

570  Revorentissimus  ecclesiae  Lindisfarnensis  in  Brittania, 
ex  anachorita  antistes  Cudberctus  totam  ab  infantia 
usque  ad  senium  vitam  miraculorum  signis  incUtam 
duxit:    cuius   dum  XI  annos  maneret  corpus  humatum 

fi  incorruptum,  post  haec  quasi  eadem  hora  defuncti 
simul  cum  veste  qua  tegebatur  inventum  est,  sicut  in 
libro  de  eius  vita  ac  virtutibus  ot  prosa  nuper  et  exa- 


BFHMOR  el  5.  18.  19.  22.  39:  c.  566  exeqiutur  Beda  h.  ecd.  5,  11:  c.  570  praeter  vitam  cf.  lclem  h. 
eccl.  4,27—32. 

565,1  meiu.  beat.  //'.  5.  romanae  oin.  H  2  quia]  qui  //'.  5  quam]  qu(a)e  FM.  18,  quod  //.  ,'>.  19. 
.99»  2/3  oonstantinopolim  F.  39  3  subscril)cre]  cribere  18  4  protospario  B  constautiiiopoli  5  do- 
portare/5''  5  reuonnatae  //'  «  contiraeliis  18  7  pepulit]  FIIM.  5.  18.  39,  repulit  reliqid  566,  1  ueue- 
rabi  (om.  lem)  £'  1/2  uilbrordum] //'-WOi»/?.  22,   uuilbrordum  i3.ff''0''.  39,   uilbrodum /^,   uuillebrordum  5, 

uillibordum  19  2  dementem  5         fresonum  om.  in  sp.  vac.  19  3  pro]  per  79  est  om.  /J»  4  enim 

om.  39        .'.  diabola  19        fidei  facit  (fecit  19)]  fac.   fid.  K  5.  .39         acmeuta  19  567,  1  iustinianus]  i. 

imperator  J/        perfidei  19        gloriam  F  569, 1  segius  18  ■>  agulo  18         :t  pciosis  //        4  repperiit 

iyaQa.B'.  22,  repperitur /J'  ;>  patallis //.  .39         gemine  i/  incluserat /^'  6  dominae  5 ',   domiuica  .1/ 

b/7  positamS»         7  resjioxit  -22        »  constiniana  B         9  omnibns  .B'        oculatus  /9',  osculatus  /9^       populo] 
a  p.  B  570,  1  reuorentissima  39'         lindisfernensis  19,   lindisfarnondis  R         brittaniae  F         2  ancliorita 

BF^Jl.  r,.   18.  22.  .99',    anchoreta  .39-         cvi&hextnf.  FJI-R.  19.  22,  cudpertus /J.  6,  cudhln-ectus  .1/  totus  5 

infantiam /i.W.   7.4,  infantia  uita  il/         3  uita  J/        inditam  .99='         4  dixit  7.S         dum|  dani /.'■i         anuus.lA' 
Immtum  .99»,  Inimanuin  79         7  de  cuius  //',  deeuius  .99         7/8  exametris]  prosa  22 


2S9  (=  568)  Leo  ann.  IIl. 


FP  et  1.  2.  5.  9.  10. 

28!)  loontius  7 


CHRONICA.  317 

raetris  versibus  scripto  ante  aliquot  aunos  ipsi  signavi- 
mus  ')• 
nriDCLVIIII  57 1  Tiborius  au.  YIl.  -  /-„.(,/.««,«. 

572  Synodiis  Aquileie  faeta  ob  inq^erifiam  fidei  quintum  uni- 
versale  concilium  suscipere  diffidit,  donec  salutaribus 
beati  papae  Sergii  monitis  instructa  et  ipsa  huic  cwn 
ceteris  Christi  ecclesiis  adntiere  consentit. 

573  Gisulfus   dux  gentis   Langobardorum   Beneventi    Cam-  pom/.  *7,2. 
paniam  igne,  gladio  et  captivitatc  vastavit,  cumqiie  non 

essct  qui  cius  impetui  resisteret,  apostolicus  pajM  lohanncs, 
qui  Sergio  successerttt ,  missis  ad   eum  sacerdotihus  ac 
5  donaris  perplurimis    universos   redemit    captivos   atque 
hostes  domum  redire  fecit. 

574  Cui  successit  alius   lohannes,   qui  inter  multa  operum  Punn/.  s8,i. 
inlustrium  fecit  oratorium  sanctae    dci  genctrici  opere 
pulehcrrimo  intra  eeelesiam  beati  apostoli  Fctri. 

575  Hereberectus  rex  Langobardorum  multas  curtes  et  patri-  Ponn/.  ks,3. 
monia  Alpimn   Cottiarum,  quac   quondam  ad  ius  pcr- 
tinebant  ajmtolicae  sedis,  sed  a  Langobardis  multo  tem- 

pore  fucrant  ablata,  restituit  iuri  eiusdcm  sedis  ct  hanc 

i  donationem  aureis  seri^dam  litteris  liomam  direxit. 

IiriUOLXV   576  lustinianus  secundo  cum  Tiberio  filio  an.  VI.  Ponu/  .<is.4. 

^n  Hic  auxilio  TerbeUi  regis  Vidgarorum  regnum  recipiens 

occidit  eos  qui  se  expiderunt  patricios  et  Leonem,  qui  loeum 

eius  tisurpaverat,  ncc  non  et  successorem  eius  Tibcrium, 

qui  eum  de  regno  eiectum  toto  quo  ipse  regnabat  tem- 

.■>  pore  in  eadem  civitate  in  custodia  tenuerat.    Callinicum 

vero  patriarcbam   erutis    oculis  misit   Romam  et  dedit 

episcopatum  Cyro,    qui    erat  abbas  in  Ponto,    cumque 


BFHMOE  et  18.  10.  22.  2S  {hule  a  c.  571).  30  (inde  a  c.  576).  31  (item).  3'J. 

572, 1  aquileia  li  oli]  ab  10  1/2  uiiiuersalem  M.  22  3  huic  ipsa  23  cum  om.  30  4  con- 
sensit  B  573, 1  ghisuUus  22,  gysuUus  10       longobardorum  H3I.  18.  22-.  .39,  lougabardorum  5        :)  essef] 

et  est  JB'  impetu  23  resideret  19  iohaunis  19  4  serigo  o  .1  donatoris  i*' ',  donatoriis  i"^^  per- 
plurimos  i^'/J'         redimit  Jf '  674,1  iohannis  19        inter]  in  li^         opera.fl         2  genetrice  if*,   gene- 

tricis  i^'iili.  19.  22^.  39  3  pulchrerimo  23  intra]  in  iJ  apostoli  om.  F  575,1  hereberectus] 

BFHM.  18,  herebecthus  19,  berebereclitus  R.  22.  23,  heriberectus  .5.  39,  herebertus  0:  Aripertus  liber  ponlif. 
longol)ardornni  B^F^HR.  .5.  18.  22^^  curtas  5.  22",  cortas  BF^HB.  18.  19.  59»,  cartas  M,  corta  F^  1/2  parti- 
nionia  10  i  albium  W,  alpia  i?  quottiannn  i^'iJ^,  cattiarum  2.3,  attiarum  i?'  quodam  18  L'/3  perue- 
bant  22  :i  sed  ...  4  sedis  vm.  18''  a]  ad  10  longobardis  B^^FHJI.  19.  22.  3'.)  .'>  doiiationem]  douem  B 
576  iustianus  £"         ui]  uii  19  577, 1  tirbelli  B:  Terveli  liber  pontif.  bulgarorum  B-M         regnum 

om.F^  recipies  B*  3  expulerant  10.  23^,  expulerat  SS'^  lenem  19  3  succ.  eius  tiberium  (tibereum 
30,  teberiumili)]  tib.  succ.  ei.  .30  4  electum  22,  deiectum  5,  eiecto  23  toto]  octo  19  .i  ciuitateni  10 
tenurat  18  gallinicum  M  6  patriarcbam]  cum  patriarcba  23  eruit  i?'  rom.  mis.  F^  dedit]  d.  ei  i''» 
7  pontu  19.  23.  30        eumque]  eum  23 

')  In  indice  operum  Bedae  sic  esl:  vitam  sancti  patris  monacbi  simul  et  antistitis  Cudbercti  et  prius 
heroico  metro  et  postmodum  plano  sermone  descripsi. 

290  (=  571)  Tiberius  dehinc  quintum  agit  annum  ind.  prima. 

291  Eeliquum  sextae  aetatis  deo  soli  patct. 


FP  et  1.  2.  5.  9.  10. 

290  dehinc  om.  10'^         agit  bis  2"         ind.|   iii  d  .<         prinnun   10  2i)l   relinquum  9 


318  BEDAE 

678  alebat  exuleni.     Hic  Constantinmn  papam  ad  sc  venire  Pantij.  »o. 

iubens  honorifice   suscepit   ac    remisit,   ita    ut  eum   die 

dominica    missas   sibi    facerc    itibens    communionem   de 

manu  eiiis  acccpcrit:  quem  prostratus  in  tcrra  pro  suis 

5  peccatis   intercedere  rogans   cuncta  ecclesiae  ptrivilegia 

rcnovavit.  qui  cum  exercitum  mitteret  in  Pontum  multum 

proliibente  papa  apostolico  ad  conpraehendendum  Phi- 

lippicum,  quem  ibi  religaverat,  conversus  omnis   exer- 

citus   ad  partem   Philippici    fecit   eum   ibidem  inipera- 

10   torem,  reversusque  cum  eo  ConstantinopoHm  pugnavit 

contra  lustinianum  ad  duodecimum  ab  urbe  miliarium  et 

victo  atque  occiso  lustiniano  regnum  suscepit  Philippicus. 

riTiDCLXVII   57<J  Philippicus  an.  I  m.  sex. 

580  Hic    eiecit  Cyrum    de    pontificatu    eumque    ad    guber- 
nandum  abbatis  iurae  monasterium  suum  Pontum  redire 

581  precepit.     Idem   Constantino  papac  misit   literas  2^>'avi  ponuf.  yo.s. 
doijmatis,  quas  ille  cum  apostolicae  sedis  concdio  respuit: 

et  huius  rei  causa  fecit  picturas  in  porticu  sancti  Petri, 
ijuac  acta  sex  sanctartim,  synodorum  universaVmm  con- 
i  tinercnt.  nam  et  huiusmodi  picturas,  cum  habcrentm-  in 
urbe  regia,  Philippicus  iusserat  auferri.  statuitqiie  popidiis  pm,ii/.  90,10. 
Romanus,  nc  heretici  imperatoris  nomen  aut  carthas  aut 
figuram  solidi  suscijmrent:  iinde  ncc  eius  effigies  in  ccclesia 
introducta  est  nec  nomcn  ad  missarum  sollemnia  prolatum. 
riTlDCLXX  582  Anastasius  an.  III. 

583  Hic  PhiUppicum  captum  ocuUs  privavit  nec  occidit. 

584  Idem  litteras  Constantino  pajyae  Romam  per  Scolasticum  Pom,/.  90,11. 
patricium  et  exarchum  Italiae  direxit,  quibus  se  fautorem 
catholicae  fidei  et  sancti  sexti  concilii  praedicatorem  esse 

docuit. 
585  Liudhrandus  rex  Langobardorum  donationem  patrimonii  rom,/.  91.4. 


BFHMOR  et  ad  c.  bS\  Jiii.  anlea  laudati,  inde  a  c.  ,')82  BFIIiiOB  el  1—19.  22—32.  :i3  (c.  582  ovi. 
aeijuentibusj.  34—37.  39—41. 

577,  9  etulem  19  578,  i  hic  ...  4  acceperit  utn.  B      constiuum  J7'         3  suscipitSO        2/3  eum  (um  5») 

die  dominica  (domica.S»)]  d.  d.  eum  23  3  sibij  ihi  F^.  31  ia.ce  B         iubet  23  3/4  de  manu  eius 

om.  B.  31  4  acciperit  MB.  30,  acciperet  O^,  acciperint  31         protratus  22         terram  BM         .suis]  suo  B 

.^  ecclesia  J/.  m  3;,  ecclesianim  :?!'       G  reuocauit  A"       e.\ercitu  iJ,  exercituum  iJ.  30        mitterit  J/       in|etinii 

multum  oin.B^  1  coupraehendura  £»/7.  22.  39  7/8  philippum  cum^'.  50',  philippum  IS.  19  ;i  pa- 
trem  F^  lo  cunstantinopoli  31  11  duodecim  .?0  miliario  ii»  12  occisum  31         iustinianum  M 

Buscipit  30.  3i>         philippus  J9  579  philippicos  3i  580,  1  iecit  £.  /9.  30         pontificatum  BaJ/. /9 

3  praecipit  30         .')81, 1  preui  30',  prauae  :S.  breui  23         2  sed.  ap.  23       concilium  78         3  hius  fl"'       regi  .?0 

portico  iJJ<'.  19.  31,  porticum  >7  4  qui  19  sancta  F^  4/5  contineret  F  r.  et  oni.  39  huiusraodi 
(modi  ovi.  M  ')]  eiusmodi  23  picturae  IF^  haberent  MO^  6  reia  19        statimque  5»        populos  M 

7  cartae  requiritur  H  dgara.  M  solide  18  in  ecclesiam  39'\  om.  39^  9  nomen]  nona  39'  missarum] 
m.  locis  M  582  iii]  iiii  35,  om.  14'^         regnauit  posl  iii  ins.   10.  37  583  philippum   9.   10.  27.  37.  39 

oculis]  celeris  9  584, 1  idem|  item  B,  id  est  19  papae  (papa  40)  nimam  (rome  30,  romani  1,  romano  10. 
37,  om.  iTj]  r.  p.  19  per]  secundum  17.  30  ■>  et  o/ii.  1.  7.  19.  40  exarchani  .HO',  archura  ^'  italiam 
6.  8.    9.   36,    in    italiam  10.  37  direxit]   dixit  ;;',    direxerat   15.  16,    misit   anle    exarchum   7  quibus] 

qui  .35         faudtorem  31<^,    lauore  /'',    factorem  31.   14.  28  :i  sixti  M.  5.  6.  8.  9.  36,   xysti  32  consilii  8. 

27,  concilium  19         esse]  ei  se  40  .585, 1  liudbrandusj  IIMB.  2.  3.  11'.  17.  18.  19.  22.  23.  25.  26.  27. 

29.  30.  31.  41,  liutbrandus  FO.  1.  11-.  14.  24.  32.  34.  35.  39.  40,  liutprandus  B.  4.  5,  leutbrandus  13,  liubran- 
dus  7,  leuprandus  10.  37,  leotrandus  6.  8.  9.  36,  liudbrondus  12,  luidbrandus  28,  luitbrandus  15.  16  rex  imU 
lang.  35,    om.  15.  16'  longobardorum  F'S.  3.  .5.  6'.   7.  8.  9.   10.  19.  22.  25'.  27.  28.  36.  37.  39,    lagohar- 

dorum  26,   languobardoruni  B        donatonem  i/'.  11'         patrimoni(a)e  6'.  8.  9.   10 


CHRONICA.  319 

Aljnimi  Cottiamm,  quam  Hereberectits  rex  fecerat  et  ille 
repetierat,  ammonitione  venerahiUs  pajiae  Gregorii  con- 
firmavit. 
586  Ecberectus  vir   sanctus   de   gentc   Anglorum  et  sacer- 
dotium  monachica  vita  etiam  pro  caelesti  patria  pere- 
grinus   exornans    plurimas   Scotticae    gentis    provincias 
ad  canonicam  paschalis  temporis  obscrvantiam,    a  qua 
5   diutius  aberraverant,  pia  praedicationc  convertit,  anno 
ab  incarnatione  domini  DCCXVI. 
IIIIDCLXXI     587  Theodosius  an.  I.  puni,/.  91,5. 

588  Hic  electus  in  inperatorem  Anastasium  apud  Niceam 
civitatem  gravi  proelio  vicit  datoque  sibi  sacramento 
clerieum  fieri  ac  preshiterum  fccit  ordinari.  ipse  vero 
tit  regnum  acccpit,  cuni  esset  catholicus,  mox  in  regia 

5  urhe  hnaginem  illam  venerandam,  in  qua  sanctae  sex 
synodus  crant  depictae  et  a  Philippico  fiierat  deiecta, 
pristino  in  loco  erexit. 

589  Tiheris  fluvius  alveum  suiim   egressus  multa  Romanae  F»nii/.  oi,  s. 
fecit  exitia  civitati ,  ita  ut  in  via  lata  ad  unam.  et  semis 
staturam  excresceret  atque  a  porta  sancti  Petri  usque 


BFmiOR  et  1—19.  22—24.   26—32.  33  (c.  587.   588  ad  3  ordinari.  589).  34—37.  39—41:  c.  586 
ampliamt  Beda  h.  eccl.  5, 22. 

585,  2  alpium]  adinpium  19  coctiarum  4.  6.  8.  9.  36.  37,  gottiarum  34,  cociarum  7,  quotiarum  17 
(juas  J5,  quem  0.  22,  quod  7  hereberectus]  bereberechtus  30,  bereberehtus  13,  herebrechtus  23,  here- 
breththus  26,  hereberetus  4,  heriberectus  5,  bereberctus  7.  12,  herebertus  40,  hereberchtus  32,  heribertus  M. 
24,  eribertus  14,  herebrecthus  19,  herebectus  1.  27,  heberectus  22,  heberctus  2S',  ecberctus  25^,  ecbyrctus  25', 
reuerectus  6.  8.  9.  36,  reearedus  10.  37:  Aripertus  liber  pontif.  rex  {om.  R.  2)  fec.]  fec.  rex  26  3  repe- 
tierat]  sepetierat  23,  sepenerat  26,  repetiaret  17^,  petierat  6.  8.  9.  10.  36.  37  ammonitiones  6.  S.  9.  10.  36.  37, 
aramonitionem  40  586,  i  ecberectus]  ecberrectus  5,  ecberechtus  .30,  ecberecthus  19\  ecbericthus  79^,  ecberehtus 
13,  ecberctus  7.  11-.  12,  ecberchtus  32,  etberethtus  R,  hecberthus  4,  ecbertus  40,  etbarechthus  23,  haecueretus  6.  8. 
0.  36,  echerectus  1'',  hecherectus  l^,  etheberctus  28,  heberechthus  26,  recaredus  39,  recharedus  10  uir]  ubi 
8.  9.  10.  37  sanctos  10.  37  gente]  genere  R.  40  l/a  sacerdocium  H,  sacerdotum  10.  17.  37  2  monachi- 
cam  23,  et  monachicham  26,  monacliia  B,  monastica  6^.  8.  9.  10.  36.  37,  monauastica  6',  in  monachica  25" 
uitam  23.  26  etiam  post  caelesti  23.  26,  om.  37  patria]  uita  17  2/3  peregrinos  14.  17,  perenus  28 
3  exornas  5*,  exomas  B  primas  iJ'.  15.  16,  primicias  2  scottiae  22,  scotie  7.  26",  cotticae  i?'.  29.  30 
gentis]  geutesii;',  geutis  et  26  4  ad]  a  6".  8.  9.  10.  36.  37  canonica  6.  8.  9.  10.  36.  37,  canonicas  4, 
canioara  31.  34  tempore  36  obseruantia  6.  9.  10.  36.  37,  obseruantie  8  5  aberraueraut]  BO^.  14^.  23.  25''. 
37,  oberrauerant  (-rat  11')  plerique,  in  kis  14^,  oberrabant  32  pia]  pia  26  praedicatione]  conuersatione  B 
.%'«  anno  (-nos  40)  ab  incarnatinne  (incaniatio  £)  d.]  ab  inc.  d.  a.  31.  14.  24  6  dccxui]  dccxuii  H^M^.  23, 
dccxu  W.  12.  32,  dccui  ll\  dclxxi  29,  om.  9.  34  587  thedosius  B        i]  i  regnauit  37  588, 1  electus] 

electis  12,    electum  26  iu  om.^  4.  5.  26.  30^.  34.  40  anasium  7,   anastasius  2.3  nicenam  10.  37 

•2  praeaelio  M        uincit  18,   deuicit  35         datoque  sibi  sacr.]  et  33  3  clericum  bis  39^        ac]  atque  26, 

om.  25'  prebiterura  3K  34  fecit  post  ord.  23.  26  ordinare  13.  19.  23.  30  uero  u.  r.  aocepit  om. 
23.  26  uero]  ergo  7  4  ut]  cum  .32  regnum]  r.  eius  4  aooipit  13.  19.  30  esse  18  regiam  1.  4, 
regie  F'  .■■  urbem  1.  4  uenerabilem  23  sanota  19.  23,  sanctissimae  6.  8.  9.  10.  36.  37,  om.  41  sex] 
rex  2.  3.   7.  15.  16.  19\  sexti  2.3,  sextae  Ob.  6.  8,   om.  H^B.  5. 18.  26(?).  30.  31.  39  6  synodos  B.  32,  synodo 

F\  sinodis  37,  synodi  O^.  8.  13^.  15.  16.  17.  23.  26.  36,  sinodie  6.  9  acta  ins.  post  synodus  10.  37  erant 
(erat  34^)  depiotae]  d.  e.  10.  37  a  ovi.  9  philippoco  30',  philippo  4.  10.  37  fuerat  (-rantilf^  17.  26, 
erant  41,  erat  27,  om.  U.  39)  deiecta  (dieiecta  8,  eieota  7,  deiectae  17.  26)  om.  J/'  7  pistrino  2'  in  om.  17. 
589,1  tibris  S,  tiberius  6».  9.  Ji'.  73«  f?;.  25'.  .36»,  tyberius  15.  27  alueuum  £  multae  J"  2  feoit  exitia 
(extia /<",  execitia  35,   exiria  9,   ex  illa  31)]  geutitia  77»  ciuitatis  4.  6.  8.  9.  10.  17.  36.  37,   ciuitate  14. 

34  ut]  ubi  y  in  om.  F  uia]  uio  73' f?).  ^.j^  ui.  J7'  lata]  lat  (sp.  vac.)  28  et  om.  ^S''  semi  40 
3  atque]  ac  23.  26  a|  ad  B.V.  4.  6.  8.  9.  10.  22.  28.  36.  37,  o  12,  om.  19  portara  4.  6.  8.  9.  10.  28. 
36.  37  usque  om.  77' 

CHHONICA    III.  41 


320  BEDAE 

(ul  pontmn    Molvium  aquae   se  cliscendenies    coniungereiit.      mansit 
5   autem  diebus  VII,  donec  agentihus  laetanias  crcbras  civihus  octavo 
demum  die  revertit. 
590  His  temporibus  multi  Anglorum  gentis  nobiles  et  ignobiles,  viri  et 
feminae,  duces  et  privati,  diviui  amoris  instinctu  de  Brittania  Ro- 
mam  venire  consueverant :   inter  quos  etiam  reverentissimus  abba 
meus  Ceolfridus  annos  natus  LXXIIII,  cum  esset  presbiter  annos 
5  XLVII,  abbas  autem  annos   XXXV,   ubi  Lingonas   pervenit,   ibi 
defunctus  atque  in  ecclesia  beatorum  geminorum  martyrum  sepul- 
tiis    est.     qui  intcr   alia  donaria,    quae  adferre    disposuerat,    misit 
ecclesiae  sancti  Petri   pandectem   a  beato  Hieronimo  in  Latinum 
ex  Hebreo  vel  Graeco  fonte  translatum  ^). 
imDCLXXX  59 1  Leo  an.  VIIII. 

592  Sarraceni  cum  inmenso  exercitu  Constantinopolim  vcnicntes 
triennio  civitatem  obsident,  donec  civibus  multa  instantia 
ad    deum    clamantibus    plurimi    eorum    famc    frigore    pestilentia 


BFSMOR  el  1—19.  22—24.  26—32.  33  {om.  c.  590).  34—37.  39—41:  c.  500,  1—3  repelit  Beda  h. 
eccl.  5,  7  fin. 

589,4  poiite  4.  40,  iuutem  19,  pontum  2"..  29  molbiura  6.  S>.  9.  10.  25^.  36,  moliuum  7,  mnluium 
M^'.  4.  15.  16.  25K  40-,  miluium  37,  milbium  8-,  molliuni  40\  oluium  FHhM.  IK  5.  11.  2J^  27.  29.  41,  oliuum 
39  aquae]  .-itque  9  se]  a  se  17,  post  desc.  S,  om.  13'.  23.  20  discendeiites]  FH^O^.  2.  3.  5.  11.  12. 
13K  14.  18.  19.  22.  27.  29.  30.  31.  34,  descendentes  reliqui,  discindentes  O^,  discedentes  H^.  P.  4.  25.  39, 
descentes  24',  distendentes  33:  ita  ut  in  via  lata  ad  unam  et  semis  staturam  aqua  eiusdem  flumiuis  excre- 
visset  atque  a  jiorta  beati  Petri  usque  ad  pontem  Mulviae  aquae  se  distenderent  liber  pontif. :  pro  hoc  voca- 
bulo   discendereut  le.f/enn  Beda   lociim  male  reddidit  coniungereut]  iuugereut  (ante  desc.)  24  .'>  autem 

om.  19'  uii]  uiii   19,  ui  35  l(a)etanias  plerique,  letanies  6.  36^,  letames  9,    litaniis  23  crebris  2.5 

ciuibus]  uicibus  4  uctaua  19.  33  s  demum]  deciraum  J/.  32,  bis  40         reuertit]  reuertitur  FH''0. 

6.  8.  9.  10.  20.  2,5-.  33.  36.  37.  41  590,  t  hiis  36.  41        multi  um.  9        genti  F,  gestis  32        nobilis  34^ 

et  om.  12.  32        inuobileres  6  et]  ac  36  ■>  duces]  duce  22,  et  duces  31  brittanie  B,  brittaniam 

M.  1  3/3  romana  19  3  consuerant  H.  8.  11.  12.  13.  14.  18.  22.  24'.  30.  32,  consueueruut  F'^.  26,  cun- 
sueruut  4.  29.  40  inter]  in  6.  8.  36  reuerendissimus  7.  10-.  26  abbas  7.    13°.   25^^.  37,    alba  40 

4  ceoiridus  28,    colfridus  35,    raolfridus  40  natus  om.  26  l.xxiiii]    Ixxiii  F,    Ixiii  /S',    Ixx  13.  26.  30, 

Ixxxiiii  40,  inc.  W-  cum  ...,")  xluii  om.  18  ■>  xluii]  -xlui   17.  23.   26.  30,  xluiiii  19,  xuii  6.  *.  9.  10. 

36.  37  annos  om.  0\  4.  10.  20.  32.  40.  41  lingones  .34.  37,  linguones  17.  2.5,  lingonos  11',  liugueues 
6.  8.  9.  10.  36,  longcraas  19         peruenerit  B        ubi  31         6  def.]  def.  est  26        atque]  et  8         ecclesiae  .5 

gemiuura  4  i;/7  sepultum  B  7  donalia  40  adferre]  adferen  40  8  ecclesia  J/  pandecten  4.  17. 
23.  28,  pandeotam  10.  37,  pandecm  (sic)  7,  paudente  B,  om.  12.  32  beato]  sancto  17  9  graoo  12  foute] 
sermone  7         translatam  34  591  uiiii]   xxiiii   raeu.   ii   d.   xiiii  F'-.  33  regnauit  post    uiiii  add.  37 

592, 1  cum  om.  4.   7         inniense  3         coustinopolira  H  uenieutes]  conuenientes  15.  16         -'  trieunium  40 

ciuitates  40  cibus  40  coustautia  24  3  deum]  duminum  R.  2.  14.  15.  16.  18,  clerum  36  clamanti- 
busj  instantibus  13.  17.  19.  23.  26.  30  plurimi  eorum]  plurimum  eurum  B,  plurimurum  26  fame  (fama  B) 
frigore  (frigere  2!»)  |  fame  et  fr.  F,  fr.  et  fame  7.  20.  33  pestilentia]  -tiae  7,  et  pest.  4.  5.  25.  29,  ac  pest.  11 
')  Cf.  Beda  /list.  abb.  Viremulhens'ium  c.  12:  (Ceolfridus)  bibliothecam  utriusque  monasterii,  quam  Beue- 
dictus  abbas  magua  coepit  instautia,  ipse  non  miuore  gemiuavit  iudustria ,  ita  ut  tres  pandectes  novae  trans- 
liitiouis  ad  uuum  vetustae  transliiticjuis,  quem  de  lluma  attulerat,  ipse  superadiungeret .  quorum  unum  senex 
Kumam  rediens  secum  inter  alia  ju-o  nmuere  sumpsit,  duus  utrique  monasterio  reliquit.  c.  15:  Ceolfridus  .  .  . 
ad  limina  beaturum  apustulurum  tendeus  priusqnam  illo  pervenisset,  tactus  infinnit;ite  diem  clausit  ultimum  : 
perveniens  namque  Ijingunas  circa  lioram  diei  tertiara  deciraa  ipsius  diei  liora  niigravit  ad  domiiuira  et  crastinu 
in  ecclesia  beatorum  geminorum  martyrum  honorifice  sepultus  est  .  .  .  c.  16:  erat  autera  quando  obiit  auuo- 
rum  LXXIIII,  presbyterii  gradu  functus  auuisXLVII,  abbatis  officiuni  ministraus  aimis  XXXV.  ipsum  co- 
dicem  agnomt  Rossius  (dc  ori;/ine  scrinii  et  bibliolhecae  sedis  aposlolicae.  Romae  1886  2>-  LXXV seq.)  esse 
Amiatinuta  hodie  Florentinum.  bibliothecae  Laurentianae  (cf.  Greyory  in  prolerjomenis  ad  novi  teslamenti  ed. 
Tischendorfianam  p.  783  seij.)  haben/cm  inscriptum  epifframma  inlerpotatum  2>ostea,  sed  ori(jini  suae  a  Rossio 
egreyie  restilulum.  hoc:  cu[lmeu]  ad  eximii  uieritu  venerabile  [Petri],  quem  caput  ecdesiae  dedicat  alma  fides, 
C'e[o]lt^ridus  Britoimm]  extremis  de  finib.  abbas  meque  meosq.  optaus  tauti  inter  gaudia  patris  in  caelis  memo- 
rem  semper  habere  locum. 


CHEONICA.  321 

perirent  ac  sic  pertaesi  obsidionis  abscederent  ').  qui  inde  regressi  Vulga- 
r,  rorum  gentem,  que  est  super  Danubium,  bello  adgrediuntur:  et  ab  bac  quoque 
victi  rofugiunt  ac  naves  repetunt  suas.  quibus  cum  altuni  peterent,  ingruente 
subita  tcmpcstate  plurimi  etiam  mersis  sive  confractis  per  litora  navibus  sunt  necati. 
r)93  Liudbrandus  audiens  quod  Sarraceni  depopulata  Sardinia  etiam  loca  fedarent 
illa,  ubi  ossa  sancti  Augustini  episcopi  propter  vastationem  barbarorum  olim 
trauslata  ot  bonorifice  fuerant  condita,  misit  et  dato  magno  praetio  accepit  et 
transtulit  ea  in  Ticinis  ibique  cura  debito  tanto  patri  honore  recondidit. 

594  LXVII.   Do  reliquis  sextae  aetatis. 

Ilaec  de  cursu  praeteriti  seculi  ex  Hebraica  veritate,  prout  potuimus,  elucu- 
brare  curavimus,  aequum  rati,  ut,  sicut  Graeci  LXX  translatorum  editione 
utentes  de  ea  sibi  suisque  temporum  libros  condidore,  ita  et  nos,  qui  per 
5  beati  interpretis  Hieronimi  industriam  puro  Hebraicae  veritatis  fonte  potamur, 
temporum  quoque  rationem  iuxta  hanc  scire  queamus.  quod  si  qui  laborem 
bunc  nostrum  culpaverint  esse  superfluuni,  accipiant  hi  quicumque  sunt  iustum 
walva  caritate  responsum,  quod  prefatus  Hieronimus  priscae  cosmographiae 
calumniatoribus  reddit,  ut,  si  displicet,  non  legant.     ceterum   cunctis  in  commune 

10  suademus,  ut  sive  quis  ex  Hebraica  veritate,  quae  ad  nos  per  memoratum  inter- 
pretem  pura  pervenisse  etiam  li'ostibus  ludaeis  in  professo  est,  sive  ex  LXX  inter- 
praetura  translationo,  quae  vel  minus  solHcitae  primo  edita  est,  ut  multi  astruunt, 
vel  post  a  gentilibus  corrupta,  ut  beato  Augustino  videtur,  seu  certe  ex  utrisque 
commixto   opere   codicibus,   ut  sibi   visum   fuerit  temporum    cursum  notaverit:  et 

15  sive  prolixiora  seu  breviora  transacti  seculi  tempora  signaverit,  aut  signata  rep- 
pererit,  nullatenus  taraen  ex  hoc  longiora  vel  breviora  quae  restant  saeculi  tem- 
pora    putet,    memor  semper  dominicae  sententiae:    quia    do    die   ultima  et  hora 


BFHMOR  et  1—19.  22-24.  2(!—.37.  39—41;  inde  a  c.  b9iFH0. 

092,4  perirent]  perieut  34,  perierunt  S,  piereint  (sicj  iO  sic  (si  M'.  19.  .33.  35,  sia^M-,  sita  .3)  pertaesi 
(perte  4.  40,  aperte  23.  20,  perfaesit  i>,  perpessi  ?)]  ab  instantia  6.  S.  9.  10.  36.  37  obsidiones  35,  ob- 
8idioni  4,  ab  obsidione  (--nem  23)  7.  20.  23,  ab  obsidionis  20  (i)  abscederent]  reoederont  7.  20  qui  inde 
(indige  19)]  qui  michi  9,  om.  15.  16^  egressi  2.  4.  10.  33  ij;,  bulgarorum  BM.  3.  10.  37,  bulgaruni 

41,  nnlganoruni  23,  32.  40,  uulgonoruru  18'  loco  post.,    uulgagorum  17'  5  est  post  dan.  2S  supra  .35 

danuuium  M.  12.  23.  40  ab]  ad  IS  loco  pr.  hac]  a  /,   ea  27  quoque  posl  uicti  13  c  uicti| 

ficti  y,  (»11.  40         sua  1  cum]  cul  1,   om.  15'  altum]  in  altuni  41,    alto  35,   alta  17,   altum  mare  28 

peterent]  p.  pelagum  "  ingruentes  .9.5  7  subita]  summa  6.  8.  9.  10.  36.  37  tempotestate  31  pluri- 
rais  F^.  T".  S^.  10.  17.  29.  33,  pluribus  41  mersi  15.  16,  mersus  27,  mersis  34»,  meusis  B.  U.  12  siue] 
sime  40  per  litora  (p.  I.  om.  7.  20)   nau.  (manibus  9)]  n.  p.  1.  6'  suut  nau.  1  negati  BF.  40 

593, 1  liudbrandus]  liutbrandus  B^.  11-.  18.  29.  32.  39.  40,  liutprandus  B^F.  4.  5.  23.  26.  33,  leutbrandus  M.  13. 
34,  leudbrandus  14.  24,  liubrandus  ".  20,  leuprandus  10.   37,  leoprandus   9,    lincbrandus  41,    leobrandus  0.  8. 

36,  liutbrannus  1.  27,  luidbraudus  28,  luitlibrandus  15.  16  res.  post  liudbr.  ins.  7.  20.  33  quod]  que  40, 
quia   13'         saraceni  B  aliirjue         depopulato  35         sardenia  £",  sardi  19        iedarent]  fedarant  6.   S^.  9.  10. 

37,  lederent  //',  lederantS»         2  illa  ante  e(  post  fed.  33»,  anle  fed.  .33'',  iUa  etiam  26       ossa  post  episcopi  28 
agustini  31.  3.  10.  11.  30.  40,   augini  1         episcopi  om.  37         propter  {his  1)  uast.]   pro    uastatione  7.  20 

:i  translatos  35,    translata  ab  yppone  4        fuerant  om.  F',  post  condita  16  recondita  18'  priore  loco,  18 

poslerioTC  magno  praetio  (praemio  41)\  pr.  m.  33         accipit  13.  19.  23.  30,   abstulit  20  i  ea  om.  S» 

ticcnis  4.  7.  20.  40,  ticinos  37,  ticicinis  6»,  ticionis   1.  27,  tinis  W  ibique]  ubi  23.   26         debito   tauto 

(tanti  2.  4.  7.  23.  26.  29,  tantum  35,  msLgno  27)]  tanto  esse  debito  40  pari  27,  patrio  J/,  patris  4.  7.  20.  23. 
26,  patrem  .32  hoi\ore  post  debito  23.  26  recondidit]  condidit  2.  15.  16.  17.  18  futror/ue  loco),  condit .  *  iJ", 
recondita  sunt  (i.  8.  9.  36,  condita  sunt  10.  37  594,  i  sextaetatis  77  a  bcbrecica  //  4  condidedere  Jl ' 
7  culpanerit  F  accipiat  F'  9  commone  FII'  u   professu  O^  exj    ct  //  u  gentibus  F 

15  transactis  F 

')  Ex  simili  relatione  liber  pontif.  91,  12:  ('oustautinopolim  bienniii  est  a  nec  dicendis  Agarenis  ob- 
sessa.  sed  deo  eis  contrario  inaxima  illlc  curuin  parfc  fame  ae  bcllo  iiitcrempta  confusi  recesserunt  Leoiie 
priucipe. 

41* 


322  BEDAE 

595  nemo  scit  neque  angeli  caelorum  nisi  pater  solus.  Neque  enim  ullatinus  sunt 
audiendi,  qui  suspicantur  huius  saeculi  statum  sex  milium  annorum  ab  initio  fuisse 
definitum,  et  ne  contra  sententiam  domini  venire  videantur,  addunt,  incertum  mor- 
talibus  quoto  anno  sextae  millaenariae  partis  venturus  sit  dies  iudicii:  cuius  tamen 

5  adventus  maximae  circa  terminum  sexti  millenarii  debeat  sperari.  a  quibus  si 
queris,  ubi  haec  putanda  vel  credenda  legerint,  mox  stomachantes,  quia  aliud 
quid  respondere  non  habent:  annon  legisti,  inquiunt,  in   genesi,  quia  sex  diebus 

596  mundum   fecerit  deus?     Unde    mcrito    credi    debet   eum  plus   minus  sex  niilibus 
annorum  esse  staturum.     et  quod  est  gravius,  fuere  qui  propter  septimum  diem 
in  quo  requievit  deus  ab  operibus  suis,  sperarent  post  sex  annorum  milia  sancto- 
rum  laboris  in  Iiac  vita  mortali  septimo  mille    annorum   curriculo  eos  post  resur- 

5  rectionem  in  hac  ipsa  vita  inmortales  in  diliciis  et  raulta  beatitudine  regnaturos 
esse  cum  Christo.  verum  his,  quia  lieretica  sunt  et  frivola,  funditus  omissis  intel- 
legamus  sincere  et  catholieae  sex  illos  dies,  in  quibus  mundi  liuius  ornatum 
perfecit  deus,  et  septimum,  in  quo  ab  omni  opere  suo  requievit,  quem  ob  id 
perpetuae  quietis   benedictione   sanctificavit,    non  sex  annorum   milia  seculi  labo- 

10  rantis  et  septimum  regni  beatorum  in  terra  cum  Christo,  sed  sex  potius  aetates 
significare  mundi  labentis,  in  quibus  sancti  laborant  in  hac  vita  pro  Christo  et 
septimam    perpetuae    quietis    in    alia  vita  quam   solutae   a   corporibus    percipiunt 

597  animae  sanctae  cum  Christo.  Quod  animarum  sabbatum  tunc  inchoasse  recte 
creditur,  cum  prinius  Christi  martyr  carne  occisus  a  fratre,  mox  aninia  est  aeter- 
nam  translatus  in  requiem.  tunc  autem  perficietur,  cum  in  die  resurrectionis 
animae    etiam    corpora    incorrupta    receperint.      et    quia    nulla    aetatum   quinque 

5  praeteritarum  mille  amiis  acta  repperitur,  sed  aliae  plures  annos,  aliae  pauciores 
habuere,  neque  ulla  alteri  similem  habuit  summam  annorum,  restat  ut  pari  modo 
haec  quoque,  quae  nunc  agitur,  incertum  mortalibus  habeat  suae  longitudinis 
statum,  soli  autem  ilh  cognitum,  qui  servos  suos  accinctis  lumbis  lucernisque 
ardentibus  vigilare    praecepit,   similes  hominibus  exspectantibus   dominum    suum, 

10   quando  revertatur  a  nuptiis. 

598  LXVni.  De  trina  opinatione  fidelium,  quando  veniat  dominus. 

Cuius  quidem  adventus  horam  merito  sancti  omnes  diligunt  et  citius  adesse  de- 
siderant:  sed  periculose  satis  agunt,  si  qui  hanc  prope  an  longe  sit  putare  vel 
praedicare  praesumunt.  unde  pulcherrime  beatus  Augustinus  remoto  illo  servo 
5  nequam,  qui  dicit  in  corde  suo:  moram  facit  dominus  meus  venire:  iste  quippe 
procul  dubio  domini  sui  odit  adventum,  dat  exemplum  de  tribus  servis  optimis 
adventum  domini  sui  sitienter  desiderantibus ,  vigilanter  exspectautibus,  fideliter 
amantibus,  quorum  unus  dicit:  vigilemus  et  oremus,  quia  citius  venturus  est  do- 
minus.  alter  dicit:  vigilemus  et  oremus,  quia  brevis  et  incerta  est  ista  vita, 
lu  quamvis  tardius  venturus  sit  dominus.  tertius  dicit:  vigilemus  et  oremus,  quia  et 
brevis  atque  incerta  est  ista  vita  et  nescimus  tempus,  quando  venturus  sit  do- 
minus.     proiude   si    hoc   factum   fuerit   quod   praedixerat   primus,    gaudebunt   cum 

599  illo  secundus  et  tertius.  Si  autem  factum  non  fuerit,  metuendum  est,  ne  pertur- 
bentur,  qui  illi  crediderant  et  incipiant  adventum  domini  non  tardum  putare,  sed 


FHO 

595,2  snscipiantnr  i?*        7  quia]  quam  i^',  quod  i?  596,4  labores  J?'        6  diliciis  FO^,    dilitiis  if 

c  quia]  OF,  quud  yy         8  perfecit]  fecit  i/"  »  benedictione  .  .  .  la  quietis  om.  7/'  u  uita|  ciuitate  F 

12   salute  corporalibus  Ji^  597,  a  trauslata  i/^  4  receperunt  F^  quiaj   quam  i'''  »  acinctis  i/ 

lumbibus  F  598,  i  Ixuii  IIO^         de  triua  opinatione  (opinione  0)  .  .  .  dominus  om.  H^  2  hora  F 

c  dato  fl*  seruis]   pueris  i^  7  sui   sitieuter]   scieuter  i^  ii   ista   om.  H^  599,2  illi  qui  ii^ 

incipiat  F 


CHRONICA.  323 

nullum.  qui  autem  crcdunt  quod  dicit  seeundus,  tardius  dominum  esse  venturum, 
si  falsum  fuerit  iuventum  citilis  domino  veniente,  nullo  niodo  qui  ei  crediderant 
.1  turbabuntur  in  fide,  sed  inopinato  gaudio  perfruentur.  quapropter  qui  dicit  do- 
minum  citius  esse  venturum,  optubilius  loquitur,  sed  periculose  fallitur.  qui  autem 
dicit  dominum  esse  tardius  venturum  et  tamen  credit  sperat  amat  eius  adventum, 
profecto  de  tarditate  eius  etiamsi  ftillitur,  feliciter  fallitur.  liabebit  enim  maiorem 
patientiam,  si  hoc  ita  erit,  maiorem  laetitiam,  si  non  erit:  ac  per  hoc  ab  eis  qui 
10  diligunt  manifestationem  doniini,  ille  auditur  suavius,  isti  creditur  tutius.  qui 
autem  quid  liorum  sit  verum  ignorare  se  confitetur,  illud  autem  optat,  hoc  tolerat, 
iu  nullo  eoruni  errat,  quia  nihil  eorum  aut  iufirmat  aut  negat. 

()00  LXVIIII.   De  temporibus  Antichristi. 

Duo  sane  certissima  necdum  instantis  diei  iudicii  habemus  indicia,  fidem  vide- 
licet  Israheliticae  gentis  et  regnum  persecutionemque  Anticliristi ,  quam  videlicet 
persecutioneni  trium  semis  annorum  futurum  fides  ecclesiae  tenet.  sed  ne  haec 
5  inprovisa  veniens  omnes  passim  quos  inparatos  invenerit,  involvat,  Enoch  ct  Heham 
maximos  prophetas  et  doctores  ante  huius  exortum  venturos  in  mundum,  qui 
Israheliticam  plebem  ad  fidei  convertant  gratiam  atque  ad  pressuram  tanti  turbinis 
in  parte  electorum  insuperabilem  reddant.  qui  cum  ipsi  primo  tres  semis  annos 
praedicaverint ,  et  sicut  de  uno  corum  Heha  propheta  Malachias  praedixit,  con- 
10  verterint  corda  patrum  in  fihos,  id  est,  antiquorum  fidem  dilectionemque  sanctorum 
in  eorum  qui  tunc  victuri  sunt  mente  plantaverint,  tunc  excandescens  ilhx  horrenda 
persecutio    ipsos  iuprimis  martiru  virtute   coronet;    dein  ceteros   fideles  corripiens 

601  vel  martyres  Christi  gloriosissimos  vel  damnatos  apostatas  faciat.  Quod  signi- 
ficare  vidctur  apostolus  lohannes  ita  scribens  in  apocalypsi:  atrium  autem  quod 
est  foris  templum  eice  foras  et  ne  metieris  eum,  quoniam  datum  est  gentibus,  et 
civitatem  sanctam  calcabunt  mensibus  XLII,  id  est  eos,  qui  nomine  tcnus  fideles 

5  soha  exteriora  dihgunt,  ab  electorum  sorte  separatos  ostende:  quia  et  ipsi  ad 
persequendam  ecclesiam  convertentur  novissima  illa  persecutione  trium  semis  anno- 
rum.  ct  dabo,  inquit,  duobus  testibus  meis,  et  prophetabunt  diebus  mille  CCLX 
amicti  saccis,  id  est,  artissimis  contincntiae  et  pracssurarum  laboribus  accincti 
praedicabunt.     et  paulo  post:  et  cum  finierint,  inquit,   testimonium  suum,  bcstia, 

lu  quae  ascendet  de  abysso,  faciet  advcrsus  illos  bellum,  et  vincet  eos  et  occidct 
illos  et  caetera.  quibus  ministros  eiusdem  bestiae,  id  est  Antichristi,  de  occisione 
horum  duorum  testium,  id  est  martyrum,  laetaturos  eisdemque  etiam  mortuis  in- 

602  sultaturos  esse  commemorat  idem  aho  loco:  Et  vidi,  inquit,  de  mari  bestiam 
ascendentem,  et  dedit  ilh  draco  virtutem  suam  ct  potestatcm  magnam,  id  est  vidi 
homincm  sevissimi  ingenii  de  tumultuosa  impiorum  stirpe  progenitum,  cui  mox 
nato  et  per  magicas  artes  a  pessimis  inbuto  magistris,  adiungcns    se  diabolus  to- 

5  tam  virtutis  suae  potentiam,  per  quam  magica  ceteris  omnibus  maiora  patrarct, 
individuus  comes  attuht.  ct  data  cst,  inquit,  iUi  potestas  facere  menses  XLH,  id 
est  tres  annos  et  dimidium.  percusso  autem  illo  perditionis  fiho  sive  ab  ipso 
domino  sive  a  Michahele  archaugelo,  ut  quidam  docent,  et  actcrna  ultione  dam- 
nato,  non  continuo  dies  iudicii  secuturus  esse  credendus  est :  alioquin  scire  possent 
10  homines  ilhus  evi  tempus  iudicii,  si  post  tres   semis   annos  inchoato  pcrsecutionis 


FHO 

.")99, 5  qua]  quia  F        qui]  quiil  /•'  lu  qui]  quiil  F  11   illiul  autonij   illuil -F  li  aut  uegat)  at 

n.  H^  6()(),  1  l.xuiii  IIO        -j  ilie  F        4  futurani  //-         7  couueitat  /''"       jjiecessuram  /■'        ii  in  euruui 

om.  F      12  ileiudc /''0         l)01,ri  seperatos//'       ostonJit /'      i;  persecutioneiu /''      7  Ix]  xl /^      in  ascendit  >' 

uiiicit //'        occidit  i^//'         12  oiusdemque  .?'         12/13  iiisultatores /'''  002,  •!  maicas//'         5  maica 

//',  magicam  /'         7  filium  /^'         u  aliquiu  // ' 


324  BEDAE 

603  Antichristi  confestim  sequeretur.  Nunc  autem  quia  ante  consummatum  tempus 
persecutionis  illius  dies  iudicii  non  veniat,  scire  omnibus  licet :  post  quantum  vero 
tempus  consummatae  eiusdem  persecutionis  venturus  sit,  nemini  prorsus  scire 
conceditur.      denique    propheta    Danihel,    qui    regnum    Antichristi    niille    ducentis 

r.  nonaginta  diebus  futurum  describit,  ita  concludit:  beatus  qui  exspectat  ct  per- 
venit  ad  dies  milie  COCXXXV.  quod  Hieronimus  ita  exponit:  beatus,  inquit, 
qui  interfecto  Antichristo  supra  mille  CCXC  dies,  id  est,  tres  semis  annos,  dies 
XLV  prestulatur,  quibus  est  dominus  atque  salvator  in  sua  maiestate  venturus. 
quare  autem  post  interfectionem  Antichristi  XL  et  V  dierum  silentium  sit,  divinae 

10  scientiae  est,  nisi  forte  dicamus:   dilatio    regni   sauctorum   patientiae  probatio  est. 

604  LXX.  De  die  iudicii. 

Adveniet  autem  dies  domini  sicut  fur,  quia,  sicut  ipse  testatur,  nescimus  quando 
veniat,  sero  an  media  nocte  an  galli  cantu  an  mane.  in  quo  caeh,  inquit,  magno 
impetu  transient,  elementa  vero  a  calore  solventur.  qui  autem  sint  caeli  qui 
r.  transient,  paulo  superius  docet  idem  apostohis  Petrus  dicens:  caeli  erant  prius  et 
terra  de  aqua  et  pcr  aquam  consistens  verbo  dei,  per  quae  ille  tunc  mundus 
periit.  caeli  autem  qui  nunc  sunt  et  terra  eodem  verbo  repositi  sunt  igni  reser- 
vati  in  die  iudicii.  non  ergo  firmamentum  caeli ,  in  quo  sidera  fixa  circumeunt, 
iion  caelum  aetherium,  hoe  est  inane  illud  maximuni  a  caelo  sidereo  usque  ad 
10  aera  turbulentum,  in  quo  puro  et  quieto  diurnaeque  lucis  semper  pleno  errantia 
septem  sidera  vaga  ferri  creduutur.  sed  caelum  hoc  aerium,  id  est  terrae  proxi- 
mum,  a  quo  aves  caeh,  quod  in  eo  volent,  appellantur,  quod  aqua  quondam  di- 
luvii  deletis  terrestribus  transcendendo  perdidit,  hoc  ignis  extremi  iudicii  eiusdeni 

60.")  mensurae  spatio  procrescens  occupando  disperdet.  Nec  sola  haec  beati  Petri 
sententia,  qua  illos  dieit  caelos  igni  iudicii  perdendos,  qui  aqua  diluvii  perierant, 
testatur  sidereum  caelum  igni  illo  quamvis  maximo  non  esse  tangendum,  sed 
etiam  domini  sermo  qui  dicit:  statim  autem  post  tribulationem  dierum  illorum  sol 
5  obscurabitur  et  luna  non  dabit  lumen  suum  et  stellae  cadcnt  de  caelo.  neque 
enim  sol  obsiurari,  luna  suo  luminc  privari,  stellae  potcrunt  uadere  de  caelo,  si 
caelum  ipsum,  locus  videlicet  eorum,  igni  voratum  transibit.  nuuc  autem  caelum 
quidem  aereum  igni  mai^cescet,  sidereum  manebit  inlesum.  porro  sidera  obscura- 
buntur  non  suo  lumine  vacuata,  sed  maioris  vi  luminis  ad  adventuni  superni  iudi- 
10  cis,  ne  videantur  obtecta,  quod  in  hac  vita  lunam  stellasque  omnes  a  potiore 
lumine  solis  interdiu  pati  cunctis  in  promtu  est.  cum  autom  peracto  iudicio  fuerit 
caelum  novum  et  terra  nova,  id  est  non  alia  pro  aliis,  sed  haec  ipsa  per  igneni 
innovata  et  quasi  quadam  resurrectionis  virtute  glorificata  claruerint,  tunc,  ut 
Isaias   praedixit,  erit  lux   lunae   sicut   lux   solis   et  lux  solis  septempliciter  sicut 

60(1  lux  septem  dierum.  Quod  autem  lohannes  in  apocalypsi  cum  dixisset:  et  vidi 
caeluni  novum  et  terram  novam :  priinum  enim  caeluni  ct  prima  terra  abierunt : 
adiunxit,  atque  ait:  et  mare  iam  non  est,  utrum  maximo  illo  ardore  siccetur  mare 
an  et  ipsum  vertatur  in  melius,  non  fiicile  patet.  caelum  quippe  novum  et  terram 
.'.  novam,  non  autem,  et  mare  novum  uspiam  legimus  futurum.  nam  et  typicae 
potest  intellegi   quod  dictum  est:    et  mare  iam  non  cst,   quia    iaiii    tuno  non  erit 

FIIO 

G03,  c  ad  (liobus  F  lO  pacicntia  F  G04,  l  Ixuiiii  HO  4  a  om.  0  suiif,  F  B  quao]  queni  F 
7  autem  om.  F^  8  circueuut  FII  9  non]  nam  F  aeriuni  F-  lu  oia  II  i:i  transcendo  H  igni  F 
605,  n  qui]  quia  //  ;i  non  ovi.  F  r,  ijotuorunt  //  J  trasiuit  F  s  sideriuni  F  lo  a  potiore] 

aptiore  II'  u  osaias  F  (iO(j,  2  iiouum  om.  F        terra  oin.  H'  :i  et  om.  F  i  uon  vm.  F' 

b  et  niare)  niiiro  F         nonuni  um.  //"  r,  non  iani  tnnc  /'' 


CHRONICA.  325 

Iior  iscculum  vihi  mortalium  turbulentum,  quod  sepissime  in  scripturis  nuiris  iiomine 
tiguratur.     ul)i  autcm  ipsum  extrcmi  et  universalis  iudicii  sit  discrinicn  habendum, 

(i(>7  intcr  multos  sepae  queritur.  Constat  namque,  quia  cum  descendcnte  domino  ad 
iudicium  in  ictu  oculi  fuerit  omnium  resurrectio  celebrata  mortuorum,  sancti  con- 
festini  rapiantur  obviam  illi  in  aera.  hoc  etenim  intellegitur  apostolus  indicare, 
cum  ait;  quoniam  ipse  dominus  in  iussu  et  in  voce  archangeli  et  in  tuba  dei 
.s  descendet  de  caelo  et  mortui  qui  in  Christo  smit,  resurgent  primi;  deinde  nos 
qui  vivimus,  qui  relinquimur,  simul  rapiemur  cum  illis  in  nubibus  obviam  domino 
in  aera.  utruni  autem  ot  reprobi  tunc  sublimius  a  terra  leventur  obviam  iudici 
venturo,  an  meritis  peccatorum  ita  praegraventur,  ut  quamvis  inmortalia  corp(n'a 
habentes  ad  altiora  nequeant  elevari  et  praesidente  ad  iudicandum  domino  sancti 
10   in    sublimi   a    dextris   eius ,    ipsi    autem    in    inferioribus   adsistant   a  sinistris ,  tunc 

6()h  potius  apparebit.  Si  vero  tunc  ignis  ille  raaximus  ct  altissimus  universam  terrae 
superficicm  operit  et  resuscitati  a  mortuis  iniusti  nequeunt  in  subUme  raptari: 
constat  eos  utpote  in  terra  positos  igni  circumdatos  iudicis  cxspectare  scntentiam  : 
sed  an  illo  urantur  qui  non  per  illum  castigandi ,  sed  aeterno  potius  sunt  igne 
5  damnandi,  quis  praeiudicare  audeat?  namque  aliquos  elcctorum  eo  purgari  a 
levioribus  quibusdam  admissis  et  beatus  Augustinus  in  hbro  dc  civitatc  dei  XX 
ex  prophctarum  dictis  intellegit,  ct  sanctus  papa  Gregorius  in  homehis  euangehi 
exponens  illud  psahnographi ;  ignis  in  conspectu  cius  ardcbit,  et  in  circuitu  cius 
tcmpestas  valida:  districtionem   quippe,    inquit,    tante  iustitiae  tempestas  ignisque 

6(19  comitantur,  quia  tempestas  examinat,  quos  ignis  exurat.  Satis  autem  clarum  est, 
quia  raptis  ad  voceni  tubac  obviam  domino  in  aera  perfoctis  servis  iUius  con- 
Hagratio  mundana  non  noccat,  si  trium  puerorum  mortalia  adhuc  corpora  circum- 
positus  camini  ignis  tangere  nequivit.  verum  in  his  onmibus  utilius  (^st  cuique 
.s  castum  se  districti  iudicis  pracbere  conspcctibus  quam  de  iudicii  ilhus  niodo  locove 
discutere.  sane  quod  apostolus  cum  dixisset:  rapiemur  cum  ilHs  in  nubibus  ob- 
viam  domino  in  aera,  subdit  dicens:  et  sic  semper  cum  domino  crimus,  non  sic 
accipicndum  cst,  tamquam  in  aere  nos  dixerit  somper  cum  domino  esse  man- 
suros:  quia  nec  ipse  utique  ibi  manebit,  quia  veniens  transiturus  est.  venienti 
10  (juippe  ibitur  obviam,  non  manenti.  sed  ita  cum  domino  erimus:  id  est  sic  crimus 
habentes  corpora  serapitcrna,  ubicumque  cum  illo  fucrimus. 

610  LXXI.   De  septima  ct  VIII  aetate  secuH  futuri. 

Et  haec  cst  octava  illa  aetas  scmpcr  amanda  speranda  suspiranda  fidehbus,  quando 
corum  animas  Christus  incorruptibiUum  corporuni  munerc  donatas  ad  perceptionem 
regni  caelestia  conterapUitionemque  divinae  suae  maiestatis  inducat:  non  auferens 
s  gloriam,  quam  exutae  corporibus  a  suae  quacque  egressionis  tcmpore  bcata  in 
requie  perccperant,  sed  maiorc  ilUis  gloria  etiam  corporum  redditorum  accumu- 
Ums:  in  cuius  continuatac  et  non  interruptae  beatitudinis  typum  Moyses  cum  scx 
iUos  die.s  primos,  quibus  factus  est  mundus,  a  lucc  ct  manc  inchoatos  ad  vesperam 
terminatos  dixisset:  in  .septimo,  quo  rcquievit  deus  ab  operibus  suis,  sohus  nnine, 
10  non  autem  et  vespere  fccit  mentionem.  sed  cuncta,  quae  dc  eo  commemoranda 
putavit,    aeternae    requiei    et    benedictionis   Uice   concUisit.      quia   sicut    et  supra 

FffO 

()07,  1  (lescente  //  1/2  ad  iud.  doiii.  F         ^  liipitMitur  //'  7  et  um.  ff^  <>()8,  i   uniuersae  O 

X  coust.  eos  om.  //»  cirdatos//'  7  e.\J  et  //         luinieliis  //»         s  psalniigraphi  O»         10  comitatur  /■' 

609,2/3  coiifragratio  /<7/'         :)  muuda  /''         1  iu  otn.  F       7  sul)didit  FJi       8  aera  F       a  utique  ibi  om.  F 
610,  1  Ixx  FHO  ^  quoque  F  c  gloriam  /•'  7  non  om.  H        moses  FH^  9  in  om.  F        10  et 

om.  F        de  eo]  deo  F        n  quia]  F0)0^,  qua  O»,  quod  H 


326  BEDAE 

meminimus,  cunctac  huius  saeculi  aetates  sex,  in  quibus  iusti  domino  cooperante 
bonis  operibus  insistunt,  ita  sunt  superna  ordinatione  dispositae,  ut  in  primordis 
suis  singulae  aliquid  laetarura  rcrum  habentes  non  parvis  erumnariun  tenebris 
()  I  I  pracssurarumque  consummantur.  Requies  vero  animarum,  quam  pro  bimis  operibus 
in  futuro  saeculo  percipiunt,  nulla  umquam  curae  alicuius  anxietate  turbata  de- 
ficiet,  sed  ubi  tempus  iudicii  et  resurrectionis  advenerit,  gloriosiore  perpetuae 
beatitudinis  perfectione  complebitui*.     conparatur  his    aetatibus   sacratissimum  do- 

.".  minicae  passionis  sepulturae  et  resurrectionis  tempus.  legimus  enim  scribente 
euangelista  lohanne,  quia  lesus  ante  sex  dies  paschae  venit  Bethaniam,  ubi  de- 
votae  muheris  officio  ludas  ofFensus  prodidit  eum  sacerdotum  principibus.  in 
crastinum  autem  ipse  veniens  in  asino  Hierosolymam  cum  turba  domino  laudes 
canentium,    per  continuos  V  dies   insidiosis    eorum    questionibus   appetitus   sexto 

10  demum  die  crucifixus  est:  septima  requievit  in  sepulchro,  octava  autem,  id  est, 
una  sabbati,  resurrexit  a  mortuis.  quia  praeteritis  V  mundi  huius  aetatibus  sancti 
612  numquam  reproborum  insidias  et  odia  pati  cessarunt.  At  in  sexta,  quam  dominus 
sua  incarnatione  confirmare  in  fide,  sua  passione  redimere  ab  inferis,  sua  resur- 
rectione  et  ascensione  ad  spem  et  dilectionem  regni  caelestis  accendere  dignatus 
est,  eximior  beatorum  martyrum  virtus  atrociora  ab  infidelibus  persecutionum  bella 

5  toleravit.  sed  haec  tanto  fortius  vicere,  quanto  certius  novere  pro  illo  se  pati, 
qui  secum  passo  prius  latroni,  sed  tunc  confessori,  promisit:  hodie  mecum  eris  in 
paradiso.  quae  beatissima  paradisi  requies,  quia  non  alium  finem  quam  glorificae 
resurrectionis  habet  initium,  hoc  significare  volens  euangehsta  Matheus,  cum  do- 
minum   sexta   feria  passum   et  sabbato  sepultum  esse  scripsisset,    dicturus  de  re- 

10  surrectione   sic    incipit:    vespere  autem  sabbati,   quae   lucescit   in   prima  sabbati, 

6l3venit   Maria   Magdalene    ct    altera    Maria  videre   sepulchrum.     Vesperam   quippe 

sabbati,    quo    dominus    in    sepulchro    quievit,    non    in   noctem    tenebrescere,    sed 

lucescere    dicit  in   una  sabbati,  quia  videlicet  idem  eius  sepulchrum  non  corrup- 

tione   suscepti   corporis   adtaminandimi ,    sed  sicut  Esaias  ait:   et   erit  sepulchrum 

5  eius  gloriosum,  citae  resurrectionis  erat  virtute  sublimandum:  quia  nostrarum 
quoque  requies  post  exuta  corpora  animarum  non  aliquibus  angorum  est  obscu- 
randa  tenebris,  sed  sohs  verae  et  perpetuae  lucis  suscipienda  in  fine  et  aecumu- 
landa  muneribus.  haec  est  magna  illa  et  singularis  octava,  pro  qua  sextus  ct 
undecimus   psalmi  scribimtur:    cuius  et  verba  dierum   ita   recordantur:    porro  Ma- 

10  thathias  et  Hehphalu  et  ahi  Levitarum  in  citharis  pro  octava  canebant  epinicion, 
id  est,  victori  deo  in  perpetuum  venturae  ogdoadis  atque  iudicii  laudes  canebant. 
614  epinicion  quippe  triumphum  palmamque  significat.  Vel  de  resurrectionis  Christi 
mysterio  prophetabant,  quae  merito  singularis  et  magna  vocatur  octava,  quia 
omnis  labentis  saeculi  dies  octava  ita  est  post  septimam  sabbati  octava,  ut  ipsa 
sit  etiam  prima  septimanae  sequentis.     quomodo  autem   prima  totius  saeculi  dies 

5  ita  fuit  prima,  ut  non  haberet  ahquos  septem  praecedentes  quibus  esset  octava, 
et  ideo  singulariter  prima  est,  ita  singulariter  non  solum  magna,  sed  et  octava 
est  dies  futurae  rosurrcctionis,  quia  sic  post  septimam  sabbati  proximi  vcntura 
est  octava,  ut  non  ahquos  habcat  dies  se  scquentes,  quibus  possit  fieri  prima,  sed 
ipsa  una  mancat  caelesti  kice  perennis.     unde  bene  propheta  visionem  huius  diei 

10  sitiens,  unam  eam  vocat  dicens :  quia  melior  est  dies  una  in  atriis  tuis  super  milia. 
cum    ergo    octavam    in   scripturis  lcgimus,   sciamus  mystice   et   dieni  ct  aetatem 

FBO 

610,  12  quooperante  F        1.1  consumantur  H,  consummatur  i*"*  (511,  4  perfectioneni  F        conpara- 

tur]  conponatur  i>^        .s  sepultura  J^/7         7  pr.  sac.  H^  s  asiano  H^  (512,1  in  om.  F^  :i  ascen- 

dere  FH-       i  uincere  H       9  sabbatum  F      dicturus  om.  H        613,  2  quoj  quod  F        614,  3  saeculi  om.  H 
septimum  0,  soptimanam  H-         6  sed  et]  sed  F        li  mystyce  H 


CHRONICA.  327 

posse  intellegi,  quia  et  dominus  octava  die,  id  cst.  post  septiniam  sabbati  resur- 

ftl5  rcxit  a  mortuis.     Et  nos  non  solum  post  septcm  volubiles  huius  saeculi  dics,  scd 

etiam  post  sepae  memoratas  septem  aetates  in  octava  aetate  simul  et  die  resurge- 

mus.     quae  vitae  dies  in  se  quidem  ipsa  mansit  semper,  manet  et  manebit  aeterna, 

sed  nobis  tunc  incipiet,  cum  ad  eam  videndam  meruerimus  intrare ,  ubi  quo  actu 

5  occupentur    sancti,    perfecta    spiritus    et    carnis    inmortalitate    renovati,    testatur 

psalmista,  qui  deo  per  laudem   amoris    canit:    beati    qui   habitant    in    domo    tua, 

in   saeculum    saeculi  laudabunt  te.     quo  visu  delectentur,  idem   consequenter  ex- 

ponit:   ctenim  bencdictionem    dabit,    qui   legem    dedit,   ambuhibunt  de  virtiite  in 

virtuteni,  videbitur  deus  denrum  in  Sion.     quales  ad  hanc  venire  possint,  ipse  qui 

10   est  via,  veritas  et  vita,  testatur  dominus :  beati  mundo  corde ,  quoniam  ipsi  deum 

videbunt.     ergo  noster  libelhis  de  volubih  ac  fluctivago  temporum    hxpsu  descrip- 

tus   oportunum   dc    aeterna   stabilitate    ac  stabili  aeternitate  habeat  finem.     quem 

rogo  si   qui   lectionc  dignum  rati  fuerint ,  me  suis  in   praecibus   domino    conmen- 

dent  piaquc   apud   deum   et  proximos ,  quantum  valcnt ,    agant  industria ,  ut  post 

16   temporales  caelestium   actionum   sudores   aeternam    cuncti  caelestium  praemiorum 

mereamur  acciperc  palmam. 


FHO 


tjl4,  12  posse  om.  F        septiiiiiim //  Ulo,  I   uolubilis -ff         4  qiui  actu]  cuactu -F         fi  tua]  tua 

doniine  O         s  ambulabaiit  0         a  ad]   et //        possit  i/         10  ueritas]  et  uer.  F         ll  ego //»         13  quis  i^ 
14  ind.  ag.  H-         is  caelestiuruj  om.  sj>.  vac.  relicto  ut  vid.  H^,  ten-estrium  H'^ 


CHRONICA   III.  42 


VAEIA  LECTIO  AD  ANNOS  MYNDI. 


Chronlconmi 
malorum  epochae 

anni 

annus 
mundi 

Chronicoriim  maiorum 
ad  numeros  varia  leclio 

Chronicorum. 
minoi^um 
epochae 

Chronicorum 

minorum  ad  numeros 

varia  lectio 

AETAS 

PEIMA  a.  1656 

Adam  ante  na- 

i3n 

ad  130 



tuni  Seth 

Setli  ante  natum 

105 

235 

= 

Enos 

Enos 

90 
70 

325 

395 

= 

Cainan 

om.  H 

Malalehcl 

65 

460 

cccxlx  B^,  ccclx  H   .     . 



lareth 

162 

622 

dccxxiii  B 

— 

Enoch 

65 

687 

dccxxxui  B 



Ixxxui  E 

Mathusalam 

187 
182 
600 

874 
1056 
1656 

= 

Lamech 

mi}   lii  Kff 

Noe  ad  diluvium 

111 11      111  JJJJ.± 

AETAS 

SECVNDA 

a.  292 

Sem 

2 
35 
30 

1658 
1693 
1723 

= 

Art'a.\at 

Sale 

mlxxxiii  B 

Heber 

34 
30 

1757 

1787 

= 

lui  E 

Falech 

Ixxxui  BR 

Ixxxui  E 

Reu 

32 

1819 

mdcccxxuiiii  M      ... 

— 

Seruch 

30 

1849 

Ixuiiii  R 

— 

xuiiii  E 

Nachor 

29 

1878 

om.  H'- 

— 

Thare 

70 

1948 

uiii]   uiiii  11,   vl  B  .     .     . 

= 

uiii]   uiiii  EH 

AETAS 

TERTIA 

a.  942 

Abraham  cmi- 

75 

2023 

om. 

grat 

BFHMOH  clironicurum  maiorum;  EHM  chronicorum  minorum. 


BEDAE  CHRONICA. 


329 


Chronicoitim 
maiorum  epochae 


amius 
mundi 


Chronicorum  maiorum 
ad  numeros  varia  lectio 


Chronicorum 
minorum 
epochae 


Chronicorum  minorum 
ad  numeros  varia  lectio 


Ismahel  nascitur 
Isaac  nascitur 
lacob  nascitur 
Tacob  in 
Aegypto 


ludaei  in 

Aegypto 
Moyses 
losue 
Othoniel 
Aoth 
Deborra 
Gedeon 
Abimclech 
Tola 
lair 
lepte 
Abessan 
Achialon 
Labdon 
Samsoii 
Heh 

Samuhol 
Saul 

QVARTA 
AETAS  a.  473 
David 
Salomo 
Roboam 
Abiam 
Asa 

losaphat 
loi-am 
Azarias 
Athalia 
loas 

Amasias 
Azarias  (Ozias") 
loatham 
Achaz 
Ezechias 


430 


[11] 

[14] 

60 

130 


[215] 

40 
26 
40 
80 
40 
40 

3 
23 
22 

6 

7 
10 

8 
20 
40 
12 
20 


40 

40 

17 

3 

41 

25 

8 

1 

6 

40 

29 

52 

16 

16 

29 


2034 
2048 
2108 
2238 


2453 

2493 
2519 
2559 
2639 
2679 
2719 
2722 
2745 
2767 
2773 
2780 
2790 
2798 
2818 
2858 
2870 
2890 


2930 
2970 
2987 
2990 
3031 
3056 
3064 
3065 
3071 
3111 
3140 
3192 
3208 
3224 
3253 


om.  M 

iixxxuii  M,  iixluii  B 

iiccxx*uiii  F     .     .     ■ 


iiccccuii  R,  iicccccliii  F 

iiccxciii  F^ 

d  om.  H 

luiiii]  uiiii  B  ,  .  .  , 
xxxuiii  M,  Ixxxuiiii  B^ 

Ixxuiii  hM 

xuiii  B 

iidccxui  B 

iidccxx  B,  om.  H ,     .     , 

iidccxuiii  M 

iidcluiii  B 

iidccclxxx  BR  .... 

uii  om.  BR 

iiilxxiiii  H 

iulxxiiii  H 

Ixu]  \a  M 

om.  B 

cxi]  Ixxu  B 

iiixcii  H 

uiii]  uii  HMO  .... 
xxiiii]  xxii  H,  xxxiiii  M 
liiii  BR 


losepli  iiasci- 
tur  lacobi 
a.  110  (90) 

loseph  mori- 
tur  a.  110 


2218  (iiclxxxxiii  M) 


2308 


iidcccxuiiii  E 


Ixxxuiii  E 
iiil  ii  E 


BFHMOR  chronicorum  maiorum :  EHM  chronicorum  minorum. 


42« 


330 


BEDAE 


Chronicorum 
maiomm  epochae 


aimus 
mundi 


Chronicoruvi  maioruvi 
ad  nuvieros  vario  lectio 

uiil]   uiiii  Tl 

xl  xxj5/? 


Clironicorint 
viinornni 
epochae 


Chroniroruvi  viinoruvi 
ad  numeros  riaria.  tectio 


Manasses 

Amon 

losias 

loacim 

Sedecias 

QVINTA 
AETAS  a.  589 

(immo  588) 
Ezechiel 

Evilmerodach 

Cyras 

Cambyses 

Magi 

Darius 

Xerxes 

Artabanus 

Ai'taxerxes 


55 
2 
31 
11 
11 


Darius  Nothus 

19 

Artarxerxes 

40 

Mnemon 

Artarxerxes 

26 

Oclius 

Arses 

4 

Darius 

6 

Alexander 

5 

Ptolemaeus 

40 

Largi  f. 

Ptolemacus 

38 

Philadelphus 

Ptolemaeus 

26 

Euergetes 

Ptolemaeus 

17 

Philopator 

Ptolemaeus 

24 

P^piphanes 

Ptolemaeus 

35 

Philometor 

14 

12 

30 

8 

1 

36 

20 

m.  7 

40 


3308 
3310 
3341 
3352 
3363 


3377 

3389 

3423 
3431 
3432 

3468 
3488 
3489 

3529 


3548 
3588 

3614 

3618 
3624 
3629 
3669 

3707 

3733 

3750 

3774 

3809 


ccc  om.B     uii)  iiii//''('?Jfl 
uiiii]  uiii  B31 
cccc]  ccc  B 


Ixxxuii  /T 

cccc]  dcc  B,  Ixxx]  Ixx  F, 
ovi.  H' 

sicFH^OB  (locopost.),  tria 
milia    dcuiiii   li  locn 
priore,  iiidxxxi  M. 
iiicccclxxxuiiii  B, 
iiiccclxxx  //' 

uiii]  uiiii  R       .... 

d  om.  //' 

uii]   uiii  F 

iii]  uiii  F 

Ixxiiii]  Ixuiiii  F    .     .     . 


ludaeorum 
captivi- 
t.is  a.  70 


3433  (mcccxxxiii  E) 


3469 
3491 


3531 


3549 

3589  (iiidxxxuiiii  F) 

3615 

3619 
3625 
3630 
3670 

3708 

3734 

3751 

3775 

3810 


BFHMOIt  chronicorum  maiorum;  EHM  chronicorum  minorum. 


CHRONICA. 

331 

Chronicoruvi 

C/tronirorum 

anni 

otmtis        Chronlcorum  maionim 

minorum 

Chronicorum  minortivi 

maiorum  epochae 

mundi      ail  numeros  varia  lectio 

epochae 

ad  numeros  raria  lectio 

Ptolemaeus 

29 

3838 

xxxuii  M 

=  (a.28 

Euerget.es 

EHM) 

Ptolemaeus 

17 

3855 

Fiscon 

Ptolemaeus 
Alexandev 

10 

3865 

Ptolemaeus 

IS 

3873 

Ixxiii]  xxii  li    .     .     .     . 

= 

Ixxii  E 

Cleopatvae  f. 

Ptolemaeus 

30 

3903 

ilcccc]  (lccc  B  .     .     .     . 

= 

Dionysius 

Cleopati-a 

22 

3925 

xxu]  XXX  B      .     .     .     . 

= 

3905 

Caesar 

5 

3910 

x]  x\  R.  ^\  B  .     .     .     . 

=  (a.  2) 

SEXTA 

AETAS 

Augusti  a.  42 

3952 

om.  B 

= 

natalis  Christi 

Augustus 

56.  6 

3966 

iiidccclxui  H,  om.  B  .     . 

= 

Tiberii  a.  1.") 

3981 

Ixxxi]  Ixxx.xi?,  lxxxuiil.B, 
Ixxxiiii  R     .     .     .     . 

07». 

Tiberii  a.  IS 

23 

3984 

Ix.\xiii  H,  om.  B  .     .     . 

om. 

passionis 

Christi 

Tiberius 

3989 

Ixxxi.x]  Ix.Kxuiii  B, 

A 

Ixxxx  H,  Ixx  F    .     . 

= 

Gaius 

4.  10.  8 

3993 

dcccc]   dccc  H  .     .     .     . 

= 

Claudius 

13.  7.  28 

4007 

uil  om.  B 

= 

^N^oro 

13.  7.  28 
9.  11.  22 

4021 
4031 

Vespasianus 

xxxi]  XXX  B     .     .     .     . 

=  (a.  9) 

4030  (xxxi  E) 

Titus 

2.  2 
15.  5 

4033 
4049 

= 

4032 

Domitianus 

xluiiii]  Ixuiiii  F^,  xliiii  H 

4048  (xluii  E) 

Nerva 

1.  4.  8 

4050 

1]  li  0 

= 

4049  (xluiiii;) 

Traianus 

19.6.  15 

4069 

Ixuiiii]  «»*iiii  R,  luiii  M, 

l.^ciiii  B,  Ixxuiiii  H 

=  (a.  l^pro 
a.  19  EH) 

4068  (Ixii  E,  Ixiii  H) 

Hadrianus 

21 

4090 

= 

Ixxxiii  E,  Ixxxiiii  H 

Antoninus  Pius 

22.  3 

4113 

cxiii]  xciii  R     .     .     .     . 

= 

cui  E,  cuii  H 

M.  Antoninus 

19.   1 

4132 

mlxxxiii  H 

= 

cxxu  E,  cxxui  H 

Comniodus 

13 

4145 

Imxlu  M,  Imcxxxuiii  E, 
Imcxxxuiiii  H 

Pertinax 

—6 

4146 

cxIuB 

= 

cxxxuiiii  E,  cxl  H 

Severus 

17 

4163 

clxiiii  R 

=  (a.  18) 

cxliii  M,  cluii  E, 
cluiii  H 

Caracalla 

7 

4170 

= 

clxiiii  E,  clxu  H 

^^     Vf^      ■i*^MI    A    AlrV 

1 

BFHMOR  ckronicorum  maiorutn:   EIIM  chronicortim  minorum. 


332 


BEDAE 


Chronicoriwi 
tnaionmi  epochae 


annus 
mundi 


Chronicorum  maiorum 
ad  iiumeros  varia  lectio 


Chronicorum. 
minorum 
epochae 


Chronicorum  minoruiii. 
ad  numeros  varia  lectio 


Macrinus 
Aurelius  Anto- 

ninus 
Alexander 

Maximinus 

Gordianus 

Philippus 
Decius 
Gallus 
Yalerianus  et 

G  allienus 
Claudius 
Aurelianus 
Tacitus 
Probus 
Carus 
Diocletianus  et 

Maximianus 
(Galerius) 
Constantinus 
Constantius 
lulianus 
lovianus 
Valentinianus  et 

Valens 
Valens,  Gratia- 

nus,  Valen- 

tinianus  II 
GratianuSjValen 

tinianus  II 


I 

4 

13 

3 

6 

7 

1.3 
2.4 
15 

I.  9 
5.6 

—  6 
6.  4 
2 

20 

30.   10 
24.  5.  13 

2.8 

—  8 
11 

4 


Theodosius 

11 

Arcadius  et 

13 

Honorius 

Honorius 

15 

Theodosius 

II 

26 

Marcianus 

7 

4171 
4175 

4188 

4191 

4197 

4204 
4205 
4207 
4222 

4224 

4229 
4230 
4236 
4238 
4258 

4259 
4290 
4314 
4316 
4317 
4328 

4332 


4338 


clxx  31 


4349 

4362 

4377 
4403 

4410 


sic  M,  Ixxxuii  BHB, 
Ixxxui  F,  Ixxuii  0    . 

Imxci  HO,  iiiiexi  BM, 
iiiiclxxxuiiii  R 

cxcuii]  xcuii  HMO,  cxuii  B 

om.  H' 

ccui  B,  om.  77'      ... 

xxuiii  /?,  xxuii  il7      .     . 

xxxuii  B 

xxxuii77 

luiiii  B,  om.  77'    .     .     . 

ccuiiii  B 

inc.  0 

xxxii]  xxxuiii  77   .     .     . 

uiii]  ii!  iJ 

uiii  ilf 

Ixi  BO 

liuccciii  I! 


elxu  E,  clxui  77 
clxuiiii  E,  clxx  H 

clxxxii  E,  clxxxiii  77 

clxxxu  E,  clxxxui  77 
iiiixcuii  M,  iiiicxci  E, 

uucxcii  H 
cxcuiii  E,  cxcuiiii  77 


=  cxcuiiii  E,  cc  77 


cci  E,  ccii  77 

ccxui  E,  ccxui  E,  ccxuii  77 

... 
ccxuiii  E,  ccxuiiii  77 

ccxxiii  E,  ccxxiiii  H 

ccxxu  E,  ccxxui  H 

coxxxi  E,  ccxxxii  77 

ccxxxiii  E,  ccxxxiiii  77 

ccliii  E,  ccliiii  H 


=  (a.  2) 


=  (a.  14) 


Valentinianus 
cum  Theo- 
dosio  a.  9 

Tlieoilosiu.'i 
a.  3 


4260  (cclu^,  cclui77) 
cclxxxu  E,  cclxxxui  77 
cccuiiii  E,  ccccx  77 
cccxi  E,  ccccxii  H 
cccxii  E,  ccccxiii  77 


4331    (cccxxui  7?, 

ccccxxuii  77) 


4337  {cccxxxni  EH\ 

ecccxxxiiii  77') 
4346  (cccxli  E,  ccc^xlii  H) 


4349  iccexliii  E,  xla77) 

ceeluii  E,  ccexluii!  ff 

imccclxxii  E,  ccclxxiii  // 
4404   (ceexcu!!!  E, 

eecxcniiii  H  I 
cecciiii  E,  ccccu  77 


BFHMOB  chronicorum  muiorum;   EHM  chronicorum  minorum. 


CHRONICA 


333 


Clironicorum 
maiorum  epochae 


uniiiis 
mundi 


Chromcorum  maiorum 
ad  numeros  varia  lectio 


Chronicortim 
minorum 
epochae 


Clironicorum  minorum 
ad  numeros  varia  lectio 


Leo 

Zeno 

Anastasius 

lustinus  I 

lustiniiuuis  I 
lustinus  11 
Tiberius  11 
Mauricius 
Focas 
Heraclius 
Heraclonas 
Constantinus  f. 

Heraclii 
Constantinus  f. 

Constantini 
Constantinus 

Pogonatus 
lustinianus  II 


17 

17 

28 


38 
11 

7 
21 

8 
26 

2 
—  6 

28 

17 

10 


Leo  II 

3 

Tiberius  Apsi- 

7 

marus 

lustinianus  11 

6 

Philippicus 

1. 

Anastasius  II 

3 

Theodosius  III 

1 

Leo  UI  Isaurus 

9 

BFHMOR  cl 

runicor 

4427 

4444 

4472 

4480 

4518 
4529 
4536 
4557 
4565 
4591 
4593 
4594 

4622 

4639 

4649 

4652 
4659 

4665 
4667 
4670 
4671 
4680 


x.xxuii  0,   xxui  B 


d)  ccccd  //,  xuiiij  xuiiii  !• 
xxuiiiiJ,  XXX  H    .     .     . 

lui  i>' 

iiiixci  B 

iii]  iiii  B 

iiiixc  H 


luiiii)  Ix  B,  liiii  0 
Ixii  li 


Leo  miuor 
a.  1 


ccccxxi  E,  ccccxxii  H 

4428  (uuccccxxii  E, 
ccccxxiii  H) 

4445  (ccccxxxuiii -E, 

ccccxxxuiiii  H) 

4473  (cccclxiiii  E, 
cccclxu  H) 

448  I    (cccclxxii  E, 

cccclxxiii  H) 
4519  (dxi£,  dxiiH) 
4530  (dxxii£,  dxxiii-H) 
4537  (dxxxi  E,  dxxxii  H) 
4558  {AWiE,  iXiuH) 
4566  (dlx  E,  dlxi  H) 
4592  (dxc£,  dlxxxi-H) 

4594  (dxcii.£;,  dlxxxuiiiT) 

4595  (dxciii  E,  dlxxxu  H) 

4623  (dcxxi  E,  dcxiii  H) 

4640  (dexxxuiii  E, 

dcxxx  H) 
4642  (dcxxxuiiii  E, 

dcxxxii  H) 


EM  minorum.  Jinieniinm  in  iHstinianl   II  impcrio  priore. 


ADDITAMENTVM  I. 

INTERPOLATIONES  COD.  PARISINI  NVPER 

EMPT.  MDCXV. 

ante  c.  10   Adam:   LXVIII.     Prima   aetas  Adam  .  .  .  per    iufinita    saecula  saeculorum. 

conspecfus  est  sex  aetatum   mundi   comprehensis   etiam  septima  et  octava  formatiis 

potissimum  ad  JBedam  ipsum,  ad  quem  etiam  spectat  capitis   numerus  praescriptus. 
unte  €.  488:  Mortuo  Theodosio  apud  Constantinopolim  Martianus  a  militibus  et  ab  exer- 

citu   instigante   etiam    Pulcheriam   sororem    sublimatur   in   regno    et   ipsa    Pulcheria 

regina  efficitur  eamque  Valentinianus  Augustus  in  coniugium  assumpsit.     ex  Frede- 

garianis  l.  2(3)  r.  r>2  p.  73,  9  —  11  Krusch. 
l.  c.  post  ann.  VII :  Calcedonensis  synodus  agitur.     cx  Jsidori  chronicis  epitomatis  c.  245 
scquitur:  Anno  IP  Martiani  ....  Attila  rex  moritur.     cx  Fredegarianis  2  (3),  53  p.  75, 

3—6. 
post  c.  492  defertur:    [Anno  III  Martiani]  Aetius   [dux   et]   patricius   m.  0.  r.  p.  salus 

fraudolenter  a  Valentiniano   [a  manu  propria]    occiditur.     uncis   inclusa   non  sunt 

Bedae. 
post  c.  493:  Quarto  anno  Martiani  ....  occiditur.     ex  Fredegarianis  1.  c.  p.  75,  9.  10. 
sequitur:  In  ipso  anno  Avitus  ....  Augustus  apeUatur  Romanorum.     Martianus  et  Avi- 

tus  concordes  ....  utuntur.     imp.  Theodericus  rex  Gothorum  amicitias  cum  Avito 

iniit  atque  ex  consensu  Aviti  curam  belli  contra  Suevos  caepit.      ex  Fredegarianis 

2  (3),  54  p.  75,  13.  14.  20—23. 
post  c.  494  Leo  ann.  XVII:  ahbi  X^T^.     Aegyptus  et  Alexandria  errore  Dioscori  languens. 

heresis  acefalorum  oritur.     ex  Isidoro  c.  240.  247.  249. 
sequitur:   In   Italia  Maiorianus   A.  apellatur.     legati  a  Maioriano diriguntur.     ex 

Fredegarianis  2  (3),  55  p.  76,  9.  10.  22.  23. 
sequitur:  Eo  tempore  Brittones  .  .  .  expulsi  sunt.     ex  Fredegarianis  l.  3  (4)  c.  12  p.  97, 

29—98,  1. 
ad  c.  505  post  Anastasius  ann.  XXVIII:  aUbi  XXVII.     ex  Isidoro  c.  250. 
post  c.  509  ad  histinum  I:  Acephalorum  heresis  abdicatur.     ex  Isidoro  c.  253. 
post  c.  515  lustinianus  .  .  .  ann.  XXXVIII :  alibi  XXXVIIII.     ex  Isidoro  c.  254. 
post  c.  521  ad  lustinum  II:  Armeni  fidem  Christi  suscipiunt.     ex  Isidoro  c.  257. 
ad  eundem  jtro  Bedanis  c.  522  Totilam  ....  qui  deinde:  In  ItaUa  post  Athalarico  Theu- 

datus   regnum    ambivit.      quo    defuncto    Totila    successit  in    regnum.      contra  quem 

lustinianus    misit    Nartiscn    eunuchum    et    Belsuai-ium,  a  quibus   Thotihi  interficitur 

regnumquc  Gothorum  in  Italia  destructum  cst.    ex  Fredegarianis  l.  3  (4),  43  p.  106,  2. 

6—8,  uhi  tamen  non  nom.inatur  Athalaricus. 
ud  ctmdem  pro  Bedunis  c.  523  et  scripsit  ....  Italiam:  nec  multum  post  ....  introduxit. 

ex  Fredegarianis  l.  3  (4),  65  p.  110,  22—27. 


ADDITAMENTA  AD  CHRONICA  BEDANA.  335 

jiosf  r.  ')27  ad  Tibarium  II:  (]m  dcluncto  .  .  .  Cli[)  clegerunt.     cj;  Fredegarianis  l.  H  (4), 

67  2).  111,  4- 
post  c.  o2'J  ad  Mauricium:    et  omnes   libros  .  .  .  concremare    iussit.     ex   Fredegurianis 

l.  4,  8  p.  125,  24—26. 
post  c.  537  ad  Phocam:  Focas  qui  tyrannico  ...  in  mare  proiecerunt.     ex  Fredeyarianis 

4,  63  p.  151,  24—152,  5. 
post  c.  538  Heraclius  ann.  XXVI:  alibi  XXVII.     ex  Isidoro  c.  264  (cf.  v.  l.J. 
firo    loco   c.  540,  6  inter   ea  .  .  .  7  Persis :    Heraclius   cum    e.sset    patricius    .  .  .    multis 

thesauris.     ex  Fredeyariauis  p.  151,  24.  152,  5.  28.  153,  1. 
ihidem  post  c.  540:  Ileraclius  irap.  .  .  .  contra  imperium  surgerit.    ex  Fredeyarianis  4,  65 

p.  153,  4—11. 
seqnitur:   Anno  V  Eraclii  et  TIII   relegiosissimo    principe   Gothorum  Sesibuti  in  Spania 

ludaei  baptizantur.     cx  Isidoro  c.  265. 
post  c.  541:  Agareni  .  .  .  vitam  finivit.     ex  Fredegarianis  4,  66  p.  153.  12—154,  10. 
ad  Constantinum    Coiisfanfini   f.  post    c.  552:    die  V  mens.   lul.    omnia   que    erant   in 

aere  .  .  .  numquam  aliquando  fuerunt.     cx  lihro  pontificali  in  vita  yitaliani  p.  343, 

7.  14 — 344,  4  Buehesne. 
ad  Constantinum  Constantini  superioris  f.  pro  vcrbis  c.  557  mox  Alexandriam  redeunt: 

sed  et  aero  quod  ibidera  a  Roma  navigatum  fuerat  secum  abstollentes  Alexandina 

reversi  sunt.     cx  lihro  pontificali  in  oita  Adcodati  p.  346  Duch. 
ad  eundcm  post  c.  560:    ea    vero    hora  .  .  .  expulse   sunt.     ex  libro  jmdifcali   in  vita 

Agathonis  p.  354,  5  Duch. 
ad    Philippicum  post    c.  581:    Anno    DCCXII    raors    Ahiriperti   (hiriperti    m.  1)    regis 

Langobardoruni.     an.  DCCXIII  mors  Alfide  et  Alidulfi  regis. 


CHRONICA    III. 


43 


ADDITAMENTVM  II. 

mTERPOLATIONES  COD.  MONAC.  CCXLVI 
A  DIOCLETIANO   AD  ARCADIVM. 

(cf.  p.  238.) 
Diocletianus. 

Imperavit  an.  XX  —  Beda  c.  6'56'. 

Qui  Maximianum  Herculiuni  Caesarem  fecit  —  Eutrop.  9,  20. 

Carausius  .  .  .  obtinuit  —  Beda  c.  399. 

Diocletianus   periculo   permotus   propter   eminentia   bella  ox  Maximiano  Hcrculio  Cae- 

sarem   fecit  Augustum,  Constantium    et   Maximianum    (maxianum  Mon.)  Galerium 

Caesares  elegit.     Constantius  privignam  .  .  .  repudiare  conpulsi  sunt  —  Bcda  c.  399. 

400  et  Eutrop.  9,  22  (cxtrcma  inde  a  Valcriam  om.  Leid.J. 
Diocletianus  adorare  se  .  .  .  a  privato  abitu  plus  haberent  —  Hier.  2312. 
Post  X  annos  .  .  .  rccepta  est  —  Beda  c.  401. 
luxta  Lingonas  .  .  .  caesa  sunt  —  Hicr.  2317. 
Paulatim    ex    illo    tempore   Diocletianus    persecutionem    udversus   Christianos    incipiens 

agere. 
In  urbe  Roma  Gaius  XV  annis  sacerdotio  perfunctus  Marcellinuni  successorem  ruhquit. 
Anno  XVIIII  imperii  Diocletiani  mense  Martio  .  .  .  consequi  nou  posse  —  Rufinus  8,  2. 
Diocletianus  in   Oriente,   Maximianus  Hercuhus   in    Ocoidente  vastant   Christiannos  — 

Beda  c.  402. 
Ea  tempestate  in  urbe  Roma  Marcellinus,  cum  novcni  anuis  administrasset  sacerdotium, 

martyrio  consummatus  est.    sedem  sacerdotii  suscepit  Eusebius,  qui  et  ipsc  quatuor 

mensibus  peractis  sedem  reliquit  MiUiade. 
Anno   secundo   persecutionis   Diocletiamis   invito    Maximiano    Hercuho    coegit    et   ambo 

una  die  Diocletianus  Nicomediac,   Maximiauus  Mediolani    purporam  deposuerunt, 

iunioribus  in  rem  pubhcam  substitutis,  ipsi  in  privato  otio  consonescerent  —  Eufrop. 

9,  27  et  Beda  c.  403. 
Attamen  coepta  semel  .  .  .  non  cessat  —  Beda  c.  403. 
Haec  persecutio  .  .  .  comprehendit  —  Beda  c.  405—407. 

Galerius. 

Galerius  Maximianus  an.  I,    alibi  II  —  illud  IJier(iii//iims  ct  Beda  c.  408  implicite,  hoc 

Isidorus  c.  327. 
Galerius  et  Constantius  Caesares  primi  Romano  imperio  in  duas  partes  determinaverunt 

—  Rufmus  8,  16:  in  duas  naniquo  procurationes  Romanuin  regimm  fuerat  divisum. 
Galerius  Maximianus  Ilillyricum  Asiam  et  Orientcm,  Constantius  Itaham  Africam  Spanias 

et  GaUiam  obtcnuit.      sed  Constantius  vir  tranquillissimus  Gahiam  et  Spaniam  con- 

tentus  Galerio  caetera  cessit  —  Eutrop.  10,  1,  HisjMniam  non  emmtians  diserte. 


ADDITAMENTA  AD  CHRONICA  BEDANA.  337 

Constantius  raulta  clementia  .  .  .  et  houori  —  Rufinus  8,  16. 

Anno    tertio  persecutionis,  XVI  vero  imperii  .  .  .  obiit  Eboraci  —  Beda  c.  408  audus. 

Ueligiosus    pater    religisiorom    tilium    Constantinum    ex    concubina    Helena    generatum 

imperatorem  Gallearum  reliquit  heredem  —  Rufinus  8,  16;  Hier.  2322. 
Eo  anno  Maximinus  .  .  .  percmtus  est  —  Eutrop.  10,  2. 

Maximianus  Gallerius  instituens  Licinium  Augustum  apucl  Carnunto  —  Hier.  2324. 
Qui  post  longas  .  .  .  vitam  nefariam  prodidit  —  liufmus  8,  l^. 

Constantintis  I. 

Intcr  jn-aescripta  quod  inter  OJ.  271,  1  rt  regni  spatium  sumpta  ex  Hieronymo  inseritur 

XXVII  die  mensis  lulii  quo  pertineat  nescio. 
Ab  anno  persecutionis  quarto  Maximianus  .  .  .  Masiliam  occisus  est  —  Eutrop.  10,  3. 
Tunc  res  puplica  sub  quatuor  principibus  fuit  .  .  .   Maximino  —  Entrop.  10,  4. 
Maximinus  Caesar  in  Oriente  ...  X  k.  luhas  —  Beda  c.  408 — 410. 
Apud  Romam  Melchiade  episcopo  defuncto  Silvester  suscepit  sedem  sacerdotii. 
Constantius  cum  Maxentio  .  .  .  a  Constantino  victus  intoriit  —   Eutrop.  10,  4. 
Maximinus    cum   exercitum   parasset  adversus  Licinium,  doloribus   internorum  viscerum 

correptus  ad  ultimum  tamen  morbo  luminibus  prius  amissis  vivendi   finem  fecit  — 

Eutrop.  10,  4:  liufinits  '.),  10. 
Ijicinius,  qui  in  societate  regni  Constantino  fuerat  adscitus  et  sororem  Constantini  Con- 

stantiae  in  matrimonium  acceperat,  bellum  Constantino  indixit,  quem  Constantinus 

victum   interfecit   deiectoque  Licinio  sohditatem  Romani  regni    cum  fihis  solus  ob- 

tenuit  —  Eutrop.  10,  5.  6. 
Igitur  Constantinus  anno  septimo  imperii  sui  Maxentio  apud  pontem  Mulvium  demerso 

in  flumine  atque  negato  —  Jiier.  2328. 
ingressus  Romam  a  Silvestro  papa  baptizatus  —  Lih.  pontif.  34,  2. 
de  persecutore  Christianus  efficitur  —  Beda  c.  414. 
Hic  statuit  .  .  .  paganorum  templa  claudi  —  Beda  c.  42.5. 
Interea  Diocletianus  Salone  defunctus  est  —  Hier.  2332. 

Constantinus  fecit  Rome,  ubi  baptizatus  est  .  .  .  nuncupavit  —  Beda  c.  416  —  423. 
Idem  in  Tracia  Byzantium  civitatem  mire  magnitudinis  ampliavit  et  gloriosae  construxit, 

quam  sui  nominis  Constantinopohm  appellare  iussit  —  Fredefjariana  2,  42. 
sedem  Romani  impern  et  totius  caput  Orientis  esse  vohiit  —  Beda  c.  424. 
Crux  dommi  repperitur  —  Fredegariana  2,  42. 
Apud  Nicheam  synodus  propter  Arrium  congregatur  auno  .  .  .  et  luhani  vv.  cc. :  catho- 

lica   fides    exponitur:    Arrius    palam    reprehensus    et  convictus   est  —  Bedu  c.  41o 

aiictus. 
Sed  latent  cause,  cur  vindicem  gladium  .  .  .  interfecit  —   Orosius  7,  28,  26. 
Gothos  in  Sarmatarum  regione  delevit  —  Ornsius  7,  28,  29. 
Apud  urbeni  Romam  post  beatum  Silvestrura,  qui  XXII  an.  sedcm  apostohcam  tenuit. 

Marcus   suscepit  episcopatum,  qui  biennio  exacto   ruhuin  rcliquit  heredem. 
Constantinus  imperator  cum  in  Persas  .  .  .  traditam  obiit  —  Orosius  7,  28,  31. 

Constantius. 

Constantius  .  .  .  d.  XIII  —  Bedu  c.  426. 

Persecutionera  a  paganis  penitus  abolita  sed  a  suis  Christianis  ecclesia  nova  bella  per- 

cutitur  Arriiis   Constantium   et  Constantinum   in   sua   heresi   introduxit    —    Orosius 

7,29':^ 
Ex  hoc  loco  .  .  .  persecutus  est  —  Ifirruiu/inus  23.'i.'>. 

43* 


338  ADDITAMENTA 

Constantinus    dum   Constanti   fratri   bello    insectatur,   incauta   petulantia    non  longe    ab 

Aquileia  aput  Alsam  fluvium   a   militibus  intei-ficitur  —  (Jfosins  7,  ;29,  '>;  Hiermiy- 

mtis  235(i. 
Constans  utriusque    germanos    et   Occidentem  satis  industriae  gubernabat  —  Entropius 

10,  9. 
Vario  eventu  .  .  .  apud  Francos  pugnatur  —  hier.  3357. 
Tandem  a  Constantio  .  .  .  pacem  cum  eis  fecit  —  Hier.  2358. 
lacob  Nisibenus  .  .  .  liberata  est  —  Beda  c.  427. 
Sequitur  terre  motus  .  .  .   stravit  —  Hier.  2357. 

Magnentius  apud  Agustiduno  arripuit  imperium  .  .  .  porrexit  —  Orosius  7,  29,  8. 
Constans  haud  longe  .  .  .  interficitur  —  Eutropius  10,  9. 
In  Illiricum  Veteranionem  .  .  .  laqueo  vitam  finivit  —  Orosius  7,  29,  9 — 13. 
Gallus  Caesar  sollicitis   in  Constantio    patrueli  cum  suspectione  haberetur,  occiditur  — 

Hier.  2370. 
Silvanus  in  Galliam  res  novas  moHtur:  XXVIII  die  extinctus  est  —  Hier.  2370. 
Anthropomorfitarum  heresis  oritur  —  Isidorus  chr.  339. 
Donatus  .  .  .  insignis  habetur  —  Isidorus  chr.  340. 
Eo  tempore  luhus  cum  XV  annis  administrasset  sacerdotium,  in  pace  quievit.    Liberius 

in  loco  eius  succedit.     hic   exiho  deportatur  a  Constantio  .  .  .  hic  (Felix)  martyrio 

coronatur,  cui  successit  Damasus  —  Lih.  jjontif.  37.  38. 
Elarius  Pectaviensis  .  .  .  PauHnus   Rodanius   a  Constantio   pro   vera   fide    trusi    sunt  — 

Hier.  2370.  2371. 
Maximinus  .  .  .  ad  Gallias  rediit  —  Beda  c.  429 — 433. 

Constantius  lulianus  .  .  .  ItaUam  Ilhi-icumque  prevadit    —   Orosius  7,  29,  15.  16. 
Constantius  cum  adversus  Pevsas  decertaret  .  .  .  pro  tanie  militum  se   dedit  —  Orosius 

7,  29,  0.  7.  

Constantius   Particis   proehis   dimisit  Msibe  obsessa  capta   mihtum  LX  XVII  —  prima 

verha  Particis  proehis  stmt  Orosii  7,  29,  16,  reliqua  Frcdegariami  2,  42:  Nisebes  ob- 

sessa,    Niceabde    et   Amida    capta    sunt    a   mihtum    quattuordecim  LX    miUa    {sic 

deteriores,  ah  optimis  abest  quattuordecim). 
Contra  luUanura,  quem  Caesarera  apud  GaUias    reUquerat  .  .  .  Mopsocrenis  moritur  — 

Rufimcs  10,  20. 
Ut  qui  ecclesiam  civile   beUo  delaceraverat ,  ipse   beUis    civiUbus   etiam  per  propinquos 

excitatis  molestissime  vitae  diem  terminavit. 

Iiiliamis. 

luUanus  .  .  .  an.  II  ni.  VIII  —  Beda  c.  434. 

Regnum  potitus  is  primum  .  .  .  relaxari  —  Rufinus  10,  27. 

Hic  ex  clerico  imperator   et   pagauus  effectus  est  et    adversus  Ciiristianos  tota  nocendi 

arte  consurgit  —  Isidorus  344;  Bufinus  6,  27. 
Pagani  apud  Sebasten  .  .  .  consecravit  ecclesiam  —  Bcda  c.  436. 
Igitur  luUanus  etiani  ludaeos  .  .  .  cumque  gypsi   et  calces  muUa    modiorum  miUa  con- 

gregassent  —  hist.  trip.  6,  43. 
Cyriilus  Ilierusolyniorum  episcopus  apertis  fundamentis  niliilque    omnino  deerat,  qui  in 

(le  postera  nova  iacerent  fundamenta,  .  .  .  res  erat  iu  expectatione  —  Rufinus  10,  37. 
vis  ventorum  repente  respirans  .  .  .  fuerat  diperserunt  (sic)  —  hist.  trip.  /.  c. 
et  ecce  nocte  .  .  .  oppressere  —  Rufmus  10,  38. 
cum  vero  nec  hoc  terrerentur  .  .  .  disolvit  —  hist.  trip.  l.  c. 
luce  vero  orta  .  .  .  crucis  salutaris  apparuit  —  Rufinns  10,  38.  39. 
sed  et  ludaeorum  vestes  .  .  .  nigro  colore  signatae  —  liist.  trip.  I.  c 


AD  CHRONICA  BEDANA.  339 

ita  evidens  appamit  .  .  .  reliqueiunt  —  Enfmus  10,  39. 
quod  audiens  lulianus  .  .  .  non  timuit  —  hist.  trip.  l.  c. 
Sed  amphitlieatrum  Hierusolymis  extrui  iussit,  in  quo  revertens  a  Partoruni  belio  sanctos 

bestiis  obiecerit  —  Orosms  7,  30,  5. 
sed  dolo  eiusdem  transfugae  .  .  .  conto  ictu  interiit  —   Orosius  7,  30,  6. 

lovianus. 

lovianus  mensibus  ^''III,  alibi  an.  I  —  iUnd  Bcda  r.  437.  Imc  Isidorus  c.  346. 

Iste  Clmstianus  fuit  .  .  .  tem.eritate  emendare  —  Ruflnns  11,  1. 

lovianus  Nisibi  oppiduin  .  .  .  per  Galatiam  ad  Ililliricum  tendens  —  Rufinus  11,  1: 

Orosius  7,  31,  2.  3. 
Sydonus  (sic)  Anthiociae  .  .  .  inmatura  corrupit  —  Bedu  c.  438.  439. 
Nani  cuni  cubiculo  .  .  .  adgravatus  obiit  —  Orosius  9,  31,  3. 

Valentinianus  et  Valetis. 

Valentinianus  et  Valens  an.  XIIII. 

Valentinianus  tribunus  .  .  .  subrutae  sunt  —  Orosius  7,  32,  1—5. 

Valentinianiis  sibi  occiduas  .  .  .  Orientales  reliquit  —  Rtifuius  11,  2. 

Valens  ab  Eodoxio  episcopo  rebaptizatus  et  Arrianus  effectus  est  occulte  pro  fratre  — 

Orosius  7,  32,  6. 
Anno  tertio  .  .  .  defluxit    -  Orosius  7,  32,  8. 

Valentinianus  Saxones  .  .  .  mira  virtute  oppressit  —  Orosius  7,  32,  10. 
Apolinaris  .  .  .  versibus  adornavit  —  Beda  c.  441.  442. 
Constantinopoli  .  .  .  Pectavis  moritur  —  Beda  c.  445 — 447. 
Burgundiones  .  .  .  ut  fratres  cum  nostris  vivunt  —  MG.  13,  4. 
Valentiuianus  anno  XI  imperii  sui  moritur.  —  Beda  c.  440. 
Gratianus  .  .  .  sotium  fecit  iraperii  —  Orosius  7,  32,  15. 
Valens  liereticus  .  .  .  ignibus  tradidit  —  Ruftnus  11,  2. 
Valens  lege  data  .  .  .  iussit  interfici  —  Beda  c.  449. 
Ex  qua  persecutione  multa  agmina  monachorum  martyrio  suut  coronati. 
Gens  Hunorum  .  .  .  fuderunt  —  Bcda  c.  4.50. 
Valens  egressus  de  Anthiocia  .  .  .  subiecto  igni  consumptus  est  —  Orosius  7,  32,  12 — 15. 

G^ratiamis. 

Gratianus  .  .  .  ad  recuperandam  rem  publicam  —  Orosius  7,  34,  1.  2. 

sibi  ac  fratri  occiduas  partes  reservavit. 

Alamannomm  XXX  .  .  .  caesa  sunt  —  Orosius  7,  33,  8. 

Itaque  Theodosius  .  .  .  victor  intravit  —  Orosius  7,  34,  5.  6. 

Anno  II  regni  sui  Augustus  appellatur  —  Fredcgariana  2,  50. 

Anno  ni  Athanarico  rege  .  .  .  Constantinopoli  obiit  —  Fredegariana  l.  c. ;  Orosius  7, 34,  6. 

Gothi  aspicientes  virtutem  .  .  .  dederunt  —  Orosius  7,  34,  7. 

Priscillianus  heresis  agnoscitur  —   Isidorus  354. 

Martinus    Tlioronis   episcopus  vitae   meritis   et   patratis   miraculis   virtutum   habetur  iii- 

signis    —   Fredeyariann  2,  50. 
Arriani  concordiam  .  .  .  Theophilus  paschalem  compotum  scribit  —  Beda  e.  453—456. 
id  est  ab  anno  incarnationis  Christi  CCCLXXX,  iuxta   cyclum  Victorii   anno  CCCLIII. 

(juando  fuit  pascha  II  id.  Ap.  luua  XXI. 
Maximus  .  .  .  Gratianum  Augusto  —  Bedu  c.  457. 
subito  perterritum    —   Oros.  7,  34,  10. 
per  Andragatiuin  ducem  —  hi.tt.  frip.  9,  23. 


340  AnDITAMKNTA  AD  CHUONICA  BEDANA. 

Lugduno  dolis  circumventum  —  Beda  c.  457. 
suonim  magis  ])roditione  quam  vi  hostium  pereunt. 
fratrcmque  cius  .  .  .  deseruit  —   IJeda  c.  ^Titi. 

Theodosius  I. 

Theodosius  .  .  .  oppremimt  —  Beda  c.  459 — 461. 

Per  ideni  tempus  cum  apud  Thessalonicam  .  .  .  non  periret  —  Rtifinuft  11,  Iti. 

Damaso  apud  llomam  XYIII  annis  episcopato  functus  Syricus  sacerdotii  successor  ex- 

istit  —  cf.  Rufimis  11,  21. 
Valentinianus  itaque;  quem  Theodosius  in  Itaham  restituerat,  in  Gallias  adeptus  imperio, 

quem  frater  suus  Gratianus  tenuerat,  dum  rem  pubhcam  iuste  ageret.  dolo  Arbo- 

gastis  .  .  .  sua  se  manu  percuHt  victoriam  divina  fehtate  (sic)  confectam  de  solo  deo 

humihter  sperante   —   Oros.  (>,  :-','>. 
lohannes  anachoreta   claruit  —  Isidorus  ■■l(i3. 
Hieronimus  sacre  interpres  historie  Bethlehem  toto  mundo  rlarus  habetur  qui  librum  .  .  . 

perducit  —   Bedn  c.  462;  Isidorus  .358. 

Arcadiu.s. 

Arcadius  .  .  .  produntur  —  Bedn  c.  463.  464. 

In   urbe    Romae   post    Syricum   sacerdotalem  sedem  suscepit  Anastasius,    quo  defuncto 

succedit  Innocentius. 
Qui  dedicauit  .  .  .  inpugnatur  —   Beda  c.  466.  467. 


ADDITAMENTVM  III. 

AVCTARIA   QVAEDAM  CHRONICORVM 
BEDANORVM  MAIORVM. 

1.  Cmtinuatio  Comtantinopolitana  a.  DCCCXX  et  DCCCXLII. 

Continuationem  Constantinopolitauam  quam  edimus  (prodiit  quatenus  eani  habent 
libri  Berolinenses  in  catalogo  codicum  Berolinensium  Phillippsianorum  edito  a.  1892 
p.  307)  exhibent  codices  numero  quattuor  hi; 

1  =  Berohnensis  PhilHppsianus  n.  VM  =  1896,  de  quo  egimus  vol.  1  p.  3  seq. 
praecedunt  chronica  minora  Isidoriana  (vol.  2  p.  418)  iisque  subiuncta  epitoma 
partis  extremae  chronicorum  maiorum  Bedanorum  (supra  p.  531)  incipiens  c.  539: 
Anastasiiis  Persa  momiclms,  finiens  c.  592:  triennio  eivitatem  ohsident.  con- 
tinuatio   scripta  est  manu  diversa,  sed  non  multuni  posteriore. 

2  =  Berolinensis  Phillippsianus  n.  128  =  1831  (supra  p.  231).  praecedunt  chronica 
Bedana  maiora;  continuatio  item  scripta  est  manu  alia,   sed  aequali. 

3  =  Bcrolinensis  Phillippsianusn.  130  =  1832  (supra  p.  231).  praecedunt  item 
chronica  Bedana  maiora.  continuatio  descripta  est  ex  codice  qui  praecedit, 
nam  additamenta  in  hoc  inter  versus  adiecta  hic  rcpcriuntur  textui  inserta. 

1  =  Yaticanus  Palatinus  n.  927,  de  quo  egimus  vol.  I  p.  259.  praecedunt  chronica 
Bedana  maiora  epitomata  (supra  p.  236)  inscripta  de  sex  liuius  secidi  aetatihus, 
incipientia  c.  2  jwima  est  eirjo  huius  mundi  aetas,  finientia  c.  593  eondidit. 
Recensio,  qiiam  exhibet  codex  primus,  finit  in  coronatione  Michaelis  I  a.  8 1 1  Oct.  2 
spatio  regni  non  expleto;  adscriptum  cst  nomen  successoris  Leonis  V  Armenii  caedesque 
eius  facta  a.  820.  Recensio  altera  codicum  2  et  3  aetate  suppar  est;  spatia  rcgni 
Michaelis  I  et  Leonis  V  adsunt,  sed  postea  expleta,  accedit  coronatio  Michaelis  11 
a.  820  Dec.  26.  Recensio  tertia  Michaelis  II  annos  habet  pei-venitque  ad  mortem  suc- 
cessoris  eius  Theophili  a.  842  relicto  filio  Michaele  III.  memorabilis  commentariolus 
cst  eo  nomine,  quod  licet  scriptus  in  Occidente  res  Constantiuopolitanas  tradit.  pro- 
fcctus  sit  necesse  est  ex  monasterio  aliquo  Veronensi,  nam,  ut  supra  exposuimus,  codices 
duos  Berolinensem  n.  1831  ct  Palatinum  n.  927  constat  origine  esse  Veronenses  indi- 
demque  non  sine  specie  viri  docti  coniecerunt  oriundum  esse  tertium  Berolinensem  1896, 
cum  pracsertim  certuni  sit  corpora  historica  duo  simillima  tam  id.  cuius  pars  est  cod. 
1896,  quam  archetypum  codicis  Palatini  originem  habere  communem.  probabile  est  et 
duo  corpora  ea  et  librum  Berol.  1831  ab  eodem  librario  exarata  esse  ita,  ut  in  tribus 
libris  ad  chronica  niaiora  Ht^dana  sive  intcgra  sive  breviata  post  intervallum  continua- 
tionem  lianc  adiceret. 


342 


ADDITAMENTA 


Constantimis  filius  Leonis  annis  XXXIIII  men.  II  dies  XX. 

Hic  igonas  prostrare  et  calcare  fecit. 
Leo  filius  eiiis  annis  1111  men.  X  dies  XIIII. 
Irini  uxor  Leonis  et  Constantinus  filius  eius  et  Leonis  an.  X. 
Constantinus  filius  Irini  [eiecta  matre]  solus  an.  VII. 
Irini  item  sola  [cecato  filio]  ann.  V  men.  II. 

Hic  fecit  synodum  episcoporum  et  igonas  elcvari  et  vencrari  iussit. 
Nikvforus  an.  VIII  men.  VII  dies  XXVII. 


cod.  1: 

Staurakius   filius   eius  men- 
ses  II. 


Michahel  gener  nichifori  ann 


hic  coronatus  est  anno  ab 
incarn  domini  secundum 
latinos  DCCCXI  mense 
Octobrio  secundo  die  eius- 
dem  mensis  feriaV,  secun- 
dus  (de  quu  v.  adscr.  —  ii) 
concurrens  (inclpit  manus 
altera). 
Leo  ann  .  hic  anno  domini- 
cae  incarnationis  indic  XV 
VII  kl  laii,  in  qua  die 
martyrium  beati  Stephani 
jtomartyris  celebratur, 
matutino  tempore  con- 
stantinopolim  in  oratorio 
palatii  iuxta  altare  a  suis 
interficitur. 


codd.  2.  3: 

Staurakyos  filius  eius  men- 

ses  II. 
Hic  factus  monachus  parvo 

vivens  tempore  mortuus 

est. 
Michahel  gener  Nikyfori 
(nikifoi-i  2)  anno  uno 
menses  VIIII  dies  X 
(anno  ....  X  scr.  in 
litiiru  cod.  2). 


cod.  4: 
Hic  a  Vulgaribus  interficitur. 
Stauracius    filius   oius  men- 
ses  IIII. 


Michael  gener  Nichifori  an- 
nos  II    mensem    unum 
(ein.  mense  uno). 
Hic    coronatus  est    anno 
ab  iucarnatione  domini 
secuudum    Latinos 
DCCCXI  mense  Octub 
secundo    die    eiusdem 
mensis. 


Leo   natione  Armenus  reg- 
navit  aiTh.VIII  et  mensi- 
bus  VI.     hic  indictione 
XV  VII  k.  lan.,  in  qua 
die    martyrium    beati 
Stephani  protomartyris 
celebratur ,    matutino 
tempore    Constantino- 
polim  in  oratorio  Palatii 
iuxta    altare    (a    suis 
stipra  «.)  interficitur. 
Michael   regnavit  ann.  VIII 
et  mens.  VIIII. 

die  mensis  Decembri  feria     Theophilus  Michalielis  filius. 

IIII  indictione  XIIIl.  Ilic   anno  secundo,  post- 

quam    pater    eius    in 
regno    est    elevatus, 
electus    a    populo    per 


Leo  annos  VII  menses  VII 
dies  XV  (versus  praeter 
Utteram  primam  scr.  in 
litura  cod.  2). 

Iste  a  suis  Coustantino- 
poli  occisus  est. 


Michahel    coronatus    est 
XXVI  (xxiii  corr.  cod.  3) 


1  leonis  filius  1.  4  2  calcari  iussit  1.  4  4  yriui  1.  3.   4  5  filius  yriui  3,  yriui  filius  1.  4 

eiecta  matre]   aupra  v.  2,   in  texlu  3,   qui    cviui   matre  iraperauit   au  x   expulsa   matre  1.  4         solus]  solus 
imperauit  J  6  yriui  1.  3.  4       item  um.  1.    t       sola  addito  supra  i\  cecato  filio  2,  sola  filio  cecato  3,  cecato 

et  pulso  a  reguo  filio  constautiuo  sola  reguauit  1.  4  7  lucj  ista  /.    4         fecit  s.  e.  et]  facto  episcoporum 

synodo   /,  facta  epoporum  synodo  4  eleuari  igonas  (ycouas  4)  1.  4  iussit]    iustituit  1.  4  8  uiliy- 

forus]  2,  nikyycupos  3,  Micliiforus   1.  4         xxuii]  xxuiii  4 


AD  CHRONICA  BEDANA.  343 

voluntatcm  patris  coro- 
natus    est    et    regnavit 
cum  patre  annos  VI  et 
menses   VIIII.       post 
mortem  vero  patris  reg 
ann  XIII  et  m  III. 
Hic  etiam  dum  adviveret 
legatos  suos  ad  impera- 
torem    Lotharium   mit- 
tens    filiam    suam    filio 
eius  Ludovico  regi  dare 
promisit.     sed  dum  ista 
geruntur,    idem   Tlieo- 
philus    comuni    morte 
defunctus  est  XI  kl.  Feb. 
anno    ab    incarnatione 
domini  DCCCXLII. 
Michahcl  filius  Theophili  vi- 
vcnte  patre  reg.  ami  II. 

2.   ex  margine  codicis  Ambrosiani  M  12  sup.  saec.  IX  (supra  p.  235). 

ad  c.  585: 

[A]b  isto  Gregorio  [ojrdinatus  cpiscopus  sanctus  Bonifacius  martyr  de  [FJulda. 

2}ost  c.  593  in  margine: 

Severus  ann.  XVII.  huius  namquc  anno  XI  Beda  presbyter  dormivit.  nec  non 
ct  Carlus  maior  domus  obiit.  usquc  huc  regnum  Romanorum  mansit  ac  stetit. 
Pippinus  regnavit  ann.  XXVI.  cuius  quarto  anno  regni  eius  Carlus  frater  eius 
Rome  tousoratus  est.  nono  vero  anno  idem  Pippinus  secundum  morem  Francorum 
electus  est  ad  regem  et  unctus  per  manum  sanctac  memoriae  Bonifacii  archiepi- 
scopi  et  in  civitatc  Suessionis  elevatus  in  regnum  permittente  atque  consentiente 
Zacharia  papa  Romanae  ecclesiae  et  Hildericus  regno  eiectus    et   clericus  cffectus. 


CHRONICA   III.  ** 


ADDITAMENTVM  IV. 

CONTIISVATIO  CHRONICORVM  BEDANORVM 
MINORVM  CAROLINGICA  PRIMA. 

Chronica  brevia  finientia  in  Karolo  niagno  et  Karlomanno  regnantibus  sinuil,  quae 
reperiuntur  subiuncta  gestis  Francorum  in  codicibus  Vaticano  reginae  n.  549  saec.  XII 
et  Caroloruhensi  A  5  saec.  XII  et  Vindobonensi  n.  H334  saec.  XV  (cf.  Krusch  script. 
Merov.  2  p.  223),  edita  MG.  SS.  13,  724  sub  titulo  chronicon  breve  Alamannicum,  codices 
hi  chronicorum  Bedae  minorum 

Vaticanus  Palatinus  973  saec.  IX/X. 

Vindobonensis  557  saec.  XII. 

Sangallensis  250  saec.  IX. 

Sangallensis  251  saec.  IX,  nobis  H. 

Sangallensis  570  saec.  IX. 

Parisinus  4860  saec.  X,  nobis  31. 

Einsidlensis  167  saec.  IX,  nobis  E. 
ita  substitiuint  Bcdanis  extremis,  ut  haec  desinant  c.  567  in  lustiniano  II.  continuantur 
autem  in  Pahitino  et  Vindobonensi  ad  obitum  Karoli  magni,  in  Sangallensibus  tribus  ad 
Ludovici  Pii  annum  soxtum  (ita  edita  sunt  sub  eodeni  titulo  MG.  SS.  13,  260),  in 
Parisino  4860  et  pauUo  ahter  in  Einsidlensi  ulterius,  ut  infra  eduntur.  formas  addita- 
menti   tres  subiecimus  adiecta  item  antiquissima,  etsi  haec  ad  Bedana  non  pertinet. 

Annos  adscriptos  ad  codices  Bedanos -E'//il/  supra  dedimus  p.  328  — 333,  quibus 
hi  continuantur ;  finiunt  Bedani  Sangallensis  in  a.  4632,  Parisini  in  a.  4642,  Einsid- 
lensis  in  a.  4639. 


I 


l'il. 


LIUU 


Vatic    rey.  349  cr.l. : 
1   sonliir  amiis  XXVll. 


ADDITAMENTA  AD  CHRONICA  BEDANA. 

Pariainus  4860: 


Hnins  XX    aiiiio 
iiiiirliius  e.«t. 
Kailiis  .iiiiiis  XXVII, 


liotaiViil    ilux 


Hiiiiis  aniio  XVII  obiit  Hcila 
prcsbitei-  Anglorum. 

ripiiiiis  ct  Karlomannus  aiinis  X 
siiiiiil. 

I'ipiiiiis  c(iii   siipra  ro.\  .•iniiis  XVII. 


Huius  an.  II  Bonefacius  niartir 

eftcctus  est 
ot  liybernus  graudis  et  lUiriis. 

Karlus  ct   Karloinannus  siiinil. 


Palatinun  973,  Sangalleiiniii  201,  vet.: 

nilDCLVIHl  Pipginus   senior 

annis  XXVII. 
Huius  XXII  anno  Cotatredus 

ilux  mortuus  est. 
IIHDCLXXXVr  Karlus  (karolus 

Pal.)  annis  XXVII. 
Huius  anno  XVII  (xii  570) 

Bet.i  (beda  251  ante  corr.) 

prb  Anglorum  obiit. 
HliDCXCVI  Pippinus  (pipinus 

25-2*)  et  Karlomannus  annis 

X  siinul. 
IHIDCCXIH  Pippinus  riui  supra 

rex  annis  XVH. 

Huius  an.  H  Bonefatius  martyr 

eftectus  est 
et  XIII  liibernus  grandis  et 

durus. 
ilHDCCXVH  Karlus  et  Carloman- 

nus  simul  au.  IIII. 

HHDCCLXH  Karlus  qui  supra 

annis  XLV. 
qui  XXX  anno  ad  iinperatorem 

a    papa    Leone  consecratus 

(consecra*««  251;    hic    finit 

Pal.). 

irTlDCCLXVHI  Hludovigus   annis 

VI  (ui  eramm  251). 


HHDCLXVIHI  Pippinus  scnior 

annis  XXVII. 
Huius  XXII  anno  Cotafredus 

dux  deficiens  mortuus  est. 
HHDCXCVI  Karlus  annis  XXVH. 

Huius   auiio    XXII"  Beta    prcs- 
byter  Anglorum  obiit. 


345 

Einsidlentia  167: 

IIHDCLXVI  Pippinus   seiiior    aiiii. 

XXV  H. 
Huius  XXII  aim  Cotafredus 

dux  inortuus  est. 
HHDCXCHI   Karlus  ann.  XXVII. 

lluius  anii.  XVII  Beda  prb  An- 
glorum  obiit. 


IIHDCCVI  Pippinus  et  Karloman-     HHDCCIH  Pippinus  et  Karloman- 


nus  frater  simul  annis  X. 

HHDCCXXIH  Pippinus  qui  supra 

solus,    postquam    iu   regein 

consecratus  est,  ann.  XVH. 

Huius  anii.  11°  Bouefacius  inar- 

tyr  eftectus  est 
et"  Xlllo    bibernus    grandis    et 
durus. 
HHDCCXXVH    Karlus    et    Karlo- 
mannus    fratres    et    reges 
simul  aunis  1111°"^. 
HHDCCLXX  Karlus  qui  supra  rex 
solus  ann.  XLIH. 
qui    XHI"   anno    regni    sui    ad 
imperatorem  a   papa  Leone 
consecratus  est 

LXXXVHH 

IThDCCXCIH    Hludwigus    rex    et 
imperator  aunis  XXVII. 
Huius  aun.  III  Bernbartus  rex 
Italiae  occiditur. 


nus  ann.  XI. 

HHDCCXX   Pippinus   qui    supra 
rex  anii.  XVII. 

Huius  ann.  IH  Bonefacius  niar- 

tyr  eftectus  est 
et  XIII™°   hibernus  grandis  et 

durus. 
IIHDCCXXIH    Karlus   et   Karlo- 

mannus  annos  simul  iiii  reg- 

uabant. 


HHDCCXCIIH 
XXVI. 


Ludouuicus   annos 


imDCCCXXVIlH  Ludouuicus 
filius  Hludouuici    annos 

XXXVI. 

HHDCCCXL  Karolus  Hludouuici 
filius  aunos  undecim. 


A  Cyro  usque  ad  nativitatem  domini  sunt  anni  DLXXXVHIl. 
fiunt  simul  anni  V  aetatum   IHDCCCCLII. 
Ab  initio  mundi  usque  ad  Karolum  suut  aniii  IIIIDCCXX. 
fiunt  siinul  anni  ab  initio  mundi  usque  in  praesens  IIIIDCCLXVH. 
Ab  initio  niundi  usque  ad  obifum  Karoli  iunioris  suiit  anni 
HHDCCCXLff-lll- 


Einsidlensis  167 

Ab  Adam  usque  ad  diluuium  sunt  anni  IDCLVl. 

a  diluvio  usque  ad  Abraham  sunt  anni  CCXCII. 

fiunt  simul  anni  duarum  aetatum  IDCCCCXLVIH. 

ab  Abrabam  usquc  ad  David  sunt  auni  DCCCCXLH. 

fiunt  aniii  siinul  triuin  aetatiim  HDCCCXC. 

A  David  usque  ad  Cyrum  sunt  anni  CCCCLXXIH. 

fiunt  simul  aiini  iiii  aetatum  HICCCLXIH. 

Anno  incarnationis  doniini  DCCLIII  Pippinus  pater  Karoli  imperatoris  apud  Suessionis  civitatem  ex  praefecto 
palatii  rex  constitutus  est  qui  XVI  abhinc  auno  iuterfecto  VVaiphario  duce  Aquitanuruin  VIH  idus  Octob 
die  apud  Parisius  obiit  relictis  superstitibus  liberis  et  regui  Iieredibus  Karolo  et  Karlomauno.  qui  con- 
festim  post  eius  obitum,  lioc  est  VI  idus  Octob,  ambo  reges  a  Francis  constituti  sunt,  Karolus  in  Nobio 
ciuitate  magno,  Karlomannus  autem  iu  ciuitate  Suaesiouis  sede  patris  sui.  quarto  post  baec  anno  II  iiou. 
Decemb.  Karlomannus  moritur  sicque  Karolus  cum  consensu  omnium  Franchorum  rex  constituitur. 
cxactis  deinde  XXX  annis  imperiali  beuedictioue  sublimatur  et  XIIII™°  post  haec  anuo  V  id.  Feb  sabbato 
hora  diei  tertia,  anno  .letatis  suae  LXXII"!»,  regiii  autem  XLVH,  imperii  vero  XIIH'"°  ad  Aquas  Graiii 
defunctus  est.  eodem  auteni  aiiiio  Hluduuuicus  Karoli  filius  suscepit  imperiuin,  qni  XXVI  regni  sui 
anno  XV  k.  lul.  iii  iiisula  Hreui  iuxta  Palatium  in  Iggelinham  iii  senectute  bona  die  domiuica:  post  queiu 
Hludouuici  filius  et  cquivocus  eius  suscepit  regnum,  qui  regnauit  aunos  XXXVI,  dccessit  anno  incar- 
natiunis  duraini  nostri  lesu  Christi  DCCCLXXVH  V  kl.  Sept.  sepultus  est  autem  iii  monasterio  Loresham. 
post  hunc  Karolus  suscepit  regnum,  qui  plenos  XI  suscepit  annos  post  obitum  patris  sui  regnavit  ct  iii 
XH'""  de  hac  luce  decossit,  anuo  incariiatioiiis  domini  iiostri  lesu  Christi  DCCCLXXXVHI. 

44* 


I 


ADDITAMENTVM  V. 

GENERATIONVM  REGNORVMQVE 

LATERCVLVS   BEDANVS 

CVM  CONTINVATIONE  CAROLINGICA  ALTERA. 

LIBRI   ADHIBITI: 

£  =  Bruxellensis  n.  5413 — 5422  (minnra  pi-aetermissa  sunt). 
C  =  Casinas  n.  3  saec.  IX. 
M  =  Parisinus  n.  4860  saec.  X. 

JV  =  Monacensis  n.  210  saec.  IX/X  (niincir^  |iraoterinissa  .snnt). 

S  =  Sangallensis  n.  878  saec.  IX. 

V  =  Vindobonensis  n.  408  saec.  XI  (miiiora  praeterinissa  snut). 

Qui  sequitur  laterculus  generationum  regnovumque  iiodie  notus  sub  vocabulo 
clironici  de  sex  aetatibus  excerptum  esse  ex  chronicis  Bedanis  maioribus  intellegitur 
ex  codice  qui  est  inter  optimos  Bruxellensi  n.  5413—5422,  quoniani  ibi  cum  praecedat 
similis  laterculus  compilatus,  ut  ipse  ait,  secimdiim  Eusrhiuin.  huic  quod  praescribitur 
sccimdum  Hchrairam  vcrifatem,  ut  alii  dictmi,  Bedam  indigitat.  id  ipsum  confirmant 
et  alia  indicia  et  annorum  mundi  numeratio.  scilicet  annum,  a  quo  sexta  aetas  in- 
cipit,  nativitatis  Christi  tam  Beda  quam  laterculus  c.  102  numernnt  3952.  deinde  Con- 
stantini  Pogonati  extremus  cuni  Bedae  sit  4(139,  in  imperatoril)us  singulis  laterculus 
a  Beda  recedit  in  his: 

Bcda:  latcrculus: 

Vespasianus 10  (9)  9  —    1 

Traianus 19  (14)  14  -  5 

Severus 17  (IS)  18  +    1 

Aurelianus 5  15  ~|     ' 

Probus  et  Tacitus  ...       7  5  —  2 

Constantinus  cum  Galerio    32  21  —    11 

Marcianus 7  C)  —  1 

Anastasius 28      '  27  —  1 

lustinus  I 8  9  +1 

lustinianus  I 38  39  -|-    1 

lustinus  II 13  11  —  2 

Tiberius 7  4  —  3 

Mauricius 21  20  —  1 

Ileraclius  cum  Heraclona     28  30  -f-  2 

Coustantinus  f.  Constantini  28  27  —   1 


ADDITAMENTA  AD  CHRONICA^BEPANA.  347 

Communes  igitur  cum  habeat  errores  complures  cum  Bedanis  libris  deterioribus,  scilicet 
a  lustiniano  II  transeuntibus  ad  Pippinum,  post  Severuin  cum  lii  magnopere  in  numeris 
variont,  nou  mirum  est  ab  ea  indo  aetate  laterculi  numoros  passim  a  Ijodanis  dif- 
terre.  in  univorsum  ubi  oomputanms,  adiectis  in  illo  ad  iaterculum  Bedanuni  annis  (i, 
detractis  inde  annis  28  cum  numerus  ille  4639  reducatur  ad  4017,  ad  eum  numcrum 
additis  annis,  quos  laterculus  numerat  a  Constantini  Pogonati  morto  ad  Caroli  magni 
annum  trigesimum  nonum ,  in  quo  finiunt  libri  tres  Bruxellensis  modo  nominatus  et 
Casinas  et  Casanatensis ,  vel  ad  annum  quadragesimum  secundum,  in  quo  finiunt  libri 
pleriquo,  qui  fiunt  126  vel  129,  annus  is  Caroli  efficitur  mundi  4743  vel  4746,  a  quo 
quem  laterculi  ponunt  4759  vel  4761  ita  recedit,  ut  ditfereutiae  iu  spatiis  regnorum  inter- 
positis  rem  facile  explicent.  itaque  dubium  non  est  laterculum  eum  de  quo  agimus  ex- 
cerptum  esse  ex  chronicis  minoribus  Bedanis  formae  eius,  quam  codices  nostri  EII3I 
repraesentant. 

Latcrculus    cum    sit    utilitatis  admodum   exiguae    eaque   sola    fere   contineatur  in 
parte    extrema,   praeter    duos    codices    Parisinum  4860    et    Sangallensem   n.  878  infra 
expressos  rcliqui  numero  multi  breviter  receusentur,  extrema  autem,  quatenus  nobis  de 
iis  constabat,  infra  referuntur. 
Bambergensis   E  III  18   saec.  XI  (vol.    1   p.  622)   f.  114—117.     inscriptum:   adhreviatio 

chronice.     pervenit  ad  a.   Caroli  magni  a.  XLII  (Waitz  MG.  SS.    13,  224). 
Bernensis   n.  83   saec.  X  f.  77  (cf.  MG.   13,  724).     inscriptio   nulla.     pervenit  ad  Caroli 

raagni  a.  XLII.     extrema  descripsi. 
Berolinensis  Phillippsianus  n.  130=  1832  saec.  IX/X  f.  78— 80.    inscriptum :  adhreviutio 
cronicae.      pervenit  ad  Caroli  magni  a.  XLII  (Verzeiehniss  der   Mecrman-  Hand- 
schriften  p.  292). 
Bruxellensis   n.  5413 — 5422  saec.  IX.      post   Isidori    chronica    maiora    (vol.  2   p.  401) 
sequuutur  f.   144 — 148   laterculi   duo,   alter  excerptus   ex   chronicis   Hieronymianis 
inscriptus :  numerns  annorum  ah  initio  mundi  secundtim  Eusehiimi   et  ceteros  usijue 
in  praesentem  annum,  incipiens  ita:  EtisMus  Caesariensis  dicit.    s^mt  anni  ab  Adam 
usque  ad  diluvium  II  et   CCXLII,  a  diluvio    usque   ad   Ai>raham,   finiens   ita :  a 
nativitate  Christi   usqice   ad  imicsens  tempus  computuntur  anni  DCCCYIIII,  alter 
is  quem  edimus  inscriptus:  in  dei  nomine  scries  annorum  ah  initio  mundi  secundum 
Ilchraieam  veritaton  ut  <dii  dicunf.     pervonit  ad  Cai-oli  magni  a.  XXXIX.     contulit 
librum  a  me  rogatus  Franc.  Cumont. 
Casinas  n.  3  saec.  IX  p.  109 — 112  inscriptus   de  aetes  (sic)  mnndi.     pervenit  ad  Caroli  c 
magni  a.  XXXVIIII.     descril)itur  liber  in  bibl.  Casinonsis  vol.  I  (1873)  p.  85,  editus 
est  laterculus  in  fiorilegio  adiuncto  p.  65  seq.,  ad  quam  editionem  eum  adhibui. 
Dijon  n.  269  saec.  XII  f.  188.   189.    inscriptum:  cronicac  adbreviatio.    pervenit  ad  Caroli 

magni  a.  XL.     extrema  edita  sunt  apud  Pertz  Archiv  7,  272.  447. 
Koblenz  aliquando  apud  Goerresium  n.  16  saec.  IX/X,  antea  Treviris  in  sancti  Maximini. 
inscriptum:   idjbreviatio  ehro)iieae.     pervenit   ad    Caroli   magni   a.  XLII.      extrema 
edita  sunt  apud  Pertz  Archiv  11,  291. 
Montpellier  n.  306  saec.  IX.     iuscribitur  abreviatio   ehronicac  j^er   VI  aetates.     pervenit 
ad  a.  831    (vide  infra  p.  353).      extrema    mihi    descripta    sunt    ab   amico    editaquo 
apud  Pertzium  Arehiv  7,  272. 
Monacensis  n.  210  saec.  IX'X  f.  4  — 7.      inscribitur   adhreviatio   ehronicae.     pervenit    ad  A" 

CaroU  magni  a.  XLII,  adscripto  anno  p.  Chr.  818.     contuli  et  potiora  adnotavi. 
Parisinus  n.  4860  saec.  X  (vol.  l  p.  363  c.  8).     inscribitur  idetn  series  hrevis  de  sex  aetati-  M 
bus  mundi.     pei'venit  ad  obitum  Ludovici  Pii  a.  S40  {ride  p.  353).     huius  libri  de- 
seripti  miiii  a  Girardo  exhibui  variam  lcctionem  integram.     extrema  edita  sunt  apud 
Pertzium  Archiv  7,  272. 


348  ADDITAMENTA  AD  CHRONICA  BEDANA. 

Parisinus  n.  4883  A  saec.  XI.     compilatio,   de  qua  agitur  MG.  SS.  13,  725,   finit  in  ad- 

breviationem   hanc  perductam  ad  Caroli  magni  a.  XLII  addita  computatione  con- 

tinuata  ad  a.  877  (infra  p.  353).     extrema  odita  sunt  apud  Pertzium  Archir  7,  272 

et  MG.  SS.   13,  261.  725. 
Parisinus  n.  5009  saec.  XIII.    inscribitur:  ahbreviatio  iJirouicar.    pervenit  ad  Caroli  magni 

a.  XLII.     extrema  edita  sunt  Arcltiv   11,  2SS. 
Parisinus  n.  5239  saec.  XI.     inscribitur:  adbreviatio  cronicac.     pervenit  ad  Caroli  magni 

a.  XLII. 
Parisinus  n.  5543  saec.  XI  f.  91.     inscribitur:    ahhreviatio   chronicae.     continuatur  manu 

eadem  ad  a.  1100.     extrema  edita  sunt  Archiv   11,  286. 
Parisinus  n.  7297  saec.  XI.     convenit  plane  cum  Parisino  5239. 
Parisinus  n.  7361  saec.  XII.     inscriptio  nuUa.     pervenit  ad  Caroli  magni  a.  XLII. 
Parisinus  n.  12117  (vide  vol.  2  p.  404)  f.  105  —  108.    pervenit  ad  a.  871  (vide  infra  p.  354). 

extrema  prodierunt  MG.  SS.  2,  256. 
Parisinus   n.  18416    Caelestinorum  n.  23   saec.  XII.      inscribitur:    abhreviatio   chronicae. 

pervenit  ad  Caroli  magni  a.  XLII.     extrema  edita  sunt  Archiv   II,  287. 
Parisinus   nouv.   acq.  lat.  n.  450  Libriauorum  n.  44   saec.  XII.     videtur   descriptus  esse 

ex  codice  qui  sequitur,  certe  inscriptio  eadem  est.     Delisle  inanuscrits  Libri  et  Bar- 

rois  1888  p.  81. 
Parisinus  nour.   acq.   lai.   n.  1615   Librianorum   n.  90   (vide    supra   p.  237)   f.   171.   172 

saec.  IX.     incipit:  adbreviatio  chronicae  ubi  mittenda  sit.     pervenit  ad  Caroli  magni 

a.  XLII. 
Petropolitanus  k.  Q.  v.  Old.  I  28  saec.  XI  tin.  f.  108 — 110.     inscribitur:   adbreviatio  in 

chronica  Bedar.     pervenit    ad   Caroli    magni   a.  XLII.      extrema    nobis    descripsit 

W.  Arndt. 
Vaticanus  reginae  n.  775.     pervenit  ad  Caroli  magni  a.  XLII  (MG.  SS.   13,  224). 
Romanus  Casanatensis  B.  IV.  18  saec.  IX  (vide  vol.  1   p.  751).     inscribitur:  de  aetatibus 

mundi.     pervenit  ad  Caroli  magni  a.  XXXIX.     postrema  prodierunt  Archiv  12,  404. 
Romanus  bibl.  Victorii  Emanuelis  n.  1267  saec.  XI  (vide  vol.  1  p.  357)  f.  280.    inscribi- 

tur:  adbreviatio  chronicae.     pervenit  ad  Caroli  magni   a.  XLII.     descriptam  habui 

aetatem  sextam. 
Sangallensis  n.  397  saec.  IX  p.  141  — 144.     inscriptio   nulla.     pervenit   ad  Caroli    magni 

a.  XLII. 
Sangallensis  n.  732  saec.  IX   p.  142—154.     inscriptio  nulla.     pervenit   ad  Caroli  magni 

a.  XLIII. 
,S'  Sangallensis  n.  87S   saec.  XI  p.  278 — 283.     inscribitur:   adbreviatio  ehronicac.     pervenit 

ad  Caroli  magni  a.  XLII.     descripsi   totum   et   ad   eum  codicem  potissimum  libel- 

lum  infra  exhibui. 
Sangallensis  n.  899   saec.  X   p.  68—75.      inscriptio   nulla.      pervenit    ad   Caroli   magni 

a.  XLU. 
I'  Vindobonensis   antea  Admontensis  n.  40S  (hist.  prof.  332;   cf.  MG.  SS.  2  p.  587)  saec. 

XIXII,  sed  folia  quibus  laterculus  continetur  137.   138  ex  alio  libro  avulsa  paullo 

antiquiora  videntur  esse.     inscribitur:  adhreoiatio  ehronicac  tdji  miftcudu  sii.  ut  est 

in  Parisino  nouv.  acq.  n.  1615.     pervenit   ad  Caroli   magni  a.  42.     edidit  integrum 

libellum  Kollar  anal.  Vindobonensia  I  (1761)  p.  602,    unde    extrema    repetita  sunt 

MG.  SS.  2,  256.     adnotavi  potiora. 
Guelferbytanus  Helmstadiensis  n.  579  saec.  IX  f.  86  pars  Isidori  chronica  maiora  (v.  vol.  2 

p.  404)  legitur  scripta  a  manu  alia  extrenia  \r.\rs   liuiusce  laterculi    ab   Ileraclio  ad 

obitum  Caroli  magni  (vide  infra  p.  354). 


1.  Adbreviatio  chronicac  (sic  SNV,  iteni  series  brovis  de  sex  actatibus  mundi  31,  de 
aetcs  [sivj  mundi  C,  om.  B). 

2.  Aetas  prima  {sic  N,  a.  pr.  incipit  M,  oni.  BSV). 

3.  Adam  cum  esset  CXXX  annorum,  genuit  Seth. 

4.  Seth  autcm  habens  annos  CV  gcnuit  Enos  viventc  Adam  et  habente  annos  (genuit 

e.  u.  a.  et  h.  annos  om.  V ')  CCXXXV  (uiuente  .  .  .  ccxxxu  similidquc  qtiae  se- 
qimntur  oni.  31). 

5.  Enos    quippe    habens    aiinos  XC   genuit   Cainan    vivente    Adam   et  habente   annos 

CCCXXV  (c.  ->  om.  S"). 

6.  Cainan  vero  habens  annos  LXX   genuit   Malalehel   vivente  Adam   et  habente  ann. 

CCCXCV. 

7.  Malalehel    habens    annos  LXV    genuit    lareth    vivente    Adam    et    habente    annos 

CCCCLX. 

8.  lareth  autem  habens    annos  CLXII  genuit  Enoch  vivente  Adam  et  habente  annos 

Dcxxn. 

0.  Enoch  vero  habens  annos  LXV  genuit  Mathusalam  viventc  Adam  et  habente  annos 
DCLXXXVII. 

10.  et  Mathusalam  habens  annos  CLXXXVII  genuit  Lamech  vivente  Adam  et  habente 

annos  DCCCLXXIIII  (Ixxiii  N,  Ixxxiiii  B,  Ixiiii  F'). 

11.  Lamech  enim  habens  annos  CLXXII  (Ixxii  *SF')  genuit  Noe. 

12.  Noe  habens  annos  D  genuit  Sem. 

!.'$.  Sem  autem  habens  annos  C  diluvium  factum  (dulubium  factus  C)  cst 

14.  et  hic  perficitur  numerus  annorum  millesimus  sexcentesimus  quinquagesimus  sextus. 

15.  Aetas  secunda. 

16.  Anno  secundo  post  diluvium  Sem  annoi"um  centum  duorum  genuit  Arfaxath. 

17.  Arfaxath  vero  habens  annos  XXXV  (xxu  F')  genuit  Sale. 

18.  Sale  autem  habens  annos  XXX  genuit  Heber. 

19.  Heber  habens  annos  XXXIIII  genuit  Falech. 

20.  Falech  habens  annos  XXX  genuit  Reu. 

21.  Reu  habens  annos  XXXII  genuit  Seruch. 

22.  Seruch  habens  annos  XXX  genuit  Nachor. 

23.  Nachor  habens  annos  XXVHH  genuit  Thara. 

24.  Thara  liabens  annos  LXX  genuit  Abraham. 

25.  hic  finitur  numerus  secundae  aetatis  habens  annos  [n.  li.  C)  CCXCII 

26.  et  fiunt  simul  anni  duarum  aetatum  IDCCCCXLVIII. 

27.  Aetas  tertia. 

28.  Abraham  cum  ceiitum  csset  annorum,  genuit  Isaac. 

29.  Isaac  autem  habcns  annos  LX  (Ixx  31)  genuit  lacob. 

;W.  lacob  habens  annos  XC  genuit  loseph,  qui  vixit  ann.  CX 

31.  fueruntque   ab   eo   usque   ad    egressionem  filiorum    Israhel  ex  Egypto    per  Moyscn 
ducem  anni  CXLV 


35n  ADDITAMENTA 

32.  et  ab  egressione  Israhelis  usque  ad  Tosue  anni  XL. 

33.  ab  (a  (7)  losue  ergo  usque  ad  Othonihelem  sunt  anni  XXVI 

34.  et  ab  Othonihele  usque  ad  Aoth  anni  XL. 

35.  ab  Aoth  vero  usque  ad  Debbora  fiunt  anni  LXXX. 

3G.  ab  (a  C)  Debbora  autem  (et  ad  d.  M)  usque  ad  (om.  M)  Gedeonem  (gedeon  3t) 
fiunt  (sunt  M)  anni  XL  (pro  c.  3').  SG  ab  aoth  gedeoncm  sunt  anni  xl  mcdm 
omissis  B) 

37.  et  a  Gedeone  usque  ad  Abimelech  (fiunt  ins.  M)  anni  XL. 

38.  ab  Abimelech  enim  usque  Thola  fiunt  (sunt  M)  anni  III. 

39.  a  Thola  quippe  usque  lair  anni  sunt  (fiunt  anni  M)  XXIII. 

40.  a  lair  vero  usque  leptho  sunt  anni  XXII. 

41.  et  de  lepthe  usque  ad  Abessan  (abesan  B,  ebessan  S)  fiunt  anni  VI  (uii  S). 

42.  de  Abessa   (abessan  C,   abesanii,   ebessa  »S')   autem  usque   ad   Achialoncm    (achi- 

lonem  V)  sunt  anni  VII. 

43.  ab  Achialone  (achilone  T')  usque  ad  (om.  M)  Labdonem  fiunt  anni  X. 

44.  a  Labdone  (iapdone  31)  vero  usque  ad  Samsonem  fiunt  (sunt  CM)  anni  VIII 

45.  et  a  Samsone  usque  (ad  ins.  C)  Heli  (fiunt  ins.  31)  anni  XX. 
16.  ab  Heli  enim  usque  ad  Samuhelem  sunt  anni  XL. 

47.  et  a  Samuheie  usquc  ad  Saulem  sunt  anni  XII. 

48.  a  Saule  crgo  ad  David  sunt  anni  XX. 

49.  hic  perficitur  numcrus  tcrtiae  aetatis  annorum  DCCCCXLII 

50.  et  fiunt  simul  anni  (a.  s.  C)  trium  actatum  IIDCCCXC. 

51.  Actas  quarta. 

52.  a  David  usque  ad  SaTomonem  sunt  (fiunt  M)  anni  XL. 

53.  a  Salomone  autem  usque  ad  Roboam  computantur  (-tatur  C)  anni  XL. 

54.  ct  a  Eoboam  usque  ad  Abiam  sunt  anni  XXII. 

55.  ab  Abia  (autem  ins.  31)  usque  ad  Asa  (aasa  B)  fiunt  anni  TIT 

56.  et  ab  (om.  31)  Asa  (aasa  B)  usque  ad  losaphat  (sunt  ins.  M)  anni  XLI. 

57.  a  Tosaphat  autem  usque  ad  (om.  31)  loram  sunt  (fiunt  ilf)  anni  XXV. 

58.  de  loram  usque  ad  Azariam  (azachariam  B)  fiunt  (sunt  31)  anni  VIIT. 

59.  et  ab  Azaria  (azacharia  B)  usque  ad  Athaiiam  (-lia  C)  fit  annus  unus. 

60.  ab  AthaTia  enim  usque  ad  loam  sunt  anni  VI. 

61.  a  loa  vero  usque  ad  Amasiam  sunt  (fiunt  31)  auni  XL. 

62.  ct  ab  Amasia  usque  ad  Oziam  sunt  anni  XXVIIII. 

63.  ab  Ozia  enim  usquc  ad  Toatham  (ionatham  B)  fiunt  (sunt  C)  anni  LII. 

64.  dc  loatham  autem  (uero  31)  usquc  ad  Achaz  sunt  anni  (om.  31)  XVI. 

65.  ct  ab  Achaz  usque  ad  Ezechiam  sunt  anni  XVI. 

66.  ab  Ezcchia  crgo  (uero  31)  usque  ad  Manassen  (mannassen  BC)  sunt  anni  XXVIIII. 

67.  a  Manasse    (mannassc  i>,   manase  31)    vcro    usquc    ad    Amon    (amniou  BC)    sunt 

anni  LV. 

68.  ab  Amon  usquc  ad  losiam  fiunt  (sunt  31)  anni  duo. 

69.  et  de  losia  usque  ad  Toachim  sunt  (fiunt  31)  anni  XXXI  (xxi  71/). 

70.  a  loacliim  usquc  ad  Sedcchiam  (-ciam  C)  sunt  anni  (om.  31)  XT. 

71.  de  Sedechia  (-cia  usque  C)  ad  Nabuchodonosor  anni  XI  (c.  71  om.  M). 

72.  hic  finitur  numerus  quartae  aetatis  continens  annos  CCCCLXXIII 

73.  et  anni  quattuor  actatum  fiunt  simul  IIICCCLXIII. 

74.  Actas  quinta. 

75.  Sunt  anni  quintac  actatis  usque  ad  Cyrum  XXX. 

76.  a  Cyro  usquc  ad  (!ambisem  sunt  anni  XXX. 

77.  a  Cambise  (-sen  C)  uaque  ad  Darium  (fiunt  ins.  31)  anni  VIITI. 


AU  CHRONICA  BEDANA.  35 1 

78.  a  Daiio  usque  Xerxen  (xersen  BCM,  sunt  iiis.  31)  anni  XXXVI. 

79.  a  Xerxe   (xersc  BCM)  usque   ad  Artarxerxen  (artarxersen  BM,  artarxensen  C) 

sunt  (fiunt  M)  anni  XXI. 

80.  et  de  Artarxerxc  (^artarxerse  BM^  artarxense  C)  usque  ad  Dariuni  sunt  anni  XL. 

81.  a  Dario  usque  ad  (om.  C)  item  Artai-xerxen  (artarxei-sen  BCM)  fiunt  (om.  CMj  anni 

XYIIII. 

82.  ab  Artarxei-xe  (ab  artarxerse  autem  i?,  ab  artaxerse  autcm  CM)  usque  item  (^ad  M) 

artarxerxe  (artarxerse  C,  artaxersen  M)  fiunt  anni  XL 

83.  et  ab  Artarxerxe  (artarxcrse  BC,  artaxerse  M)  usque  (ad  ins.  C)  Arsen  (sunt  ins.  M) 

uuni  XXYI. 

84.  ab  Arse  (arxe  N)  vero  usque  ad  Darium  fiunt  (sunt  M)  anni  IIII. 

85.  a  Dario  autem  usque  ad  Alexandrum  sunt  anni  YI. 

86.  ab  Alexandro  enim  usque  ad  Ptolomeum  ( ptolemeuni  C,  tholomeum  B)  sunt  anni  V. 

87.  et  de  Ptolomeo  (tholomeo  B)  usque  ad  Philadelphum  fiunt  anni  XL. 

88.  a  Philadelpho  usque    ad  Euergetem  (euergietem  -B,    cucrgcntem  C,  sunt   ins.  31) 

anni  XXX Yin  (xxuiii  V). 

89.  ab  Euergetc  (cucrgiete  B,  crgente  C)  autem  usque  ad  Philophatorem  (-patorem  C31) 

fiunt  anni  XXVI. 

90.  a  Philophatorc  (-patore  CMN)  cnim  ad  Epyphanem  sunt  anni  XVII 

91.  et  dc  Epyfanc  usque  ad  Phylometorem  anni  XXIII I. 

92.  a   Phylometore   quidem   usque   item  ad  Eucrgeten   (ebergetem  C.    cucrgitcm  31) 

anni  XXXV. 

93.  et  ab  Eucrgete  (euergietc  i?,  ergetc  C)  usque  ad  Soterem  sunt  anni  XXVIIII. 

94.  a  (om.  M)  Sotere  (satore  S)  usque  ad  Alcxandrum  (fiunt  ins.  31)  anni  XYII. 

95.  ab  Alexandro  vcro  (om.  31)  usquc  ad  Ptholomeum  (thol-  B)  fiunt  anni  X. 

96.  a  Ptolomeo  (thol-  B)  usque  ad  Dyonisium  (sunt  ins.  31)  anni  VIII. 

97.  a  Dyonisio  vero  usque  ad  Cleopatram  sunt  anni  XXX 

98.  et  a  Cleopatra  usque  ad  lulium  Cesarcm  (sunt  ins.  M)  anni  duo.^ 

99.  a  luho  usque  ad  Octavianum  Augustum  sunt  anni  V 

100.  et  ab  Octa^dano  Augusto  usque  ad  Christum  fiunt  anni  XLII. 

101.  hic   finitur   quinta  aetas  annos  habcns  DLXXX  (sic  BC31V^.  dlxxxx  S.  dlxxxuiiii 

NV).  _ 

102.  et  fiunt  simul  anni  quinque  actatum  IIIDCCCCLII. 

103.  Actas  scxta. 

104.  A  nativitatc  domini  uostri  lesu  Christi  usquc  ad  Tiberium  numerantur  anni  XIIII. 

105.  a  Tibcrio  vero  usque  ad  passioncm  Christi  fiunt  (sunt  MC)  anni  XYIII 
KI6.  ct  a  Christi  passione  (p.  chr.  31)  usque  ad  Gaium  fiunt  anni  Y. 

107.  a  Gaio  (vero  iiis.  31)  usque  ad  Claudium  (sunt  ins.  31)  anni  IIII 

108.  et  a  Claudio  usque  ad  Neronem  fiunt  anni  XUII. 

109.  a  Nerone  vero  usque  ad  Vespasianum  sunt  anni  XIIII 

110.  et  de  Vespasiano  usque  ad  Titum  anni  YIIII  (uiii  !''). 

111.  de  (a  CM)  Tito  vero  usque  ad  Domitianum  (sunt  ins.  31)  anni  duo 

112.  et  a  Domitiano  usque  ad  Nervam  (fiunt  ins.  M)  anni  XVI. 

1 13.  a  Ncrva  usque  ad  Traianum  fit  annus  unus. 

114.  a  Traiano   quidem  usquc   ad  Adrianuni  (suut   ins.  31)    anni    XIIII   (sic  BC31SV, 

xuiiii  N). 

1 15.  ab  Adriano  usque  ad  Antoninum  (antoniimi  B)  fiimt  anni  XXI. 

116.  (et  ins.  C)  ab  Antonino  usque  ad  itcm  Antoninum  (antonium  B.  simt  ins.  31)  anni 

xxm. 

117.  ab  Antonino  autem  usque  ad  Commodum  fiunt  anni  XVIII I. 

CHRONICA    III.  •  45 


352  ADDITAMENTA 

1 IS.  a  Commodo  enim  usque  ad  Helvium  Pertinacem  (sunt  ins.  31)  anni  XIII  (xiiii  B) 

1 19.  et  (oni.  M)  de  Helvio  usque  ad  Severum  fit  annus  unus. 

120.  a  Severo  usque  ad  Antoninum  Caracallam  (-lum  31)  sunt  anni  XYIII. 

121.  ab  Antonino  Caracalla  usque  ad  Macrinum  (fiunt  ins.  31)  anni  A'I1. 

122.  a  Macrino  vero  usque  ad  Aurelium  fit  annus  unus. 

123.  et  de  Aurelio  usque  ad  Alexandrum  (sunt  ins.  31)  anni  IIII. 

124.  ab  Alexandro  usque  (ad  ins.  C)  Maximinum  (maximum  B)  fiunt  anni  XIII. 

1 25.  a  Maximino  (maximo  B)  quoque  usque  ad  Gordianum  (sunt  ins.  31)  anni  III. 

126.  a  Gordiano  ad  Philippum  (fiunt  ins.  31)  anni  VI 

127.  et  a  Philippo  usque  ad  Decium  (sunt  ins.  31)  anni  VII. 

12S.  a  Decio  (vero  usque  ins.  31)  ad  Valerianum  (fiunt  ins.  M)  anni  III. 

129.  a  Valeriano  usque  ad  Claudium  (sunt  ins.  M)  anni  XV. 

130.  a  Claudio  enim  usquo  ad  Aurelianum  (fiunt  ins.  31)  anni  duo. 

131.  ab  Aureliano  usque  ad  Probum  fiunt  (simt  il/)  anni  VI. 

132.  a  Probo  (autem  usque  ins.  31)  ad  Carum  (fiunt  ins.  31)  anni  V 

133.  et  a  Caro  usque  ad  Diocletianum  (sunt  ins.  31)  anni  II. 

134.  a  Diocletiauo  (diocletio  C)  vero  usque  ad  Constantinum  anni  fiunt  (sunt  anni  31)  XX. 

135.  de    Constantino    usque    ad    Constantium    (fiunt    ins.  M)    anni    XXI    {sic  SVNC, 

XXX  31). 

136.  a  Constantio  usque  ad  lulianum  (sunt  ins.  31)  anni  XXIIII 

137.  et  a  luliano  usque  ad  lovianum  (iuuianianum  i?,  fiunt  ins.  31)  anni  duo. 
13S.  a  loviano  (iuuiniano  B)  ergo  (uero  M)  usque  ad  Valentinianum  fit  annus  I. 

139.  de  Valentiniano  usque  ad  Valentem  (sunt  ins.  M)  anni  XI 

140.  et  de  Valente  usque  ad  Theodosium  (fiunt  ins.  31)  anni  IIII. 

141.  a  Theodosio  vero  usque  ad  Archadium  (sunt  ins.  M)  anni  XVII. 

142.  ab  Archadio  usque  ad  Honorium  anni  (fiunt  ins.  31)  XIII. 

143.  ab  Honorio  usque  ad  Theodosium  (sunt  itis.  M)  anni  XV. 

144.  a  Theodosio  usque  ad  Marcianum  (mastianum  U,  fiunt  ins.  M)  anni  XXVI 

145.  et  a  Marciano  (mastiano  B)  usque  ad  Leonem  (sunt  ins.  M)  anni  VI  (uii  N). 

146.  a  Leone  vero  usque  ad  item  Leonem  (fiunt  ins.  31)  anni  (ui  a  I.  u.  u.  ad  i.  leo- 

nem  om.  V)  XVII. 

147.  item  a  Leone  (item  leo  V)  usque  ad  Zenonem  (fit  ins.  C31)  annus  I 

148.  et  de  Zenone  usque  ad  Anastasium  fiunt  anni  XVI. 

149.  ab  Anastasio  vero  usque  ad  lustinum  (iustinianum  C)  anni  sunt  (s.  a.  C31)  XXVH 

(xxui  B) 

150.  et  a  lustino  usque  ad  lustinianum  (sunt  ins.  31)  anni  VIIII  (uiii  31). 

151.  item  a  lustiniano  usque  ad  lustinum  sunt  anui  XXXVIIII  (xxxuiii  il/,   xxuiiii  .B). 

152.  item  a  lustino  usque  ad  Tiberium  (fiunt  ins.  31)  anni  XIII  (xui  Y). 

153.  a  Tiberio  usque  ad  Mauricium  fiunt  (sunt  31)  anni  IIII  (iii  B). 

154.  a  Mauricio  usque  ad  rocam  sunt  (fiunt  31)  anni  XX. 

155.  a  Foca  usque  ad  Heraclium  (sunt  ins.  31)  anni  VIII. 

156.  ab  Heraclio  usque  ad  Constantinum  sunt  (fiunt  71/)    anni  XXX  (anni  XXX  ct  se- 

qtientia  ad  c.  158  constanthium  om.  V ). 

157.  a  Constantino  patre  usque  ad  Constantinum  (-tino  C,  -tium  S31)  filium  fit  annus  I. 

158.  item  a  Constantino  usque  ad  Constantinum  fiunt  anni  XXVII  (xuii  T'). 

159.  a  Constantino  usque  (ad  ins.  C31)  lustinianum  (sunt  ins.  31)  anni  XVII  (xuiii  C). 

inter  c.  159  et  160  inseiit  Bernensis  n.  83: 
a  lustiniano  usque  ad  Leonem  anni  X 
et  a  Leone  usque  ad  Tyberium  anni  III. 


AD  CHRONICA  BEDANA.  353 

a  Tyberio  usque  ad  lustinianum  anni  YII. 

a  lustiniano  usque  ad  Philippicum  anni  YI. 

a  Philippico  usque  ad  Anastasium  anni  I  ct  menses  YI. 

160.  a  lustiniano  usquc  ad  Pippinum  (pipinum  B  et  sic  deinceps)  seniorem  fiunt  anni  U. 

161.  (et  ins.  C)  a  Pippino  seniore  usque  ad  Carolum  (carlum  jK.  karlum  sunt  Jf)  anni 

XXYII. 

162.  a    Carolo    (karlo  31)    usque   ad    Pippinum    et    Carlomannum    (fiunt    ins.  31)  anni 

XXYII. 

163.  et  (om.  C)  a  Pippino  et  Carlomanno  (carlemanno  5)  usque  dum  Pippinus  rex  (ow.  V) 

constitutus  est,  fiunt  anni  X. 

164.  a  Pippino  vero  usque  ad  Carlum  et  Carlomannum  anni  XYII 

165.  et  a  Carlo  et  Carlomanno  usque  ad  Carlum  fiunt  anni  IIII. 

codd.  BCNSV  aliique: 

166.  et  inde   domnus  (dominus  B)  Carolus    solus   regnuni    suscepit   et    deo   protegente 

gubernat  usque  in  praesentem  annum  (annum  om.  B.  dcccx""'  incarnationis  do- 
mini  ins.  N)'-)  feHciter,  qui  est  annus  regni  eius  XLII  (xxxuiiii  5C')-),  imperii 
(-rium  C)  autem  YIIII  (uii  BC)  *). 

167.  Sunt  autem    totius   summae   ab   origine   mundi   anni  usque   in  praesentem  annum 

imDCCLXI  (iiTidccluiiii  C,  liTidcclxxi  N  liTi  rel.  om.  5)*). 

cod.  M: 

166.  a  Karlo   vero   rege    et   imperatore  usque  ad  Hludouuicum  regem  et   imperatorem 

sunt  anni  XLIII. 
166*.  a  Hludouuico  rege  et  imperatore  usque  ad  obitum  eius  sunt  anni  XXYII. 

167.  Sunt   autem    anni  totius   summae    ab    origine  mundi   usque    in   presentem    annum 

HHDCCXCn,  ab  incarnatione  domini  lesu  Christi  DCCCXL. 

3Iont2)eUier  n.  30(1: 

166.  a  Carlo  usque  ad  Ludovvicum  anni  XLYI. 

166\  a   Ludowicho  usque  ad  praesentem   annum,  qui    est   annus  domini  DCCCXXXI, 
anni  XYH  (sic  Arcli.^  xxuii  addmn  apogr.  milii  missiim). 

167.  colleguntur     a     principio     mundi    usque     ad    praesentem    annum     domini     anni 

iillDCCLXXXII  (4781  Arch.). 

cod.  Parisinus  4883  A : 

166.  Cuius  regni  anno  XLIL  imperii  vero  YIIII  complentur  anni  ab  Adam  IIIIDCCLXI. 
166".  inde  usque  ad  Hludovicum  imperatorem  anni  Y. 

166''.  a  Hludovico  imperatore  ad  Karolum  regem  anni  XXYII. 

167.  cuius    regni     annus    nune     agitur    XXXYII.    completis     a     mundi    initio     annis 

iHIDCCCXXYHII,  quorum  numerositas  extat  iuxta  Grecam  supputationem 
YILXXYII.  sunt  igitur  ab  initio  mundi  usque  in  annum  presentem  secundum 
Hebraicam  veritatem  IIIIDCCCXXYIIII.  secundum  Grecorum  vero  supputatiouem 
sive  iuxta  LXX  interpretes  YILXX^TLI.  qui  est  annus  ab  incarnatione  domini 


')  DCCCX  inserunt  Berolinensis  Phill.  1832,  Conjluentinus  Ooerresianus  manu  recentiore,  Parisini  duo 
5239.  7297.  -)  reHnui  numerum   in  plerisque    libris    traditum:    substituunl   XXXVIIII   citm   Casinati  et 

Bruxellensi   Casanatensis ,    XL   Divionensis,  XLIII  Sangallensis  732.  ')  Sic  pkrique,  etiam  Dimonensis; 

septimus  cum  Casinati  et  Brux.  Casanat.,  X  Sangallensis  732.  *)  Sic  plerique;  IHIDCCLVIIII  cum  Casi- 
nati  Casanat.;  IIiIdCCXLI  Peti-o^wlitaims;  ilTlDCCLXII  Berolinensis  PhilL,  Parisinns  5239,  Sangallensis  732: 
lIlIDCCLXV  Paris.  7297;  irUDCCCXIIU  Divionensis;  VXXXI  Parisinus  5009. 


354  ADDITAMENTA  AD  CHRONICA  BEDANA. 

DCCCLXXVII,  indictione  X,  regnante  gloriosissimo  rege  Karolo  anno  XXXVII, 
imperii  vero  II. 

cod.  Paris.  12117 : 

166.  Karolus  rcgnavit  annis  XLII. 

166*.  Hludovicus  regnavit  annis  XXVII 

166''.  et  inde  domnus  Karolus  accepit  regnum  et  deo  protegente  gubernavit  annis  XXXI. 

Guelferhytanus  Helmstad.  n.  579: 

166.  a  Carlo  usque  ad  Hludouicum  anni  XLVII. 

166*.  quod  erat  anno  incarnatiouis  domini  DCCCXIHI,  in  quo  Carlus  obiit  V  kal.  Febr., 
anno  felicissimae  vitae  suae  septuagesimo  primo  et  regni  eius  in  Fi-ancia 
quadragesimo  VII,  subacta  Italia  XLIII,  imperii  quoque  anno  XIIII. 

167.  sunt  autem  totius  summae  ab  origine  mundi  usque  in  praesentem  annum  DCCCXX 

incarnationis  domini  anni  HIIDCCLXXn. 


LATERCVLl 

CONSVLVM  VRBIS  ROMAE 

I.  FASTl  THEONIS  ALEXANDKINI  A.  CXXXVIII-UCCLXXII. 
EU.  H.  VSENER. 

U.  FASTl  VERONENSES   A.  CCCCXXXIX— CCCCXCIV. 

III.  FASTI  AVGVSTANI  A.  CCCLXXVIII-CCCCXCVIII. 

IV.  FASTI  HEIUCLIANI  A.  CCXXII-DCXXX.    ED.  H.  VSENER. 


IMPERATORVM  ROMANORVM 

J.  LATERCVLI   ADIVNCTI  CODICI  THEODOSIANO. 
II.  EXPOSITIO  TEMPORVM  HILARIANA   A.  CCCCLXVIIl. 

III.  L.-VTERCVLVS   FINIENS   IN   IVSTINO  I. 

IV.  LATERCVLVS    MALALIANVS  FINIENS   IN  IVSTINO  II. 

V.  LATERCVLI  REGVM  ET  IMPERATORVM  AB  ASTRONOMIS  ALEXANDRINIS 
CONDITI.    ED.  H.  VSENER. 

1.  HEKACLIANVS   IN   PHOCA   DESINENS. 

■2.  LEONINVS  IN  MICHAELE  I.   DESINENS. 

3.  ACEPHALVS  AD  LEONEM  VI.  DEDVCTVS. 


REGVM  VANDALORVM  ET  ALANORVM 


REGVM  VISIGOTHORVM 


CHRONICA   III.  46  i 


LIBRI   ADHIBITI: 

AD  FASTOS  THEONIS  ET  HERACLIANOS:  1  AD  FASTOS  VERONENSES: 

/>  =  Leidensis  u.  78  scr.  inter  a.  813/20.  C  =  Veroiieiisis  bibl.  capit.  ii.  LV  (b'i)  saec.  V. 

J/  =  Florentinus  Laur.  28,12  scr.  saec.  XIII/XIV. 
/•'  =  Florentinus  Laur.  28,26  scr.  inter  a.  886/912. 


AD  FASTOS  AVGVSTANOS: 
C  =  Augustanus  bil)l.  publ.  ii.  223  saec.  XV. 


AD  LATERCVLOS  IMPERATORVM  CORPORIS  THEODOSIANI: 

T  =  Taurinensis  a  II  2  saec.  c.  VII. 

AD  HILARIANA: 

C  =   Matriteusis  univ.   n.  131  saec.  XIII. 

AD  LATERCVLVM  FINIENTEM  IN  IVSTINO  I: 
C  =  Vaticanus  3339  saec.  X. 
Z  =  Vaticanus  1984  saec.  X. 
B  =  Bernensis  n.  180  saec.  XI. 

A  =  Mediolanensis  Ambrosianus  (.'  72  inf.  saec.  XI. 
V  =  Vaticanus  n.  341  saec.  X. 
W  =  Vaticanus  n.  1979  saec.  XI/XII. 

AD  LATERCVLVM  MALALIANVM: 
C  =  Vaticanus  Palatinus  n.  277  saec.  VHI. 

AD  LATERCVLOS  HEEACLIANVM  LEONINVM  ACEPHALON: 


'  i  ,„ 


M  f  vicle  supra   ad  iastos  Tlieunis. 
F 

AD  LATERCVLVM  REGVM  VANDALORVM  ET  ALANORVM: 

It  =  Reicheuaviensis  libri  deperditi  apographa  tluo  consentientia. 

liv  =  I'ansinus  n.  4860  saec.  X  i 

,    (lescripti  e.x  ReicheMavieiisi. 
Ji''  =  Angnstanus  Vindelicus  saec.  XV     \ 

jiy   =   Matritensis  n.  134  saec.  XIII. 

O  =  Osniensis  deperditi  apographum  1'erezianuni. 


AD  LATERCVLVM  REGVM  VISIGOTHORVM: 

Q  =  Parisinus  4418  saec.  IX. 

R  =  Parisinus  1557  saec.  X. 

T  =  Coninibricensis. 

I>  =  Matritensis  Legioneiisis. 

O  =  Ovetensis   liber  deperditus  saec.  -XM. 


A  =  Vaticanus  reginae  n.  1024  saec.  VIII 

»S'  =  Soricnsis  libcr  deperditus. 

C  =  Parisinus  4667  saec.  IX. 

//  =  Uavniensis  n.  SO.'!  saec.  XIV. 

P  =  Parisinus  4668  saec.  IX. 


LATERCVLI   CONSVLVM  VRBIS  ROMAE. 

hjx  laterculis  consuhim  urbis  Romae  qui  supersunt  supra  edidimus  una  cum  annali- 
bus  chronicisve  suis  quos  comprehendunt  consularia  Constantinopolitana  quae  nos  ap- 
pellavimus,  vulgo  dicti  fasti  Hydatiani  (1  p.  197 — 249;  de  fastis  egimus  p.  199),  ubi 
item  reperies  fastos  insertos  chronico  paschali  Graece  scripto  ad  a.  usque  394 ;  consularia 
Italica,  quibus  continentur  qui  dici  solent  fasti  Vindobonenses  priores  et  posteriores 
(1  p.  249 — 339;  de  fastis  egimus  p.  254);  chronica  Prosperi  (1  p.  341  —  499;  de  fastis 
egimus  p.  352);  Marcellini  comitis  (2  p.  37 — 108);  Cassiodori  Senatoris  (2  p.  109 — 161), 
cuius  fasti  ab  antiquioribus  passim  laudantur  sub  nomine  compilatoris  chronici  Cassio- 
doriani  Mariani  Scoti  iidemque  sunt  fasti  Oxonienses  Relandi  (vide  vol.  2  p.  119);  Victo- 
ris  Tunnunensis  et  lohannis  Biclariensis  (2  p.  163 — 220);  Marii  Aventicensis  (2  p.  225 — 
239).  similiter  antea  editi  sunt  fasti  commentariis  inserti  paschaHbus,  scilicet  paschali 
codicis  Cizensis  (1  p.  501 — 510);  tractatui  Victoris  Aquitani  cum  continuationibus  suis 
(1  p.  667 — 735),  in  his  Hieronymiana  a  Pontaco  edita  (1  p.  674)  et  Cassiodoriana 
(1  p.  675);  paschalibus  duobus  codicis  Vaticani  reginae  2077  (1  p.  739 — 750).  rema- 
nent  in  hac  syllogae  parte  edendi  laterculi  consulum  nomina  recensentes  nulla  rerum 
gestarum  notitia  adiecta.  sed  ex  his  quoque  qui  aetatem  tulerunt  lapidibus  inscripti,  in 
his  praecipue  Capitolini  a  chronicorum  corpore  alieni  sunt;  item  laterculus  insertus 
chronographiae  a.  354  eum  ipsa  iam  prodiit  vol.  1  p.  50 — 64.  —  Consulum  laterculus 
chronicorum  Eusebianorum  volumini  priori  insertus  teste  auctore  in  pa-aefatione  (vol.  1 
p.  6;  pos(  qtiod  .  .  .  disponam  qui  a  hdio  Caesare  et  ab  Augusto  ordine  succedentes 
imperatores  fuerimt  nec  non  consides  qiii  annui  interea  e.vtiterunt)  absumptus  est  in 
hiatu  magno  textus  Armeniaci,  per  quem  perdidimus  tam  extremam  partem  libri  prioris 
quam  posterioris  principium.  Hieronymus  chronicis  suis  fastos  consulares  nullos  inseruit, 
neque  eius  est  nominum  series  ad  liberae  rei  publica  tempora  rediens,  quam  in  serie 
regum  inter  reges  imperatoresque  Romanos  interposuit  cjui  chronica  ea  edidit  Venetiis 
a.  14S3  eumque  secuti  posteriores,  neque  a  diligentissimo  Pontaco  neque  a  me  in  ullo 
codice  inventa  (cf.  vol.  1  p.  141  adn.)  et  omnino  tumultuarie  adiecta  saeculo  XV,  nihilo- 
minus  infra  in  adnotatione  apposita,  quoniam  abest  ab  editione  Schoeniana ').  —  Codex 

')  'Romae  post  reges  exactos  consules  quotannis  biui  creati  et  in  niaxima  urbis  calamitate  quandoque 
'etiam  creabatur  dictator.  —  Brutus  primus  consul.  —  Lucius  consul.  —  Largus  dictator  primus.  —  Titus 
'Publius  et  Marcus  Gneus.  —  Tribuni  X  viri  loco  consultum  [sicj  fuerunt  iustituti.  —  Camillus  dictator.  — 
'Titus  Quintius  dictatur.  —  Gaius  -Martius.  —  Marcus  Valerius.  —  Mamlius  (slc)  Decius.  —  Papirius  con- 
'sul.  —  Fabius  Quintus  Detius  consul.  —  Dolobella  Domitius.  —  Haemilius  consul.  —  Marcus  Curius 
'consul.  —  Geuntius  fsicj  consul.  —  Appius  Claudius.  —  Gneus  Caius.  —  Actilius  Regulus.  —  Haemylius 
'Fabius.  —  Lucatius  consul.  —  Sompronius  fsic]  Valerius.  —  Fulvus.  —  Lucius  Gaius.  —  .Scipio  Flamminius.  — 
'Paulus  Terentius.  —  Scipio  Affricanus.  —  Quiutus  Flamminius.  —  Marcus  Cato.  —  Tyberius  Graccus.  — 
'I'ublius  Longinus  Licinius.  —  Lucius  Paulus  Haemilius.  —  Lucius  Aulius  Lycinius.  —  Lucius  Censorinus 
'Marcs  fsicj.  —  Servius  Flaccus  Fulvius  Quintus.  —  Lucius  Caelius  Metellus  Quintus  dictus.  —  Fabius  Quintus 
'.Marcus.  —  Publius  Lucius  Calphurnius.  —  Caius  Quintus  Scipio  Manlius.  —  lulius  Lucius  Marcus.  — 
'Silla  Marius  Caius.  —  Pompeius  Marcellus'.  —  Haec,  quae  absunt  ab  editione  principe,  relata  sic  in  editioue 
Veneta  a.  1483,  editor  Basileensis  a.  1549  adnotat,  cum  corruptisiraa  essent,  emendavisse  se  e.x  T.  Livio. 

46* 


358  LATERCVLI  CONSVLVM  VRBIS  ROMAE. 

capituli  Albensis  n.  29  saec.  VIII,  de  quo  antea  (vol.  2  p.  396)  dixi,  f.  69  sub  titulo  m 
Cfirisfi  no»iine  itici^ut  laferculus  consolaris  quem  fecif  vir  religiosus  Hieronimus  presbiter 
ex  reforice  gramatico,  qui  curiose  adunatos  nmltorum  laterculos,  id  esf  Ehreos  Grecos 
atque  Latinos,  in  2inum  conspigif  [sic],  quae  habet  (ea  descripta  misit  Henricus  Omont) 
tanto  hiatu  quod  dignum  sit  non  affert,  ut  reete  ait  Rossius  (inscr.  chr.  urb.  Rom.  I 
p.  L^STII):  sciUcet  postquam  de  aetatibus  mundi  auctor  vulgaria  exposuit  secutus  fere 
epilogum  Hieronymianum  et  anni,  in  quo  Hieronymus  finit,  Valentis  XIV  meminit, 
ita  pergit :  ex  hoc  in  ordine  consule  [sic]  mimerahis.  tum  (cod.  fu)  de  temporihus  nativi- 
tatis  vel  passionis  domini  nostri  lesu  Cliristi  de  utraque  et  de  eo  argumento  pauca 
affert,  sed  insoUta ' ).  finit  tractatus  in  notitia  de  Hieronymo  ipso  sumpta  ex  hbello 
eius  de  viris  illustribus  extremo:  Iheronimus  preshifer  nutus  pafre  Eusehio  ....  con- 
finium  fuif.  —  'Chronicon  Anglosaxonieum  a  Christo  ad  a.  1002  cum  fastis  consula- 
'ribus',  quod  secundum  catalogum  editum  continetur  codice  n.  161  coUegii  Trinitatis 
Dubliniensis,  vere  chronicon  est  Anglosaxonicum  descriptum  ex  codice  musei  Britannici 
Cottoniano  Oth.  B  XI  (cf.  Hardy  in  praef.  ad  mon.  Britann.  vol.  1  p.  77)  neque  insunt 
in  eo  volumine,   id  quod  confirmavit  mihi  quaerenti  R.  Atkinson,  fasti  consulares. 

Non  multa  igitur  restabant,  quae  huic  capiti  insererentur,  sciUcet  ex  Latinis  fasti  con- 
sulares  Veronenses  a.  439 — 494  et  Augustani  a.  378 — 498.  Graeca  quaniquam  a  monu- 
mentis  Germaniae  procul  liabentur  non  sine  iusta  causa  (nam  sylloge  nostra  cum  iam 
graviter  laboret  magnitudine  sua  et  infinitate,  tota  pessumdaretur  admissis  copiis 
Byzantiorum  seorsum  omnino  tractandis),  nihilominus  in  hoc  caput  recepti  sunt  hatercuU 
duo  consulares  Graece  scripti  Theonianus  (vulgo  fasti  Florentini  minores)  et  Heraclia- 
nus  (vulgo  fasti  Florentini  maiores).  evenit  autem  non  tam  bona  fortuna  quam  optimi 
amici  acumine  et  sollertia,  ut  eos  et  utiUssimos  et  male  adhuc  neglectos  una  cum 
latercuUs  imperatoriis  adiunctis  puhlicari  mihi  daretur.  sciUcet  hanc  operis  partem  in 
se  recepit  Hermannus  L"sener  Bonnensis  et  studiis  diuturnis  et  ingenita  sagacitate  ad 
tabulas  has  illustrandas  optime  paratus. 


')  lesura  auctor  ait  natum  esse  a.  8  p.  Chr.,  obiisse  a.  41  sic:  VIII  lalendas  lanuarias  nascltur  in 
£ethlem  ludeae  suh  Herode  rege  Carullo  et  Quintiniano  consulibus  .  .  .  XV  kalendas  Apriles  conpreenditur 
anno  XXXII  preside  Pontyo  Phylato,  imperante  autem  Thyberio  Chesare,  Oaiho  vero  Chesare  paterno  et 
Nivio  Saturnino  consulibus. 


I. 

FASTI   THEONIS  ALEXANDRINI 
A.  CXXXVIII— CCCLXXII 

ED.  H.  YSENER. 

Instrumentum  temporum  definiendorum  haud  spernendum  ex  fonte  longe  a  tritis 
historiae  semitis  remoto  accedit.  astronomi  Graeci  cum  ad  studiorum  usum  quotidia- 
num  supellectilem  tabuhirum  manuahum  QrQoyeiQOiL:  y.avovag  iUi  dicunt)  conderent, 
oportuit  eos  etiam  laterculos  adiungere  ,  quibus  inspectis  facile  quicquid  in  caelo  ab 
aUis  sive  loco  sive  tempore  disiunctis  observatum  esset,  ad  suum  computum  revocarent. 
qua  causa  consentaneum  est  simul  atque  tabuhae  manuales  ab  astronomis  conpositae 
sunt,  etiam  locorum  gravissimorum  secundum  caeli  positionem  definitiones  ^)  et  regum 
sive  eponymorimi,  quorum  mentio  ab  antiquioribus  siderum  spectatoribus  fieri  solebat, 
indices  accurata  temporum  notatione  idoneos  additos  esse. 

Sic  natus  est  canon  qui  dicitur  astronomicus,  cuius  ipsa  indoles  certum  est  originis 
indicium.  mensura  temporis  annus  Aegyptiacus  est  soharis  ac  mobiUs  dierum  CCCLXV: 
igitur  ante  annum  c.  26  a.  Chr.,  quo  Alexandrini  bissexto  intercalato  annos  intra  certos 
fines  coercere  coeperunt,  tabularum  ilharum  fundamentum  oportet  in  Aegypto  iactum 
esse.  deducuntur  tempora  ab  anno  primo  Nabonasari  Assyriorum  regis  i.  e.  a  d.  XXVI 
m.  febr.  a.  747  a.  Chr.  quod  cur  ita  institutum  sit,  Ptolemaeus  verbis  non  obscuris 
syntaxeos  1116  expUcat  hisce:  eig  Ti]v  aQxijv  rf^g  NafiovaadQOv  jiaat?.eiag  .  .  .,  acp  ov 
y^Qovov  y.ai  Tccg  naXaiag  Ti]Qt\aeig  lyofiev  cug  iTtinav  ^tiyQi  tov  devQO  6taa(ii'lo/.tevag. 
igitur  astronomis  Graecis  Chaklaeorum  observationes,  quibus  quidem  tiito  uti  Uceret, 
Nabonasaro  antiquiores  praesto  non  erant.  eaque  causa  hoc  regnum  primum  erat  unde 
temporum  tabulam  repetebant.  fabulosae  autem  antiquitatis,  quam  mathematicorum 
levitas  iactabat,  Graeculorum  creduUtas  etiam  augebat-).  reUquias  iUi  non  curaverunt. 
Assyrios  excipiunt  reges  Persarum,  quorum  agmen  Alexander  Macedo  ita  chiudit,  ut 
primus  ei  annus  non  iUe  assignetur  quo  Darium  III  regno  exuit  (a.  Nabon.  418),  sed  is 
quo  urbem  Alexandriam  condidit  (a.  Nab.  417  inde  a  d.  XIV  m.  nov.  332  a.  Chr.) '). 
etiam  apertius  eo  quod  inter  Alexandrum  duosque  eius  heredes  et  imperatorum  Eoma- 

')  Huiusinocli  tabulas  geograpliicas,  quales  sunt  in  codice  Leidensi  f.  6G  sqq.  et  Laurentiauo  f.  .51  sqq., 
a  Ptolemaeo  ac  Tlieone  inter  aiiparatuni  maiiualem  relatas  fuisse  exstant  ipsorura  testimonia,  Ptolemaei  in 
prolegomenis  tabularum  (vide  p.  360,  4)  p.  1  TitQiBXovai  df  oi  uir  nnmroi  xuvofCi  riji  x«»'  yuas  oixovfxifijq 
iniar,uoiEQuiv  noUuiv  zdg  xiird  fiijxog  xai  nhhog  ino/ik  cf.  p.  4  iniaxDljdftevoi  dii<  rwi'  fV  riii  nQiorui 
xuvovUo  nuQuxuuivwv  tui  vnoxsifievM  ronui  rij?  xurti  nXiirog  tov  laijfjeQivnv  cinoxijg  ftoiQuiv  r6v  eyyiaru 
Tovruiv  exoftevov  nuQuXhf/.ov,  Tlieo  in  comm.  ampl.  (p.  360,  2)  I  2  (V  298^  M  41»)  exri»eTui  ovv  (Ptol.)  eii 
TovTo  TTQiorov  xuv6viov  neQiixov  riiiv  ri7<,-  xu»'  j;,U(7f  ^oQeioreQug  olxoviieviii  intaijftoreQuiv  noXeuiv  Tug 
ovofiuaiug,  nuQtiiteig  uvruig  ix  Ti]g  avvreruyiiivijg  uvtui  yeioyQutfixijg  nQuyftuTeiug  ini  fiev  rov  nQuirov 
aehdiov  Tiig  xurii  .«i/xo?  uvrtHv  eno/iig,  ini  Se  rov  devreQnv  riig  xurii  nXurog.  »)  Cf.  Porpliyriiis  Sira- 

plicii  iu  Arist.  de  caelo  p.  506,  13  Heil).  Simplicius  il.id.  117,  26  Cicero  de  divin.  I  19.36  Plinius  n.  li.  VH 
193  Iaml)licbus  Procli  in  Pl.  Tim.  p.  31,  24  al.  vide  Uenrici  Martini  de  his  fabulis  dissertationem  M^moires 
jirhentes  h  Vacad.  des  inscrr.  VI  2  (1864)  p.  295  sqq.  »)  Cf.  L.  Ideler  Histor.  Unlersuchungen  iiher  die 

astron.  BeobacliUmtfen  der  Alten  p.  62  Handbuch  der  Clironologie  I  p.  114.  122. 


360  I-  FASTI  THEONIS  ALEXANDRINI. 

norum  ordinem  soli  Aegyptiorum  reges  Ptolemaei  interponuntur,  apparet  in  Aegypto 
agitasse  qui  primi  has  tabulas  in  usum  astronoraorum  condiderunt. 

Sunt  quorum  in  his  tabulis  tempora  notentur  siderum  observatores : 

ad  Artaxerxem  I  adscribitur  L  54"^  t«  Auia  IMfxiovu  /mI  Ev/.[fiq/.toi'a] 

ad  Ptolemaeum  I  Lagi  L  54'  f:7cl  roviov  rov  nrolEf.iuiov  tjv  TiftoxciQig 

ad  Ptolemaeum  VII  Euergeten  II  L  (34"  [stvI]  xovtov  riv  "irtTraQxos  ^) 

ad  Antoninum  Piuni  L  64''  iTtl  xovtov  xov  -/.uvova  lyQatpEv  nxoXef^taiog 

ad  Diocletianum  L  55'  sttI  xovtov  o  n<XTCTcog  1'yQaipev. 

vides  eos  saltem  qui  has  adnotationes  adposuerunt,  originem  tabularum  a  Claudio  Ptole- 

maeo  repetivisse.     ac  sane  sylloge  nQOXEiQciv  ~/-uv6viov  a  Ptolemaeo  edita  dubitari  nullo 

modo   potest   quin  quamvis  (idque  non  semel)  retractata   his   duobus   exemplis  vetustis 

quibus   nitimur    servetur.      neque    enim    solum   Theo  Alexandrinus   V7c6fiv)^fta  eig  rorg 

nxolefiaiov  TVQOxeiQOvg  y.avovag   quinque   libris   scripsit^),   qui   hodieque   in  bibliotheca- 

rum  umbra  latent,  et  in  breviore  commentario  Ptolemaeum   auctorem  significat'),  sed 

extant  hodieque  et  edita  sunt  prolegomena  quibus  Ptolemaeus  ipse  Syro  suo  consilium 

et  usum  tabularum  explanavit*);  unde  constat  iam  Ptolemaeum   in   tabuHs  manuahbus 

ab   excessu  Alexandri  magni ,   non    ab    anno  primo  Nabonasari ,  ut  in  syntaxi  fecerat, 

siderum   tempora  repetivisse  *).      tamen  ante   Ptolemaeum  iam    tabuhirum   manualium 

usum  fuisse  colligo  ex  Theonis  commentario  ampliore,  ubi  I  10  (V  f.  30F  M  49')  Sera- 

pionis  TCQoxetQOvg   /.avovug  his   verbis   memorat:    dio   '/.ai   b   —eQu^ciiov  [fort.  addendum 

dia]  xov  eig  xov  TCQ^xeiQOv  tavxov  axollov  afpuiQiov  UTto  xcov  7iuQu/.eii.iiviov  iv  xij  OQO-rj 

acfuiQcc^)  t^i]'/.oaxcov  xa  7tuQa'Aeii.ieva  iv  xfj  iC  l-iotQct  xov  a'/.OQ7tiov  a  d,  oxav  TtXeiio  xcov 

Toaovxcov  xvyxccvcoaiv,  xcov  XoiTtcov  Xafijiavei  x6  xituQxov.,  xov  IItoKei.tuiov  iv  [di  iv  VM] 

xco  TTQog  ^vQov  [p.  5  ed.  H.]  x6  xoaovtov  cbg  aSidcpoQOv  TtuQScovtog.    agitur  illic  de  horis 

civihbus   in   aequinoctiales  et  contra  mutandis,    cui  conputo  tabulis   non  solum  siderum 

sed  etiam  urbium   opus    esf):   ergo    etiam  in  Serapionis  sylloge  geographicas  tabulas 

')  Confirmat  Ptolemaeus  synt.  VII  2  p.  12  sq.  Halm.  ro  v  erog  r^jg  rQiTtjg  xarii  KuyAmnov  niQioiSov 
(coepit  d.  XXVI  m.  iuu.  a.  128  a.  Chr.),  oJ?  6  "lnn<cQX°i  (cvuyQuipet  TijQ/jaag,  ibidemque  riov  iitjo  Tijg  rov 
'InjiuQXov  ri/Qijaecog  eTiov  uc/qi  dJ?  uQX^?  '.-IvTcovivov,  xu.V  ijv  ixdhaTu  xcu  (/ufK  ri}g  nXeiarug  rcov  unXu- 
vtov  TictQoifovg  tsrtjQijXuusv,   £  nov  xul  |   xul  a   avvuyoftiviov.  ^)  Huius   commentarii,  quamquam  uiliil 

ad  nos  perlatum  esse  Halma  abbas  edixit  (libri  n.  4  indicati  t.  I  p.  157),  ego  duo  e.xempla  perlustravi,  unum 
Vaticanum  gr.  CXC  saec.  XI  f.  293  sqq.  (V)  Euclidis  elementis  illustre:  cuius  exemplar  unde  oriundum  fuerit, 
adnotatio  f.  298''  docet  cog  vvv  avve^t]  e  rov  Qofh  Sioxhrtuvov  rovriariv  e  rov  J  oipe  rovg  xccrcc  ccnujjticcv 
ri^v  xu.V  ijfxdg  i.  e.  ol?  vvv  avvsfit}  cnl  rov  Qofh  JtoxhjTiuvov  (462  p.  Chr.),  tovreartv  im  rov  &otp  etovg  xcctcc 
'.4nciueiccv  irjv  xkS'  );,uc7c  scilicet  Syros;  alterum  Florentinum  bibliothecae  Laurentianae  XXVIII  12  (.M)  de 
quo  infra  p.  364  dicendum  erit.  Vaticanus  codex  fieri  potest  ut  olim  integer  fuerit:  ntme  enim  f.  340"  primura 
libri  IV  caput  abrumpitur  in  ultima  quaternionis  scheda  plene  perscripta.  ceteri  codices,  ut  videtur,  omnes 
sunt  mutilati:  Laurentiaims  initio  paginae  f.  94"  in  medio  capite  IV  10  abrumpitur,  Monacensis  gr.  419  saec. 
XIV  (cf.  Hardtii  catal.  IV  304  sq.)  nunc  saltem  non  ultra  1.  IV  c.  9  progreditur  (f.  157"  extremum  in  medio 
enuutiato  subsistit),  sed  olim  plura  servaverat.  de  codice  Oxoniensi  Bodleiauo  miscell.  n.  85  chartaoeo  s.  XVI 
olim  Saviliauo  f.  157 — 234  mihi  nou  constat.  Brevioris  commeutarii  libro.s  mss.  recensuit  van  der  Hagen 
Ohserv.  in   Tlieonis    fastos    graecos  priores  (Amstel.  1735)  p.  14  sq.  ')  Cf.   commentarii   brevioris  ad  Epi- 

phanium  scripti  c.  II  p.  33  ed.  Halmae  (adu.  4)  o  dc  fieaog  (/Qovog)  .  .  .  nQog  ov  xiii  t)  imv  xuvovcov  exl^eaig 
Tio  nio'/.eftuiii>  nenQciyucctevrcti.     adde  Georgii  Syucelli  testimonia  p.  497,  10.  618,  5  ed.  Boun.  *)  Com- 

mentaire  de  Thion  d'Alexandrie  sur  les  tables  mcinuelles  astronomiques  de  Ptolemee  par  l'ahbe  Halma  (Par. 
1822)  I  p.  1 — 26.  testatur  identidem  Theo  in  commentario  ampliore  e.  o.  II  1  6  llro'Aefiuiog  sv  riS  nQog  ^tJQov 
eig  rov  nQo/eiQov  vnofivijfiurt  (V  312"  et  314'',  M  60"  et  62').  ')  Proleg.  in  tab.  man.  p.  2  H.  avvearcc- 
Srjauv  fiev  ovv  cci  enoxui  ncivTtov  (sc.  rw^"  nXuvcotiiviov)  ivrcci&cc  eig  rijv  iv  '.^'AetuvifQeiu  r^  ngog  .iiyvnrov 
fteatjfifiQiif  (lege  fteat]fi§Q'iccv)  T/;f  xcct'  .■iiyvmiovg  .^w*  vovftrjviug  rov  nQioiov  'irovg  'f'i'/.innov  rov  ftei' 
'j'/i.i£ccvd'Qov  tov  xriartjv.  °)  Vide  Theonis  tabulas  ab  Halma  editas  (n.  4)  t.  I  p.  1.54.  ')  Cf.  Theo 

1.  s.  I  10  (V  f.  299"  M  47")  eiaciyovreg  yciQ  nQoreQov  rrjv  civudo&eiauv  noXiv  eig  ro  riuj'  iniaijfimv  noXeiov 
xccvovtov  xccl  tccg  nciQiixeiftivccg  uvtrj  tov  nkcitovg  rjtoc  i^ciQfiutog  fioiQccg  Xcc^ovteg  intaxonovfiev  xci&'  ixiiatov 
xccvovcc  riov  f  xhficcriov  [cf.  Theonis  tab.  II  p.  2sqq.],  livi  riiiv  iniyeyQicftfxivmv  iv  ccvtoTg  roiJ  iSciQficcrog 
riiiv  (dele)  ftoiQiHv  uQit^uiii  avveyyH^ei  to  tijg  .livciifo&eiatjg  noXeiog  iSuQfCu. 


A.  CXXXVIII-CCCLXXII.  361 

euin  astronoiiiicis  coniunctas  fuissc  oportet.  Ininc  Serapionem  aut  omnia  falhint  aut 
cundem  esse  censebimus  atque  operis  de  geograpliia  scriptorein,  quod  ut  tunc  fcrc 
optimum  Ciceroni  a.  59  a.  Chr.  ab  Attico  commendatum  et  ab  oratorc  propter  rerum 
difficultatem  mox  abiectum  videmus  epist.  ad  Att.  IT  4  et  6.  audinuis  ibi  (II  6,  1) 
Eratosthencm  'a  Serapionc  ct  ab  Hipparcho'  vakle  reprehendi;  quod  quorsuin  spectet 
facile  intellegimus.  Eratostheni  cum  gravissimus  adversarius  Hipparchus  extiterit '),  Cicero 
auteni  a  difficiliorc  lectione  omnino  aljhorruerit,  hice  chirius  est  Hipparchi  de  Erato- 
sthene  geograplio  iudicia  Ciceroni  non  aliunde  nota  fuisse  quam  ex  Serapionis  libris. 
ergo  Hipparcheam  Serapio  geographiam  explanaverat ,  Antiochenus  ille  quo  Phnius  in 
nat.  hist.  Hbris  II.  IV.  Y  se  uti  profitetur.  eundem  par  est  Hipparchi,  fortasse  prae- 
ceptoris,  etiam  in  astronomia  vestigia  legisse.  cuius  ut  novimus  de  sohs  niagnitudine 
sententiam  ^),  ita  etiam  tabulas  manuales  fuisse  nunc  a  Theone  docemur.  quas  utrum 
ipse  primus  conposuerit  ex  Hipparchi  voluminibus  excerptas  an  huius  cxemplum  secutus 
sit,  in  medio  relinquo,  nec  multum  refert.  satis  est  quod  conprobasse  mihi  videor.  iain 
in  Ilipparchi  schoUi  tabuhirum  manuahum  syllogen  extitisse. 

Post  Ptolemaeum  unus  in  scholiis  tabularum  adnotatur  Pappus  Alexandrinus ') 
vir  mathematicorum  coUectione  amplissima  edita  meritissimus ,  qucin  constat  etiani  in 
Ptolemaei  syntaxin  inagnam  commentatuin  esse*).  sed  his  tabuHs  Pappi  noinen  ad- 
scribi  non  potuit,  nisi  de  eis  ipsis  bene  meruerat.  igitur  proximus  editor  Theo  dum 
Pappi  exemphir  retractat,  iinperio  Diocletiani,  sub  quo  ille  tabuhs  operam  dederat, 
Pappi  nomcn  adscripsit  perinde  atque  Pappus  regno  Antonini  Pii  nomen  Ptolemaci, 
scilicet  ut  terminus  pangeretur,  quo  usque  decessor  auctor  esset  et  unde  successor 
tabulam  iinperatorum  continuare  coepisset.  observatum  ohm  est  in  regum  canone 
numeros  suinma  cuni  cura  et  fide  indicari  usque  ad  Diocletianum ,  post  eum  propter 
errores  intermixtos  incohuni  fide  tabulam  carere  ^).  hoc  igitur  non  errabimus  si  Pappo 
deberi  statuemus.  qui  regum  canonem  ab  Antonino  usque  ad  Diocletianum  deduxit. 

Pappum  cxcipit  Thco  Alexandrinus.  ne  hunc  quidera  Hesychius  Suidae  edi- 
disse  tabulas  manuales  testatur  sed  elg  tov  IJcolef^ictioL'  iCQoyEiQOv  v.uvovd  commcntarium 
scripsissc.  vidinius  (p.  3(30,  2)  duphcem  hodicque  Theonis  commentarium  exstaro,  ampH- 
orcm  quin(|uc  libris  exphcatum,  quorum  primi  Eulalio  ct  Origcni  discipuHs  inscribun- 
tur,  quartus  Epiphanio  (quintus  periit),  breviorem  monobiblo  inclusum .  eidcni  J]pi- 
pliaiiio  dedicatum,  post  opus  maius  tironum  causa  scriptum  ^).     iam  Hypatiani  Theonis 


')  Strabo  n  p.  76  sq.  al.  cf.  II.  Berger,  Die  f/eograpliischen  Fraymente  cles  Hipparch  Lips.  1869.         *)  Cf. 
IL   Diels  ad  Doxograplms  graecos  p.  63  adii.  2.  ')  I)e  tempore  Pappi  credebaut  Suidae  TlriTino;  '.-iXeiieydQevc, 

fpiAoaotfoq  yeyoi'ti>i  xtuit  rov  nQiHiivTfQoy  Seotfoamv  rot'  ,iriaiXe(i,  iire  xtii  Oeiov  6  (fi'/.6ao(fot:  ijXutiCev  6 
yQiitpug  si(  roy  nroi.efiaiov  xuvovtt  et  &eo}v  6  cx  rov  Movaeiov,  AiyvTiriog,  (fii.6ao(f,og,  avyxQorog  cff  lldn- 
Tiip  rio  (fiXoaoiptp  X(il  (tvxio  'Ai.eS.(iv6QeT-  irvyX'tvov  (f  (ifKporeQoi  irti  Qeodoaiov  (laaiXeiag  rov  nQea^vre'Qov. 
enori  etiam  iterata  adfirmatioue  veritatem  iion  adstruxeris.  nam  apparet  fidem  unice  astronomorum  tabulae 
habendam  esse,  quae  1'appum  Diocletiani  imperio  adiunxit.  cf.  quae  de  hac  rc  disserui  musei  Rhenani 
t.  XXVni  p.  40.3sq.  *}  .Suidas  inter  eius  libros  refert  eig  rit  J  ^i,i'/.iii  rijg  nroXeiiitiov  fieyi't'f.r,g  arvtitieiog 

vnofivrifiit.  sed  ultra  I.  IV  Pappi  opera  pertinuit,  cum  ad  \.  V  duo  fragmeiita  conimentiriis  Tlieonis  Basileae 
.1.  1.538  editis  interponantui-  p.  231  et  245.  utriusque  commentarii  celeberrimi  erant  et  fortasse  olim  coninncti 
et  quodanimodo  contaminati,  unde  est  apud  Theodorum  Meliteuiotam  (cf.  symbohi  ad  hist.  astron.  p.  10)  o 
Ttcivrwv  uii/lLiaTit  (fi/.6nov6g  re  xui  (fi/.(thj9)jg  (tvijQ"]n7i«Qxog,  ij  (ftjai  JJroXeuuTog  (m.  synt.  III  1)  xui  fie'y- 
Tot  nitnnog  re  xiti  9e'iof  (cf.  couun.  p.  374)  of  Uro'Aeiiiiixoi  ifitvui   6i('t6o/oi   (cf.  1.  s.  p.  9).  ^)  L.  Ideler 

ITustor.    Unters.  p.  42    Handhuch  I  114.  ')  Brevior   commentarius    incipit    (p.  27  Ilalm.)  'H  fjiev   Xoyixm- 

re'QU  eifodog  rijg  Siit  riTiv  nno/eiQiov  xui'6viov  ipr,(fo(foQi(tg  riov  itareQiov.  rexvov  'Eniifitvie  (eisdem  verbis 
eum  etiam  in  amplioris  commentarii  1.  IV  adlocutus  erat  V  340^  M  87"^),  yiyovev  ijuTv  ifi  itxQi;ieiiig  iv  nivie 
flt^Xiotg  iv  eriQip  avyyQii/jiiitri  ■  iv  rovrip  cf,  inet&ij  oi  n'i.eTarot  roiv  nQoaiovroiv  tjiiiv  ngog  rijv  rijg 
rotavrrjg  6iduax(t'/.iiti  uitSviaiv  uerd  rov  firjde  roTg  TToXXunXuaiuafioTg  tj  fteQiafxoTg  ruiv  itQt^ftdiv  ixuviHg 
naQ(txo).ov9eTv  dvvuaftut  en  xui  ««i!»jro(  nuvrdnuat  riov  yQufjftixiliv  deiSeiov  rvyxdvovaiv ,  ianovdddufiev 
xai  TtQog  tovrovg  xutit  i6  dvvitiov  fteHotSixiorenov  v:iouv),fiiiiiaitaiIiii.  ipi'/.iig  lug  i(f6dovg  ii9iviig  xt'l.. 


362  1-  FASTl  THEONIS  ALEXANDRINI. 

filiiini  iflem  Ilesychius  hos  scripsisse  libros  tradit:  r.rofiri^i^ia  £<c  JtotfctvTov,  rhv  ciijtqo- 
vofii/.ov  /.avova,  eig  Tct  y.vjviAct  \47iolliovloi:  i ftvofivi^fia.  quam  ob  rem  liaud  scio 
iin  futuri  sint,  qui  patre  auctore  ac  duce  Hypatiam  tabulas  manuales  retractasse  et 
edidisse  statuant,  Theoni  ipsi  nil  nisi  conimentarios  illos  adscribi  posse.  inutile  cst 
quaerere  et  semper  intra  domesticos  Theonis  parietes  abditum  erit,  quae  fuerint  filiae 
in  tabulis  retractandis  partes.  Theo  non  solum  auctor  fuit ,  sed  etiam  ipse  retractavit 
et  adnotavit.  certum  hoc  est  ea  re  quod  in  commentario  ampliore  de  tabuHs  scripto 
ipse  scholiorum  meminit  quae  exemplo  suo  tabularum  adposuerat ') :  quorum  mentioncm 
inicere  non  potuit,  nisi  apographa  illius  exempli  discipulis  praesto  fuissent.  Commen- 
tarium  ampUorem  Theo  post  a.  365  p.  Chr.  scripsit  ^),  breviorem  intra  a.  363  et  372 : 
tabulas  manuales  anno  372  editas  esse  infra  apparebit.  unde  simul  Theo  eorum  erro- 
rum  culpa  liberatur,  quibus  in  imperatorum  tabula  anni  Valentiniani  et  Valentis  cor- 
rumpuntur. 

Incerta  memoria  est  Cleoxeni,  qui  et  ipse  in  tabulas  manuales  commentatus 
esse  videtur.  cuius  commentarii  fragmentum  y-rQog  tb  «|  avaXoyov  rtuv  ;raQal?M^eiijv 
servatur  in  farragine  miscella,  quae  codici  Laurentiano  XXVIII  12  subicitur  f.  409". 

Post  Theonem,  quantum  quidem  ego  norim,  primus  occurrit  S  t  ephanus  Alexan- 
drinus.  qui  cum  philosophiam  et  mathemata  Alexandriae  docuisset,  ubi  oum  primis 
fere  saeculi  VII  annis  Sophronius  eiusque  comes  lohannes  Moschi  audivere ''),  circiter 
a.  616  aut  proxinio  ab  imp.  Heraclio  Constantinopolim  vocatus  et  professoris  oecumenici 
dignitate  ornatus  est.  nec  multo  post  diaadcpi^aiv  rijg  tiuv  TTQoxeiQOJv  y.avovtov  icpodov 
scripsit  a.  p.  Chr.  618/9,  cui  cum  imp.  Heraclius  aut  sub  eius  nomine  scriptor  capita 
tria  XXVIII — XXX  addidisset,  evenit  ut  totus  liber  plerumque  inepte  Heraclio  ad- 
scriberetur.^  nonnuUa  capita  speciminis  causa  edidi  in  commentatione  quam  de 
Stephano  Alexandrino  scripsi  Bonnae  1880  p.  38sqq. ,  ubi  quae  de  ipso  libro  exposui 
p.  33  sq.  *)  hoc  loco  iterare  nolo.  Eundem  etiam  tabulas  recensuisse  si  recte  statui,  id 
quod  infra  excussis  fastis  consularibus  probaro  conabor,  eadem  opera  intellegitur 
Stephanum  a.  615  ct  Alexandriae  quidem  tabularum  manualium  syllogen  edidisse. 

Stephano  in  codice  Vaticano  gr.  304  chartaceo  s.  XV  et  Parisiensi  bibl,  nat. 
gr.  2492  subiungitur  fTaQor  i^tiytjTov  eig  Torg  TtQoyEiQOvg  y.avovag  commentarius  XIII 
capitum '),  cuius  scriptor  ignotus  iam  non  annis  PhiHppi  aut  Diocletiani  sed  mundi 
Byzantinis  utitur.  aegre  fero  me  eum  non  ita  perlustravisse  ut  temporis,  quo  aut  post 
quod  scriptus  esset,  notam  investigarem. 

Post  saeculum  decimum  disciplina  rerum  caelestium  foede  apud  Graecos  iacuit. 
magni  sibi  videbantur  qui  computum  pasclialem  norant.  artem  Ptolemaei  Theonisquc 
his  Graeculis    oportuit    a    Persis    reddi*).      hoc  cum    priore   parte  saeculi  XIV  factum 

')  Satis  erit  unus  quem  iii  exceiptis  nieis  invenio  locus  I  10  (V  301'  M  A^d^)  iic:  t<fi<fisi'  xrd  su  rw  tiqo- 
Xi'Q';>  iivroiv  a^ioXlm.  cf.  I  14  (V  303^  M  52"^)  fV  roj  nQo^eiQoreQO)  idvroiv  a)(o'/.lip  .  .  .  £&ii'/,ov/^ev.  ^)  Com- 
nientarium  in  tabulas  ampliorem  Theo  scripsit,  postquam  in  syntaxin  raagnam  Ptolemaei  coramentatus  est, 
cf.  I  5  (V  SOG"^  M  44vsq.)  rfio  xal  ev  roTg  rij;  avvrdSeuig  aj(o'/.ioig  .  .  .  nuQnriS^efief^u  rov  fwrot'  /qovov  16 
(V  296^  M  4,'>'')  xufUiig  xnl  ev  roTs  Trj(  awriiSeux  a/oUoi;  .  .  .  i'niedeixvv/uei'.  in  commentario  syntaxeos 
exempla  compviti  lunaris  a.  364/5  observata  adhibentur,  cf.  .Sciiliger  de  emend.  temp.  p.  466  ed.  II  et  lA  Fabri- 
cius  bibl.  (Jr.  V  22.  6  iidn.  f,  g,  h  (t.  VIII  p.  211  ed.  I).  de  tempore  brevioris  conimentarii  dixi  mus.  Khen. 
XXVIII    p.  403  sq.  ')  Narrat   lohaunes    Moschi    1'rati    spirit.    c.  LXXVII    (in   Mignii    patr.   gr.    t.  87,3 

p.  2929'')  'Antj't.9ofitv  iv  /xiit  eig  rov  olxov  ^rsificivov  rov  aotpiarov  syoj  xtii  6  xvgiog  ^mtpgoviog.  'Tvtt  TTQci^iu- 
fiev  [cf.  relationes  societatis  litt.  Gottiugensis  a.  1892  p.  208,  64] ,  i]v  (fe  ftsaijfiiiQivov.  'efxevev  rft  eig  rr}v 
ttyictv  i^eoroxov,  ijv  loxoifoutjissv  6  utixiiQiog  iiTtnng  Ki''A6yiog  [ab  a.  580—607],  r//V  enovofxttCofievijv  rijg 
JiDQoS^ettg.  oig  ovv  sxQnvaufxev  eig  rov  oixov  rov  tfiXoaotfov ,  ntiQexvipev  xoqij  Xeyovatc  KuSeviSsi.  ctXX' 
oXlyov  eSixiixijactre.  rore  (JV;  '/.eyii>  rio  xvQio)  ^oitfQovior  '.4yotfiev  ev  rij)  '1'erQttnv'^ot.  xTcxeT  ftevotfcev.  'eart  rff 
6  tonog  rov  '1'etQtinv'Aov  mivv  aejiiiaftiog  nttQti  roTg  '.4Xs£iivO'Qevai  xrX.  *)  Vel  in  iudice  lectionum  nniv. 

Bouu.  aest.  1880  p.  8  sqq.  3  sq.  ')  Cf.  de  Stephano  Alex.  connnent.  p.  37  et  55.  ")  Dixi  de  his  rebus 

in  symbola  ad  historiam  astronomiae  (progr.  univ.  Bonn.  1876)  p.  24 — 26.  quo  modo  a  Chiouide  lihri  Per- 
sarum  Trapezuntem  adlati  sint,  audi  Cleorgium  Chrysococcam  narnintem  ibidem  p.  27. 


A.  CXXXVIII— CCCLXXII.  363 

cssct,  iam  studia  magis  ad  Ptolcmaeum  eiusque  sectatores  rcverti  et  eorum  opera  ccr- 
tatim  describi  coepta  suiit.  pracivcrat  paulo  ante  Manuel  Bryennius,  qui  tabularum 
Thconis  novum  cxcmplum  curassc  ct  adnotasse  videtur');  mcmini  cius  vcstigia  mc  in 
codice  Laurentiano  XXVIII  12  conspicere  eadem  fere  aetate  scripto.  a  Brycnnio  Theo- 
dorus  Metochita  astronomiae  studiis  initiatus  est,  qui  elementa  astronomiae  nondum 
edita  scripsit,  quae  tabulis  non  carent^). 

Mittimus  Byzantinos  illos  postumos  codicumque  ab  eis  scriptorum  turbam.  pracsto 
cnim  nobis  sunt  duo  vcnerandae  vetustatis  exempla,  unde  tabularum  Ptolcmaei  Thco- 
nisque  non  sohim  omnis  memoria  pendet  sed  etiam  historia  inhistratur.  Et  vetustate 
ct  rcrum  copia  praestat  codex  Lugduni  Batavorum  in  bibHotheca  publica  univcrsi- 
tatis  adservatus  nunc  Graec.  n.  LXXYIII,  in  catalogo  bibhothecae  a  1716  edito  p.  478 
inter  libros  manuscr.  orientales  relatus  n.  MDCCII,  olim  n.  CLXXXII.  a  Golio  CPoli 
emptus  (L).  scriptus  est  in  mcmbrana  crassiore  et  flavescente  litteris  maiusculis,  quas 
uncialcs  vocant,  haud  inficetis.  constat  nunc  schcdis  CLXIII  scd  eis  non  omnibus 
antiquis.  ncmpe  vctusti  cxempli  valde  mutilati  reliquias  vir  doctus  saeculi  XIY  sup- 
plevit  inscrtis  f.  71.  79.  87.  92.  9G.  101.  108—120.  124.  129.  130.  135.  147»)  idcmque 
praeponi  iussit  Theonis  de  his  tabulis  commentationem  breviorem  f.  3—49".  praeterea 
manibus  recentioribus  f.  ^^^^  — 51  et  153  —  155*)  debentur.  vetustior  pars  quo  temporc 
orta  sit,  cxtremo  imperatorum  Romanorum  laterculo  f.  65"  certa  exstant  indicia.  cius 
enim  partis  librarius  Michaelis  filiiquc  imperio  indicato  annisque  regni  supputatis  substitit. 
saeculo  fere  elapso  accessit  qui  indicem  continuaret  scriptura  simillima  ei  usus  qua  codex 
Anthologiae  Palatinus  conspicuus  est  et  perscriptis  imperatorum  inde  a  Leone  Y  Ar- 
menio  usque  ad  Alcxandrum  Lconis  YI  fratrem  nominibus  et  annis  subiungeret  verba 
KtovaTavT(ivos)  vCi6)g  ^iovT(og)  ah  zr^  i.i(>]%)qi  numeris  nondum  additis.  igitur  vetus 
tabularum  codcx  scriptus  est  sub  impcrio  Leoiiis  V  Armenii  h.  e.  inter  annos  8 1 3  (a 
d.  X  m.  iul.)  et  820  quo  cxtremo  Leo  occisus  est,  continuatus  imp.  Constantino  YII 
Porphyrogenneta  puero  intcr  a.  913  et  920.  duo  regna  postca  tertius  librarius  simili 
manu  adposuit,  quo  temporc  Stephanus  et  Constantinus  Romani  filii  una  cum  Constan- 
tino  YII  impcrabant,  i.  e.  inter  d.  XX  m.  dec.  a.  944  ct  d.  XXYII  m.  ian.  945.  Yeteris 
libri  accuratius  describcndi  otium  mihi  fecit  lohanncs  van  der  Hagen  Amstelodamensis 
Observationum  in  Theonis  fastos  graecos  priorcs  Amstelaedami  a.  1735  sinc  scriptoris 
noniinc  editarum  p.  313 — 8:  qui  quac  de  tabularum  argumcntis  brcviter  indicat  facilius 
intcllcgct  qui  sinuil  Ilalmac  cditioncm  supra  p.  360,4  mcmoratam  inspexerit.  scmcl  tamcn 
moneo  Hagenum  virum    quamvis  accuratum    ct  circumspectum  tamen  codicibus  graecis 


')  In  codice  Paris.  gr.  2394  reguni  taliulae  liuc  scholion  adsfriliitur  ali  Ilalnia  Clirmwlo;jie  de  riu/e- 
mie  (Par.  18U))  p.  12  editum  'inttov  ori  tcno  xov  'J6i<ij  fiixQ'  '"''  "  *"'  "]^  ^iiai'i.ft((g  y«jiovuaa('(gov  fr>; 
i^iu  xai  tjfiiQdt  Qo,  ixixQi  <fi  '•//£.? «Vdpo i'  Te'A£vx>je  ,eQ7T£.  to  tov  Bqvcvvov  (sic  H.)  fip.lov  fi/ey  r(<  (<7t6 
'ASfifi  fcXQT  rijg  Te'/.evrijg  'AXe^dydQov  Iri]  eQo:  igitur  Br.  anuos  mundi  nnn  secundum  vulgarem  Byzantinorum 
usum  sed  .secundum  ecclesiasticum  (cf.  Maximus  in  Petavii  Vranologio  p.  'X2h^)  computavit.  de  Bryeunii 
aetate  cf.  Maximilianus  Treu  ad  Maxinii  1'lanudis  epistolas  p.  226  sq.,  de  eius  studiis  exslant  testimonia  Can- 
tacuzeni  liist.  t.  I  p.  f)5  Bonn.  et  Tlieodori  Metocliitae  in  C.  Patliae  Bililiotheca  graeca  medii  aevi  t.  I  p.  Q  sq. 
-)  Metocliita,  ut  ip.se  I.  s.  p.  Q^'  tradit,  anucis  XLIU  natus  Bryeiiiiiuni  adscivit,  a  quo  post  rudimenta  quid 
didicerit,  hisce  verbis  testatur:  tnvvrevftev  (fe  roaovto  /noyov  «iirw  jiQoa/Qiiad/ieyog  'oaov  rdg  ev  j<Q«Xti 
jiif/iiio  TTQo/eiQovg  xdvovixdg  roi;  Gewvog  (ft«T(<Seig  (aperte  connnentarium  breviorcm  dicit,  non  ipsas  tabulas) 
avv  «rrw  (fie'Ji»eiv  'eiTeir'  MoSa  Xomov  eftnvriii  xQfjaf^ftt  xri..  Librorum  III  quos  scripsit  (iarQovofiixijg  x«r' 
eTiirofiijv  atoixeiuiaecog  saltem  indicem  1.  I  capitum  Sathas  I.  s.  p.  Qi(c'  sqq.  et  prooemium  p.  ne  sqq.  edidit. 
')  Codicem  laccrum  qui  snpplevit,  exemplo  vetere  Laurentiano  XXVIII  2(i  usum  esse  infra  p.  367  videbis. 
*)  Schedae  VI  continuae  f.  !.')() — 161  ex  vetusto  exemplo  commentarii  brevioris  Theoniani  (v.  p.  360)  solae  relin- 
fjuuntur;  continent  cap.  XX  TieQi  avvotfcov  x«i  tt «vaeitijviov  indc  a  v.  to  tjfHOoi  (sic)  ror  nXjjffons  (p.  71,^4 
Halm.)  usque  ad  fmem  p.  84  II.  Ante  computum  m.  I  interposuit  f.  Uil''  haec.  oqwv  (1.  dQcin')  ovoti«t«  i,i  | 
«  'Anfdntj  jl  (cXe^idt  y  reQipi^i  <f  7^»;»'oti  e  eQejiTi  c  ifucvyig  f  7Iqox«  tj  7i«v(ftj  »  Hoirin  i  TioQ(fVQ«  i«  n«fi- 
(pov9  i^  rvQfftj.     quae  explicauda  peritioribus  relinquo. 

47 

CHRONICA    III.  *" 


364  I.  FASTI  THEONIS  ALEXANDRINI. 

tractandis  parum  adsiu^tum  multa,  maxime  in  scholiis,  aut  omnino  non  expediisse  aut 
non  recte  legisse :  quos  crrores  nequc  utilc  ncquc  dignum  mihi  visum  est  singillatim 
rcfutare.  mihi  enim  olim  Phiygcrsii  bibhothccac  Lugdunensi  praefecti  liberalitas  tantum 
otium  dedit  codicis  excutiendi,  ut  difficiliora  coram  ipso  codice  temptarc  potucrini 
donec  expedivissem,  et  nupcr  successor  eius  N.  du  Rieu  eadem  virtute  insignis  librum 
permisit  dcnuo  cum  typothetae  pLaguHs  conferendum. 

Huius  Hbri  pretium  ea  re  non  mediocritcr  augetur  quod  permulta  in  eo  scholia 
adposita  sunt,  quibus  tabularum  historia  quasi  ante  oculos  ponitur.  scilicet  eura  et  ex 
exemplo  fiuxisso,  cui  virorum  his  studiis  dcditorum  manus  iiisudarant,  ct  ciusdem  gencris 
hominibus  non  sohim  scriptum  esse  sed  ctiam  postea  ud  manum  fuisse.  astronomorum 
autcm  adnotationcs  ct  obsei'vationes  cum  tcmporis  nota  raro  careant,  nemo  non  videt, 
quam  non  contemnendum  subsidium  in  illis  scholiis  paratum  sit.  adfero  quod  huc 
attiuet.  temporum  tabulis  infra  edendis  scholia  adscribuntur  orta  anno  775/6  f.  bo"  c, 
a.  780  f.  65^&,  a  784  f.  63"?*,  a.  788  f.  65^«,  a.  797/8  f.  63'a,  a.  812  f.  65"^«.  quae  quoniam 
annorum  minus  quam  XL  spatio  continentur,  conicias  aut  omnia  aut  pleraque  eiusdem  viri 
esse.  codiccm  autem  constat  aut  uno  aut  paucis  post  novissimum  scholiou  annis  exaratum 
esse.     repetitus  igitur  est,  fortasse  a  discipulo,  ex  viri  docti  illius  aetatis  exemplo. 

Apographon  codicis  Leidcnsis  superest  primo  impetu  studiorum  astronomiae  re- 
nascentium  incuntc  saoculo  XIV  aut  proximo  excuntc  natum  codex  Laurentianus 
XXVIII  12  bombycinus  ut  vocant  (M) ').  de  quo  Bandinius  brcviter  rettulit  Catalogi 
codd.  gr.  bibl.  Laur.  t.  II  p.  2 1  sqq.  collectionem  continet  librorum  ad  astronomiam 
pertincntium.  sed  non  solum  propter  cctera  quae  praeter  tabulas  continet  multa,  sed 
etiam,  quamvis  apographon  sit  exempli  superstitis,  propter  tabulas  ipsas  utilis  est  codex. 
quo  enim  scriptus  est  tempore,  paulo  integrius  exemplar  Lugdunense  fuit  quam  nunc 
est.  ita  contigit  ut  schedam  fastorum  consulariuni  in  Lugdunensi  dcpcrditam  illinc 
suppleremus.  etiam  bibiiopegae  cultcr  tunc  nondum  iu  oris  codicis  Lugdunensis  saevi- 
erat:  unde  scliolia  nonnulla  integriora  edcre  licuit.  sed  in  his  cavendum  ne  nimiam 
apographo  fidcm  iiabeamus.  cuius  librarius  quac  non  intcllegebat,  temere  non  pauca 
corrupit,  velut  f.  03^t'  dia  zovg  alyvTiTtovg  lcgit  pro  del  rovg  ^lyvTiTuov  et  ov  Tug  arcXag 
pro  ovTcog  anhog  al.  fit  etiam  ut  ubi  non  plura  quam  nos  legeret  inepte  suppleverit, 
ut  65"?*  Ivd.  d  pro  eo  quod  restituendum  crat  [cojd  et  63'  trrj  rg,  ubi  numerus  miliuni 
S  ante  TS  intericrat.  res  ubi  certa  erat,  apographi  lcctioncm  licet  a  MaximiHano  linn 
Halensi  sollerter  enotatam  plerumque  non  aduotavi. 

Multo  integrius  Lugdunensi  servatum  est  exemplum  Florentinum:  codex  Lauren- 
tianus  XXVIII  26.  schcdarum  CXXIX,  quibus  nunc  constat,  XXXIII  primao  divcrso 
generc  mcmbranac  et  saeculo  XIV  ineunte  ^)  additac  Thconis  ad  Epiphanium  de  tabulis 
Hbellum  exhibcnt  (f.  2  — 33).  vetus  tabularum  codex  f.  34— 129  continctur,  in  mcm- 
brana  subtiH  ct,  alba  littcris  maiusculis  non  dico  nitide  scd  pcrfccta  antiquarii  arte 
splcndidc  scriptus,  minio  auroquc  distinctus,  iussu  ac  sumptibus  aut  ipsius  imperatoris 
aut  viri  alicuius  tunc  primatis.  specimen  dabit  opus  ab  Hieronymo  Vitelli  et  Caesare  Paoli 
susccptum  CoUesionc  Fiorcntina  cli  facsimili  ^mleografici  cjreci  e  latini  fasc.  II  (Flor. 
1885)  tab.  XIII,  ubi  duac  paginae  repraesentantur,  quas  cgo  quoque  olim  photographi 
arte  excipiendas  curaveram,  scilicet  fastorum  consularium  pagina  scxta  f.  42'  et  rcgum 
canonis    pagina  altera  f.  39'  ca  rc  valdo  mcmorabilis,    quod   litteraturae    graecae  inde 


')  lu  iiidice  codicum  graecorum  lani  Lascaris  (edidit  Petrus  de  Nolhac  Melamies  d'archcolor/ie  et 
(Vhisloire  puhl.  par  Vicole  fran<;aise  de  Eome  188G  t.  VI  p.  'i.OT)  exstat  n.  57  (?iiui'n<;  ik  joik  Trpo/f/porf 
XHvnvtig:  qnae  memoria  ad  eodicem  Laureut.  XXVIII  12  referri  jiotest.  -)  Inter  aduotatioiies  miscellas  i'.  1' 

Theoni  praoraissas  legitur  irvfinXtjQov/ieurjs  rijq  i^  ivS.  tov  etuxji  ctovg  nc<QijX&ov  tino  /tii'  ttQ/ij;  tov  rrpcu- 
tov  ETOvg  4>tXi7inov  roi;  'AQVtittiov  ^utjtXsias  'irrj  'Puifiutxtt  ,«/Xj;"  tcTio  tfe  tiQxtjc:  ryt;  rov  JvyovoTov  flctai- 
Xeiag   axjjfy  tino  tfe  Tijs  t!QX>ii  xov  JtoxXtjTutvov   aX.     scriptum  hoc  est  a.  1314  p.  Chr. 


A.  CXXXVIIl-CCCLXXII.  355 

a  IX  saeculo  usque  ad  XV  niutationes  toinpore  doHnitas  proponit.  vetus  illa  et  ele- 
gans  manus  substitit  Leonis  nomine  solo  adposito :  anni  imperii  ante  quam  Leo  mortuus 
est,  adnotari  non  potuerunt.  scriptus  igitur  est  codox  imperatore  Leone  VI,  cui  Sapiens 
cognomen  datum  est,  inter  a.  886  et  912.  uno  saeculo  et  dimidio  codex  penes  eos 
fuit  qui  uti  eo  aut  nollent  aut  non  possent,  in  bibliotlicca  opinor  palatii.  tunc  demum 
inventus  est  qui  impcratoruni  indiccMn  eontinuaret  (L)  manu  crassiore  et  atramenti  nigri- 
tia  insiguis:  is  Leoni  \l  annorum  imperii  numerum  et  sequentes  usque  ad  Constan- 
tinum  IX  Monoraachum,  solis  imperiorum  annis,  non  annorum  summis  indicatis,  ad- 
posuit  anno  1055.  excepit  lumc  IL  atramento  fiavesccnte  usus  qui  annorum  summis 
inde  a  Leone  usque  ad  Constantinum  IX  Monomachum  suppletis  imperatores  usque  ad 
Alexium  I  Comnenum  continuavit,  ut  tamen  numeros  huic  novissimo  imperio  non  ad- 
notarct,  scripsit  igitur  inter  a.  1081  et  1118.  successit  III.  atramento  viridi  conspicuus, 
qui  imperatorum  ordinem  usque  ad  Michaelem  Palaeologum  (a.  1282  mortuum)  dedu.vit 
solis  imperiorum  annis  indicatis  idemque  sola  nomina  sequentium  usque  ad  lohannem  II 
Palaeologum  (1425 — 1448)  adscripsit ').  postremum  omnium  imperatorem  Constan- 
tinum  X  Palaeologum  IV.  Graeculus  post  CPoHm  a  Turcis  expugnatam  (1453)  subiecit 
atramento  caeruleo. 

Constat  igitur  hunc  codicem  sub  Leone  VI  Sapiente  in  confiniis  saeculi  IX  et  X 
scriptum  esse,  documentum  studiorum  illa  aetate  Photio  maxime  duce  (cuius  discipulus 
Leo  Sapiens  fuit)  renatorum  ^).  magna  est  eius  prae  Lugdunensi  integritas.  suppletae 
solae  sunt  tabulae  f.  51 — 54  eadem  manu  quae  Theonem  praemisit.  sed  tamen  si 
quat(!rnionum  notas  circumspexeris,  quod  olim  mea  causa  Hermannus  Diels  fecit,  facile 
invenias  ne  hunc  quidem  librum  nullam  iacturam  fecisse.  conspicitur  nunc  f.  39'' 
quaternionis  numerus  A,  ^.S""  B,  sed  utriusque  nunc  terna  tantum  schedarum  paria 
restant;  praecedit  binio  f.  35.  36.  37.  38  eique  adglutinata  scheda  f.  34:  relictae  quin- 


que  schedae  videntur  ex  fasciculo  F.  intermisso  supplemento  f.  51 — 54  iam  integri 
novem  quaterniones  deinceps  secuntur  _/  usque  ad  I[BJ  f.  55 — 126;  agmen  claudunt 
tres  schedae  e.x  fasciculo  IF  servatae  f.  127 — 129. 

Codicem  hominis  causa  scriptum  esse  qui  splendorem  potius  quam  utilitatem 
curaret,  non  solum  ut  dixi  adspectus  ipse  indicio  est,  sed  hoc  quoque  quod  nusquam 
antiquum  scliolion  adscriptum  est.  neque  lectitati  olim  libri  vestigia  ante  saeculum 
undecimum  medium  comparent,  quo  imperatorum  tabula  continuari  coepta  est.  perti- 
nent  huc  adnotationes  annis   1085  et  1087  scriptae  f.  35""  in  inferiore  margine. 

Indicem  tabularum  satis  accuratum  ut  solet  Bandinius  dedit  Catalogi  supra  indi- 
cati  t.  II  p.  46  sqq. 

Hi  codices  ambo  quantumvis  inter  se  discrepent,  tamen  dubitatio  esse  nequit  quin 
olim  commune  eorum  archctypon  fuerit.  adeo  concinunt  in  tabularum  dispositione. 
velut  canon  regum  et  fasti  consulares  in  utroque  sic  digeruntur,  ut  singularum  pagi- 
narum  versus  sint  triceni  quaterni  versusque  bini  singulis  loculis  minio  circumsaeptis 
includantur.  id  ita  iam  Theonem,  fortasse  Ptolemacum  instituisse  inde  colligas  quod 
Theo  in  ampliore  commentario  nullius  tabulae  rationem  et  usum  exponit,  quin  quot 
versuum  (aer/Mt'),  quot  colunuiarum  (athdl(i)v)  sit  accurate  indicet^). 


')  l)e  vestigiis   litiirac    diversique  atrainenti  qu.ae    in  novissiniis    impcratnnim  nominildis  oonspicinntnr, 
dixi  in  adnotatione  tabulae   F  .39^.  ')  f,'f.  A.  Hrinkmann  .ad  Alexandrnm  Lycoijolitanuin   jiraef.   p.  XXVII  .sq.' 

')  E.  c.  I  3  (V  294'  M  42)  ixTi^eTca  htqov  xitvdviny  .  .  .  niixiav  fiev  jQiiixovTii,  aehdiiov  d'e  xiixV  txuoTov 
SiaifxuTijfioQiov  TQiiSv  1  4  (V  ^K)'  M  43^)  TieTioiijTiti  ifi  r«f  tiov  ciQtj/Aeviov  nftQitffiaeii  aiixmv  ,uev  ntihv 
TiJiv  iiviMV  iQiiixoviit,  aehifiiov  eCs  TQHJiv  cct.  etiani  Ptolemacus  etiamsi  asXi^iiov  tantum  nsum  enarrare 
solet,  .semel  aiixuiv  meminit  p.  12  II.  iv  ftiv  ToTf  TtQOTeTiiyfiivoi;  i.  aTi/oif  .  .  .,  iv  ifi  roK  vnoTeTityuivon 
X  <iri/o(?  cf.  id.  p.  13. 

47* 


366  I-  1'ASTI  THEONIS  ALEXANDRINI. 

De  sylloge  tabularuni  manualium  eiusque  exemplis  fide  dignissimis  postquam  ret- 
tulimus,  superest  ut  de  temporum  tabulis  illic  servatis  dicamus,  quarum  causa  haec 
disputatio  instituta  est. 

Earum  tres  sunt  partes;  I  laterculus  regum  et  imperatorum  11  fasti  consu- 
lares  III  hemerologion  i.  e.  fasti  diurni  diversorum  annorum  solarium  comparati. 
Difficile  est  ad  definiendum  quas  temporum  tabulas  Ptolemaeus,  difficilius  quas  Ilipparchus 
olim  in  ordinem  receperit.  sed  laterculo  regum  inter  apparatum  manualem  a  Ptole- 
maeo  locum  datum  esse  etiam  nisi  Theonis  ipsiusque  Ptolemaei  testimoniis ')  constaret, 
nou  minus  certum  esset.  nam  Ptolemaeus  qui  in  syntaxi  calculos  ab  anno  primo 
Nabouasari  repctit,  regum  tabula  carere  non  potuit  etiam  Persarum  reges,  Ptolemaeos, 
Romanorum  imperatores  complexa;  neque  minus  certum  Ilipparcho  regum  inde  a  Nabo- 
nasaro  usque  ad  Ptolemaeos  laterculo  opus  fuisse:  nam  ab  hoc  Ptolemaeus  non  tan- 
tum  quae  olim  Ohaldaei  sed  etiam  quae  Timocharis  annis  295—283  Alexandriae  ob- 
servaverat,  omnia  mutuatus  esf'').  haec  igitur  canonis  pars,  quae  annos  Nabonasari 
numerat  et  in  Alexandrum  M.  desinit,  aut  Hipparcho  antiquior  aut  saltem  Hipparchea 
est.  non  abiecit  sed  neglexit  eam  cum  tabulas  manuales  adornaret  Ptolemaeus  eumque 
secutus  Theo  pro  consilio  computi,  cuius  epocham  cum  iu  syntaxi  ad  Nabonasaruni 
rettulisset,  in  tabulis  ad  Philippum  Aridaeum  revocavit.  unde  factum  ut  in  nullo  regum 
laterculo  eorum  quos  codices  nostri  tradunt  anni  Nabonasari  ultra  Alexandrum  conpu- 
tentur,  in  laterculo  Laurentiano  illam  partem  vetus  manus  ne  scripserit  quidem.  con- 
sentaneum  autem  est  regum  laterculum  Ptolemaei  desiisse  in  liadriani  imperium,  cuius 
rei  infra  (p.  368,  1)  vestigium  prodibit. 

Etiam  fasti  diurni  hemerologii  antiquiores  sunt  Theone  et  fortasse  ab  ipso 
retractati.     recepti  sunt  in  codicem  Lugdunensem  fasti 

I  Romanorum  in  Laurentianum     I  Romanorum 

II  IfcIIenum  i.  e.  Antiochenorum  III  Alexandrinoruin 

III  Alexandrinorum  II  Hellenum 

IV  Tyriorum  IV  Tyriorum 
V  Arabum  V  Arabum 

VI  Sidoniorum  VI  Sidoniorum 

VII  Gazaeorum  IX  Heliupolitanorum 

VIII  Ascalonensium  X  Lyciorum 

IX  Ileliupolitanorum  XIV  Asianorum 

X  Lyciorum  Cretensium 

XI  Cappadocum  Cypriorum 

XII  Bithynorum  Ephesiorum 

XIII  Seleucensium  XII  Bithyuorum 

XIV  Asianorum  XI  Cappadocum 

adposui  alteri  hemorologio  numeros  prioris,  ut  primo  obtutu  appareat,  qua  necessitudine 
coniungantur.  desunt  Laurentiano  fasti  hemerologii  Leidensis  n.  VII.  VIII.  XIII,  proprii 
sunt  alterius  fasti  Cretensium  Cypriorum  Ephesiorum.  igitur  ut  mininmm  sumamus, 
XVII  civitatium    fastos  diurnos  vetus  illud  hemerologion   coniungebat,    unde  hi  codices 


')  Tlieo  comm.  ampl.  I  8  (V  298'-  M  46^)  avytiyoyrsg  yuQ  ru  nno  rr,Q  <'<eZ>Ji  4>iVi-mtov  f'r»;  ,"£/(" 
Toij  (iv«<Mofievov  'ixovg  ix  ziSv  TtdQtty.fif^ivioi'  roTg  riav  jiueiXiiov  xuvoaiv  <<v<tyQ«(fu)V  comm.  min^atl  Epi- 
pliaiiiiim  1).  31  H.  <h6  rtjg  uQxtjS  rtjs  <l'dinnov  ^uaiXeiug  tiixQi  ^>1(  Jioxhjrutvov  avv<lysr<a  exT]  x^,  "'*'  ^" 
riov  iv  rw  xuvoviia  r(5c  jiuatkstiuv  iniavvuyiuyiav  yivSTut  liTjXov.  de  I'toleniaeo  est  qiiod  dubites,  donce 
ile  codicum  lectione  constet,  Ualmae  enim  editio  vitiis  oljscnratur  p.  2  ot  6s  ,ufr«  rovg  sifti/i^ivovg  xuvovug 
(1.  xuvovsg)  xuT<<  To  tn'  «tir»;?  (1.  uvToTg)  n(jox«v6viov  rijg  ruiv  <<n6  rtjg  inoxTjg  iiuaihxi^ig  (!'.  ^i«aili:ioi') 
XQovoy(j«(f.i«g  nsQiixovai  xr^.  ceterum  epoclia  tabulis  astron.  a  Ptoleniaeo  constituta  cst  annus  Plulippi 
Aridaoi  vel  ab  excessu  Alexandri  M.  primus,  cf.  Ptolem.  p.  2  IT.,  Theo  comm.  min.  p.  27  H.  etc.  '')  ('f. 

L.   IJelcr   niUor.  Vnters.  p.  16.''),  do  Timncli.iri  vide  Ptolem.  synt.  VH  3  t.  II  p.  15  Halmae. 


A.  CXXXVIII-CCCLXXII.  •  357 

fluxerunt,  et  siiie  dubio  singulis  mensibus  illic  non  singulae  sed  binae  paginae  tribue- 
bantur.  nuas  cuni  librarii  Byzantini  in  singularum  pagiiuirum  ambitum  rcdigere  vcllent, 
uceessario  eligciidi  erant  qui  fasti  utiles  vidcbantur  et  excludendi  qui  inutilos.  eum 
iuiminem  cui  codex  Lugdunensis  aut  eius  exemplar  debetur,  videas  etiamtum  integriore 
liemcrologio  usum  esse.  nam  cum  in  mense  ianuario  tredecim  tantum  civitatium  fastos 
comparasset ,  deinde  spatium  superesse  laetatus  XIV  Asianos  adiunxit  antca  suo  loco 
(dcbuerant  euim  X  Lycios  cxcipere)  una  cum  tribus  ilHs,  quos  codex  Laurcntiaims 
servavit,    omissos.     accedit  indicium    gravius.     in  mense  augusto  f.  149"'  codex  Lugdu- 

nensis  missis  temere  Asianis  ultimo  tabulae  loco  inscribit  NeOYKAHC^  M  lA.  quid  hoc 
sibi  vult  prodigium?  an  Neocaesarensium  fastos?  inspicc  iam  liemerologion  Laurentia- 
num  f.  48^:  videbis  librarii  oculos  ab  Asianis  ad  proximum  loculum  Cretcnsium  ab- 
errasse,   qui  tunc  mensem  Ne/uaiov   agitant.      ac  re  vera  ei  mensi  qui  apud  illos  intra 

Romanorum  mensem  augustum  incipit,  in  codice  Leidensi  nomen  datur  BACIAeOC  M  IB 
h.  e.  Cretensium  mensis  duodeciraus.  igitur  illi  librario  praesto  fuit  hemerologion  aut 
XVII  aut  plurium  fastorum.  Sed  ut  ad  originis  quaestionem  redeamus,  hemerologion 
ab  Ilipparcho  condi  non  potuisse  verbo  non  opus  est.  C.  lulius  Caesar  primus  signum 
dedit  anni  secundum  solem  ordinandi:  quod  exemphim  multae  civitates  sub  Augusti 
imperio  seeutae  sunt,  quarum  fasti  in  liemerologion  recepti  sunt.  lam  vero  in  Asia 
provincia  post  saeculum  secundum  mensium  vetera  nomina  aboUta  esse  et  in  eorum  locum 
priraum  Macedonum  nomina,  dein  nimieralia  successisse  et  quarto  quidem  saeculo  numc- 
ralia  paene  sola  in  usu  fuisse  scimus;  atqui  hemerologion  vctustiora  nomina  mensiuni 
tradit;  igitur  post  Ptolemaeum  concinnari  non  potuit.  quodsi  Ptolemaeus  auctor  fuit, 
simul  hoc  quoque  iutellegitur,  cur  ipsorum  Macedonura,  cur  Atheniensium  fasti  ab  hac 
fastorum  comparatione  exdusi  sint:  Galeni  enim  testimonio ')  constat  plerasque  Graeciae 
civitates  ne  altera  quidem  parte  saeculi  II  p.  Chr.  desiisse  annum  secundum  hmae 
cursus  XII  metiri;  in  Macedonia  autera  provincia  ubi  Galeni  aetate  annus  ad  solem 
dcrigi  coeptus  est,  sub  imp.  Antonino  Pio  a.  142  p.  Chr.  veterem  morem  nondum  abo- 
litum  fuisse  didicimus  ex  titulo  Thessalonicensi '^).  postea  hemerolo^gion  retractatum 
esse  ex  kalendario  Ephesiorum  mihi  sumo,  quod  in  codice  Laurentiano  Macedonum 
menses  prae  se  fert,  cum  Ephesios  etiam  altero  p.  Chr.  saeculo  patriis  raensium  nomini- 
bus  usos  esse  titulorura  fides  testetur.  potuit  hoc  a  Theone  novari,  potest  tenipore 
inter  ipsum  et  Ptolemaeum  intercedente  novatum  esse.  ceterum  hemerologion ')  alio  loco 
edendum  ac  tractandum  erit.  hoc  unum  addo,  Lugdunense  exemplum  folio  amisso 
carere  mensibus  iunio  ct  iulio,  qui  nunc  f.  147  manu  receutiore  ex  ipso  codice  Lau- 
rentiano  suppleti  sunt. 

Fastos  consulares  cur  tabulis  insereret,  Ptolemaeo  causa  nondura  erat.  ad- 
iunxisse  eos  priraus  Theo  videtur.  hunc  eniui  neque  alium  quemquam  eam  fastorum 
tabulam  condidisse ,  quae  in  codice  Laurentiano  (F  f.  40— 43)  proponitur,  nemo  fuit 
(|ui  non  perspiceret.    vidit  et  probai-e  studuit  Henr.  Dodwellus  a.  1682  in  appendicis  ad 


'}  Galeiius  in  Hippocr.  epid.  1  ciiimii.  eil.  Kiiliii.  t.  XVII,  1  p.  21  sq.  XQ''j  '^^  drfAofozi  Tovf  fiiivdi  ov 
jrpof  BtXt'ivtjv  uQif^iAeTaf^tii ,  xi<S^i<neQ  iv  tftis  nXelarttig  vSv  riSv  'EXhjvid'u)v  noXiutv,  fiX'/.u  nQog  iji.iov  xtti 
(scr.  log)  tv  tinfiattK  re  rcJ»'  tiQ/fiitov  ('.■lanivijov  corr.  Vsserius)  xtti  iv  noXXoTg  tojv  iSviov  tiQix^/jeTTiti  xtX. 
')  Tituhis  Tliess,aIoiiicciisis  editus  ali  Ileuzey,  inisaion  de  Macidoine  p.  274  et  Ducliesne,  Archives  des  missions 
scienlif.  et  littrr.  III  ser.  t.  III  p.  206,  iii  quo  legitur  fiQiertti  ife  rti  xvvtjfyiit  xiii/  /novofiK/ifii  tTi  nQo  ({ 
xfthtvifiuv  f<nQi'kii)>v.  "r,'Ah/[vti;  z]i'.vd'iy.ov  ihviiQu  l-iTlC  erovg.  proviiiciae  jiimi  ab  auctuinno  a.  148  a.  Clir. 
(lecurniiit,  igitur  aimi  CXLll  ]>.  Clir.  ilies  X\'l  iii.  iiiartii  Macedonibiis  luit  d.  II  -Xaiitliicl  et  coeperat  aiiiius 
j)rov.  28!>  d.  XVIII  ni.  oct.  .'i.  CXI.l  luiiac  conveiiieiiter,  quae  vcspere  illius  diei  prinuim  conspici  potuit  (vera 
neomeiiia  Tliessalonicjic  eveiierat  d.  XVII  m.  oct.  a.  141  li.  2  postnierid.  28'  .'"iS").  ')  Post  excerpta  a  lohanne 
Laniio  Novelle  letterarie  1748  t.  IX  p.  H — 5  ct  ab  Everardo  Audrichio  in  Institutionibus  antiquariis  (Flor. 
1756)  p.  16sqq.  prolata  unus  8ainte-C'roix  illud  edidlt  J/i^moiTe*  de  Vtictul.  iles  inscrr.  t.  XLVII  (1809)  p.  66  ss. 


368  T-  FASTI  TUEONIS  ALEXANDRINI. 

dissertationes  Cyprianicas  t?  III  p.  V),  van  dor  Ilagen  Ob.servv.  in  Tiieonis  fastos  graecos 
priores  p.  3.  33  sq.  etc,  loli.  Lamius  Novelle  lettemrie  Flor.  1748  t.  IX  p.  2.  neque 
enim  solum  fasti  illi  quod  ab  a.  138  i.  e.  primo  anno  Antonini  Pii,  sub  quo  Ptolemaeus 
scripsit^),  usque  ad  a.  372  deducuntur,  optinie  cum  eo  tempore  convenit,  quo  Theo- 
nem  astronomiae  explicandae  operam  dedisse  constat  (cf.  supra  p.  362,  2),  sed,  id  quod 
infra  (p.  372  sq.)  eluccbit,  in  eam  redacti  sunt  tabulae  formam,  cui  quasi  sigillum  disci- 
plinae  Theonianae  impressum  esse  videatur.  absolvit  Theo  opus  exeunte  a.  371  aut  in- 
eunte  a.  372:  cuius  rei  certum  indicium  ultimi  consules  praebent  sic  scripti  iJJdtJeffrog 
y.at  \4QEviHoL';  nimirum  Thco  tineni  operi  inposuit,  antequam  alter  anni  consul  in 
Aegypto  renuntiatus  esset;  alterum  adiecit  nescio  quis  more  Theonis  neglecto,  qui  con- 
sules  casu  nominativo  apponit:  aliam  interpretandi  viam  non  video. 

Ex  fonte  longe  diverso  codicis  Leidensis  fastos  consulares  repetitos  esse  scholio  L 
f.  55^  a  docemur.  scilicet  irap.  Herachi  tempore  vir  doctus  dum  novam  tabularum 
manuahum  editionem  parat,  Theonis  fastos  in  a.  372  desinentes  abiciendos  esse  ratus 
pleniorem  consulum  indicem  et  ad  Heraclii  tempora  deduetum,  qualem  quaerebat,  in- 
venit  in  codice  leguni.  ipsa  enim  edicti  Cod.  Theodosiaui  I  1,  5  verba  reputatis 
consulihus  et  tempore  quaesito  imperu  indicio  sunt  magistratibus  et  iureconsultis  inter 
necessaria  officii  instrumenta  opus  fuisse  et  imperatorum  hxterculo  et  fastis  consularibus. 
atque  inter  codicis  Theodosiani  schedas  Taurinenses  Carolus  Baudi  di  Vesme^)  saltem 
indicem  imperatorum  Romanorum  manu  posteriore  in  calce  libri  adiectum  indagavit, 
qui  infra  inter  laterculos  imperatorum  primus  edetur.  sic  fieri  potuit  ut  ilh  tabularum 
manualium  editori  'codex  legum'  fastos  consulares  suppeditaret  annorum  MLIV,  inde 
ab  a.  CCCCXXXIX  a.  Chr.'')  usque  ad  a.  DCXV  deductos.  sed  ncglectis  antiquioribus 
eos  tantum  consules  editor  ex  illo  codice  recepit,  qui  inde  ab  a.  CCXXII  p.  Chr.  i.  e. 
anno  primo  Alexandri  Severi  annis  nomina  dedcrunt.  cuius  rei  causam  probabilem 
teneas,  si  quod  celebrius  chronograpiii  opus  tunc  in  promptu  erat,  in  quo  consulum 
paria  usque  ad  impeiium  Alexandri  recenserentur:  id  quod  conicias  in  Hippolytum 
cadere  scriptorem  etiam  in  oriente  magni  aestimatum  *).  Sane  codex  Lugdunensis 
consulum  annis  CCCXCIV,  quos  scholii  scriptor  cx  legum  codice  se  sumpsisse  significat, 
XIV  annos  insuper  addit,  idem  tamen  antiqui  termini  indicium  non  obscurum  prae  se 
fert.     antiquo  enim  indice  his  verbis  ad  finem  ducto 

(hd.)  A  ANYnATA     TAB  -^KAe 
rehnquuntur  folii  03''  duo  versus,  in  quibus  nunc  legitur 

ANYnATA  ///// 
ANYnATA  ///// 
desunt  igitur  non  solum  numeri  indictionis  sed  etiam  anni  Pliilippici  neque  umquam 
adscripti  fuere,  orasi  sunt  anni  Diocletiani.  igitur  litn-arii  socordia  perrexerat  usque  ad 
finom  paginae  ante  quam  vidit  novissimos  duos  versus  in  exoniplari  vacuos  esse. 
proxima  doinum  pagina  quasi  exordio  novo  facto  XIV  annos  illos  ultoriores  proponit 
insigni  cura  notatos:  nam  praeter  annos  Diocletiani  ot  Philippi  etiam  anni  ab  Augusti 
iniiierio  ela})si,  indictioncs  ot  anni  bissoxtiles  significantnr.  haoc  igitur  post  rotractatam 
editamque  tabularum  collectionem  anno  (>29  adiecta  sunt.     Noc  temere  ox  hoc   addita- 


')  Cur  limic  amiuiii  Tlieo  |)i'iiuiiMi  fast.oruin  esse  voluerit,  ultro  i.aiu  iutellcgas.  seilicot  regum  imperjv- 
torumquc  laterculus  a  Ptolemaeo  iilira  d.  Ifadriaui  exccssnm  coiitiiiuari  iioii  potuit.  a  proximo  igitiir  anuo 
Tlieo  1'aatos  consulares  repetit,  quouiain  in  siderum  observationilms  al)  cis  deinuui  qui  I'toIcmaeuni  secuti 
suut  astronomis  graecis   lieri   potiiit  ut  anui  coiisiilum  uominilms  iiotareutur.  ^)   v.  Cominentt.  acadeiniae 

Tauriiieiisis  ser.  II  t.  VIII   (184())   p.  180sqq.  ^)    priniam    igitiir   scliedain    faslorum  conicias  in  cod.  legiim 

dcpcrditam  fuissc.  *)  Cf.  quae  viros  doctos  latuisse  videiitnr  testiinouia  Cyrilli  Scytliopolitaiii  de  s.  Euthyinio 

(ecl.  iii  Analectis  graecis  Benedictlnorum  Par.  1688)  p.  82  et  de  s.  Saba  (iu  Ecclesiae  gr.  mouunientis  a  Cote- 
lerio  editis  t.  III)  c.  77  p.  .354". 


ANNI  AEGYPTII  VAGI  CVM  IVLIANIS  CONLATI 


anni  inc.  a.  Chr. 


NAB 


i6 

20 
24 
28 

32 
36 
40 

44 
48 

52 
56 
60 
64 
68 
72 
76 
80 
84 
88 
92 
96 
100 

104 
108 
112 
116 
120 
124 
12S 
132 

■36 
140 
144 
148 
152 

■56 
160 
164 
168 
172 
176 
180 
184 
188 
192 
196 
200 
204 
20S 
212 
216 
220 
224 
225 
226 
227 


dio  anni 


747 
744 
740 

736 
732 
728 
724 
720 
716 
712 
708 
704 
14  I  700 
13  696 
12  692 
II 

684 
680 
676 
672 
668 
664 
660 
656 
652 
648 

644 
640 
636 
632 
628 
624 
620 
616 
612 
608 
604 
600 
596 
592 
588 
584 
580 
576 
572 
568 
564 
560 
556 
552 
548 
544 
540 
536 
532 
528 
524 
523 
522 
521 


XAB.  PHIL, 


228 

232 

236 

240 

244 

24S 

252 

256 

260 

264 

26S 

272 

276 

2S0 

284 

288 

292 

296 

300 

304 

308 

312 

3'6 

320 

324 

328 

332 

336 

340 

344 

348 

352 
356 
360 

364 
368 
372 
376 
380 
384 


392 

396 

400 

404 

408 

412 

416 

420 

424 

425 

I 

42S 

4 

432 

S 

436 

12 

440 

16 

444 

20 

44S 

24 

452 

28 

456 

^2 

460 

36 

dec. 
3' 
30 
29 
28 

27 
26 

25 
24 
23 
22 
21 
20 

19 

18 

17 
16 

15 
14 
13 
12 
II 
10 

9 
S 

7 
6 

5 

4 

3 

2 

I 
nov. 
30 


521 

517 

5'3 
509 

505 
501 

497 
493 
4S9 
485 
4S1 
477 
473 
469 
465 
461 
457 
453 
449 
445 
441 
437 
433 
429 
425 
421 
417 
413 
409 
405 
401 

397 
29  I  393 

2S   3S9 


385 
381 

377 
373 
369 
365 
361 
357 
353 
349 
345 
341 
337 
333 
329 
325 
324 
321 
317 
313 
309 
305 
3oi 
297 
293 


aiini 
XAB.  PHIL, 


inc.  a.  Cbr. 
die  i  jmni 


464 
468 

472 
476 
4S0 
4S4 
4SS 
492 
496 
500 
504 
50S 
512 
5.6 
520 
524 
52S 
532 
536 
540 
544 
54S 
552 
556 
560 
564 
56S 
572 
576 
5S0 
5S4 
5S8 
592 


aimi  Nabonasari 


40 
44 

48 
52 
56 
60 
64 
68 
72 
76 
80 
84 
88 
92 


104 
108 
112 
u6 
120 
124 
12S 
132 

'36 
140 
144 
148 
152 
156 
160 
164 
16S 


596 

172 

5oo 

176 

604 

iSo 

60S 

1S4 

612 

1S8 

6i6 

192 

620 

Iq6 

624 

200 

62S 

204 

6,2 

20S 

6,6 

212 

640 

216 

644 

220 

64S 

224 

652 

22S 

656 

2 ',2 

660 

2 ',6 

664 

240 

668 

244 

672 

24S 

676 

252 

6S0 

256 

6S4 

260 

6SS 

264 

692 

268 

696 

272 

9 

8 

7 
6 

5 

4 

3 

2 

I 

sept. 

30 

29 

28 

27 

26 

25 

24 

23 

22 
21 
20 

19 
18 

17 
16 

15 
14 
13 
12 
II 
10 

9 


285 
281 

277 

273 
269 
265 
261 
257 
253 
249 
245 
241 
237 
233 
229 
225 
221 
217 

213 
209 
205 
201 
197 
193 
1S9 
1S5 
iSi 
177 
173 
169 
165 
161 
157 

153 
149 

145 
141 

137 
133 
129 
125 
121 
117 

"3 

109 
105 
loi 

97 

93 

S9 

S5 
Si 

77 
73 
69 

65 
61 

57 
53 


NAB.  PHIL.  AVG 


700 
704 
708 
712 

716 
719 
720 
724 
728 
732 
736 
740 

744 
748 

752 

756 
760 
764 
768 
772 
776 
7S0 
784 
7SS 
792 
796 
800 


812 
S16 
820 
S24 
828 
832 
836 

840 
844 
84S 
S52 
856 
860 
S64 
S6S 
S72 
S76 
SSo 
SS4 
SS7 
SSS 
S92 
S96 
900 


Philippi  Aridaei 


276 
280 
2S4 


292 
295 
296 
300 
304 
308 
312 

316 
320 

324 

328 
332 
336 
340 
344 
348 
352 
356 
360 
364 
368 
372 
376 
380 
384 
388 
392 
396 
400 
404 
408 
412 

416 
420 
424 
428 
432 
436 
440 

444 
448 
452 
456 
460 
463 
464 
468 
472 
476 
480 
484 
4SS 
492 
496 


6 
10 
14 
18 
22 
26 
30 

34 
38 
42 
46 
50 
54 
5S 
62 
66 
70 
74 
78 
82 
86 
90 
94 
98 
102 
106 

IIO 

114 
118 

122 
126 
130 
134 
138 
142 
146 
150 
154 
I5S 
162 
166 
169 
170 
174 
178 
182 
IS6 
I90 

'94 
198 
202 


sept. 
4 
3 


aug. 
31 

30 
29 
28 

27 
26 

25 
24 
23 


49 
45 
4' 
37 

33 
30 
29 
25 
21 

17 

13 

9 

5 

p.Chr. 
4 


24 
28 
32 
36 
40 

44 
48 
52 
56 
60 
64 
68 
72 
76 
So 
84 
88 

92 
96 
100 
104 
loS 
112 
116 
120 
124 
12S 
132 
'36 
'39 
140 

'44 
I4S 
152 
156 
160 
164 
168 
172 


anni  inc.  post  Clir. 

PHIL.[AVG,JDIOCL.l    i'"      anni 


500 
504 
508 
512 
516 
520 
524 
528 
532 
536 

540 

544 

54S 

552 

556 

560 

564 

568 

572 

576 

5S0 

5S4 

58S 

592 

596 

600 

604 

608 

612 

616 

620 

624 

62S 

632 

636 

640 

644 

64S 

652 

656 


206 
210 
214 
218 
222 
226 
230 
234 
238 
242 

246 
250 

254 

25S 

262 

266 

270 

274 

278 

282 

2S6 

290 

294 

298 

302 

306 

310 

3'4 

3'8 

322 

326 

330 

334 

338 

342 

346 

350 

354 

35S 

362 


660  366 
664  370 


668 
672 
676 
680 
6S4 


696 
700 
704 
70S 
712 
716 
720 
724 
728 


374 
37S 
382 
3S6 
390 
394 
398 
402 
406 
410 
414 
418 
422 
426 
430 
i34 
732  438 


I 

5 

9 

'3 

'7 

21 

25 
29 

ij 
37 
4' 
45 
49 

53 
57 
61 

65 
69 

73 
77 
81 

85 
89 

93 
97 

lOI 

105 
109 
"3 
"7 
121 
125 


iul. 
10 

9 
8 

7 
6 

5 
4 
3 
2 
I 
iuii. 

30 
29 
28 
27 
26 
25 
24 
23 

22 
21 
20 

19 

iS 

'7 
16 

'5 
'4 
'3 
12 
II 


7 
6 

5 
4 
3 
2 
I 

maii 

31 

30 

29 
28 

27 
26 

25 
24 
23 
22 
21 
20 

'9 
18 

17 
16 

'5 
14 
'3 


176 
180 
184 
188 
192 
196 
200 
204 
208 
212 

216 
220 
224 
228 
232 
236 
240 
244 
24S 
252 
256 
260 
264 
268 
272 
276 
2S0 
2S4 
28S 
292 
296 
300 
304 
308 

3'2 

3'6 
320 
324 
328 

332 

336 
340 
344 
34S 
352 
356 
360 

364 
36S 
372 
376 
3S0 
3S4 
3SS 
392 
396 
400 
404 
40S 


inc.  poHt  Chr. 
PHIL.j  AVG.  DIOCL.      Jie      anni 


736 
740 

744 
74S 
752 
756 
760 
764 
768 
772 
776 
780 

784 
78S 
792 
796 


442 
446 
450 
454 
458 
462 
466 
470 
474 
478 
482 
486 

490 
494 
498 
502 


Soo  506 
804  I  510 
SoS  I  514 
■    518 
522 
526 
530 
534 
538 
542 
546 

544  ;  550 

545  554 


Si 

S16 

820 

S24 

S2S 

832 

S36 

S40 


S5 

856 

S60 

864 

86S 

S72 

876 

SSo 

S84 


S96 
900 

904 

90S 

912 

916 

920 

924 

928 

932 

936 

940  I  646 

944  650 


558 
562 
566 
570 
574 
578 
582 
5S6 
590 
594 
59S 
602 
606 

610 
614 
618 
622 
626 
630 
634 
63S 
642 


948 
952 
956 
960 
964 
968 


Augusti 


654 
65S 
662 
666 
670 
674 


129 
'33 
137 
141 

'45 
'49 
'53 
'57 
161 
165 
169 
173 

177 
181 
185 
iSg 
'93 
'97 
201 
205 
209 
213 
217 
221 
225 
229 
233 
237 
241 

245 
249 
253 
257 
261 
265 
269 
273 
277 
281 
285 
289 
293 

297 

301 

305 

309 

3'3 

3'7 

32' 

325 

329 

333 

337 

341 

345 

349 

353 

357 

361 


maii 
12 
II 
10 


aprit 

30 

29 
28 

27 
26 

25 
24 
23 


niait. 

31 
30 
29 
28 
27 
26 

25 
24 
23 


412 
416 
420 
424 
428 
432 
436 
440 
444 
448 
452 
456 

460 

464 

468 

472 

476 

480 

484 

488 

492 

496 

500 

504 

508 

512 

516 

520 

524 

528 

532 

536 

540 
544 
54S 
552 
556 
560 
564 
56S 
572 
576 

580 

584 

588 

592 

596 

600 

604 

608 

612 

616 

620 

624 

62S 

632 

636 

640 

644 


Diocletiaiii 


CHIIONICA  III.    p,  369. 


A.  CXXXVIII-CCCLXXIl.  369 

niciito  colligas  noii  soluni  ipsius  Stephani  exemplar  ab  auctorc  cius  reccnsionis  quam 
codcx  Lcidensis  cxhibct  cxprcssum  essc,  sed  ctiam  Stcphanum  Constantinopoli  non  ultra 
annum  021)  /  30  aut  vitam  cgisse  aut  iiis  rebus  opcram  dcdissc. 

Conscntancum  est,  qui  scliolion  illud  dc  fastorum  fonte  scripsit,  cundem  etiam  tabu- 
larum  editorcm  fuisse.  vir  doctus  ille  et  peritus  fuit,  id  quod  ex  accurata  scholii  illius 
computationc  facile  vidcas.  quare  conicctura  probabilis,  nc  dicam  certa  ac  ncccssaria 
est  cditorcm  illum  fuissc  Stepiianum  Alcxandrinum,  quem  a.  618  dc  tabulis  manualibus 
commcntatum  csse  supra  p.  ;J02  audivimus.  quod  si  recte  statui,  simul  compcrtum  cst, 
tabulas  ipsas  rctractatas  cditasquc  Alexaudriac  cssc  a  Stephano,  antequam  ab  inip. 
Ilcraclio  CPolini  vocarctur.  neque  neglcgcndum  quod  anni  Diocletiani  fastis  adponun- 
tur,  ut  notuni  cst,  in  Aegypto  maxime  usitati  (cf.  p.  391). 

laiii  hoc  quoque  ultro  pcrspicitur  eundem  codcm  fonte  usum  latcrculum  rcgum 
et  impcratorum  usque  ad  sua  tcmpora  contiuuassc;  qui  enim  fastis  pracmittitur  ordo 
impcratorum  et  in  Phocam  Heraclii  decessorem  desinit  et  contra  usum  laterculorum 
in  oricnte  natorum  etiam  rerum  occidcntalium  in  sacculo  IV  et  V  rationcm  habet,  ad- 
hibito  fontc  valde  dissimili  i.  c.  opinor  codice  legum  adornatus.  igitur  hunc  quoque 
Stephano  Alexandrino  debemus.  eis  autem  quae  supra  coniccimus  difficultas  quaedam 
soluta  cst  antcquam  mota  sit.  obscrvavi  olim  ')  Stephanum  non  ut  Alcxandrinum  anuis 
Uioclctiani,  sed  potius  cpocha  Constantini  M.  uti,  quam  Philippi  anno  DCXXVIII 
aequat:  neglecto  cnim  Constantio  Ciiloro  Constantinuni  fecit  statim  Diocletiano  succe- 
dentcm  a.  304/5.  contra  has  tabulas  qui  conposuit,  ut  par  est,  annos  Diocletiani  sequi- 
tur,  illius  calculi  ibi  ncc  vola  ncc  vestigium  cst-).  quid  igitur?  nimirum  tabulas  St.e- 
phanus  Alcxandriao  reccnsuit :  epocham  Constantini  in  conimcntario  tabularum  adliibet, 
quem  CPoIi  scripsit  ab  imp.  Heraclio  monitus  ct  adiutus.  nihil  igitur  haec  mutatio 
computi  obstat.  quomiims  quod  ipsc  aspectus  tabularum  suadct,  vcrum   csse  iudicemus. 

Restat  unum  quod  praemoncndura  sit.  non  solum  canon  regum  scd  etiam  fasti 
consulares  saltem  Theoniani  ita  instituti  sunt,  ut  tempora  ad  annum  Aegyptiorum  vete- 
rum  vagum  (cf.  p.  359)  rcferantur.  his  igitur  tabulis  qui  uti  volet,  temporum  notationem 
ibi  usitatam  in  annos  iulianos  transferre  dcbcbit.  quod  quo  faciliu^s  commodiusque 
fieret,  tabulam  adiciendam  duximus  qua  anni  vagi  cum  iulianis  conferuntur.  annos 
igitur  Nabonasari  olim  Ilipparclio  ct  iu  syntaxi  Ptolcmaco  adhibitos,  annos  Philippi, 
quorum  indc  a  Ptolemaci  tabulis  plurimus  usus  fuit,  Augusti,  Diocletiani  sic  composui, 
ut  in  tabulam  primum  qucmquc  annum  referrem  quo  annus  vagus  a  fixo  uno  die  recc- 
dere  coepit:  plures  inserui  eis  tantum  locis  ubi  difficultas  quaedam  tironibus  nasci 
posse  videbatur.  annos  a  Nabonasaro  nolui  ultra  aetatem  qua  Ptolemacus  eis  usus  est 
perducerc.  cetcrum  rationes  ad  quas  conlationem  anuorum  dercxi  mox  in  praefatione 
fastorum  p.  373  sq.  patefient. 

')  De  Stephano  Alex.  cuiiinieiitat.  p.  o'!  adii.  5.  acluotatioiie  (ligiuim  est  quod  in  piaetatione  taliulae 
reguin  nsque  ad  Maiiueleni  Palaeologuin  (inort.  14'_'.'i)  deductae  in  codice  Vatic;ino  gr.  105!»  1'.  123''  iiiter  .luctore.s 
teinporuni  cum  Ptoleniaeo  ac  Tlieone  .Stephanus  Alexandrinus  componitur.  -)  Exstat  sane  in  huius  laterculi 

margine  f.  5.i'  scholiim.  quo  Coiistantino  M.  XXXII  aniii  imperii  tribuuntur,  ut  Koniae  anuos  XII,  (-"Poli  XX 
annos  regnasse  reratiir  (rectius  XX  anuos  occidenti,  XII  orienti  tribuisset).  verum  nou  vetus  lihrarius  hoc 
scripsit,  sed  paullo  recentior  saeculi  XI. 


370 


I.  FASTI  THEONIS  ALEXANDRINI. 


Theonis  fastos  consulares,  qui  pro  instituto  huius  syllogae  primi  prodibunt,  unus 
servavit  codex  Laurontianus  XXVIII  26.  nani  qui  Oxonii  asservatur  codex  ohm  Savi- 
lianus  saeculi  XYI  nunc  Bodleianus  intcr  miscellaneos  n.  LXXXV  ^)  vel  in  minutiis 
deprehenditur  ex  illo  exemplo  fiuxisse.  primus  eos  Henricus  Dodwellus  a.  1684  edidit 
in  appendice  dissertationum  Cyprianicarum  p.  98 — 103,  apographo  Vsserii  usus,  quod 
Wallisius  cum  codice  Saviliano  denuo  contulerat  (cf.  I.  s.  p.  82).  ex  ipso  codice  Lau- 
rentiano  a  lohanne  Bottario  descriptos  Iladrianus  Relandus  edidit  appendicis  ad  Petri 
fratris  fastos  consulares  (Traiecti  Bat.  1715)  p.  758—783.  hic  falsa  de  codicibus  duo- 
bus  Laurentianis  XXVIII  26  et  12  coniectura  pormotus,  no  Theoni  invito  fasti  impu- 
tarentur,  nomen  novum  eis  inepte  imposuit,  ut  'fastos  Florentinos  minores'  vocarct, 
HeracHanos,  utpote  qui  etiam  in  codice  Plorentino  Laur.  XXVIII  12  scilicet  apographo 
hbri  Leidensis,  non  fontc,  ut  ille  suspicabatur,  legerentur,  'fastos  Florentinos  maiores' 
diceret  cf  p.  753  sq.  qui  cum  in  Petri  fratris  fastis  utrosquo  solis  his  nominibus 
usurparet  (cf  p.  3  ct  144  sq.)  effecit  ut  etiam  alii  eum  sequerentur.  Dodwelli  exem- 
plum  iteravit  Carolus  du  Fresne  sub  calcem  Chronici  paschalis  Par.  1688  (Ven.  1729) 
editi  append.  n.  XIII,  unde  in  huius  chronici  editionem  Bonnensem  a  L.  Dindorfio 
curatam  t.  H  p.  174 — 180  hi  quoque  fasti  recepti  sunt. 

Orientali  i.  e.  graeco  fonte  Theonem  usum  esse  facile  pcrspicias  cum  aliunde  tum 
ex  his  consulum  paribus,  in  quibus  fasti  Heracliani  quamvis  ex  diverso  fonte  ducti 
contra  ceteros  testes  cum  Theonianis  conspirant ; 


fasti  Theoniani 

308  JioyliTiavog  ae(iaaT6g  t6  t 

'/mI  Ma^ifitav6g  aeli.  t6  5- 

309  yh/JvLog  aeiiaar^g  t6  d 

Y.ai  KiovaTUVTiog  t6  a 

310  ^vdQ6viv.og  y.at.  TlQofiog 

311  3Ia§iiniav6g 

y.al  Ma^i/Mvog 


f.  Heracliani 
Jioy.hjTiavov  t6  i 

yai  Mai.tif^ilvoLi  t6  t 
ytiyivlov  aej-iaaTov 

yai  KwvOTavTivov  t6  t 
^^vdQovt/.og  y.ai  TlQoliog 
3Iaii^/.iiav6g  t6  ij 

yai  Md^Tjiiog  t6  (i 


ex  his  Andronicus  et  Probus  alibi  non  memorantur.  Est  etiam  ubi  ablativus  casus 
Graeculum  sermonis  latini  ignarum  in  lepidum  errorem  induxerit,  ut  si  ex  Ajjro  cos. 
fit  "Jtiqiov  a.  207  aut  ex    Vetcre  OiETtjQiog  a.  150. 

Fide  satis  digni  hi  sunt  fasti.  uno  tantum  loco  valde  turbantur  f.  41^).  adpono 
eum  et  quo  facilius  errorum  natura  intellegatur,  singulis  nominibus  eos  adscribo  p.  Ciir. 
n.  annos  quibus  re  vera  consules  fuerunt. 


a.  1'hil.                                                       p.Chr. 

p.  Chr. 

{.  41^    558  nonTty^iavog'^)                      ? 

KvvTiavog 

235 

559  neQTchovog                        237 

A(f'Qi/.av6g 

236 

560  niog                                    238 

KoQvi^ltavog 

237 

561    roQdiavog                           239 

TJovtiavog 

238 

562  Ia,mvg  t6  /?                     240 

KoQvtjhavog 

237 

f- 41v    563  roQdiav6g  ro  /?                  241 

TTof.t7ii^iav6g 

241 

564  ^ATTiyog                              242 

^AfiloXa 

239 

565  'AQQiavog                            243 

BevovGTog 

240 

566  TTereTQ^vog  (Peregrimts)  244 

TTofi/ct^tavog 

241 

567   (DlliTTTiog  (J£;J.  t6  [-i          245 

TJeltyacQiov*) 

242 

568  niQatfi  (Fraesens)           246 

T1a7C7cog 

243 

')  Cf.  Coxe,  Catal.  codicnm  mss.  bi))liothecae  Kodleiaiiae  t.  1   p.  070.  ^)   ('f.   Kelandus  fast.  cons. 

p.  IT^sijq.         ')  An  ex  Pupienio,  Africani  cos.  '236  nomine,  natum  hoc  est?        *)  Corruptum  ex  IlQerexaiuiog. 


A.  CXXXVIII— CCCLXXII.  371 

f.  41"  a.  Phil.  p.  Chr.  p.  Chr. 

569  (Dilinnog  ae^.  rb  /S  247  ^ii.njXiav6g  244 

570  OlXijTjroii  To  y  248   OlXircjioc.  avco^^QnriOQ  247 

571  Ali^iiihavoc:  to  /7  249   OilucTiog  to  Ji  248 

572  Ji^/.iog  ro  /^  250  KavXtvog.  (Aquilinus)  249 

573  Jsyiiog  xo  y  251  FQaTog  250 

574  rdllog  ro  ^  252  Ja/.iog  251 

575  BoAoi^fftavoc;  to  /?  253  Boi'Aoi'ff(a»'o't;  252 

576  [BakeQiavog]  Maiii.(7vog  (Maximus)  253 

577  BalleQtavog  t6  (i  254  rah^vog  t6  ^  255 

578  BaXeQiavog  t6  y  255  [Fahjvog  t6  yj 

hinc  ordo  consulum  recte  praecedit.  emergit  ex  liis  turbis  imago  laterculi  tam  male 
scripti,  ut  qui  describeret  in  conponendis  consulum  paribus  gravitcr  erraret.  sic  evenit 
ut  annorum  245  et  246  alteri  consules  plane  omitterentur.  quod  damnum  qui  latercu- 
lum  coneinnavit,  reparavit  duobus  nominibus  interpolatis,  quae  supra  inclusi,  a.  576  Phil. 
Valeriano  ex  proximo  anno  repetito,  a.  578  Galeno  tertium  falso  inserto,  qui  pertinet 
ad  a.  Ph.  580  (p.  Chr.  257),  ubi  iam  numerus  omittitur.  hic  quoniam  interpolator 
manifesto  tenetur  et  turbae  non  intra  unam  eandemque  paginam  factae  sunt  sed  per 
duas  continuantur,  certum  puto  est,  culpam  iam  ante  Tiieonem  commissam  esse. 

Sed  eadem  pagina  novum  impedimentum  obstruit.  anno  Phil.  592  consulatus 
imp.  Claudii  solius  notatur.  pertinet  sane  Claudius  cos.  ad  a.  Phil.  592  (269  p.  Chr.), 
sed  una  ille  cum  Paterno  consul  fuit,  ut  recte  proximo  anno  Pliil.  593  seribitur.  quid 
igitur'.'  ut  in  codice  Leidensi  saepe  factum  videmus,  Claudii  imperium  in  margine 
notatum  erat:  quod  quoniam  consulum  ordini  supplendo  adscriptum  esse  opinatus  est, 
librarius  in  latercukim  rettuHt  annumque  suis  numeris  rite  notavit.  futurum  sic  erat  ut 
omncs  deinceps  usque  ad  finem  numeri  corrumpercntur ,  nisi  librarius  cum  ad  extre- 
mara  paginam  pervenisset,  superesse  duorum  consulum  nomina  animadvertisset.  igitur 
sine  scrupulo,  ut  constat  hoc  genus  hominum  solere,  resectis  coss.^a.  273  Tacito  et 
Placidiano  effecit  ut  numeri  sibi  constarent  nec  plura  iam  consulum  paria  quam  anni 
essont.  hanc  corruptelam  nemo  profecto  erit  qui  Theoni  aut  antiquiori  adscribat.  ipsa 
paginarum  ordinandarum  ratio  (v.  p.  3(i5),  qua  factum  est  ut  qui  crrorem  commisit  idem 
corrigcret,  utcumque  correxit,  indicio  est  post  Theonem  illud  peccatum  esse.  Tres 
qui  restant  paginae  iam  nullo  huius  modi  errore  turbantur  satisque  castigatac  decur- 
runt.  Ceterum,  id  quod  etiam  in  reliquis  hxterculis  observatimi  est,  imaginem  codicis 
quanta  licuit  fide  et  in  singulis  et  in  dispositione  paginarum  repraesentare  studui. 
nomina  vitiose  scripta  in  adnotatione  correxi:  orthographiam  i.  e.  vocalium  secundimi 
posterioris  graecitatis  sonum  confusionem  et  consonaruni  geminationem  falso  aut  ad- 
missam  aut  omissam  neglegendam  existimavi,  ne  viris  doctis  hoc  libro  usuris  iniuriam 
facere  viderer.  discrepantem  rerum  memoriam  examinabunt  et  historiae  utilem  facient 
(|ui  lioc  agent. 

Theoni  et  eis  quibus  ille  scribcbat  fasti  consulares  non  potcrant  usui  csse,  nisi 
ad  eas  teraporum  rationes  rclati  erant  quas  in  siderum  motu  definiendo  astronomi 
vctcres  scquebantur.  in  qua  re  iam  illud  occurrit  quod  quasi  (luoddam  sigilUim  Tlico- 
nis  huic  tabulae  impressum  csse  supra  dixi.  adscribuntur  cnim  singulis  consuluni  j)ari- 
bus  anni  ct  ab  excessu  Alexandri  (vel  a  regno  Philippi  Aridaei)  et  ab  imperio  Augusti 
dcducti.  quod  semper]ita  fit  ut  annus  Philippi  et  Augusti  non  is  adponatur  (lui  dum 
consules  quiquc  magistratu  funguntur  coepit,  sed  is  quo  currente  magistratuui  inicrunt. 
ut  cxemplum  promam,  consulibus  anni  p.  Chr.  230  Priscilliano  et  Agricolae  annus  tri- 
buitur  PhiHppi  553  Augusti  259.  (pii  cocpit  d.  XXVIl  ra.  iun.  a.  ■12-.^  p.  Chr. 

4,S 
CHRONICA   III.  ^ 


372  I-  FASTI  THEONIS  ALEXANDRINI. 

Etiam  apertius  Theoneae  originis  quasi  pignus  altera  duo  numerorum  genera 
adfcrunt,  quibus  haec  tabula  instruitur.  singulis  enim  Philippi  et  Augusti  annis  ad- 
scribuntur  tertio  loco  hcamai  ]\xoi  afi(^6Xii^iot,  quarto  xBZQaerriQldeg.  illae,  ut  nomen 
ipsuni  ii.ili6Xii.iOL  docet,  dies  sunt  inde  ab  eo  tempore  quo  initium  anni  vagi  in  eum 
mensis  thotli  diem  primum  incidere  coepit  in  quo  Alexandrini  principium  anni  sui 
fixerunt,  ab  Alexandrinis  intercalati;  hae  quartam  diei  partem  indicant  anno  cuique 
non  adcrescentem  scd  postquam  adcrevit  adiectam.  sed  praestat  ipsum  Thconem  do- 
centem  audire,  qui  et  in  commentario  ampliorc  I  8  (Y  298?  M  46'')  et  in  monobiblo  ad 
Epiphanium  scripto  c.  1  p.  30  sq.  ed.  Halmac  (vel  in  Dodwelh  diss.  Cyprian.  app. 
p.  UOsq.)  pacne  eisdem  verbis  usus  de  his  rcbus  dixit.  adpono  locum  quahs  in  com- 
mentario  inedito  legitur,  librorum  VM  (cf.  supra  p.  360, 2)  et  monobibh  Theoniani 
(0  dicam)  discrepantia  indicata:  quamquam  dictionem  si  quando  monobiblon  variat, 
aduotare  omisi.     haec  igitur  Theo  praecipit: 

«^■^g  6e  Xaf^ijidveTai  o  re  f.i'i]v  xat  ^  rifieQa  z«r'  Alyvyttioi'^  lovde  /cahv  rov 
TQOTTOv.  eTtel  yoQ  b  xa^'  "Ellrjvag  riTOi,  xaza  \'lle'S.avdQeag  ai'adid6i.ievog  t]i.dv  iviavTog 
r]fieQOjv  eaxL  z^e  xal  TBTaQTOv,  o  de  xaxa  Tovg  .AiyviiTiovg  (zovg)  7taXaL0vg  rjf.ieQiov  T^e 
fiovojv,  di]lov  (og  oti  '/mto.  eTvj  TeaactQa  ^fitQav  filav  o  7mt'  .AiyvTtTtovg  evLavaiog  xQovog 
7tQoXa/.ijidveL  tov  -/or'  ^^leSavdQeag,  y.ava  de  avS,  iviavTov  eva  y.al  7taXiv  afia  TCOiovaLv  5 
01  TB  y.aTci  Trjv  ^AXe^dvdQetav  y.al  oi  xara  zrjv  ^iyv7cTov  Tr\v  aQyr^v  tov  eviavTov  yaL 
e^rjg  Tag  ri/.ieQag  /.ai  Tovg  ft^vag,  yax  .^ilyvTCTiovg  rov  xq6vov  oXov  eviavTOv  TCQoeilcjfpoTog, 
/Mi  iv  Tfj  uQycj  TcdXiv  xov  llijg  ivtavTov  aQxovTaL  oi  .AlyvTCTioL  T(7j  TecaQTti)  Trjg  ijfieQag 
7CQoXafi(idveiv  y.ai  'f^tjg  dy.oXovS^ojg.  yeyovev  de  rj  eiQijfievcj  Sid  av^  ic^uv  a/co/aTaaTaaLg 
a7c6  Tivog  aQyjjg  xqovov  tiTi  7tefi7tT(ij  eTet  Trjg  ^vyovaTOv  (SaaiXeiag,  (ug  iy,  tovtov  naXtv  i» 
Tr]v  aQxrjv  elXijcfevaL  Tovg  .Alyv7tTiovg  7CQoXaft(idveLV  Tiii  TSTdQTio  fieQeL  Trjg  rifteQug  xa^-' 
e/.aaTov  evLavTov.  OTav  ovv  aTto  tov  y.ad-''  "EXXtjvag  r]Tot  yard  AXeSavdQeag  xqovov  tov 
Te  )tar'  ^lyvTtTiovg  fc^va  /ai  Tr^v  tjfieQav  deXtoftev  icfodevetv ,  tojv  d/co  tov  TteftrtTOv 
erovg  ^vyovavov  fiexQc  tov  dvadtdofievov  xQovov  avvayofievojv  iTiov  t6  zeTaQTOv  Xafipa- 
vovTeg  dtd  to  wg  ecpafiev  ■x.aTa  TtaaaQa  IV»/  ftiav  rjfieQav  avToig  7tQoXaft(iaveLv,  TtaQetovreg  is 
Ta  v7toXeL7tofteva  ftexQtg  iTtov  tqlcov  yLvofteva  8td  to  fiexQtg  tcov  tqicov  ezojv  yai  tjfiag 
■/.ad-d^teQ  ■/.ai  Toig  7taXaL0vg  .AlyvTtTiovg  rov  iviavatov  yQOvov  XoytCeaii^ai  rifteQiov  T^e 
ftovtov  y.ai  8td  tolto  fiij8ev  yiyvead-at  ftexQig  t(ov  tqkov  iT(ov  8iacpoQOV  7iaQa  Ttjv  roij 
TezdQTOv  i/tovaiav,  tov  8e  TeraQTOv  ivtavTov  XoyiCea&at  rjfteQiov  T^g,  '/.aL  8eov  eivaL, 
oxav  Tr]v  i/.  tov  tbt^xqtov  avvayofievcjv  r]fieQav  XoytCcofieOa,  Tore  '/.al  to  '/.aT  avTCjv  20 
'/.ivijfia  7caQaXafi(idveiv  e^ofiev  oaaig  r]fieQaLg  ^cQoeiXrjcpev  0  '/.ut^  -AcyL^cTtovg  xQovog  tov 
'/.aT  'AXe^av8Qfag ,  acctveg  '/.aXovvcaL  TetQaeTi]Qi8eg  r]Tot  ifi(i6Xifiof  ag  /CQoaS^evreg  tcj 
dva8od-eiari  tov  fttjvog  r]fteQ(t  Trjg  TCQoeXt^ovar^g  ftearjft(iQiag,  tov  avvax&^evTa  tojv  r]fieQ(ov 
aQLd-fiov  i'/.(idXXovTeg  d^co  Tr]g  dQxf]g  e'/.eivov  rov  fitjvog,  e'/.aaT(o  fHjvi  8i8ovreg  rjfteQag  X, 
eig  ov  •/.aTavTt]aeL  ftijva  b  dQi9fi6g,  i/elvov  cp-^aoftev  eivat  /ar'  .Aiyv7CTiovg,  rac  8e  v7to-  25 
XeiTtoftevccg  rifieQag  u^4iyv7tTiag.  eTL  8e  /.ai  Tr]v  a/to  ftearjft(iQiag  (oQav  Xt^ifiofteSa  tcjv 
e(i86fitjV  r]fteQivr]v  TtQtoTrjv  /.aXovvreg  '/.ai  Tr]v  oySotjv  8evTeQav  '/.ai  fs^c  a/.oXovd-cog. 

7taQa'/.oXov(ye~L  8e,  ocav  b  t(ov  TeTQaeTtjQiSojv  fteQLafibg  tqlcov  iTcov  '/.aTaXet7ttj,  rore 
xot  xijv  i]fiiQav  XoyilCeaO-ai  [tovt'  eOTL  Tr]v   e^rifteQov  iTciTeXelaO-atJ    '/.ai  fir]  orav  drcaQ- 

4  conicias  yfitQi;  fiiii  cf.  v.  8.  11.  21,  sed  consentit  0  .0  7iQnahiftjiih'ei   V  7  nQoeiltjCfoTet;  VM 

10  §aisi't.iiiig\  TiQog  no  ctXti  ing.  V  12  xiir'  M)jv«a  V  IG  inov  V:  rtor  M om.  &  TQidit'  tiov  xia  ijfttta  V, 
sert  in  nig.  yivoftevtt  tfiic  ro  fie/QiaTtoy  tquov  i  supplet  V^  ^iil  ro  ....  21  nf'.QitXiift(ii'ti'eii'  om.  W  fiijfQi  hic 
et  18  M         18  i!i(t(fOQO)i-  V,  dittcfoQwy  M  19  xeTiiQTov]   tqUov  VM         20  Xo;'(Co'|Of.9«  VM         21  /qo- 

vova  M  21/22  rov  3f«r«  V  22  TSTQei[erJtjQiifea  cum  rasura  V  ijroi  ifi^oXiftoi  om.  9  24  ix^iiXot'- 
Tia  M  26  neQi  wQitg  ihio  fteaijfi^Q^ittg  conpendiose  ing.  V  28  —  35  vix  possiint  al)   ipso  Theone 

.scripta  esse,  etsi  iani  ante  a.  402  p.  Cln-.  in  textnm  recepta  erant  28  fort.  erai»'  {t<Qi!tftor)  xfiTtt'/.i7iij  M. 
in   V  (juod  adscribitur  sclicilion  anni  462   p.  Clu-.  supni   p.  ."iGO,  2  atluli  29/30  et7iitQtiCta»iti  ifiii  ro   u£r«- 

71 '/.IjQlutt^ljVltl    V 


A.  CXXXVril-CCCLXXII.  373 

30  rltr^ttti,  8iu  t6  /.liTct  to  7cXt]giod-rjvai  xo  TtinnTOv  tTog  ^vyovOTOv  /V^g  a7roy.aTaaTaaeiog] 
Tov  xttT'  ^lyvTiTiovg  sviavtbv  evd-vg  y.al  rb  TtTttQzov  avTolg  sllijrpivai ,  f.ieTa  ds  tov 
fy.TOV  dvo  TiTttQTa ,  /<er«  ds  tov  f(ido(.iov  TQta,  /.leia  de  tov  oydoov,  og  iart  TQtTog  a/co 
T^e  arcoy.araaidaecijg  dia  to  a.co  tiov  aTco  .Atyovavov  /civTe  etiov  rji.tag  ucfaiQeTv,  [y.cuj 
avvcxyead-ai  tu  TtaaaQu  tovc^  taciv  Tr^v  oXtjV  ri(.iiQav  dio,  log  i<faj.iev,  ot av  o  t lov  tbt Qae- 

35  TijQtdcov  f.teQia[.i6g  tqiu  y.aTaXet7crj,  tots  tt^v  t^iqf.ieQov  Tcoiovfied^a  yal  ovy.tTi  ocav  aTcaQTiQrj. 

30   rov  e    (nefiTiTov  JJJ  eiova  VM  32   o  fort  VM        XQira  M,   rov  yuQ  ^  ivitcvrov  TiiiQediftev 

ixovxu  eV  jji  avfinXijQuiaei  ecivTov  t6  ifi^u/.Xov  iccvxco  reiicQTov  mg.  V  38   rd  ccno  rciiv  icvyovarov  M 

34  rcc  reaaegcc  sh  V:  reaaccQu  M  35  xaraXint]  M        ovx  eartv  drccv  icntcQri^etv :  M 


Tlieonis  verba  quamvi.s  perspicua  sint  scienti,  nescientem  facilo  fallere  possunt 
ac  fefellonint.  quoil  enim  rcvolutio  anni  aegyptiaci  evenisse  fcrtur  Tcf  /cifi/ccto  tcei 
Tijg  ^vyuracov  (iaaiXetag,  log  f:/.  tovtov  tccxXiv  tijv  aQxi]v  elkijcpivei  Tovg  Alyv- 
TCTiovg  7TQoXa/.i(iciveiv  tcT)  TeTcxQTco  ftiQet  rrjg  r]ftiQag  y.aS-'  tyaaTOv  iviavzov  (1.  10),  dubium 
est  utrum  post  annum  quintum  dicantur  Aegyptiorum  et  Alexandrinorum  rationes  con- 
gruere  coepisso  an  inde  a  quinto ,  vel  ut  alio  modo  dicam,  utrum  aunus  quintus  an 
quartus  bissextilis  fuerit  quo  decurso  Alexandrini  Aegyptiique  ab  eodem  principio 
annum  duxissent.  illud  iam  Steplianus  Alexandrinus  censuit ,  qui  de  tab.  man.  c.  H 
(de  Steph.  Al.  comm.  p.  41''  9)  cougruere  illos  a/c6  tov  t/.cov  trovg  ^vyovoTov  aperte 
docet.  quid?  quod  ne  Theo  quidem  aliud  praecipere  videtur  in  exemplo  computi 
subiecto  p.  32  Hahuae  (p.  114  Dodw.):  iliyofiev  ds  ttiv  a7coy.aTdaTaaiv  tov  /ar'  ^.AXe^av- 
dQiag  xqovov  /tQog  t6v  y.aT  ^ilyv/cxiovg  yeyevr[ax}ai  fieTO.  /civTe  tTi]  Trjg  aQxijg  Ti^g 
jiiyoiacov  (iaatleiag  yrX.  contra  uil  potest  certius  esse,  si  annum  vagum  ad  nornuim 
fixi  revocaveris,  quam  annos  Philippi  294  et  298  i.  e.  annum  Augusti  imperio  proxime 
praecedentem  et  quartum  Augusti  aeque  bissextiles  fuisse  atque  annum  Augusti  168 
i.  e.  ultimum  periodi  Sothiacae:  ilh  enim  anni  conferuntur  annis  periodi  Sothiacae  vagis 
1293  (fixo  1292)  et  1297  (fixo  1296).  per  has  tenebras  facem  praeferuat  fasti  a  Theone 
adornati  et,  si  cui  dubitatio  resideat,  corollarium  ilhid,  quo  vir  doctus  nescio  quis  post 
Theonem,  sed  aUquanto  ante  a.  402  p.  Clir.,  quippe  quo  tempore  iam  schohon  in  ea 
verba  scriptum  sit,  disputationem  Theonis  scite  supplevit  (v.  28 — 35).  apertis  ille  verbis 
docet  eos  annos  esse  bissextiles  quibus  quartae  partes  tres  (F)  in  tabula  adscribantur. 
rationes  etsi  non  adferuntur,  tamen  in  propatulo  sunt.  quae  ut  iu  clariore  luce  ponau- 
tur,  exemphmi  utilius  fore  existimo  quam  disputationem.  sumanms  igitur  initium  periodi 
Sothiacae,  conpositis  annis  vagis  et  fixis.  currit 
a.  I  vagus  a  thoth    I   usque  ad  5  epagomenen     a.   I  fixus  a  thotli    1   usque  ad  r>  epag. 


II 

19 

11 

1 

5 

)) 

II 

)) 

)) 

)) 

)) 

)) 

5 

m 

)? 

)) 

1 

5 

)) 

m 

)) 

)) 

)) 

)) 

)) 

5 

IV 

?j 

)) 

1 

5 

)) 

IV 

)) 

)) 

)) 

)) 

)) 

6 

V 

^t 

ep. 

6 

4 

)) 

V 

)) 

)) 

)) 

)) 

)) 

5 

VI 

)? 

ep. 

5 

4 

)) 

VI 

)) 

)) 

)) 

)) 

)) 

5 

Vil 

51 

55 

5 

4 

)) 

VII 

)) 

)) 

)) 

)) 

)) 

5 

vm 

H 

5? 

5 

4 

)) 

vm 

)) 

)) 

)) 

)) 

)) 

6 

IX 

') 

?) 

5 

3 

)) 

IX 

)) 

)) 

)) 

)) 

)) 

5 

X 

51 

?) 

4 

3 

)) 

X 

)) 

» 

)) 

)) 

)) 

5 

revocemus  haec  iam  ad  aunos  iuliauos: 


48' 


374 


I.  FASTl  THEONIS  ALEXiVNDRINI. 


anni  fixi 


inc 

pit 

desinit 

iuc 

pit 

des 

nit 

annus 

die 

anni 

die 

anui 

aiinws 

die 

anui     1 

die 

anni 

a.  Chr. 

a.  Chr. 

a.  Chr. 

a.  Chr. 

I 

20  iul. 

1322 

18  iul. 

1321" 

I 

20  iul. 

1322 

18  iul. 

1321" 

II 

19  - 

1321 

18  — 

1320 

II 

19  — 

1321 

18-  — 

1320 

III 

19  — 

1320 

18  - 

1319 

III 

19  — 

1320 

18  — 

1319 

IV 

19  — 

1319 

18   - 

1318 

IV" 

19  — 

1319 

19  — 

1318 

V 

19  — 

1318 

17  — 

1317" 

V 

20  — 

1318 

18  — 

1317" 

YI 

18  — 

1317 

17  — 

1316 

VI 

19  — 

1317 

18  - 

1316 

VII 

18  — 

1316 

17  — 

1315 

VII 

19  — 

1316 

18  — 

1315 

vm 

18  — 

1315 

17  — 

1314 

VIII" 

19  — 

1315 

19  — 

1314 

IX 

18  - 

1314 

16  — 

1313" 

IX 

20  — 

1314 

18  — 

1313" 

X 

17  — 

1313 

16  — 

1312 

X 

19  — 

1313 

18  — 

1312 

facile  liinc  perspicitur  quae  ratio  inter  annos  vagos  et  fixos  iulianosque  intercedat. 
annus  fixus  (juartus  i.  e.  primus  bissextilis  duorum  annorum  vagorum  principia  con- 
prehendit,  quarti  simul  et  quinti.  sed  quoniam  quinti  principium  in  diem  intercalarem 
(epag.  VI)  incidit ,  sexti  demum  principium  ita  retro  cedit  ut  cum  novissimo  anni  die 
(epag.  Y)  congruat. 

Sed  examinemus  ea  quoque  tempora  quibus  annus  Aegyptiorum  in  eum  locum 
revolutus  est,  in  quo  anni  sui  principium  Alexandrini  constituerunt.  accedit  enim  ibi 
tabulae  consularis  Tlieonianae  subsidium,  quam  nullo  negotio  sic  licet  continuare  ut 
retrogrado  pede  ad  primos  imperii  Augustei  annos  ascendamus. 


1  ■ 

•5' 

p 

i> 

c 

(W 

c 

7 

2.1 

iucip 
die 

it 

auni 
a.  Chr. 

desii 
die 

it 

anui 
a.  Chr. 

1  ? 
i  = 

iucip 
die 

it 

auni 
a.  Chr. 

desiu 
die 

it 

anni 
a.  Chr. 

1294 

295 

1 

31  aug. 

30 

29  aug. 

29" 

1293 

20  iul. 

30 

18  iul. 

29" 

1295 

296 

2 

30  aug. 

29 

29  aug. 

28 

i  294 

19  — 

29 

18  — 

28 

1296 

297 

3 

30  — 

28 

29  — 

27 

1 295 

19  — 

28 

18  — 

27 

1297 

298 
299 

4 
5 

30  — 
30  — 

27 
26 

29  — 

28  — 

26 

25" 

1 296" 
1297 

19  — 

20  — 

27 

20 

19  — 

18  — 

26 

1298 

0 

0 

25" 

1299 

300 

6 

0 

1 

29  aug. 

25 

28  — 

24 

1298 

19  - 

25 

18  — 

24 

1300 

301 

7 

0 

2 

29  — 

24 

28  — 

23 

1 299 

19   — 

24 

18  — 

23 

1301 

302 

8 

0 

3 

29  — 

23 

28  — 

22 

1 300" 

19  — 

23 

19  — 

22 

1302 

303 

9 

1 

4 

29  — 

22 

27  — 

21" 

1301 

20   — 

22 

18  — 

21" 

1303 

304 

10 

1 

1 

28  aug. 

21 

27  - 

20 

1302 

19  — 

21 

18  — 

20 

Vides ,  etiamsi  bissextiles  fuerunt  anni  Augusti  quartus  et  octavus  itemque  qui 
eius  imperium  novissimus  antecessit  (a.  Phil.  294),  tameu  ad  legitimam  sedem  d.  XXIX 
m.  aug.  anni  vagi  initium  sexto  demum  anno  Augusti  reduci  deque  ea  ccdere  non 
nono  sed  decimo.  recte  igitur  Tlieonis  ille  scholiasta  tradidit  tertium  quemque  tetrae- 
teridos  annum  bissextilem  esse.  sed  cur  Theo  dit'in  intercalarem  auctum  non  ei  anno 
adscripsit,  quo  intercalabant  Alexandrini?  eadem  est  causa  partium  diei  per  quaternos 
annos  adcrescentium.  scilicet  in  computum  non  eo  anno  venit  quo  adcrescit  dies  inter- 
calaris  sed  postquam  adcrevit.  nam  quia  extremo  anno  Alexandrini  diem  intercalarem 
(epag.  VI)  subiciunt,  si  anni  bissextilis  menses  et  dies  in  rationem  vocantur,  nihil  inter 
hunc  et  tres  antecedentos  est  discriminis :  hoc  nascitur,  postquam  intercalatum  est. 
quam  ob  rem  a.  Augusti  nono  adscribitur  epacta  A  et  diei  partes  J  i.  e.  dies  integer, 
ut  addatur,  si  quis  quaerat,  quotus  Aegyptiis  sit  dies  datus  Alexandrinus,  perinde  atque 
in  Theonis  tabula  anno  Aug.    169.    173  ceteris. 


A. 

cxxxviir-cccLxxii. 

375 

F40' 

Ynatoi  'Pu)juaiwi> 

'drtj  «710 

er»;  dTJo 

STlCtXTIti 

reTQtt- 

■^^£1«»'- 

Avyov- 

tJTOl  iu- 

eiriqi- 

p.  CI 

dQOV 

aroii 

^oXifioi 

&SS 

YZA 

P7.7 

M 

B 

'AvTioviog  ^Evae^Tg 

/Mi  KuQj.ieQivog 

138 

YZB 

PZH 

M 

r 

i     .Avriuviog  B 

■/.ui  TlQeaivTiog 

139 

Yzr 

pze 

MA 

A 

AvTiovioc  r 

■/.ai  ^vQiXXiog  KaiaaQ 

140 

Y?A 

PO 

MA 

A 

^iKoyag 

/ai  ^ev^Qog 

141 

Yze 

POA 

MA 

B 

]      Pov(fivog 

/ai  KovXdQUTog 

142 

YZ<5 

POB 

MA 

r 

ToQ-Aovatog 

/ai  '.AiTixog 

143 

Y?7 

por 

MB 

^ 

Md^i/itog 

-/at  AvoviTog 

144 

YZH 

POA 

MB 

^ 

^AvTiuviog 

/ui  .AvQiXXiog  KaiauQ  t6 

B     145 

Yze 

poe 

MB 

B 

KlaQog 

/ai  KXdvdiog 

146 

YO 

PO^ 

MB 

r 

AaQyog 

/ai  MeaaXivog 

147 

YOA 

POZ 

Mr 

A 

ToQ'/.6va'vog 

■/ai  lovXiavog 

148 

YOB 

POH 

Mr 

A 

"OQcpiTog 

■/.ai  JlQia^/og 

149 

Yor 

poe 

Mr 

B 

rai.hy.av6g 

/ui  OveTr'iQiog 

150 

YOA 

pn 

Mr 

r 

Kovdiavog 

/ai  Md^ifiog 

151 

Yoe 

POA 

MA 

A 

'      raX^QUov 

■/ai    Of.inovXog 

152 

Y05 

PHB 

MA 

A 

nQEoivTiog 

/ui    Pov(fivog 

153 

YOZ 

pnr 

MA 

B 

Koftodog 

/ui  ^UTeQuvog 

154 

YOH 

PHA 

MA 

r 

^ajiovog 

/ai  ^ev^Qog 

155 

Yoe 

pne 

Me 

A 

2ovXiuv6g 

/ai  "AvQiavog 

156 

Yn 

png 

Me 

A 

BaQfkcQog 

/ai  'PiyovXdg 

157 

YHA 

pnz 

Me 

B 

TeQTvXXog 

/ai   KXvjfuvog 

158 

YRB 

pnn 

Me 

r 

KvvTiXkog 

/ai  nQia/og 

159 

Ynr 

pne 

M? 

A 

BQaX6vag 

/ai  OuQQog 

160 

YHA 

PH 

M<5 

A 

'^vTioviog  TO  r 

■/ai   OvriQog  to  B 

161 

Yne 

PHA 

M<; 

B 

PovaTi/.iog  to  B 

/ai  .A/ovXivog 

162 

Yn^ 

PHB 

M9 

r 

KoyXiavog 

%ai  IlaaTioQ 

163 

Ynz 

PHr 

MZ 

A 

Ma/.Qivog 

/ai  KeXaog 

164 

YHH 

PHA 

MZ 

A 

"OQrfiTog 

/at  Ilovdevog 

165 

Yne 

PHe 

MZ 

B 

riovdevog 

/ui  IIovXXiiov 

166 

YH 

PHg 

MZ 

r     i 

ytov/iog  To  F 

/ai  KodQUTog 

167 

YHA 

PHZ 

MH 

A 

'^TCQOviavog  to  B 

/ui  IlavXog  t6  B 

168 

YHB      i 

PHH 

MH 

A 

nQia/.og 

'/ui   A^toXivuQiog 

169 

YHr 

PHe 

MH 

B 

KXuQog 

/ui   Ke&rjog 

170 

YHA 

c 

MH 

r 

^eviJQog 

/ttt    EQevtuv6g 

171 

^Or     1  lege  'AvTUivTvoi  sed  hunc  errorem  legitimum  iam  non  corrigam         1.  KafieQivoi  2  Prae- 

sens  4  Syloga  5  1.  KovttdgaTog  13  Vetus  cf.  p.  .370  15  Olahrio  et  Jlomullus  16  Praesena 

18  Sablnianus         19  Silvanus  el  Auguriims         20  I.  'fijyoiiXoi         21   latetiie   KXtj/AevTivogi  coteris  est  Sacer- 
dos  23  1.   HQiiiSovici  xici   itviiQoi;  25  liusticus  el  Aijuilinus  2G  1.   AaiXiiivo';  28  et  29    Puclens 

29  Pollio         (accentuni  etiaiii  iii  v.  x«(   librarius  sic  poiiit:  xici) 


376 
F40'' 


I.  FASTI  THEONIS  ALEXANDRINI. 
"YnaTOi,  '  Pto/Licifioi' 


tT>j    IITTO 

ert]  «710 

in<cxtKi 

Tei^«- 

'jXbU<>'- 

Avyoii- 

rjioi  ifi- 

eTtj(>i- 

&QOV 

axov 

jSoAt.uot 

dss') 

Yse 

c<\ 

Me 

A 

OQqirjTos 

/Mt  Maiifiog 

YH^ 

CB 

Me 

A 

2evi]Qos  To  B 

/al  nofimavbg  to 

B 

YHZ 

cr 

Me 

B 

Fal^os 

/.cu    OXa/.og 

YMH 

CA 

Me 

r 

Tloaiov 

/.ai  lovXiuvog 

YHe 

ce 

N 

A 

IToliwv 

'/.al  ^fceQ  TO  B 

* 

cg 

N 

& 

Kofiodog 

y.ai  KvivToXXog 

<t><\ 

cz 

N 

B 

OQ(pozog 

■/.ui  Povtfiog 

*B 

CH 

N 

r 

Kof.iodog 

/.ai  OvijQog 

♦r 

ce 

N<^ 

A 

IlQtJTOg 

•/.ai  Kovdiavog 

♦A 

Cl 

N<5l 

d. 

Kofiodog 

■/.ai   BovQQog 

♦e 

Q\6. 

N<ii 

B 

KafiEQTivog 

■/.ai  Povtpog 

«txs 

CIB 

N<\ 

r 

Kofijxodog  TO  A 

■/.ai   Br/.TOQivog 

♦z 

cir 

NB 

A 

MaQvllog 

■/.at  Hliavog 

♦H 

CIA 

NB 

d. 

MuTEQVog 

■/.ai  BQudovag 

♦e 

cie 

NB 

B 

Kof^odog  To  E 

■/.at   rajiQiiov  to  B 

*! 

Cl<5 

NB 

r 

KQiGTTivog 

■/.ai    HXiavog 

<t>i^i 

CIZ 

Nr 

A 

Ooi'a/.iavog  to  B 

■/.ca  ^iXavog  to  B 

<t>IB 

CIH 

Nr 

A 

2iXavog 

■/.at  ^iXavog 

<t>ir 

cie 

Nr 

B 

Kofiodog  TO  S 

■/.ai  ^ercTifaavog  vo 

B 

<t>IA 

CK 

Nr 

r 

^7CQOviavog 

■/.ai    BQctdorag 

«t>ie 

CK& 

NA 

A 

Kofiodog  To  Z 

■/.ui   lleQTiva^ 

<i>i? 

CKB 

NA 

<\ 

(DlaY./iog 

■/.ai  KXuQog 

<t>IZ 

CKr 

NA 

B 

Se^ijQog  TO  B 

■/.ui  yiX^ivog 

<t>IH 

CKA 

NA 

r 

TeQTvllog 

■/.ai   KXr^fttjg 

<t>ie 

cKe 

Ne 

A 

JtAOTQog  TO  B 

/ai   KQia/Tog 

«t>K 

CK5 

Ne 

<\ 

yluTeQvog 

/ui    Povcpivog 

<t>K<3k 

CKZ 

Ne 

B 

2aTOQVilog 

■Aui    FaXXog 

<I>KB 

CKH 

Ne 

r 

^vvXkivog 

•/.at  Oqovtiov 

<t>Kr 

CKe 

N<; 

A 

^e^tjQog  To  r 

■/ut  Bf/TOQivog 

<t>KA 

CA 

Nq 

d. 

Mou/.tavog 

■/ai  OXajiiavog 

<t>Ke 

CAA 

N<5 

B 

^e^i^Qog  t6  J 

■/.at  ^vTiovtog 

<t>Kg 

CAB 

Nq 

r 

^e/CTifiiog  Fetag 

■/ai   BrjQog 

<t>KZ 

CAr 

NZ 

A 

KiXiov  TO  B 

/ui  Ji(icov 

<t>KH 

CAA 

NZ 

<\ 

^VTtoviog  TO  B 

/ui  FeTug  KuiauQ 

p.  Chr. 

172 
173 
174 
175 
176 
177 
178 
179 
180 
181 
182 
183 
184 
185 
186 
187 
188 
189 
190 
191 
192 
193 
194 
195 
196 
197 
198 
199 
200 
201 
202 
203 
204 
205 


25 


40'     1    Orfitiis  2  Pompeianus  4  1.  Ihiauiv  C   Qinntillus  7   Orfilns  9   /7y(/'rfJs] 

Praesens  II  11   I.  MufieQTfvog  12  1.  To'  J  13  ot  16  Aelianus  15  Olahrio  22  •P'A<txxoi\ 

Falco  25  1.  ll(iiaxog  26  1.  .i«TeQ«v6g  30  1.  •f^ttjiiuvog  31  et,  34  I.  'AfTutyfvog 

')  (juarto  uumcrorum  loculo  inde  ab  hac  pagina  rerpKfrfpttfe?  vitiose  in  cod.  inscribitur 


A. 

CXXXVIII-CCCLXXII. 

377 

F4V 

f/ 

YnttTOt  'Pwfj.tdwv 

trij  (t7i6 

ettj  unn 

innxr(ui) 

r£rp«- 

UXegcit'- 

&QOV 

Avyov- 

axov 

l^TOl    C/U- 
fioXlfAOl 

p.  Clu". 

*Ke 

CAe 

NZ 

B 

^a^ivog 

/Mi  .Ai^iiXiavog 

•206 

*A 

CAg 

NZ 

r 

.Atcqiov 

y.ai  3IaSii.iog 

207 

*AA 

CAZ 

NH 

A 

^vtomog  xo  F 

xai  Ferag  ro  B 

208 

<J)AB 

CAH 

NH 

(ik 

noi.i;tiavog 

Aal  .AjiiTog 

200 

s      <f)Ar 

CAe 

NH 

B 

(Davativog 

■/Mt  Povcpivog 

210 

*AA 

CM 

NH 

r 

FevTtavog 

'/.al  Baaaog 

211 

♦Ae 

CMA 

Ne 

A 

^■taTTQog 

'/ai  .AanQog 

212 

<t>Aq 

CMB 

Ne 

d. 

^VTlOVlOg    TO    J 

v.at  BaXfiivog 

213 

4>AZ 

cMr 

Ne 

B 

Meaalag 

/al  ^a(iivog 

214 

1"       ♦AH 

CMA 

Ne 

r 

ytaiTog 

•/.at  KeQaiaXrjg 

215 

*Ae 

CMC 

z 

A 

2a(iivog  to  B 

y.ai  Avvllivog 

216 

<t,M 

CM<5 

z 

d, 

TleQar^g  to  B 

/.al  ^E/azQi/.aTog 

217 

♦MA 

CMZ 

z 

B 

OxXaTivog 

y.ai  '.Al^evTog 

218 

♦MB 

CMH 

z 

r 

^ay.eQdog  to  B 

y.at  'jvTwviog  to  B 

219 

i.s       4,Mr 

CMe 

ZA 

A 

BaXeQiog 

■/.ai  Koi.iaL.iov 

220 

*MA 

CN 

ZA 

d. 

^a^iviavog 

/ai  ^eXev/.og 

221 

«t-Me 

CNA 

ZA 

B 

avTO-AQaTioQ  ^Ale- 

iavdQog 

y.ai  jModeOTog 

222 

<t'M<; 

CNB 

ZA 

r 

Matinog 

/.tti  Hhavog 

223 

<t>MZ 

cNr 

ZB 

A 

lovhavog 

/ai  KQiami^g 

224 

20      <t)MH 

CNA 

ZB 

d. 

OovaY.og  to  B 

/at  Je/.aTQag 

225 

<t)Me 

CNC 

ZB 

B 

^ke'§avdQog  ro  B 

■/.at  MaQ/elhvog 

226 

^t-N 

CN^ 

ZB 

r 

2a[iivog 

/ai  Mast/!(Og 

227 

Wd. 

CNZ 

zr 

A 

ModeoTog 

/.at  IlQOiiog 

228 

-t^NB 

CNH 

zr 

d^ 

.AXei.avdQog  to  F 

■/.at  Jiiov 

229 

25     wr 

CNe 

zr 

B 

TlQia/.Miavog 

■/.at  '.AyQr/.oXaog 

230 

<t)NA 

cz 

zr 

r 

noi.i7Ttfiavog 

■/.ai  Tlehyviavog 

231 

^frNe 

CZA 

ZA 

A 

Jovf^inog 

■y.ai  3Ia^ifiog 

232 

^tNq 

CZB 

ZA 

A 

J\Ia^il.iog 

/ai   TlareQvog 

233 

^t-NZ 

czr 

ZA 

B 

3IaSifiog  TO  B 

■/.ai   Ov[iavog 

234 

30      <t,NH 

CZA 

ZA 

r 

JIo^iTtr/iavog 

•/.ai  KvvTiavog 

?235 

<t)Ne 

cze 

ze 

A 

TleQTieTOvog 

%ai  .A(pQfx.avog 

237/6 

-t>z 

CZ5 

ze 

A 

niog 

■/.ai  Koovt^havog 

238/7 

<t)ZA 

CZZ 

ze 

B 

rogdiavog 

■/.ni   Tlovtiavog 

239/8 

<t>ZB 

CZH 

ze 

r 

^a(iivog  ro  B 

■/.ai  KoQvi^Xiavog 

240/37 

41''     1   itemque  22  ^a^tyof]  I.  'A^AjSivog  2  Aper  cf.  p.  370  3  et  8  1.  '.4vriamioi  4  Pompe- 

ianus  10  Cerenlis         12  l'rtieseiu         13  1.  'llxi.tniyio<:  'AS^iivro^:   alter  anni  eonsiil  varial         15  1.  BttXe- 

Qioi  Kiofiti^uiv  18  Aelianus  ut   p.  376,  13  20  Dcxler  21   ilarccUus  27   J.upus  29  1.   Ovq- 

jiciyos         de  turbis  quibus  fides  tabulae  iude  a  v.  30  usque  ad  f.  41'  16  corrumpitur  dictuni  supra  p.  370  sq. 


378 

I.  F 

ASTI  THEONIS  ALEXANDRINI. 

F4r 

"Ynaroi  'Pwfiaiwi' 

crtj  ('cnS 

et)}  ecno 

inaxT(c<t) 

TSTQCt- 

'^XeSciy- 

Avyov- 

iJTOi.  ifi- 

tTtlQi- 

p.  Chr. 

dgov 

axov 

^oh/xoi 

rfsf 

♦zr 

cze 

2<S 

A 

roQdiavog  xo  B 

y.ai 

noi.im]iavog 

241 

*7/\ 

co 

z<; 

A 

^rrtxog 

nal 

'j^ioXa 

242/39 

♦ze 

COA 

z<; 

B 

^QQittvog 

y.ai 

BevovoTog 

243/0 

♦zg 

COB 

z^ 

r 

IlETETqivog 

y.al 

Iloftmjiavog 

244/1 

♦zz 

cor 

zz 

A 

OtXi/rTiog  aejiaaT(ogJ  ro  B 

y.ai 

IleXeyaTQMv 

245/2 

♦ZH 

COA 

zz 

A 

neQOtjg 

Y.ai 

TlaTtTtog 

246/3 

♦ze 

coe 

zz 

B 

(DiXiTtnog  ae^aaTog  to  B 

y.al 

-Ai/.irjXiav6g 

247/4 

♦0 

cog 

zz 

r 

0ih7t7tog  t6  r 

'/.ai 

OiXiTtTtog  avTO- 
y.QatMQ 

248/7 

♦OA 

coz 

ZH 

A 

Ai^irjXiavog  to  B 

yai 

(DiXiTtTtog  TO  B 

249/8 

♦OB 

COH 

ZH 

A 

Jev.iog  TO  B 

yiai 

KavXivog 

250/49 

♦or 

coe 

ZH 

B 

JerA.iog  to  F 

Aai 

FQaTog 

251/0 

<t>OA 

cn 

ZH 

r 

Fallog  TO  B 

v.ai 

Jayiog 

252/1 

♦oe 

cnA 

ze 

A 

Boloiaiavog  to  B 

xat 

BovXovaiavog 

253/2 

♦oq 

cnB 

ze 

A 

BaXeQiavog 

Y.ai 

IMa^i/iivog 

7  253 

♦oz 

cnr 

ze 

B 

BalleQiavog  t6  B 

%ai 

FaXrjvog  to  B 

254/5 

♦OH 

CRA 

ze 

r 

BaleQiav6g  t6  F 

y.ai 

raXrjv6g  to  F 

255? 

♦oe 

cne 

0 

A 

l\IaS.il.iog 

Y.at 

rXajiQiioi' 

256 

♦n 

cn<s 

0 

A 

BaleQiavog  %o  J 

v.ai 

raXXtfivog 

257 

♦HA 

cnz 

0 

B 

Tovay.og 

Y.ai 

Bdaaog 

258 

♦nB 

cnH 

0 

r 

^ifirjXiav^g 

y.ai 

Bdaaog 

259 

♦nr 

cne 

OA 

A 

^e^AovlaQiog 

y.ai 

Jovdtog 

260 

♦riA 

CH 

OA 

A 

rakhfiv(og)  ae^aaT(og)  t6  J 

y.ai 

BovXovaiavog 

261 

♦ne 

CHA 

OA 

B 

raXhji'vog  xo  E 

yai 

Oavariavog 

262 

♦ng 

CHB 

OA 

r 

-^Xfiivog 

y.ai 

JtyOTQog 

263 

♦nz 

CHr 

OB 

A 

raXXijivog  to  S 

yai 

—atOQvlXog 

264 

♦nn 

CHA 

OB 

A 

BaXeqiavog 

yai 

ytovxovXXog 

265 

♦ne 

CHe 

OB 

B 

raXXrjivog  xo  Z 

yat 

^a(jivog 

266 

♦M 

cHg 

OB 

r 

IlaTEQVog 

yai 

^.jQyeatXaog 

267 

♦HA 

CHZ 

or 

A 

TlaTeQvog  to  B 

yat 

MaQivicxvog 

268 

♦HB 

CHH 

or 

t 

KXdvdiog 

♦Hr 

CHe 

or 

B 

KXavdcog  ae§aaTog 

yai 

IlaTeQvog 

269 

♦HA 

T 

or 

r 

.JvTioxog  t6  B 

yai 

"OQCpiTog 

270 

♦He 

TA 

OA 

A 

AvQiXXiavog  ae(iaaTog 

yai 

Baaaog 

271 

♦H<5 

TB 

OA 

<\ 

KvivTog 

yai 

BeXXovi.tr]viav(og) 

272 

41"     4  I.   lltQty(>h'o(          5   lh).exaTQOiv\  1.   UQerexarciTo;          6  rraesens  el  Papus  10  1.  '.AxvXiyoi 

14  Maximus        18  I.  r(i'/.Xiijy6(  rd  y        23  1.   'f-itvaTivutfog        26  Lucillus       27  l<ahiniUus  30  de  iiisitioio 

lioc  consuliUu  vitiosisque  quattuor  versuum  proximoruin  numeris  dixi  p.  371       32  Anliochianus  34  1.  KvitjTog 

x(tl   UeMov/tvKtvog          post  hunc  v.  coss.  anni  273    p.  Cln-.  Tacitus  ot  Placidianus  intercepti  sunt  cf.  p.  371 


Fd^" 


A.  CXXXVIII-CCCLXXir. 
"Ynaroi  'Pw/ucckoi' 


379 


fTTj    UTtO 


iiij  «no 

Avyov- 

axov 


cnuxi(<d) 
ijTOi  ifi- 
fiohfioi 


TlTQ(t- 

eTrjQi- 
des 


p.  Chr. 


<t>MZ 
*HH 

*He   I 

X 
XA 

XB       I 

xr     ' 

XA 

xe 
x<; 

xz     i 

XH 

xe 

XI 

XIA 
XIB 

xir 

XIA 

xie 
xi<; 
xiz 

XIH 

xie 

XK 

XKA 

XKB 

XKr 

XKA 

XKe 

XK<; 

XKZ 
XKH 

xKe 

XA 


Tr 

TA 

Te 

T^ 
TZ 
TH 

Te 

Tl 

TIA 

TIB 

Tir 

TIA 

Tie 

Tl<^ 
TIZ 
TIH 

Tie 

TK 

TKA 

TKB 

TKr 

TKA 

TKe 

TK<5 

TKZ 

TKH 

TKe 

TA 

TAA 

TAB 

TAr 
TAA 
TAe 
TA^ 


OA 
OA 

oe 
oe 
oe 
oe 
o^ 
o<; 
og 

05 

oz 
oz 
oz 
oz 

OH 
OH 
OH 
OH 

oe 
oe 
oe 
oe 

n 

n 

n 

n 

nA 

nA 

nd 

nA 

nB 
nB 

HB 

nB 


B 

r 

A 
B 

r 

A 
B 

r 

A 
d, 
B 

r 

A 

B 

r 

A 
B 

r 

A 
A 
B 

r 

A 

B 

r 

A 
B 

r 


.AvoiXXiuvog  to  F 

TcvMTog  asiiaOTog 

nooijog  aejiaoTog 

IlQOjiog  To  B 

riQO(iog  To  r 

Oliaaalag 

nQo^iog  t6  J 

IlQOjiog  TO  E 

KaQog  aejiaoTog 

KaQivog  ae^aazog 

Jio/J.iziavog  ae^(aa)T('og) 

3Ia^i/.iivog 

JioYliTiav(og)  ae(iaaT(og) 

Ma^if.iivog  asjSaarog 

Baaaog  to  B 

Jio/JiTiavog  ae(iaaT(og) 

TiiisQiavog 

.Avv)JioXiai'og 

Jio/.XiTtavog 

KcovaTavTiv(og)  KdiaaQ 

TonOKog 

Jio/.ltTiav(og)  as(iaaTog 

Hlaitfiiav(og)  as^aai(og)  to  E 

EvOTog  To  B 

Jioy2iTiav(og)  ae(iaaT(og)  to  Z 

KiovatavTiv(og)  KaiaaQ  to  F 

TiTiavog 

KiovaTuvit(og)  KaiaaQ  to  J 

Jioy.X(i)T(iavog)  ae(iaaT(og) 

TO  H 

Jio/.kiTiav(og)  To  0 
Kc)varc(VTi(og)  KctiauQ  ro  E 
Kojvaravrtog  as(iuar(og)  to  S 
^s(iiiQog  aSjiaaT(og) 


•/.ai,  KarrSToXivog 

274 

/.ai  MuQ/.sXhvog 

275 

'/.al  Jifir^kiavog 

276 

y.ai   HavXivog 

277 

y.cu  AovTtTtog 

278 

•/.ai  IlaTSQvog 

279 

•/.ai  rQcxTog 

280 

•/.al  TifieQiavog 

281 

y.ai  Bi/.roQivog 

282 

•y.al  KuQivog 

283 

■y.ai  NovfiSQiavog 

284 

■/.ai  ^.AQiarojSovkog 

285 

■/.ca  A/.vltvog 

286 

■y.ai  Ma%tfiiavog 

287 

■/.ai  lavovaQiog 

288 

■y.al  KvvTiavog 

289 

■/.ai  Bla^ifuavog  as 

3(aaTog) 

290 

■/.al  Jicov 

291 

•/.ai  ^Aa-y.liTtt.odoTog 

292 

■y.ai  Maiifuavog 

293 

•y.(ai)  MaSif^iavog 

KaiauQ 

294 

•y.ai  -JvvXivog 

295 

■/.(at)  KcovaTavtiv(og)  KciiaaQ 

to 

B  296 

■y.(ai)  Maiifitav(og) 

asfiaat(og) 

%o 

B  297 

■y.ai  FaXXog 

298 

•yj(ai)  Ma%ifxiav(og) 

ae^aaT(og) 

TO 

S  299 

■y.(ai)  MaSifttav(og) 

KaiauQ  ro 

T 

300 

y.ai  NsTTortavog 

301 

■y.(ai)  Mct'itfitv(og)  . 

KcaauQ  to  J 

302 

■y.{aL)    Ma^ifuv(og) 

asiiaaT(og) 

303 

TO   Z 

■y.(ai)  Ma^iftivog  as(iaaT(og)  to 

H 

301 

■y.(ui)  -\IuSiiitv(og) 

KatactQ  To 

E 

305 

■yj(ca)  MuStfuv(ug)  as(iaatog  to 

S 

306 

■y.(ai)  3IaSifuav(og^ 

KdiaaQ 

307 

42''     5  Lupus  13  Maxlmun  II 

24  ae^uai(6i)  xo  ^]  immo  KuiauQ  ro  ,? 
proximis  IV  versibus 


CHRONICA    III. 


15   1.  Muiifiiuyoi  V.l   Jlanuibatianus         21  et  23  1.   KuiyaiuvTiog 

25  1.  •PuvOTos  27  1.  KiovaiuvTioi  29  1.  Mutiiiiuv(6()  itemque 


49 


380 


I.  FASTI  THEONIS  ALEXANDEINI. 
"Ynaxoi  'Pioacciwv 


ertj  dno 

enj  «710 

entcxr(i<i) 

rerga- 

'AXeittf- 

Jvyov- 

ijroi,  efi- 

eriiQl- 

- 

ifQOV 

0X0  V 

(ioUfioi 

rfsf 

XAA 

TAZ 

nr 

A 

JioyihTiav(og)  ae^aarfog) 

TO    I 

'/.(ai)    Ma'§LfiLav(og)    ae- 
ftaaT(og)  t6  0 

XAB 

TAH 

nr 

d 

Ji/jviog  aEj-iaaT^oc)  to  A 

■/ai   KiovaTavit(og)   th  A 

XAr 

TAe 

nr 

B 

Avdqovf/.og 

/ai  IlQOj-iog 

XAA 

TM 

nr 

r 

Ma^iftiavog 

/ai  ]Ma'iii.tlvog 

XAe 

TMA 

HA 

A 

KojvOTavTivog  to  B 

'/al  Jf/ivtog  t6  B 

XA^ 

TMB 

HA 

A 

KcovaTavTivog  to  F 

/ai  JT/Jviog  t6  F 

XAZ 

TMr 

HA 

B 

BoXovaiavog 

■/.ai  'Aviavog 

XAH 

TMA 

HA 

r 

KiovaTUVTivog  to  J 

/ai  yli'/ivLog  t6  J 

XAe 

TMe 

ne 

A 

^a^ivog 

/ML  Povifivog 

XM 

TMq 

ne 

A 

raXXr/.og 

/ai   Bdaaog 

XMA 

TMZ 

ne 

B 

yli/uviog  To  E 

•/ai  KQiajtog  Kdtaaq 

XMB 

TMH 

ne 

r 

KcovaTavTtv(og)  aeliaaT^og) rc 

E/ai  AL/ivLog  KuiaaQ 

XMr 

TMe 

n<s 

A 

KiovaTavTiv(og)  ae(iaaT(og) 

TO    S 

KQiaTTog  Kdiaaq  to  B 

■/(ul)  KiovaTdvTL(og)  Kd^aaQ 

XMA 

TN 

n<= 

A 

■/(at)  KcovaTdvTi(og)  KdiauQ 

XMe 

TNA 

n<5 

B 

IlQOjStavog 

'/ttL  lovXiavog 

XM<S 

TNB 

n<; 

r 

^elir^Qog 

/ttL  Povcpivog 

XMZ 

TNr 

nz 

A 

KQianog  KaiaaQ 

■/(ul)  KcovaTavviv(og)  KdiaaQ 

XMH 

TNA 

nz 

A 

IlQO'/.log  tiTOL  TlavXivog 

/ai   lovXLavog 

xMe 

TNe 

nz 

B 

KwvaTavTivog  to  Z 

■/(ul)  KcovaTttvTLog  to  A 

XN 

TNq 

nz 

r 

KiovaTavTiv(og) 

'/tti  Mtt^iiitLvog 

XNA 

TNZ 

nn 

A 

lavovaQiog 

/tti  lovOTog 

XNB 

TNH 

nn 

A 

KiovaTavTiv(og)  to  H 

'/(ttL)  KtovaTdvTL(og)  t6  B 

xNr 

TNe 

nn 

B 

raXXr/avog 

/ttL  ^vfti.ittxog 

XNA 

TZ 

nn 

r 

Bdaaog 

/ai  'J(SXd(-]tog 

XNe 

TZA 

ne 

A 

Ila/uTavog 

•/.al  IlttQtavog 

XN<; 

TZB 

ne 

A 

JeXf,tdTtog 

/ai  ZrjVocftXog 

XNZ 

Tzr 

ne 

B 

OrcTdTog 

/ai  UavXLvog 

XNH 

TZA 

ne 

r 

KiovaTuvTLog 

/ai  AX(hvog 

XNG 

Tze 

H 

A 

NertOTLavog 

'/.ttL  (Dtt'/ovvdog 

xz 

Tzq 

H 

<\ 

0eXeMavog 

'/ai   TtTavog 

XZA 

TZZ 

H 

B 

^'OvQaog 

/at  noXe/iitog 

XZB 

TZH 

H 

r 

KiovaTavii(ogJ  t6  B 

'/(ai)  Kcovarag  t6  A 

xzr 

Tze 

HA 

A 

A~/,ivdvvog 

'/ML  IlQo/Xog 

XZA 

TO 

HA 

d. 

MaQ'/,eXXivog 

■/ai  IlQo(iLavog 

p.  Chr. 

308 

309 

310 

311 

312    6 

313 

314 

315 

316 

317    10 

318 

319 

320 

321 

322   15 

323 

324 

325 

326 

327   20 

328 

329 

330 

331 

332  25 

333 

334 

335 

336 

337  so 

338 

339 

340 

341 


42'     1 — 3  plane  discrepant  cf.  p.  .370        10  (iallicanus        13  et,  14  1,  Kwfaiuvrifoi  KicTaaQ        20  post 
KCJNCTANTlN   rasura  unius  aut  duarum  litterarum,  item  33  post  AKINAYNOC    iiniu.s  20  Maximus 

22  iNiiiii>   KwKiiuvrivog  (KiuaccQ)   ro  <f  25  J'acatiamis  30  Felicianus  el   Titianus  34  1.  IIqo^ivo^ 


F43' 


A.  CXXXVIII-CCCLXXII. 
"YnaTOi  'Pcuuaiiui' 


381 


ttTj  itno 

&QOV 


ttij  uno 

Avyov- 

axov 


i7i<ixi(a'i) 
ijioi,  f_u- 
^oh/xoi 


p.  Chr. 

342 
343 
344 
345 
346 
347 
348 
349 
350 
351 
352 


xze 

XZq 
XZZ 
XZH 

5  xze 
xo 

XOA 
XOB 

xor 

m   XOA 

xoe 
xoz 

XOH 

n    xoe 

xn 

xnA 
xnB 
xnr 

20  xriA 
xne 
xnq 
xnz 
xnH 

25     xne 

XH 

XHA 

XHB 

xnr 

30       XHA 

xHe 


TOA 
TOB 

Tor 

TOA 

Toe 

TOq 
TOZ 
TOH 

Toe 
Tn 

THA 
THB 

Tnr 
tra 
Tne 

Tn<^ 

Tnz 
Tnn 

Tne 

TH 

THA 

THB 

THr 

THA 

THe 

TH<; 

THZ 

THH 

THe 

Y 
YA 


HA 
HA 
HB 
HB 
HB 
HB 

Hr 
nr 
Hr 
nr 

HA 

HA 
HA 
HA 

He 

He 

He 
He 

H<; 

Hg 

H^ 
Hq 
HZ 
HZ 
HZ 
HZ 
HH 
HH 
HH 
HH 

He 


B 

r 

A 
B 

r 

A 
B 

r 

A 

A 
B 

r 

A 


B 

r 

A 

A 
B 

r 

A 
A 
6 

r 

A 
A 
B 

r 

A 


KwvaTavTiog  ae^aaT(og)  t(o)  F 

JlXd/iiTog 

yleovTiog 

^(.tavTiog 

KwvacuvTiog  to  J 

Povq>ivog 

(Dih/T7Tog 

yiifiiqviog 

^tQytog 

Toig  eojxivoig 

KwvaTavTi(og)  ^L4vyovaT(og) 

TO   E 

KwvaTavTiog  to  S 
KwvoTavTtog  t6  Z 

^QlilTlWV 

KwvaTavvi(og)  ^'AvyovaT(og) 

TO    H 

KwvaTavTi  (og)  ^.AvyovaT(og) 

t6  0 
JaTiavog 
^Evai^iog 
KwvaTa.vTi(og)  .AvyovaT(og) 

t6  I 
TavQog 
Ma/.ieQTivog 

Iov?.iav(og)  ^vyovaT(og)  t6  J 
lovXiav(og)  '.AvyovaTog 
OvaXevTLViavog 
FQaiiavog  emcpaveaT(aTog) 
^loviciv.iog 
OvalevTiviavog 
OvaXevTiviavog 
OvaXevTiviavog 

rQ((Tictv(og)"AvyovaT(og)  to  B 
Hlodeatog 


yi(ai)  KcovoTag  ae^aOTog  ro  B 

Kai  PwftvXog 

■A.ai  2aXovaTiog 

YMi  ^Xf.iivog 

zat  KwvaTcivTiog  t6  F 

yial  ^Evai^iog 

•/Mi  ^aXiag 

y.al  KaTvXivog 

y.(at)  NiyQiviavog 

■/■(ui)  KwvoTcivTiog  KdiaaQ 


y.(ai)  KcovaTavTiog  KaiauQ  t(o)  B  353 

y.(at)  KwvaTavTi(og)  KcxtactQ  to  F  354 

y.ai  JovXtavog  355 

y.(ut)  lovXiav(og)  KciiauQ  t6  A  356 

y.(ai)  lovltav(og)  KaiaaQ  to  B  357 

x«t  KeQiVKiog  358 

xa/  'YTicxTiog  359 

y.(ai)  lovXLav(og)  KdiaaQ  to  F  360 


v.ai  (DXoQivTiog  361 

y.ai  NeoveTag  362 

yai  ^aXovaTiog  363 

y.ctt   OvaQOviavog  364 
y.(at.)  'OvdXijg  .AvyovaT(og)  t6  A      365 

y.at  JayaXaicfog  366 

y.ai  loviavog  367 

yai   OvdXi]g  ".AvyovaT(og)  t6  B        368 

y.ui  Yovi/.iojQ  369 

y.(tti)  OvdXi^g  t6  F  370 

yai  IlQOfiog  371 

y.ai  jQevi^iov  372 


43"'    2  Placidus  4  Albinm  5  1.  xiii  Kiovaxag  10  1.  xoii  i(a]ofievoii  14  Arbetio  et 

Lollianus         17  I.  KtgetiXiog  i.  e.  Cerealis        21  Kevitta        23  1.  'lovttivog  i.  e.  Tovianus  cf.  1.  2G         2G  Lu- 
picinus  28  1.  xiti  Orixrojp  31  Arinthetis  cf.  p.  368      nouissiini  tres  uersus  talnilae  uacant :  qnalein 

Theo  reliquerat  tahula  integra  seruatji  est. 

49* 


II. 

FASTI  YERONENSES 
A.  CCCCXXXIX— CCCCXCIV. 

(jodieis  bibliothecae  capitularis  Veronensis  LV  (53)  formae  maximae,  qui  scriptura; 
posteriore  Isidori  sententias  exhibet,  folia  33.  34.  61 — 99  rescripta  sunt  unumque  eorum 
f.  88  continet  fastorum  latercukim  eum,  quem  hoc  loco  edimiis.  cum  eo  folio  quod 
cohaeret  ita,  ut  ad  oundem  quaternionem  pertinuerint,  sed  interposita  exciderint,  hodie 
signatum  87  quid  contineat,  nunc  dcmum  patefactum  est.  sciHcet  pauca  verba  olim  inde 
enotata  a  canonico  Giulario  cum  non  sufficerent  ad  argumentum  determinandum,  adii  Har- 
tehum  Vindoboncnseni  sciscitans,  de  lioc  codice  omnino  ad  corpus  ilkid  auctorum  eccle- 
siasticorum  quod  moderatur  spectante  num  quid  comperisset.  rescripsit  is  inter  schedas 
academiae  Vindobonensis  Studemundianas  rcpperisse  se  palimpsesti  huiusce  apograpliuin 
inclioatum  eiusquo  specimen  misit.  quod  cum  Ilarnackio  nostro  exhibuissem,  statim  is 
agnovit  versionem  Latinam  adhuc  ignotam  constitutionum  ccclesiasticarum  pseudo- 
clementinarum.  Edmundus  Ilauler  deinde  in  Italiam  profectus  folii  illius  87  apo- 
graphum  fecit,  cuius  prinia  verba  haec  sunt:  [sorojrcs  et  fdiae  et  menibra  nostra  tamen 
sicut  sapientes  et  uos  qtiuc  hona  (?)  et  sine  repraehensione  =  p.  13,  16  Lagarde;  adelcpat 
y.ul   iyvyaxaQEg   y.al    fishfj  rifiwv   wg   ao(fal    vxd    alxal ,    aloidoQiiToi   zou   [iiov,    extrema 

haec :    nem.  faciimt  adversiim  eum  et ci,  quomodo  hii  qui  foris  domum  = 

p.  15,  17:  jcQog  avxov  ciTaaiaCovai  ymI  aTieid-ovai,  jtw!,'  oi  l'|w  rijg  oi'/.iag  avrov  v..  i.  X. 
haec  cum  a  principio  libri  non  raultum  distent,  statuendum  est  codicem  olim  a  fastis 
incepisse  vel  certe  eos  constitutiones  illas  praecessisse.  ad  constitutiones  fasti  non 
pertinuerunt,  cum  non  ab  eodem  librario  proficiscantur,  sed  scripti  sint  hi  litteris 
unciaUbus,  semiuncialibus  illae,  licet  non  magno  ut  videtur  temporis  intervallo,  sed 
aut  seorsum  perscripti  fuerunt  aut  adiiaeserunt  operi  cuidam  deperdito.  —  Fasto- 
rum  folium  cum  incipiat  sine  titulo  in  pagina  summa,  pracccsserunt  omnino  folia 
deperdita;  a  fine  integri  sunt.  eos  cum  absolvisset  librarius  pagiua  versa  media 
in  a.  486,  mox  manus  diversa  adiecit  consules  a.  487  —  494  ne  sic  quidem  paginam 
explens,  ut  clare  appareat  illo  anno  volumen  exaratum  esse  et  post  octo  annos 
auctum.  —  Quod  Kruschius  noster  (Studien  sur  christlich-mitteltdterlichen  Chronohxjie 
p.  173)  fastos  rettulit  ad  paschale  Africanum  scriptum  a.  455  (1.  c.  p.  279  seq.),  eo  nititur, 
quod  ab  a.  439  laterculi  nostri  primo  secundus  paschalis  illius  circulus  incipit  et  quod 
quae  post  a.  455  laterculus  noster  habet,  a  priore  parte  difterunt  addito  ad  imperatores 
consules  Augusti  vocabulo.  obstat  tamen  coniecturae,  quod,  ut  diximus,  laterculi  prin- 
cipium  deficit.  consules  sunt  Occidentales  ad  a.  481  perscripti  formulis  finalibus,  ab  eo 
inde  tempore  passim  ita  ut  singulorum  annorum  principiis  enuntiabantur,  sicut  plenius 
exposui  in  Ilermae  vol.  7  p.  476  seq.  =  rim.  Forschungen  vol.  2  p.  89 — 96.  quamquam 
vitiis  suis  latercuhis  non  carct,  testem  in  eo  habemus  aequalem  et  in  nominibus  seribendis 
solito  correctiorem. 


II.  FASTI  VERONENSES.    A.  CCCCXXXIX— CCCCXCIV. 


383 


Eepperit  latcrculum  is  qui  ut  aliis  eruditionis  partibus  plurimis,  ita  fastis  quoquo 
consularilius  iugcnii  sui  faccm  latc  splendcnteni  adniovit  lolianncs  Baptista  Rossius  cdi- 
ditquc  dclincatum  a  Lcblautio  et  Miniscalcbio  in  inscriptiouum  Christianarum  urbis 
Romae  vol.  1  (IS61)  p.  LXII.  repetivi  ego  in  Hermae  vol.  7  (1873)  p.  474—476  =  rom. 
ForscliiDiijen  vol.  2  (1879)  p.  87  —  89  adiecto  quod  in  illa  editione  dcfuit  supplcmento 
scripto  inanu  divcrsa  a  487 — 494.  recognoscens  Paxdus  Krueger  quac  emendavit,  edidi 
iu  eadem  ephcmcride  vol.  8  (1874)  p.  230.  photographice  expresserunt  paginam  utramque 
Zaugemeister  et  "Wattenbach  (exempla  codicum   1870)  tab.  29.  30. 


463  BasiHo 

et 

Viviano 

439  Theodosio  XVII 

et 

Festo 

464  Rustico 

et 

Olybrio 

440  Valentiniano  V 

et 

Anatoho 

465  Hermenei-ico 

et 

Basihsco 

441  Cyro  v  c 

cons. 

466  Leone  TI  (sic) 

et 

Tatiano 

442  Dioscoro 

et 

Eudoxio 

467  Puseo 

et 

lohanne 

443  Maximo  II 

et 

Paterio 

468  Anthemio  Aug.  II 

' 

444  Theodosio  XVIII 

et 

Albino 

469  Marciano 

et 

Zenone 

445  Valentiniano  VI 

et 

Nomo 

470  Severo 

et 

lordanne 

446  Aetio  III 

et 

Symmacho 

471  Leone  IIII 

et 

Proviano 

447  Calypio 

et 

Ardabure 

472  Festo 

et 

Marciano 

448  Postumiauo 

et 

Zenone 

473  Leone  Aug.  V 

449  Asturio 

et 

Protogene 

474  Leone  iun.  Aug. 

45Q  Valentiniano 

VII 

et 

Avieno 

475  p.  c^  Leonis  iun.  Aug 

451  Marciano 

et 

Adelfio 

476  Basilisco 

ct 

Arniato 

452  Hcrcuhxno 

et 

Sporachio 

477  p.  c.  Basilisci 

et 

Armati 

453  Opihone 

et 

Vincomalo 

478  Hillo  V.  67 

cons. 

454  Aetio 

et 

Studio 

479  Zenone  v.  c. 

cons. 

455  "S^alentiniano  VIII 

et 

Anthemio 

480  Basilio  iun.  v^  c. 

cons. 

456  lohanne 

et 

Varaue 

481  Placido  v.  c . 

Qons. 

457  Constantino 

et 

Rufo 

482  Severinoiun.V.c. 

cons. 

458  Lcone  Aug. 

ct 

Maioriano  Aug. 

483  Fausto  iun.  v.  c. 

cons. 

459  Recimere 

et 

Patricio 

484  Venantio 

et 

Theudoric 

460  Magno 

et 

Apollonio 

485  Symmacho  iun.  v7  c. 

cons 

. 

461  Severino 

et 

Dagalaifo 

486  Decio  iun.  v.  c". 

cons. 

462  Leone  Aug. 

II 

et 

Severo  Aug. 

ADDITAMENTVM 

MANVS  DIVERSAE 

487  Boetio  v.  c. 

cons. 

491  Olybrio  v.  c. 

cons. 

488  Dynamio 

et 

Sifidio 

492  Anastasio 

et 

Rufo 

489  Probino 

et 

Eusebio 

493  Albino  v^c. 

cons. 

490  Fausto  aUo 

et 

Longino 

494  Astorio 

et 

Presidio 

440.  445.  450  o   in   ualeutiniano   supra 
488  sifidio  mihi  visum  est,  sifia(V)dio  Krueyero. 


ier  C 


451    Marciauo]    sic  C,    hoh   -Maiciauo  .\ug 


III. 

FASTl  AVGVSTANI 
A.  CCCLXXVIII— CCCCXCVIII. 

(jodex  bibliothecae  publicae  Vindelicae  Augustanae  n.  223  saec.  XV,  sed  descriptus 
diligenter  ex  archetypo  vetusto  Reichenaviensi  hodie  deperdito,  ut  vol.  1  p.  365  seq.  ad 
Prosperum  exposuimus,  chronicis  Hieronymianis  f.  261.  262  subiungit  laterculum  consu- 
larem  a  fino  Hieronymi  a.  37S  continuatum  ad  a.  498.  is  quatenus  perveniunt  chronica 
Prosperi  quae  sequuntur  iu  eodem  codice  continuata  ad  a.  457  (continuationem  edidimus 
vol.  1  p.  490),  cum  eorum  consularibus  fere  convenit  (vide  quae  adnotavimus  ad  a.  457). 
ab  a.  inde  45S  quae  sequuntur  consulum  nomina  ut  passim  perturbata  sunt,  ita  neque 
ex  Victoriana  tabula  pendent  neque  ex  reliquorum  quos  habemus  laterculorum  ullo. 
finit  tabula  in  Paulino  consule  a.  498,  in  quo  finiunt  quodammodo  consules  partium 
Occidentis,  cum  ibi  qui  non  agnoscerent  domiuationem  Byzantiorum  imperatorum  ab 
a.  inde  499  numerare  soleant  postconsulatus  Paulinianos.  —  Quae  adscripsit  Hierony- 
mianorum  continuator  olympiadum  numeros  et  annos  mundi  et  iobeleorum  Hebraeorum 
principia  suppressi.  —  Edidi  tabulam  cum  Cassiodori  chronicis  (Ahhandlungen  der  sdchs. 
Gesellschaft  der  Wiss.  vol.  3  a.  186 1;  p.  693. 


378  Valente  VI 

379  Ausonio 

380  Gratiano  V 

381  Syagrio 

382  Antonio 

383  Merobaudc  H 

384  Ricomede 

385  Arcadio 

386  Honorio 

387  Valentiniano  Hl 

388  Theodosio  II 

389  Timasio 

390  Valcntiniano  IIII 

391  Taciano 

392  Arcadio  II 

393  Theodnsio  III 

394  Archadio  III 


et 

Valentiniano  II 

395  Olibrio 

et 

Olibrio 

396  Archadio  IIII 

et 

Theodosio 

397  Caesario 

et 

Eucherio 

398  Ilonorio  IIII 

et 

Syagrio 

399  MallioTheodorov.c 

et 

Saturnino 

400  Stillicone 

et 

Clearco 

401  Vincentio 

et 

Vautone 

402  Arcadio  V 

et 

Euodio 

403  Theodosio  Aug. 

et 

Eutropio 

404  llonorio  VI 

et 

Cynegio 

405  Stillicone  V  (sic) 

et 

Promoto 

406  Archado  (sic)  VI 

et 

Neutorio  (sic) 

407  Ilonorio  VII 

et 

Symmacho 

408  Easso 

et 

Rufino 

409  Ilonorio  VIII 

et 

Abundancio 

4 1 0  Barane  v.  c. 

et 

Honorio  II 

4 1 1  Theodosio  IIII  Aug 

et 

Provino 

et 

Honorio  III 

et 

Attico 

et 

Uticiano 

cons. 

et 

Aureliano 

et 

Frauuito 

et 

Honorio  V 

et 

Rumodiro  (sic) 

et 

Aristeneto 

et 

Antemio 

et 

Probo 

ct 

Theodosio  H 

et 

Philippo 

et 

Theodo.sio  III 

cons- 


400  stillioiie  O(odex)^  403.   404   his  ponil,  priore.   loco   scrihens   tlieodosio  u.  c.  .lug. ,   posteriore 

rumudio,  C  410.  411  interposito  et  coniunyil  (J 


III.  FASTI  AVGVSTANI    A.  CCCLXXVill-CCCCXCVIII. 


385 


4 1 2 

Honorio  VIIH 

et 

Theodosio  V 

454/3 

Aecio  IIII 

et 

VincoTiuilos  (sic) 

111! 

p.  c.  id  est  Tera- 

455/4  Valentiniano  VIII  et 

Studio 

cliano 

(sir) 

ct 

Lucio 

456/5 

Barane 

et 

Antemio 

414  Constancio 

et 

Constante 

457/6 

Constantino 

et 

loanne 

1 1 5  Honorio  X 

et 

Theodosio  VI 

/457 

Ardabure 

et 

Rufo 

1 16  Theodosio 

VII 

et 

Palladio 

Matorano  (sic) 

et 

Maximiliano 

417  Ilonorio  XI 

et 

Constancio  11 

458/ 

Leone  Aug. 

et 

Ricimere 

418 

Honorio  XII 

et 

Thcodosio  VIII 

459/8  Ricimere  II 

et 

Malorano  (sic)  II 

119 

Monaxio 

ct 

Plinna 

46059 

Appollonio 

et 

Patricio 

420 

Theodosio 

vini 

et 

Coustancio  III 

461/60 

Dagalaifo 

et 

Magno 

421 

Agricola 
Honorio  XIII 

et 
ct 

Eustasio 
Theodosio  X 

462/ 
463,2 

Leone  Aug.  II 
Bibiano 

et 

et 

Severino 

422 

Severo  Aug. 

423 

Mariano 

et 

Asclepiodoto 

464 

Rustico 

et 

Olibrio 

424 

Castino 

et 

Victoriuo 

465 

Basilisco 

et 

Ermeneriocofstc^ 

125 

Theodosio 

XI 

et 

Valenciano  (sir) 

466/7 

Leonc  Aug.  III 

426 

Theodosio 

XII 

et 

Vrtlenciano  II 

V.  c. 

et 

loanne 

427 

Hiosio 
Felice 

et 
et 

Ardabure 
Tauro 

467/9 

468/70 

Poseo 

et 

et 

Mauriciano 

428 

Antemio  Aug.  II 

Severo 

429 

Florentio 

et 

Diouisio 

469/7  1 

Zenone 

et 

Probiano 

430 

Thcodosio 

xin 

et 

Valentiniano 

IIII  (sic) 

470/2 
471 

loanne 

et 

Festo 

Leone  Aug.  HII 

431 

Basso 

et 

Anthiocho 

472 

Marciano 

432 

Aecio 

et 

Valerio 

473 

Leone  Aug.  V 

433 

Theodosio 

xiin 

et 

Maximo 

476  Basilisco  Aug.  II  et 

Armato 

434 

Ariobindo 

et 

Aspare 

478 

Hiillo  (sic)  V.  c. 

435 

Theodosio  XV 
p.  c.  id  est  Isidoro 

et 
et 

Valentiniano  IIII 
Senatorc 

479 
480 

Zenone  Aug.  III 
Basilio  iuniore 

cons. 

436 

cons. 

437 

Aecio  II 
Theodosio 

XVI 

et 
et 

Segisvuldo 
Fausto 

481 

482 

Placido  V.  c. 
Severino 

Qons. 

438 

cons. 

439 

Theodosio 

XVII 

et 

Festo 

483 

Fausto  iuniore 

cons. 

440 

Valentiniano  V 
Cyro  V.  c. 
Dioscoro 
Valenciano  VI 

et 

Anatolio 

484 
485 
486 

487 

Venancio 
Symmaco  v.  c. 
Decio         V.  c. 
Boecio       V.  c. 

et 

Theoderico  v.  c. 

441 

cons. 

et     Eudoxio 

et    Nonio 

cons. 

442 

cons. 

445 

cons. 

443 

Maximo  II 
Accio  III 
Theodosio  XVIII 

et 
et 

et 

Paterio 

Simacho 

Alvino 

488  Dynamio 

489  Provino      v.  c. 

490  Fausto  nigro 

et 

Sifizio 

446 

cons. 

444 

cons. 

447 

Ardabure 
Zcnone 

et 
et 

Calipio 
Postumiano 

491 
492 

Oliberio  (sic)  iunic 
Anastasio  Aug. 

)re 

448 

cons. 

449 

Astyrio 

Valentinia 

Marciano 

Marciano 

Opilio 

no  VII 

et 
et 
et 
et 
et 

Protogone 
Abieno 
Adelfio 
Erculiano 
Leone  iuniore 

494 
495 
496 
497 
498 

Praesidio 
Viatore 
Specioso    V.  c". 

et 

Asterio 

450 

cons. 

451 

Aug. 

con 

COE 

s. 

/452 

Anastasio  Aug. 
Paulino      v.  c. 

^. 

453/74 

cons. 

post  a.  457  Constantino  et  Kufo  contimiatio  Pronperiana  Heichenaviensin  siipra  citata  inserit  consulalnm 
ibi  extremum  alili  non  repertum  .\r(lal)ure  et  Maximiano. 


IV. 

FASTI  HERACLIANI 

A.  CCXXII— DCXXX 

ED.  H.  YSENER. 

Jastos  Heraclianos  eos  dicimus,  quos  ad  imperium  Heraclii  deductos  ex  codice 
legum  i.  e.  ex  exemplo  codicis  Theodosiani  sumptos  Stephanus  Alexandrinus  adornavit 
(cf.  p.  368sq.);  ohm  Relando  auctore  'fastos  Florentinos  maiores'  inscite  vocabant  (cf. 
supra  p.  370).  servavit  eos  unus  codex  bibliothecae  publicae  Leidensis  (cf.  p.  363  sq.).  sed 
ne  apographon  quidem  eius,  bibliothecae  Laurentianae  plutei  XXVHI  codex  XH  caret 
utilitate.  cuius  ope  cum  scheda  in  codice  Leidensi  inter  f.  57  et  ."iS  olim  exsecta  resti- 
tuatur,  nunc  primum  integros  licuit  hos  fastos  edere.  edidit  illa  scheda  privatos  Hen- 
ricus  Dodwellus  appendicis  dissertationum  Cyprianicarum  p.  116 — 125  apographo  usus 
codicis  Leidensis  quod  Isaaci  Vossii  officio  debebat.  editionem  Dodwellianam  iteravit 
Carolus  du  Presne  in  appendice  Chronici  paschalis  n.  XIV  (t.  II  p.  ISI  — 190  ed.  Bonn.). 
ne  Relandi  quidem  codice  ipso  sed  exemplo  Dodwelliano  sunt  usi. 

'Mutilos  pariter  atque  ordine  perturbatissimo'  hos  fastos  Dodwellus  1.  s.  p.  I  16 
dixerat.  quo  opprobrio  provocatus  iam  van  der  Hagen  Observv.  ad  Theonis  fastos 
graecos  priores  (Amstel.  1735)  p.  325 — 331  ipso  codice  adhibito  satis  accurate  de  fastis 
Heraclianis  rettulit.     sed  ea  res  iterum  agenda  est  et  fortasse  cum  fructu  agetur. 

Primae  quinque  paginae  sine  graviore  errore  recte  procedunt ;  unum  quem  omiserat 
consulatum  f.  56"^  librarius  et  in  dextro  et  in  sinistro  margine  restituit.  quod  si  f.  56'' 
post  V.  20  duo  consulum  nomina  ita  omissa  sunt  ut  a.  p.  Chr.  253  et  254  uterque  uno 
consule  careat,  ordo  tamen  ea  re  non  turbatur,  siquidem  singulis  consulibus  anni  f  et 
A  adscribuntur.  neque  magis  damnum  attulit  quod  f.  57''  I.  2  duo  consulum  paria  con- 
taminata  sunt  sic 


.    ,  e  A/J5        hoc  est       ,  '  ." 

y.ai   oiiorog  ymi  ■y.vvtiavov  A.ai  Jimvoq. 


Baaaov     ^     ^  ^^^ 
y.ai  KiiivTiavov 


adposita    margini   fuerat   varia   lectio   ad   consules    a.  201    p.  Chr.   TtliEQiavoov  zo  (i  y.ai 
Jiwvog,  eam  socordia  librarii  ad  a.  289  sic  ut  videmus  rettnlit'). 

sed  gravissiniis  turbis  illa  quam  apographon  Laurentianum  servavit  scheda  pes- 
sumdata  est.  vel  primo  aspectu  uemo  non  videt  in  pagina  M  202"'  legitimo  ambitui  duos 
versus  deesse  i.  e.  unius  anni  consules,  ac  sane  pagina  sequente  numeri  annorum  sic 
continuantur,  tamquam  non  XVI  sed  XVII  consulum  paria  antecesserint  (a.  rhil.  x'''-'^ 
Diocl.  y.[i  usque  ad  Phil.  xi-'^  Diocl.  ?,)j,  qui  numeri  additamento  v.  33  adscribuntur). 
at  non  unum  sed  quinque  consulum  paria  in  inferiore  pagina  supplentur.  sed  quo 
facilius  intellegatur  quae  consulum  nomina  spuria  sint,  adponam  locum  comparatum  cum 
fastis  Thconianis  et  volgatis: 


')  errorem  vidit  recteque  e.\plicavit  Kelaudus  last.  cuiis.  p.  2G1  sq. 


IV.  FASTI  HERACLIANI    A.  CCXXII— DCXXX. 


387 


Phil. 


Diocl. 


consules  t'ast(jnim   ireiacliaiioiun 


f.  Tli. 
l'hil. 


fastoruni  Tliei 


umaiiorum 


p.  Chr. 


fastorum   volgarium 


635 

6:ui 

637 

638 

639 
640 


28 
29 

30 

31 

32 
33 


641 
642 
643 
644 

645 

646 

647 
648 


34 
35 
36 
37 

38 

39 

40 
41 


Kiovaxavxlvov   y.ai   yli'A.i- 

viov  ro  [i 
KojvaTavvivor    zh    y    /.al 

I\Iaiijf^tu'oi;  To  y 
Kiovaxavxivov     co    d    /«t 

ytiy.ivlov  To  y 
BovXKovGLavov  /.al  'Aqia- 

vov 
Ktovavavziov  •/.al  ylr/Lviov 

—aliivov  /.ai  ^Povfpivov 
raXlLy.avov  yiai  Bdaov 
OvaXegiov     Kiovavavvivov 

■/.aiOialeQiov  -/.ai yii'/.i- 

viov  To  d 
UeTQOviov    -/.ai    '^Povcpivov 

Bovaiavov 
'AvTioviov  '/.ai  Kivaaa^ir^vov 
yli'/.iviov  vo  e  '/ai  llQia/ov 

To  a 
yti'ALviov  t6  e  '/.ai  TlQia'/.ov 

TO  y 
TlQia/ov  vo  8  '/ai  Kiovavav- 

vivov  To  d 
KiovavavTivov    vo     e    '/ai 

yii'/iviov  To  g 

KojvaTavTivov    aeji.    ro    e 
y.ai  KiovaTavTivov  to  a 

KQia7tov  TO  li'/ai  Kwvavav- 
rivov  vo  y 

KQiartov  vo  y  /ai  Kuvavav- 

Tivov  t6  S 
^e^iiQOv  '/.ai  'Povffov 


635 

'636 

637 

638 

639 
640 


641 


KcovaTavctvog  t6  ji  '/.ai 
yiiMViog  t6  ^ 

KiovaTavvivog  vo  y  /ai 
yti'/iviog  v6  y 

BoXovaiavog  '/ai  Avia- 

vog 
Kiovavavvlvog  xo  S  '/.ai 

ytr/iviog  v6  6 
^ajilvog  /.ai  'Povcplvog 
raX).i'/6g  y.ai  Baaaog 


312 

313 

314 

315 

316 
317 


642 


643 


644 


645 


646 


yti'/ivLog  v6  e  '/ai  Kql- 
ajtog  KaiaaQ 


KiovavavTlvog  aefiaaTog 

t6    e    /ai    Ai/iviog 

KaiaaQ 
Kiovavavvlvog  ae^aavog 

t6  g  '/ai  KiovaTavviog 

KaXaaQ 
KQianog  Ka~taaQ    vo  (i 

■/ai     KcovOTavTLog 

KalaaQ 
TlQoliiavog  '/.ai  ^lovhavog 

^elirlQog  /ai  'PovcfJvog 


318 


Constantinus  ct  Licinius 
Augg.  II 

Constantinus  et  Licinius 
Augg.  III 

Volusianus  II    et   Anni- 

anus 
Constantinus  et  Licinius 

Augg.  IV 
Sabinus  et  Rufinus 
Gallicanus  et  Bassus 


319 

320 

321 

322 
323 


Licinius  Aug.  V  et  Cri- 
spus  Caesar 


Gonstantinus  Aug.  V  et 
Licinius  Caesar 

Constantinus  Aug.  VI  et 
Constantinus  Caesar 

Crispus  et  Constantinus 
Caess.  II 

Probianus  et  lulianus 

Severus  et  Rufinus 


vides  igitur  sex   consulatus   spurios  in  tabulam   relatos   esse.     varia  eorum    fuit  origo. 
unus  quidem  v.  19 

OlaXeQiov  KiovaravTivov  /ai  OvaXeQiov  [/aij  Ai/iviov  t6  8       Xa        xXi] 
dubitari  nequit  quin  ad  a.  p.  Chr.  315  pertineat,   cuius   consules  versu  35  sic  scribuntur 

KcDvaTavvivov  /.ai  ytc/Lviov       Xji       x^^i 
igitur   varia   lectio    erat    huius    consulatus.      alia    consulum    paria   ex    glossemate    orta 
sunt.     quod  enim  consulatum  modo  tractatum  excipit  consulum  par  v.  21 

HeTQOviov  /.cci  ^Povcpivov  Bovaiavov       X(i      yXO- 
mihi  quidem  videtur  glossema  consulatui  in  tabula  omisso,  infra  suppleto  a.  314  p.  Chr. 
BovXXovaiavov  /ai  '^oiavov  (v.  34)  adscriptum  essc,  quo  nomina  Volusiani  accuratius  in- 

50 


CHRONICA   III. 


388  IV.  FASTI  HERACLIANI 

dicarentur.  coustat  consuli  a.  26]  p.  Chr.  uomeu  fuisse  T.  Petronio  T.  f.  Tauro  Volusiano. 
restituo  igitur  IleTQtovtov  'Povtplov  BoXovaiavov.  eadem  sine  dubio  origo  etiam  sequen- 
tium  consulum  v.  2H 

^^vTtoviov  v.ai  Kivaaa(ii^vov       Xy       yji 
in  quo  portento  si  nomina  romana  quaeras,  facile  emergit  pristina  lectio 

LdvTioviov  KaiY.iva  ^afiivov: 
quae  nomina  haud  scio  an  eodem  consilio  adscripta  fuerint  consuli  a.  316  p.  Chr.  infra 
V.  36  posito  —ufiivov.     Qui  restant  tres  consulatus 

V.  15    KtovaTavxivov  to  y  /.ai  3Ia^t^i.iivov  t6  y 
vel  potius  ut  conlatis  ceteris  fastis  apparet,  sublatis  ex  v.  15 — 18  consulibus   ordinariis 
a.  313  Constantino  III  et  Licinio  III 

Hla^i/iiivov  To  y  {-/.ai)  KiovatavTivov  to  6,  deinde 
V.  27  yli'/.tviov  to  i  y.ai  IlQiay.ov  (1.  KqiaTcov)  to  y 
V.  29  TlQiaAov  (1.  KQiaTCOv)  to  d  '/.ai  KtovaTavrivov  to  8 
quomodo  orti  sint,  ubi  terrarum  pro  quibus  consulibus  renuntiati  esse  possint,  alii  for- 
tasse  scient,  ego  nolo  ariolus  esse.  His  vitiis  evenit  ut  omnes  inde  a  v.  17  (Phil.  yXt. 
Diocl.  X)  annorura  nuraeri  corrupti  sint  fidcque  planc  careant.  Sed  sequens  pagina 
7)1202"  cum  consulibus  anni  321  p.  Chr.  Crispo  II  et  Constantino  II  annum  Phil. /^ug' 
Diocl.  Xi)-  adsignet,  numeros  igitur  duobus  tantura  annis  ultra  quam  fas  erat  augeat, 
certo  constat  in  cxoinplari  h.  e.  a  Stephano  Alexandrino  duos  tantum  consulatus  spurios 
admissos  esse,  reliquos  librariorum  erroribus  deberi.  Egregio  in  hac  re  usu  sunt  numeri 
adscripti.  quos,  si  neglegentiam  qua  librarius  in  versibus  34  —  36  usus  est,  ut  supra 
p.  387  feci,  expediveris,  videbis  consulatibus  quattuor  intcrpolatione  remotis  et  in  in- 
feriore  margine  suppletis  recte  adscribi.  hinc  iam  certo  diiudices,  qui  consulatus  spurii 
librario  glossemata  pro  eponymis  venditanti,  qui  Stephani  fonti  debeantur.  sani  sunt 
numeri  annorum  Phil.  637 — 641  et  cum  Theonis  laterculo  conveniunt;  nascitur  dissensus 
duorum  annorum  coss.  Licinio  V  Crispo  III  et  Crispo  IV  Constantino  IV  falso  in 
tabulam  relatis  sub  a.  Phil.  642  et  643.  hic  igitur  error  Stephano  antiquior  quomodo 
ortus  sit,  nescio  equidcm:  cei'tum  mihi  est  duos  illos  consulatus  nullo  modo  fictos  sed 
ex  rerum  memoria  petitos  csse.  ne  ficticii  quidem  illi  quattuor,  postquam  eorum  ratio 
perspecta  est,  sine  fructu  erunt. 

In  proxima  pagina  M  202"  praeter  numeros  falso  binis  annis  auctos  unum  tantum 
peccatum  est.  omissus  erat  consulatus  XVI  JSfepotiani  et  Facundi  a.  336  p.  Chr.  in- 
fimoque  loco  tamquam  XVII  eius  paginae  esset  additus  est;  numeri  utrisque  adscripti 
non  vero  ordini  conveniunt  sed  ei  quem  librarii  neglegentia  creavit.  est  tanien  quo 
eiToiis  ipse  se  librarius  arguat.  quae  enim  in  margine  sinistro  coss.  Nepotiano  et 
Facundo  adscribitur  nota  ^-  ad  scholion  pertinens,  olim  eis  consulibus  adscripta  erat  quibus 
novissimus  paginae  loculus  debebatur,  Peliciano  et  Titiano. 

lam  consulum  ordo  nullo  errore  impeditus  usque  ad  calcem  deducitur.  nam  quod 
consules  annorum  518 — 584  p.  Chr.  (f.  61)  in  codicc  (non  in  M)  ante  consules  a.  458 — 517 
p.  Chr.  (f.  62)  leguntur,  non  librarii  sed  bibliopegan  culpa  factum  est,  qui  interiores  fasci- 
culi  schcdas  non  recte  conplicavit.  omissi  consules  f.  60''  62"'  ^l'  (v.  8)  rccte  suppleti  sunt. 
sed  sane  annorum  numeri,  ut  singulis  paginis  adnotatum  est,  valde  sunt  corrupti.  error 
quem  supra  exposui  effecit  ut  numeri  etiam  paginarum  f.  58' — 59''  depravati  sint.  corrector 
dum  errorem  magis  sentit  quam  perspicit,  emendaturus  erasis  multis  f.  58'  numeris  de- 
stitit  a  coeptis.  postea  (f  59  ■■  29)  errore  rectius  definito  curavit  ut  inde  a  f.  59"  anni 
consulibus  convenircnt.  sed  iterum  f.  60'  omissus  Victoris  consulatus  effecit  ut  inde  a 
f.  ^O'  15—62"'  1  singuli,  omissus  deinde  f.  62'  Patricii  consulatus,  ut  inde  a  f.  62' 2  usque 
ad  f.  63'  24    bini  anni  numeris    omnibus   dcsint.     quod  vitium  etiamsi  corrector  saepius 


A.  CCXXII— DCXXX.  389 

in  margine  emcndari  recte  iussit,  tamcn  in  novissimis  (lcmum  consulatibus  finde  a 
f.  1)3''  25)  effecit  ut  sani  annorum  numcri  legantur. 

Sed  lii  crrores  cum  omncs  patcant  ac  facile  corrigi  possint,  plcriquc  librarii  so- 
cordia  nati  sint,  niliil  affcrunt  quo  utilitas  fastorum  deminuatui'.  utilitas  autem  a  fide 
pendet.  fides  milii  quidom  maxima  vidotur  esse.  quac  non  solum  propter  fontem, 
codicem  legum,  exspectari  potest,  scd  ctiam  signis  non  paucis  demonstratur.  adfero 
quaedam.  f.  59^  3  coss.  anni  399  p.  Chr.  referuntur  EvrQconiov  zat  OEodcoQov:  ceteri, 
etiam  Chron.  paschale  p.  567,  4  unum  consulem  eius  anni  Fl.  Mallium  Theodorum 
memorant,  sed  Socratcs  hist.  eccl.  VI  5  tradit:  EvtqojvIou  /.tfv  ovv  xoxt  -c^v  vTrdTOjv^j 
u^ictv  %eiQl'C.ovvog  did  ziva  7tTaia(iaTa  o  /iaaiXevg  zriv  y.ecfa^iiv  d7roTiit7jd-'^vai  e/IXevaev 
h.  ds  Tov  y.aTaloyov  tcov  v/raTcov  7[eQi)jQi!}tj  ro  ovoi.ia  'aui  /.lovov  tov  avvv/ratevaavTog 
&eodcoQov  eyyfyQa/tTai.  igitur  iam  multo  antc  a.  438  quo  codex  Tlieodosianus  promul- 
gatus  est,  ei  quibus  Stephanus  usus  est  fasti  quotannis  sic  continuabantur,  ut  novi  con- 
sules  ubi  primum  renuntiati  essent  adscriberentur.  Eodem  pertinet  quod  non  raro  consul 
unicus  ei  anno  adsignatur  quo  constet  consulem  occidentalem  renuntiatum  et  in  fastos 
orientales  receptum  esse: 

a.  424  p.  Chr.  Bi/.TOQog  /iWvov    Chron.  paschal.  p.  5S0,io  Bi/.TOQog  •/«*  KaaTivov 

458  yliovTog  Avy.  ^tovov     ....       593, i     ylt.ovvog  Avy.  y.ai  MaiovQivov 

459  riaTor/.iov  (lovov  ....  'Pev.if.ti:Qov  y.cti  TlaTQi/.iov  inverso 

ordine 

462  AeovTog  [i  (tovov  .     .     .  AeovTog  Avy.  xo  /J  xat  2eQ7cev- 

Tivov  (1.  2e(iiqQov) 

463  Bi^iiavov  f.i6vov  ....  Bi/iiavov  /.al  Baaileiov 
482              '  TQoy.6vdov  f.t6vov           ....       002,10    TQO/.6vdov  '/.al   '^e{h]Qtavov 

484  QeodcoQiyov  fi6vov         QeodoQiyov  /.ai  Bevavxiov 

486  Aoyyivov  ^  /.wvov         ....       G05,i4  Aoyyivov  /.ai  Je/.iov 

489  Evae^iov  ii6vov  ....       606,i     Evae/iiov  y.ai  IlQojiivov 

490  Aoyyivov  SevreQOv  ft6vov Aoyyivov  xo  (i  /.ai  (Davaxov  to  /S 

493  Evaefiiov  §  fiovov         ....       607, 14  Evaeliiov  to  ji  y.ai  'Aljiivov 

510  BorjTiov  fi6vov  .     .     .     .    re  vera  Boethio  et  Eutharico 

faetum  etiam  ut  alter  consul  adderetur,  postquam  unicum  anni  consulem  esse  relatura 
esset 

471  AeovTog  d  fwvov  y.ai  TlQO^Lavov 

472  MaQy.iavov  fi6vov  y.ai  Wrjaxov 

476  BaaiXeiov  Avyovarov  fwvov  (sed  cxpunctum)  y.ai  AQfiaviov  ficwov 

ubi  apparct  /.ui  'AQfuaov  vel  'AQftariov  in  archetypo  ita  adscriptum  fuisse,  ut  in  vocis 
delendae  fwvov  locum  cederet,  librarium  vero  id  consilium  non  perspexisse.  unde  iam 
explicatur  quod  coss.  a.  440  hoc  ordine  recensentur  'AvaToliov  y.ai  OvaXewivov,  cum 
Chron.  pasch.  583,9  imperatori  occidentali  honorem  non  deneget:  OvalevTiviavov  Aiy. 
TO  i  /ai  AvaToliov:  Anatohi  consulis  orientahs  nomen  iam  in  tabulam  relatum  erat 
antequam  consul  occidentalis  innotuit.  Quodsi  tempus  praetericrat,  intra  quod  consules 
in  Aegypto  renuntiari  solebant,  facile  evenit  ut  vacare  consulatum  festinantius  adnotaretur. 
factum  hoc  est  non  solum,  cum  unus  consul  occidentalis  cssct 

a.  483    dvi/taTa     sed  chron.  pasch.  602,i7    OavGTOv  fi6vov 
sed  etiam  cum  orientalis 

a.  475    dvvTruTu     chr.  pasch.  599,i9  Ziivcovog  AvyovaTov  xo  (i  fwvov. 
magis  etiam  fides  fastorum  enitet  in  anno  494,  ubi  codex  Leidensis  f.  62^'  4 


')  vTiiitioy  lestitui  pro  accusativo  vnitrov  queiii  libri  trailuut. 

50* 


390  IV.  FASTI  HERACLIANI 

dvvTtaTa  CH       Cl)I€ 

'^aTSQiov  7Mi   noeaidioi-     CH       U)l£ 

simul   et   primariam  notationcm   et  consulum   nomina  post  adiecta  servavit:   primariam 

cum  in  codice  legum  non  deletam  invenisset,    Stephanus    religiose  servavit  sine  nume- 

rorum  errore. 

Vides  igitur  hos  fastos  saltem  inde  a  saeculo  IV  extremo  ^)  quasi  ante  oculos 
nostros  nasci  et  vestigia  permulta  originis  egregia  cum  fide  servare,  Stephanum  autem, 
cum  eos  in  temporum  tabulam  redigeret,  religiose  cavisse,  ne  quicquam  neglegeret 
aut  mutaret.     nescio  in  hoc  genere  limpidiorne  et  integrior  fons  alius  exstet. 

Orientales  autem  hos  fastos  esse  tam  apertum  est  ut  verbo  vix  opus  sit.  in  annis 
330 — 394  cum  Ilydatio  et  chronico  paschali  plane  conspirant -),  nisi  quod  a.  3S1  recte 
Ei^xiQiog  /Mi  ^iayQiog  to  d  tradunt,  cum  illi  ordinom  invertant  ad  morem  occidentalium 
Syagrio  et  Eucherio^).  Neque  minus  inde  ab  a.  395  cum  chronico  paschali  con- 
sentire  solent  exceptis  eis  locis  quos  supra  examinavimus.  gravior  una  discrepantia 
haec  est,  quod  annum  412  hi  fasti  notant 

'OvcoQiov  To  l  yiai   Qeodoalov  t6  e,   chron.   pasch.  571,4   Qeodoalov  viov  Avyovavov 

TO    E    IIOVOV, 

quam  ob  rem  a.  415.  417.  418  numeri  consulatuum  quibus  imp.  Tlonorius  functus  dieitur, 
in  utrisque  fastis  discediuit.     nam  illud  nihili  est,  quod  in 

fastis  Heraclianis  chronico  paschali 

a.  528  ^IovaTiviavov  ^ivy.  %o  /5  [lovov  'lovaTiviavov  ^vy.  to  y  /.lovov 

533  'lovOTiviavov  ^vy.  to  y  (.lovov  ^IovOTiviavov  u4vy.  to  d  ^iovov 

534  ^IovaTiviavov  ^vy.  t6  d  y.al  IlavXivov       ^IovaTiviavov  .Avy.  t6  i  Y.ai  IlavXivov 
inscribitur:   commune   est   utrique    auctori  vitium  a.  524    ut  'lovaTiviavov  Avy.  pro  7ot'- 
aTivov  Avy.  tradant,  sed  chron.  pasch.  616,ii   errorem  auxit  numero  t6  [i  addito :  hinc 
igitur  diversi  illi  numeri  in  chron.  pasch.  nati. 

Nomina  consulum  usque  ad  Diocletianum  nominativo  casu  scribi  solent,  inde  a 
Diocletiano  genetivus  regnat.  sed  in  utraque  parte  accidit,  ut  alia  manus  forte  inter- 
cedens  diverso  casu  utatur  aut  in  binis  aut  in  singulis  consulum  nominibus.  sic  gene- 
tivi  semel  a.  239  (f.  56'')  nominativis  interponuntur,  et  genetivo  nominativus  copulatur 
a.  261.  264 — 6  (f.  56").  in  altera  parte  saepius  pro  genetivis  nominativi  leguntur  a.  286 
(f.  57').  298  (f.  57").  307.  310.  311  (M  202').  350—1.  358  —  9  (f.  58"^).  364.  366.  367. 
372 — 3.  377  (f.  58").  381  (f.  59'),  ibidemque  in  consulibus  eiusdem  anni  nominativum 
genetivus  excipit  a.  380  (f.  S^')*),  genetivum  nominativus  a.  362.  368  (f.  58")  et  378 
(f.  59"'):  post  a.  381  nulla  eius  generis  licentia  iam  admittitur.  eo  igitur  tempore  qui 
antea  fluctuaverat  usus  sermonis  stabilitus  est. 

Potest  hinc  intellegi  diversas  essc  fastorum  a  Stepliano  adornatorum  partes  diver- 
saque  origine.  sed  accedit  alterum  idque  gravius,  quo  utraque  pars  valde  diftert, 
annorum  computatio.  Ante  Diocletianum  consulibus  annus  imperatoris  tunc  regnantis 
adscribitur,  imperatoris  nomen  primo  consulatui  adnotatur:  praeterea  anni  Augustorum 
secundum  usum  Aegyptiorum  ab  Augusti  anno  primo  (30  a.  Chr.)  deducti^)  decimo  quo- 
que  anno  comparantur.  in  qua  re  qui  annorum  numeros  adposuit  eam  sibi  legem 
scripsit,    ut  consulibus  is  annus  aegyptius  adscriberetur  qui  inter  consulatum  coepisset, 


')  de  tempore,  quo  diver.sa  iii  occidente  et  orieiito  consulnm  renuntiatio  esse  coepit,  Mommsenus  disse- 
ruit  in  Studiis  Ostrogotliicis  Neues  Archiv  fiir  Ultere  deutsche  Geschichtskmide  t.  XIV  p.  227  sqq.  ^)  nomi- 

num  corruptelam   in  liac   re  non  curo,   velut  quod  a.  335  f.  Heracl.  'A^Xajiiov,   hi  ^A^Kfiivov  exhibent  aut  pro 
Valentiuiano  a.  387   Hydatius  Vaterio,  a.  446   chron.   pascli.   586,2  Aeovriov   ro   y   pro  Aetio  III.  ')  cf 

Th.  Mommseuus  ad  Chron.  min.  t.  I  p.  200  et  iu  Studils  Ostrogothicis  1.  s.  XIV  p.  229.  *)  cf.  quod  supra 

in    fastis  Tlieouis   observavimus   p.  368.  ■■)   cf.  L.  Ideler  Handb.  d.  C'hronolo(jie  1,  154  sqq. 


A.  CCXXII— DCXXX.  391 

velut  Priscillianus  ot  Agricola  coss.  a.  230  p.  Chr.  tribuuntur  anno  nono  iinp.  Alexandri 
Severi,  anno  Aug.  CCLX  (Phil.  554),  qui  coepit  sccundum  Aegyptios  d.  XXYII  m.  iun., 
secundum  Alexandrinos  d.  XXIX  m.  aug.  a.  230  p.  Chr.^).  librarius  sane  ab  ea  lcge 
discessit,  dum  anno  qui  est  ab  a.  Aug.  CCLXXX  undecimus  numerum  adscribit  CM 
docimoque  deinceps  sequenti  T  (f.  56''),  unde  accidit  ut  consulibus  quibusque  is  annus 
tribuatur  quo  currente  magistratum  inierunt.  sed  redit  in  legem,  cum  octo  annis  inter- 
missis  numerum  Tl  (f.  ^y)  ponit.  Anni  imperatorum  secundum  morem  Aegyptiorum 
recte  adponuntur:  non  Stoplianum  adposuisse  liiiic  apparot  quod  Pliilippo  YI  tantum 
anni,  Gallo  tres  adscribuntur,  cum  in  regum  tabuhv  Heracliana  Philippi  sint  YU,  Galli  II 
anni.  atque  hoc  loco  viri  docti  ita  corrigentis,  ut  et  cum  tabula  regum  et  cum  Theonis 
more  (cf.  p.  371)  anni  Augu.storum  consentirent,  vestigia  haud  obscura  relicta  sunt. 
minoris  momenti  est  quod  consules  anni  24S  in  margine  dextro  f.  50''  sic  supplentur 

(DiXi7t7tog  To  y  £ 

'/.ai  OiXiTtTtog  to  (i  ^, 
ubi  duobus  annis.  non  £  solum  qui  re  vera  omissus  erat  sed  etiam  q,  indicatis  efficitur 
ut  PhiUppi  imperium  ad  annos  septem  producatur.  certius  et  gravius  est,  quod  mox 
f.  56^  duobus  locis,  ut  supra  indicavimus,  lex  in  hac  parte  observata  violatur,  ut  se- 
cundum  Theonis  regulam  consules  anni  p.  Chr.  261  anno  Galheni  YIII,  Augustorum  CCXC, 
consulcs  anni  p.  Chr.  271  auno  Aureliani  II,  Augustorum  CCC  adscribantur.  itaque 
astronomus  cum  dissensum  canonis  et  fastorum  tollere  studeret,  simul  sensit  legem 
Theonis  violari:  qui  cum  totam  hanc  fastorum  partem  retractare  nollet,  dissensum  illura 
frustra  temptatum  reliquit,  Theonis  legi  saltem  curavit  ut  proximi  numeri  CCXC  et 
CCC  parerent.  Quae  si  recte  iudicavimus,  iam  apparet  Stephanum  hanc  fastorum 
partem  quae  ad  Diocletianum  usque  protenditur,  talem  proposuisse  qualem  acceperat 
et  praeter  levem  ilhim  eraeudandi  conatum  plane  intactam  reliquisse:  additi  igitur  iam 
ante  Stephanum  anui  et  singulorum  imperatorum  et  Augustorum  erant. 

Inde  a  Diocletiano  astronomus  prodit  tempora  discribens  i.  e.  Stephanus.  appo- 
nuntur  non  solum  anni  a  Diocletiano  deducti,  quorum  constat  in  Aegypto  maxime  usum 
fuisse-),  sed  etiam  anni  Philippi  Aridaei,  quibus  Ptolemaeo  auctore  astronorai  uti  sole- 
bant.  eique,  contra  atque  in  priore  parte  fieri  solet,  iam  seeundum  Theonis  legem  sic 
ad  consules  referuntur,  ut  is  annus  quo  currente  magistratum  inierunt  consulibus  adscri- 
batur:  velut  Diocletiani  aimus  I  Phihppi  DCYIII  qui  coepit  d.  XIII  m.  iun.  2b4,  con- 
sulibus  anni  2S5  tribuitur.  singulorum  impcratorum  anni  plane  praetermittuntur,  ne  in 
marginibus  quidem  usquam  mentio  fit.  sed  accedunt  iam  indictionum  anni  quini  deni 
in  marginibus  sinistris  summa  cum  cura  adnotati  atque  eadem  lege  qua  anni  Diocle- 
tiani  ot  Philippi  adscribuiitur,  ii.  e.  ut  consulatus  quisque  ea  uotetur  indictione  qua  cur- 
rente  renuntiatus  est.  hi  numeri  tum  dcmum  adscripti  sunt,  postquara  corrector  vitia 
a  librario  coramissa  emendavit.  ideo  inde  a  f.  ^il''  2 1  usque  ad  extremam  M  202''  plane 
desunt,  quippe  loco  eis  vitiis  pessumdato  ut  desperandum  correctori  esset.  sed  inde 
a  M  202''  iterum  apparent  et  i^er  rehquos  annos  sine  uUo  crrore  continuantur.  deducuntur 
autoiii  in  his  fastis  indi('tionos  noii  ut  cxspectcs  ^)  ab  anno  312,  sod  a  kal.  sept.  vel 
potius  a  primo  moiisis  tlu)th  die  anni  2S2,  si  quidem  prima  adscribitur  consuhbus  anni 
2S3  (f.  570.  quod  cum  ab  astronomo  et  chronographo  institutuni  sit,  ipsius  rci  non 
magis  testimoniura  est  quam  quod  in  chronico  paschali  p.  355  usus  indictionum  a  lulio 
Caesare  repetitur. 

')  qmxl  iii  priiiiis  statim  iiiinieris  f.  .")5^  3  peccatum  est,  facile  corrigitur.  iiumerus  prior  A  qui  est 
aunorum  Antonini  Klag.ibali  aut  alienus  est  ab  liiic  tabula  aut  v.  i  pouendus  crat.  cui  qui  aJiuugitnr  CIIB 
ex  CNB    corruptns   ad   primuni    auinim  Alcxanclri  Severi    pertinet.  ')   cf.    L.  lilelcr  llandb.  d.  Chronol. 

l,161sqq.  2,  43.5sq.  ')  cf   L.  Ideler  1.  s.  l,352sqq. 


392 


IV.  FASTI  HERACLIANI 


L  r>n^ 


YTtaroi 


tTtj    STtl- 

avvay6fiE(va) 


20 


30 


■ 

fiera  rr]v  (iaailiav 

a) 

^VTIOVIVOV 

^vTcovivog  TO  J 

A 

cnB 

^le^avdgov 

xat  ^leiavdQog 

d. 

ert]  ir 

Mai.r]f.uvog  t6  J 

y.ai  ^eXivog 
lovXiavog  B 

B 

r 

y.ai  KQiamvog 

Oova/.og  rb  B 
y.ai  ^ey.aTog 

A 

~Evr]Qog'  B 

yai  3IaQ-/.EXo[g]  ro  B 

e 

^lfiiavog  B 

5 

y.ai    Ma'^ifiivog 

Modearog  B 

z 

y.ai   HQO^og 

^evrjQog  yai  Jle^(avdQog) 

H 

-/«(   Juov  B 

nQia/.ilhavog 
/.ai  .AyQr/.olag 

e 

cz 

Kofiodog  y.ai  TIeIi- 

1 

yviavog 

1 

AovTiTTog  ~/.ai  Ma- 
lr]fiog 

i<\ 

Ma^r]ftog  y.ai 
UaieQvog 

IB 

Ma^ifiog  B  /ai 

ir 

OvQliiavog 

Ma^rjfiv 

ov  r 

^evrjQog  yiai 
KovTiavog 
Ma^i]fiog  /xxi 

B 

u4(pQi/.iavog 

riQeTtETOvog  y.ai 

r 

a) 

KoQdiviavog 

p.  Chr. 

222 
223 
224 
225 
226 
227 
228 
229 
230 
231 
232 
233 
234 
235 
236 
237 


a)  aj(6X(coy).  Tov  vnatctQiov 
roinov  TiQotjyovftifoiig  e/eie 
[sX']^  cod.]  vninovg  iy  riS 
xciifixi  [roxoSixi  cod.]  Tiucl 
rouiop  Qte  eiog  ^PtXiTjnov 
iiciaileictg.  ixei'  [exi  cod.] 
ife  evyctyovTui  ftixQ'  B  [lege 
A7  inivefi(r]aeu>g)  xctl  civ- 
I  Trjg  r;}?  iv  Tfl  [ri  cod.]  §ctat,- 
Xeict  'HQctxX(e)iov  XQ''''"' 
,AN A.)""  it'rccv&(a)  6e  fierct 
Tiiii'  Xoinioi'  [Ximiov  cod.J  \ 
XQOvoi  ANA,  xctl  avvcidov- 
aiv  ovrios  [ovTog  cod.J  Tci 
eiog  'PiXinnov  eTrj  Qti'  ctno 
^iXinnov  £(0?  TtjgvnctT(e)ictg  | 
AvTiovirov  [ctvTov —  cod.J 
t6  A  xctt  'JXeiicv^Qov  eii] 
♦MG'  Tcc  icfeiijg  iSe  ificl 
ruiv  ivTccvS-a  vnctTcov  errj 
THA"  I  o//ot7  ANA,  x(al) 
avvi'i3ov[aivJ.  L  in  infe- 
riore  margine  .  scriptum  est 
a.  615/6  cf.  p.  368  sq. 


L  bb"    4  marg.  ctXe^ay^Qov  sic         12  fiagxeXo  sic 

Corrige       3  CN£  (et  traice  ad  v.  ij  cf.p.'i9l,l       6  AiXtitvog       lOJexarQog 
17  ^evrJQog  6  xcti  'AXi^ctvifQog  cf.  lielandns  fast.  p.  164  Ciinton  f.  rom.  1,  142 
TtHvoV  32  'AcfQtxctvog  34  KoQvrjXictyog 


13  'A'/.jiivog       14  MdSiftog 
28  OvQ^ctvog         30  Kvv- 


A.  CCXXn— DCXXX. 


393 


L  56' 


30 


FoQdi- 

IIioi^  Y.ai 

d. 

«»'01  •  ^ 

IlqovloQ, 

Foqdiavov  v.ai 

B 

u4(iioXaov 

^afiivog  R  y.ai 

r 

c6 

BgsvovTog 

rogdiavog  B  y.ai 

nofimhavog 

A 

^4tTr/.og  Y.ai 

e 

Ilqt%tv.aaxoq' 

Aqiavog  v.ai 

<; 

Hannog 

neleyQivog 

A 

Eftijliavog 

0di7t- 

0dinnog  [aje^aaxog 

B 

TIOV  % 

•f.ai   TiTTiavog 
IlEQaig  y.at 

r 

Al^iavog 

(Dihnnog  ae§aar{pg^  B 

A 

yai  (Dihn7iog  KeaaQ-){- 

a) 

^mrjkiavog  B 

<S 

yat  Av.vXXivog 

Jtv.i- 

TQaiavog  B  v.ai 

ov  cn" 

rqacog  • 
Jeviog  xo  F 

cri 

yai  Jeviog  Kataaq  ro  B 

ral- 

Falog  TO  B 

B 

lov 

y.at  OvoKovaiavog 

OvoXova'iavog  ro  B 

r 

y.ai  rahjvog  xo  -A 

d 

raUi- 

OvakhQiavog 

bj 

B 

vov 

yai  FaXXiqvog  xo  B 

p.Chr. 

238 
239 
240 
241 
242 
243 
244 
245 
246 
247 
249 
250 
251 
252 
253/4 
255 


a)  •)(•    lino    Tov  [r  cod.]   "xai 
'f>lXl7T7l(0f)    K(i((J«q"  • 

•pihnnog  t6  P  G 

xui  'pihnnov  t6  B     5 

suppletur  ing.  dext.,  prae- 
terea  tegitur  mg.  sinistro 
<pihnn{oc)  P  1  "(«')  *'- 
Xinn{ov)  I  t6  B 

b)  T(av  t]pe(Q(3v)  <3  [fort.  Z] 
e(xoainevT(ccTr]Q{i)6{(i>v) 

4>0^  "("?)  ('tnf.ovv  (i 
perlinet  ad  a.  Phil.  576  Aug. 
282,  p.  Chr.  253,  cuius  Ical. 
ian.  in  feriam  VII  incidunt 


L  56''     15   qnhnnoaCiSuaTo;  v.  33  el  34  scriptura  vacant,  yiimirum  quia  librarius  post  v.  20  duos 

versus  omiserat  in  margine  m2>2)letos 

Corrige  4   '.-tiiint.a  6   Ihvnvarog  8   nofinijKivog  10    IlQercxaTuTog  13    IIeQeyQh'og 

14  Ji/AiXutvog  16   TiTiavog  17  nQalaijvg  18  UX^ivog        post  v.  29,    ut  vel  imperatorum  anni  ad- 

scripti  indicant,  dtio  consules  omissi  sunt,  et  Volusiani  II  el  Gallieni  collega.  lege  OvoXovaiavog  t6  /J  {xal 
Mdiifiog         r  II  OvfXeQKivng  ro   ,9 )  Xdi  FaXXiriVog  t6  fi         A 


394 


IV.  PASTI  HERACLIANI 


L  66" 


30 


25 


258 
259 
260 
261 
262 
263 
264 
265 
266 
267 
268 
269 
270 
271 
272 


L  56v     3  t6  £^  correetum  ex  zo  B  32  (ictaog  sed  a  siipra  scr.  m.  I. 

CorrUje         1—2  T  3—4  A  4  ruXXnjyog  12  OvoXovaiKvof 

&o  v^vutyog 


BlaStiiiog  y.ai 

a) 

rht[iQiov  tb  r 

A 

OcalXeQiavog  to  J 

yiai  FaXhavog  zh  F 

e 

TovoKog 

/Mi  Baaaog' 

e 

Ai^tikiavog 

'/.ai  Baaaog 

<; 

^exovlXaQiog  to  B 

y.ai  JiovaTog' 

z 

Fahvov  xo  J 

y.ai   OovXovaiavog 

H 

CH 

rahvog  to  E 

y.ai  Oavariviavog 

e 

.AX^ivog  To  B 

y.ai  JeS,TQog 

1 

FaXhrjvov  to  S 

lA 

y.ai  —aTOQvivog' 

OvalhQiavov  to  B 

'A.ai  AQvy.iXog 

IB 

raXhrivov  to  Z 

y.ai  ^a(iivrjllog 

ir 

IlaTeQvog  y.ai 

AQM,aikaog 

lA 

TlaTeQvog   to  B 

yai  MaQiviavog 

le 

Klau- 

Klavdiog  ae^aaT(og) 

diov 

yai   TlaTeQvog 

& 

^VQll- 

AvTioxiavog   co  B 

hav(ov) 

/.ai   OQfpTjTog 

AiQilhavog  ae[iaaT(og) 

& 

y.ai  Baaaog  to  B 

B 

T 

KvivTog  To  B  Y.ai 

Beldov^iviavog 

r 

p.Chr. 

25d  a)  TJfiega  B  |  iiufi6X(i/.ios)  5  [i.  e. 

nuUa],  I  eixoainevTci  Brr]Q(i- 
257       iiov)  I  i'f»;  unXu  f  \ 

jiertinet  ad  a.  Phil.  578  Aug. 

284,  p.  Chr.,  cuius  lcal.  ian. 


in  fer.  II  incidunt 


33  KvitjTog  34  BfA- 


A.  CCXXII-DCXXX. 


395 


/.  h7- 


IIqO' 

jiov 


A     KuQov 
B 

ayok(iov) 

r  JioyXi- 
iiavog 


TaziAoc: 

A 

mi  nlay.iliiavog 

AvQiXXiavog  lo  B 

e 

/Mi  Ka/tetoXivog 

w 

^vQiKXiavog  ro  F 

<; 

■/.ai  MaQ/eXlivog 

Taci/og    co  B 

d. 

■/.at  EnrjXiavog 

TlQojiog  aejiaarog 

R 

/ai   Jlavhvog 

D 

IlQofiog  t6  B 

r 

/ai  ylovnycog 

IlQOfiog  10  r 

^ 

1        /MC  IlateQvog   vo  B 

Meaaakag 
/ac  FQazog 

e 

Tl 

IlQOfiog  xo  J 

g 

•/ai  Tc§eQcog 

IlQo^og  TO  E  /ai 

Z 

Ovr/coQcvog 

KaQog  ae^aatog 

A 

■/ac  KaQivog 

KaQCvog  to  B  /uc 

B 

xz 

Nov/LieQtavog 

ta  a7to  (t>cXc7t7tuv  (.leyiQczlc- 

a) 

o/ltjtcavov  to  B  £tij 

xz 

Jco/Xitiavov    to   B  /ui 
^Qcato^ovkor 

oj 

£tii 
6. 

XH 

MaSifiog  /ac 
^l/vXkcavog 

B 

xe 

Jco/htcavov  to  F 
/ac  lyiaSif^icvog  aeliaat(og) 

r 

XI 

Muiij.uvov  TO  B 

/ac  lavvovaQcov 

p.  ('hr. 

273 
274 
275 
276 
277 
278 
279 
280 
281 
282 
283 
284 


L  bl'    9  aejSfiaiSog  i.  e.  aepieaxoi  og  21  mg.  dn.  xuqv  sic 

C'orri;ie         1  el  7  Tiixirog  2  nhixididfog         18  Ti^egictvog 

ii'i  Mitiiuitwnv  et  adde  numeros  A  c'  XIA 


285 

286 

287 
288 


u)  axo(XLov).  111  lino  <i'iXI-n\- 
nov  eiogjio)  xXtTitiyov  |XZ. 

/jj  il(n6)  ev&ev  oi  \  tniavvuyo  |  - 
uevoi  evittv\Toi  it-no  Jio- 
xhTiiiv(ov)  I  7i«pfrf |.»J;(T(;r 
(nttQeTi^ —  cod.)  \  eatoS^ev. 


30  '.4/.viXvog 


'A"!  Miciiuinvo; 


CHRONICA   III. 


51 


396 


IV.  FASTI  HERACLIANI 


L  57" 


z 

Jto'/liri- 

avov  e 

H 

5  e 

1 

lA 

0 

IB 

T  xTz 

ir 

i   lA 

le 

a 

25 


K  XKZ 


Ti[ieQiov  Baaaov 

e 

XIB 

/.ai  Juovog  y/ai)  Kvvriav(ov) 

Jio-/kiTiavov  TO  J 
v.ai  Ma^miavov  F 

q 

xir 

Tij3eQiavov  ib  B 
y.ai  Juovog 

z 

XIA 

Aviliavov  Kai 
^aylmiodioTov 

H 

xie 

JioyltTiavov  to  E 

yai  Ma^if.aavov  to  J 

e 

xig 

KiovaravTtvov  Ka[i]aaq(oQ) 

1 

XIZ 

y.ai  Mah,i^tavov  KaiaaQ(og) 

1 

Tovay.ov  y.at 
.AvvX},ivov 

\d> 

XIH 

JioyKiTiavov  to  S 

y.ai  KiovaTavTivov  to  B 

IB 

xie 

Maii^ivov  t6  E  y(ai) 

Ma^ifiiavov  KaiaaQ(og)  to  B 

ir 

XK 

OavaTog 
y.ai  FaXXog 

lA 

XKA 

JioyXiTiavov  [toJ  Z  (yai) 

Ma^ifiiavov  to  S 

le 

XKB 

KcovaTavTivov  Ka[iaa]Q(og)  to  F 

yal  Ma^iftiavov  to  .  . 

i<5 

XKr 

TiTiavov 

y.ai  NeTtioTiavov 

IZ 

XKA 

KiovOTavTivov  KaiaaQ(og)  J 

y(ai)  Mttiiniavog  Kaiaaq  to  A 

IH 

XKe 

JioyXiTiavov  ro  H 
y.ai  MaiijLiiavov  to  Z 

le 

XK5 

JioyliTtavov  to  Q 

yai  Ma^tfnavov  to  H 

K 

XKZ 

KwvaTavT(ivov)  K(ai)aaQ(og)  xo  Z 

y.(ai)  Ma^ifiiav(ov)  K(ai)aaQ(og)  to  E 

K^i 

XKH 

p.  Chr. 

289 
•290 
291 
292 
293 
294 
29r7 
296 
297 
298 
299 
300 
301 
302 
303 
304 
305 


L  57^  11  y.aactQ  sic  21  ante  Z  evanuit  una  littera  T  aut  duae  22  tfoj  cum  rasura  ampliore 
23  xa  .  .  .  p?  cum    litteri»  evanidis  (etiam  liasta  litterae  Q  non  apparet)  24  post  To    (o  non  iam  inieijra) 

numeruSt  puto  1",  evanuit  34  quae  sequebatur  scheda  exsecta  est,  iacturavi  aporjraphon  M  reparat 

Corrir/e  1 — 2  Buaaov  xitl  Kvivriitvov:  quae  praecedunt  nomina  Tt^tQiov  x(ti  .lii»vof  consuhim  a.  291 
(Diocl.  VII)  esse  Relandus  p.^Qisq.  perspexit,  cf.  supra  p.  386  7  'Avvi,§ahavov  11  et  16  Kmvaxav- 

riov  17  MaSifiiavov  23  Kiovaravriov  item  27  et  33  28  rd  J  33  ro  E 


A.  CCXXII— DCXXX. 


397 


31  202' 


V 


KiovatavTivov  vo  g 

•Aui   Ma^r^fiivov  zo  g 
^Ev)]Q0(j  /.ai  Ma^tifAL- 

voa  Kaiaag 
Jio/.hyiavoi'  ro  7 

•Aai   Ma^i]i.iivov  xo  L 
ytf/.Lviov  ae^aaTov 

•/.ai  KiovaiavTivov  xb  L. 
.yivdQovi/.oa 

•/.ai  TlQojioa 
MaBt]i.tiavoa  to  rj 

•/.ai  3'Id^t]/.Loa  t6  /^ 
KojvazavTivov  •/.ai 

ylr/iviov  to  § 
KojvaTavTtvov  rb  y 

•/ai  Ma^t]y.ivov  xo  y 
KiovatavxLvov  to  6 

•/ai  ytf/iviov  ro  y 
OvaleQiov  KiovavavTivov 

•/ai  OvaXeQiov  •/ai  .Ai/Lviov  to  d 
IleTQOviov  /ai  Povcpivov 

Bovaiavoij 
^vTwviov  •/al  Ki- 

vaaafirjvov 
.Af/LVLOv  TO  e 

•/ai  nQia-/ov  ro  a 
.Al/iviov  to  e 

•/ai  riQia^/ov  to  y 
YlQia/ov  To  8 

•/ai  KiovaTavxivov  t6  d 
KiovaTavrivov  x6  e  /ai  yfi- 

•/'iviov  t6  ? 


KiovaravTLvov  ae^^aarov)  ro  e:  •/ai  KiovaTavTi(vov)  ro  a 
Bovklovaiavov,  /ai  'AqXuvov  ^p 


KwvaTavTiov  '/.ai  .Alklviov         A/J         Xy 
2a^ivov  /ai   Povcfivov  xXd^         Xf.i 


x/J 
/y 
xd 

X£ 

■/g 
-4 

I 

l 

Xa 

Z/J 
ly 
Ad 
Xe 

k 

KC 


tla 

X^ 

xU 

%le 

tK 

%Xt] 

X^i 
XHa 

XH^ 

x^iy 

Xftd 


Xt] 
XXa 


Xf^£ 

xK 


raXXr/.avov,  Y.ai  Bdaov: 


,p  Chr. 

306 
307 
308 
309 
310 
311 
312 

313 


a  Bv  Ttj  v7iaz(eiia 
raiirr;  Kojv- 

IJT«VT(iyOV)     t6 

?  xal  Ma()j- 
/jivov  lo^Xeyii. 
Evaijiioq  Ilufi- 
tfiX(ov)    iv    rij 

XQovix(uiy) 

avr(ov)  ovv- 

oipei,    iSuatXev- 

aui  (—ac  ciid.) 

TovfiiyuvKtitv- 

arttvTivov. 
scribiturin  mar- 
gine  euperiore 


318 


319 

320 
xXr]  314 

315 
316 

317 


il  202''     Corrige         1    KiovaTuvriov  2   MaSifiiavov  3   Ma^ifiiavog  (5 — 12  cf.  supra  p.  370) 

6  Mahuiuvov  (8  numerus  C  falsus)  12  MaiifiTvog  (15 — 37  de  his  turbis  snpra  diclum  est  jy.  366  sq.) 

16.  17  [xai   Mahjfiivov  ro  y  Kojvaraviivov  ro  J/  spuria  18—24  tlelenda  20    xai   OvaXegiov  fxiiij 

Aixiviov  21   tleTQuivinv   Povifiov  BoXovaiavov  23  '.4vriaviov  Kaixivu  ^ujiivov  26  Kpiffnoi'  item 

28  el  29  27—30  fieleiula  32  [16  ^j   ilel.  34    Hohivaiavoi'  xui   Uv(v)iuvov 


51* 


398 


IV.  FASTI  HERACLIANI 


31  202" 


ly 
i6 

le 

A 

,5     IN  « 


25  C 

V 


Kqiottov  to  (3 

/.al  KcuvaTavTivov  lo  y 
Kqianov  xo  y 

v.ai  KiovaTavxlvov  to  S 
2e(ii^Q0v  y.ai 

'Pov(pov : 
KQiaTTOv  To  6 

y.al  KiovaTaviivov  to  e 
TlavXivov 

7.al    lovXiavov 
K(i)vnTavTivov  to  t. 

'/.ai  Ko)vazavTLVtuv.  to  6 
KiijvaTavrtvov  y.ai. 

Mah]iiivov : 
lavvovaoiov 

y.ai   lovaTov 
KdjvaravTivov  ro  T] 

y.ai  KwvaTavTtvtDV  xo  (3 
raXXivov 

y.ai  2v/xaXiov : 
Bdaov 

xai  'yifiXa^iov 
Tlay.aTiavov 

y.ai  'IlaQiavov: 
JaXi.iaTiov 

/.ai  Zi^voiftXov 
OTVTaTOv 

y.ai  IlavXivov 
KiovaTavrtov 

■/.ai  ^^(iXa^iov: 
(DtXr/.og. 

y.ai   Tixiavov 


NeTcoTiavov 
y.ai  Oaxoiivdov 


X& 
/.ta 
fiy 


v§ 
vy 
v6 


ve 


yy 

Xva 
Xv^ 

xn 

Xv8 
ve 

X^? 

Xvt 

XVTj 

Xvd^ 


X§ 


Z^« 


■  p  '-'"' 

321 

322 

323 

324 

325 

326 

327 

328 

329 

330 

331 

332 

333 

334 

335  "  ^  ''"'  ('"^'^V?  (>js  ii7iicr(e)iitg 
'Pihxos  xid  Tiiicivov  Xiyec 
Evafjiiog  Ilafi  \  (pi),(ov)  iv  roK 
XQoyixoTg  Te).evT>jac<if—a£ cod.J 
rof  /jtixiioiot'  Ku)i'Bi<!t'zit'(oy). 
«dsv.rihiUir  in  iiiferiore  viargiiit. 


zl/s 


337 


336 


M  202'     1.  2  X^     j(f^'^  ^'  <^^^-         (3.  4  differunt,  a  ceieris  Probianus  el  lulianus  ferunlur)         G  'fou- 
cfivov  12  Kiavaiuviiov  14  Mci^ifiov  quamquam  f.   Theoniani  cum  liis  consenliunt  IK  KiDvaxciv- 

jivov  19   ruXklxciyov  20  2vu/.ii<^ov  30  'A).^ivov  31.  32   post  r.  34   trniciendi  numeris  sua 

aede  relictis  31    <f>rjHixiccyov 


A.  CCXXII-DCXXX. 


399 


L  :W 


MaQ 

Y.lttV 

ov 


A 
IN 


A 
IN 


Id 
IB 

ir 

lA 

le 

A 
B 

r 

A 


z 

H 

e 
I 

id 

IB 

ir 

lA 

le 

A 

B 


OvQoov  /.ai  Tlolrifuov 
KojOTavTiov  tl)  B 

Ng  A 

xzr 

Aai  KoiOTavTog  t6  ^ 

^•/.ivdvvov  Y.ai  IIqo-aXov 

N. 

XZA 

Tqoviov  Y.tti 
riQofiivov 

N. 

xze 

KioaxttVTiov  TO  r 

xzg 

Y.ai  KtoGvavTog  to  B 

• . 

lD,ttY.iavov  K(aij  Po(.ivXkov 

• . 

xzz 

^ieiovTiov  Y.tti  ^aKXovatiov 

, , 

XZH 

.Af.ittVTiov  Y.ai  uiXlhttvov 

KojGTaVTlOV  TO  J 

Z. 

xze 

Y.tti  KojavavTog  t6  F 
Pov(pivov 

Z. 

xo 

Ktti  Evae^iov 

•   • 

(DiXiTTxov  Y.tti  2alia 

,  • 

XOA 

ytr^fxevLov  /.tti 

•  • 

XOB 

KttTvXlVOV 

.  • 

xor 

—eQyiog  Y.ai  NiyQiavog 

01  /.lETa  VTtaTittv  2eQyi(ovJ  yi(alj  NiyQiav(ovJ 

z. 

XOA 

KioOTavTiov  t6  E 

Y.ai  KcoOTavTiov  vaiov  to  .A 

•  e 

xoe 

KioaTttVTiov  To  B 
/.ai  KioOTavTog  t6  B 

0. 

xo^ 

KioaTavTiov  ro  Z 

Y.ai  KcoOTavTog  t6  F 

0. 

xoz 

AQfirjTLOvog  /.ai 
yloXkittvov  ■ 

OB 

XOH 

KcoaTttVTiov  t6  H  y.ttL 

0. 

xoe 

lovhttvov  KeattQog  t6  A 

KcoaTavTtov  t6   &  /.ai 
lovhavov  KeaaQog   t6  B 

OA 

xn 

JttTLttvog  -/.(ai)  KaQttXhog 

oe 

xnA 

Evae^LOg  -/.(ai)  'Yiraziog' 

os 

xnB 

p.  Clir. 

338 
339 

340 
341 

342 

343 
344 

345 
346 

347 

348 
349 

350 
351 
352 

353 

354 

355 

356 

357 

358 
359 


L  58'  numeri  huius  paginae  valde  sunt  evanidi,  non  pauci  aperte  radendo  remoti  (pro  quibus 
puncta  posui),  aed  etiam  inter  reiiquos  aunt  qui  cullrum  passi  esse  videantur.  nimirum  corrector  errorem  in 
superiore  payina  comviissum  (cf.  p,  388J  et  hace  continuatum  perspexerat  et  emendaturus  erat,  cuius  rei  vesti- 
qiu7H  eet  anno  Diocletiani  N5  adposita  litlera  A,  veri  enim  secundum  Theonis  consuetudinem  numeri  erant 
NA  Diocl ,  XZ&  Fhilippi.  id  quoque  in  hac  pagina  et  nonnuUis  aliis  turbatum  est,  quod  cum  in  primo 
versu  consulum  par  perscriptum  esset,  proximi  duo  consules  versum  secundum  et  tertium  i.  e.  diversorum  locu- 
lorum  versus  singulos  occupant,  numeri  autem  ita  in  suis  locuUs  scribuntur,  tamquam  in  adposito  nominum 
loculo  unius  eiusdemque  anni  consules  legerentur.    fit  ita  v.  1 — 4  et  iterum  v,  11 — 16  21   litterae  —  jiov 

erasae  sunt 

Corrige  1  TloXtuiov  f)  fort.  AvxQUJviov  aut  aliud  latet  nomen  gentilicium  Marcellini  9  ID.a- 
xiSov  11  'Ai.^ivov  19  Siygiviavoi  20  tiiyqiviav(ov)  23  ro  5  24  el  26  Kioaiitvriov 

33  KeQSttXioi; 


400 


IV.  FASTI  HERACLIANI 


L  58' 


20 


__         A  - 

i^AiOK  r 

KioazavTiov       vo  I 

05 

xnr 

/Mi  lov).iavov       TO  r 

A 

TavQOv  /,ai  OXoqevtiov 
MaQ/LievTivov  v.al 

OH 

XRA 

^ 

Ns(SiTTag 
lovhavov  t6  J  /.ai  ^a- 

oe 

xne 

nxnz  z 

lovaziov  •    lo^iavog 

n 

xn<^ 

y.ai  BaQQMviavog 

nA 

xnz 

H 

OvaXsvTiviawv  y.al 

OvalevTOg      to  £ 

nB 

XDH 

e 

FQaTiavog  v.al 
dayaXaig 

nr 

xne 

1 

yiQVTC7irf/.ivog 

riA 

XH 

v.ai  Io§iavog 

id 

OvaXsvTiviavov  to  B 

/.ai   Ovalig       to  B 

ne 

XHA 

IB 

OvaXevTiviavov  ~/.ai  Ov- 

Tf/TOQOg 

ng 

XHB 

ir 

OvalevTiviavov  /ai. 

OvulsvTog      TO  r 

nz 

XHr 

lA 

FQaTiavov          to  B 
/ai  IIqo^ov 

nn 

XHA 

le 

A 

Modsarog  v.at 
.AQiviisog 

ne 

XHe 

IN    <\ 

OvalsvTiviavog  /al 

H  XMZ 

Ovahjg      t6  J 

H 

XH5 

B 

FQaTiavov  to       F 

VMi    E/VTIOV 

MA 

XHZ 

r 

TOig  (xeTa  Ttjv  vrraTiav 
FQaTiavov  y.ai  Ev.vTiov 

SB 

XHH 

A 

OvaXevTog  to  E  v.ai  Ov- 

alsvTivog  vsog 

sr 

XHe 

€ 

FQaTiavog       t6  J 

HA 

Y 

VAxi  MeQo^avdog 

i).  Chr. 

360 

361 
362 

363 
364 

365 

366 

367 

368 

369 

370 

371 

372 

373 

374 

375 

376 

377 


L  58''  3-8  eodem  modo  in  nominibus  scribendis  peccatur  atque  })■  399,  ut  tamen  annoruin  et  consu- 
latuum  numerus  aeqicus  sit  12  Sayuhirji  prhiiilus 

(Jorrvje  inde  a  v.  3  numeros  annorum  Diocletianl  OZ,  deinceps  OH  etc.  poslquam  enim  r.  1  primum 
recti  numeri  redierunt,  statim  neglei/entia  librarii  iterum  peccare  coepit  omisso  n.  OZ.  corrector  annos  P/iilippi 
e/  Diocletiani  non  conspirare  vidit,  sed  sede  vitii  non  perspecta  in  margine  sinistro  infeliciter  corrigit  v.  7 
n  XnZ  et  V.2Q  H  XHZ:  debebat  annos  Diocletiani  uno  numero  minuere,  non  annos  Pkilippi  tmo  aur/ere 
1  in  margine  ein.  05  pro  15  4  MccfiSQTifov  5  N(§iricc  12  JccyccXchcpog  13  AovnixTvog 

32 — 33   OvccltfTiviccyog 


A.  CCXXII— DCXXX. 


401 


L  59' 


10 


20 


35 


IN 


OvaXevTiavov  xo  S 
■/.al   OvaXEvxivoi^  vaiog 

se 

YA 

z 

H 

uivOWVlOV   YMi   Olv(iQiov 
rQatiavog  xo  B  xat 

Hq 

YB 

Qeodojaiov  ro  ^4.     Ev- 

HZ 

Yr 

e 

XSQiog  Aal  ^vayqiog  ro  A^ 

HH 

YA 

1 

AVXOVLVOV 

y.ai    ^vayQiov    to   B 

He 

Ye 

\& 

MeQOjiavdov  t6  B 
■Aai  -azoQViXov  ro  A 

p 

Yg 

IB 

Pi^XonQOv  y.ai  KXeaQ- 

yov  '  .AQ^Aadiov  to  ^A^/mI 

PA 

YZ 

ir 

lA 

Bavdiuvog'     Ovmqiov 
eniqiaveoTaTOV  y.(ai)  Evodiov 

PB 

YH 

le 

BalevTiviavov  t6  F 

■/Ml   EvTQOnlOV 

pr 

Ye 

A 

Geodcoaiov  t6  B 
■/.ai  Kvviyiov 

PA 

Yl 

B 

Tij^iaaiov  /ai  IlQOfiOTOv 

pe 
pq 

PZ 

YIA 
YIB 

Yir 

r 

OvalevTiviavov  t6  J 
■/.ai  NewreQiov 

e 

Taxiavov  /mi  ^vj^iaxov 
^Q/.adiov  t6  B  /ai 

PH 

YIA 

? 

Pov(pivov  Qeodcoaiov 
x6  r  /ai 

pe 

Yie 

z 

^(iovdavTiov 
.AQ/adiov  t6  r  y.ai 

pi 

Yl^ 

OvwQiov  t6  B 

PIA 

YIZ 

H 

OlvfiQiov  /ai  nQo(iivov 

PIB 

YIH 

e 

.AQ'/.adiov  To  zl 
/ai  QvoQiov  x6  r 

pir 

Yie 

1 

KaiaaQiov 
xat  .Axxiy.ov 

PIA 

YK 

p.  Chr. 
378 

379 
380 

381 
382 

383 

384 

385 

386 

387 

388 

389 

390 

391 
392 

393 
394 

Pl  Yiz 

395 
396 

397 


L  Sgr  iteTum  dispositio  loeulorum  v.  3  —  6.  11  —  14.  23—30  turbatur,  sed  numeri  annorum  et  consu- 
latuum  aequantur  20  nomen  circiter  IX  littcrarum  erasum  est 

Corruje  inde  a  v.\  numeros  omnes  annorum  Diocletiani  HA  etc,  tntium  corrector  iji  margine  dextro  29 
probe  emendavit,  dum  ^l  reponi  iubet  pro  PIA,  atque  proxima  pagiiia  59'  iam  librarius  huic  iusmi  oboedivit 
4  10  e  7  ^AvTiavlov  27  'j^ovvSttviiov 


402 


IV.  FASTI  HERACLIANI 


25 


30 


L  59" 

A 
PIA  AIOK  lA 

IB 

ir 

lA 
l€ 
A 
B 

r 


e 

z 

H 

e 
I 

lA 

PA  YAZ     IB 

ir 
lA 


OvoQiov  zo  J 

'/Mt,    EvTVXiCCVOV 
EvTQCOTtlOV 

/ML  QeodwQov 
^Telixcjvnc 

y.ai   AvQiXkiavov 

Bl-KEVTIOV 

y.at    OQa(it]Tza 
^QAadiov  TO  E 

y.at   OvwQiov  to  E 
Qeodcoaiov  t6  ^4 

■/.ui  Po^ioq6ov 

OVCOQIOV    TO    S 

y.ai  AQiGTiveTOv 
^Telixovog  co  B 

/Mi    Av&e/.tlOV    TO    -d 

AQ/.adiov    To  S  -/.ai 
IlQOjiov:  OvCOQlOV  TO  Z 
y.aL   &eoSioaiov  to  B 
Bacjaov  y.ai   (t^iXimcov 

OvOJQlOV    TO  H 

y.ai   Qeodcoaiov  to  F 
OvaQuvov  Tov  ^a/.i7tQ0Ta- 

TOV      OVOJQIOV    TO    0 

y.ai   QeodojOLOv  t6  z/ 
OvcoQiov  t6  I  y.ai 

Qeodcoaiov  t6  E 
Aov/.tov  Tov   Xai.i7rQOTav(ov) 
KojazavTtov 

yai  KcoacavTog 
OvojQiov  t6  lA 

y.ai  Qeodojaiov  t6  S 
Qeodcoaiov  t6  Z 

'/xti  nal?-adiov 


PIA 

YKA 

pie 

YKB 

pi? 

YKr 

PIZ 

YKA 

PIH 

YKe 

pie 

YK<; 

PK 

YKZ 

PKA 

YKH 

PKB 

YKe 

PKr 

YA 

PKA 

YAA 

PKe 

YAB 

PK5 

YAr 

PKZ 

YAA 

PKH 

YAe 

PKG 

YAg 

PA 

YAZ 

PAA 

YAH 

PAB 

Y[A]e 

,  p.Chr. 

398 

399 

400 

401 

402 

403 

404 

405 

406 
407 

408 
409 

410 
411 

412 

413 

414 

415 
416 


L  n9^  12  post  Qo/^iogdov  linea  quaai  sujjerior  litierae  T  cernitur  14  uQiariviTnv  sijllabae  mediae 
vocalis  potrst  €  fuisse,    nunc  nil  nisi  liaslam  t  litterae  dispicias  17 — 20  ei  23 — 28  tterum  neylecta  locu- 

lorum  disjiositio  ui  p.  ^^99  3t  Y-   6  sed  litterae  A  nunc  ne  uinbra  quideiii  cernitur 

Corrii/e  12   Pco/^OQidov  vel  potius  Pw/iodwQOv  cf.  Bull.  della  commissione  nrch.  comun.  di  Itvma 

1887  t.  XV  p.  38  n.  1749  14  'jQtaimvezov 


A.  CCXXIl-DCXXX. 


403 


L  60' 


p.  Chr. 


le 

OfCJQior      TO  fB  7.ai  ■ 
KotniKviO'^  10  B 

1 

PAr 

1 
YM 

117 

IN  A 

OfOjQiof         11)  ir  y.ul 
Qeodojator  ro  H 

PAA 

YMA 

418 

B 

y.ai    ilkiilhi 

PAe 

YMB 

419 

r 

QeoSidoiov     to   © 

y.ai    h('ii)iair(ioi)  ro   F 

PA<; 

YMr 

42(1 

^ 

Evaruihor 

TiaL  ^yqiy.oXa' 

PAZ 

YMA 

421 

e 

OvioQiov           IJ 
y.ai  Qeodvjaiov  ru  I 

PAH 

YMe 

422 

? 

.Aavli  7ci  oSvjTov 
■y.ai   MaQiviavov 

PAG 

YM«S 

423 

JH 

Qeodvjaiov  t6  I^  y.ai 

OvalevTiviavov  KaiaaQ(og) 

PM 

YMZ 

425 

e 

Qeodvjaiov  to  IB 

yai  Ovalevaviavov  ro  B 

PMA 

YMH 

426 

1 

leQiov:  y.ai  ^■/QdaftovQiov 

PMB 

YMe 

427 

\6. 

Oihy.o^  y.ui    Tarqor' 

PMr 

YN 

428 

IB 

WlvjQEVTior 
y.tti   Jiovraiov 

PMA 

YNA 

429 

ir 

Qfodoaiov  TO  IF  y.ai  Ov- 
alevriviavov  ro  F 

PMe 

YNB 

430 

1 

lA 

1    JvTioyor  y.ui    Baaaov 

PM? 

lYNr 

431 

1 

Aie 

OvalleQiov  v.ai  Aaxiov 

PMZ 

YNA 

432 

IN    A 
B 

QeoSoaiov     to  IJ 
y.tti   7\IaSiuov 

jQEOfiivdu  y.ui 
Aa^ruQo^i  • 

PMH 
PMG 

YNe 
YN^ 

433 

434 
PN  YNZ 

r 

Qeodviaiov  to  IE  y.ui 
Ovalevnviavov  to  IJ 

PN 

YNZ 

435 

A 

laiSoQov 

■/.ai  ^ivaTOQog 

PNA 

YNH 

436 

1  z 

Biy.TOQog  fwvov       PM  YMZ     ■y.(al)  Sel  tovto  i 

ro  erog  7t(. 

> 

TO  evS 

>-ev  ■y.al  hf 

424 

cod.] 


L  iW     27  nuvierus  PMH  et  2!)  /iriorU  mDiieri  Q  in  rasnra 

Corrif/e         2    KoDvarr.vnoc  /,o^l  11    iaxerendu^    Victoris    consulatus     in    injima    paffina    mp})letus 

l.-i  sqq.  awiendi  uno  numero  anni  omnes  PMA  YMH  etc.  ul  infra  ad  v.  29  marytne  dextro  recte  indicatur 
26  'JctIov  32  to  A  34  SevuioQoi: 


CHBONICA    in. 


52 


404 


IV.  FASTI  HERACLIANI. 


L  (ur 


ao 


25 


30 


p.  Clir. 

€ 

u^eziov  To  B 

■/«/  ^i.yrja(iovXdov 

PNB 

YNe 

437 

c; 

@eo3ooior  to  IS 
/Mi   Wavarot) 

PNr 

YZ 

438 

z 

@eodoaiov  to  IZ  /xii  Oigtov 

PNA    YZA 

439 

H 

AvaToXiov  y.ai    Ovalevxivov 

PNe    YZB 

440 

e 

KVQOV   ^iovov 

PNq  Yzr 

441 

I 

Evdoiiov  y.ai  Jioa/.OQOV 

PNZ   YZA 

442 

i<\ 

Ma^ii.101'  ~/.ui   IlaTeQiov 

PNH  Yze 

443 

IB 

@eo8oaiov  to  IH/.ttt  ^l(iivov 

'pNe 

YZ? 

444 

r 

OvaXevTiviavov  ro  S 
xal  No^iov 

PZ 

Y77 

445 

lA 

^eriov  TO  r  /ai  —vi.if.ios 

'  PZA 

YZH 

446 

A    '^ 

.^QTajiovQiov  /.ai  Alvniov 

PZB 

Yze 

447 

IN     & 

Ziviovog 

/.ai  novaroviiiiavov 

pzr 

YO 

448 

B 

IlQioToyevovg 
'/ai  ^OTovQiov 

PZA 

YOA 

449 

r 

BaXevTiviavov 
y.ai  ..^(iiijvov 

pze 

YOB 

450 

A 

MuQy.iavov  .^vyovoTov 
x«t  ^6eX(piov 

pzg 

Yor 

451 

e 

27ioQa-/.iov 

x«t  EQ/.ovlavov 

PZZ 

YOA 

452 

<5 

Biv/.Ofialov 
'Aai  07Zi]Xu(ivo(i 

PZH 

Yoe 

453 

Z 

AeTLOv 

xai  ^TOvdiov 

pze 

YO<S 

454 

H 

BalevTiviavov  to  H 
•/.at  Avd^efiiov 

PO 

YOZ 

455 

e 

BaQavov 

'/.ai  Iioavov " 

POA 

YOH 

456 

1 

KuvaTavTiov 
/Mi  Povcpov 

POB 

Yoe 

457 

L  60"     Corrifje    1 — 33  annos  omiies  dngulis  numeris  addilis  PNP    YZ  et  deinceps  cf.  adn.  j/.  403, 1.% 
5  •pTJaioi'  (i  Ova'f.!:Vtini'.i>ov  13  ^vfj/uti^^ov  33  Kmfaiuvriuov 


A.  CCXXII-DCXXX. 


405 


L  (J2' 


f   TlaTQr/AOv  fiovfov)        POe    YriA 


xfdij  <hi  x((d)  rovTO  t6  ti'  cVof  tino  eyfhti' 
e(p\e£rjg  nQoaTtfHvfii 


ir 

lA 


IN^^ 
B 


e 

ir.  Z 

H 

e 
I 

20  lA 

IB 

ir 

lA 

A'e 

2.S     IN  A 
B 

r 

A 

e 

30  ^ 

z 

H 

e 
I 

35  Id 


^etoiTog  ^vy(ov(TTOv)  f^iovor 
^TcoXXioviov  y.ai    DJayvov 
j/aya?Mi(fov 

y.ai  ^el^icQivov 
yteojviog  B  fiovov 
Bi^iavov  fiovov 
Povaxixov 

y.ai    OXi^jiQiou 
BaaiXeiaMv 

v.ai,  ^Qf.ievaQixov ' 
AeovtOQ.  r  fiovov 
Uovaaiov  vmi  hoavvov 
.Av3-rii.iiov  ^lvyfovavov)  fiovov 
Ziviovog  y.ai   MaQY,iavov 
IcoQdavov 

v.at  ^ejitjQOv 
^eovTog  J  f.iov(ov)  ~A.(ai)  TlQo^iav(ov) 
MaQy.iavov  fiov^ov)  y.(ai)   Oriarov 
yleovrog  fiovov  E 

yteovTog  vaiov  ^vy(ovavov)  fiov(ovj 
ttvvrtara 

Baaileiov  .Avyovav(ov)  y.(ai)  AQfiari(ov)  ftov(ov) 
avvTvaza 
JoXov  ftovov 

Zivovog  ^vyovavov  ftovfovj 
Baailetov  ftovov 
nia/.rjTov  ftovov 

TQOVMvdov    ftOVOV 

avv7Taru 

OeodojQiyjjv  fiovov 
—vfiftuyov  ftovov 
yloyyivov  B  fiovov 

BojjTlOV   ftOVOV 

Jvvafxiov  y.al  ^icpidiov 


por 

POA 

poe 

P0<5 
POZ 

POH 

poe 

pn 
pnA 

PRB 

pnr 

PHA 

pne 
pn<; 
pnz 

PHH 

pne 

PM 

PHA 

PHB 

psr 

PHA 

PHe 
PHg 

PHZ 
PHH 

PHe 
c 

CA 
CB 


Yn 

YHA 
YRB 

Ynr 

YHA 


x(ui)   li 


PH  YHZ 


Yne   pn  Ynz 


Yn<s 
Ynz 

YHH 

Yne 

YH 

YHA 

YHB 
YHr 
YHA 
YHe 
YH<5 
YHZ 
YHH 
YHe 

(x)B 

ur 

(x)A 

ue 

CJZ 
U)H 

cje 


C  CJZ 

X((U)    Tl 


IB      Evae^tov  fiovov 

ir      Aoyyivov  devTeQ(ov)  fiorov. 


cr 

CA 


CJI 
CJId 


459 


458 
400 
40 1 

462 
463 
464 

405 

466 
467 
468 
469 

470 

471 
472 

473 
474 
475 
476 
477 
478 
479 
480 
481 
482 
483 
484 
485 
480 
487 
488 

489 
490 


L  G2'     ile  ordlne  scliedarnm  (51  et  V>'2  inrerso  r.f.  p.  SS8  1    Tnvlth'  eTioaau   fi'9'e(f  \  e^ig  coder 

("  ul  in  (17X0  apparet,  etiam  jiro  rocali  o  ponititr)         23  uvyovat   fiuv  x^  sic  prius  iiofov  expunctnm,  alteruin 
iniegrnm  ."57  devTeQ 

Corrige  2  numeros  sic  POA  YflA  post  v.  2  insere  r.  1  (ii  snperno  margine  suppletum  inde 
a  V.  3  corr.  numeros  sic  nt  cuiijue  liini  addantnr,  iiuemadmodum  In  margine  de.rtro  ilentidem  ndnotalnr 
23  'AQndrov  (del.  fiovov  cj.  p.  HSil)  2,5  ' lk't.ov  28  ll),((xid'ov 


52* 


40(i 


IV.  FASTI  ETKRACLIANI. 


L  G2^ 

A 
AIOK  CZ 

IN 


Cl  U)IZ 


CK  cJKZ 


30 


A 

IN 


25 


30 


0        IleTQOV    fiOVOV 

I       Avnatamov  •/.(al)  yiyaTvrftov 


lA 

Olvl-iqiov  vaiov  uovov 

ce 

U)IB 

le 

^vaaraaiov  Avy(ovaTov)  /mi  Povqov 

cg 

u)ir 

l. 

EvoEjiiov  B  lAOvov 

cz 

U)IA 

avvvtaTtt 

CH 

u)ie 

B 

^avEQiov  -/.(at)  IlQEaidiov 

CH 

UJIC 

r 

BiaroQog 

ce 

u)iq 

A 

IlavXov  ^iovov 

Cl 

U)IZ 

e 

.AvaaTaaiov  Avy^ovatov)  to  B 

CIA 

U)IH 

5 

hoavvov 

/Mi    llavXivov 

CIB 

u)ie 

z 

lioavov  alkou  fiovov 

KvQTOV 

cir 

U)K 

H 

IIaTQr/.LOv  %(ai)  '  YTtaTiov 

CIA 

U)K^^ 

e 

IIofiTirjivov  '/.(al)  ^^r]ivov 

cie 

U)KB 

1 

IlQoliov  x(ai)  ^^r/ivov 

ci^ 

u)Kr 

1^^ 

Js^r/.QaTOvg  |  /.ai  BovXovaiavov 

ciz 

U)KA 

IB 

Ke3ijov  ftovov 

CIH 

u)Ke 

ir 

2a^iVLttvov  (/.ttL)  QeodioQOv. 

cie 

U)K? 

lA 

.AQEofiivSov  vaiov 
/.ttL  lYlEaaaXu 

CK 

U)KZ 

le 

.AvaoTaaiov  ^vy(ovaTOv)  to  F 
/.ai  BEvavttov 

CKA 

U)KH 

d. 

KatklEQog 

'/.ttL  aXXov  BivavTtov 

CKB 

u)Ke 

B 

OrroQTOvvov  ftovov 

CKr 

U)A 

r 

BoTjTLOV    flOVOV 

CKA 

U)AA 

A 

2s'A0vvdLvov 
'/.ai   OriVL/.og 

CKe 

U)AB 

e 

Ilavlov  Tov  Bt^Lttvov 
■Mti  Moaxiavov 

CK<; 

u)Ar 

<; 

KllflEVTLVOV 

/ttL  TIqo^oi;  aXXov 

CKZ 

U)AA 

z 

^EvaTOQog  ftovov 

CKH 

u)Ae 

H 

^vd-ljfllOV    /aL    OloQSVTIVOV 

CKe 

U)A5 

CA      U)AZ 
CAA    U)AH 


p.  Cliv. 

491 
492 
493 

494 
495 
496 
497 

498 

x(,'.l)li      199 

50(» 
501 
502 
503 
504 
505 
50() 

507 

508 

x(,u)  II  509 
510 
511 

512 

5t3 

514 
515 

516 

517 


L  62^     9   Cuvvov  primltus,    ned  ,o  supras<:rij>sit    manus  vetus,  fortasse  eadem  IT).   l(j  Intrti  unum 

loculum  tribus  wrsibus  scribuntur  18  iTeoifojQOv  if/itur  terminatio  bis  indicatur 

Corrige  primum  atmos  omnes,  ut  sinr/ulis  hinos  addan  CZ  U)lA  etc,  r/aemadmodn.m  identidem  in 
utroque  martjine  correeior  iussit  4.  5  cf.  supra  dicta  }>.  S89  s,^.  14  el  15  leijf:  Uiiiijyov  2.'i   KiXeQoi 

24  llfvitvtiov  (-in  rave  ne  'lunofjtovvov  corriyas)  28  'Ptji.ixog  34  ■P'AviQtfiiov 


A.  CCXXII-DCXXX. 


407 


/.  ar 


A 
IN  A 


a>ifuFlo)ai<i) 

2U 

A 

IN 


lA 

Mayvot'  fiovov 

CAB 

u)Ae 

IB 

lovartvM  ^vyofvaTOv)  y.m   Ev&egixCov) 

CAr 

UM 

ir 

BiTctXiavov 
y.ai  Povari/itov 

CAA 

U)MA      i 

iz^ 

lovaTiviavov 
yMi    OvaAlsQiov 

CAC 

UMB 

le 

^ufifiaxov  y.ai  Bo)]tiov 

CA«S 

(jMr 

B 

Mitituii-ov    uovov.      lovaiivic.rov    .4v)'(ovaiovJ    xiti    OniXho 

vog 

CAZ 

U)MA 
CAH  WMC 

r 

Odo^Evov  y.ai  TIqojJov 

CAe 

WM^ 

A 

OlvjiQiov  /.tovov 

CM 

(jJMZ 

e 

MajJOQTiov  fiovov 

CMA 

UMH 

<; 

lovaTiviavov  ^v/(ovavov)  to  B  fiovov 

CMB 

UMe 

z 

JSMOV    flOVOV 

CMr 

WN 

H 

.AafiTtadiov  y.at   OQearov 

CMA 

UJNA 

e 

avvjtaTa 

CMe 

U)NB 

1 

avvTzata 

CMq 

UJNr 

id 

lovaTivittvo(v)  Avy(ovaTOv)  to  F  ftovov 

CMZ 

U)NA       ^ 

IB 

lovativiavov  Jvy(ovatov)  to  J  y.(ut)  JluvXtv(ov) 

CMH 

UJNe 

ir 

BeXiaaQtov  fiovov 

CMe 

u)N<; 

lA 

avv7caTtt 

CN 

U)NZ 

le 

avvjtatu 

CNA 

UJNH 

6. 

Iioavv(ov)  fiov(ov)  y.(a\)  e/tuQxov  7tQeTOQ(iov) 

CNB 

ujNe 

B 

^47C7tllOVO^    flOVOV 

CNr 

UJZ 

r 

lovoTivov  ftOVOV 

CNA 

U)ZA 

A 

Baaileiov  ftovov 

CNC 

UJZB 

e 

avv7taTa 

CN5 

ujzr 

s 

avvTCUTa 

CNZ 

UJZA 

z 

aVVTtttTtt 

CNH 

u)ze 

H 

avvTtuTa 

CNG 

u)zq 

e 

avvTtaxa 

cz 

U)Z7 

1 

avvTtuTa 

CZA 

UJZH 

\d. 

avvvcaxa 

CZB 

ujze 

IB 

avvTcaza 

czr 

UJO 

ir 

avv7tttTa 

CZA 

U)OA 

x((d)   S 


K 

AIO  CAA  p.Chr. 

518 

xCmJ  n  519 

520 

521 

522 
523.  524 


525 
52G 
527 
528 
529 
530 
531 
532 
533 
534 
535 
536 
537 
538 
539 
540 
541 
542 
543 
544 
545 
546 
547 
548 
549 
550 


CZ  UJZZ 


z(«(j  B 


L  61''     2  lovaTirioitvyoi  xitievf^cQix^  sic  cod.  8  omissum  proximum  comulatum    Ulrarius  eodem 

versu  usus  sic  supplerit,  ul  voces  ttvy  xai  |  oniXXio  [  voi  tribus  versibus  in  interstitio  adiceret  rl  utrinnrpte 
numerum  inler  annos  Pliil.  interpoiieret         17  (ovativiitvo    iivy     sic  cod. 

Corrii/e  primum  numeros  omnes,  quemadmodum  In  margine  dextro  corrector  saepius  inssil .  ut  singulin 
annis  hlnos  nddns  2  'invarivov  4  'fnvarixov  8  MriSiuov        dein  'invaiivnv  22   ror  /tro   xiti 


408 


IV.  FASTI  HERACLIANI. 


L  61" 

K      ^  Y 

Aio  C2Z  <i)iAinn  woA 


lA 

avc/iaTa 

cze  u)OB 

A 

le 

avvTTaTtt 

C2<;  wor 

IN 

d. 

avvTtava 

CZZ   U)OA 

B 

avvTzaTtt 

czH  u)oe 

r 

ttvvTtaTa 

cze|WO<s 

A 

avvTtttTa 

co 

U)OZ 

e 

avvTcaTtt 

COA 

WOH 

<; 

ttvvTtuTa 

COB 

ojoe 

z 

avvTtaTu 

cor 

cjn 

H 

UVVTtttTa 

COA 

wnd 

e 

UVVTlttXU 

coe 

wnB 

1 

UVVTtttTtt 

co? 

wnr 

\6, 

aVVTtUTtt 

coz 

wnA 

cTi  Tnz  IB 

avvTtUTu 

COH 

une 

ir 

aVVTtttTU 

coe 

u)n<; 

lA 

lovoTivov  ^vy(ovaTOv)  /.luvov 

cn 

unz 

A 

le 

aVVTtUTU 

cnA 

CJnH! 

IN 

A 

lovGTivor  Avy(ovaTov)  to  B  /iov(ov) 

CHB 

wne 

B 

ttVVTtttTU 

cnr 

WH 

r 

ttVVTtttTtt 

CHA 

(UHA 

A 

UVVTtttTtt 

cne 

CJHB 

e 

ttVVTCttTa 

cn<5 

(jjHr 

q 

avvTtttTtt 

cnz 

U)HA 

z 

avvTtara 

cnn 

u)He 

H 

avVTtUTU 

cne 

UJH<5 

e 

avvTtttTtt 

CH 

U)HZ 

1 

uvvTCttTa 

CHA 

U)HH 

i(\ 

aVVTCUTU 

CHB 

u)He 

IB 

Ti^tqiov  KioaTavx(ivov)Avy(ovaTOv)  iiov(ov) 

csr 

•X  i 

ir 

avvTtaTtt 

CHA 

•jkA 

lA 

UVVTtaTU 

CHe 

•>.B 

A 

le 

UVVTCttTtt 

CH^ 

•».r 

IN 

A 

UVVTtUTU 

CHZ 

•5KA 

T  «^vZ 

B 

MuvQiAiov  Ti(itQiov  Avy(ovaTov)  fiovov 

CHH 

•^e 

p.  flir. 

55 1 
552 
553 
554 

555 
556 
557 
55S 
559 
560 
561 
562 
563 
564 
565 
566 
567 
568 
569 
570 
571 
572 
573 
574 
575 
576 
577 
578 
579 
580 
581 
582 
583 
584 


L  61"     11  U)nB  ex  U)nA  correclum  Ifi  011  fx  CO  correctum  29  "JK  ex  U)  correclum 

Con^ije  nuiiieros  oiiines  anuis  binis  additis,  ut  velus  corrector  in  margine  sinistro  inbet  14   ini/.  sin. 


U)nZ  rro  TIIZ 


A.  CCXXII-CDXXX. 


409 


L  63 ' 


p.  Chr. 


25 


r 

a>'i.'7r«Ta 

cse 

•»vg 

585 

&>. 

«>'('/ fara 

T 

•jkZ 

586 

e 

avijrma 

TA 

•5kH  ; 

587 

<s 

avv/rata 

TB 

-^Q 

588 

z 

avv7taxa 

Tr 

•*.! 

589 

H 

avv7taxa 

T£^ 

•KlA 

590 

e 

avv7taTa 

Te 

•5KIB 

591 

1 

avv7raxa 

Tq 

•>^ir 

592 

id 

avv^raxa 

TZ 

•jkIA 

593 

IB 

avvTtara 

TH 

•>.ie 

594 

ir 

avvnaztt 

Te 

•)Kiq 

595 

lA 

avvTrara 

Tl 

•)kIZ 

596 

z^'e 

avvTraza 

TIA 

•5kIH 

597 

IN   A 

avv/raia 

TIB 

•5Kie 

598 

B 

avv/rara 

Tir 

•5kK 

599 

r 

avv^rara 

Tl^^ 

•kKA 

600 

A 

avv7r  aza 

Tie 

•!kKB 

601 

e 

avvrrara 

Tiq 

•5KKr 

602 

5 

avvrraza 

TIZ 

•5KKi£l 

603 

z 

Oio/.a  .  .  .  ^vy(ov(nov)  /lovov 

TIH 

•KKe 

604 

H 

an/rara 

Tie 

•5kK<5 

605 

e 

avv/rara 

TK 

•kKZ 

606 

1 

avvTraza 

TKA 

•5kKH 

607 

i^. 

avvTrara 

TKB 

•3KKe 

608 

IB 

avv/raza 

TKe 

•TkAB 

609 

ir 

avv/raza 

TK<; 

•KAr 

610 

lA 

' HQaAhov  ^vy(ovorov)  /lovov 

TKZ 

•!kAA 

611 

a'^ 

avv7taza 

TKH 

•KAe 

612 

IN   ^i 

avv/raxa 

TKe 

•>.K<=. 

613 

B 

avv/rara 

TA. 

•3KAZ 

614 

r 

avv7raia 

TAA 

•)kAH 

615 

A 

avv7tata 
avvTtartt 
ttvvTrara 

TAB 

•  •  • 

•5KAe 

616 

L  63''     20  *(0XK    in   rasura  ampliore    scrlpsit    vi.  I,    eraseral    tivvnuTu  27    tjQaxXiov   in  ramra 

m.  1  (fueratne  livvnuTu!)  29  uvvnmtc  in  rasura  multo  ampliore,  scriplum  aiiie  duhio  fuerat  quod  nunc 

vermi  27  librarins  rcstituil.  numerus  14  TIB  ex  TIA  correctus.     certa  dein  liturae  restif/ia  in  ultimis  annorum 

JHocl.  mimeris  inde  a  Tie  us'iue  ad  TKe  apparcnl;  deiuceps  TA  ex  TK.,  TAA  ej:  TK.  correclum,  v.  32 
«II  TAB   utraqua   littera  AB    in    rasura   est,    alterius   columnae    numeri  sine  litura  sunt  33.  34    numeri 

annorum  Diocl.  erasi  sunt 

Corriye  inde  a  v.  1  usque  ad  r.  24  numeros  annorum  omnea  binia  additis.  inde  a  r.  2.')  numeri  ah 
ipso  librario  recte  omnes  scrilnintur,  hinc  ille  saltus  a  TKB    •^sKe  "d  TKt    "VAB 


410 


IV.  FASTI  HEKACLIANI  A.  CCXXII-DCXXX. 


L  63' 


ano 
^vyovotipv) 


ano  r 
Ji  o^fX 


ano 


iN  e 

avvTcara 

XM<; 

TAr     -kM 

«5 

avvnaza 

XMZ 

TAA  -kMA 

Z 

arvnava 

XMH 

TA6    «kMB 

Bi    H 

avvTcaxa 

XMG 

TAg   -^vMr 

e 

avvTtaTa 

XN 

TAZ   -^sMA 

1 

avvTtaTa 

XNA 

TAH  -KMe  ! 

lA 

avvnaxa 

XNB 

TAe   •>s.M<; 

Bl    18 

avv7iaTa 

XNP 

TM 

•XMZI 

ir 

avvnaia 

XNA 

TMA 

•xMH 

i^ 

avvnaxa 

XN6 

TMBl-xMe 

le 

avvnava 

XNq  Itmf    -xn 

Bl     6. 

avvTiaca 

XNZ 

TMA  -tkNA 

B 

avvjcaTa 

XNH 

TM6   -^sNB 

r 

avvTtaia 

XNe 

TMg   «XsNr 

p.  Chr. 
617 

GIS 
619 
620 
621 
622 
623 
624 
625 
626 
627 
628 
629 
630 


a  [uno]  ^iXiTi7i(ov)  toif  rf/Jc)  ^  if()'(iXTiwvog)  \  [^]T'^  [hii  tc  3J]  xoafii(x>igJ  [xoa/Aov:  M]  xu'>jae(o)i) 
[xtriae  L]  \  x{ui)  iwTfijg)  /^AYT^  L,  numeri  nota  ex  conpendio  male  intellecto  orta:  xiti  ii]a  M] 
«»;  I   jAPKA         adscribitur  mary.  sin.  scriptum  a.  79716  primo  anno  imp.  Irenes,  a.  6306  mundi 

h  [rt]7r[6]  'Pl'/,i7i7i(ov)  smi,-  Kmv  [c]titi'jit'ov  xiti  |  [E]iQt'jVri(  'ii'd'ix\TOS  H  'ili]  ,APH  I  /^ijffoi)  'OxioiiQinv 
[^iio  31]  \  ijfiiQ(tt)  A  [tjftQa  Jj,  M]  t<>Q{it)  tt\no  uvuT\o't.(riq)  Q  (ijXiov)  \  ).c(7irit)  KV  marrj.  sin. 
scriptum  a.  784 

c  01  r{ovg)  XQoyfovg)  tii'<td'tt)'6t'T(£g)  ov  nuvTOTe  'ittaiv  (fort.  'iattatr)  ifoig)  un6  'Pt'f.'in(:iov)  ['^IAAl  L]  /Q(6yov;) 
ttrit&td^rut  [—tfture  L] ,  u(p'  ov  rag  (eixoatnei'Ti<)eT>i  \  Qid'«g  xui  rii  <in'Ait 'erij  '/.ufifluvoj.t(ev).  <'<f.i.'  >)fi(ug) 
/Q>'j  nQ6g  t(6v)  <iv<idi(f6/xev(ov)  >'j  vnctriav  [vnuiov  L,  M]  \  ivx(6v)  j;  jiuai'/.eiag  /q6voi'  [/qoivov  L] 
axonetv  [axo7tev  L]  ev  rfl  /^ri  L  i.  e.  aeXiSt]  T(tav)  jiaai,i.eiuv  x(ul)  vnttTo>v,  nooTfov)  bq'  e'i>i  /^AP6IH  L 
«Qel  ij  M^  UQU  ei>]  mr/  M^]  t6  \  CijToi)fjev(nv)  TfiSi')  <in6  ^'tXinfnov)  j(q6v(o)v)-  ofifov)  clf  (xiti)  i(ovg) 
t'i7i6  6  'et(ovg)  .4vy(ova)T(oi>)  /Q(6vovg)  >jfi(<~ig)  [eifiev  MJ  no'/.vnQHyfiov(eivJ  [noXXv—  L  noil.vnQ<iy- 
uoveg  M]  dCeT)  [dtd  MJ  \  roiJs  AiyvnTi(o>v)  [certo  conpentUo  L  uiyvnTiova  M]  >'j/t«g.  ei  /H  L]  d'e 
o'vT(mg)  <tn'i.(iiig)  fcertis  conpendiis  L:  ov  i<ia  <'tn'/.<la  Mj  nvvf^<i.voiio  [notvS^—  L  fort.  nvvStivoio].  ri 
/TH  I-  ri'i  M]  :iq6  ^  ri  Tii/ot  /poVojf  /^XPU)N  L]  lov  vvv,  |  xui  firjv  [vv(v)  M]  t6  YA  troc  [an 
XA.'7-  ti  /H  L  oi  M]  de  nov  fiev  ('ij'Mog)  >]v,  nov  d'e  >]  (at'*.>]v>])  r^te.  av  T(ovg)  ](Q(6vovgJ  rCoiy 
fino  <l>i'/innov  h<^(tav)  \  <'«p«iQ(eig)  eS  <tvT(iSv)  T(ovg)  nQO  lov  vvv  i'tvuMo[Aev(ovg)  evt<ivToijg,  x(<ii)  t6 
xuT«Xetn6fiev(ot')  [x<iT<tXtn  —  LM]  oidag,  n6a(ov)  \  [lov  <in6  4>iXinnov  eivut  /q6vov  avve^uive].  tilti- 
mum  verstim  nunc.  in  L  recisum  servavit  M.  de  lectione  scholii  van  der  Hagen  p.  331,  14  desperarerat. 
quod  ei  recte  de  num,ero  YA  iudicavi,  scriptum  est  a.  78314. 


L  63^  tittili  non  suae  rjuistjtic  cohtmnae  inscribuntiir  in  codice,  eiijue  mio  rers-u  scribuulur,  iion,  ut 
lypotltctae  placuit,  binis  primus  numerorum  (Atnj.)  ordo  in  interslitio  scribilitr  jwsl  r.  14  rclujui  j'iir/inae 
versus  (restant  autem  X  ioiyuU  minio  saepti)  vacant  scrijttura. 


LATERCVLI 
IMPERATORVM  ROMANORVM. 

Imperatorum  Romanorum  laterculum  ita  conficere,  ut  testimoniis  de  regnorum 
spatiis  diligenter  colleclis  et  ad  rerum  memoriam  exactis  cuiusvis  eorum  dies  primus 
postremusque  determinetur,  ut  operae  pretium  est  omnino  et  magna  ex  parte  perfici 
poterit,  ita  ab  hac  nostra  sylloge  alienum  est.  adhibenda  erunt  ad  eiusmodi  operam 
(comparabuntur  adhuc  cum  fructu  quae  de  ea  re  coUegit  Petavius  ad  Epiphanii  libellum 
de  mensuris  vol.  4  p.  43  ed.  Dindorf.)  chronica  inprimis  Eusebiana  Hieronymiana,  in 
quibus  attendendum  erit  ex  una  parte  ad  diff^erentias  textuum  Graeci  Latini  Armeniaci, 
ex  altera  ad  diflferentias  annorum  in  chronicis  adscriptorum  et  spatiorum  regni  et  seriei 
regum.  accedunt  eorum  chronicorum  epitomatores  et  continuatores,  praesertim  quos 
edidimus  Tiro  Prosper  et  Cassiodorus  Senator.  cum  his  iungendi  erunt  auctores  reUqui 
tam  Latini,  in  his  Suetonius,  Chronographus  a.  354  finiens  in  Licinio  (vol.  1  p.  145), 
Sex.  Aurelius  Victor,  Eutropius,  Victor  qui  dicitur  epitomatus,  lordanes ,  quam  Graeci, 
in  his  Hippolytus  (cuius  imperatorum  latercuhim  finientem  in  Alexandro  Latine  versum 
dedimus  vol.  1  p.  137),  Cassius  Dio,  Theophilus  Antiochenus  (ad  Autolycum  3,  27  ex 
chronologia  Chryserotis  nomenclatoris  imp.  Marci  liberti  ponens  indicem  imperatorum 
finientem  in  Marco"),  Clemens  Alexandrinus  (stroraat.  1,21,  144  afferens  laterculos  tales 
duos  alterum  ad  computationem  Romanam,  alterum  ad  Aegyptiacam  finientes  in  Com- 
modo),  Epiphanius  episcopus  Constantiensis  (eiusmodi  laterculos  habens  duos,  alterum 
in  libello  de  mensuris  et  ponderibus  c.  13 — 22  p.  169=176  Petav.  finientem  in  Hadriano, 
alteruin  in  Ancyroto  c.  60  p.  63  Petav.  finientem  in  Gratiano),  Maximus  Martyr  in 
tractatu  paschah  (apud  Petavium  doctr.  temp.  ed.  1703  tom.  3  p.  170  seq.),  qui  scripsit 
imperante  Michaele  HI  a.  S42— 859,  aliique  Hbelli  Byzantiorum  complures.  inter  eos 
XQOvoyQaffeiov  aivTOf.iov  ad  Basilium  (a.  867  —  886)  servatum  in  codice  Vaticano 
Graec.  2210  (Reitzenstein  in  Hermae  vol.  23  p.  148),  editum  apud  Schoenium  ad  Euse- 
bium  vol.  I  app.  p.  59  seq.  et  quam  nuper  ex  codice  Bruxellensi  n.  11376  in  hicem 
protraxit  Franciscus  Cumont  (anecdota  Bruxellensia.  Gand  1894)  synopsis  imperatorum 
Romanorum  et  Constantinopolitanorum  finiens  in  Romano  III  (a.  1028 — 1033).  —  His 
hoc  loco  omissis  in  hac  sylloge  quae  collocarentur,  non  multa  fuerunt,  scilicet  laterculi 
imperatorum  ad  codicem  Theodosianum  pertinentes  adiective;  expositio  temporum  ad 
Q.  lulii  Hilariani  de  duratione  mundi  libellum  adiecta  a.  468;  laterculus  imperatorum 
desinens  in  lustino  I ;  chronographia  Malaliana  perveniens  ad  lustini  II  annum  nonum ; 
denique  laterculi  tres  Graeci  Heraclianus  in  Phoca  desinens,  Leoninus  desinens  in 
Michaele  I,  acephalus  ad  Leonem  VI  perductus  una  cum  antea  propositis  cousularibus 
recensiti  ab  Usenero  nostro. 


CHRONICA    III.  " 


I. 

LATERCVLI  IMPERATORUM  ROMANORVM 
CODICI  THEODOSIANO  ADIVNCTI. 

vodicis  Theodosiani  liber  hodie  bibliothecae  Taurinensis  a  II  2  scriptus  ante 
saeculum  VIII,  eo  autem  saeculo  scriptura  priore  deleta  rescriptus  (secunda  scriptura 
continet  luhi  Valerii  res  gestas  Alexandri)  f.  43  (numerationis  eius  quae  nunc  obtinet) 
post  indicem  titulorum  constitutionibus  subiectum  (ibi  enim,  non  in  principio  voluminis 
indicem  locum  habuisse  coUigitur  cum  ex  collocatione  additamenti  eius,  de  quo  mox 
dicetur,  sicut  monuit  Krueger  in  editione  p.  14  adn.  I,  tum  inde  quod  ex  fohis  quae 
supersunt  nulhim  pertinet  ad  voluminis  principium)  alterum  indicem  proponit  imperatorum 
eorum,  quorum  coustitutiones  in  codicem  receptae  sunt.  eum  ita  repetimus,  ut  descripsi 
ego  ediditque  Pauhis  Krueger  (codicis  Theodosiani  fragmenta  Taurinensia  in  actis  maio- 
ribus  academiae  Berohnensis  a.  1879)  p.  98.  Utrum  proficiscatur  ab  ipsis  constitutionum 
codicis  compilatoribus  an  compositus  sit  a  librario  posteriore,  dubitari  potest;  certe  ita 
concordant,  ut  qui  eum  confecit  necesse  sit  aut  perlustratis  syllogae  inscriptionibus  eum 
composuerit  aut,  quod  magis  crediderim ,  ad  eam  normam  constitutiones  composuerit. 
nam  Constantini  II  nomen  ut  in  indice  desideratur,  ita  ex  corpore  sublatum  est  (vide 
quae  exposui  in  Hermae  vol.  17  p.  533);  item  loviani  nomen  ab  indice  abest,  in  corpore 
autem  quaecumque  leges  eo  imperante  latae  sunt,  sub  luliani  nomine  procedunt. 

[Cojnstantinus 

[Cojnstantius  et  Constans 

[Iu]lianus 

|V|alentinianus,  Valens  et  Gratianus 

|V]al(ens),  Gratianus  et  Valens  [sic] 

[G]ratianus,  Valentin(ianus)  et  Theodosius 

[V]alent(iuianus),  Theod(osius)  et  Arcadius 

Theod(osius),  Arcad(ius)  et  Honor(ius) 

Arcad(ius)  et  Hon(orius) 

Arcad(ius),  Honor(ius)  et  Theod(osiu8) 

Honor(ius)  et  Theod(osius) 

Theod(o8ius)  ot  Valent(imanus) 


Index  is  quem  supra  edidimus  quominus  pars  fuerit  ipsius  Codicis  Theodosiani 
niliil  impedit  et  sunt  quae  suadeant.  ad  eundem  in  eiusdem  folii  pagina  versa  manus 
ea,  quae  ad  constitutiones  scholia  adscripsit  (teste  Kruegero  1.  c.  p.  104)  adiecit  alterum 
incipientcm  a  Caesare  dictatore,  finientem  mutihmi  (nam  deficit  fohum  sequens)  in  Caro. 
eius  adnotationes  marginales  edidit  Baudi  di  Yesme  (mem.  ddl'  ac.cademia  di  Torim 
ser.  2  vol.  S  a.  1846  p.  181):  integrum  et  ipse  descripsi  et  descriptum  accepi  a  Paulo 
Krueger  nostro.  index  hic  alter  commune  nihil  habet  eum  codice  Theodosiano  neque 
apte  ei  additur;  nam  ad  constitutionum  corpora  fastos  consulares  et  imperatorum 
laterculos  adici  et  exemplo  caret  et  ratione,  non  solum  quod  ii  constitutionum  terminos 
excedunt.  sed  multo  magis  propterea  quod  in  usu  forensi  fasti  laterculique  nulli  ad 
usum  forensem  apti  fuerunt  nisi  qui  subinde  continuarentur,  comparati  igitur  ad 
exemplum  libelli  Philocaliani.  denique  hunc  nostrum  sumptum  iudico  ex  chronicis 
Hieronymianis,  id  quod  contra  Vesmium  olim  monui  in  editione  chronicorum  Cassiodori 
a.  1861  p.  562.     nihilo  minus  subieci  propter  libri  vetustatem. 

Ordo  principum  Romanorum 
I  G.  lulius  Caesar  primus  Romanus  sin[gulare  optinuit 
imperium,  a  quo  Caesares  Romanor[uin  principes 
appellati  sunt.     qui  regnavit  ann.  I  [ 
5  II  Octavius  Caesar  Augustus,  a  quo  Ro[manorum  reges 

Augusti  appellati.  reg.  ann.  L[    , 

III  Tiberius  regnavit  ann.  XXIIII  [ 

IIIT  G.  Caesar  cognomento  Caligula  reg[ 
V  Claudius       regnavit  ann.  XIV  m.  V[ 
10  VI  Nero  regnavit  ann.  XIII  m.  VI[ 

VII  Vespasianus  reg.  ann.  VIIII  m.[ 

VIII  Titus  reg.  ann.  II  m.  II  [ 

^T^III  Domitianus  reg.  ann.  XII  m.  V         [ 


Titi  frat.  iunior 
Titi  frat///// 


X  Nerva 
XI  Traianus 
XII  Adrianus 


hi  impp.  aeq  iu  impp.  adminis- 
tuer  q  usq.  ad  h'  temp  sin- 
guli  augusti  fu  //  e  // 


XIII  Antoninus 

Xmi  M.  Aur  An  /  /  /  / 

llllll  llll 
XV  Commodus 

XVI  Elvius  Pertinax 


reg.  ann.  II  m.  III  [ 

reg.  ann.  XVIIII  m.  I[ 

reg.  ann.  XXI  m.  V[ 

XXII  m.  II[ 


/s   /////  [ 

?  ?  ? 

reg.  ann.  XXV  [ 

reg.  ann.  Xni[ 

reg.  ann.  VI  m.[ 


7  xxiliil  sic  cod.  13  od»!.  verms  posterior  parum  certus;  fiti  frat.  anter    Krueger ,    titi   fi,u/   ego. 

y       ?? 
16  menses  non  hahel  Uieronijmus       17  antoninus  ///  ego,  ////  e  //  Is  ///  Knieqer;  Titus  Antouinus  cognomento 

?     _  ?  ■         ^ 

Pius  Bieronymua  18  m  aur  an  /////  s  ////  se.  1  a  //  Krueger.       adn.  ti.  2  q  nos,  cum  Hieronymus  — 

?     ?    ? 
V.  3  fin.  lu III e  11  ego,  fu/n  ei  Krueger,   fuerint   Hieronymus  21  ann.  ui  m.  (  codex,  m.  VI  Bieronymus 

53» 


414 


I.  LATERCVLI  IMPERATORUM  CODICI  THEODOSIANO  ADIUNCTL 


Antonini  Caracallae 
ut    putabant    filius 


etfilium  suum  Filipp 
0  sortem  regni  fecit 


XVII  Severus  reg.  ann.  XVII  /  [ 

XVIII  Antoninus  cognomine  Caracalla  Seve[ri  filius  reg.  ann.  VII 
XVIIII  Macrinus  reg.  ann.  I  [ 

XX  Marcus  Aurelius  AntoninusHeliogaba[li  sacerdos  (?) 

XXI  Alexander  Mamae  fil.  reg.  ann.  XV[ 

XXII  Maximinus  reg.  ann.  III  [ 

XXIII  Gordianus  reg.  ann.  VI  [ 

XXIIII  Filippus  reg.  ann.  VI  [ 

XXV  Decius  reg.  ann.  I  m.  III 

XXVI  Gallus  et  Volusianus  Galli  filius  reg.  [ 

?   V 
XXVII  Valerianus  et  Galienus  reg.  ann.  XV[ 

XXVIII  Claudius  reg.  ann.  m.  Vmi  [ 

XXVIIII  Aurelianus  reg.  ann.  V  m.  VI 

XXX  Tacitus  reg.  m.  VI 

XXXI  Florianus  reg.  d.  LXXXVIII 

XXXII  Probus  reg.  ann.  VI  m.  IIII 

?  ?  ? 
XXXIII  Carus  cum  filis  Carino  et  Numenano  reg. 


36'37  Florianus  cum  mimero  careat,  Probus  XXXI  numeratu)-  apud  Hieronymuin. 


11. 

EXPOSITIO  TEMPORVM  HILARIANA 
A.  CCCCLXVIIL 

Libello  Q.  lulii  Hilariani  de  dtiratione  mundi  scripto  a.  p.  Chr.  397  (bibl.  max. 
patrum  ed.  de  la  Bigne  Paris.  1624  vol.  7  a.  1644  p.  257;  Migne  vol.  13  p.  1097;  egit 
de  60  Gelzcr  in  Africano  2  p.  121  seq.),  quem  exhibent  praeterea  Fredegariani  libri 
multi  (cf.  Krusch  script.  Merov.  2  p.  S),  in  codice  universitatis  Matritensis  n.  134  saec. 
XIII,  sed  descripto  ex  antiquissimo  Alcobaciensi  deperdito  (vide  vol.  2  p.  167  seq.), 
adhaeret  f.  33.  34  (1.  c  p.  169  n.  9)  expositio  temporum  a  mundi  incoactione  infra  edita. 
est  adnotatio  quaedam  scripta  anno  Leonis  duodecimo  et  Anthemii  quarto  sive,  certe 
ut  numerat  auctor,  p.  Chr.  468,  pertinens  ad  locum  Hilariani  c.  16  in  codice  Matri- 
tensi  sic  scriptum:  exliinc  usque  ad  CLXX  quartum  annum  regni  Qrecorum,  quo  tem- 
pore  etiam  Bacius  Cinius  [Lucius  Licinius  Lucidlus  edd.,  scilicet  consul  a.  u.  c.  603,  ante 
Chr.  1517  consid  Romanorum  fuit,  qui  de  societate  et  amicicia  ad  Symonem  fratrem 
lude  litteras  dedit,  anni  sunt  XXVI:  ex  ilius  namquc  consulatu  annos  iani  pier  consules 
requirentes  invenimus  usque  ad  passionem  domini  nostri  lesu  Christi,  id  est  usque  ad 
annum  sextum  dccimum  imperii  Tiberii  Cesaris  fuisse  completos  annus  CLXXIX.  hoc 
[per  hoc  edd.y  a  fahrica  mundi  usque  ad  passionem  domini  nostri  Icsu  Christi  anni  sunt 
VDLXX  [VDXXX  edd.y.-  proinde  ad  conclusionem  Vlannorum  dehentur  anni  CCCCXXX 
[CCCCLXX  edd./,  in  quos  fmes  secuhrum  concurrcnmt.  —  Excerpta  Hieronymiana  quae 
laterculum  imperatorum  praecedunt  omisi.  imperatorum  quoque  spatia  ipse  adnotator 
ait  sumpsisse  se  ex  chronicis  Hieronymianis  conveniuntque  cum  iis  certe  quae  a  nobis  ex- 
pressa  sunt  litteris  cursivis,  quamquam  quaedam,  ut  Severi  prioiis  spatium,  non  librarii 
errore  inde  videntur  recedere.  —  Codicem  excussi  ipse  BeroUni. 


EXPOSITIO  TEMPORVM  A  MUNDI  INCOHATIONE. 

Quoniam  in  superiori  libello  sollicito  lectori  moverim  scrupulum,  arbitror  posse  f.  33 
moveri  in  eo  quod  idem  contineatur,  quia  a  passione  domini  nostri  CCCCXXX  adhuc 
superessent  anni,  ut  sex  milium  annorum  numerus  impleretur.  quo  etiam  tempore  sanctus 
i  opusculi  auctor  ea  quae  in  apocalipsim  de  Anticliristo  et  domini  nostri  giorioso  adventu 
scripta  monstrantur,  asserit  adimplenda.  quos  annos  iam  in  Leonis  septimo  et  Severi 
quarto  imperii  anno  cognoscimus  fuisse  impletos.  sed  quae  ratio  supra  dictum  ex-p.  c.  463? 
positorem  fefellerit,  breviter  intimabo :  annorum  etenim  seriem  singularum  generationum 
nec  non  iudicum  et  regum  populi  Hebreorum  tempora  non  ex  Hebraicis  voluminibus, 
'»  sed  ex  septuaginta  interpretum  translationibus  scripsit.  pro  qua  re  [ut]  studiosis 
temporum  veritas  patefiat,  necessarium  duxi  secundum  exemplaria  ab  Hebraicis  autenticis 
a  beato  Iheronimo  in  Latinum  translata  per  generationes  ac  deinceps  de  Eusebii 
cronicis  quanti  anni  a  mundi  origine  usque  ad  nostram  aetateni  fuerint  evohiti,  doniino 
annuente  monstrare  atque  ab  Adam  primo  homine  exordium  sumere. 

is   Primus  Gaius  lulius  Caesar  regnavit  annis  quinque. 

Octavianus  Augustus,  a  qico  Augtisti  esse  coeperunt,  regnavit  annis  LVI. 

Tiberius  regnavit  annis  XXIII.  liuius  quinto  decimo  imperii  anno  dominum  ad  baptismum 
venisse  annos  agentem  aetatis  in  earne  XXX,   evangelista  Lucas   demonstrat.   qui 
etiam   post  baptismum  triennio  praedicasse   et   sic   ad  passionem  venisse  ex  evan- 
20  gelio  lohannis  intellegitur,    qui   fuit  Tiberii  XVIII  annus.     fiunt   ergo    omnes   anni 

ab  Adani  usque  ad  passionem  domini  anni  IIIICXIII.    regnavit  itaque  post  passionem 
domini  Tiberius  annis  V. 

Gaius  cognomento  Caligula  regnavit  annis  III  mensihus  X. 

Claudius  regnavit  annis  XIII  mens.  VII. 
as   Nero  regnavit  annis  XIII  m.  VII. 

Vespasianus  reg.  ann.  X. 

Titus  filius  Vespasiani  reg.  a.  II  m.  III. 

Domitimms  frater  Titi  reg.  a.  XV  m.  V. 

Nerva  reg.  anno  I  m.  IIII. 
30  Traianus  reg.  a.  XIX  m.  VI. 

Hadrianus  reg.  a.  XX. 

Titus  Antoninus  cognomento  Pius  reg.  a.  XXII  mensibus  III. 

Marcus  Antoninus  qui  et  Verus  regnavit  annis  XVIII  mense  I. 

Aurelius  Commodus  reg.  a.  XIII. 
.15  Hebidius  Pertinax  reg.  m.  VII. 

Severus  regn.  an.  XVII  m.  VII. 

Antoninus  Caracalla  Severi  filius  reg.  a.  VII. 


inscr.  incoactione  C  1  mouerim]  no'ium  C:   emendatio  dubia  5    asseret    C  8   iudicium    C 

9  ut  addidi         10  temporum  (sic)  C        secundum]  sed  C  17  (hiberius  C         18  luclias  C        20  annus) 

anno  C  22  tliiberius  C  27  thitus  C  31   [ajdriauus  (a  add.   niiniator)  C  32  thitus  antonius  C 

33  marchus  antonius  C  37  antonius  C 


II.  EXPOSITIO  TEMPORVM  HILARIANA.  417 


Macriniis  reg.  anno  I. 

Aurclius  Anfonimis  rfg.  n.  IIII. 

Alexandcr  Mamae  filius  rcg.  a.  XIII. 

Maximianus  regnavit  annis  III. 
5   Gordinnns  rcg.  a.  VI. 

Philippus  reg.  a.  VI. 

Decius  reg.  a.  I  m.  III. 

Gallus  et   Volusianus  filius  eitis  regtmverunt  annis  II  m.  IIII. 

Valerianus  et  GaUicnus  reg.  a.  XV. 
10   Claudius  rcg.  a.  I  m.  IX. 

Aurelianus  reg.  a.  V  m.  VI. 

Tacitus  rcg.  m.  VI. 

Florianus  reg.  m.  III. 

Probus  reg.  a.  VI  m.  IIII. 
15   Carus  cum  filiis  suis  reg.  a.  II. 

Diocletianus  rrg.  a.  XX. 

Galerius  reg.  a.  II. 

Consfantinus  reg.  a.  XXX  m.  X. 

Consfanfinus  ct  Constans  regnavcrunt  a.  XXIIII  in.   V. 
30  lulianus  reg.  a.  I  m.  IIII. 

lovianus  reg.  m.  VIII. 

Valcnfinianus  cf  Valcns  regnaverunt  annos  XIIII  m.  V. 

Gratianus  cum  fratre   Vulentiniano  reg.  an.  VI. 

Valentinianus  cum  Theodosio  reg.  a.  VII 
25   Theodosius  cum  filiis  Arcadio  et  Honorio  reg.  an.  I[II. 

Arcadius  cum  fratre  Honorio  reg.  a.  XIII. 

Honorius  cuiii  Theodosio  minore  fratris  filio  reg.  a.  XV. 

Theodosius  minor  Arcadii  filius  reg.  solus  an.  XXVIII. 

Valens  cum  Alarciano  regnavit  ann.  IIH. 
30  Marcianus  solus  reg.  annis  III. 

Leo  cum  Maioriano  reg.  annis  III. 

iterum  Leo  cura  Severo  reg.  a.  IIII. 

Leo  solus  regnavit  anno  I. 

Leo  cum  Anthemio  regnavit  ann.  11 II. 


2  antonias  C  3   mamae]  inanie  0  9  regnauit  G  15   [c]larus  C  17    [u]alerius  C 

19  xxxiiii  C  21   iouinianus  r.  a.  uiii  C  25  archadio  C  26  archadius  C  21  miuoris  C 

28  archadii  C 


III. 

LATERCYLYS  IMPERATORVM  AD  IV8TINVM  I. 

Laterculus  imperatorum  qui  sequitur  ab  Augusto  perveniens  ad  lustinum  I  ut 
exiguae  admodum  utilitatis  est,  ita  non  plane  neglegendus;  nam  quamquam  pleraque 
quat'  auctnr  affert  ad  scriptores  redeunt  adhuc  superstites,  certe  hic  illic  ad  crisin 
eorum  adhiberi  poterit  et  fieri  potest,  ut  habeat  propria  quaedam.  primam  partem  ab 
Augusto  ad  lovianum  patet  sumptam  esse  fere  ex  Eutropii  breviario,  cuius  quae  sunt 
et  ad  numeros  usque  concordant,  expressimus  inclinatis.  praeter  Eutropium  paucis 
locis  adsumpsit  auctor  chronica  Hieronymiana,  ut  Traianum,  quem  Eutropius  ait  obiisse 
apud  Seleuciam  Isauriae,  Hieronymus  in  Selenunti  (secundum  Eusebium)  sive  ut  alihi 
(nirairum  apud  Eutropium)  scriptum  repperimus  apud  Selcuciam  Isauriae,  laterculus  ait 
defunctum  esse  apud  Selinunta  Isauriae.  in  huiusce  partis  capitibus  extremis  pariterque 
in  proximis  adhibita  sunt  consularia  Constantinopolitana;  certe  Gallum  necatum  esse  in 
insida  Flanona  ex  iis  solummodo  auctor  sumere  potuit  eodemque  ducunt  quae  sequuntur 
ad  Valentem.  missis  capitibus  a  Gratiano  ad  Theodosium  II  ita  exiUbus,  ut  certum 
auctorem  non  prodant,  extrema  inde  a  lohanne  qui  post  nioi'tem  Honorii  regnum  occu- 
pare  conatus  est,  quatenus  imperatores  Occidentis  spectant,  prope  accedunt  ad  ea,  quae 
de  rebus  occidentalibus  leguntur  apud  Marcellinum  comitem,  quamquam  non  omnia  eo 
adhibito  plene  explicantur,  ut  in  Leone  cometacum  corruptum  et  in  Severo  II  quod 
dicitur  rcligiose  rixisse.  Marcellinum  cuni  viderimus  (vol.  2  p.  46)  occidentalia  sua 
traxisse  ex  chronicis  Occidentis,  fortasse  communio  quae  intercedit  inter  Marcellinum  et 
huius  indicis  auctorem  redit  ad  chronicorum  eorum  epitomam  ab  utroque  usurpatam.  — 
Scriptum  esse  indicem  sub  lustiniano  nolim  inde  colligere,  quod  finit  in  lustino  I;  nam 
fieri  potest,  ut  copiae  in  eo  defecerint,  quibus  auctor  usus  est. 
Codices  adhibiti  sunt  sex  hi. 

C  Vaticanus  3339  saec.  X  f.  246'.  247'  post  Pauli   historiam  Romanam  (cf.  Droysen 

praef.  ad  Eutropium  p.  XXX  et  Waitzius  scr.  Lang.  p.  36).  edidit  indicem  ex  hoc  libro 
et  eo  qui  sequitur  Schelestratius  antiq.  eccl.  1  (1692)  p.  597  seq.;  repetivit  Roncallius 
chron.  vet.  Lat.  2,  249.  mea  causa  indicem  contulit  Huelsen.  manus  secundae  lectiones 
plerasque  suppressi. 

Z  Vaticanus  n.  1984    (non  465,    ut  ait   Schelestratius  1.  c.)  saec.  IX  vel  X  f .  9  post 

Curiosum  urbis  Romae  (cf.  Jordan  topogr.  urb.  Romae  2  p.  3  et  Waitzius  scr.  Lang. 
p.  30).  finit  mutilus  folio  exsecto  in  Constantio  II  verbis  moritur  anno.'  adhibuit 
Schelestratius  1.  c.  hunc  quoque  librum  mea  causa  Huelsen  excussit.  manus  secundae 
mutationes  pleraeque  item  omissae  sunt. 

Coloniensis  n.  32  saec.  X  f.  193'— 195  post  Ambrosii  epistulas.  descriptus  est  ex 
nostro  C;  nam  in  loviano  ga\latiae  vocabulum  in  C  scriptum  bipertito  propterea  in 
Coloniensi  male  divulsum  est  et  concordant  omnia.  itaque  nou  adliibui  librum ,  unde 
descriptum  indicem  sponte  misit  Carolus  Schenkl. 

y  Vaticanus  n.  341  sacc.  X  inter  misceilanea,  de  quibus  egi  vol.  I    p.  524  adn. 


UI.  LATERCVLVS  IMPERATORVM  AD  IVSTINVM  I.  419 

Mediolanensis  Ambrosianus  C  72  inf.  sacc.  XT  (cf.  MG.  sor.  Lang.  p.  'M)  anto  Pauli  A 
diaconi  historiani  Ronianani  in  foliis  tribus  nuineratis  hodie  .59.  00.61,  quoruni  primuni 
et  tertium  cohaerent,  secundum  solitarium  cst,  leguntur  primimi  nomina  Ascankis  .  .  . 
Marcelltis  (ut  infra)  itemque  indicis  huius  principium  ad  Vitellium,  dcinde,  his  videlicet 
reiectis,  haec :  Consules.  Ascanms  Silvius.  Alha  Silvius.  Procas  Silvius.  Capln  Silvius. 
Numitor  Silvius  Aeneas.  liomuliis.  lulius  Octavianus.  Numa  FompiUus.  TuUus. 
Ancus.  Brutus.  Decius.  Drusus.  Torquatus.  Camillus.  Fompeius.  Tullius.  Cato 
censorius.  Cossus.  Scijnade.  Fabricius.  Fabii.  Marcellus.  sequitur  iudex  quem 
edimus  integer. 

Bernensis  n.  120  saec.  XI  f.  74' — 76  post  Victorem  quem  dicunt  epitomatum.  B 
adhaeret  laterculo  continuatio  a  lustiniano  I  ad  Theodosium  ITl  sumpta  ex  Bedae 
chronicis  uiaioribus.  post  Bedana  quae  finiunt  sic:  Anastasius  imp.  aim.  III.  Theodosius 
anii.  I  subiciuntur  liacc :  IjCo  impcr.  ann.  X.  Constantinus  ann.  XXVII.  Constantinus 
imperator  a  suis  crqjtus  est  excecatus  VIII  ann.  post  imperant.  Karolus  imperavit  ann. 
XL  V.  Ludovicus  fiJins  eius  ann.  XX  VIII.  Lotharius  ann.  X  V.  Otto  imperavit  I  ann. 
Otto  II  ann.      Otto  III  ann.     Heinricus  ann.     Gener  ann.  XI.     Hrinricus  anu.  VIII. 

Vaticanus    1979   (errore  1479    apud    Droysenum    praef.   ad  Eutropium    p.  XXTX)   W 
saec.  XI/XII  post  PauH  diaconi  historiam  Romanam. 

Edidit  indicem,  ut  supra  dixi,  Schelestratius  usus  libris  nostris  CZ.  praeterea  Sir- 
mondus  ad  Sidonii  carm.  2,  3 1 7  ex  hoc  indice  citavit  verba  de  Severo  II  Severus  .  .  . 
deccssit.  attulitque  ex  codicc  Lucensi  Pauli  historiae  Romanae  saec.  XI/XTI  (eum  ego 
Lucae  frustra  quaesivi)  extrema,  scihcet  capita  de  Anastasio  et  lustino  I. 


IMPERATORES  ROMAE  VEL  CONSTANTINOPOLIM  REGNANTES. 

Octavianus  Augustus  regnavit  annos  LVI.  Eutrop.  7,8. 

Vixit  annos  LXXV. 

Obiit  morte  communi  in  oppido  Campaniae  Atellae. 
Tiberius  regnavit  annos  XXIII.  Butrop.  7,  ii. 

Vixit  annos  LXXVIIL 

Obiit  morte  communi  in  Campania. 
Gaius  Caligida  regnavit  annos  III.  Eutrop.  7,  12. 

Vixit  annos  XXVIII. 

Intcrfectus  est  in  Falatio. 
Claudius  rcgnavit  annos  XIIII.  Eutrop.  7,  13. 

Vixit  annos  LXIIII. 

Obiit  morte  communi. 
Nero  regnavit  annos  XIIII.  Euirop.  7,  15. 

Vixit  annos  XXXI. 

Se  ipsum  interfecit  ab  urbe  miliario  IIII  in  villa  liberti  sui. 


Verborum  peracriptorum  compendiatoruvive,  ut  sunt  annos,  annis,  ann.,  anno  —  vixit,  vix.  —  reguavit, 
reg.,  ratio  noti  est  habita. 

1  «0  ZVAW,  omittunt  titulum  CB        constantlnopoli  4         regnentes  Z^  2  oct.  aug.]  aug.  oct.  V, 

aug.  (om.  oct.)    A  3    Ixxul    Ixxui    Eutropius.  8   caius  A  caligula]  AB ,    calcula  C",    calli- 

cula   W,  gallcula  C^,  gallicula   V  1 1  xiiii]   xiii  CW  14  iieron  C  15  xxxi]  xxxii  Eutropius 

16  se  ipsum  interfecitj  iuterlectus  est  Z        iiii]    iii  C         libertis   A^B 

CHRONICA  ni.  54 


420 


III.  LATERCVLVS  IMPERATORVM  AD  IVSTINVM  I. 


Galba  regnavit  mensibus  IIII. 

Occisus  est  in  foro  Romae. 
Oiho  regnavit  diehus  XCV. 

Vixit  annos  XXXVII. 
5  Ipse  se  interfecit  in  Italia  apud  Bedriacum. 

VitelUus  regnavit  tnenses   VIII  die  uno. 
Vixit  annos  LVII. 
Occisus  est  a  Vespasiani  ducihiis. 
Vespasianus  regnavit  annos   VIIII. 
10  Vixit  annos  LXVIII. 

Ohiit  proflMvio  ventris  p^rope  Sahinos. 
Titus  regnavit  annos  II  menses   VIII. 
Vixit  annos  XLI. 
Ohiit  in  ea  qua  pater  villa. 
15  Domitianus  regnavit  annos  XV. 
Vixit  annos  XXV. 

Interfectus  est  suorum  coniuratione  in  Palatio. 
Nerva  regnavit  annum  I  menscs  IIII. 
Vixit  annos  LXXI. 
20  Obiit  morte  commiini  Eomae. 

Traianus  regnavit  annos  XVIIII  menses  VI. 
Vixit  annos  LXIII. 

Mortuus  est  profluvio  ventris  apud  Selinunta  Isauriae 
castellum.  / 

25  Aelius  Adrianus  regnavit  annos  XXI  menses  X. 
Vixit  annos  LX. 

Ohiit  morte  communi  in  Campaniac  Baias. 
Antoninus  Pius  regnavit  annos  XXII  menses  duo. 


Eulrop. 


16. 


Eutrop.  7,  17. 


Eulrop.  7,  18. 


Eutrop.  7,20. 


Eulrop.  7,31. 


Eutrop.  7,23. 


Eulrop.  8,  1. 


Eutrop.  8,  5;  Hieron. 
A.  2132. 


Eulrop.  8,  7;  Hieron. 
A.  2153. 


Eutrop.  8,8. 


30 


35 


Vixit  annos  LXX. 

Obiit  morte  communi  a^nid  Lorum  villam   suam  miliario  ah 
urhe  XIL 
Antoninus    Verus  cum  Lucio  Antonino  Vero.     L.  Antoninus  regnavit  Eutrop.  8,  lo. 
annos  XI. 

Ohiit  profluvio  sanguinis,  quod  Greci  apoplexin  vocant^  in  urhe 
Altino. 
Antoninus  Verus  regnavit  annos  XVIII.  Eutrop.  s,u. 

Vixit  annos  LXI. 

Obiit  morte  communi. 
Commodus  regnavit  annos  XII  menses   VIII.  Eutrop.  8, 16. 

Obiit  morte  suhita,  ut  etiam  strangidatus  putaretur. 
Pcrtinax  rcgnavit  menses  II  dies  XX.  Eutrop.  8, 16. 

Vixit  annos  LXXX. 

Occisus  est  a  praetorianis  militihus. 

1  galua  W      iiii]  uii  Eutropius  4  xxxuii]  xxxuiii  Eutropius  5  uedriacum  CW  10  Ixuiii] 

Ixuiiii  Eutropius  11  sauinos  W  13  xli]  xlii  Eutropius  14  quaj  qua  et  ZW         pater]   pater 

eius  ZAB  IG  xxu]    xlu   (variant  libri)  Eutropius  17  coni.  suor.   C  19  IxxiJ  Ixx  AB:  Ixxii 

Eutropius         21  traiunus]  ulpius  tr.  W  23  hisaurae  W,  isaurae  C         25  li(a)elius  5IF  27  uaias   W, 

balas  B  28  antunius  AB       m.  ii]  m.  iii  Eutropius  29  Ixx]  Ixxiii  Eutroplns  .'U   urbe]  u.  roma  Z 

32  antonius  AB         ante  1  ins.  anno  AB  34  proHunio  Z^         grece  Z        apolexin  B        in]  obiit  in  Z 

36  X  et  uiii   V  39  uiiij  uiiii  CW  41  pertinans  CW        posl  Pertinacem  ins.  lulianus  61ius  regnavit 

mensesVII:  interfectus  est  a  Severo  C"  (manu  saec.  XV)  42  Ixxx]  Ixx  Eutropius  43  a]  ad   W 


III.  LATERCVLVS  IMPERATORVM  AD  IVSTINVM  I. 


421 


Severus  regnavit  annos  XVI. 

Vixit  ammodum  senex. 

Decessit  Ehoraci. 
Antoninus  Caracalla  regnavit  annos  VI. 
5  Vixit  annos  XLIII. 

Obiit  morte  conimuni  apud  Edessam  Osroene. 
Macrinus  rcgnavit  anno  I  menses  II. 

Seditione  est  militari  occisus. 
Antoninus  Aeliogabalus  rcgnavit  annos  II. 
10  Tumultu  militari  est  interfectus. 

Alexander  Mamae  regnavit  annos  XIII. 

Periit  in  Gallia  militari  tumtdtii. 
Maximinus  rcgnavit  annos  III. 

Occisus  est  a  Pupieno  Aquileiae. 
V,   Gordianus  regnavit  annos  VI. 

Intcrfcctus  est  fraude  PJiilippi  qui  ei  successit. 
Philipiinis  regnavit  annos  V. 

Interfectus  est  ah  exercitu  Veronae. 
Decius  regnavit  annos  duos. 
20  Interfecfus  est  in  harharico. 

Gallus  rf   Volusianus  regnaverunt  annos  II. 

Inferfecti  sunt  Interamnae. 
Valerianus  regnavit  annos  VIIII. 

Capfus  apud  Pcrsam  ignobili  senectute  consenuit. 
25    Gallienus  regnavit  ann.  VIIII. 

Seditione  niilitum  Mediolani  est  intcrfcctiis. 
Claudius  regnavit  annos  II. 

Ohiit  morbo. 
QuintiUus  regnavit  diehus  XVII. 
30  Et  hic  interfectus  est. 

Aurelianus  regnavit  annos  V. 

Occisus  cst  Cenofrurio  a  servis  suis. 
Tacitus  regnavit  menses  VI. 

Obiit  morte  communi. 
3i  Florianus  regnavit  menses  II. 

Obiit  morte  communi. 
Probus  regnavit  annos  VI. 

Cum  casfra  supra  Tigridcm  habcret,  vi  divini  fulminis  pcriit.  Eutrop.  9, 18. 

Numerianus  regnavit  annos  11.  Eutrop.  9,18. 

40  Apri  soceri  sui  fraudc  in  itinere  occisus  est. 

Diocletianus  regnavit  annos  XX 

et  deposito  impcrio  obiit  morte  communi. 


Eutrop.  8, 19. 

Eutrop.  8,20. 

Eutrop.  8,21. 
Eutrop.  8,  22. 
Eutrop.  8,  23. 

Eutroii.  9, 1. 

Eier.  A.  2255;  Eutrop. 
9,2. 

Eutrop.  9,3. 
Eutrop.  9,  4. 
Eutrop.  9,  5. 
Eutrop.  9,  7. 
Eulrop.  9,11. 
Eutrop.  9, 11. 

iktrop.  9,12. 

Eier.A.2288;Eutrop. 
9,15. 

Eutrop.  9, 16. 
Eutrop.  9,16. 
Hier.  A.  2294. 


Sier.A.  2302;Eutrop. 
9,  27.  28. 


3  euoraci  CW  4  caragalla  C        ui]  xui  V  6  edissam  C  mosroone  CVB,   mo'roene  Z, 

mosraenae  W  8  seditioni  AB        est  om.  V  9  lieliogaualus  W,  eliocaballus  C,  eliogaballus  Z,  aelio- 

gaballus  AB  10  tumultum  W  11     mammae  A  13  maximianus  F»  14  a  puppieno  ZAB, 

apud  pieno  Cir      aquilegiac  J.  18  beroue  W.  ueroniae  primus  cliristianus  ^,  ueronicae  £      po««  Veronae 

ins.  ct  filius  Uoraae  per  iussiouem  Decii  senatoris  Z'^  20  in  barbarico]  add.  id  est  iu  palude  summersus 

(non  Summeir,   ut   ait   Roncallim)  Z^  24  captus  .  .  .  cousenuit  om.  W  2;')  gallienus  (galienusF) 

r.  a.  uiiii  om.  W  26  mediolanum  Z  32  cenofurio  Z  33  ui]  u  Z  37  post  l'roluM  Carus 

non  tam  excidit  quam  locum  auum  cessit  Numeriano,  mortiK  causa  translata  ad  Probum  38  tygradem  V 

40  itine  C  41  dioclitianus  C  ^,^ 


422 


III.  LATEBCVLVS  IMPERATORVM  AD  IVSTINVM  I. 


Maximiaiflis  Herculius  regnavit  annos  XX 

et  simiUter  deposito  intperio  obiit. 
Constantius  regnavit  annos  XIII. 

Obiit  in  Britannia  Eboraei. 
■■■   Licinius  regnavit  annos  XV. 

Oceisus  cst  Thessalonica. 
Constantinus  regnavit  annos  XXXI 

Vixit  annos  LXVI. 

Ohiit  in  Ancirone  Niconiediae  villa. 
10   Constans  regnavit  annos  XV. 

Oecisus  est  in  Gallia  a  Magnentio. 
Constantinus  Caesar  qui  et  Gallus  regnavit  annos  11 

Occisus  est  in  insula  Planona. 


Uier.  A.2302;Eutrop. 
9,27. 

EulTop.  10, 1. 
Eutrop.  10, 6. 


Eulrop.  10,  S;   ffier. 
A.  2S63. 


Europ.  10,  9. 


20 


Eutrop.  10, 17. 18 ; 
cons.  Const.  a.  364. 


Cons.  Consl.  a.  375. 


Eutrop.  10,  12;  cons. 
Constant.     a.  354 
(vol.  1  p.  238). 

Constantius  Mopsocrenis   inter   Ciliciam  Cappadociamque  moritur  nnno  Eutrop.  lo,  i5;  cons. 
aetatis  XLV,  imperii  XXIIII.  Const.  a.mi  slve 

_  .  _'         ^  Hier.  A.2377. 

iulianus  regnavit  annos  II.  Eutrop.  lO,  w. 

Vixit  annos  XXXI. 

Apud  Persas  hostili  manu  est  interfectus. 
lovianus  regnavit  inenses   VII. 

Vixit  annos  XXXIII. 

Obiit  morte  subita  Dadanasta  finibus  Galatifie. 
Valentinianus  senior  regnavit  annos  XI. 

Obiit  in  castello  Vergione. 
Valens  frater  eius  regnavit  annos  XII.  Cons.  Const.  0.378. 

2''  Occisus  est  in  pugna  Gotliica  miliario  XVII  ab  Adrianopolim. 

Gratianus  regnavit  annos  XVII. 

A  Maximo  tyranno  est  interfectus. 
Valentinianus  iunior  regnavit  annos  XVII. 

Necatus  est  a  comite  suo  Vienna. 
30  Theodosius  regnavit  annos  XVI. 

Obiit  Mediolano. 
Arcadius  regnavit  annos  XXIII. 

Obiit  Constantinopolim. 
Honorius  regnavit  annos  XXXI. 
3s  Obiit  Ravenna. 

Theodosius  iunior  Orientale  imperium  tenuit  per  annos  XLVlIII. 

Apud  Bizantium  morte  communi  periit. 
loiiannes  Honorio  defuncto  occiduum  invasit  imperium 

statimque  apud  Ravennam  occisus  est. 
40  Valentinianus  tertius  regnavit  Romae  annos  XXXI. 

Occisus  est  in  campo  Martio. 
Marcianus  Constantinopolim  imperavit  annos  VI  menses  duos 
ibique  communi  loto  defunctus  est. 

1  herculem   V  2  et  om.  V       deposuit,  .2  4  lintaiiiii  C,  WM,m\\  Z       euoraci  CW  h  liciu- 

\\\\i?.  CZW      thesalonica  irF.4         8  Ixui]  lui  C         9  mc(h)oraeaia  iTylT?  ir         12  amgnentio  F        13  flmi..- 
luae  B  14  mopsoorenis  W       mortuo  V        in  anno  finit  Z  17  annos  om.  B        xxxi]  xxxii  Eulropius 

Hl  iobianus  W,  iuuianus  A  21  sub.  morte  W        dadanista  B  22  semiior  W  25  miliarico  W, 

iiiiliarios  C        adriopoliin  V  28  xuii]  xiii  0»  29  negatus  C        bienna  T'ir  32  post  arcadius 

uis.  tilius  theodosii  cum  fratre  houorio  B        xxiii]  xiiii  B  34  post  honorius  Ins.  ciiiu  theodosio  minore 

IVatris  sui  iilio  B        xxxi]  xu  B  35  rabenna  W  38  oecidium  W  40  tertins  om.  K«  42  const. 

imp.|  et  iialuiitiiiiaims  B        meuses]  et  niensca  W  43  leto]  B,  lecto  CVAW 


MareeUinn.i  434.  425. 


Mareellinus  a.  455. 


III.  LATERCVLVS  IMPERATORVM  AD  IVSTINVM  I.  423 

Leo  Orientalibus  regnavit  ann.  XVII  menses  VI. 

cometacum  vita  defunctus  est. 
Maiorianus  apud  E-avennam  levatus  Caesar  imperavit  Romae  annos  IIII  MarcelUnus  461. 
mens^s  VI. 
.■i  Iiixta  Hyram  fluvium  occisus  est. 

Severus  Romae  imperavit  annos  IIII  MarcelUnus  465'? 

ibiquc  religiose  vivens  decessit. 
Anthemius  Romae  regnavit  annos  V.  MarcelUnus  472. 

Occisus  est  a  Ricimerio  genero  suo. 
10   Olybrius  Romae  imperavit  menses  VII,  Marcellinus  472. 

ubi  et  vita  obiit. 
Glieerius  apud  Ravennam  Caesar  factus  est  Romaeque  regnans  a  'Nepote MarcelUnus  473.  474. 
imperio  expulsus  est  anno  imperii  sui  11 
et  in  Porto  urbis  Romae  episcopus  ordinatus  diem  obiit. 
15  Zeno  Constantinopolim  imperavit  annos  XVII  menses  VII 
ibique  vita  decessit. 
Nepos  Glicerii  successor  Romae  regnavit  anno  I.    Horestes  eum  imperio  MarcelUnus  475. 
depulit  filiumque  suum  Romae  fecit  imperatorem. 
idem  vero  Nepos  iuxta  Salonas  in  villa  sua  occisus  est. 
20  Augustulus  novissimus  Romae  imperavit  ab  Horeste  patre  suo  creatus.  Marceltinus  476. 
regnavit  anno  uno. 
Odovacer   eum   rex  Gothorum  in  vasa  Roma  interemptoque 
Oreste  in  Luculanum  oppidum  exilii  poena  damnavit. 
Anastasius  Orientale  gubernans  imperium  regnavit  annos  XXVII  menses 
25  duos 

communique  morte  apud  comitatum  interiit. 
lustinus  Constantinopolim  regens  imperium  per  annos  VIIH  dies  XXIIH. 
Morbo  periit.  , 


1  leon  CW        post  leo  ins.  maior  cum  leone  minori  -B  2  cometAcum]  sic  libri,  forttisse  scr.  (ut  in 

Anastasio)  apud  comitatuni  3  maioranus  CV  iraperium  A  .5  iram  AW,    hiram  C,    chiram  B 

fluuius  T'a  8  art|mius  A  9  ricimerio]  GW,  recimerio  A,    regimerio  B,  ricimero  V         generi  V, 

genere  A  10  olihrius  C        menses]  annos  AB  11  uitabbiit  C  12  est  om.  W        que]  cum  W 

13  ii]  \x  B  14  portu  B        ordinatus]  o.  est  V,  om.  W        obiit  om.  C  15  zenon  CAB  17  hor- 

restes  VABW        imperii  ^-1  18  imperatorera]  AB,  imp  W,  impr  V  19  nepus  C       salinas  C      occisus 

cst]  occisus^,  obiit  C  20  nobilissimus  C      horreste />  21  posi  regu.avit  ins.  uixitCVAB  22  odo- 

bacer  C,  odoacer  AB         23  lioreste  C,  horreste  B        24  orientalem  ^4»         26  interiit]  periit  V        27  iustinia- 
UU.S  V        imperator  W        uiiii]  uiii  C  28  moruo  W 


IV. 

LATERCVLVS 
IMPERATORUM  ROMANORUM  MALALIANVS 

AD  A.  DLXXIII. 

Codex  Vaticanus  Palatinus  n.  277  saec.  VIII  scriptus  litteris  quadratis  (cf.  Beth- 
mann  Archiv  12,  333)  post  Isidori  praefationes  veteris  novique  testamenti  eiusdemque 
librum  de  ortu  et  obitu  patrum  (cf.  Arevalus  in  Isidorianis  vol.  1  p.  523,  vol.  2  p.  350) 
f.  56—81  chronica  continet  cum  praescriptione  et  subscriptione  iis  quae  infra  leguntur ; 
edidit  inde  Angelus  Maius  in  spicilegii  Romani  vol.  9  (Romae  1843)  p.  118—140  (repe- 
tivit  Migne  in  syll.  patr.  Lat.  vol.  94  p.  1162),  sed  incuriose  admodum  et  praeterea,  ut 
ipse  ait  in  praefatione,  passim  ad  grammaticas  leges  reformata.  Maius  iam  adnotarat 
Malaliana  complura  in  iis  inesse;  tota,  quatenus  ad  historiam  pertinent,  sicut  paucis 
monui  in  ephemeride  Krumbachiana  {JByzantinisclie  Zeitschrift  vol.  4  a.  1895  p.  487.  488) 
pendere  a  lohanne  Malala  Antiocheno  et  ad  eius  chronica  recte  aestimanda  nostra  haec 
aliquam  utilitatem  habere  nunc  demum  apparet.  emendantur  enim  explenturve  versione 
hac  Latina  non  solum  Graeci  textus  hic  illic  errores  et  hiatus  minores,  ut  427,  15,  cum 
aliis  locis  quae  absunt  a  Graecis  dubitari  possit,  utrum  ex  Graecis  exciderint  an  ab 
interprete  interpolata  sint,  sed  adest  etiam  apud  interpretem  imperatorum  laterculus 
a  Gallo  ad  Aemilianum,  quae  Malaliani  libri  pars  deficit  in  codice  chronicorum  inte- 
grorum  unico  ^),  quamquam  excerpta  Constantiniana  (cf.  Hermae  vol.  6  p.  368.  382)  ad 
eam  quoque  perveniunt.  similiter  quae  in  fine  codicis  illius  desiderantur  ab  epitomatore 
lecta  sint  necesse  est,  cum  post  lustinianum,  in  quo  codex  ille  desinit,  hic  adsit 
lustinus  alter  habens  annos  novem,  cum  imperarit  per  annos  tredecim  (565  Nov.  15  — 
578  Sept.  26).  confirmatur  itaque  et  accuratius  definitur,  quod  coniectura  dudum  ad- 
secuti  sumus,  scripsisse  Malalam  imperante  lustino  secundo  anno  eius  nono,  p.  Chr.  573. 

Sed  cum  libellus  a  Malala  pendeat,  nihilominus  ipse  tantum  abest,  ut  versus  sit 
ex  Graeco,  ut  certo  constet  auctorem  scripsisse  Latine,  Malalae  autem  chronica  eum 
aut  Graece  legisse  aut  adhibuisse  eorum  versionem  epitomamve  Latine  factam^).  — 
Locuni  Sozomeni  p.  428,  33  cum  adleget  sub  nomine  Epiphanii  Cyprii  episcopi,  adhi- 
buit  omnino  versionem  quam  sub  titulo  historiae  ti'ipertitae  Cassiodori  iussu  confecit 
Epiphanius  scholasticus,  quem  chronicorum  auctor  perperam  habuit  pro  eiusdem  nominis 
episcopo  Cyprio.  —  Ephremis  locum  adlatum  p.  433,  11,  quem  amici  frustra  quaesiverunt, 

')  Mero  casu  in  chronicis  nostris  Valerianus  bis  perscriptus  est  et  p.  436, 18  loco  suo  post  Aemilia- 
num  et  p.  436,  2  non  suo  post  Caracallam,  quera  locura  item  obtinet  propter  hiatuni  illura  magnum  in  textu 
Xlalalao  Graeco  eo  quem  habenms.  interposita  in  chronicis  et  ipsa  vere  ilalaliana  esse  non  solum  Alexandrus 
lormu  (p.  436,  .'))  ostendit,  sed  item  Decius  et  Gallus  p.  435,  15.  16  proeedentes  ordine  inverso,  id  quod  redit 
in   cxcerptis  Cunstantinianis.  ^)  Quae  sequuntur  nou  tam  mea  sunt  quam  amicorum:  scilicet  exposuit  dc 

bis  in  cpliemeride  Byzantina  1.  c.  jj.  489—492  a   rae   rogatus   Ludovicus   Traube    suppcditavitque    alia    rerum 
ecclesiasticarura  iraprimis  peritus  et  adiutor  acerrimus  studiorura  etiam  a  suis  alienornm  Adolfus  Hai-nack. 


IV.  KATERCVLVS  IMPERATORVM  ROMANORVM  MALALIANVS.  425 

auctor  siniiliter  traxisse  videtur  ex  scriptore  aliquo  Latino.  —  De  gradibus  sex  vel 
septem ')  quae  leguntur  p.  433,  2,  iani  Maius  monuit  redire  fere  in  epistula  sub  Hiero- 
nymi  nomino  tiadita  de  septem  ordinibus  ecclesiac  (opp.  ed.  Vallars.  vol.  II  p.  113); 
nam  eo  solo  ditteiunt,  quod  fossarii  ante  ostiarios  noniinat  cpistula,  post  eos  chronicorum 
auctor.  ea  auteni  epistula  sine  dubio  spectat  ad  ecclesias  Occidentis.  —  Deniquc  optime 
monuit  Ilarnackius  auctorem  ut  inficetum  ita  Vergilianum  totum  esse ,  maxime,  ut  fit, 
in  prooemio;  monuit  item  Huelsenus  praeter  Vergilium  ipsum  adhibitum  esse  Probae 
centonem  Vergilianum.     exempla  apponam  ex  pluribus  selecta. 

p.  426,  6  liquidissimis  lahiorum  nectareis]  Georg.  4,  164:   liquido  distendunf  nec- 

tare  ccllas 
p.  426,  7  anfra  caliginis]  Aen.  6,  267:  res  alta  terra  et  caligine  mersas;  Proba  51. 
p.  426,  8   tamquam  soUs   iubar  inlustret  ab  alto]   Aen.  4,  130:    iubare  exorto  — 

Aen.  1,  160.  297:  ab  alto 
p.  426, 9  caliginem  fenebrosae  nocfis]    Aen.  11,  187:   conditur  in   tenebrus  altimi 

caligine  caelum 
p.  429,  4  ad  narrationem  Malalianam   quod  additur  genitus   sine   macula  pendet 
ex  Vergilii  egl.  4,  6 :    iam  redif  cf  virgo;   quae  ibi  habet  poeta  iam  nova 
progenies  caelo  demittitur   alfo    (cf.  Proba  338)    notum  est  Christianos  ac- 
cepisse  de  Christo  nato. 
p.  432,  8.  9  coniugem  plenam  nubilis  annis  pectore   virgo  ....  iamque   nutturam] 
Proba  V.  131.  132:  pulchero  pectore   virgo   (=  Aen.  3,  426),    iam   mafura 
viro,  iam  plenis  nubilis  annis  (=  Aen.  7,  53). 
p.  432,  44  animas  fluctibus  exilii   (cod.  fluctis  exuli)  vagas]  Aen.  5,  51:    Gactidis 

agerem  si  Syrtihus  extd;  Proba  422 
p.  433,  37  inter  fluctus  altoque  peJago  demersif]  Aen.  9,81:  pclagi  petere  alta 
parahat 
Ludit  iteni  auctor  p.  433,  16  in  palmae  vocabuli  Latini  significatione  duplici  ct  sacrae 
scripturac  ubi  citanttir,  textum  Latinum  receptum  auctor  sequitur.  denique  locutiones 
adhibet  doctrinasque  sequitur  ecclesiae  Occidentali  proprias,  ut  p.  430,  14  salus  ef 
redemptio  nosfra;  ibidem  gesta  sunf  in  hominem  plenum  cum  deo;  p.  431,  29  sancta  cf 
individua  frinitas;  p.  432,  28.  434,  19:  dci  et  hominum  mcdiator. 

In  urbe  Roma  libellum  scriptum  esse  Traubius  inde  coUegit,  quod  verba  p.  429,  7 
Graecis  male  interposita:  unde  (id  est  ubi)  factum  cst  2>ost  fot  annos  domicilium  adque 
baselicam  bcatae  et  semjJcr  virginis  Mariae  aperte  adludunt  ad  ecclesiam  urbanam  non 
ignotam  sanctae  Mariae  in  Capitolio.  —  Scotforum  denique  scolaces  vel  potius  scholares 
p.  426,  6  et  Scoti  p.  427,  27,  contra  quos  scriptor  invehitur,  certo  veniunt  ab  hominc 
Latino.  —  Quo  tcmpore  auctor  scripserit,  minus  certum.  ecclesia  sanctae  Mariae  in  Capi- 
tolio  memorata  inde  a  saeculo  nono  exeunte  quando  facta  sit,  ignoratur.  Scottorum 
omnino  ita  mentio  fieri  non  potuit  ante  saeculum  VII ;  sed  vix  auctor  eo  ascendit. 
Traubius  coniecit  libellum  editum  esse  contra  doctrinam  Bedae  de  aetate  mundi,  quippe 
qui  rediens  ad  Ilebraicam  veritatem  Christi  annum  natalem  ad  a.  3952  rettulerit,  contra 
quem  opinionem  communem  Christum  natum  esse  mundi  sexto  millesimo  acriter  auctor 
defendit.  Harnackius  adsentiens  adnotat  systema  chronographicum  quod  Scottis  tribui 
posset  nullum  fuisse  ante  Bedam  scholae  eius  omnino  fundatorem  itaque  tractatum  a.  740 
posteriorem  videri  scriptum  fortasse  circa  ea  ipsa  tempora. 


')  Sex  gradus  nninerari,  .septera  iiominari  Ilaniackius  iude  explicat,  quud  presbyter  et  episcupus  eadem 
consecratione  fiunt  neque  officio  differunt,  sed  sola  iurisdictioue,  vocabulis  denique  conipresbyterorum  et 
consacerdotum  tam  presbyteri  quam  episcopi  comprehenduntur. 


AUCTORITAS  OPERIS  PRESENTIS 

CHRISTE  FAVE  VOTIS  BONIS. 

1-  lam  tempus  est,  ut  se  veritas  luculentis  rationis  optutibus  oninibus  seraet  ipsam 
perlustret  in  faciem:  iain  prudentiori  conatu,  tamquam  per  obstrusis  cavernarum  rivulis, 
novam  et  integram  se  veritas  prodat  ex  utero.  iam  ne  nos  fallant  multoloquio  suo  r, 
Scottorum  scolaces,  ipsa  se  nobis  veritas  liquidissimis  labiorum  promat  nectareis,  ut 
omnem  a  nobis  amaritudinem  tollat  aliene  doctrine,  ut  antra  caliginis  obnuuilante  men- 
dacio  sua  nos  veritas  luce  tamquam  solis  iubar  inlustret  ab  alto,  ut  mendacium  fugientes 
veritas  amplectetur,  exuti  caligincm  tcnebrose  noctis  obstante  hix  uera  causarum, 
ciariscat  omnibus  letissimus  dies  in  vultu.  nunc  igitur,  si  placet,  ut  certum  sit,  ipsa  lu 
mundi  consilia  perquiramus,  quo  tempore.  qua  aetate  mundi  adtuerit  Christus  salvator 
in  carne,  cuius  etiam  consolatu  adque  imperio  niundo  in  lioc  agebatur  in  terris,  dum  e 
psaim.  19,  e.caelo  dei  filius  in  utero  virginis  velut  rex  insederit  thalamo. 

Maiaiasp.228  Historia  chrouica, 

ed.  Bonn. 

quod  etiam  pari  modo  cxplamverunt  is 

Clemcns  vel  Thcophilus  et  Timotheus 
dilectissimi  dei  episcopi  chronogmphi 
ct  dilectus  autem  dei  chronographus 
Eusehius  Pamjih  iliensis. 

Mai.  p.  227.  2.  Anuo  autem  XLII  Octaviani  Augusti  Caesaris  natus  cst    dominus   et  salvator  20 

M.1I.  v2i6.noster  lesus  Christtis.    superius  enim  ait,  quia  postquam  transivit  XL  et  primo  anno  mense 
sexto  rcgni  ciusdem  Caesaris  in  mense  Distro,  id  est  secundum  Latinos  Martium,  XXV 
die  mensis,  hoc  est  VIII  kal.  Apriles,  qui  secundum  Gregus  Xantliicus  appellatur,  hora 
diurnam  secunda  initiante  tertia,  die  dominiea,  missus  est  archangdus  Gahrihcl  euangeli- 
zare  heata  Maria  in  civitate  Galileae  cui  nomen  Nazareth,  in  consolatu  Cyrinii  ct  Lon-  21, 
gini,  cum  esset  disponsata  viro  cui  nomen  erat  loseph,  lyrocurante  quidem  Syriac  Vitellio, 
qui  tum:   ugchat    iuhcnis  suh  codem  Angustum   Cacsarcm.    Yll\  crgo  kal.  Aprihs,  id  est 
aequinoctium  vernalem,   couccptus  est  dominus  in  utero  virginis.     nam  et  eadeni  diem 
patibulum   crucis  ascendit  et  postea  in  sepulchro  est  positus.     et  alia  magnalia  domini 
in  ea  die  gesta  sunt,  id  est  initium  liic  mundus  ipsa  die  sumpsit  a  deo ;  et  timc  trans-   30 
ierunt  filii  Israhel  per  mare  rubrum   tamquam  per  aridam  terram;   et  tunc  expugnatus 
est  diabulus  et  de  caclo  proiectus  est  cum  angelis  suis;  et  tunc  ipsa  die  sanctus  lacobus 
frater  domini  de  pinna  temph  dcorsum  proiecerunt  ludaei.    conceptus  est  igitur  dominus 
in  uterum  virginis  VIII  kal.  Aprilis,  id  est  V  et  XX  die  mensis  Martii,  quod  est  XLI 
Mai.p.227.  ann   imperii  Augusti  Caesaris,   et   natus  est  in  anh  XLII  regni  eiusdem,  Caesaris,  VIII  35 
kalendarum  lanuariarum,  mense  Apilleon,  qui  cst  Dccemhrio,  in  die  XXV  mensis,  hora 
diei  VII,   in   civitate  ludeac,   cui   nomen  est  Bethleem,   quae  est  iuxta  Hierusalem,  sub 


1  praem.  incp  C  (>  scholares  Maius       lofjuidissiniis  C  7  obuuuuilante  C^  8   solis  ovi.  C^ 

12  ageb.tur  O  13/14  thalamo  expl  iucp  uamque  historia  C  21  superius  (Eusebius  correxit  Maius) 

auclor  ait  quoniam  a  libro  decimo  redit  ad  nonum 


MALALIANVS.  427 

jtreside  Syriae  Cijrino  ex  consolihtis,  consolatii  vero  eiusdciH  Octaviani  Augusti  et  Silvani, 
topareha  anti  iii  Itidcae  Herodes  ille  inaioi',  filius  Archelai,  sicut  cvangelista  testatur. 

'S.   Colligitiir  erijo  ub  Adum  iisque  a  Flialech  fili  Eber  ahu  tria  milia,  et  a  Phalech 
tisque   ad   XL    et   II  anno   regno  Auijusti    Caesaris    amii    IIDCCCCLXVII.      ef   itoMai.p.228, 

i  colUijifur  ah  Adain  primi  hominis.  usque  'ad  incarnationem  domini  nostri  lesu  Christi 
et  XLII  anni  reijni  Awjusti  Caesaris,  annos  VDCCCCLXVII.  et  inde  conversatus 
cum  hominihus  super  ferram  dominus  nosier  salvafor  lesus  Christus  circa  quod  per  annos 
XXXIII  non  plcnos  parum  quid,  nt  fianf  ub  Adain  usqiie  ad  dumini  nostri  lesii  Christi 
secundum  carnem  nafivitatem  et  passionein  crucis  ct  adsumptionis  eius  in  eaelis  ad  patrcm 

10  annos  VI  plenos.    Phalech  etenim  secundum  propheticam  vocem  Mosij  in  dimidium  dicitur 
femporis  fufurae  incarnationis  Christi   intervenissc  advenfum.     sicnt  cnim  hominem  sexta 
dic  de  ferra  plasmavif  deus,  uf  Moijses  magnus  scriptor  temporum  exposuit  in  suis  com- 
mcntis,   ita  hoc  definivit:  et  erif,  inquid,  tma  di.es  domini  sicut  mille  anni.     sexfa  igitur  i«-'i"'-  '-"i.  '• 
dic  fincxit   hominem  deus   ef   cecidif  sub  peccato  homo,  uf  hoc  qmque  clarius  appareat, 

15  qui  sicuf  sexta  die  homo  in  paradijso  plasmatus  corrtiit  in  peccato,  ita  sexta  die  miliarii 
nmndus  in  actate  Christus  super  terram  manifestatus  est  ct  salvavif  hominem  per  crucis 
signaculum  ligni  cf  resurrectionis  ex  mortuis  reformando. 

4.  Qiiod  cfiam  jxiri  modo  Clemens  vel  Theophilus  et  Timotheus  dilectissimi  dei 
ct  episcopi  chronogruphi  explanaverunf,  inviccm  hi  consonantes.     dileetus  unfem  dei  ehrono- 

20  graphus  Euschius  Pamphiliensis  sexfum  quidem  miliarium  annorum  ef  ipse  dicif  a2)parereiU).f.-m. 
salvaforem  CJirisfum  secundtim  numerum  scx  dicrum  plasmafionis  Adae.    prius  tamen  quam 
supplefi  fuissenf  sex  milia  annorum  dixif,  qttia  apparuit  dominus  deus  lesus  Christus 
salvafor  noster  ad  eripiendum  genus  humanum,  et  nafus,   inquid,  ex  virgine  humanatus 
esf  in  quinto  miliario  ef  quingentisimo  et  II  annorum,  passus  est,  vcro  et  resurrexit  do- 

25  minus  nostcr  lestis  Chrisfus  ef  adsumpfus  est  in  eaelis  annorum  nomerum  saeculi  aotatis 
ab  Adam  T'  mil.  DXXXIIII.  in  sex  milia  aufem  annorum  concordant  omnes  apparuisse 
dominum,  quamvis  Scotti  concordare  nolunt,  qui  sapientia  se  existimant  habere  et 
scientiam  perdederunt.  vel  si  etiam  unus  plus,  alius  minus  dixerunf,  in  sexto  miliario  anno- 
rum  secundum  propheficam  vocem  elocutionis  universis  consenfiimf,   efiaik  quamvis  repi- 

30  grifent  qui  exposuerunt  de  nomero  annorum.  in  novissimis  tamcn  femporihus  apparuisse 
salvaforem,  sicuf  divina  scripturu  significuf,  omnes  testati  sunt.  nam  et  in  sanctis  euan- 
gehis  repperies  hoc  factum,  dum  unus  tcrtiam  horam  Christum  dicit  esse  crucifixum,  id 
est  Marcus;  ahi  vero  in  sextam  eum  asserunt  Hgno  crucifixum:  quod  aput  inperitos 
contraria  sibi  haec  videbuntur,  sed  non  sunt  contraria  in  vera  ratio,   ubi  se  sic  puriter 

35  conplectitur  divina  scriptura,  dum  tameu  diUgentius  suminantur  et  bene  tractautur  ab 
his,  qui  non  de  sua,  sed  de  dei  presumunt  sapientia. 

5.  Igitur  cum  natus  esset  dominus  Icsus  in  Bcthleem,  in  XL  et  II  anno  regui 
Augusti  Caesaris,  sub  Herode  regc  ludaeorum  et  sub  preside  Cyrino  Syriae  provinciac, 
in  duobus  annis  agens  sub  ubera  virginis   inter  homines  dei  fihus,   venerunt  a  Persida 

40  magi,   docatum   illis  prebens  stella.     tunc  didicit  Herodes  rex  sive   toparcha  ludaeorum,  Mai.  r  229. 
quod   cxpecidafores   venissenf  a  partihus  Persarum   et  introissenf   in  Hierosolymam  civi- 
fafem.     ef    iubens  eos  adduci  cocpif   eos   interrogare.     vencranf   enim  cognoscentes ,   qtiia 
misfica  quedam  inhuti  et  quae  eis  apparuerat  sfella  in  oriente  de  humanifafem  salvaforis 
nosfri  lesu  Chrisfi,   deferenfesque   ci  munera   tamquam  vere  regi  magno  ef  t.riumphafori^i-<-\v.2w. 

45  secundum  quod  eis  sidus  de  caelo  nuntiaverat.  qui  efiam  ab  oricnfalibus  adventanfcs 
interrogabant  dicentes:  uhi  est  qui  natus  esf  ludaeorum  rex?    ef  conturhafi  sunt  Iiidaei. 


3.  6.  10  annorum  eex  milia  ut  efficeret,  numeros  a  Malala  traditos  mutavit  auctor        f>  incarnationeni] 
incariieni  C  12;  13  commcutis]  mumeuti.s  C,   mouumentis  Maius:   fV  roig  v7iouy>i,U(taii>  uihoC  ilalalai 

15   sicut  sexta  .  .  .  .  in  peccato  exciderunt  ex  te.vtu  Oraeco  24   uero]  uiro  C  29  30  quamuis  repi- 

gritent]  forlasee  quamuis  refragentur:  xni   ui^  6uo(fu»'i>iai>-  Jlalalus 

55 


CHRONICA    III. 


428  IV.  LATERCVLVS IMPERATORVM 

quia  etiam  magi  cogniti  conpraehensi  stint  ct  introducti  sunt  ad  Hcrodem  regem,  ct 
interrogavit  cos,  quapropter  in  ludaeam  rcgionem  advenerint  exploratores.  et  stiggerentes 
magi  miracidum  stcllae  et  quia  magnus  rex  natus  est  in  hoc  mundo  et  quia  dona  ei 
cum  adduxerint,  advenissent  sicut  regi  nmgno  munera  o/ferturi,  dixerunt  quia:  quae 
optulimus,  munera  ut  deo  profcrimus;  vidimus  enim  steUam  eius  in  orientcm  et  venimus,  s 
ut  eum  adorcnms.  Herodes  autem  audiens  haec  stupens  remansit,  cogitans  quoniam  post 
Augustum  Caesarem  qualis  est  virtus  qui  natus  est  regis  huius? 

6.  Venerunt  ergo  magi  in  Hierusohjmis  suh  consolatu  Vindicii  ct  Varii  aiin  imperii 
Augusti  Caesaris  XLIIII,  quia  secundo  et  XL  ariii  eiusdem  Augusti  Caesaris  salvator 
natus  est  et  in  II  aiiii  nativitatis  eius  magi  venerunt  in  HierusoljTiia.  cxquisivit  igitnr  m 
ab  eis  Herodes  tempus  sideris  et  cum  didicissit,  dixit  eis  quia:  ite  et  scrutamini  dili- 
genter  de  puerum  liunc  et  cum  invencrctis,  redi.cntes  rcnuntiate  nvihi,  ut  ego  venicns 
adorcm  cum.  et  ahicrunt  magi  stella  quae  paululum  ab  eis  abscesserat  prchens  iterum 
illis  sicut  prius  ducatum ,  quam  in  orientem  viderant.  et  invenerunt  lesum  ct  matrem 
cius  Mariam  in  domo  et  cadentes  in  pavimento  terrae  adoraverunt  salvatorem  Christum  u 
ct  opttdcrunt  ei  munera  quae  detiderant  secum  in  suis   tliensauris  tamquam  deo  et  regi, 

Mai.  V.  231.  aurum,  tliu.s  et  myrra.  et  responso  accepto  ab  angelo  per  somnio,  per  aliam  viam  limitis 
regressi  sunt  in  suam  regionem  in  partihus  Pcrsartim  contemnentes  Hcrodem  rcgcm. 
ctimquc  sc  inlusum  vidisset  a  magis  Herodes  rex,  iratus  cst  vehcmenter,  ct  sciscitatus  a 
principihus  sacerdotum  ludaeorum,  uhi  Christus  nasceretur,  didicit  ab  eis  quod  in  Beth-  2u 
leem  ludeae  civitatem  David  nasceretur  secundum  quod  propheta  predixit,  et  mittens 
manuni  militarcm  occidit  omnes  pueros  in  Bcthlcem  civitatcm  ludae  et  circa  finibus  eius 
a  bimatu  et  infra  secundum  tempus  quod  exquesierat  a  magis,  sictit  divina  inquid 
scriptura.  et  continuo  Herodes  dum  perfccisset  scelus,  scatens  vermihus  a  dco  pcrcussus 
animam  rcddidit.  •a 

7.  Et  factus  est  toparchu  in  terraarchia  ludaeorum  sive  rex  Archelaus  fUius  ipsius 
Herodis  per  awn  VIIII  suh  consolatu  Lamii  et  Serviliani.  sub  quo  et  salvator  et  virgo 
mater  eius  Maria  cum  loseph  introiit  in  Aegyptum  secundum  imperium  dei  per  angehim 

los.  19, 1.  apparenti  loseph,   sicut  scriptum  est:  'ecce  dominus  sedet  super  nubem  levem;   veniet 

in  Aegyptum  et  comminuet  omnia  simulacra  et  sculptilia  Aegyptiorum\  ad  adventum  so 
enim  salvatoris  scdentis  super  gremium  virginis  matris,  dum  ingrederentur  in  Aegypto, 
erat  illic  temphmi  idolorum,  qui  in  presentia  Christi  omnia  simulacra  de  suis  locis  adque 
""STp.^e^l:  sedilia  exilientes  confracta  sunt,  in  pulverem  sunt  redacta,  quod  et  beatus  Epyfanius 
Cyprius  episcopus  conmemorat.  et  cum  ei  expleti  essent  IIII  anni  in  Aegypto,  iterum 
angelus  apparens  ad  loseph  iubet,  ut  regrediatur  in  ludcam  terram  cum  puerum  et  35 
matrem  eius.  et  propter  metum  Archehxi  fiiii  Herodis  liabitavit  in  Nazareth  civitatem 
Galileac  quasi  subocculte.  omnia  autem  secundum  quod  ante  fuerat  predictum  a 
prophetis  sanctis,  sicut  et  in  euangehum  testimonia  proferuntur  de  propheticis  libris. 

8.  Cum  iam  autem  fuisset  puer  lesus  annorum  XII,  ascenderunt  loseph  et  Mariam 
cum  puerum  lesum  in  teraplum  domini  in  Hierusalem,  ut  Lucas  euangelista  narrat;  et  « 
dehinc  non  amplius  infert  memoriam  de  loseph,  quia  scilicet  cum  esset  senex  et  plenus 
dierum,    iustus  vir  in   omnibus,    requievit  in   paccm  cum   patribus  suis.     usque  ad  XII 
annos   aetatis   salvatoris  vixit   et   deinceps    quievit,    sicut  uobis  paterna  conmendat  auc- 

Mai. p.23i. toritas.     Augustus  vero  Caesar  LVI  anno   regni  sui  mense  Octuhrio,  qui  et  Perbereteo 
Mni.  p.  232.  secundum  Athineos  dicitur,  hahiit  in  Capitolium ,  quod  est  in  medium  orbis  Romae,  ut  45 


3  ei  ovi.  O         4  fj"ia  (et  slc  passim,  iibi  sjiatium  deficit  in  versibus  exiremis,  u  supra  qj  C  G  quoiiiaml 

qiim  Oe<«i'c431,3e  21  predixit]  pd  C  26  est  om.  C»  32  adciue  om.  C»  37  prdtum  (itemque 

433,  33.  434,  39)  43/44  'paterna  auctoritas  quaenam   inteUeyatur  nescio,  secundum  historiam  losephi  (c.  15 

Tiechend.)  losephus  et  lesus  simul  vixerunt  per  annos  XVIII'  Harnack, 


MALALIANVS.  429 

^jer  divinationem  addisceret,  quis  regnaturus  fuisset  post  ipsum  in  Romanam  rem  puplicam, 
ct  dictnm  csf  c.i  a  pythoniam,   quod  infans  Hchrcus  iidjciis  deus  c  caelo  hcaforum  discu- 
tiens  Imnc   domicilium,   cetcro   geuitus   sine   macula,   statim  iam  venienti  aiienusque  at  MuI. p. 232. 
aris  nosfris.     qui  exiens  inde  Augustus  Caesar  a  divinationem  et  ueniens  in  Capitolium 

■■•  aedificarit  ihi  aram  magnam  in  sHhliminri  loco,  in  qiia  et  scripsit  Latinis  littcris  dicens: 
haec  aram  fdii  dei  cst.  unde  factum  est  post  tot  annis  domicilium  adque  baselicam 
beatae  et  semper  virginis  Mariae  usque  in  presentem  diem,  sicut  et  Timothcus  chrono- 
grafus  commcmoraf.  posf  hoc  autcm  ipse  Augustus  morte  sua  defuncfus  cst  senex,  cum 
esset  annorum  LXXV. 

10  9.   Post  regnum   vero  Aufjusti   Caesaris   suh  consolatu  Sexti   ct  Sexticiani  regnavit 

Tiherius  Caesar,  cum  esset  dominus  lesus  Christus  inter  liomines  habens  aetatis  annos 
XV.     in  anno  autcm  XV  reyni  eiusdem  Tiherii  Caesaris  suh  consolafu  Silvani  et  i\^(?iv' M-ii- p.  236. 
coepit  sunctus  lohamies  precursor  predicare  haptismum  jjciiitenfiae,  et  hapfisahafiir  omnes 
ludea  secundum  jiropheficatn  vocem.     tunc  venit  ad  eum  dominus  lesus  CJiristus  a  Gahlea 

1.'.  in  lordannc  incipiois  annorwn  XXX,  id  est  dies  XII  supra  annos  XX  et  YIIII,  qui 
octaua  kal.  lanuarias  natus  est  de  virgine,  et  VIII  idus  lanuarias  baptizatus  ex  aqua 
est,  ex  quo  c.t  mirabilia  facere  inchoavit.  et  baptimtus  est  in  lordanne  flumine  Pale- 
stine,  in  mensc  Audineo,  qtii  ct  lamuirio,  die  sexfa  mensis,  VIII  iduum  lanuariarum,  in 
nocte,  ora  dccima  noctis,    hoc   est  in  diluculo,   sub  consolatu  liuphi  ct  liuhellionis.     ex 

20  cj[uo  et  lohannes  Baptista  declaratus  factus  est  hominibus,  quem  et  decoUavit  Herodes  in 
carcerem  in  Sehasfiam  urbem  IIII  kal.  Septembris  sub  consolatu  Flaconis  et  Rufini 
propter  Ilerodiam  uxorem  FHippi  fratris  sui,  co  quod  inlicite  duxerat  eam,  sicut  scrip- 
tum  cst. 

10.  Anno  igitur  XVIII  regni   Tiherii   Caesaris,    niense  etiam  VII  octavi   decimi  siai.  p.240. 
2i  anni  regni  eius,   factus  annorum  circa  XXXIII  lesus  Christus  dominus  nosfer  traditus 

est  a  luda  Scariotes  discipulo  suo  mense  Distro,  qui  et  Marfio,  XXIIII  die  mensis,  id 
est  VIIIl  kal.  April,  luna  XIII  habens  diem.  erat  autem  dies  V  fer,  ora  nocturna  VI. 
et  ductus  est  ad  Caipiham  iwincipem  saccrdotum  et  inde  traditus  est  Pontio  Pilato  presidi 
prima  mane.     et  continuo  eiusdem  Pilati  uxor  nomine  Procla  misit  ad  dum  dicens:  nihil 

30  tibi  et  iusfo  illi;  nmlfiim  enim  passa  sum  hodie  p)er  visum  propter  eum.  et  cognoscentes 
hoc  ludaci  scdifionem.  concitaverunt  dicentes:  foUe  tolle  crucifige  eiim.  erat  igitur  ora 
III,  quando  adclamaveruut  ludaei  suis  vocibus  crueifigentes  fihum  dei.  accipiens  autem 
sententia  dominus  noster  lesus  Christus  crucifixus  est  specialiter  VIII  Jcal.  Aprilis, 
mense  Martio,  XXV  die  mensis,  luna  XIIII.    erat  autem  VI  fef  parasceue,  ora  diei  VI, 

35  et  ohscuratus  est  sol  et  crant  tenehrae  jjer  universum  mundum.     anno  autem  X  VIII  im- 
perii  Tiberii   Caesaris  haec   facta  sunt,   ita  ut  fieret  defectio  solis  maximam  quam  que 
nota  sunt  contigisse  prius,  et  fuit  nox  hora  diei   VI,  ita  uf  steUas  in  caelo  a^^parerent. 
salvator   vero    lesus   Christus  tradidit   spiritum.   ora    nona.     et  statim  facta  est  lux  mji.ii.  p.24i. 
omnem  terram  et  terre  motus   magnus  et  patefacta  sunt  monumenfa  et  petre  fissae  sunt 

40  et  mortui  resurrexerunt ,  sicut  in  divinis  euMngeliis  efferuntur  veraciter;  ita  ut  dicerent 
ludaei:  vere  filius  dei  erat  iste  quem  crucifiximus.  ct  sepuJtus  cst  lesus  Chrisfus  ora 
decima  in  ipsa  parasce^ie  die  suh  consolatu  Sulpicii  ct  SoJuti  procurante  Syriae  Casio 
preside. 

11.  Surrcxit  aufem  dominus  nosfcr  cf   dcus    Icsus  Chrisfus  mcnse  Distro,    qui  ct 
4.',  Martio,   viccssima  sepfima  dic  mensis,   id  est  sexta  kal.  Aprihs,   ora  nocturna  X  circa 

diluculo  lucescente  die  dominica,  in  ipso  mense  Martio,  VII  et  XX  die  mensis,  luna  XVI. 


6  Oraeca  quae  respondent  haec  sunt:  6  liojfiog  oijrof  iarl  rov  TtQiaroyoyov  9£ov-  oans  ^ia/iog  iarcv 
eii  ro  KuTieriuhov  tu)?  ri}i  yvi:  uhi  verba  oarif  .  .  .  K«7isroi).ioi'  I.alimis  auctor  omisit  .tuo  additamenlo 
substituto  21   IIII  k.il.  Septembris]  Tigo  r,'  xidiiyifiSi'  'lovviiov  Malalas  38  lux]  uox  Maius:  abest  a 

Malala 

55* 


430  V.  LATERCVLVS  IMPERATORVM 

unde  et  prinio  quidem  (ipparuit  prinia  mane  Mariae  Magdalene  et  deinde  suis  disci- 
pulis  aposiol/s  et  aliis  sanctis  quam  pliirimis  et  commoratus  est  cum  eis  per  dics  XL 
super  terram,  posUpiam  resurrexit  a  mortuis.  et  adsiimptus  est  in  caelis  dominus  noster 
et  deiis  lesus  Christus  mensc  Artemisio,  qui  et  Maio,  V  die  mensis,  id  est  III  nonas 
Maias,  die  V  fr.,  oru  II,  sanctoriim  apostoJormn  vidcntium  et  alia  turba  discipolorum,  5 
quomodo  assumptus  est  a  nuvihus  ct  sanctorum  angclorum  dicentiuni  illis:  quid  aspicitis  in 
caelum,  viri  Galilaei?  hic  lesus  qui  asumptus  est  a  vobis,  sic  iterum  veniet,  quemad- 
M.ii.  ]..  242.  modum  eum  videtis  euntem  in  caelum.  discendit  autem  secundum  domini  pollicitationem 
sanctus  et  vivificator  spiritus  siq>er  apostolos  mense  Artemisio,  qui  cf  Maio,  XV  die  mensis, 
die  dominica,  ora  III,  agens  presidatum  in  ludaea  idem  Pontius  Pilatus,  qui  adsignatus  10 
fuerat  principari  genti  ludaeorum  db  ipso  Tiberio  Caesare,  qui  dissolvit  regnum  ludae- 
ortim  et  constituens  ei  principem  praeessc  qualemque  voluisset  sub  pontifi^atu^  sacerdotio 
ludaeorum  Annae  et  Caipihae. 

12.  Hic  namque  loco  licet  inspicere,  quidquid  pertulerit  Christus  salus  et  redimptio 
nostra,  omnia  gesta  simt  in  homiuem  plenum  cuni  deo.    nam  quod  Christus  per  angelum   15 
virgini    nuntiatur,    ad    evacuandum    consilium    serpentis    ad  Evam    in    paradyso.      quod 
autem  de  virgine  natus  ost,  propter  protoplaustum  Adam,  quem  de  virgine  terra  et  in- 
polluta  ad  suam    fecit  imaginom ;   qui  cum  suadente  diabulo  mortis  incorrisset  exitium, 

a   solo   domino    Christo   rerum  reparator   et   conditor   eius    corporis   et   animae  per  in- 
mortalitatis  Christi   restauraretur   domicilium.     quod  autem  decimi  mensis  Hmitem  teti-   20 
gisset  in  virginis  uterum,   id  est  die  VI  super  mense  nono,  perficiens,  quod  nulhis  ex 
filiis   hominum  tangit  nietrum  nascendo   per  semine   nisi  solus  Christus  verus  filius  dei 
et  hominis   sine  semine  natus  ex  virgine,   ita  ut   fiant  dies  in  una  collectione  constricti 
CCLXXVI,  qui  fiunt  allegoricae  vel  tipicam  questionem:  quod  ipse  afFatus  in  euangeho 
ait:  solvite  templum  hoc,  et  ego  in  tribus  diebus  suscitabo  illud.    sed  ludaei  ignorantes  25 
capitukim   rationis   protulerunt  testimouium  veritatis   et  ita  domino  respondentes  aiunt: 
XL  et  VI  annos  aedificatum  est  templum  hoc,    et  tu  in   tribus  diebus  suscitabis  illud? 
ille   autem,   inquid   euaugehsta,    dicebat   de   templo  corporis  sui,    cuius  dispensationem 
adpraehendere  nequiverunt  ludaei,  ideoquc  nomerum  annorum  aedificationis  temph,  qui 
uiri   temph   formam   gerevat,   domino  protulerunt:   quem   nomerum   non  sub  Salomone  30 
conditorem  eiusdem  temph,  sed  sub  Zorobabil,  qui  et  Hesdram,  restauratorem  contigisse 
perlegitur,   eo   quod   gentes,    quae   in  circuitu  erant,  opus  cottidie  praepedibant.     nam 
Salomon  in  annis  VII  complevit  opus  aedificii  templi  domini. 

13.  Etenim  visus  noster  pacificus  Salomon  aedificavit  sibi  per  sapientiam  in  vir- 
ginem  sacratissima  sui  corporis  templum  per  huuc  nomcrum  sanctum,  id  est  per  nono  3.5 
menses  et  dies  VI,  quia  omnis  nativitas  masculi  decimi  mensis  tangit  initia  et  sic 
prodit  ad  huius  vitae  quatentia.  nam  hoc  ordine  secunduni  auctoritate  maiorum  nostro- 
rum  adque  priorum  dicitur  aut  legitur  generis  luimani  conceptio,  quod  per  VI  diebus 
lactis  simihtudinem  habens  manet  semen  in  vulva;  dehinc  convertetur  in  sanguinem 
usque  ad  dies  VIIII;  deinde  augetur  usque  ad  XII;  et  dehinc  adduntur  X  et  VIII;  40 
qui  mox  coaculatur  et  tendit  ad  hniamenta  membrorum.    ita  namque  VI  et  VIIII  XII 

et  XVIII  fiunt  simul  XLV;  addes  unum  ot  fiunt  XLVI.  et  inde  ducis  per  partes,  id 
est  sexies  quadrageni  CCXL.  et  iterum  idem  per  sextam  sex  seni  XXXVI  tries  sexis, 
(jui  in  unam  summa  fiunt  CCLXXVI.  et  ideo  quod  in  domino  solo  una  cadit  dies 
supcr  XLV  propter  singularem  eius  incarnationem  de  virginc  sine  corruptionc  sive  4.1 
gluttinatio  seminis.  eo  quod  secundum  typum  historiabilis  templi  XL  et  VI  annis 
aedificatum,  ita  corpus  Christi  humanitatis  suae  per  hunc  gradum  rcstaurans  parietem 
in  semetipso,    quem   in   Adam   suis   fraudulentiis   diabulus  callidus   scrpens    ruinaverat, 

12  praeesse]  perease  C  23   seniine]  semi  (-'  34    nisns|  lesus  Maiutt  ;}9   nianet]  nain  et  V 

uulba  6'a 


MALALIANVS.  431 

illius  salutaris  aedificium  restauraret  et  passus  post  tertium  diein  numquam  iam  mori- 
turus  erigcrct,  ct  sii'  omncm  iioniinem  a  subiectione  diabuli  liboraret.  nam  XL  et 
VI  significat  sextam,  quam  mundus  agebat,  aetatem,  dum  reparator  suae  fauriciae  ad- 
veniret  et  perfectam   penitentiam   per  nomerum   perfectionis   quadragensimae  ieiunium 

;,  ponitentibus  demonstrarot.  unde  ot  ipse  salvator  temptatus  a  djabulo  velut  homo  victor 
extitit.  ut  deus  ergo  per  XLo  et  soxto  numero  tertioque  duplicato  omnem  Inimani 
generis  massa  in  unam  fidei  fermentando  coagulavit  cousparsio. 

14.  Quod  autem  ex  femineo  editus  ventre,   positus  in  presepio,   pannis  est  obvo- 
lutus,  proptcr  ilhim  versiculum,  quo  David  ius  iurando  dcus  promiserat  dicens :  de  fructum  ,  fog^h^L^l,  12. 

lu   ventris  tui   pouam   super  sedem  tuam.     presepium  totus  niundus  adseritur,    in  quo  suis    ^'^^' 
iumentis  rationabihbus  pabulum   subministrat  dominus   magostatis.     pannis  vero  advol- 
vitur  nostras    miserias    quatiendo,    in   quibus    adibens   nobis  enplastra  nostris  vulneribus 
exibuit   medicinam.      quod    autem    in    Bcthloem   ludae   civitatem   David   nascere    voluit 
Christus,  propter  illut  quod  ante  iam  pronuntiatum  fuerat  lacob  fugienti,  dum  suporatusuios.ss,  11-19. 

15   scalam    ibi   ad   caeluin  usque   conspiceret   et  angelos   dei    ascondontes  et  descendentos 
vidisset   et   deum   in  sumnio  incubuisse  aspiceret,  dixit:  hic  est,  et  lapidem,  quem  ad 
caput  sibi  lacob  posuerat,    in  similitudinem  iUius  lapidis  angularis  vere   domus  dei  est 
ot  porta    caeh:    unde   appellatur  BotheL     cui   iuncti   duo   pariotos   0   diverso  veniontesEphes.  2,r.. 
condidit  in  semetipso  copulavit,  scilicet  populorum  conexio  ludaeorum  adque  gentihum 

20  pacem  in  utrosquo  porficiens.     quod  vero  amiravilos   pastores  vol  vigiles   invonitur  sive 

quod  in  cunabuhs  adoratur,  typum  gorebatur  optimorum  pastorum,  quos  Christus  pater-Matth.  24,4;,. 
familias    constituens    super  famulos    et    famulas,  ut  iuste  trittici  mensuram  distribuant, 
solhcite  diligenterque  mandavit.     vel  ilhus,  cui  ter  ait  iniungens:    pasce  oves  meas,  neioh.  21, 15.  n. 
luporum  inpetus  conturbati  pascua  perdant  placita  mea. 

■j-.  i  5.  Quod  autem  a  magis  primo  omnium  gentium  velut  nationum  primitias  adoratur, 

omnium  croatorom  et  dominatorem  significant  esso  venturum  et  in  gentibus  crediturum 
adque  in  muneribus  oblatio  deum  otregem;  sed  et  victimae  sepulturam  murram  dicitur  Matth.26,7. 
adtributani,    ut  per  trina  species  munorum,   id  est  aurum  regi,    tlms  ut  deo,    murra  utMarc.  16, 1. 
morituro   tamquam   unam   deitatem    patris   et  fihi  ac  spiritus  sancti  sancta  et  individua 

30  trinitas   adoraretur  in  Christo,    crederetur   in  mundo,   praedicaretur  in  gentibus.     quod 

stella    dueatum    magis  praebuerit,  proptor  illud  quod  logitur:    orietur  stolla,  inquid,  ex  Num.  24, 17. 
lacob  et  ascondit  homo  in  Israhel  et  confringet  omnes  duces  ahonigonarum.     et  illud; 
omnes  a  Saba  venient  forontes  aurum,  thus  et  murra,  salutare  domino  nuntiantos.    quod  les.  eo,  e. 
autem  persecutus  ab  Herodo   perfido  regeque  cruonto,   ut  adimpleretur  scriptura  quae 

35   dicit:  'vox  in  excelso,  hoc  est  in  Rama,  audita  est,  pluratus  et  luctus  magnus;  Rachel  jiatth.  2,'r8'. ' 
plurans  filios   suos,   et   noluit   consolari   quoniam  non  sunt".     inlusus  namque    a  magis 
saevit  Herodes  adversus  Christum  et  quasi  posset   inter  ceteros  unum  iugulare,   quem 
sibi   succedere    miser   timebat,    miha  parvolorum  in    porsona   unius   infantis  impius   et 
crudelis   mactavit.     sed  ab   angelo  sancto  munitus   per  visum  losoph  tuht  puorum  cum 

4u  matrem  eius  in  Aogyptum,  et  Herodes  contra  suum  iudicium  sine  causa  parvorum  inno- 
centum  crimino  pressum  infantum  pernogavit  exercitum. 

l(i.   Quod   autem   circumcisioncm  Christus  in  carne  pcrtulerit,   propter  illud  quod 
apostulus  ait:  Cliristuin  enim,  inquid,  ministrum  circumcisionis  fuisse  credendum  est.    et  nom.  1.',,  s. 
iilud  de  exodi:    cum  proficiscerotnr  Moyses  imperante  domino    ad  Aegyptum  et  secum  Exoj.  4,21-26. 

4.'.  comitarotur  coniux  cum  liberis,  occurrit  ei  angelus  interficere  illuiu  volens.  ad  quid 
adtonita  Sepphora  accipions  lapidem  circumcidit  puorum  et  propter  sanguinem  circum- 
cisionis  pueri  pepercit  angelus,  no  interficeret.  undc  circumcisio  Cliristi  omncs  legis 
ira  cessavit  et  sanguis  eius  pondcra  dura  tulit  eo  quod    iinis  lcgis  Christus',  qui  m^il'''- ^""•s/ys''' 


2  m\  siitiiectuiiicin   ('»         .'')  diliulo   O         II)  iiieiibiii9.set  C         IK  port.-i]  pi)rt.<"         2()  neiitunis  C» 


432  IV.  LATERCVLVS  IMPERATORVM 

i.nc.  2, 52.  dictum  vetustatis  absolvit  et  a  servitutis   iugum  nos  liberavit.     qiiod  autem  adcrevisse 

sapicntia  quoque  coram  deo  et  homines,  summae  adque  perfectae  in  bominem  plenum 

gessit  in  aevo,  ita  ut  incipiens  annorum  XXX  baptismum  voluntarius  a  lobanne  peteret 

Ephes.  *,  13.  in  lordanne,  propter  illud  quod  ait  apostulus :  'donec  omnes',  inquid,  'occurramus  in  virum 

perfectum,  in  mensuram  aetatis  plenitudinis  Christi'.  ,s 

17.  Nam  et  primum  hominem  deus  aetatem  perfectum,  nec  non  et  intellectum 
adque  rationem  praeditum,  ut  suae  scilicet  voluntatis  rector  esset  arbitrii,  de  terra 
fincxit  incolomem  iuvenem,  et  eius  coniugem  plenam  nubilis  annis,  pectore  virgo,  de- 
cora  in  omni  membro  iamque  maturam,  ita  pulcbrum  oculis  visum,  eduxit  ex  latere 
dormientis.  quia  non  parvolorum  motibus  aut  teneritate  mentium  puerorum  in  corpore  lo 
parvo  quatentium  adque  pedum  manuum  linguarumve  praepeditas  sermonum  et  actuum, 
sed  aetate  rationo  soliditate  monibrorum  adque  sapientiae  plenos,  prinio  deus  ex  luto 
terrae  fecisse  credendum  est  ut  ex  illorum  materiam  subolem:  tamquam  ex  arborum 
rami  vel  fructus  primum  quidem  tenues,  postea  iam  paulatim  maturi  vel  ftrmi  videntur 
proficere.  ita  namque  omnis  natura  firma  et  solida  quidquid  protulerit  ostendit  reparante  is 
auctore  deo  dum  generat.     et  sic  quippe  credendum  est,  quia  homo  in  primordio  factus 

a  domino,  aetate  legitimus  et  mente  plcnus  et  capacem  rationis,  in  qua  victoriam 
caperet,  si  mortis  superasset  auctorem.  et  ideo  namque  pena  mortis  incurrit,  quia  non 
sub  parvoli  motu  et  infirmior  sensui,  sed  plenus  ratione  homo  in  paradysu  deliquid,  quia 
scienti  bonum  facere  et  non  facienti  peccatum  est  illi.  renovatur  autem  per  gratia  crea-  20 
toris,  qui  non  solum  parvolos  coronavit,  dum  natus  est,  verum  aetiam  diabulum  pescavit, 
cum  passus  est,  donando  nobis  quod  ipse  gessit  in  carne:  ut  resurrectionis  similiter 
Christi  omnis  anima  XXX  surgat  annorum  aetate  in  hac  ipsa,  quam  gessit  vivens  in 
2  Cor.  5, 10.  corpore ,   carnem  ut  recipiat   unusquisque   iuxta  quod  egit  in  corpore  sive  bonum  sive 

malum.  25 

18.  Quod  autem  baptismum  a  lohannem  Christus  libenter  acciperit,  ut  tu  non 
dedigneris  a  conservo  suscipere,  quod  ille  non  devitor,  sed  dominus  sine  peccato  sumere 
voluit  a  servo;  ut  inter  ipsa  fluenta  lordanis  super  unum  mediatorem  dei  et  hominum 
sanctae  trinitatis  declararetur  auctoritas,  dum  deus  pater  in  voce,  filius  in  hominem, 
spiritus   sanctus    in    columbe    speciae    demonstratur  divinitas   et  unam  constans  indivisa  30 

Matth.  4, 1.  deitas  adque  magestas.  quod  autem  ab  spiritu  expulsus  in  deserto,  id  est  calefactus 
Iiomo,  queni  sumpserat  propter  veterem  Adam,  quem  intra  delicias  paradysi  diabulus 
vicerat,  hic  in  deserto  cum  inimico  comtiigere  cupiens  et  per  ieiunii  munus  de  illo 
victoriam  capiens,  omnibus  suis  fidelibus  traderet  conculcandum.  in  qua  victoria  ante 
zach.  3, 1.  propheta  Zacharias  cecinit  dicens:  'vidi',  inquid,  'lesum  sacerdotem  magnum  et  stabat  3.1 
ad  dextris  eius  diabulus,  id  est  ex  parte  iustitiae,  concinnans  dolos.  et  dixit  ad  eum : 
increpet  tibi   dominus,   diabulc,   qui   redimit  Israliel  et  elegit  Hierusalem'.     nobis  ergo 

iMattii.4,18.  vicit  qui  solus  victoriam  de  diabulo  capere  potuit.  quod  autem  discipolos  ex  pisca- 
toribus  facit,  ut  non  ex  sanguine  nobilitatis  plaudentium,  sed  ex  pauperum  gregem 
.ipocai.  21,14.  humiliter  sentientium  primos  institueret  'duodicem  ecclesiae  columnae',  tamquam  ex  40 
lacob  XII  congregationis  illius  patriarchae;  nam  unaquaque  tribus  Israhel  singulos 
apostolos  in  novum  testamentum  quasi  duodicem  lapides  vivos  ex  lordanes  alveo  redde- 
derunt;  et  sic  totum  mundum  tanquam  menses  totius  annis,  sol  in  se  iustitiae  conti- 
nentes  perlustraverunt ;  et  animas  fiuctis  exuli  vagas,  lucida  dei  praecepta  tamquam  in 

.M:vtth.  4, 13.  lina  manibus  ecclesia  medio  concluserunt.     sic  enim  ait:  'venite  post  me  et  faciam  vos  i-, 
piscatores  fieri  hominum'. 

19.  Quod  autem    infirmitates   adque  egrotationes  nostras,   sicut  reor,   praedixerat 
psaim.  19,  c.  Esaias,  libenter  portaverit,   et  sic  per  omnia  currens  'quomadmodum  gigans  por  viam', 


21  111)11  om.  V      pesc.auitj  coiiipescuit  Maius         38  uiuit  (lU  videtai-)  €'<■  4:3  sic]  si  C" 


MALALIANVS.  433 

oportit  inspicere,  quomodo  in  se  consecrando  ecclesia  grados  eius  pcr  singulos  commen- 

davorit,  id  cst  per  scx  gvada  officii  mancipandum  et  altario  sancicndum,  id  cst  ostiarius, 

fossarius,  lector,  subdiaconus,  diacouus,  prcsbyter  et  cpiscopus.    lios  scx  grados  implcvit 

Christus  in  carnc.  nam  liostiarius  fuit,  quando  ostium  archae  aperuit  et  iterum  clausit. 
s   fossarius    fuit.    quando  Lazarum    dc    monumcnto    quarto    iara    fctidum    evocavit.     lector  loh.  u.ss. 

fuit,  quando  lihruni  Esaiae  prophetac  in  medio  synagogae  in  aures  plevi  aperuit,  lcgit  i.uc  4,  n. 

et  cum  rephcuissit,  ministro  tradidit.     subdiaconus  fuit,  quando  aqua  in  pelvc  misit  et  i,,h.  is,.";. 

humihtcr    sua   sponte   pedes    discipohirum   lavit.      diacunus    fuit,    quando   caHcem  bene- i.uc  22,  n.  19. 

dixit  ct  apostolis  suis  ad  bibendum  porrexit.  presbytcr  fuit,  quando  panem  benedixit 
")  et  eis   simihter   tradidit.     episcopus   fuit,    quando  in  templo  populos,    sicut  potestatem  ^'^"'g.^*' "' 

habens,  eos  rcgnum  dei  docebat.     et  haec  quidem  etiam  sanctus  Ephrern  commemorat 

similiter. 

20.  Nam  quod  a  proprio  discipolo  XXX  argenteis  venundatur  ludaeis,  ante  prcsig- m^"''.  26,  u. 
natum    est    in    loseph    a    suis    fratribus    Ismahehtis    distractus.      quod    autem    hgatus   a  MHtth.  27.21. 26. 

15   ministris  Hebreorum  discribitur,   ut  eos  qui  diabulo  compediti  tenebantur  absolveret  et 

nexus   peccatorum   confringeret.     et    quod   palrais  in   faciem   verberatur,    nobis  veramsiatth.  26,67. 
libertatem    donavit.      et  quod    colaphis   capite   caeditur,    nostrum   est  sanitate  redditus 
caput.     et  quod   innnmdis  sputaminibus  perlinitur,  a  nostras  facies  extersit  obprobriuin. 
et   quod   dorso    titigelhs   verberatiir,    a    nobis   plagas    mortis  et    diabuli   Hagella  dimovit. 

20  et  quod  ante  tribunal  Pontii  Pilati  adstatur,  a  nobis  terrorem  adque  formidinem  iudicum 
et  principum  liuiiis  mundi  abstuht.  et  quod  multos  testes  falsos  pertulit,  sanctorum 
suorum  contra  iinpios  testimoniuni  confirmavit.  quod  autem  inter  iniquos  depotatus 
est,  ut  fihos  adoptivos  per  fidem  angelorum  participes  demonstraret.  quod  vero  unum 
susciperit,   altcrum  reprobaverit,  ut  quantum    intcrorit  humihtati  superbia  et  desperatio 

25   ab  spe    salutis  vel  a  mahtia  distet  clementia,    demonstraret.     et  quod  clavis  configitur, 

ut  'acoleum  mortis\  quod  nobis  fuerat  permolestum,  significaret  esset  distructum.    quod  1  '^«^-  '^,  .ie. 
vero  vestes  eius  in  sorte  ceciderit,  ut  sors  sanctorum  firmaretur  in  caelo. 

21.  Et  quod  etiam    propria   potestatc   morte   sua   habuit  expletione  dicens:   con- if''- 10,  is- 
sumatum  est,  et  inchnato  capite  tradidit  spiritum    propter  illud:   potestatem  habeo  po- 

30  nendi  animam   meam   et  potestatem   habeo   iterum  sumendi  eam,   eo  quod  sacrificium 
voluntariae   se   ipsum   optulit  patri  pro  nobis.     quod  unus  idemque  inter  mortuos  iiber, 
ut   nostra   mortificatio    illius    inmortalitate    vivificarctur.      quod    autem    ceterorum    crura  1  cor.  15, 53. 22. 
confracta  eiusque  minime  est  conmiinuta,   propter  illud  ante  praedictum:   os  suum  non  ExiJd.ii.Vecf..^ 
comminuctis    ex    eo    ipse    namque    est    agnus    pascalis    populoque    mactandus.     et   ab 

35  Aegypto  suo  sancto  cruore  ad  terrain  promissionis  pcr  medium  mare  proprio  sanguine 
purpuratum  patres  cum  liberisque  reducens,  postquam  Faraonem  percusso  et  cum  suis 
satellitibus  eum  intcr  fluctus  altoque  pelago  demersit.  quod  autem  dc  cruce  depu- 
nitur  in  sepulcliris  ponitur,  ut  sanctorum  omnium  sepultiu-a  sanciret  et  timorem  mortis 
auferret.      quod  vero   in   inferiora  terrae   discendit   et   a   caelesti   sede    de   sinu   patris  i'>h.  1.  is. 

40  non  recessit,   ut  suos  de  carceris  vinculo  educeret  et  diabuli  potestate  destrueret  mor- "•^^'t- -'.h.  15. 
tisque   imperium    contereret   et    infcrni    potentia    abolcrct    et    suum   regnum   non    solum 
iustis,    scd    ctitim    latroni    donaret.      quod    autem    a    mortuis    post    triduum    resurrexit,  ••'";• -,^3, 39. 
raortuis  vitam    dedit   et   primitias   resurrectionis   ostendit   et  onmium  fidelium  corda  ad -Matoi.  27, 52. 
rcparationem  futuiam  firmavit.     quod   autem  XL  dierum  spatio  cum  discipolis  suis  post »ct.  1, 3. 

^5  suam  resurrcctionem  commoratus  cst,  ut  iufidelium  corda  domaret  et  suae  ecclesiae 
munera  legis  quadruplo  conferret. 

22.  Quod    vero    asccndisse    ipsoque    quadragesimo    die    perscrivitur    in  caelum.   utact.  1,9. 
illum  cui  dictum  est  post  ruinam:  'terra  es  et  in  terram  ibis',  ipsi  post  de  diabulo  capta  i  -Mo^.:),  19. 

2  sex]  septem  Maiiu  3  sex]  septem  3Iatus  LS  caput  om.  C       <,l)probiius  C»         24  iutererit] 

interit  C        31  quod]  que  C       32  uiuficaretur  C»        33  menime  C       41  contereret]  conteteret  C      abolereret  C 


434  IV.  LATERCVLVS  IMPERATORVM 

'""'act/z°'34.' in  Christo  victoria   diceretur:    'sede   ad   dexteram    nieam,   donec  pouani    inimicos   tuos 

Ephes.  4,8.  scavellum  pedum  tuorum'.     duxit  ergo  ascendens  Christus  captivam  captivitatem  et  sic 

act.  2, 1. 34.  secundum   suam  promissionem  die  pentecosten  dedit  dona  hominibus.    ascendit  Christus 

Ephes.4,:o. ad   patrem    et   descendit  spiritus   sanctus   ad  plebem.     qiii  discendit,    ipse    et  ascendit 

super    caelos,    ut    adimpleret    omnia.      qui    vero    descendit   paracletus   ad   apostolos,    in   s 
Ephes!  3, 15.'  ipso    confirmantur   universa  in   caelo    et  in   terra.     nam    spiritu  sancto  largiuntur  dona 
1.  Coi.  i2,s-u.  cunctis  fideUbus,  ct  ut  ait  apostulus  dicens:  'alii  quidem  datur  sermo  sapientiae  secun- 
dum    eundem    spiritum,    aHi  vero   sermo   scientiae,    alii   gratia    curationum,    alii   genera 
linguarum,    alii   interpretatio  linguarum    in   eundem  spiritum',    et    cetaera.     haec  autem 
Uoioss.  2, 9.  omnia  dona   operatur  deus    et  Christus  in  eundem  sanctum  spiritum,    qui  est  plenitud(j    m 
unius  deitatis  adque  substantiae,  quia  tres  personas  et  tres  subsistentias  unam  cognuscitur 
esse    deitatem    atque    essentiam.      nam    quanta    hxrgiantur   ecclesiae    ab  uno  eodemque 
domino  Christo,  quis  digne  possit  expedire  per  ordinem'.'     quidquid  igitur  in  nativitate, 
quidquid  in  aetate,  quidquid  in  praedicatione,  quidquid  in  passione,  quidquid  in  resur- 
rectione   Christi,    quidquid    in    ascensione    domini,    quidquid    in    divini    spiritus   omniuni    is 
linguarum   ehicutione,   in  sacramento  vel   ministerio    sanctae   catholicae  ecclesiae  gesta 
sunt  adque  in  augmento  fihorum  dei  peracta  sunt. 

23.  Sed  nunc  iam  ad  id,  unde  digressus  sum,  retorquam  articuhim,  ut  possim  ad- 
probare,    quod  in  fine  temporum  venerit  Christus    dei    et    hominum   mediator  in  carne, 

uai.  4, 4.  sicuti  superius  exposuimus,  apostolo  predicante  postquam  ait:  'venit  plenitudo  temporis,   sd 
misit  deus   fihum   suum   factum   ex  muliere',   et   caetera.      et   lohannes    evangelista  in 

1  loh.  2, 18.  epistoLa  sua  dicit:  'filioh,  novissima  ora  est'.    sed  et  beatus  Petrus  apostolorum  princeps 

2  Petr.  3, 8.  eadem  in  epistola  sua  dicit:  'non  lateat  vos',  inquid,  'hoc  David,  quia  mille  anni  aput 

deum  sicut  dies  una  et  dies  una  tamquam  mille  anni'.  sex  enim  diebus  perhibetur 
hic  mundus  perficeri  a  deo  cum  omnia  quae  in  eo  sunt  et  in  septima  rcquievisse  deum  2,'; 
ab  opere  suo  praedicatur;  id  est  perfecto  orbis  curriculo  requiescit  deus  in  hominem. 
nam  post  sexti  diei  operationem  non  legitur  factum  hoc  aut  illut,  sed  requievit,  inquid, 
deus  in  die  septimo  ab  omnibus  operibus  suis.  ergo  requiescit  onines  homo  ab  opere 
suo  vel  hic  mundus  ab  studia  sua  tamquam  in  die  septimo  post  sextam  suam  aetatem, 
sicut  deus  ab  omni  opere  suo.  sabbatum  igitur  nunc  est,  ut  nulhis  repperiatur  operator  so 
viueae  dei,  donec  subito  veniat  qui  repromisit  post  finem  mundi  in  suis  sanctis  omnibus 
requiescere.  namque  prima  die,  in  qua  principia  mundi  sunt,  ipsa  nobis  octabam  per 
resurrectionem  fecit,  in  qua  deus  sanctis  requiem  donavit. 

24.  Igitur   expletum    est    sextum    miharium  aetatis  huius  mundi  aetiam,    quamvis 
contradicant  qui  hoc  percipere  nolunt,    et  septima  agit  saeculus  hic  diem  sollemnitatis  35 

apoc.  10,7^  11^1.",.  suae  frequentiam,  in  qua  est  ignarus  hora  adque  diaei  finis  suae,  quia,  sicut  in  apoca- 
lypsin  intimatur,  in  septima  tuba  seu  in  septima  fiaha  irae  dei  conplebuntur  sermones 
dei.  sed  ut  ne  quis  hoc  putet  quod  VII  miharium  annorum  expleturus  sit  mundus 
frequentia  sua,  nuUu  modo  repperiet  istud  ante  praedictuni,  eo  quod  sabbatum  diem 
requiem  habebit  hic  orbis;  sed  oram  et  diem  incertam  ab  angehs  et  hominibus  a  4o 
Matih.  24, 38.  domino  perhibetur.  ait  enira :  'de  diem  autem  ilha  et  horam  nemo  scit  neque  angeUs 
in  caelo  neque  fihus  nisi  pater  solus'.  et  ne  quis  carnahter  arbitrans  putet  ahquid  scire 
patrem  quod  nesciat  fihus  et  in  aeresim  invohitus  incidat.  sed  magis  hoc  significare 
voiuit  dominus,  quia  fihus  in  patre  manens  cura  eo  universa  cognoscet:  quidquid  enim 
opeiatur  pater,  unum  est  cum  fiho  et  spiritu  sancto,  sine  quibus  non  operatur.  et  quid-  4f. 
quid  operatur  filius  unum  est  cum  patre  et  spiritu  sancto,  sine  quibus  non  operatur. 
et  quidquid  operatur  spiritus  sanctus,  unum  est  cum  patre  et  fiho,  sine  quibus  non 
operatur.     ergo  et  quidquid  scit  pater,  simul  et  fihus  et  spiritus  sanctus  cum  eo  pariter 

14   quidquid    in   aet.]    quid   in   aet.  C  15  diuiiiij  diuinis  0  23   lioc  dauid]   immo  kaiissiuii 

43  iu  om.  C» 


MALALIANUS.  Kir, 

ciincta  cognuscunt.    quia  scilic(^t    patcr  ot  filius  et  spiritus  sanctus  una  adque  insepara- 
vilis  doitas  in  somet  ipsa  ineftabiliter  constans  oninia  novit  et  cuncta  cognoscit.     dum 
vcro  septima  iam  dies  ad  roquiem  properat,  mundus  iste,  hoc  est  elementa  ipsa,  quie-  K<m.  s,  21. 
scant    a   servitutem   necesse   est,    ut  in    suis  sanctis  dominus  requiescat  et  ipsi  in  eum 
^   pnrpctuo  ;il)  omni  fluctuationcm  quiosiant.    et  tunc  verc  sabbatizabunt  iusti  cuni  domino 

ct  iliom  prini;un  fit  octavam  in  rcsurrcctioncm  sanctorum.  quando  area  vcntilata  fucrit  "^kii- s.  i^- 
ct  a   palea  discretum    rrir    fruniontuni.    quando    non    latet  quod  luuic  lat(!t.     nam  quid, 
rogo.    ceriiitur    inundiis.    dum  vilis  apparof.'     totus    ergo    supor  VI  annorum   agit    nnnc 
perfectionem  suani  in  iiumoro  ouangelius  et  in  ois  qui  futuri  sunt  ad  salutem,  in  quantum 
lu  concesserit  ipsa  divinitas,  ipsi  soli  cognitum,  quantum  nobis  expediri  queat. 

'25.  Igitur  iiicipiainus  ipsdiniii  Caesarum  vol  imperatorum  aiinos  (juos  rognaverunt. 
lic(!t  ab  adventu  salvatoris  in  carnc  exponere  secundum  chronicam  cxecutionem. 

Augustus  namqu(\  (pii  et  Octavianus  Caesar  vel  imperator,  regnavit  ami  LV.  sed  in 
XLII  anno  regni  eius  natus  est  Christus  in  carne  de  virgine. 
is  Tiliorius  rognavit  annos  XXII  ot  diiii.  sed  in  quinto  decimo  regni  eius  baptizatus  ost 
dominus  lesus  in  lordanne  tlumine  a  lobanno  precursore.  et  in  XVIII  aniio 
regni  ipsius  Tiberii  Caesaris  passus  est  idem  dominus  noster  lesus  Christus  et 
pandit  nobis  salutare  ot  pretiosum  lignum  crucis,  in  quo  sibi  coniuncxit  ecclo- 
siam  per  sanguinem  et  aqua  ox  proprio  latere. 
2u  Post  Tiborio  vero  Gahis  regnavit  awh  IIII  tmi  VII.  .Mai.  p.  243. 

Claudiiis  regn  ann  XIIII  rt  mn  VIIII.  jiai.  p.  246. 

Nero  regn  anh  XIII  rt  menses  II.  m\.  p.250. 

Galba  regnavit  anno  I  et  mn  VII. 

Lticius  regnavit  mettses  III.  .Mai.  p.  258. 

25  Bitellius  regn  ami.  VIIII  et  hih  VIIIS  jiai.  11.259. 

Vespasiamis  regh  ahu  VIIII  et  mn  X.  Jiai.  p.  260. 

Titiis  regn  anh  II.     hi  expugnaverunt  ludaeam  et  Hierusalem   post  p9,ssionem  domini  .Mai.  p.  262. 
usquo  ad  suppromum  eos  qui  increduli  remanserunt  fidoi  sahiatoris.    nain  fidelis  Eusebius  = 

,..,...  .        ,  .  n    11  1  •  Rufilius  h.  occl . 

custoditi  divinitus  m  loco,  qui  vocatur  roUan,  salvati  sunt.  3,5. 

30  Domitianus  regn  ahh  XV  mens  II.     usque  ad  hunc  adductus  est  in  orbe  liomu  beatus yua.  ^- ie^. 

dciJoquus  lohannes  rqiostulus  et  eiumgelista  et  usquc  nunc  in  hoc  mundo  duravit 
et  dimisit  etim  Domitiantis  et  abiit  in  Ephesum. 

Post  Domitianum  Xervas  regh  anno  I  et  niense  I.  ^^^-  p-  267. 

Traianus  regh  ahh  XVIIII  hih  VI.  m.ii.  p.  269. 
35  Adrianus  regh  ahn  XXII. 

Antotiinus  Pius  regh  ahh  XXIII.  jiai.  p.  280. 

Marcus  regh  ahii  XVIII  mh  VIIII.  Mai.  p. 281. 

Antoninus  Berus  regnavit  anno  I. 

Commodus  regh  aiih  XXII  hih  VIII.  Mai.  p.2R3. 
40  Pertinax  regn  anno  I  m  II  dies  XVIII. 

Didius  Iidinnus.  qui  ct  Silnitis,  reg  m  VII.  Mai.  p.  290. 

Scverus  Septitiiius  Afrtts  regnavit  awh  XVII  ct  monses  VIIIIS  Mai.  p. 291. 

Antonius  Gestas  regtiavit  anno  I.  -Mai.  p.  295. 


1/2  inseparabilis  C  13   lu)  er»/  fe    Malalas  p.  22,5  1.5  xxii  et  (liiiT]  fr»;  x/  Malalas  p.  232 

19  et  !u\.  ex  pr.  om.  C'»         23  .inn.  i  et  m.  uii]  littjfitg  C  Malalas  p.  258  25  anu.  uiiii  et  m.  uiiis]  fr>; 

»'  xui  iir^vfit:  »/  Malalas  \i.  2.59  .35  ann.  xxii]  f  r»;  x/  xat  liilvici  t'  Malalaa  p.  277  38  fiera  6e  riji' 

,iuai).ei«y  MaQxov  '.Avtwvivov  c^aaiXfvaei-  \4iniiifivog  B»;(»o<r  vloi  iwrov  eTtj  tf  Malalas  p.  282  40  ann.  i 

ni.  ii  d.  xuiii]   fitjviii  ,i  xiil  i'ifteQitg  nf  Malalas  p.  290  42  menses  uiiiis]  fiijvag  fk'  Malalas  p.  291 

UHRONICA   111.  56 


436  IV.  LATERCVLVS  IMPERATORVM 

Mai.  p.  295.  Antoniniis  Caracallus  filius  Severi  regnavit  awh  VI  et  dies  XXII. 
jiai.  p.  296.  Valcrianns  regn  annos  VI. 

Magriuus  Gallus  regn  ami  I  m  VII. 

alius  Antoninus  regn  ami  IIII  et  m  II. 

Alexandrus  Mameas  reg  an  VIII  iri  IIII. 

Maximus  regn  aiin  III  meiTs  X. 

Balbinus  regii  anno  I  menses  III. 

Pulpius  regnavit   menses  III S 

Gordianus  regii  dies  XXII. 

alius  Gordianus  regn  aiiii  XX. 

tertius  Gordianus  regnavit  ann  VI. 

Marcus  regnavit  aiiii  VI. 

Filippus  regnavit  aiin  VI  et  semis. 

Valerianus  regnavit  aiiii  II  et  dim. 

Gallus  parvissimus  regn  menses  V. 

Decius  regn  anno  I  et  menses  VIII. 

Emilianus  regnavit  menses  IIII. 
-Mai.  p.  29G.  Valerianus  regnavit  anh  VI. 
M.ii.  p.29s.  Gallienus,  qui  et  Licinius,  regh  anh  XIIII. 
Mai.  p.  293.  Claudius,  qui  et  PuUianus,  reg  dh  VIIII. 
Mai.  p.299.  Cytallianus  regii  dies  X  et  VII. 
Mai.  p.  299.  Aurelianus  regh  ah/h  VI. 
Mai.  p.  301.  Tacitus  regnavit  menses  VII. 
Mai.  p.  301.  Florianus  regnavit  menses  II. 
Mai.  p.  302.  Elius  Probus  regh  anh  III  et  rhh  III. 
Mai.  p.  302.  Carus  regnavit  anh  II. 
Mai.  p.  303.  Numerianus  regh  anh  II. 
Mai.  p.  304.  Carinus  regh  anh  II. 
iui.  p.3u.  Licinnianus  regii  aiih  VII. 

Dioclitianus  et  Maximianus  regnaverunt  aiiii  XVIIII. 
Mai.  p.  316.  Constantinus  maior  rcg  anh  XXXII. 

Constantius  regnavit  anno  I. 
M.ai.  p.  326.  hdianus  fransgressor  regh  aiih  VII. 
Mai.  p.  334.  lobiunus  rcgtiavit  hih  VII  et  semis. 

Valentiniauus  regii  ann  XVII. 
Mai.  p.  312.  Valens  regnavit  ami  XIII. 

Gratianus  reg  aiiii  VII  et  iiiii  X. 
M.ii.  p. 344.  T/jeodo6Ws  maior  regh  awh  XVII. 


2   Valerianus  redit  suo  loco  v.  18  3 — 17  haec  ex  Malala  nostro  e.ccidisse  monuimus  in  praemissis 

(|).  424)  4  alius]  ilius  (sed  i  est  a  miniatore)  C  8  nimirum  Pupienus  12.  13  M.  lulius  Pliiliiipus  mn/e 
videtur  rjeminari:  Zonaras  12,  18  el  Cedrenus  1  p.  451  aiunt  2'ost  Gordiawim  a  senatu  im.peralorem  creaium  esse 
Marcum  philosophum  quendam,  quem  Zmiaras  ait  subito  occubuisse  in  Palatio,  Cedrenus  rer/navisse  annos  IIII 
14  intellegitur  fortasse  Volusianus;  ordo  debuit  esse  hic:  Decius  —  Gallus  —  Volusianus.  Gallum  Decio 
etiam  apud  Malalam  jiraepositum  fuisse  ostendunt  excerpta  (Hermae  vol.  6  p.  B6S)  20   qui    et    puUianus] 

'.47io'Ahin'nq  Malalas    p.  298  21    oytellianusj    Kmrilhuvoi;   Malalas    p.  299  25   Iiilius   (li  a  minia- 

tore)  C,'UXio;  Malalas.  29—32  pro  his  Malalas  sic:  iJiocletianus  a.  20  m.  9  (p.  306)   —  Ma.vimianus  Eer- 

culius  a.  19  (p.  311)  —  Maxentius  qui  et  Galerius  a.  3  (p.  312)  —  Constantius  Chlorus  a.  13  (p.  313)  — 
Maximus  Licinnianus  a.  7  (p.  314)  —  Constantinus  Maynus  a.  32  (p.  316)  —  Constantinus  a.  12  (p.  325)  — 
Constans  a.  16  (p.  325)  —  Coiistantius  a.  30  (p.  325)  32   constius  C  34  ni.  uii  et  serais]  [^Sjvai  C 

Malalas  p.  334  35  xuii]  xui  Mulalas  p.  337  37  a.  uii  et  m.  x]  hrj  ti'  Malalas  p.  343 


MALALIANVS.  437 


.Mai.  p.  349.  Arcadius  regh  ami  XXIII. 
.\i:.i.  p.  349.  Honorius  regii  ami  XXXI. 

Theodosius  minor  regn  aiin  XLATLII. 
M»i.  p.  367.  Marcianus  regti  ami  VI  et  m  V. 
Mai.  p  369.  Leo  maior  regh  awh  XVI  et  m  XI. 

Leo  iunior  regh  anno  I  et  dies  XXII. 

Zeno  regh  anh  XV  et  iiin  II. 

Amstasius  regnavit  awh  XXVII  et  menses  VIIII  et  dies  VIIII. 
Mui.  V.  iio.  Lisfinus  rcqh  anh  VIIII  ct  dics  XXII. 

lustinianus  reg  ann  XXXYIIII  et  dim. 

lustinus  regn  aiiii  VIIII. 


3  ann.  xluiii]  itij  v   xai  firjvccg  f   Malalas  p.  351  6  d.  xxii]  ijf^iQtti  ttxoai  TQcTg  Malalaa  \>.  376 

7    ct  ni.    ii    oin.    Malalas   p.  377  8    a.  xxuii  m.    uiiii    d.    uiiii]    tr»/    xC    xu\    /jljvug  y    Mululas   p.  3tr2 

1(1  a.  xxxuiiii  et  dim.]  tri/  h/  xiii  /.tijviii  C  xal  >y,ufp«s"  ly    Malnlas  p.  425  11  defidt  ajniil  Matalum 

suhscriptum :  explicit  cliruuica  deo  gratias  ameu. 


56» 


V. 

LATERCVLI  REGVM  ET  IMPERATORVM 

AB  ASTRONOMIS  ALEXANDRINIS  CONDITI 

ET  CONSTANTINOPOLI  CONTINVATI 

ED.  H.  VSENER. 

Inter  laterculos  regum  imperatorumque  primum  et  vetustate  et  auctoritate  locum 
obtinet  canon  qui  dicitur  mathematicus  aut  astronomicus,  ut  supra  p.  366  dictum  est,  iam 
Hipparcho  usitatus,  a  Claudio  Ptolemaeo,  deinde  Pappo,  porro  Theone  ad  sua  tempora 
deductus,  denique  a  viris  doctis  Byzantinae  aetatis  continuatus. 

Tria  canonis  exempla  codices  duo  vetustissimi ,  in  quorum  fide  tabulae  memoria 
nititur,  tradunt: 

//  I   laterculum  Heraclianum   in    imp.  Phoca    desinentem,    ex    Theonis    tabulis 

nianuahbus  a  Stepliano  Alexandrino  repetitum  adhibito  tamen  laterculo  imperatorum 
Romanorum  quem  in  codiee  legaim  invenerat  (vide  supra  p.  368,  cf.  p.  444)  codex  Lei- 
densis  n.  LXXVIH  priore  loco  f.  54  et  55''  (1/  f.  198  et   199^)  exhibet. 

L  II  laterculum  Leoninum   in   imp.  Michaele  desinentem  et  imp.  Leone  V  Ar- 

menio,  igitur  inter  m.  iulium  a.  813  et  natalicia  Christi  a.  820  scriptum  idem  codex 
Leidensis  post  fastos  consulares  Herachanos  exhibet  f.  64  et  65  (M  f.  209 — 10).  constat 
ex  scholio  p.  448"  hunc  latercuhim  ab  auctore  novissimae  tabularum  editionis,  quam 
librarius  sequitur,  eo  consilio  adiectum  esse ,  ut  loco  prioris  utpote  vitiosae  correctior 
adhiberi  posset  tabula.  unde  nou  mirum  quod  non  illa  Stephani  tabula  sed  haec  potius 
usque  ad  imp.  Michaelem  continuata  est. 

in  utroque  hoc  exemplo  ordo  regum  Chaldaeorum  et  Persarum  inde  a  Nabonasaro 
usque  ad  Alcxandrum  praemittitur.     caret  hac  canonis  parte 

F  III   laterculus   acephalus   a  Philippo  Aridaeo   ad  Leonem  VI  Sapientem  de- 

ductus  et  a  variis  Hbrariis  (cf.  p.  363)  usque  ad  expugnatam  CPolim  continuatus,  quem  codex 
Laureutianus  XXVIII  26  tradidit.  pendent  ab  hoc  exeniplo  codices  Saviliani  duo, 
ita  tanien  ut  ex  codice  fluxerint  brevi  ante  scripto  quam  exemplar  continuatorem  primum 
nactum  est;  alter  in  ipso  Leone  subsistit^):  prior,  quem  Dodwellus  expressit,  etiamsi  in 
Leone  et  Alexandro  non  discrepat,  tamen  rehqua  adeo  diversa  tradit,  ut  extremam  partem 
quae  a  Leone   incipit  ex   alio    fonte   adiecisse  demonstretur  ^).     contra   codicis  Vaticani 

')  adnotat  Dodwellus  app.  diss.  Cypr.  p.  96  u.  47  ad  Lenneni  Sapientem  'Aeioy  .S[avilianMs]  -2.  sine  au- 
n.)nini  iinniero,  et  deficit'.         ^)  satis  est  proximos  imperatores  adposuisse  ut  apud  Diidwellnin   [i.  '.>t;  legnnfnr 

'Poifj.tivov  rov  AuxiinTjvov  y         «ahj 

Kiavaiitvrivov  noQipvQoyei'vi'jTov        id'         ,nff''i'' 

'foijutcvov  veov  <'  uavy 

NtxtjrfoQov  Tov   4^ioxci  g  aavf^ 

etqs.  accedit  fjuod  etiam  imperatornm  Leoiiem  antecedentium  numeros  mutavit;  cum  euini  Micliaeli  soli  XI 
annos,  non  XII  dederit,  summa  aunorum  Philippicorum  iain  in  Michaelem  eadit  ,«("/,  in  liasiliiiin  uatt.  iii 
Leonem  ,«cXc)'.  novissimi  sunt  (Dodw.  p.  97)  Kutvaruvrivov  tov  «'tCfAyor  uvtov  y  uipvd'  xui  d  'Afiij^ug 
lliiovQuTrji       sy        utp'^^  (sic) :  vide  tiiiam  proeul  a  pjifria  hic  coiitinnator  vitain  egerit. 


V.  LATERCVLI  ASTRONOMORVM  ALEXANDRINORVM.  439 

gr.  "211  f.  7  lilirarius  taliuliiiu  codicis  Florentini  co  tcnipore  descripsit,  quo  secundi 
continuatoris  additamenta  iam  in  codice  legebantur,  tertius  nondura  accesserat,  i.  e. 
inter  annos  fere  1100  et   1440  p.  Chr.i) 

ceterum  in  codice  Florentino  extremo  f.  r2^t''  continuator  tabulae  quartus  priorem 
canonis  partem  a  primo  librario  neglectam  supplevit.  hic  praemisso  titulo  BA^IytESiN 
aauQicjv  /.cd  /iii^dojf  annos  a  Nabonasaro  usque  ad  Nabonadium  recenset,  dein  /VEouiZv 
[iaaiXslc.  subiungif-)  nsque  ad  y«^£/o('  rQirnr  d  ri:,  iam  vero  ipso  canone  plus  saporo 
sibi  visus  novo  exordio  facto  haec  tantum  addit 

'EXh\viov  (iaailEjg:  —" 

aXeSavdQOv  tov  /^ia/.fAfovoQ).  i[i 

(piXi /r;rov  rtQidaiov.  L 

aleSdvdQov  dllov.  iji. 

summam  annorum  his  regnis  postrerais  non  addidit  fortasse  quia  pugnare  cum  canone 
sensit.  Multae  praeterea  in  codicibus  graecis  saeculorum  XIV — XVI  inveniuntur  regum 
et  imperatorum  tabulae  ab  astronomorum  laterculo  aUquo  modo  pendentes.  exempli 
instar  esse  potest  Kavoviov  TreQiixov  roig  xQovovg  -roiv  im.arji.iiov  fiaaiketcov  ceQy6i.ievov 
aTTO  /.riaeojg  /.oaf.iov  in  sylloge  astronoraica  codicis  Vaticani  gr.  1059  f.  123  sq.,  de  quo 
monui  in  syrabola  ad  historiam  astronoraiae  (Eonn.  1876)  p.  5.  sed  ut  hoc  /.avoviov 
propter  numeros  valde  vitiosos  neglegi  et  potuit  et  debuit,  ita  reliqua  similia  eis  relin- 
quiraus  eruenda  et  tractanda,  qui  rebus  Byzantinis  operam  dant. 

Non  soli  hac  reguin  tabula  astronomi  usi  suut.  nc  ecclesiac  quidein  patribus  ea 
neglecta  fuit.  duos  imperatorum  Komanorum  inde  ab  Augusto  usque  ad  Commodum 
laterculos  Cleraens  Alcxaadrinus  stroniat.  1  21,  144  p.  140,  44  et  49  Sylb.  adposuit, 
quorura  priorem  ex  canone  astronomico  subhxtum  esse  Dodwelluin  '')  non  fugit.  sane 
summus  apparet  consensus  *),  etiamsi ,  ut  Mommsenus  me  verissime  monuit ,  cavendum 
est,  ne  ab  astronomis  repetamus  quae  inter  Aegyptios  omnes  coinmunia  erant.  confer 
ipse  imperatorum  ordinem  et  annos  singulis  adscriptos  cum  astronomorum  tabula: 

^lvyovatog   eV»,    reaaaQdY.o%ta    TQia.  TijieQiog    trij    x/J.       '   rdiog   tzrj    d. 

Klavdiog   tri]    id.         NaQcov  eri]  id.  rdXfiag  exog  Vv.         OveaTraaiavog  tTr/  i. 

Tlrog   trrj  y.  /lof.iiTiavog  tTrj  le.  NtQjiag  trog  ct.  'rQaiavog  trr^  1,9: 

^^dQiavog   Itij   y.a.         '^vnovivog  tv)]  ym  [^  corrigendum  esae   vidit  Dodwellus 

p.  9  \].         6i.ioiiog   ndXiv  ^ AvTiovlvog    /.ai  K6i.iodog   Iti]  Z/9.         yiverai   tu  rrdvTa 

(tTro  .AvyoiaTov  tiog  Koi.i6dov  {TelevTrjg  inserendum)  trrj  a-/,^. 

Gravissiraum    originis    indicium    esse    videtur,    quod    Augustei    imperii    referuntur 

anni  XLIII.   non  ab  excessu  d.  luhi  Caesaris  sed  ab  Aegypto    subacta   repetiti.     haec 

tamen  non  propria  astronomorum  fuit  computatio,  sed  communis  oranium  Aegyptiorum  •*). 

Deinde    quod    Marci    Aurelii ,  L.  Veri,  Comniodi    iraperia    in    unum    contracta    videraus 

perinde    atque    in   latercuHs  Ileracliano    et  acephalo   fit,   lioc  quoque  ex  Aegyptiorum 

coiisuetudine  repetas.     Marci  enim  Aurelii  iinperium  ut  ultra  L.  Veri  mortem  porrigitur, 


')  desinit  codex  Vaticaiuis  in  his  o  ^ozctyeitixijg  y  /tvXji  fiijv.  ji  |  tiXeSnv^Qog  (sic)  o  xouvr,- 

i'6g         niimeris  non  additis.  *)  discrepantiam  lectionis,   ne  quis   omissam  queratur,   breviter  sic  adpouo 

ut  cum  latcrculo  Heracliano  conferara:  1  NitiiovciaatcQov  3  /vZiQov  (nisi  ;f>;fipoii  librarius  logi  voluit)  xtti 
7iuiQnv  ()  (cgxitivov  7  ngtuiav  U  ctnQttvtcdiov  10  Qrjyri^i]'/.ov  11  /neaeaaifiOQcStixov  13  itaattQtt- 
dlvov  14  atioadiivxtvov  lo  xii)'>'i'/l,ic(l't!i'ov  16  ScCiiono'/.tcaa(iQov  17  .\'tiiioxolitcaat'tQov  18  iXtcoQOv- 
diiuov  11(  yii_>ixt'.aao}.tcaa(cQov  24  Jtcoeiov  iTQuJtov  26  ttQTttfe^Q^ov  •  «  27  Jttgeiov.  /j.  31  JttQeiov 
TQirov.  'j  Diidwellus  appcnd.  diss.  (.'ypr.  §  50  p.  G8   et  adn.   p.  89   n.  1   p.  91   n.  15.     oblocutus   est  v. 

d.  Hagen  Obss.  in  Theouis  fastos  p.  129  sqq.,  refutatus  a  Semlero  1.  s.  §  60—62  p.  202  sqq.  *l  nam  quod 

Antoninus  Pius  dicitnr  XXI  anuos  imperasse,  is  quidom  non  est  dissensus,  cum  annorum  summa  indicio  sit 
annos  duos  librarii  culpa  deesse.  ')  vclut  rhilo  legat.  ad  tiaium  22  p.  .'i67  M.  .\ugnstuni  dicit  roV  ro- 

aovTov  ei'eQye'T}jv  iv  TQiai  xici   leaaitQtixnvrcc  ivitcvrol^i;,  orV  enexQcirijaey   .Aiyvniov. 


440  ^'-   LATERCVLT  REGVM  ET  IMPERATORVM 

ita  idem  cum  Commodi  imperio  ea  re  coniungitur,  quod  ille  filium  a.  d.  ^'  kal.  dec. 
a.  17G  imperatorom  dixit  et  in  consortium  imperii  admisit ').  quare  Aegyptii  uon  solum 
ad  Marci  excessum  usque  sed  etiam  per  Commodi  imperium  Marci  annos  continuave- 
i'unt.  quem  usura  et  in  nummis  Aegyptiorum  et  in  chartis  ac  testis  litteratis  observari 
constat^).  Discedit  Clemens  maxime  eo  quod  Galbae  anuum  integrum  in  calculum 
vocat,  cum  Neroni  annos  XIV  adscribat.  in  qua  re  ne  astronomi  quidem  culpa  carent. 
Nero  a.  d.  V  id.  iun.  a.  68  mortem  passus  est,  Galba  a.  d.  III  non.  apr.  eiusdem  anni 
imperium  acceperat.  igitur  a.  PML  391,  cuius  postremus  dies  in  nonas  aug.  a.  68  in- 
cidit,  Galbae  tribuendus  erat,  non  Neroni,  Neronis  autem  non  plus  XIII  anni  in  tabu- 
lam  referendi  erant.  et  hi  quidem  numeri  quis  dubitet  quin  primitus  in  canonem  re- 
lati  fuerint  ? ')  mutarunt  astronomi  commodioris  calculi  causa  eoque  facilius  poterant, 
quo  minor  pars  anni  PhiL  391  ad  Galbam  sohim  attinebat.  reliquis  scriptoribus  cum  causa 
mutandi  non  fuerit  (neque  enira  Tacitum  obicies  diaL  17  Claudii  XIY  annis  iraperium 
Neronis  aequantem),  non  video  unde  Neronis  XIV  annos  Clemens  sumpserit  nisi  ex 
canone.  suspicor  igitur  Clementem  exeniplo  tabulae  usum,  quo  Neronis  anni  secundum 
astronomorura  usura  aucti  sed  Galbae  annus  nondum  deletus  erat,  eoque  deceptum 
summam  (CCXXII)  uno  anno  maiorem  fecisse  quam  par  erat. 

Neque  Georgius  Syncellus  tacendus  est,  qui  multus  est  de  Ptolemaei  tabuhs 
p.  388,  1  sqq.  veteremque  canonis  partera,  qua  anni  a  Nabonasaro  conputantur,  i.  e. 
regna  Chaldaeorum  et  Persarura  usque  ad  Alexandrura  M.  non  semel  sed  bis  proponit. 
priori  exemplo  p.  390,  14  inscribit  Ta  cxtco  Na[iovaa(iQov  tTrj  tov  ymI  ~aX/AavaaaQ  (iaat- 
?J(ij^  XalSai(rjv  !-'c)Q  ^^le^dvciQOv  roi  y.TiaTov  Te^ei'7"%  zcra  tov  aaT qovoiiiv.ov 
y.avova,  alteri  p.  392,  10  T«  a/ro  2aXi.iai'aaaQ  tjtoi  Na(ioraa(xQov  tTt]  y.aza  ti^v  F.Ky.Xij- 
a laaT iAr\v  aTOf/eiojaiv  y.Tl.  cum  illius  auctor  canonem  aperte  exprimat,  nisi  quod 
inde  a  Saosduchino  aliquot  regnorura  nuraeris  mutatis  summae  annorura  non  recte  conpu- 
tantur,  alter  illum  secutus  longius  Hcentiae  exspatiatus  est.  illius  auctorem  Panodorura 
fuisse  chronographum  satis  peritum  (sub  Arcadio  a.  395 — 408),  alterius  Annianum  recte 
viri  docti  statuerunt  *).  hunc  alterum  Anniani  I.  I.  Scahger  inter  Eusebiana  edidit  Thes. 
tenip.  p.  46  et  397  (ed.  Amst.  1658),  deinde  1).  Petavius  hbri  de  doctrina  temporum 
IX  c.  LVin  (t.  II  p.  70  ed.  Antv.  1703)  adhibito  Calvisii  opere  licenter  correctum. 

Quodsi  cum  Panodori  tabula  exempla  nobis  tradita  contuleris,  proxirae  a  Pano- 
doro  (P)  laterculus  Leoninus  (L)  abesse  videtur;  saltera  in  norainibus  scribendis  Iii 
non  semel  contra  ceteros  H  (laterculura  Ilerachanum)  et  F  (codicis  Laurentiani  appen- 
dicem  f.  l^^"")  conspirant,  ut  Na^ovaa^Qov  JjF :  Na[iova'C(iQOi>  II  Na(iovaaa(XQOv  F  'llov- 
Xaiov  liV:  loryaior  WF  AQ~Amvov  LP:  L^pza/ttror  11  aQ/.Yavof  F  .ArraQuvudiov  L 
'^/caQavadiaov  P:  ^7tQaavadiov  H  anQavadiov  F. 


')  cf.  Eckhel  doctr.  num.  vet.  VII  p.  103  Mommsenus  luris  publici  Koui.  t.  JI  p.  1154,  4.  *)  Nuiumu.'! 
recenset  Zoega  Num.  Aegypt.  imperat.  p.  236  sqq.  Feuardeut  in  catalogo  nuuunorum  Aegypt.  a  loli.  ili  Demetrio 
coUectorum  t.  II  p.  162  .sqq.  alii,  cf.  Eckliel  doctr.  num.  vet.  IV  p.  77  sqq.  Cliartarum  exempla  multa  .'«up- 
peditat  collectio  Berolinensis;  duos  tantum  promam,  1. 1  n.  241,43  erovg  eTiTnxittSixiiror  .  .  .  inflrf  6'  (28  iun. 
177),  il).  u.  270,  1  "Erois  Xy  .  .  .  rvfi  y  (29  deo.  192  i.  e.  tertio  die  .■inte  morteni  impcratoris).  Ex  testis 
litteratis  editionem  Wilckeni  exspectantibus  inuotueruut  L  itj  itvr nxQitr [6] qwv  KaiaitQiav  MttQxnv  AvQijXlov 
[xul  Kofiodov  ruijv  dvo  aejietarijjv  (ed.  Sayce  Proceedings  of  the  society  qf  biiliccil  archeoloiiii  1887  t.  IX 
p.  201  qui  male  OtitJQov  supplevit),  ffl^  L  JvqijXIov  'Jvriovifov  xcti  Kofifi6S(ov)  KctiaitQm'  (ed.  Sayco  1.  s. 
\mj  f.  VI  p,  199),  X  L  JvQrjXiov  Kofio&ov  (ed.  Wilcken  Annal.  Bonn.  1888  fasc.  86,  259),  xTi  L  Kofifxodov 
zr>.  (ed.  iSayce  I.  s.  1885  t.  VI  p.  196),  rov  xji  L  AvQif/.iov  Knfi(6)d'ov  xiX.  (ed.  VVilcken  I.  s.  p.  254);  aliam 
Mommsenus  milii  indicavit  inscriptam  (f  L  AvQi]kim''Avriarivov  xcti  Kofiundov  KitiactQiav  {n.  176  7).  Etiam 
in  titulo  CIGr.  4768  Udu  dubito  (juin  Letronnius  Jlec.  cles  inscrr.  de  rEijijpte  2, 309  faI.>io  iuterpretatus  sit 
/.  Id  quod  est  /y  K.  ')  fru.stra  Dodwellus  I.  s.  p.  90,  lo — u  iam  Ptolemaeum  douioustrare  stiuluit  Cialbae 
annum  non  novisse.  eisdem  enim  argumentis  efficias  Ptolemaeum  Neroni  annos  XIII,  Galbae  unum  tribuisse. 
*)  cf.  G.  K.  Vnger  (Jhronologie  des  Manefhn  p.  42  II.  Gelzer  Se.rtus  luUiis  Africanns  iind  ilie  Bgzantinische 
Chronogrnphie  11  1    p.  226  sqq. 


AB  ASTRONOMIS  ALEXANDRINIS  CONDITI.  -11  i 

De  editionibus  liuius  t;iliuliu;  vetustioribus  loli.  Hal.  Senilerus  theologovuui  doc- 
tissimus  et  van  der  Hagen  proiixe  disputaverunt  ^).  primus  canoneni  novit  Setlius 
Oalvisius,  cui  Overallus  Anglus  apographou  codicis  tunc  Loudinensis  transmiserat, 
ediditque  usque  ad  Antoninum^)  in  Operis  chronologici  editione  secunda  post  ipsius 
mortem  Lipsiae  a.  1620  emissa  cap.  XL  eodem  anno  pleniorem  loliannes  Bain- 
bridge-')  edidit  apographo  codicis  Saviliani  usus.  subsistit  hic  in  Theodosii  I  imperio 
absohito.  quod  cave  ne  iudicium  foutis  Tlieoni  propioris  existimes  esse.  nam,  ut  cognitis 
codicibus  Savilianis  Dodwellus  p.  S7  rccte  iudicavit ,  perinde  atque  Calvisius  Ptolemaei 
canouom  sibi  edere  visus  est  si  in  Autonino  Pio  subsisteret,  Bainbridgius  mera  cou- 
iectura  usus  Theodosium  postremum  csse  vohiit,  tamquam  in  eo  Theo  fineni  scribeudi 
fecisset:  fugit  eum,  tabuUxm  propositam  a  Constantino  usque  ad  Theodosium  tam  vitiosani 
cssc  ut  Theoni  adscribi  non  possit.  Bainbridgium  Dionysius  Petavius  excipit  sed 
cognosse  non  videtur.  immo  Calvisio  usus  et  inspecto  codice  Parisiensi,  qui  non  dubito 
quin  et  ipse  ex  codice  Florentino  fiuxerit,  in  Rationario  temporum  partis  II  libri  lY 
capiti  XYI  appendicem  hunc  laterculum  dedit  satis  neglegcnter  editum  neque  ultra 
Antoninum  Pium  continuatum.  Plena  canonis  notitia  Henrico  Dodwello  Dublinieusi 
debetur,  qui  in  appendice  dissertationum  Cyprianicarum  (Oxonii  1684)  p.  84—97  ad- 
hibitis  praeter  editiones  non  solum  codicibus  duobus  Savihauis,  quos  AValhsius  cum 
apographo  Ysserii  contulerat  sed  etiam  ambobus  codicis  Leidensis  laterculis  ab  Isaacio 
Yossio  cxscriptis  tabulam  regum  a  Nabonasaro  usque  ad  expugnatam  CPoIim  conti- 
nuatam  proposuit  et  luculento  lectionis  discrepantis  apparatu  instruxit.  Recensere  sic 
tabulam  regum  licuit  usque  ad  Antoniuum  Pium:  inde  ab  hoc  dissentiunt  testesmeque 
iam  variis  ciusdem  latercuH  exemphs  sed  diversis  laterculis  utimur.  hi  vero  non  tam 
ad  primariam  aliquam  laterculi  formam  quam  ad  rerum  veritatem  exigendi  erunt. 
quam  ob  rem  ut  eis  qui  temporibus  definiendis  operam  dant,  fundamentum  solidum 
paretur,  ipsis  laterculis  ut  in  duobus  libris  vetustissimis  leguntur  accurate  editis  opus 
cst.  quod  ut  nos  agimus,  ita  olim  van  der  Hagen  agendum  sibi  proposuit,  cum  in 
Observationibus  in  Theonis  fastos  graecos  priores  (1735)  p.  335 — 8  laterculum  Ilera- 
clianum,  p.  341—4  Leoninum  (sed  omissis  duobus  ultimis  versibus,  quos  paene  evanidos 
dispicere  non  potuit)*),  itemque  lohannes  Lamius,  cum  laterculum  acephalon  codicis 
Laurentiani  Novelle  letterarie  a.  1749  t.  x  p.  386  sqq.  cf.  401  sq.  seorsum  ederet. 

Fidem  canonis  si  quaerimus,  tenendum  est  quam  legem  in  supputandis  regnorum 
annis  astronomi  secuti  sint.  Olim  observatum  est^)  imperatorum  annos  ab  Aegyptiis 
sic  numerari  solitos  esse,  ut  annum,  quo  currente  novus  imperator  successisset ,  huic 
integrum  adsignarent  eaque  re  decessoris  annum  ultimum  facercnt  cum,  qui  proximus 
esset  ante  annum  funebrcm.  nunc  ex  titulo  hieroglypliico  prope  vicum  Edfu  iuvento 
constat  iam  Ptolemaeorum  regna  non  aHter  computata  esse ").    quid  igitur  mirum  quod 


')  Semlerus  in  libro  SamlurKj  von  Erteuteruni/sschriften  tmd  Zusatzen  zur  alijemeinen  Welthiatoric 
herausij.  von  S.  J.  Baumi/arlen  t.  III  (Ualis  IT.OO.  4)  p.  176  sqq.  vaii  der  llageu  Observv.  in  Theouis  fastos 
graecos  priores  p.  82sqq.  -)  subscriljit   laterculo  'huc  usque  supputatio  l'toIeuiaei'.     ceterum  Calvisii  mors 

effecerat,  ut  iani  antequam  eius  Opus  chronol.  iterum  edituin  esset,  lohannes  Behni  iu  Chruuolugica  nianu- 
ductioue  Francofurti  ad  M.  1619  cdita  cauoneni  a  Calvisio  acceptum  publicaret  p.  259  sq.  cl'.  Semlerus  p.  177  sq. 
')  litulus  opusculi  satis  rari,  cuius  usum  mihi  bibllotbeca  Gottingensis  concessit,  bic  est:  llfUKAOYl  l-f>AIM- \ 
IIro'/.ffitdvv  I  rrspi  vnolHiJtMV  \  7iXm'iofisi'0)i>  \  1'rocli  [  splmera  |  Ptolemaoi  |  de  Ilypothesibus  riauetarum  |  lil)er 
siugularis,  uuuc  primum  |  iu  luuem  editus.  |  Cui  accessit  ejusdem  Ptolemaci  |  C.VNON  KEGN'OR\M  !  Vtrumque 
librum  er,  codicuin  M.  S.  collatione  summa  diliijentid  restituil,  Latini:  reddidit,  |  (0  Fiijuris  illustravit  |  lOH. 
liAlNlSKIDGE  Med.  Doctor,  |  et  Astrouomiae  in  celeberrima  Oxouieusi  |  Academia  Professor  ||  LONDINl,  '  Kx- 
cudebat  GVILKLMVS  lONKS.  |  KiSO.     (IV  lolia,  35  et  51  pag.4  min.)  *)  cx  llageui  cditione  utrumque 

laterculum  Leideusem  Semlerus  iterum  dedit  1.  s.  (adn.  1)  p.  239— 246.  °)  cf.  de  la  Bastie  Mim.  de  Vacad. 

des  inscrijitions  vol.  XIII  p.  443  sq.     Eckhd  doctr.  niun.  vet.  IV  p.  42.  ')  cf.  Dumicben  ZeiUchr.  f.  aegypt. 

Sprache  und  Alterlhumskunde  t.  \III  (1870)  p.  1  sq(i.  Kobiou  Recherches  sur  le  calendner  macidonien  en 
Egypte  (Par.  1876)  p.  9  sqq. 


442 


V.  LATERCVLI  REGVM  ET  IMPERATORVM 


iistronomi  Aegyptii  consuetudinem  patriam  tenuerunt,  ut  aniios  nisi  plenos  in  tiibulam 
non  referrent?  A'idimus  eos  tempora  neque  annis  Maccdonum  nocjue  Alexandrinis  sed 
aunis  vagis  veterum  Aegyptiorum  discribcre.  quos  ut  facile  quivis  ad  annos  iulianos 
nobis  consuetos  revocare  posset,  tabulam  supra  ad  p.  369  proposuimus,  qua  anni  vagi 
cum  iulianis  conferuntur. 

Neque  nostrum  neque  opus  est  'omne  aevum'  hiscc  cliartis  explicare ,  ut  quam 
recte  singula  regna  et  imperia  definiantur  singillatim  exploretur.  postquam  enim  dubi- 
tationes  propter  sacram  in  primis  historiam  motae  remotae  sunt,  inter  peritos  iudices 
couvenit  summam  esse  canonis  fidem  usque  ad  Dioclctiani  finem ').  non  nisi  semel 
idque  certa  causa  a  lege  praescripta  disceditur  in  Alexandro,  de  qua  re  supra  p.  359 
monitum  est.  ceteroquin  etiam  qui  merito  suspecti  esse  videbantur  numeri  testimoniis 
confirmati  sunt.  ut  Artaxerxi  II  Mnemoni  quod  anni  XLVI  adscribuntur,  cum  Euse- 
bius  XL,  Clemens  Alexandrinus  XLII,  Diodorus  XLIII  ei  adsigncnt,  verum  esse  scimus, 
postquam  Mylasis  in  Caria  titulus  inventus  est  cum  hac  temporis  nota  erei  TeTQW/.oaro) 
■/.fti  TTefiyCTi')  '^QTa^tQ^evg  '■laailEvovTog'^).  Etiam  Traiani  Hadrianique  anni  difficultatem 
obstruunt.  cum  enim  Traianus  paulo  post  nonas  aug.  a.  117  p.  Vhv.  dicm  obierit^),  canon 
ei  ultimum  annum  Phil.  439  tribuit,  qui  finitur  d.  XXIV  m.  iul.  auni  p.  Chr.  116:  integer 
igitur  annus  Phil.  -140  Traiano  addi  debuit,  qui  nuuc  primus  Iladriani  fertur.  non  a 
librario  errorem  commissum  esse  Ptolemaeus  ipse  demonstrat*),  qui  identidem  obser- 
vationes  siderum  anno  XXI  Hadriani  institutas  memorat.  Dodwellus  ut  hanc  difficul- 
tatem  tolleret,  annos  tribuniciae  potestatis  frustra  in  subsidium  vocavit^).  sed  cxstat 
memoria  hucusque  neglecta,  quia  mensis  nomen  corruptum  esse  videbatur.  teste  chrono- 
grapho  anni  CCCLIV  (Chron.  min.  vol.  I  p.  146,  24)  Traianus  VII  idus  iulias  cxcessit 
Selimmti.  hoc  si  recte  traditur^),  Traianus  diem  obiit  ante  quam  a.  Philippi  440 
praoteriit  i.  c.  ante  diem  XXIV  mensis  iuhi  a.  117  p.  Chr.,  rccto  igitur  eius  anni  in 
tabulam  relati  sunt.     De  Nerone  et  Galba  supra  dictum  est  p.  440. 

Consensus  exemplorum  ante  Diocletianum  duobus  locis  interrumpitur.  duplex 
memoria  Antoninorum  est: 

L  {cf.  E''  p.  448,  35)  FH 


Marci  Antonini  et  Veri 

19 

502 

Marci  et  Commodi  F 
Commodi  U 

32 

515 

Commodi 

13 

515 
533 

Severi 

18 

Severi  et  Antonini 

25 

510 

Antonini  Caracallae 

7 

540 

Antonini  (Elagabali) 

4 

544 

Aureliani  Antonini  F 
"AvTcovXvog  viog  H 

4 

544 

')   post  Dodwellum  appeiul.  diss.  Cypr.  g  XXXV  sqq.  p.  49  sqq.  et  8emlenini   1.  s.  p.  210  sqq.  cf.  Ideler 
irislvr.    Untersuchutiijen  p.  5.'5  sqq.  Uandhuch  1,  118  sqq.  ')   CIGr.   2tt01   d  cf.  Boeckhius   ibid.  t.  II    p.  470, 

Le  Has -VVaddiiigtou  Aaie  mineure  n.  378  p.  110.  cetera  testimouia  suiipeditaliit  Clinto  fast.  Ilelleu.  ed. 
Kruegeri  p.  327  sq.  ')  cf.  Tillemont  hist.  des  empereurs  t.  II  p.  515,   loli.   IJierauer  Beitriiye  zu  einer  lcril. 

Oeschichte  Trajans  (iu  Buediugeri  sylloge  Untersuchungen  zur  rom.  Kaisergeschichte  vol.  I)  p.  184 — G. 
')  syntax.  XI  et  2  p.  239  sq.  Bas.,  et  raaxime  XI  1  p.  25.^ ,  ubi  simul  temporis  iuten-allum  indicatur. 
accedit  quod  nummi  Aegyptii  exstant  Hadriani  anno  x^  emissi,  cf.  Feuardent  in  catalogo  nummoruni  Aegypt. 
a  loli.  di  Demetrio  ('ollcctoruin  t.  II  p.  98  sq.  ^)  app.  diss.  Cypr.  §  XLIII  sq.  p.  59  sq.  sed  vide  Mommseni 

lus  publicum  Komanuruni  t.  11   p.  801,  1.  °)  Momraseuus    iu  Conuneutatt.    societatis  Lipsiensis  t.  II  p.  653 

n.  ()4  VIT  idus  uuij.  proposuit.  sed  quoiuiuus  currigamus,  obstat  auctoritas  canonis.  ceterum  illud  cum  recte 
tradi  sUituo,  non  dico  verum  esse,  sed  oportere  veterem  aliquani  uiemoriam  fuisse,  qua  ante  finera  anni  l'liil. 
440  Traianus  mortuus  esse  ferebatur:  quae  nasci  ciim  alio  inodo  tuni  sic  potnil  ut  dies  adoptatiouis  litteris 
praescriptus  cum  die  funehri  confunderetur. 


AL!  ASTRONOMIS  ALEXANDRINIS  CONDITI. 


443 


quattuor  igitur  iniperia  in  duo  contraxerunt  FII.  quippe  eodeni  pacto  quo  Marci  Veri 
Oommodi  inipevia  conti'acta  vidiraus  supra  p.  439  sq.,  etiam  per  Caracallae  imperium 
amios  Septimii  Severi  in  Aegypto  cnntinuatos  esse  numnii  chartaeque  testes  sunt.  utra 
igitur  canonis  tbnna  genuina  sit,  liaud  facile  dixeris. 

Gravius  lioc  est  quod  LH  Philippo  annos  YIl,  Gallo  et  Volusiano  II,  eisdem  F, 
quocum  fastos  consularcs  ITeraclianos  facero  p.  391  vidimus,  VI  et  III  adscribit,  cum  in 
Deciorum  anno  uno  nnines  cdnsentiant.  huius  dissensus  causa  aperte  error  est  nescio 
quomodo  natus  et  utrisque  comniunis.  quod  Deciis,  quorum  inde  ab  auctumno  a.  "249 
p.  Chr.  i.  e.  currento  a.  Phil.  r)73  usquc  ad  extremuin  a.  p.  Ohr.  251  (a.  Phil.  575  curr.) 
imperium  fuit,  non  duo,  ut  oportuit,  sed  unus  adsignatus  est  annus,  Phil.  574  secundum 
JjH,  573  secundum  F.  hoc  igitur  vitium  qui  Philippis  recte  VI  annos  adscripsit  F  male 
correxit  aucto  Galli  ct  Yohisiani  imperio,  TjH  corrupto  Philippi  numero.  scd  quo 
facilius  res  intellegatur.  iuxta  ponam  veros  et  corrniitos  numeros 


uumeri  corrupti 

F 

LH 

veri      1 

Philippi  patris  et  filii 

6 

572 

7 

573 

6 

572 

Deciorum 

1 

573 

1 

574 

2 

574 

Galli  et  Volusiani 

3 

576 

2 

576 

2 

576 

errorem  quis  commiserit,  nescitur;  satis  antiquum  esse  patet. 

Post  Diocletianuni  fides  canouis  vaccillare  coepit.    quamquam  quod  primum  statim 

offendit 

Constautii  Chlori  imperium  annorum  Iv 


Constantini  Maarni 


XXIX 


habot  quo  cxplicetur.  cum  enim  in  Aegypto  haec  tabula  nata.  in  oriente  continuata 
sit,  non  mirum  est  quod  postquam  Constantinopoli  condita  suis  uti  imperatoribus  oriens 
coepit,  scriptoribus  orientalibus  occidentales  imperatores  curae  non  fuerunt.  astronomus 
igitur  orientalis,  cuni  solam  eius  imperatoris  (jui  Romam  novam  condidit  domum  respi- 
ceret,  Constantini  autem  imperium  ab  eo  demum  anno,  quo  Augustus  est  declaratus 
(factum  id  est  a.  308  p.  Chr.),  repeteret,  nil  reliquum  fuit  nisi  ut  Constantio  Diocletiani 
successori  quattuor  annos  daret').  Constantini  ipsius  fertur  postremus  annus  Phil.  660 
desinens  in  d.  XXX  m.  maii  a.  p.  Chr.  337,  cum  mortuus  sit  d.  XXII  eiusdem  mensis. 
lioc  igitur  discrimen  VIII  dierum  facile  intellegas  non  tantum  visum  esse  astronomo, 
l)ropter  quod  imperatori  totum  annum  demeret. 

In  numeris  oxompla  nostra  iam  plane  consentiunt  usquc  ad  Phocae  excessum, 
quamvis  diversum  fontem  latercuhis  Ileraclianus  prodat.  ne  errore  quidem  ullus  dis- 
sensus  ortus  est.  velut  vitiosos  deprehendimus  numeros  in  loviano  et  proximis  succes- 
soribus.  lulianus  cum  mortuus  esset  d.  XXVI  m.  iun.  a.  363  p.  Ohr.  eiusque  successor 
lovianus  d.  XVII  m.  febr.  364,  lovianus  tam  non  debuit  in  tabulam  referri  quam 
Otho  Yitellius  alii,  sed  annus  Phil.  687,  qno  currente  (inde  a  d.  XXV  ni.  mai.  363)  et 
lulianus  Ioviaiuis(iuc  luortui  siint  ct  Yalentinianus  iinperium  accepit,  secundum  legem 
non  potuit  nisi  Yalentiniano  tribui.  ctiam  Yalentiniani  quippe  d.  XYII  m.  nov.  a.  375 
p.  Chr.  mortui  non  annus  Phil.  697  (inc.  22  mai.  373)  debuit  postremus  dici,  sed  Phil.  698 
qui  terminatur  d.  XXI  m.  mai.  a.  375.  igitur  ut  testimonia  codicum  correctosque 
numeros  in  conspectu  ponam,  tradunt 

')  Constantinus  patre  mortuo  iinperafor  a  militibus  cousalutatus  '{,'aesaris  appellatione  couientus'  luit 
(cf.  pauegyr.  !at.  or.  VI  ,0) ,  deinde  una  cnm  Maximiuo  a  Cialerio  a.  307  filius  ,\ugustorum ,  denique  a.  308 
Augustus  dictus  est.  cf.  lickhel  doctr.  n.  v.  8,  72  sq.  H.  Schiller  Geschichte  der  rnmischen  Kaiserr.eit  2, 
168-172.  179. 

CHRONICA   IJI.  57 


444 


V.  LATERCVLI  REGVM  ET  IMPERATORVM 


FL^) 

H 

iuip. 

a.  Pli. 

debueruut 
tradeie 

loviani 
Valentiniani 

loviani 

Valentiniani 
et  Valentis 

1 

10 

687 
697 

imp. 
12 

a.  Phil. 
698 

Valentis 

Valentis  et 

Gratiani  Romae 

4 

701 

3 

701 

His  erroribus  castigatis  nemo  iam,  opinor.  eorum  quae  post  lulianum  in  liac  tabula 
leguntur  a  Theone  rationem  exiget,  sed  eis  qui  Theonem  inter  et  Stephanum  tabulam 
continuaverunt  culpam  imputabit. 

Etiam  longius  postea  in  Theodosii  I  successoribus  hiterculus  Heraclianus  discedit: 

n  LF 


^O/.adtOQ    A.CU     OvMQtOC.    vot 

avxov  £v  r(.of.i}] 

td 

iliXa 

\lQ/Mdiov 

id 

i^Att 

^OvcoQiog  yial  Qeodoaiog 
txdehpidovg 

vy 

xpfid 

Geodoaiov 
viov 

nl^ 

tpoy 

Qeodoaiog  fir/^Qog 

y 

4'^i'C 

0eoSoaiog  '/.al  OvaXevrivi- 
avog  Ev  ^Pojf.iij 

•/.c 

xpoy 

OvalevTiviavog  •/lal 

MaQ/.iavog  sv  BvCavzui) 

8 

ipot 

MaQ^uttvov 

? 

xpod- 

MaQY.iav6g 

/? 

xpo» 

ytkov  niyag 

IV, 

ip'/'i 

AiovTog 

it] 

rpi/t 

Aeiov  %ai  '^vd^eiiiiog  sv  '^Pcofit] 

Amv  f.tr/.Q6g 

Ziqvtov  y.at   o  v\6g 

tl 

C0[tSJ 

Zi]riovog 

iC 

coid 

non  obscurum  est  unde  plenior  nominum  memoria  in  latercuhim  Heraclianum  inlata 
sit :  ex  eodem  exemplo  codicis  Tlieodosiani  ut  fastos  consulares ,  ita  hanc  tabulam 
Stephanus  desumpsit.  ex  quo  fonte  vetustiorem  tabulae  partem,  ut  p.  448,  35—7  videre 
lieet,  retractasse,  posterioi'em  inde  a  loviano  repetivisse  videtur. 

De  temporum  inde  a  Theodosio  I  definitione  licet  brevem  esse.  vetus  lex,  ut 
successori  adscriberetur,  quo  decessor  mortuus  aut  remotus  est,  annus,  nondum  plane 
in  oblivionem  abiit;  observatur  ea  in  Theodosio  I  Marciano  lustiniano  lustino  II  Phoca 
Tlcraclio.  sed  aeque  atque  in  loviano  factum  videmus.  nonuumquam  imperatori  annus 
ultiinus  is  assignatur  quo  mortuus  et  successorem  nactus  est,  velut  Arcadio  Leo)ii  Zenoni. 
est  etiam  ubi  iure  dubites,  vetusne  lex  observetur  an  potius  secundum  Alexandrinorum 
morem  annus  fixus  a  d.  XXIX  m.  augusti  incipiens  intellegatur  :  ut 

Theodosii  11  dicitur  annus  postremus  Phil.  773  (inc.  d.  III  m.  iiiai.  449), 

qui  mortuus  est  d.  XXVIII  m.  iul.  450 
Anastasii  dicitur  annus  postremus  Phil.  841   (inc.  d.  XVI  ni.  apr.  517), 

qui  mortuus  est  d.  IX  m.  iul.  5  18 
lustini  [  dicitur  annus  postremus  Phil.  850  (inc.   d.  XIV  m.  apr.  526), 
qui  mortuus  est  lcal.  aug.  527 

Tiberii  dicitur  annus  postremus  Phil.  905  (inc.  d.  XXXI  m.  mart.  581), 
qui  mortuus  est  d.  XIV  m.  aug.  582: 

')  non  verbo  dignum  est  vitiuni  quud  hoc  loco  in  laterculo  Leonino  connnissuni  est  locis  Valentis  et 
Valentiniani  permutatis,  nam  ipsi  nunieri  cum  sani  sint  faciunt  ut  neminem  errcn-  librarii  fugiat. 


AB  ASTRONOMIS  ALEXANDRINIS  CONDITI. 


445 


neque    enim  dubito   quin    saeculo  V  ct  Yl  aniii    1'liilippici   vagi    iinnis   Diocletiani  fixis 
Alexandrinis  aequari  pauliitim  coepti  sint. 

Inde  ab  imp.  Heraclio  duo  tantum  praesto  sunt  exempla,  Leoninum  et  acephalon. 
quae  usquo  ad  Michaelem  I,  in  quo  vetus  mauus  codicis  Leidensis  substitit,  vel  potius 
usque  ad  proximum  Leonem  Y  Armenium  optime  non  solum  inter  se  sed  etiam  cum 
rerum  veritate  consentiunt,  modo  quaedam  licentia  concedatur  neve  severitas  legis 
Theonianae  exigatur.  neque  enim  postquam  tabulae  CPoli  continuari  coeptae  sunt, 
exspectari  potest  alium  annum  mensuram  temporis  fuisse  quam  quo  Byzantini  uteban- 
tur  i.  e.  cuius  principium  kalendae  septembres  erant.  Sed  quae  laterculo  Leonino  con- 
tinuatores  subiecerunt,  multo  minore  sunt  fide  quam  quae  iu  aceplialo  codicis  Plorentini 
leguntur ;  comparo  utrumque  adscriptis  veris  temporibus  aliunde  notis ,  quo  facilius  si 
quis  volet  examen  instituere  possit: 


laterculi  Leonini  (L) 

laterculi  acephali  (F) 

imperatores 

auui 
impp. 

anui 
a   Phi- 
lippo 

anni 

p.  Chr. 

Philippicis 

auni 
impp. 

anui 
a  Phi- 

anni 

p.  Chr. 

Philippicis 

vera  tempora 
excessus 

aequales 

lippo 

aequales 

Michael  II  balbus 

8 

1151 

827—8 

9 

1152 

828—9 

mortuus  k.  oct.  829 

Theophilus 

12 

1163 

839-40 

13 

1165 

841—2 

mort.  d.  20  ian.  842 

Theodora  cum  Michaele 

13 

1176 

852—3 

14 

1179 

855—6 

Th.  monasterio  ab- 
dita  est  ni.  mart. 
'856 

Michael  III  solus 

12 

1188 

864—5 

12 

1191 

867—8 

interfectus  est  d.  23 
m.  sept.  867 

Michael  et  BasiUus ') 

4 

1192 

868—9 

(Basilius  a  Michaele 
assumptus  d.  20 
mai.  866) 

Basilius  (cum  Leone  et 

19 

1211 

887—8 

19 

1210 

886—7 

mort.'29  aug.  886 

Alexandro:  add.  L) 

Leo  YI  (et  Alexander 

26 

1237 

913-4 

25 

1235 

911—2 

mort.  1 1  mai.  912 

Basilii  fihi :  udd.  L) 

Alexander  (cum  Con- 

1 

1238 

914—5 

1 

1236 

912—3 

mort.  d.  6  iuu.  913 

stantino:  add.  L) 

( 

abhinc  continuatores  laterculi  Leonini  numeros  iam  non  ascribunt  et  mox  desinunt. 
relinquitur  igitur  solus  laterculus  ille  quem  in  codice  Laurentiano  usque  ad  CPolim  ex- 
pugnatam  continuatum  legimus.  neque  iam  scriptor  rerum  peritus  sed  librarii  prodeunt 
qui  in  continuando  sibi  successerunt.  Prinius  eius  libri  continuator  qui  impera- 
tores  inde  ab  Alexandro  usque  ad  Constantinum  Monomachum  dedit,  annos  cuique 
imperii  sic  adscripsit,  ut  eum  annum  quo  imperium  mutatum  est  secundum  veterem 
usum  successori  tribueret.  quod  si  tenueris,  satis  diligentem  eum  invenias,  nisi  quod 
miro  modo  Constantino  VII  Porphyrogennetae  LY  annos  adscripsit,  cum  doberet  XLYI 
eumque  qui  iib  paene  quinque  lustris  consors  imperii  fuit,  Komanum  tamquam  succes- 
sorem  subiecit  suosque  annos  dedit  et  plures  quam  par  fuit.  Hac  neglegentia  in  fraudem 
inductus,  qui  deinceps  continuandam  tabulam  suscepit  ncque  artc  neque  scientia  adiutus, 
annos  Philippicos  ita  computavit,  ut  omnes  indo  a  Constantino  YII  numeri  falsi  et  inu- 
tiles   sint.     erroris  corrigendi   conatum  frustra  circumspicias;  nulia  litura.    quippc  nemo 

')  orror  huius  iuiperii  uescio  quomodo  nasci  potuerit,  nisi  coutinuator  quod  adnotatum  iuvenire  potuit 
imperium  consors  uuius  anui  et  quattuor  mensium.  dormifans  silii  sunipsit  luisse  qu.ittuor  annorum.  in 
laforcuhi  aceplinhi  (F)  hoc  impcrium  omittitur. 

57» 


446  V-  LATKI!('Vr,[  ASTONOMORVM  ALEXANDRINORVM. 

tunc  annis  Philippicis  utebatiir.  Sepositis  autem,  ut  oportet,  annis  PliilippicJB  praeter 
crrorera  iii  Constantino  VII  et  Romano  commissum  nil  equidem  invenio^),  (juo  con- 
tinuatae  tabulae  fides  derogetur.  immo  cum  iam  uon  solum  anni  sed  etiam  menses 
imperiorum  adnotentur,  non  neglegenda  erit  eis  qui  tenipora  historiae  Byzantinae  de- 
finient,  ut  neglecta  est  a  Muralto  '^j. 

')  non  erroreni  dixeris  qiiod  tertius;  coutinuator  oblitus  est  adscribere  quot  annis  Alexius  III  {'JXfSio; 
6 'jyyfXo(  prior)  imperator  fuerit.  laudandus  ille  potius  quod  numerum,  de  cuius  veritate  dubitabat,  non 
sustiuuit  recipere.  ")  veluti  quod  Theodorus  II    Lascaris  Hatatzis  Hlius   annos  III    menses  VI    regiiasse 

tertur,  quaestione  dignum  est  cf.  reliqua  testimonia  a  Muralto  Essai  de  chroiwf/raphie  Byzantine  1057 — 14oH 
p.  388  composita. 


(jharta  vacua  huius  paginae  me  admonet,  ut  de  scholiis  p.  452  pauca  addam. 
Priore  de  calculo  paschali  praecepta  dantur.  Constantini  magni  a.  XVI  (Phil,  647) 
coepit  secundum  Alexandrinos  d.  XXIX  m.  aug.,  secuudum  Byzantinos  kal.  sept.  a.  323; 
si  annos  489  adieceris,  desines  in  a.  Phil.  1135,  qui  currit  inde  a  d.  XXIX  m.  aug.  vel 
kal.  sept.  a.  bll:  concinunt  et  ind.  V  et  annus  mundi  6320  inde  a  kal.  sept.  a.  811 
currentes.  lam  quod  cyclus  paschalis  decemnovennalis  repetitur  ab  anno  p.  Chr.  323/4, 
intellegi  nequit,  nisi  scriptor  tabula  utebatur  ab  eo  anno  ducta.  cuius  si  auctorem 
quaeras,  certo  nobis  videmur  respondere  posse.  constat  Hieronymo  de  vir.  ill.  61  teste 
Eusebium  Caesareensem  'super  pascha  decem  et  novem  annorum  circulum  composuisse', 
quem  valde  illustrem  fuisse  Bedae  verba  de  temp.  rat.  c.  44  ostendunt.  frustra  horum 
testium  fidem  van  der  Ilagen  de  cycl.  pasch.  p.  157  sqq.  suspectavit.  quo  enini  maxime 
nititur  argumentum  idem  contra  eum  facit.  narrat  Eusebius  se  Constantini  iussu  librum 
de  paschate  scripsisse  eique  dedicasse  (v.  Const.  IV  34),  quem  imperator  se  non  soluni 
cum  voluptate  legisse  sed  etiam  piae  multitudini  publicandum  curasse  respondet  (ib.  35). 
eum  (.ivaziMiv  ujcoyidlvihir  toc  rijg  fogx^g  Xoyov  Eusebius  dicit,  videlicet  dissertationem 
tabulis  praemissam,  qua  etiam  causas  ac  rationes  sollemnitatis  {alTioXoylav  ie  y.al  yivE- 
OLv,  ut  est  in  imperatoris  litteris)  explicabat.  ex  narrationis  ordine  apparet  post  syno- 
dum  Nicaenam  hoc  officium  Eusebio  mandatum  esse  eoque  consilio,  ut  quae  de  pascha- 
tis  tempore  definiendo  patres  consenserant,  omnibus  nota  fierent.  tantum  aliunde  sciri 
poterat:  nunc  hoc  scholio  constat  cyclum  Eusebii  ab  anuo  323/4  p.  Chr.  id  est  primo 
circuli  inde  ab  anuo  I  ante  Chr.  duodevicesimi  (cf.  Ideler  Handh.  2,  197)  deductum 
fuisse. 

SchoUoii  h  cyclum  DXXXII  annorum  defiuit  ab  anno  XX  Tiberii  (p.  Chr.  33/4) 
ductum  nescio  cuius  auctoris.  discrepat  non  minus  quem  Annianus  proposuit  (huic  enim 
undecima  ab  initio  mundi  periodus  coepit  a.  370  p.  Chr.,  cf.  Georgius  Sync.  p.  65,  1 
Bonn.),  quam  Victorianus  et  Dionysianus.  immo  verbis  ot  zara  awt^Eiav  dXV  idUog 
oppugnari  videntur  qui  a  principio  mundi,  non  a  morte  salvatoris  cyclum  paschalem 
repetebant.  Quae  subiciuntur,  haud  scio  an  ad  circuUiin  solarem  anuorum  XXVIll  ab 
anno  XX  Tiberii  ductum  pertiueant.  sic  solum  numerus  9  corrigendus  erat.  quintus 
enim  Constantii  annus  aequatur  anno  p.  Chr.  :!  1 1  2. 


1. 


LATERCVLVS  HERACLIANVS  IN  PHOCA  DESINENS. 


L  ;-./' 


10 


35 


30 


"iV/;  (iaaiXnov 


ikij  auvay6^sv(u) 


Na^ovaCaQOv 

lA 

lA 

Nadiov 

B 

ig 

Xiv^rjQog  y.(ai)  TIoqov 

e 

Kd 

lovyaiov 

e 

K<; 

MaQdo)ie^7cadov 

IB 

AH 

^QKaiavov 

e 

Mr 

afiaaiXevTOv  /rQOzov 

B 

Me 

Byhfiov 

r 

MH 

^nQaavadiov 

<; 

NA 

Pr.ye^tjXov 

d 

Ne 

.  MeatfiaijiJOQdamv 

A 

Ne 

aliaailercov  B 

H 

77 

-AaaQidivuv 

ir 

n 

^aoadoiyivov 

K 

p 

Kiviladavov 

KB 

PKB 

'  Na§onolXaaaQov 

Kd 

PMr 

Na^o/.oXaauQOu 

Mr 

pn<5 

llXoaQovdaj.iou 

B 

PHH 

N)]QrA.aaoXaaaaQ(o)v 

A 

PHB 

Naliovadioi- 

IZ 

ce 

IleQacjv  liuaiXeii^ 

KVQOU 

e 

CIH 

Kafi^vaou 

H 

CK? 

JUQIOV  TtQorov 

A^ 

C2B 

SeQ^ou 

KA 

cnr 

^lQZa^eQ^OV    TtQOTOU 

a) 

MA 

TKA 

JUQIOU    B 

le 

TMr 

.^QTuieQiou  H 

M<; 

Tne 

iixou 

K& 

Yl 

AQVjyou 

B 

YIB 

JaQLOv  r 

A 

YIS 

AXeiavdQOu    May.edovo(gJ 

H 

YKA 

L  54'     12  atterius  numeri  lit.  Z  in  raaura  ease  videtiir 
post  V.  32  loctiliis  uiius  minio  saeptus  scriptura  vacat 


a)  tic  x(tt)z(u)  ve^ovc.  \  xcti  svx  i.  e. 
rti  xitztt  MtTuivu  xiti  Kvx[i>iiAovt<]. 
in  margine  dextro. 


19  viiOixitanXaaattQv  sic        32  uiixeiovo  aic 


44S 


V,  1.    LATEBCVLVS  HERACLIANVS. 


L  54' 


a) 


^aaiXeig 


■X- 


MaQxov  ^VTO- 
vtjvov  ~/.ai  BvQOv. 


30 


OiXi7iicov  Tov  f.ieTa  ^ke- 
iav6Q(ov)  I  lov  y.Tiarr^v 
-^ke^avdgog  eregog 
riToXeiiiaiog  y/ayotog 
nTolet^iato^;  0iXadEX(p(og) 
EveQysTig  ^ 
0iXonaTOQ 
EnKfavLg 

0llo(.ltjTOQ 

EvEQyerig  B 
SiortjQ 

Neog  z/itovvaog 
KkeonuTQa         y(ive)v(ai) 

BaaiXeig  Poifiaiirjv 
AvyovOTOg 
Ti(ieQiog 

Faiog  lovliog  KeaaQ 
KXavdiog 

NSQCOV 

Oveanaaiavog 

TiTog 

^o/^rjTiavog 

NsQOvag 

TQaiavog 

-/idQLavog 

-/iLXiog  -rivTOVLVog 

Kof.io6og 

^evijQog  VMi  -^vTcov(ivog) 

-Avxovivog  veog 

Ale^aidQog  o  Maiiaiag 

Ma^ifiivog 

roQdiavog 

OiXiTTTtog 

Js'M,og 


tTtj  h-navvay6fi(evu) 


*; 


d) 


Mr 

KB 
A 
lA 
lA 
I 

r 
le 

le 

KA 

Kr 

AB 

Ke 

A 

r 

r 
<5 
z 
<\ 


IB 

le 

K 

Ae 

AH 

oz 

Ke 

PB 

IZ 

pie 

KA 

PMr 

Ae 

POH 

Ke 

cz 

Ag 

CMr 

Ke 

COB 

KB 

CSA 

TAZ 

TNe 

Tzr 

TOZ 

THA 

YA 

YA 

Yie 

YK 
YAe 
YZ 

Ynr 
<t)ie 

<t>M 
*MA 
♦NZ 

*Z 

♦zg 
♦or 
♦oa 


MaQTtiov  -dvTOvivov  Y(ai)  Bi]qov  eTrj  16 

BtiQov  ertj  IH 
Avrovi.vov  KaQay.alK^ov)    eitj  Z 


a)  Enj  fiuBiXeiav  luir  uer<<  rtjy  '^Ae- 
Siivdfiuv  rov  ,iuaiXiujg  |  reXevr)jv\ 
xexiixonKi  [xgxavrai  cod.J  ife  xki 
ftereyQtiif)/  uatfcdcSi;  iieru  rovg  \ 
vnchovf  [i  e.  f.  64  sq.]  lu  mar- 
rjine  sujjeriore. 

b)  im  rovrov  rov  llTo'/.e\ficuoi'  i^r 
riit6xci\(iig  frijun-  cod.J  in  mary. 
sin. 


c)  cijnoj  d'(e)  i\'Kf(o|ro<joyot)  |  eri/  | 
YIH  in  mary.  dextro. 

'0  f/^^J^"  ?  '^^V  .^v}'ovaT(ov)  I  [avvj- 
e^r/  xvvi.x(ov)  evicwT(6v)\[clnJctQ- 
ria&ijv(cit),  6g  fc!Qria»tv^6  cod.J 
eariv  AYZA  1  erioj'  ferog  cod.J  in 
mnrjj.  sin. 


/.  54t     2  xriariv  A  Xciyocag  slc  19  vegnv  sed  co  sser  corrector  vix  recmtior  2G  ccvro- 

i'(voir  accentum  inposuil  et  6  evae^rjg  adiecit  manus  saeculi  XIV  aut  XV  in.  28  «i'f(«r         29  <t>[MA] : 

M  m  liturct^  (tmpliore  corrector  posterior  idemcjue  A  exlra  loculum  addidit  in  sinistro  mar(,ine  sujieriore 

manu  s.  XV  scriptum  tin'  «?/'/?  x6a/^ov  iiog  (ip^»/!,-  Mi^mov  ertj    egne 

Corriye         X  fKof.ifx6&ov  lyj  ^e^iJQov  errj  Vfj  cf.  jj.  442  sq. 


V,  1.    LATERCVLVS  IIKRACLIANVS. 


449 


L  ->■) 


iaaikeK 


tTij  ImatrayofifEva) 


30 


35 


•X- 


rakog  A(ai)  BilXovaiavog 

B 

♦oq 

■ 

OvaXeQiog  (/.ai)  FaKXivog 

le 

♦HA 

Klavdiog 

A 

*MB 

^ivQihog 

5 

♦HH 

IlQo^og 

z 

xe 

KoQog  y.ai   KaQi  ivg                                                      G 

xz 

Jiov.h^iiuvov  (/.uij  Ki)vaiavT(iov) 

a)  ,    KA 

XAA 

a) 

KiovatavTivog 

c) 

Ke 

xz 

) 

KiovaruvTivog 

h) 

KA 

xnA 

h) 

AUl    01    LOl 

6. 

xnz 

c) 

lovhavog  EX(h^v)  Z,  ug  dva(iv)  J,  v.(uxa) 

B 

xng 

BvLu(vTiov) 

Io(iiuvog 

A 

xnz 

OvahvTiviavog 

1 

XHZ 

y.ai   BttXr^g 

OvalevTog  y.ai 

A 

YA 

rQUTiavog  ev  Pv)j.n] 

Qeodioaiog  og  27tuvog  ev  BvL(avTiaj) 

i<; 

YIZ 

jQy.adiog  y.(ai)   OvoQi(og)  loi  avT(ov)  ev 

lA 

YAA 

Pw^»; 

OvoQiog  /.ai   Qeodoai- 

ir 

YMA 

og  adeXfpidr^g 

QeoSoatog  i.u/.Q0g 

r 

YMZ 

Qeodoaiog  y.ai  Ova- 

levTittvog  ev  Fw/u; 

K<5 

Yor 

OvttXevTtavog 

c) 

y.ai  IMttQ/iuvog  ev  BvLavTi(io) 

A 

YOZ 

MuQ/iavog 

B 

Yoe 

./ieiov  iievac 

IH 

YHZ 

^eijv  y.ai  Jv&r^^iiog  ev  Piofir^ 

yteiov  j.iiy.Qog 

Zr^viov  /tti  0  viog 

IZ 

W 

^vaaTuaiog 

KZ 

UMA 

lovaTivog 

e 

UN 

lovaTivittvog 

AH 

conH 

lovoTivog 

ir 

•tkA 

Ti^EQiog  0  ■A(ai)  K(ovatavT(i,)v(og) 

A 

•?Ke 

MavQi/Mg 

Kr 

•vKe 

OWMIC 

o; 

H 

•vAr 

\a)sni  tov\iov  n  llii  7i frrjog  (yQu\fl/ei' 
in  marg.  ain,  ef.  supra  p.  361. 

b)  6  h'  Kuiy\aTavTih'ovn6\'/.ei  [-^■V 
cod.J.     marr/.  sin. 

c)  oTi  6  iieyiti:  Kta(i'(!TtcvTh'o?)  ejiaai- 
Xevaei'  \  fV  uer  1'"  /'it  itrj  t^,  iv  \ 
dt  K(iiv6Tici'Tivov7i6il,fi  'irij  [xj  •  I  ttc 
d's  TiicvTtc  tcvTov  iv  Tto  ^tcfaiXivtraiy 
etr,  1  T§.  Hllllll  oLi  eff  7J  \  C«>V 
icvTov  itrj  ie  m.  saec.  XI  compen- 
diose  scriptum.  6  fieyccg  Ktovaxav- 
tivog  eiiicai}.eva[fvj  \  ev  PoifJll  ertj 
iji-  ev  (ff  Kii)vatavTtvo7i6Xei  fTtj\y.. 
m.  saec.  XV.  utrwnrjue  scholion  in 
marg.  dextro.    cf.  supra  p.  369,  2. 


ar//jieio)aici)  tcTio  ^^Mtitiov  \  tiuf 
Avyovatov  \  eTrj  CHA.  'ctio  \  .4i'- 
yovatov  e\ti>i  JioxXriTi\(cvov  etij 
Tir  1 .  6/xov  ettj  XZ.  I  tcTio  Jio- 
x'MTi\icvnv  f'(uc  Aet>i[vJ  \Tog  xtci 
Kuiva[ttcvtivovJ  \   viov    avtov    iv- 

6'(lXTiwV0()     I     lA      'fTlj    YHA.    I     OTIO 

*(A('7r7r('oti>  AHH .  ("  marg.  dexlro. 
versus  VII  priores  atramento  re- 
fecti.     scriptum  a.  775/6. 


A  uo''  1  «IHH.  <3  «X- A  (.■«'•'■■  ti  £,  mamts  I:  B  correxit  VI.  posterior  alramentofusco  8  K€  K6  tiuuc 
legitur,  sed  KQ  adiecit  m.  fortasse  s.  XV  10  num.Z.  radebatur  11  x«r«]  K^  co(i.  20  numeri  Umere 
positi  nunc  eroJti  sunl  24  ampliore  notatione  ernsa  ovccXevtucvog  ita  scripsit  fort.  m.  I  ut  litura  relinquatur 
c.  V I I  litterarum  25  ^vZttvTi  cod.         26  utcnxticvog   in  lititra  puullo  ampliore         27  ex  prislina  .tcrip- 

tura  Xeiav  relinquitur,  in  litiira  elsi  fJteytci  tUductis  litteris  scribitur  (forl.  a  m.  I),  restat  spatium  c.  X  lillerarum 
35  xiovatnvTv  sic 

Corri'/e:  6  B  pro  S         H  K0  pro  K€  1"  dele  intmeros  11  fort.    eig   d'vaiv  €         17  (j  pro  oc 

lil  YMA  pru  YMA         20  tcdeXcfifovi         30  OJIA  pro  OJ,  nt  in  cod.  correxit  m.  s.  XV        36  K  /"•('  Kf 


2. 


LATERCVLVS 
LEONINVS  IN  MICHAELE  I  DESINENS. 

L  /'.  BP    "l^rrj  [■iaailtov  lltQGiop  i(i7jv)  'noc.  ^Aleidvdqioi')  /.(ai)  am(ov) 


10 


25 


30 


SC71 

YKA 


Na^ovaaaQov 

lA 

lA 

Nadioi' 

B 

ig 

XivCiQog  y.(ai)  TIoQOV 

e 

KA 

iXovXaioi: 

e 

Kg 

MaQdoxBjA  Tcado  u 

IB 

AH 

^Q'A.eavov  ■ 

e 

Mr 

ajiaai^evTov  TtQtorov 

B 

Me 

Bilijiov 

r 

MH 

^TiaQavadiov 

<=, 

NA 

Ptjyemlov 

d 

Ne 

Meatj  aijfi  oQda-/.  ov 

A 

NG 

a(iaailevTov       B 

H 

2Z 

^aaQidivov 

ir 

n 

2aoadovxivov 

K 

p 

Kivi]Xadavov 

KB 

PKB 

Na[io7tolaaaQOv 

KA 

PMr 

Nafio/.oXaaaaQov 

Mr 

pn^i 

IlloaQOvdafiov 

B 

PHH 

NijQiyaaolaaaaQO  v 

A 

PHB 

Na(iovadiov 

IZ 

ce 

IleQaiov  ^aaiXeig:  '- 

KVQOV 

e 

CIH 

Kufi^vaov 

H 

CK? 

JuQeiOV    TtQWTOV 

A<; 

CZB 

SSQ^OV 

KA 

cnr 

ylQTa^eQ^ov  7rQ(OT(ov) 

MA 

TKA 

JaQiov  devTBQOv 

16 

TMr 

^QTa^eQiov       B 

M<; 

Tne 

Qxo" 

KA 

yV 

^Qwyov 

B 

YIB 

JaQiov       T 

A 

Yl? 

'AXe^avdQ(ov)  Ma/.e8(ovoc.) 

»; 

YKA 

Z/ S^""     V.  1 — 2  anlea   omissos  maims    prima    supra    laterculum  suppleoil,    cadem  v.  3 — 10    erasis  <jui 
antea   scripti  eranl   numeris  eos  substituit   qui  nunc  leguntur  11  ficaijatj/xoQaxov  sed  A  sscr.   eadem 

inanus  32  numerus  ij  contra  morem  littera  minuscula         infimi  duo  loculi  scriptura  vacant 


V,2.    LATERCVLVS  LEONINVS. 


451 


"£ti,  ii(aaiUMv)  r(,or)  Ma/.ed6r(on')  fnra  tCiiv)  'MeSdv6Q(or)  rov  ,ia(adivK)  Tehviriv 
L  64''  £itiavvla]y(6i.ieva)  ervj 

ft>lXl.7t7tOV  Z  Z 

uiXeiavSQOv  IB        10 


0 

m 

li  IIto 

nto 
nto 
nro 

nro 

lu  TIto 

nro 


10 


ss 


3» 


,  IlToXej.iaio[vl  ..inyor 

a) 

K 

Ae 

Oikadekffov 

AH 

oz 

EveQyerov 

Ke 

PB 

OiXoTtaTOQOi^ 

IZ 

pie 

EnKpavovc 

KA 

PMr 

Ollofll^TOQO^ 

Ae 

POH 

EveQyeiov  B 

b) 

KG 

cz 

^(OTIjQOi: 

Ag 

CMr 

Jiovvaov  vaiov 

KG 

COB 

KXeonaTQac 

KB 

CHA 

Piofiawjv:  ^ 

c) 

'    ■    ■      1 

Avyovarov 

Mr 

TAZ  ' 

Ti{ieQiov 

d) 

KB 

TNe 

raiov 

A 

Tzrj 

KXavdtov 

lA 

TOZ 

NeQovot: 

iA 

THA 

Oveanaaiavov 

i 

YA 

TlTOV 

r 

YA 

JofiXriavov 

l£ 

Yie 

NeQova 

A 

YK 

TQaiavov 

le 

YAe 

.AdQiavov 

K<\ 

Y2 

EXKiov  .AvTovivov 

e) 

Kr 

Ynr 

MaQYj(ov)Avroviv(ov)  y.(cti)  Bi^qov 

le 

♦B 

Kofifiodov 

ir 

*ie 

2elii]Qov 

IH 

<t)Ar 

AvTovivov  KuQaAaXov 

.f) 

z 

♦M  i 

AvTOvivov  uXXov 

A 

<t>MA 

Ale'iavdQo[v]  rov  Mufiaia^ 

ir 

<t)NZ 

Ma^ifiivuv 

r 

♦Z 

FoQdiavov 

<; 

4>z<; 

Oihnnov 

z 

*or 

Je'M0v 

•    •    • 

A 

4>0A 

*o^ 

1 

raXlov  -AJ^ai)  Bollovaiavov 

B    1 

a)  ijvrni  .liyvnTuv  (f7f|;"  cud.)  exgd- 
rovv.  L  in  marg.  sintstro,  ut  umnia 
huius  paginae  ncholia 


h)  [ini]  lovrov  iji'  \  hi7it(Qj(ni.    /j 


I  c)  QU),u«ioi  in  mary.  iteral  L 

dj  ix  Tov  X  jVorf  np/ij  |  r)J«  7ieQi6- 
ifov  L  cf.  p.  452  6 


e)  ini  tovtov  tov  xa^vovi:  (xaviovi: 
cod)  'dyQcnltsv  |  IlToXEfjuuog  (nruiXe- 
uaito?  cod.)  L 


/')  (perlinel  scholion  non  ad  Caracal- 
lam  sed  ad  Auijustum)  lafli  ori 
tltt:  lovrov  rdiog  '  f7ijt<Qi:i.eht7iTcti. 
(-7ire  cod)  xcti  Av\[yovBTov]  ttvri 
N^  eviKVTtav  I  Mr  (nil  nisi  W 
reliquum)  dveyQuipa,  STteitfi]  (enidi 
cod.)  I  [fi]t:aiXevova)jg  (-aig  cod.) 
KXeo7if't  [r]Qt:g  x(iti)  riiiog  x(iti) 
.4vyova\[r og]  7iXeiov(iig)  ejii(ali.(ev- 
aitvj  -/^ovovg.   L 


L  64^  eTTiavvp  (tic)  erij  aon  ijuo  pertinent,  siipra  loculos  numerorum .  sed  iiei/lei/enler  iiifra  tilulum 
tcribuntur  v.  1 — 2  supra  laterculum  manus   prima  scripsit  eatlemi/ue  nominibus  Ptolemaeorum    :ir   extra 

laterculum  adposml  'i  7iTi>'i'.efii(io'J.i(yov  13  annos  Auijusti   cum  falso  h.  l.  adscri/isisset    lil/rariim 

errorevi  continuavit  ust/ue  ad  r.  28,  hinc  in  nuineris  v.  14 — 28  liturae  multae ,  quas  singittatim  non  adnoto 
30—36  nomina  />teraque  in  ramra  tetjuntur  ut  30  itvrovivov  31  iiXeiitv^QOTov/Au/iit-  32  ftiiSi-  33  yoQdi- 
34  tft'/.i7i7i-  3(i  yuXXov,  sed  v.  35  quae  erasa  sunt  nomiiia  utlra  versum  ueque  in  interstitium  porrigebaiUur 
schol.  h  e7ii  iiumquam  in  codice  scriptuin  fuit,  ii/itur  iam  in  arcltetypo  ecanueral 

De  V.  18  cf  siipra  p.  440  de  r.  23  cf.  p.  442  tlc  v.  26-29  cf.  p.  439  »y.  442  s-y.  de  r.  .34-36 
c/'.  p.  443 

CHRONICA   III.  58 


452 


V,  2.   LATERCVLVS  LEONINVS. 


L  f.  65' 


OvaXEQittvov  x(m)  Fa).- 

1 

le 

♦HA 

hv(ov) 

KkavdiofvJ 

A 

♦HB 

AvQihhttvov 

^ 

♦HH 

IlQO^iOV 

z 

xe 

KttQov  -/.(ai)  KaQivov 

B 

xz 

JiCAhriavov 

K 

XKZ 

KiovatavTiov 

A 

XAA 

KiiJvaravTivov 

a) 

Ke 

XZ 

KiovaxavTiov 

KA 

XHA 

lovliavov 

B 

xn<; 

io^iavov 

<\ 

xnz 

OvalevTog 

£>. 

YA 

OvalevTivittvov 

1 

XHZ 

Qeodioaiov 

\'=, 

YIZ 

^Q-AttdlOV 

lA 

YAA 

Qeodioaiov  vaiov 

MB 

Yor 

MttQyCittvov 

<=. 

Yoe 

yleovTog 

IH 

YHZ 

Zivovog 

■|"z 

(JIA 

^vaaTaaiov 

KZ 

OJMA 

lovaTivov 

e 

CJN 

lovativiavov 

b) 

AH 

cjnH 

lovarivov 

ir 

•5kA 

Ti^eQiov  t(ov)  (xal)  Ktov- 

A 

•!Ke 

aTttVT(ivov) 

IMttVQiMOv  OioAa 

K 

•>v.Ke 

(Dioy.a 

H 

•>^Ar 

HQtty.leiov 

A 

•5Kzr 

Kb)vaTttvT(ivov)  t(ov)  eig 

<\ 

•XZA 

Ttv   dvaiv    -/.(ai)    Hqu- 

7.h(ov) 

KiovaTttvTivov 

KZ 

•?kHA 

KiovaittvTivov 

IZ 

AH 

lovaTivittvofvJ  To  a 

1 

AIH 

.AeovToc. 

r 

.AKA 

Tl^BQlOV 

z 

.AKH 

lovaTiviav(ov)  to  B 

«5 

.AAA 

a)  uTto  r(ov)  (?  erovg  Ku)vaT«vi(ivoi') 
rCoiJ)  fi€y(iX(ov)  fisxQi  f(rj()  evi- 
aTa(u£ytjg)  s  iv&(iXTlu}Vog)  xcd 
twT{>jg)  (T(ovg)  uTio  XTla(ewg)  x6- 
afiov  cTx  I  avvdyerai  (-yiTS  cod.) 
STij  Vne.  f'  S-eX(c)ig  ovv  ivg^crv) 
TTJv   inaxTijv    sxdaT(ot)   /pfcirorj. 

TttVTB    Tci    yne   SV»;  l  ,«£p(C6    TTUQli 

t((Sv)  [l.  tovj  if^'  X(iTuh,untivov- 
Tui  i(f-  TttvTU  n(t((>ti)  t(wv)  [l.  TovJ 
lu  no'AvnX(aaU'.aov)[noV.oin'/.  cod.J' 
y(!ve)T(ui)  gvd-  \  u(f(e).ij  tqiuxov- 
tt<S(ug)  e.  '/.oin((()  &■  Utivu  [uri- 
v(ceg)  codj  Xeyofi(ev)  elvai  [eivs 
cod.J  t(iig)  1  entv(efii^aeuig)  ind- 
xt(ug).  ei  d(e)  r(ov)  eirjg  [e^ig 
cod.J  evi  I  uvt(ov)  l;>]r(eTg)  t(ijv) 
endxT(ijv).  ngdafl(eg)  ruig  [reg 
cod.J  nQoxeifi(ev(iig) [nQoxittu cod.J 
&  eregug  lu  xal  etg>jaeig  [evQiaig 
cod.J  tijv  [tiv  LJ  ?  iv&ixrov  \  t/oi'- 
aav  endxr(ag)  n  (xui)  r>]v  Z  Z  xul 
rtj"  H  [r>]v  Z  s  rtiv^  Z  s~ 
corriipte  cod.J  ei(fjg)  IH.  L  in 
inferiore  margine.    scriptum  a.  812 

b)  (ino  T(tjg)  X(QiaTo)ti  (<vuh'nfie(iag) 
[uvuhxpi  cod.J ,  I  tir(ig)  yeyov(ev) 
I»  £>(«(>  T[i]\^eQi(ov),  nen'A>jQiorui 
[nen'A>jQOTe  cod.J  rav)  [cp'A^J  \  eriav 
neQio&(ogJ  r(o  [t  codj  AH  [eTeiJ 
''lovaTiviuv(ov)  <iQ/ov[TogJ .^&ijX^ov) 
[d'iX°  cod.J  (>ri  ex  t(ov)  x  eT(ovg) 
Ti[^eJ\Qi(ov)  ov  xcttci  avvexeictv 
[avvexeu  cod.J  \  dXX'  id'i(cog)  [reliti- 
quitur  c.  IX  litteris  spatiumj. 

"Q(xn)  ^fji  [<^tig  cod.J  i^ 
neQi66'(ov)  d(n6)  |  e  et(ovg)  /"A  | 
eeT  codj  Kioatttvti(ov)  t(ov)  \ 
civov  t(ov)  viov  t(ov)  fie[yc'<J\X(ov) 
Kiovatuvtiv [ovj .     L  my.  dexlro. 

De  his  scholiis  cf.  p.  446. 


L  65''     1  ovaXeQivov  scil  paenulliinae  superscripsit  u  matms  I  2  xXav&io  sic  1  el  f<  vlrubi- 

que  xotvaiuvii'vov  i.  e.  v  deleta  12  ntmis  itnperii  A  matius  posterior  I  praepostiit  (iil  I  pro  A  corrige- 

relur)  eademi/ue  v.  13  tmmeros  utrosque   Valetititiiani  corrigere  studebat  28  tiQuxXi  in  interstitio  scribitur 

31  iovaTiviavo  f  34  iovativittv  t 

Corriye  v.  12  et  13  traiciendo  cf.  p.  444,  1  25  dele  'Pioxa 


V.  2.  LATERCVLVS  LEONINVS. 


453 


L6r, 


0Lh.7tTtlA.OV 

B 

M<^ 

^vaataaiov 

B 

AAH 

Qeodataiov 

& 

.AAG 

^eovtog 

Ke 

AZA 

KiovaTttvxivov 

i  AA 

AHH 

^iEovt(og)  (y.ai)  KiovaTavt(ivov) 

/,)      e 

APr 

Kcovatavtivov  (v-at)  Etoivtjg 

1 

APir 

KwvatavTivoi 

0)         z 

APK 

EtQtvr^g 

e 

APKG 

Ntj-McpoQOf  avv  i(io)  vio 

e 

.APAA 

Mrjxai]^  avv  xo  vw 

B 

,APAg 

yteiov 

C 

."Qi^y 

31i/ar^X 

V 

UQva 

Qeoifikog 

'? 

ttQSy 

Qeodioga  av(v)  no  vio 

ly 

UQO? 

Miym}.  iiov(og) 

,,i 

UQTttj 

Mtxar/l  (y.ai)  Buatl(etog) 

cf 

."61? 

Baad(eiog)  fie(ta)  y/eovT(og) 

/* 

ttciic 

y/ai)  .Ale'S.avd(Qnv) 

yteio(v)  /.ui  Ale'iuv6{Qog)  voi 

z? 

/(cXC 

Baail(etov) 

.Ale'^avd(Qog)  iiera  Kiovatav- 

« 

tichj 

T(tvov) 

KiovaTavT(ivog)  v(o)g  ^eoi^T^og) 

* 

(tc  .  . 

avv  rrj  (.i(r^T)Qt 

fPijfiaJvog  f.i(e)T(a)  KoaravTivov 

2:t[e(paJvo(g)  y.(ai)  Kfcovatajv- 

T(ivog)  vfoi    PJoi.iav(ov) 

1 

n)  [(tjnfo]  4>i'/.ln7i(ov)  itug  (ivt(ijs) 
i'ivS(lxiiiavog)  \  UQXU  •  (t(p(t).i)  [nic 
M:  uff  ciim  0  supra  posito  L] 
('ino  Ku)v((rr(tv)T(iyov)\[S:  numerus 
euanauit  in  L:  <;  MJ  eror?  /fis- 
y(ivov)T((ti)  tr»;  [sic  M  f r  LJ  YN<3 
[immo  Y0?7-  ^  inarg.  sin.  serip- 
tum  a.  788.  mpra  scholion  m. 
vetus  conpentiiose  scripsit  ivS.  e 
xui  uvrij^ 

h)  (ino  4>i'/.inn(ov)  iaig  Ai  [ov]r(og) 
x((ti)  K(ov(aT(tv}r('ti'oi)  r((iiv)  vi- 
i»(v)  [ivtf.  M,  eiKiHiiit  in  L]  P  £r»; 
UQy.  tino  I  i(ov)  €  trfor?^  Av- 
yov(!T(ov)  I  (orf  /iVef.  S  M.'J.  tino 
Jiox'/.ii\[Ktv]ov  YM^  L  mary.  tin. 
scriptMm  a.  780.  dirersa  scriptura 
statim  subicitur  prope  u.  21  numerus 
(fiu  (fort.a.  Biocl.'=  TUo  p.  Chr.) 


in  inferiore  mr/.  scholion  maius 
non  bene  traditum  legitur  de  ano- 
malia  solis  et  lunae.  quod  quoniam 
alienum  est  a  chronographin  et 
nota  teinporis  caret,  omisi. 


L  65'-     6  posl  xtaaxul  vox  X  fere  litterarum  primum  snperne  expuncla  ilein  erasa  est  S  litteras 

xuivar  m.  I  in  litura  scripsit  \)  eiQiviji  in  rasura  circiler  VII  litteris  ampliore  manus  I  10  vijxi- 

(fooov  avl  V  in  rtmira  manus  I  12-21  subieat  continuator  prior  saec.  X  ef.  p.  ^&^  et  445,  r.  22  et  23 

;«,»/,)  post  additi  tantum  non  eranuerunt         reliqui  quinque  loculi  scriptura  vacant 


58' 


3. 


LATERCVLVS 
ACEPHALVS  AD  LEONEM  VI  DEDVCTVS. 


F39'- 


AnO  NABONACAPOY  MeXPI  THC  AACZANaPOY  TeAeYTC%; 

eTH    YKA. 


£r>/  jictai).tioy 


6qov  tov  /.TiaTiv 

-AksiavdQOg  dXkog 
IhoXeiAaiog  b  Adyov 
Wi^ddelcpog' 
EveQyerrjg'  d' 
(DiXoTtdroQ ' 
ETTicpavrjg ' 

0lkof.ni]TCOQ  • 

'EveQyeTijg  /9  ■ 

Neog  Jiovvaog' 

Kkeo7caTQa 

'Poj/xaiwv 

^"Avyovatog ' 

Ti^eQiog' 

raCog  ■ 

KXavdiog ' 

NeQiov 

^OveaTcaatavog' 

Tirog' 

JoiieTiavog' 

NeQOvag' 
I   TQulavog' 
I  AdQiavog' 
I  'AiXiog  'JvTOvivog' 
I  Magitog  ">ta/.  K6f.iodog' 

Cei^i^Qog  /Mi  'Jvioviv(og)' 

"JvQiXXiavog  'Avvwviv(og) ' 

^AXe^avdQog ' 

Ma^i/xivog' 

FoQdiavog' 

OiXiTTTtog  TiaTi^Q  v.(ai)  viog' 

Jhuog  'A^ai)  viog  JeMov 


IB 

K 

AH 

Ke 

IZ 
KA 

Ae 

Ke 

A<5 
KG 
KB 

Mr 

KB 
A 
lA 
lA 
I 

r 
le 

le 

Kr 

AB 

Ke 

A 

ir 

r 

<5 


sniavv- 
ayiaytj 


le 
Ae 
oz 

PB 

pie 
PMr 

POH 

cz 

CMr 

COB 
CHA 

TAZ 
TNe 

Tzr 

TOZ    < 
TSA 

YA 

YA 

Yie 

YK 
YAe 
YZ 

Ynr 
<t>ie 

<t)M 
♦MA 
♦NZ 

♦Z 
♦Z<S 
♦OB 

<t>or 


20 


irij  |if((j(Xs'w)' 

hti 

enusvv- 
fiyoiytj 

FaXXog  y.(ai)  BoXovaiuvog' 

r 

^t-o^; 

'OvaXXeQiavog  /.(ai)  raXXr/iv(og) 

le 

<t>HA 

KXavdiog' 

A 

<t)HB 

'AnQiXXiavog ' 

<5 

<t>HH 

nQol^og  • 

z 

xe 

KaQog  '/jxl  KaQivog' 

B 

XZ 

JiovJXiTiavbg  /( ai)  l\Iaiij.i(iavog) 

K 

XKZ 

!  KcovOTag 

A 

XAA 

KwvaTavTiv(og)  b  a  tiaat.(Xevg) 

Ke 

XZ 

\       t(iov)  XQ(iariavo)v) 

KiovoTavTiog 

KA 

XRA 

lovXiavog  b  7rapa/3ar(»;c;^ 

B 

xnq 

fo(iiavov 

d 

xnz 

OvaXevTiviavoL' 

1 

XHZ 

'OvaXevTog 

A 

YA 

Qeodoaiov 

l^ 

YIZ 

jQ/adiov 

lA 

YAA 

.  Qeodoaiov  vfov 

MB 

Yor 

BlaQV.Lavov 

<5 

Yoe 

yleovTog 

IH 

YHZ 

Zr^viovog 

IZ 

U)IA 

AvaaTuaiov 

KZ 

COM^i 

lovazivov 

e 

U)N 

lovaTiviavou 

AH 

wnH 

lovaTivov  viov 

ir 

I^A 

Ti(ieQiov  Tov  /(ai )Kiovar(avrivou) 

A 

te 

MavQi/.ior 

K 

tKe 

Oio/.a  TVQdvvov 

H 

tAr 

HQu/.Xeiov 

A 

tzr 

KojvavavTivov  /.(ui)  HQa/iX(eiov) 

A 

tZA 

KiovavavTivov 

KZ 

tHA 

KcovavavTivov 

IZ 

>H 

lovaiiviuvov 

1 

^AIH 

Aeovvog 

r 

AKA 

Ti^eQiov  t(ov)  '/(.(ai)  -JipifiaQov 

z 

'akh 

F 'i9l^     in  inscriptionibus  alriusque  payinae  iTimvvuyoyrj  codex  ''1  lio: j j  'Aovumvoa-  erasa  v  vocn/i 

23  Ojnil  '('  lillerne  H  Unea  media  evanuerit        20  iH<viJix'.ov  litterae  i  allerius  evunidae  cestigium  cum  accentu 
serratur 


Y,^.    LATERCVLVS  ACRPHALVS. 


455 


F  .39" 


1 

h>j 

yaytoyi' 

iovariviavoi   B 

<5 

AAA 

OiXi^iTTiKor 

B 

AAg 

\  .Avaacaaiov  r{uij  y.(ui)'AQi:efii(ov) 

B 

,AAH 

&£o6oaiov 

<3^ 

AAe 

Aeovtoc 

Ke 

AZA 

KcovaravTivov 

AA 

,AHH 

ylEOVTog.  jf/ai)  Kit}vatavTiv{ovj 

e 

APr 

Kwvaravfiv(ov)  /.ui   £(py( *;c;j 

1 

APir 

KiJvaTavTivov 

z 

APK 

EtQiqvr^g 

e 

APKe 

Niy.)/f0Qov  y.(uii  2^mvQuy.i(ovJ 

e 

>paa  i 

Miyai^l 

B 

APAq  : 

Aemv  6  AQiavdog) 

Z 

,APMr 

iyiiym]X  0  dvayXioaaou. 

e 

^APNB 

QEOcpiloc 

ir 

^APze 

Miyai]X  avv  ri]  ft^i^rjQi  uvr(ov) 

lA 

APoe 

3Ityarjk  ^iovog 

IB 

APHA 

Baaiksiog 

Aeojv 

le 

ACI 

Ke 

uale 
aakg 

uki^avdQog 

/.lovatavTt  v(og) 

Ne 

^at/a 

Qojftavog 

KZ 

qxirj 

1 

Qioi.tav(og)  all(og) 

r 

1 

vi/.r^(pOQ(og)  0  (f>to/j(ag) 

? 

UT/Z 

iio(avvifi)  0  Ttuta/.(i]g) 

5 

uTly 

^aaiXEiog 

NB 

UTTtE 

ao 


(Tiiav- 

li>j   iii'.ai'/.to»' 

">i 

>'icyo}y>j 

o(')fitiv(ogj  b  ((Q(yvQOvg) 

e 

«riy 

f.tiyJai]X)  h  7ca(fXay(o(v) 

H 

CXTIp] 

f.tiy(a)jX)  0  ■/.aXa(f(xT(rig) 

fi(rjvag) 

ciriji] 

Kiov(aTav)T(ivog)  b  f.tovof.iay(og> 

£ 

fii](vag)e 
ccvitt 

IB 

;"•  i' 

ri  /.v(qi'ccI   HtodtoQu 

H 

rrl 

(xvitt  fiij.  L 

0  ytQOjv 

a 

(fvitt   firi.  L 

0  v.ofivrjvog 

/3  fi^.  y 

uvia  firj.  i 

0  dot'r/.ag 

L.  ft.  g 

ccvi3  ftij.  d 

)l  /.v(Qta)  Ev^OY.Ia 

fir].'C 

«(7.'^  fiTj.ta 

b  dtoyfvt^g 

y.  firj.  »; 

(cv/.y  fir].  C 

b  y.v(Qig)  ftiy(a)jX) 

E.  fll].  L 

(}v/.d^  ftrj.  /3 

b  (ioTavEiaTi]g 

b  /.v(Qtg)  ttXfiiog  6  /.Oftvi]v(6g) 

r 

ccvX^  ftij.  (i 

■/.6  fi.  rj 

icoavvijg  o  y.oftvtjvog' 

fiavovriX  6  /.oftvijVog' 

XZ  fi.  ^ 

aXi^iog  b  /.ofivijVog' 

r 

uvdQOvt/.og  0  y.0fivi]v6g' 

/J 

laad/iog  b  ayysXog 

e  ft.  L 

(xXi^iog  b  ccyyeXog               ' 

aXe^iog  b  ayyeXog 

m-? 

aXe^iog  b  dov/ag 

f4r.^ 

x^^EodcoQog  b  X(xa/.aQtg 

IB 

lcottvvr]g  Sov/ag  b  (iaTciT^rjg 

Xy 

&E66coQog  Xda/ccQtg  b  [iaTiiTCi](g) 

rfi^.g 

fttyur^X  b  ;raXatoX6yog' 

X(J 

avdQ6vi/.og  6  7TaXaioX6yog' 

ccv^Q^vt/.og  0  7taXatoX6yog' 

lcoavvr^g  o  7taXaioX6yog' 

fiavovijX  b  7iaXaioX6yog' 

lcottvvr^g  b  jtaXatoXoyog' 

■MdvaTavTivog  b  7raXaioX6y(og) 

de  fiac  pagina  cf.  gupra  p.  364  sq. 

i^39'     *20 — '•4  addklit  conlinnator  I  adscriptis   imperloruni    lantttm    annis,    quos   etiam  *19   Leo>u   dedit  cf.  p.  365    rt  445 

''5 — 13  simutqiic  eummae  nnnoriim  r.  "19 — •'12  adscriptae  continuatoris  II  sunt         '"14 — ''.30  simidque  numeri  v.  ''13  continua. 

tori  III  debentur,  ''31  qimrto  ''27 — 31  suh  nominibus  supra  relalis   vesti</in   scripturae    nntir/iiiorls    npparent  ,   28  et  29   nomina 

nigrescente    atramento    nunc    restituta    sunt.      in    ectypo   photoi/rapho    disp'icio  v.  28  (it>d'(>6vixoq    u    Tiiihcio).6yog   idemque   r.  29,    r.  31 

fiityovijX  6   jifc^nioXoyo?  primitus  scriptum,  igitur  v.  28 — 31  oUm  eadem  scripta  fuerimt  quae  nunc  r.  26 — 29  leguntur. 

Corrlge     *1  'lovarifw.ynv  (ro)  ,i         de  numrris  inde  a  r.  "21   clliosis  rf.  p.  145  ay. 


LATERCVLVS 

REGVM  VVANDALORVM 

ET  ALANORVM. 

Laterculi  regum  Wandalorum  et  Alanorum,  quem  edimus,  accepimus  recensiones 
duas.     pleniorem  ft  meliorem  ad  nos  propagavit 

it  I.  Augieusis  liber  scriptus  saec.  VIII  is,    de    quo    egimus  ad    Prosperum   vol.    I 

p.  362  ipse  deperditus,  sed  extant  ex  eo  deacripti : 

U»  2.  Parisinus  4SfiO  saec.  X  (1.  c.  p.  363).     ad  hunc  librum  laterculus  editus  est  intcr 

opera  Prosperi  publicata  Parisiis  a.  1711  p.  756. 

!•''  3.  Augustanus  saec.  XV  (I.  c.  p.  365).     ad  hunc  librum  laterculum  edidit  Canisius 

a.  1601   in  lectionum  antiquarum  vol.  1  p.  16 1. 
Breviorem  formam  exhibent  libri  hi: 

M  4.  Matritensis    univ.  134   saec.  XIII,   de   quo   ad  Victorem    vol.  2   p.  167  diximus. 

compilationi  ei  volumini  insertae  f.  42' — 47,  quam  ad  Prosperum  vol.  1  p.  493  seq.  enar- 
ravimus,  attributae  in  codice  Isidoro,  vere  formatae  in  Africa  anno  p.  Chr.  523,  adhaerct 
is  de  quo  agitur  laterculus.  quae  praecedunt  Prosperiana  adiectis  Africanis  quibusdam, 
item  computus  edita  sunt  vol.  1  p.  495 — 497;  repetivimus  inde  hoc  loco  quae  epito- 
mator  Africanus  Prosperianis  inseruit  de  suo. 

0  5.  Osmensis  'non  valde  vetus",  de  quo  ad  Hydatium  vol.  2  p.  8  exposuimus,  secun- 

dum  Perezium  laterculum  eundem  habuit  'ad  finem  chronici  d.  Isidori',  scilicet  chroni- 
corum  eorundem,  quae  praecedimt  in  Matritensi.  archetypi  deperditi  exempkmi  Perezia- 
num  Segobrigense  edidit  Villanueva  viage  3,306  (cf.  p.  203).  computus  quoque  verba 
prima  postremaque  ita  habet,  ut  ea  vol.  1  p.  497  ex  Matritensi  rettulimus,  nisi  quod 
tranuamundi  editur  pro  frasamimdi  et  ingresso  pro  ingressum. 

Affinia  sunt  additamenta  Africana  adiecta  ad  Prosperi  editionem  primam  spectantia 
ad  a.  446 — 455  edita  vol.  1  p.  486.  487  secundum  apographa  codicis  deperditi  Alco- 
baciensis  Matritense  univ.  n.  134  f.  15' — 18'  et  Limogiense.  imprimis  Africanam  originem 
declarat  adnotatio  rex  Vandalorum  et  Alanorum  (jrcisericus  rrgnaf.  posf  morfcm  Valen- 
finiani  inperatoris  ann.  XXI;  notabilis  est  plena  regis  intitulatio  rediens  in  edicto 
Hunerici  apud  Victorem  Vitensem  2,  39  et  3,  3  et  in  inscriptione  paterae  argenteae 
(edidi  eam  Neues  Arehiv  8,  353)  -/■  Geilamir  Vandalorum  ef  Alanorum^)  rex  f. 

Codex  Florentinus  Magliabecchianus  XXII,  19,  antea  Caroli  Thomae  Strozzi, 
saec.  XV  in  fino  laterculos  habet  pontificum  Romanorum ,  imperatorum  ( finit  in 
Michaelc  Alexi  Commeno  1080  — 1117),  regum  Vandaloruni,  Ostrogothorum,  Visigotho— 
rum,  Normannorum,  Langobardorum  ex  rerum  gestarum  libris  consarcinatos  et  propterea 
a  nobis  praetermissos. 


')  Krrore  typographico  ibi  est  Alanhoruia. 


LATERCVLVS  REGVM  VVANDALORVM  ET  ALANORVM.  457 

Anni  cuin  hihkI  Yandalos  non  niore  Romano  per  consules  ennntientur ,  sed  se- 
cundnni  rcges,  (juaeritur,  a  ijuo  die  annuni  iii  nunicrcnt.  et  0(!nsericuni  quideni  regni 
fundatorem  constat  annos  numerasse  a  die  captae  Cartliaginis  Oct.  18.  Hunerici  annus 
primus  utrum  spatium  significet  a  die  post  obitum  Geiserici  a.  477  lan.  26  ad  eundem 
diem  anni  sequentis  an  ab  eodcm  die  ad  a.  477  Oct.  18  et  sic  deinceps,  ambigi  potest: 
mihi  cur  secunda  ratio  magis  probetur,  exposui  in  eph.  nostra  Neiies  ArcJiiv  vol.  16  p.  62. 
causa  nulla  repcritur,  cur  sequeutes  reges  aliter  annos  numerarint  atque  fecit  princeps 
eorum  et  laterculi  posterioris  auctor  cum  scribere  se  dicat  eo  anno  quo  Thrasamundus 
diem  obierit  ab  ingressu  Carthaginis  LXXXIIII,  diserte  enuntiat  latere  aeram  eam 
pariter  atque  fit  in  Aegypto  et  ahbi  sub  nominibus  regum,  annos  computari  a  fixo 
exordio. 


Augiensis: 


2  Post  consulahim  Thcodosii  et  Festi 
Cxeisericus  Wandalorum  rex  Carthaginem 
ingressus  est  die  XIIII  kal.  Nov. 

3  qui  reguavit  eandem  Africa  civitatem 
ann.  XXXVII  m.  III  d.  A^I. 

4  post  hunc  regnavit  Hunerix  filius  eius 
ann.  VII  m.  X  d.  XXVIII. 

5  qui  in  fine  anni  VII  rcgni  sui  catholicae 
ecclesiae  persecutionem  fecit  omnesque 
ecclesias  clausit  et  cunctos  domini  catholi- 
cos  sacerdotes  cum  Eugenio  Carthaginensi 

.•<   episcopo  exilio  relegavit. 

(i  qui    dei    iudicio    scatens   vermibus   vitam 

finivit. 
7  post   eum    regnavit  Guntamundus  Gentu- 

nis   eiusdem   Hunerici    regis   fratris  filius 

ann.  XI  m.  VIIII  d.  XI. 


BBPEy 

3, 1  eaudem  arricam   eiuitatem  B'',  iu  eadem 


africa   oiuitate  Bv 
7,  2  regis  om.  Bp 


4,  •-'   xxuui 
filium  E" 


]  Rv,    xuiii  Ry 


Hispani : 

1        [Theodosio  XV  etValentiniauo  IIII  cos    133 
pax  facta  cum  Vandalis  data  eis  ad  habi- 
tandum  Africae  portione]   per   Trigetium 
in  loco  Hippone  III  idus  Febr. 

■2       [Theodosio  XVII  et  Festo  cos.]  Geiseri-  139 
cus  tribus  annis  Ilippone  regio  exemptis 
Carthaginem    occupat    sub    die   XIIH  k. 
Nov. 

3  Geisericus  reg.  in  Africa  ann.  XXXVII 
m.  II. 

4  Hugnericus  filius  eius  reg.  Carthagine 
ann.  VII  ni.  X. 


Guntamundus  nepos  ex  filio  Geiserici 
Gentune  reg.  Carthagine  ann.  XI  m.  VIII. 


310  (c.  1  ex  O  non  refertur:  jyraelerea  c.  1 
refertur  similiter  in  auctario  Africa.no  Prosperia- 
norum  vol.  1  p.  486.  487). 

1  Prosper  ad  u.  4:io  ciua  seribal:  pax  tacta 
cum  Waudalis  data  eis  ad  habitanduiu  Airicae  por- 
tioue ,  codeic  noster  M  (in  0  quid  fuerit,  iijnoratur) 
sic  haec  auxit:  par  (sic)  cum  uuaudalis  facta  data 
eis  ad  liabitaudura  per  trigetium  ippouie  regie;  eaciem 
fere  ex  auctario  Prosperi  Africano  rettuKmus  vol.  1 
p.  486,  ubi  errore  diximus  in  Alcobaciensi  secundum 
Pontacum  fuisse  V  id.  febr.;  habent  sic  apoyrapha, 
Pontacus  dedit  V  kal.  simili  libro  nsus  Pauliis  dia- 
conus  J:i,  11  sic  haec  refert:  data  per  Trigetium  ad 
habitandum  AVaudalis  Africae  portioue  pax  cum  eis- 
dem  .  .  .  facta  est  2  j)ro   Prosj)erianis ,  quae 

aunt  haec:  Gisiricus,  de  cuius  amicitia  nihil  metue- 
batur  haec  aubstituunt  MO  (gersericus  M,  geysericus 
0  —  ypone  3/,  ippoue  0);  sequuntur  Prosperiana 
onuiesque  opes  eius  cet.:  auctarium  Prosperi  Afri- 
canmii  non  habet  ivisi  diein  Cartliaijinis  captae 
3,  1  geysericus  0  regu.  <>,  rege  M :  hic  et  postea 
perpetuo  posui  reg.  nec  rettuli  in  eo  vocabulo  codicum 
variam  lectionem  xxxuii|  0,  xxuii  J/  4,1  hug- 
neribus  M  7,  l  gunthamundus  0  2  geyserici  0 
gentune]  0,  gentime  M 


LATERCVLVS  REGVM   VVANDALORVM  KT  ALANORVM. 


450 


Augiensis: 

H  qui  tertio  anim  regni  sui  coemeterium 
sancti  martyris  Agilei  apurl  Cartliaginem 
catholicis  dare  praecepit  Eugenio  Cartha- 
ginensi  episcopo   iam  de  cxiHo  revocato. 

!)  Dccinio  autem  anni)  regni  sui  ecclesias 
cathohcorum  aperuit  et  omnes  doi  sacer- 
dotes  petente  Eugenio  Carthaginenso  epi- 
scopo  de  exiho  revocavit. 

10  quae  ecclesiae  fuerunt  clausae  ann.  X  m. 
VI  d.  V,  hoc  est  ab  octavo  anno  Hune- 
rici ,  id  est  ex  die  VII  id.  Febr. ,  usque 
in  decimum   annum  regis  Guntamundi  in 

5  diem  IIII  id.  Aug. :  in  quo  conipleti  suiit 
dicti  anni  X  m.  VI  d.  V. 

11  qui  memoratus  Guntamundus  rex  post- 
modum  vixit  ann.  II  m.  I. 

12  post  quem  regnavit  Trasamundus  Gen- 
tunis  filius  ann.  XXVI  m.  VIII  d.  IIII. 

13  ab  exordio  ergo  imj^erii  aviti  usque  ad 
ann.  XXVII  Trasamundi  .  .  i  .  XVIII. 

14  a  XIIII  autem  anno  imperii  et  morte 
Valentis  usque  in  annum  XXVII  Trasa- 
mundi  anni  sunt  CXVIII. 

15  post  quem  regnavit  Ililtirix  filius  Hune- 
rici  ann.  VIII  d.  VIII. 

16  qui  in  exordio  regni  sui  Bonifatium  epi- 
scopum  apud  Carthaginem  in  ecclesia 
sancti  Agilei  nrdinari  praecepit  et  omni- 
bus  eatholicis  libertatem  restituit. 

17  quo  regnante  adsumpta  tyrannide  Gei- 
himer  regnum  eius  invadit.  in  quo  fecit 
ann.  III  m.  III. 

18  qui  tanta  homicidia  scelestus  commisit, 
ut  ncc  suis   parcntibus  parccrct. 


Ilis^jani: 


l'i         Trasanuiiulus    fratcr  (iuntanuindi    reg. 

apud  Carthaginem    anii.  XXVI  ni.  VII II. 
13  ac  sic  agitur   hodie  LXXXIllI  annus  ab 

ingressu  Carthaginis. 


].'i  dehinc  Ilildirix  Ilugnerici  filius,  Gciserici 
nepos  reg.  Carthagine  ann.  VII  d.  XIIII. 


1<;  Gheilarair  tyrannide  adsumpta  Hikle- 
rico  regno  pulso  eiusque  origine  truncata 
dominatus  est  Afris  ann.  III  m.  III. 


1!)  Ingressus  est  Belisarius  magister  nii- 
htiae  cura  exercitu  Orientis  Cartagine  sub 
die  XVIII  kal.  Oct.,  Gheilaniir  in  fugani 
verso,  postea  capto. 


S,  1  cyiniteriuiii  A'  :i  praecipil  !{'■'  '^ji  car- 
tliagiiieiisis  A'l'  !',  :i  <"ii'lliagiiieiisi  A'^'  10,1  aiiii. 
xj  aiui.  xi  /i^         ■-',:!  lieiiorici  /i'i'  l/;.  iii  cliem]   iii 

(lie  Bv  1."},  2  xxuii]  xxui  liv  ante  xuiii  ijuncdavi 
exciderimt  14,-' xxuii]  xxui  A'i'  1.5,  i  liildrix  yi'" 
16, 1  bonefaciuni  /.'  J   liliertjitc  /i'l'  18,  '.'  suis 

om.  Rv 


MO 

12,  I    transamuiitlus   I)  guiitliamuudi   O 

2  carthagine  0         xi]  O,    xl  M  V-\  I    Ixxxiiii] 

acripsi,  dccciiii  OM  15,  1  deiude  M       liildrix  M 

liuciierici  M  geyserici   0  •-'  iiepos]    atque 

iiepos    OM  16,  l    ghegilarair   0         2   regno]    a 

reguo  O       pullo  M  19,  1   bellisariiis  0,    Ijelisari- 

cus  M         2  cartaginem  M         :i  ghcilamer  M.  gcy- 
lamer  0         xuiii)  M,  xuiiii  O 


CHRONICA    III. 


59 


4(io  LATERCVLVS  REGVM  VVANDALORVM  ET  ALANORVM. 

Augiensis: 

20  Fiunt  ei'go  ab  exordio  Geiserici  regis 
usque  ad  exilium  Wandalorum  anni  XCIII 
m.  X  d.  XI. 

21  ab  interitu  ergo  Valentis,  quod  erat  in 
XIIII  anno  regni  eius,  usque  ad  supra 
dictura  tempus  anni  CLIUI. 

22  coUecta  ergo  onmium  summa  annorum 
ab  Adam  usque  ad  Wandalorum  perditio- 
nem  fiunt  anni  VDCCXXXIII. 


20, 1   geisirici  Bp  :i  xciii]  scr.  XCIIII :  o 

die  a.  439  Oct.  19  ad  334  Sept.  24  numerantur  anni 
XCIV  m.  XI  d.  VI.  stetisse  reynum  Vandalorum 
annos  XOV  aiunt  lustinianus  cod.  1,  27,  1  (uhi  sic 
restituendum  esae  monui  neues  Archiv  5,  79)  et  Pro- 
copius  Vand.  2,  2,  a.  XCVI  ponunt  Paulus  hist. 
Lang.  1,  25  et  hist.  Bom.  16,  14,  Marcellinus  comes 
ad  h.  «.,  Beda  ad  h.  a. ,  a.  XCII  Marius  Aventi- 
censis        21,  l  quod  erat  om.  B"        22,  l  omnis  B^ 


LATERCVLVS 
REGVM  VISIGOTHORVM 

LEGVM   CORPORI   PRAEMISSVS. 

Ad  exeniplum  laterculi  imperatorum  eorum ,  quorum  consHtutiones  in  eodicein 
Tiieodosianum  receptae  sunt,  adiecti  teste  codice  Taurinensi  corpori  logum  Tlieodosiauo 
(v.  p.  412),  similem  habet  corpus  legum,  quas  emiserunt  reges  Wisigotlii.  primae  eius 
corporis  editioni  eiusmodi  laterculus  adici  non  potuit,  quoniam  regum  nomina  singulis 
legibus  in  corpore  eo  non  praescribuntur  nisi  iude  a  Chindasuindo.  admodum  proba- 
bile  est  laterculum  hunc  primitiva  forma  sua  pervenisse  ad  Recesuindum  (f  672),  in 
quo  finit  codex  Havniensis  formamque  niutat  Parisinus  4667.  aceedit,  quod  ipsius  cor- 
poris  formam  vetustiorem,  quam  repraesentat  editio  nuper  curata  a  Zeumero,  editor 
probabiliter  rettulit  ad  eundem  regem,  in  quo  desinunt  leges  in  eam  formam  receptae. 
ex  reliquis  laterculi  exeraplaribus  antiquissimum  codicis  Vaticani  quo  pervenerit,  non 
constat :  reliqua  ubi  finiant  vel  formam  mutent,  editio  monstrat.  Soriensis  liber  later- 
culum  continuavit  ad  pacnultimum  regem  Gothorum  ante  Arabum  iuvasionem  Witizam 
(-j-  710),  Parisinus  4667  addit  reges  ea  invasione  videhcet  posteriores  Achilam  et 
Ardouem.  —  Latercuhim  euni  ab  antiquis  errore  adlegari  sub  nomine  Vulsae  iufra 
indicavimus,  ubi  agitur  de  libro  Ovetensi. 

Libri  adhibiti  sunt  hi.  , 

1.  Vaticanus  reginae  n.  1024  scriptus  saec.  VIII  litteris  unciahbus.  post  corpus  legum, 
quod  finit  f.  138"^,  sequitur  f.  138"  sermo  sancii  Augiistini  de  cetia  doniini  in 
Pasca  scriptus  manu  aequaU,  sed  diversa  litteris  cursivis ,  deinde  laterculus  regum 
scriptus  item  a  manu  non  ea,  quae  leges  exaravit,  ut  ait  Zeunier,  sed  diversa, 
ut  auctor  mihi  est  Mauius.  bibliopega  inde  a  f.  74  margines  resecuit  post- 
quam  legcs  scriptae  sunt,  ante  quam  scriptus  est  laterculus.  ternio  extremus 
(f.  133.   134.    135.   136.    137.    138)  integer  est  neque  quicquam  periit  in  fine  folii  138 


postTulgam;  sed  potest  laterculus  continuatus  fuisse  in  ternione  deperdito.  ipse 
difficile  legitur,  maxime  intitulatio  quattuor  versuum  olim  minio  scriptorum  tota 
fere  evanuit.  codicem  et  ipse  examinavi  et  adhibui  exempla  sumpta  et  a  Beth- 
manno  et  a  Merkelio  et  nieo  roj^atu  a  Alauio.  edidit  latercuhim  ad  eum  librum 
et  alterum  nostrum  /''  Zeumcr  in  editione  legum  Visigothorum  modo  citata  p.  314. 

2.  Soriensis    deperditi    eius,    de    quo  egi  vol.  1  p.  166.    (sxemplum    Perezianum    scrvat    ,S' 

codex  Matritensis  bibl.  nat.  F  38  f.  13.')':  certe  quae  Perezius  ex  Soriensi  citat 
nominatim,  adsunt  in  hoc  exemplo  neque  quicquam  in  eo  codice  reperitur  proprium 
Ovetensi.  Morales,  quo  modcrantc  codex  F  .")8  (infra  sub  12 1  doscriptus  est  ex 
Ovetcnsi  libro.  ad  laterculum  hunc  Vulsae  ibi  attributum  adnotat ;  -Wisegotorum 
dicitur  in  codice  vetusto  Soricnsi"  adnotatque  ibi  ex  Soriensi  v.  1.  ad  Sisenandum. 
Wambam,  Leovigildum. 

3.  Parisinus  4667   scriptus  saec.  iX  ineunte;    adnotautur  in  fine  post  ea  quae  nos  infra    a 

rettulimus  et  aduotationem   d(J  meusura  iianc  :  niilinrius  habet  stadius  hocto,  htmus 

59» 


40-2  LATERCVLVS  REGVM  VISTOOTHORVM 

stadius  habet  dextros  CXJi.V  leguntur  haec:  cra  DCCCLXVI  sic  vcnit  Marohanc 
(vel  Murohanc)  ad  lermida  VI  idns  Hoctiihres  anno  XIIII"  impcranft'  Ludovcico 
(cf.  de  expeditione  Arabum  duce  Abu  Morwan  a.  S27  Simson  Jahrb.  dcs  friinh. 
Meichs  unter  Ludwig  dem  Frommen  1 ,  274  seq.).  laterculus  cum  reliquis  consentit 
ad  c.  39,  deinde  forma  mutata  subiungit  Wambam  et  reliqua  quae  expressimus 
in  continuatione  altera.  laterculum  quibusdam  locis  evanidum  et  lectu  difficilem 
descriptum  liabui  a  Pertzio  et  Knustio  et  ipse  quoque  codicem  versavi. 
//  4.  liavniensis  n.  805  saec.  XIY,  de  quo  dixit  Waitzius  Archiv  7,  722,  similis  est  Pari- 
sini  4667  finitque  item  in  c.  39  (continuatio  abest),  sed  corruptus  est  totus. 

P  5.  Parisinus  466S,  antea  S.  Remigii  saec.  IX.  ad  hunc  proxime  accedunt  libri  nostin 
(jRO  habentes  communes  cum  eo  interpolationes  quas  adscripsimus  ad  c.  9.  12. 
13.  16  et  alia  quoque  non  pauca.  sed  inter  eos  hic  primarius  est  solusque  c.  40 
servavit  numeros  veros  LXLI  =  91  in  reliquis  corruptos  in  LXI. 

Q   6.  Parisinus  4418  saec.  IX. 

7.  Parisinus  4669,  ohm  Pithoei,  saec.  XI,  qui  ad  hunc  librum  laterculum  edidit  cum 
legibus  Parisiis  a.  1579.  videtur  descriptus  esse  ex  Parisino  4418,  certe  inutilis 
est:  contuli,  sed  non  admisi. 

R   8.  Parisinus   1 557   saec.  X  f.  20'   laterculura  habet    uon    cum   legibus  Visigothicis ,    sed 
insertum    inter    conciliorum    decreta    et    Gregorii    epistulas.      videtur   et  ipse  de- 
scriptus  esse  ex  libro  Parisino  4418.     coUatum  a  Bethraanno  admisi. 
9.  Casinas  n.  1  saec.  XI,   quem  item   a  Betlimanno    eollatum   habui,   eodem   iudice  ex 
Parisino   1557  descriptus  certe  inutilis  est  neque  adraissus. 

T  10.  Conimbricensis  archicoenobii  S.  Crucis  n.  83  saec.  XII  vel  antea  scriptus  secundum 
Fortunati  a  D.  Bonaventura  comm.  de  Alcobacensi  mstorura  bibliotheca  (Conim- 
bricae  1827)  p.  584.  in  eo  libro,  quem  per  Bonaventuram  solum  novi,  quid 
praeterea  contineatur,  non  traditur:  hoc  solum  ait  Bonaventura  laterculum  legi 
prope  finem  voluminis ,  praecedere  epistulam  a  quo  incipit  Sebastiani  chronicon 
scriptum  saec.  IX  exeunte :  notum  tibi  sit  cle  historia  Gothorum  ....  tibi  breviter 
intimamus  (Plorez  Esj).  sagr.  13,477),  deinde  haec:  iste  (Wamba)  celebravit 
concilium  apud  Tolctum  et  erat  tunc  temporis  contentio  inter  episcopos  cet. :  seque- 
batur  divisio  Wambae,  sed  abscissa  est. 

n  11.  Legione  olim  in  bil)liotheca  S.  Isidori,  iam  Matriti  in  nationali  n.  4  —  7,  scriptus 
a.  1057  a  presbytero  Munez;  laterculus  ipse  finit  in  anno  quarto  Ordoini  tertii 
sive  p.  Chr.  954.  laterculum  photolithographice  expressura  edidit  Tailhan  una 
cum  continuatione  Isidoriana  a.  754  (vide  vol.  2  p.  333)  p.  196  tab.  20.  exemplar 
extat  in  codice  Matritensi  bibl.  reg.  privatae  2.  F.  4  (sic)  saec.  XVIII  (Ewald 
neues  Archiv  6,  347),  quod  descriptum  accepi  a  Bernaysio. 

I)  12.  Ovetensis  Pelagii  saec.  XII  (vide  supra  vol.  2  p.  262  seq.)  cum  ipse  deperditus  sit, 
lectiones  eius  adnotatae  reperiuntur  in  exemplaribus  Perezii  compluribus,  scilicet 
in  Segobrigensi ,  quod  edidit  Villanuev.1  i^iagc  3,319  (cf.  p.  214);  in  Toletano 
27,  26,  ubi  adscriptum  est:  'ex  codice  Uotthico  sancti  Laurentii  (scilicet  Soriensi) 
'et  Ovetensi' ;  in  cod.  Matritensi  P  58,  quod  coUatum  habui  ab  Ewaldo.  sed  ne 
certa  incertis  miscerem,  cum  praesertiiii  Ovetensis  neque  aetate  neque  bonitate 
insignis  sit,  non  recepi  nisi  leetioues,  quas  Ovetensis  esse  disertc  testatur  Ferezius. 
in  hoc  libro  Pelagii  orrore  Wisegothoruni  chronica  facta  sunt  ViUsac  Gothorum 
citanturque  sub  hoc  nomine  a  Perezio  (vide  praef.  eius  ad  concilia  Hispana  apud 
Aguirrium  conc.  Hisp.  ed.  2  vol.  1  p.  22)  et  Morali  et  fere  ab  autiquioribus.  eum 
errorem  Florezius  (Esp.  sagr.  2,  169)  refutavit. 


I.KfiVM  CORPOBI  PRAEMISSVS.  463 

I'rodiit  iatercuhis  priiiiiiin  iu  oditioiie  eorporis  lcgiini  Wisigothici  quiini  curavit 
1'ithoeus  ii.  loTVI  (vidc  supra  ad  cod.  Parisini  l()69):  repetiverunt  Bon.  Yulcanius  una 
imni  lordanis  libelHs  (Lugduni  Batavoruni  a.  loU?)  p.  235  — 23^  subiunctum  iiistoriis 
Isidorianis:  Aguirrc  in  conciliis  Hispanicis  (cd.  I  Uoniao  1693  vol.  2  p.  189,  ed.  2 
Romae  IT.i^  vol.  3  p.  78)  'partim  ex  Isidoro  partini  ex  Vulsa' :  Florez  {£sp.  sugrada 
vol.  2  ed.  2  a.  IT.^i^  p.  177)  cx  Aguirrio  adiccta  varia  lectione  ex  Perezianis:  Francis- 
cus  de  Lorenzana  (patres  Toletani  vol.  2  Matriti  1785  p.  3S5)  ex  Plorezio  adnotationi- 
bus  Perczianis  adauctis:  Arevalus  inter  Isidoriana   vol.  7   ilS03)  p.  IS5. 


Codex  A:  Codices  reliqui: 

t'    "ii'ire..'-i''"u  iji5ici.  <A.Mr5-,9ul5^a/UV*.  CJhronica  regum  Wisegothorum. 

,  iii  nomine  domini  nostri  iesu  cliristi  praem.  P, 

m  nomine  uomini  nieipit  ^fmem.  .S ,    m  no- 
«j/f^oTi    Oa.tli  clOL  hiC  U.      .,  UM'      c     ,,!<..  mine  liomine  iuLipiunt  nomina /y/>,  iterum 

iuciijit  praem.  0 
«■//-     M   PUNI         -,   ,,  t    (  ,  reges^,  om.  D 

uisegotorum  P,  uisegotliorum  Q,  uuisegothorum 
R,    uuissegothorum  »S,     uuisigothorum    />, 
uulsae  gotthorum  f,  gotorum  // 
om.  C 

1.  Aera  CCCC  in  Gothis  primus  rex  Ata- 
naricus  efficitur. 

aera  cccc]  ab  era  ccc  /T,  ab  era  cixc  a.  iiicipit 

I>,  111  maryine  S,  om.  V 
atlianaricus  <S',  auanaricus  H 
etficitur]  fuit  C 
in  gothis  .  .  .  efficitur  om.  IID 

2.  post  hunc  Alaricus. 

calaricus  IV^,  callaricus  /i* 

sub  alarico  rege  goti  ingressi  sunt  in  italia  //, 

regule  goti  ingressi  sunt  in  italia  {oni.  sub 

alarico)  D 

3.  quo  in  Italia  mortuo  Athaulfus  eligitur. 

quo]  co  R 
ataulfus  CFQR 
om.  D 

4.  isto  regnante  Gotiii  relieta  Italia  (Jallias 
ac  post  Spanias  occupant. 

goth-  SQ,  got-  CP 

galias  P,   gallies  6' 

spania  RC 

occuparuut  C 

postquam  anno  sexto  goti  gallias  ingressi  sep- 
timo  anno  goti  spanias  ingressi  suut  H,  et 
pos  huius  aute  [slc]  anno  sexto  goti  gal- 
lias  ingressi  sunt  et  pos  hec  uii  aunu  goti 
spaniam  ingressi  sunt  /> 

5.  anni  vero  regum  hac  summa  notantur. 

uero]  ue  R 
om.  CHD 

6.  Atanaricus  reg.  ann.  XIII. 

de  gracie  praem.  //,  primus  rex  gothoriim  T 

athanaricus  .S'7' 

reg.  anii.  A,    reg.  au.  SP  perpetuu,    regnauit 

annos  QO 
xiiii  ST 


A  (ad  Mauium)  SCHPQBT  (mcipU  a  c.O)  D(0) 


LATERCVLVS  KEGVM  VISIGOTHOEVM  LEGVM  CORPORI  PRAEMISSVS.  465 

Codices  reliqui : 

in  Italia  et  iii  gallia  quo  mortiio  add.  T 
om.  h 

7.  Alaricus  rog.  aim.  XXYIII  in  Italia. 
allaricus  li^  atalaricus  /> 
xxuii  R 

in  italia  om.  liH 

alarico  regiiante  gotlii  ingressi   sunt  liyspanias 
et  regnauit  annis  xii  quo  niortuo  T 


addunt  PQEO: 
alibi  semis  tantum. 

tantemd  y,  tantum   d  li,  lantid^  P 


alibi  unum. 

unum]   u.  regnat  P 

alibi  XIII. 


8.  Athaulfus  reg.  ann.  VI. 

ataulius  iSCH,  adhulfus  Z> 
ui]  u  A,  uii  P 

9.  Seai-icus  reg.  ann.  VII. 

searicus]   -IC,    scurigus  J),     sigericus   SPQH, 
sicaricus  H.  sigerigus  T 

10.  Valia  reg.  ann.  III. 

naliaj  .1,  uualia  HCriJItJJ,  nbalia  IJ,  uuaila  T 

11.  Theuderedus  reg.  aun.  XXXIII. 

tlieuderedus]  A(.'Q,  teuderedus  P,  theudericus  S, 

teudericus  UT,  theudoricus  Jt,  teoderigus  D 
xxxiii]  SCPQTO.  uiiii  [sicj  A,  x.xxii  H,  xxiii  B, 

xuii  /' 

12.  Thurismundus  reg.  ann.  III. 

thurismundus]  AS,  turismundus  CHC^JPT,  lur- 

rismundus  D,  thurismodus  QR 
iii]  xiiii  D 

13.  Theudericus  reg.  aun.  VII. 

theudericus]  ASQP,  teudericus  CPT,   teudari- 
cus  H,  itera  teoderigus  D 

14.  Euricus  reg.  ann.  XVIIII. 

ueuricus  -1,  ericus  P",  teuricus  CH,  eduricus  T, 

eurigius  D 
xuiiii]  AC,    xuiii  H,   xuii  TO,    xx  S,  xu  PQR. 

xiiii  D 

15.  Alaricus  reg.  ann.  XXIII. 

itera  praem.  PT 

xxiii]  xxii  C,  xxuii  A  (fortasse  ex  em.) 

16.  Gesaleicus  reg.  ann.  III   et   in  latcbra 
reg.  ann.  I. 

gesaleicus]  AST,  gesalescus  PD,  gesaelicus  Q, 

geselicus  B,   iessalecus  C,  gesaricus  // 
iii]  iiii  CD,  u  A-,  inc.  A^ 
et  in  I.  r.  a.  i  om.  ACTD 

17.  Theudericus  reg.  ann.  XV. 

item  praem.  SPJ) 

thedericus  .1,  teudericus  CHQ.  teodericus  D 
xu]  AO,  xi  ,S',  xli  CPQ,  xl  HU,  xii  B 
om.  T 

18.  iste  ab   Itaha  veniens   non    tam   suo  ordine  regnum  in  Spania  tenuit  quam  tutelam 
agens  Amalarici  nepotis  pcr  cons(^ortium). 

sic  A  .   nid  qiiod  liabet  ste  pro  iste  et  evamierunl  s  in  ueniens  cl  iiit  iii  tenuit  cl  a  in  ageuK  el  habet 


alibi  XV. 

xu]  xii  R 


A  (poat  intitulationem  paijinae  praecedentis  incipit  n  c.  H)  SCJtPQliJ'li(0) 


l(i(i  LATEECVLVS  REGVM  VISIGOTHORVM 

nepoti;  plerique  c.  17.    IH  sic  formanl:  t.  (rex   ins.  H)   de  (ex   C)    ital!a   (hic  Jinil  D,    regnauit  ins. 
RCH)  in  spania  (ispania  CH,  hispania   O;  reg.  ins.  PQ)  tutelam  agens  (tut.  gerens  P,  iii  totela  //; 
uum  ins.  C,   simul  cum  ins.  H)   amalarico  {sic  CO,  amalrico  H,  amalerico  PQR,   alarico  S)   nepoti 
(nepote  CHU)  suo  per  consors  (sic  S,  per  consules  QB,  proconsules  P,  om.  CH)  annos  cet. 
om.  T 

I'.).  Amalaricus  reg.  ann.  Y. 
item  j^rtiem.  U 

araalericus  S,  anialricus  JI,  amaricus  D 
reg.  ann.  u  om.  C 

■21).  Theudi  leg.  ann.  XVII  m.  VI  d.  XIII. 

theudi]  AEO,    teudi  PH,   theudis  S,   teuclis  T,  teodi  D,  om.  C 

xuii]  ACO,  xui  SHPQB,  m  T,  \x  D 

m.  ui  d.  xiii]  A,    ra.  ui  PQB,  m.  i  SHT,  om.  CD 

2 1 .  Theudisclus  reg.  ann.  I  m.  VI  d.  XIII. 

teudisclus  CHT,  teodisclus  D 

reg.   ann.  i   ni.  ui   (sic  PQRTO,  uii  C,    iiii  H,  u  S)  d.  xiii  (iiii  H)]  re.  an.  iiii  dies  ui  D,  um.  A 

22.  Agila  reg.  ann.  V  m.  III. 

agila]  aggila  D,  om.  A 
m.  iii]  ni.   ui  d.  xiii  PQB 

2'.\.  Athanagildus  reg.  ann.  XV  m.  VI. 
atanagildus  CPQTD 
xu  (xii  B)  m.  ui]  xui  ra.  ui  A  (fortasse  propler  omissum  quod  sequitur  comma) 

24.  vacante  regno  m.  V  et  dies  XIII. 

uacante  regnum  FS,  uacantem  regnum  QB 
dies]  alibi  libri 
om.  ACHD 

25.  Leuua  reg.  ann.  IIII  m.  IIII. 

leuua]  ^,    leuba  C,    \mha.  SPQTD,    Uuua  i?,  liumba  i/ 
aun.  iiii  m.  iiii]  A,  ann.  i  SCHPQBTD 

26.  Liuuigildus  rog.  ann.  XVIII. 

liuuigildus]  APQB,    leuuegildus  S,   leuuigildus  T,  leouigildus  D,  liulildus  H 
xuiii]  xuii  CH,  x  A 

iste  leuuigildus  temporibus  gi-egorii  pape  et  mauricii  imperatoris  fuit  add.  B 
pro  c.  '26  sic  codex  C: 

Luigildus  dux  reg.  ann.  XVU 

Teudericus  reg.  ann.  I  m.  VII  d.  XIIII 

item  Liuua  reg.  an.  V  m.  I 

Leuuegildus  reg.  an.  XVII 

27.  scd  secundo  anno  Leuuani   in  rcgno  levatus  cst. 

Iiabet  sohis  A 
2S.  Reccaredus  reg.  ann.  XV  m.  VII  d.  XX. 
recaredus  STD,  recarendus  H 
filius  eius  ins.  T 
ann.  xu]  ann.  iii  C 
uii]  A,  ui  PQB,  i  SHTD,  om.  C 
xx]  A,  X  SHPQBTD,  om.  C 

2'J.  item  Liuua  reg.  ann.  l  m.  VI  d.  XII. 
item]  CPQBD,  it,,  A,  teo  H,  om.  ST 
liuba  STDO,  umbam  H 
m.  ui  d.  xii]  A,   m.  ui  OHPQB,  m.  u  D,  om.  ST 

:i().  Wittiricua  reg.  ann.  VII   m.  VIIII  d.  XXVI. 

xwnttjnaMs]  A  (sic  le()enmt  2ilerique,  uuictiricus  i/mtmsj ,  unlttericus  CBT,  uuiterigus) />,  uittericus /'y, 
uuitericus  SO,  niteno  // 


ASCHPQBTD(O) 


LEGVM  CORPORI  PRAEMISSVS.  4(j7 

uii]  .1,  ui  SCPQJiTJ),  iii  JJ 

m.  uiiii  cl.  xxui]  -1,  m.  x  JSCHFQJiTD 

31.  Gundemarus  reg.  ann.  II  d.  X. 

gundenarus  QJi,  gouilemarus  V,  gundemyrus  // 

ann.  ii  d.  x]  .1,   a.  i  m.  x  d.  xiiii  (xiii  ST,  xu  C,  iii  Jl)  SCHPQRTD 

32.  Sisebutus  reg.  ann.  VIII  m.  X    d.  XX. 

sissel)otus  Jl,  siseuutus  C,  sisebotos  H 

uiii]  uii  Q,  ui  H,  dejicit  C 

m.  X  d.  xx]  A,  m.  xi  (ui  SJJT)  d.  XVI  (xxi  H)  SHPQRT,  m,  u  d.  XI  D,  deficit  C 

add.  sisebudi  temporibus    fuit   isidorus  episcopua  R 

33.  Reccaredus  filius  reg.  ann.  I  m.  II  d.  X. 

item  jiraeni.  CHPQTJ) 
recaredus  PQBD,   recarendus  H 

[tiljius    (fil   evamiit;   miuor  legit  Mauiui)  litteris  minorlbus  A,  om.  SPQ 

ann.  i  m.  ii  d.  x]  A,  ann.  i  m.  iii  C  (ut  videtur),   ann.  i  et  m.  i  H,    an.  iiii  S,   an.  iii  PQRD,  menses  iii 
TO,    ex  chronicis   opinor   a.  754  (c.  17;  vide  vol.  2  p.  340) 

34.  Suinthila  reg.  ann.  X. 

suintliila]  A,  suintila  SCD,  suuintila  PQE,  sinthila  T,  subutela  H 
x]  xi  i?a 

35.  Sisenandus  reg.  ann.  IIII  m.  XI  d.  XVI. 

s*isenandus  A,  sisnandus  T 

a.  iiii  (iii  <S)  m.  xi  d.  xui]  SC  (ut  vid.)  PQR,  ann.  iii  et  m.  ii  //,  ann.u  A,  an.  iii  T,   anno  (sic)  ms.  xi  D 

36.  Chintila  reg.  ann.  III  m.  VII. 

chiutila]  ASCPQR,  scintilla  H,  sinthila  T,  cintila  D 

reg.   ann.  om.  H 

m.  uii]  A,    m.  uiiii  d.  uiiii  C  (ut  videtur)  PQR,  m.  uiii  d.  uiii  (uiiii  T)  ST,  m.  uiii  d.  uii  i»,  om.  H 

37.  filius  eius  Tulga  reg.  ann.  11  m.  IIII. 

filins  eius]  A,  om.  reliqui 
tnlga  o?ii.  H 
ann.  i  et  m.  iii  // 

38.  Chindasuindus  regnavit  solus  annos  VI  m.  VIII  d.  XX. 

chindasuuindus  Q,  cindasuindus  STD,  chindesindus  C 

regn.  solusj  solus  regn.  CQRD,  regn.  {om.  solus)  P 

ui]  uu  C(1) 

uiii]  SC,  uiiii  TD,  xiii  (sic)  PQR 

xx]  xu  C(V,  iii  D,  om.  T 

om.  H 

39.  item  eum  filio  suo  domno  Recesuindo  rege  reg.  ann.  IIII  m.  VIII  d.  XI. 

item]   et  TD 

domno]  d.  <S',  om.  PQ 

recesuinto  I^,  reccesuinto  P^,  recensuindo  S,  recesuinto  TO,  recenssuindo  Q,  recessuindo  R,  reces  I  j  j  j  C, 

recessiuido  H 
rege]  regem  H,  om,  D 
iiii]  iii  ST 
niii]  uiiii  P,  uii  D 
xi]  xii^,  xiii.B,  xnC(?),  xD 
post  c.  39  ins.  era  dclxu  T 
c.  39  sic  videtur  esse  in  H:  idem  cum  filio  recessiuido  regem  regnauit  a.  xxx  et  m.  uiii  d.  x  recessuuin- 

dus  regnauit  a.  i 

40.  obiit  pridie  k.  Oct.  aera  DCLXXXXI. 

pridie  om.  S 

dlxli  P,  dclxi  S  (in  viargine  est  dclxxxxi  dcxci)  QR 

om,  D 


A  (finil  in  c.  37)  SC  (post  c.  39  mccedit  continuatio  infra  edita)  H (finit  in  c.  39)  PQRTD(O) 

60 


CHnONICA    III. 


468  LATERCVLVS  REGVM  VISIGOTHORVM 

41.  Reccesuindus  solus  leg.  ann.  XXIII  m.  VII  d.  XI. 

reccesuintus  P,  recessuindus  SQR,   recesuintus  T,  recesoindus  I> 

solus  om.  S 

xxiii]  xiii  Q,  xuiii  D 

uii  (ui  ST)  d.  xi]  ra.  xi  7) 

42.  obiit  k.  Sept.,  die  IIII  feria,  hora  III,  aera  DCCX,  anno  incarnationis  domini  nostri 
lesu  Christi  DCLXXII,  anno  cycU  decemnovennalis  YIII,  luna  III. 

die  om.  0 

dclxxii]  P,  dcclxxii  Q,  dcclxii  £,  aera  dclxxii  S 

anno]  anni  libri 

decennoualis  PQ 

ovt.  TD 

43.  idem  cum  patre  suo  reg.  ann.  IIII  m.  YIII  d.  XI. 

item  iS' 
om.  TD 

44.  suscepit  autem  gloriosus  domnus  AYamba  regni  gubernacula  eodem  die,  quo  ille 
obiit,  in  supra  dictis  Iv.  Sept.,  dilata  unctionis  sollemnitate  usque  in  diem  XIIII  k. 
Oct.,  lima  XXI,  aera  qua  supra. 

1  gloriosus  om.  PQB        dominus  PQ         uuaba  P        guuernacula  P        dieni]  die  QB 

2  xiiii]   xiii  Sli 

3  xxi]  SP^Q^,  xi  P^Q^B         aera]  erat  R         qua]  quo  P        snpra]  supra  dccx  S 
om.  TD 

45.  idem  quoque  gloriosus  Wamba  reg.  ann.  YIII  m.  I  d.  XIIII. 

idem  (item  S)  quoque  gl.  om.  TD        uamba  gl.  rex  iJ         uanba  i)         uiii]  uiiil  T         xiiii]  x  D 

46.  accepit  quoque  paenitentiam  praedictus  princeps  die  dominico  exeunte,  hora  noctis 
prima,  quod  fuit  pridie  id.  Oct.,  luna  XY,  aera  DCCXYIII. 

quoque]  PQP,  que  S 

47.  suscepit  autem  succedente  die,  II  feria,  gloriosus  domnus  noster  Ervigius  regni 
sceptra,  quod  fuit  id.  Oct. ,  luna  XYI,  aera  DCCXYIII,  dilata  unctionis  sollemni- 
tate  usque  in  superveniente  die  dominico,  quod  fuit  XII  k,  Nov.,  luna  XXII.  aera 
qua  supra. 

1  autem]  statim  S         succedenti  S         dominus  P         noster  om.  S 

2  xui]  xiii  B        dccxuiii]  dccxn  PQB 
2/3  sollemnitafem  Q 

3  superuenientem  diem  dominicum  Q        xii]  xiiii  B         nou.  om.  B 

4  qua]  quo  PQ        supra]  supra  dccxuiii  SO 


SPQBT  (finit  in  c.  45)  D  (finit  in  c.  45)  (0) 

COJ^TINYATIO  C0DICI8  S  SORIENSIS. 

48.  item  quoque  gloriosus  Ervigius  rex  reg.  ann.  YII  d.  XXY. 

nii]   ui  0 

49.  in  quo  die  in  ultima  aegritudine  positus  elegit  sui  successorem  in  regno  gloriosum 
nostrum  domnum  Egicanem  et  altera  die,  quod  fuit  XYII  k.  Sept..  die  sexta  feria, 
sic  idem  domnus  Ervigius  accepit  paenitentiam  et  cunctos  seniores  absolvit,  qualiter 
cum  iam  dicto  principe  glorioso  domno  Egicane  ad  sedem  regni  in  Toleto  accederent. 

1  sept.]  S,  dec.  cod.  Moralis  apud  Pereziiim:  iii  sextam  feriam  incidiinl  eiiis   anni  tam  Aur/.  16  c/uam 
Xov.  15 

3  dominus  S 

4  domino  S 

50.  unctus  cst  autem  dominus  noster  Egica  in  regno  in  ecclesia  sanctorum  Petri  et 
Pauli  praetoriensis  sub  die  YIII  k.  Dec,  dic  dominico,  luna  XIIII,  aera  DCCXXV. 

51.  unctus  est  autem  Vitiza   in  regno  die  quod  fuit  XVII  k.  Dec.  aera  DCCXXXYIII. 


LEGVM  CORPORI  PRAEMISSVS.  469 


CONTINVATIO  CODICIS  C  PARISINI  4007. 


Wamba  reg.  ann.  TIII  ni.  Y[  d.  XIIII. 

aut  xiiii  aut  .\uii  C 

Ervigius  reg.  ann.  VII. 

Egiga  cum  filio  suo  Witizane  reg.  ann.  XXIII. 

Achila  reg.  ann.  III. 

Ardo  reg.  ann.  VII. 

et  fuerunt  reges  Gotorum  qui  regnaverunt  XL. 

CONTINVATIO  CODICIS  D  LEGIONENSIS. 

Ervigius  re.  an.  VII  ms.  X. 

Egiga  regnavit  annos  XV. 

Vitiza  regnavit  annos  XII. 

Ruderigus  re.  an.  VII  ms.  VI. 

Pelagius  regnavit  annos  XVIII. 

Faffila  regnavit  annos  (vacat  spatinm  liff.  tinius)  ms.  VI. 

Adefonsus  regnavit  annos  XVIIII. 

Froyla  re.  an.  VII  ms.  VI  d.  XV. 

Aurelius  re.  an.  VI  ms.  VII. 

Silo  re.  an.  VIIII  ms.  I  d.  I. 

Mauregatus  re.  an.  V  ms.  VIII. 

Veremudos  re.  an.  VI  ms.  W. 

positus  est  in  regno  dns  Adefonsus  XVIII  klds  Octubres  in  era  DCCCXXVIII  et  reg- 

nabit  annos  LII  ms.  V  d.  XVIII. 
Ranemirus  regnavit  annos  VII. 
Nepozianus  r. 
Ordoinus  regnavit  annos  XV  ms.  III.     quod  fiunt  in  sub  uno    de  donino  Pelagio  usque 

ad  diTo  Ordonio  principe  anni  CXVII. 
positus    est     in    regno    domnus    Audefonsus    filius    domni    Ordonii   II    klds    Mai.    era 

DCCCCII  et  regnavit  annos  XVII  ms.  VI. 
Garcia  regnavit  annos  III  d.  III. 
Ordonius  re.  an.  "\^n  et  ms.  III. 
Froila  regnavit  annos  III. 
Adefonsus  re:  an.  VI  ms.  II. 
Rademirus  re.  an.  XA'IIII  m.  VII  d.  XI. 
Ordoinus  resnavit  annos  IIII. 


INDICES. 

COMPOSVIT  lOHANNES  LVCAS. 

I.  REGES  ROMANI. 
II.  IMPERATORES  ROMANI. 

III.  REGES  VANDALORVM  ET  ALANORVM. 

IV.  REGES  VISIGOTHORVM. 

V.  CONSVLES.     COMPOSVIT  TH.  MOMMSEN. 
VI.  LATERCVLI  EPISCOPORVM. 

VII.  NOMINA  HOMINVM. 
VIII.  GEOGRAPHICA. 
IX.  CONSPECTVS  CODICVM. 


CHKONICA   III. 


61 


CONSPECTVS  NOTARVM  IN  INDICIBVS 
ADHIBITARVM. 


Affn.  Agnelli   liber  pontificalis  ecclesiae  Raven- 

iiatis,  I  p.  249—339 
An.  Val.      AnonymiValesiani  pars  posterior,  Ip.249 — 

339 
Auct.  Marc.     Additamentum   ad  Marcellini  chronicon, 

II  p.  104-108 
Barh.  Barbarus  Scaligeri,  I  p.  249—339 

Bed.  A  Bedae  chronica  maiora,  III  p.  223—333 
Bed.  B  Bedae  cbronica  minora,  III  p.  223—333 
Britt.  Historia  Brittonuni,  III  p.  111—219 

Cass.  Cassiodori  Senatoris  chronica,  II  p.  109  — 161 

C.  Byz.         Continuatio    Isidori    Byzantia   Arabica,    II 

p.  323—369 
C.  Hisp.       Continuatio  Isidori  Hispana,  II  p.  323 — 369 
Chr.  Al.      Chronicon  Alexandrinum,  I  p.  83 — 129 
Chr.  Caes.    Chronicorum  Caesaraugustanorum  reliquiae, 

II  p.  221—223 
Ckr.  pasch.  Chronicon  pascbale,  I  p.  203 — 245 
Chr.  354      Chronographus  auni  354,  I  p.  13—148 
Chr.  452      Chronica  GalHca  a.  452,  I  p.  615—666 
Chr.  511      Chronica  GaUica  a.  511,  I  p.  615—666 
Cons.Const.  Consularia  Constantinopolitana,  I  p.  197 — 

247 
Dom.  Val.    Narratio    de   imperatoribus  domus  Valenti- 

nianae  et  Theodosianae,  I  p.  629 — 630 
Ep.  Ov.        Epitome  Ovetensis,  II  p.  370—375 
F.  Aug.       Fasti  Augustani,  III  p.  384—385 
F.  Ser.        Fasti  Heracliani,  III  p.  386—410 
F.  Ver.         Fasti  Veronenses,  III  p.  382—383 
F.Viiid.A  Fasti  Vindobonenses  priores,  Ip.249 — 339 
F.  Vind.B  Fasti  Vindobonenses  posteriores,  I  p.  249 — 

339 
Geneal.        Liber  genealogus,  I  p.  154 — 196 
Oener.  A      Liber  generationis  I,  I  p.  78—140 
Gener.  B     Liber  generationis  II,  I  p.  78 — 140 
Gild,  Gildae   Sapientis   de  excidio   et  conquestu 

Britanniae,  III  p.  1 — 85;  item  add.  I  et 

H  p.  86-90 

Havn.  Continuatio  codicis  Havniensis,  I  p.  249 — 

339 
Havn.  A       Auctarii  Havniensis  ordo  prior,  ibid. 
Havn.  B       Auctarii  Havniensis  ordo  posterior,  ibid. 
Havn.  mg.   Auctarii  Havniensis  ordinis  post.  margo 

Hil.  Expositio  temporum  Ililariana,  III  p.  415  — 

417 

Hyd.  Hydatii  Lemici  continuatio  chron.  Ilieron., 

II  p.  1—36 

loh.  lohaunis   abbatis   Biolarensis   chronica,    II 

p.  207—220 
Is.  chr.  A    Isidori  lunioris  chrouica  maiora,  II  p.  391 — 

488 


Is.c 

hr.  B 

Is.l 

(6t. 

Lat. 

Bed. 

Lal. 

Al. 

Lat. 

Imt 

Lat. 

Mal. 

Isidori    lunioris    cbronicorum    epitome,    H 

p.  391—488 
Isidori  lunioris  historia  Gothorum,  Wanda- 

lorum,  Sueborum,  II  p.  241 — 303 
Generationum  regnorumque  laterculus  Be- 

danus,  III  p.  346 — 354 
Laterculi  regum  et  imperatorum  ab  astro- 

nomis  Alexandrinis  conditi,   III  p.  438 — 

455 

Laterculus    imperatorum    ad    lustiiium    I, 

III  p.  418-423 
Laterculus    imperatorum    Malalianus,    III 

p.  424-437 
Lat.  T/ieud.  Laterculi  imperatonim  Eomanorum  codici 

Theodosiano  adiuncti,  III  p.  412 — 414 
Marii    episeopi  Aventiceusis    chronica,    II 

p.  225-239 
Marcellini  comitis  chronicon,  II  p.  37 — 108 
Additamenfa   Nennii    ad   historiam   Britto- 

num,  III  p.  111—219 
Nennius  interpretatus  (i.  e.  versionis  Nenuii 

Hibernicae  interpretatio  Latina)  ibid. 
Notitia  Galliarum,  I  p.  552—612 
Origo  Coustantini  imperatoris,  I  p.  1 — 11 

Paschale  Campanum,  I  p. 249— 339.  744— 

750 
Liber  paschalis  cod.  Cizensis,  I  p.501 — 510 
Prosperi    Tironis     epitoma     chronicon,    I 

p.  341—499 
Chronica  (Pseudoisidoriana)  quae  feruntur 

sub  nomine  Augustiui  et  Hieronymi,   II 

p.  495—501 

Ilistoria  Pseudoisidoriana,  II  p.  377 — 388 

Laterculus  regumVisigothorum,  III  p.461 — 
469 

Ber/.  Wand.  Laterculus    regum  Wandalorum    et    Ala- 
uorum,  III  p.  456 — 460 
Excerpta  Sangallensia,  I  p.  299  sq. 

Exordia    Scythica     codicis    Bambergensis, 

II  p.  308  -  322 
Exordia   Scythica    codicis   Laurentiani,    II 

p.  308—322 
Polemii  Silvii  laterculus,  I  p.  511 — 551 
Fasti  Theonis  Alexandriui,  HI  p.  3.58 — 381 

Id.  A  Vita  Gildae  auctore  monacho  Kuiensi,  III 
p.  91-106 
V.  Gild.  B  Vita  Gildae    auctore   Caradoco   Lancarba- 
nensi,  III  p.  107—110 
Victorii     Aquitani      eursus     paschalis,      I 

p.  667—735 
Victoris    Tonnennensis    episcopi    chronica, 


Mar. 

Marc. 

Nenn. 

Nenn.  int. 

N.  Oall. 
Or.  Const. 
P.  Camp. 

F.  Gz. 
Prosj). 

Ps.  Is.  chr. 

Ps.  Is.  h. 
Rer/.  Vis. 


Sanij. 
Scyth. 


B. 


Scyth.  L. 

Silv. 

Theon. 

V.C 


nct.  Aq. 
Vict.  T. 


II  p.  163—206 

Nuraeri  Latini  iudicant  volumen,  numeri  maiores  Arabici  paginam,  minores  versum  in  partibus  hisce: 
Or.  Coust.,  Dom.  Val.,  Is.  hist.,  Gilda  cum  vitis,  Britt.,  Nenn.,  laterculis  imperatorum,  Lat.  Mal.,  praeterea 
aut  caput  aut  annura. 

Nomina  quao  in  partibus  cbronicorura  Graecis  leguntur,   forma  Latina,  ubi  fieri  potuit,  dedimus. 


asterisco  notata  sunt  corrupta. 


INDEX  I. 


HEGES  ROMANI. 


473 


I.  REGES   ROMANI. 


KOMVLVS 

Komulus  Chr.  Al.  I  124,  283  Chr.  354  I  143,  29  144, 2. 
6.  9.  11  Geneal.  I  182,  431  F.  Vind.  A  1  274,  2  Barb. 
I  274, 1.  2    Prosp.  1  393,  153.  164    394,  i.s9. 162    Silv. 

I  547,  14  Chr.  511  I  635, 142.  14."..  i.io.  151  I  add.  p.  X 
(mont.  2.  4)  p.  XI  {viae  I  4)  Cass.  11  122,  73  ICI, 
1368.  1369  Ep.  Ov.  11  372, 13  373, 13  add.  VII  ad 
Is.  hist.  II  376  Ps.  Is.  h.  11  379,  3  octies  Is.  chr.  A 

II  443,  U3.  146.  150  Is.  chr.  B  II  443,  96  Ps.  Is.  chr. 
II  499,  98.  146  bis.  148  Nenn.  int.  III  153,  15  Bed.  A 
m  265,  uu  266, 122.  12.=..  127.  129  Bed.  B  III  266,  U4 
Koniulus  (=  Camillus)  Cass.  11  125,  183  *Araulius 
Ps.  Is.  chr.  II  499,  148 

Romulea  Urbs  V.  Oild.  A  III  95,  2S  Romulea  vir- 

tus  Is.  hist.   II  267,22 
Romulei  (pl.,  =  socii  RomuU)  Ps.  Is.  h.  II  379,  3 

NVMA   POMPIHVS 

Numa  Pompilius  CJir.  354  I  144,  lu  Geneal.  I  182,  434 
F.  Vind.  ^  I  274,  3     Prosp.   I  394,  162     Chr.  511 

I  635, 153  Cass.  II  122,  78  Ps.  Is.  h.  II  379,  3  Is. 
chr.  A  11  444,  152  Bed.  A  III  266,  130  Num.i  Pam- 
pilius  Britt.  Ill  161,13    Numma  Pumpilius  Ep.  Oo. 

II  372, 13  Nummus  Pompiius  Barb.  1  274,  3  Numa 
Silv.  I  519,  1   547,  15   Bed.  A  III  267, 137    Bed.  B 

III  266, 116 

TVLLVS   HOSTILIVS 

TuIIus  Hostilius  Cass.  II  122,  92  Bed.  A  HI  267,  132 
Tullius  Hostilius  Chr.354  1  144,14  Geneal.  I  182,435 
Prosp.  I  394,  164  Ep.  Ov.  II  372,  13  /«.  chr.  A 
U  444,  156  TuIIius  Ilostillius  Chr.  511  I  635,  158 
TuIIus  Sib:  I  547,  1.;  Tullius  Ps.  Is.  h.  II  379, 3 
lied.  B  III  267,  us  C.  Hostilius  F.  Vind.  A  I  274,  5 
Tullius  Servilius  Barb.  l  274,4 


Ancvs  Marcivs 

Ancus  Marcius  Prosp.  I  394,  169  Chr.  511  1  6.36,  165 
Cass.  II  123,85  Bed.  A  III  267,137  Ancus  Marcus 
Ps.  Is.  h.  II  380,  3  Ancus  Silv.  I  547, 17  Ancus 
Marcius  Filiphus  Ep.  Ov.  II  372,  13  Anchus  Mar- 
chus  Filippus  Oeneal.  I  182,  436  Marcius  Philippus 
Chr.  354  1  144, 17 

TABriVINMVS   PrISCVS 

L.  Tarquinius  Priscus  Chr.  354  I  144,  19  _Tarquinius 
Priscus  Prosp.  I  394,  170  395,  175.  179.  183  Chr.  511 
1  636,  167  Cass:  II  123,  87  Ep.  Ov.  H  372,  13  Bed.  A 
III  267,  138  Priscus  Tarquiuius  Ps.  Is.  h.  H  380,  3 
Tarquinius  Prischus  Qeneal.  I  182, 437  Tarquillius 
Priscus  Chr.  511  I  636,  178  L.  Tarquinius  F.Vind.  A 

I  274,  4  Lucius  Tarcinius  Barb.  I  274,  5  Priscus 
Silv.  1  547,18 

SeRVIVS   TVLLIVS 

Servius  TuIIius  Chr.  354  I  144,  23  Cass.  11  123, 89 
jE/j.   Ov.  II  372, 13    Ps.  Is.  h.  II  380,  3    Is.  chr.  A 

II  446,  I69b    Servius  Prosp.  I  395,  182.  183    Bed.  A 

III  268, 145  Servus  Tulius  Geneal' I  182,  438  Tulius 
Servius  Barb.  I  274,  7  Tulius  Servilius  F.  Vind.  A 
I  274,  6 

Tarqvinivs  Svperbvs 

Tarquiuius  Superhus  Chr.  354  I  145, 1  Prosp.  1  395,  184 
Silv.  I  547,  20  Cass.  II  123,  92  Ep.  Ov.  II  372, 13 
Ps.  Is.  h.  II  380,  3  Ps.  Is.  ehr.  II  499, 148  Tarqui- 
nius  Supervus  Oeneal.  I  181, 426  182, 439  Tarqui- 
nius  Cass.  II  123,  94  Bed.  A  \\l  271,  152  Tittus 
Superhus  Bari.  I  274,6  Quintus  Superhus  i^.  I7)u/. -4 
I  274, 7  Cyintus  Tarciuius  Barb.  1  274,  8 


61" 


474 


IMPERATORES  ROMANI. 


INDEX  II. 


II.  IMPERATORES  ROMANI. 


IVLIVS  CAESAR  dictator  (a.  49—44  a.  C.) 
Gaius  IiJius  Caesar  Oener.  B  I  90,  19  Chr.  pasch. 
I  21.^,  701  216,  707,  1.  2.  714  217,716,  1.  2  Barb.  I 
274,  11  F.  Vlnd.  B  I  278,  74  bis  F.  Vind.  A  I  286,  261 
Silv.  1  520, 1  547,  28  Chr.  511  I  638,  267  add.  I 
ad  Vict.  Aq.  I  737,  29/30.  30  Cass.  II  133,  .'.26  Is. 
chr.  A  II  4.^3,233  Britt.  III  164,1  Bil.  Ul  416,15 
Gaius  lulius  Cesar  Geneal.  I  182,  440.  441  F.  Vind.  A 

I  274,  8  F.  Vind.  B  I  275,  20  Barb.  I  274,  10  Ep. 
Ov.  II  373,  13  bis  Cuius  lulius  Cesar  Barb.  I  274,11 
C.  lulius  Caesar  Ohr.  354  I  145,  13  Cass.  II  134,  ,^34 
G.  lulius  Caesar  Frosp.  I  404,  316.  320  405,  327  Lat. 
Theod.  III  413,  2  G.  lul.  Caesar  F.  Vind.  B  I  274,  9 
G.  lul.  Cesar  F.  Vind.  A  I  274,  9  G.  I.  C.  F. 
Vind.  B  I  286,  261  lulius  Caesar  Oons.  Oonst. 
1216,  713,  2  Barb.  I  27.5,  30  Prosp.  I  396, 189  Is. 
hist.  II  304,  16  Is.  chr.  A  II  452,  232  Ps.  Is.  chr. 
U  499,  234  Britt.  III  162, 10  Nenn.  int.  III  162,  6 
Bed.  A  III  272,  162  284,  286  lulius  Cesar  add.  I 
ad  Ohr.  354  I  153,  67  Scyth.  L.  II  317,  18  318,  21. 
22.  24  320,  29  Scyth.  B.  II  317,  18  318,  21.  22.  24 
C.  Eisp.  II  367, 137  add.  VII  ad  Is.  hist.  U  376  bis 
Ps.  Is.  h.  II  380,  4  bis  Bed.  B  III  280,  I7u  Lat.  Bed. 
III  351,  98  lulius  q.  e.  Cesar  Barb.  I  274, 11 
Gaius  Caesar  Ohr.  511  l  638,  265  Is.  hist.  II  268,  27 
G.  Caesar  Prosp.  I  404,  315  Gaius  Lat.  Al.  III  451 
■mg.  f  bis  lulius  Prosp.  I  405,  325  Is.  hist.  U 
268,  33  Ps.  Is.  h.  II  380,  4  Is.  chr.  A  II  453,  232" 
Is.  chr.  B  II  453,  155  Britt.  III  162, 19  163,  6.  10 
Nenn.  int.  III  162, 21  163, ;,  Lat.  Bed.  III  351,  99 
Caesar  Ohr.  354  I  148,  19.  22  Ohr.  pasch.  I  217, 
716,  2    Prosp.   I  404,  317.  319.  321     Silv.  I  520,  2    Ohr. 

511  I  638,  261.  262  Oass.  II  133, 525  134,  531. 636  bis 
Is.  hist.  II  268, 15  (a).  16  (b).  30.  269,  2      Is.  chr.  A 

II  453,  232»  Nenn.  int.  lU  162,  lo  Bed.  A  III 280,  253. 
255.  256  (c/.  257).  259  Ccsar  F.  Vind.  A  I  276,  20  Ps. 
Is.  h.  U  380,  4  bis  Cesares  (gen.}  Silv.  I  545 

basilica  lulia  v.   Roiua  in  ind.  VIII 
kalendae  luliae  Bed.  A  III  295,  415 
lulia  geus  Bed.  A  III  265,  lio 
familia  luliorum  Ohr.  511  I  634,  85 

AVGVSTVS  (a.  30  a.  O.—U  p.  0.) 

Octavianus  F.  Vind.  A  I  275,  20  F.  Vind.  B  I  275,  33 
Barb.  I  275,  30  Prosp.  1  405,  329  Silv.  1  520,  2  bis 
547,  31     Scyth.  L.    U  318,  24     Scyth.  B.  U  318,  24 


0.  Hisp.  II  367,  137  quater.  139  add.  VII  ad  Is. 
hist.  II  376  Is.  chr.  B  11  453, 158  Bed.  B  III  280,  174 
Lat.  Mal.  III  435,  13  Octavianus  Caesar  Oons. 

Oonst.  I  216,  713,  3  Cass.  II  134,  537  Octavianus 
Cesar  0.  Hisp.  II  368, 139  Octovianus  Cesar  Ps.  Is. 
h.  II  380,  5  Caesar  Octavianus  Cass.  II  134,  539. 

541        Caesar  Prosp.  I  406,  34«  407,  352  Oass.  II 134, 

855.  557.  558     135,  561.  563.  567.  574.  576.  587    Bed.  A    III 

282,  268    Cesar  Ps.  Is.  h.  II  380,  5  Octavianus 

Caesar  Augustus  Ohr.  511  I  638,  268  Ps.  Is.  ehr. 
II  499,  234  Bed.  A  III  280,  26i  Octavianus  Cesar 
Augustus  Ps.  Is.  chr.  II  498,  31  Augustus  Oc- 

tavianus  Caesar  Vict.  T.  II  206,  567,  3  Octavius 

Caesar  Augustus  Lat.   Theod.  III  413, 5  Divus 

Octavianus    Augustus    Chr.  354    I  14.5,  15  Oc- 

tavianus  Augustus  add.  I V  ad  Vict.  Aq.  I  753,  l 
Marc.  II  91,476,2    Scyth.L.  II  319,24     /«.  chr.  A 

II  453,  235  Ps.  Is.  chr.  II  499,  234  Britt.  III  164,  2 
Lat.  Bed.  Ul  351,  99.  loo    Sil.  III  416, 16    Lat.  lust. 

III  419,  2  Lat.  Mal.  III  426,  20  Augustus  Oc- 
tavius  Chr.  pasch.  I  217,  7i6,  2  Caesar  Augustus 
Prosp.  I  405,  329  add.  II  ad  Is.  chr.  II  491,  2 
add.  7F  506,7  Bed.  A  Ul  281,268  Augustus 
Oener.  A  I  89,  12  137,  378  add.  I  ad  Ohr.  354 
I  153,69  Oeneal.  I  194,611  bis  Cons.  Oonst.  1  216, 
713,  3  Chr.  pasch.  I  217,  716,  2  F.  Vind.  A.  I  275, 
33  279, 91  F.  Vind.  B  I  275,  33  Barb.  I  275,  30 
276,  30  277, 63.  76   278,  so.  S6   279,  96  Prosp.  I  402, 

284  405,  330  406,  335,  22.  336.  340.  341  407,  343.  345. 
347.   348.   351.   356.  358     408,  366.  367        SHv.    I    520,  2.  4 

Ohr.  511  I  638,  280  Oass.  II  135,  563.  596  136,  614 
Scyth.  B.  II  318,  24  Is.  chr.  A  U  452,  230  454,  238 
Bed.  A  III  279,  237  281,  262.  265  bis.  266  282,  269 
quater.  270  286,  314  Lat.  Mal.  III  426,  27.  35  427,  4. 
6.  38  428,  7.  9  bis.  44  429,  4.  8.  10  435,  13  Lat.  Al. 
III  448,  15.  mg.  d  449,  mg.  c  '''^  bis  451,  14.  mg.f 
bis  453  mg.  b    454,  15  (a) 

aqua  lulia  et  torum  Augustum   v.  Homa   m 
ind.  VIII 
Livia  (uxor  Augusti)  Silv.  I  520,  4   Chr.  511  I  639, 

285  Libia  Bed.  A  III  282,  27u.  272 
Marcus  Agrippa  I  546,  12.  14        Agrippa  Ohr.  354 
I  148,  9   Prosp.  I  407,  357  Silv.  I  545       *Gaiu3 
Agrippa  Prosp.  I  407,  345  Agrippa  Caesar 

I  .546,  18  —  Agrippianae  thermae  v.  Roma 
lulia  (filia  Augusti,  u.\or  Agrippae)  Prosp.  1  407, 

366 


INDEX  II. 


IMPERATORES  ROMANI. 


475 


Gaius    et    Lucius   Caesares   (filii  Agrippae)  Silv. 

I  520, 3 
Drusus  (privignus  Augusti)  Prus^.  I  411,  4IG  (uhi 

pro  patruus  «cniendum  filius;    cf.  Eutrop.  VII 

13)  Cass.  II  135,587 
Germanicus  (filius  Drusi)   Silv.  I  520,  5    Bed.  A 

in  283,  275        Germanicus  Caesar  Cass.  II  136, 

621 

TIBERIVS  (a.  14—37  p.  C.) 

Tiberius  Caesar  Chr.  354  I  73  inacr.  l.  6  145,  20  Frosp. 
I  408,  3(54  409,  380.  388  bis  415,479  add.  I  ad  Vict. 
Aq.  I  737,  32  P.  Camp.  I  745,  5  Cass.  U  136,  su 
Gild.  III  31,1  Tiberius  Cesar  Geneal.  I  194,612 
add.  II  ad  Is.  chr.  II  492  Tiberius  Gener.  A 
1  138,  379  Barb.  I  279,  %  282,  12.5  Brosp.  I  407,  343. 

346.  348.  350.  353.  357      408,    367.   371.  375      409,  377.  386. 

388  411,  403  ier.  405  474,  1312  add.  I  ad  Prosp. 
I  487, 7  Sih.  I  520, 4  Chr.  511  I  639,  285.  289.  295. 
29B  bis  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  1  753,13  Cass.  II 
137,  642  Ps.  Is.  A.  II  381,  6  Is.  chr.  A  II  454,  238 
Is.  chr.  B  II  454,  160  Ps.  Is.  chr.  II  499,  234  Britt. 
III  145,  14  (h).  18  (h)  Bed.  A  III  282,  270.  272.  273 
283,275  Bed.  B  m  281,  176'-'  282,  i77  Lat.  Bed. 
m  351,  104.  105  Lat.  Thevd.  III  413,  7  Hil.  III  416, 
17.  20.  22  Lat.  lust.  III  419,  5  Lat.  Mal.  III  429,  11. 
12:  24.  36  430,  11  435,  15.  17.  20  Lat.  Al.  III  448,  le 
451,  15  452,  nig.  h  bis  454,  16  (a)  Tyberius  Ps. 
Is.  chr.  II  499,  234  Bed.  A  III  282,  ■ivs  283,  274 
Tbiberius  Chr.511  I  639,281.  -.'96         Tiberius  Nero 

CaSS.    II     1 35,  589 

Drusus  (filius  Tiberii)  Prosp.  I  409,  377       Drusus 
Caesar  ib.  409,  379    Cass.  II  136,  626 

GAIVS  (a.  37—41  p.  C.) 

Gaius  lulius  Cesar  Lat.  Al.  III  448,  17  C.  Caesar  co- 
gnomento  Caligula  Cass.  II  137,  642.  648  G.  Cae- 
sar  cognomento  Caligula  Lat.  Theod.  III  413, 8 
Caius  Caesar  Caligula  Chr.  511  I  639, 298  Gaius 
Cesar    Ps.  Is.  h.  II  381,6  G.  Caesar  Prosp.  I 

411,411  Gaius  coguomeuto  Caligula  Bed.  A  HI 
283,  276    Hil.  III  416,  23  Gaius  Caligula  Prosp. 

I  413,  444  Silv.  I  520,  5  Is.  chr.  A  II  454,  240  Is. 
chr.  B  II  454,  162  Lat.  lust.  Ul  419,  8  Gaius  Calli- 
cula  Ps.  Is.  chr.  II  500,  240  Gaius  Gallus  Barb. 
1  282,  125.  130  G.  Caligula  Prosp.  I  411,  411 
C.  Gallicula  Chr.  354  1  145,  23  Caius  Chr.  511 
I   639,  301  Gaius    Chr.  354    I   73,  6    Gener.  A 

1138,380  Pros;;.!  411,  413.  414  5i^t>.  I  520,  6  Chr. 
511  I  639,302  his  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  1  753,  36 
Bed.  A  m  283,  275.  278.  279.  28o  Bed.  B  III  283, 179 
Lat.  Bed.  III  351,  106.  107  Lat.  Mal.  III  435,  20 
Lat.  Al.  III  451,  16    454,  17  (a) 

CLAVDIVS  («.  41-54  p.  C.) 

Tiberius  Claudius  Chr.  354  I  73,  6/7  145,  26  Clau- 
dius    Caesar  I   546,  11.  16  Claudius  Gener.  A 

l  138,  381  Barb.  I  282,  Mo.  145  Prosp.  1  411,  4li. 
416  412,  429  413,  439  Silv.  I  520,  6  Chr.  511 
I  639,  303.  304.  309    add.  IV  ad  Vict.   Aq.  I  753,  4o 


Cass.  H  137,648.654  1.38,668  Ps.  Is.  h.  II  381,6 
Is.  chr.  A  II  455,  243  /«.  chr.  B  II  455,  164  Ps.  Is. 
chr.  II  .500,  -243  Britt.  111  164,  7  ^enn.  int.  III  164,  i 
Bed.  A  III  283,  277.  282  284,  285  285,  297  Bed.  B. 
III  283, 181  Lat.  Bed.  III  351,  107.  108  Lat.  'Iheod. 
m  413, 9  Hil.  III  416,  24  Lat.  lust.  m  419,  u 
Lat.  Mal.   III   435,  21    Lat.  Al.  III  448,  18    451,  17 

454,  18  (a) 

aqua  Claudia  vid.  Roma  in  ind.  VIII 
Agrippiua  (minor,  uxor  Claudii)  Prosp.  I  413,  45i 

Silv.  I  520,  8 
Britannicus  (filius  Claudii)  Silv.  I  520,  6 

tyrannus:  Camillus  Silv.  I  520,7 

NERO  (a.  54—68  p.  C.) 

Nero  Chr.  354  I  73,  7.  8  74,  1  146,  i.  5  Gener.  A 
I  138,  382  Geneal.  I  194,  614.  615  bis  195,  619.  620. 
621  bis  Cons.  Const.  I  221,68  Chr.  pasch.  I  221,68 
quater  Barh.  I  282,  145  283,  149.  I60  F.  Vind.  A 
I  283,157  Prosp.  I  397,202  413,441.  445.  451  414,453. 

455.  463.    464.    466.    468.    472     415,  475    418,  530        Silv. 

I  520,  8  Chr.  511  I  636,  2co  639,  3i3  640,  3Ji.  322 
add.  I  ad  Vict.  Aq.  I  738,  8    add.  IV  753,  54    Cass. 

II  138,  668.  681.  683.  6S9  Ps.  Is.  h.  II  381,  6  ter  Is. 
chr.  A    11455,246.247      456,249.250»     457,258      Is. 

chr.  B  II  455,  166    Ps.  Is.  chr.  II  500,  246    Bed.  A 

m   283,283    284,289.290.291.293   285,296.302    Bed.  B 

m  284, 183    Lat.  Bed.  IIl  351,  108.  109     Lat.  Theod. 

m  413, 10  Hil.  III  416,  25  Lat.  lust.  Ul  419,  14  Lat. 

Mal.  m  435,  22  Lat.  Al.  UI  448, 19  451,  is  454,  i9» 

palatium  Neroniauum  et  Neronianae  thermae 

V.  Roma  in  ind.  VIII 

tyranni:  Clodius  Silv.  I  520,  9  > 
Vindex  Silv.  I  520,  9 

6ALBA  (a.  68-69  p.  C.) 

Galba  Gener.  A  I  138,  383  Chr.  354  I  146,  6.  7  Barb. 
I  283, 160  Prosp.  I  415,475  hU  Sih:  I  520,  lo  Chr.  511 
I  640,  322.  323  Cass.  II  138,  691  Ps.  Is.  chr.  U  500,  250 
Lat.  lust.  UI  420,  1  Lat.  Mal.  111  435,  23  gen. 
Galbe  Chr.  354  I  74,  3 

Piso  (a  Galba  adoptatus)  Silv.  I  520, 10 

OTHO  (a.  69  p.  C.) 

Otho  Gener.  A  I  138,  384  Chr.  354  I  146,  8  Barb. 
I  283, 160  Prosp.  I  415,  475  bis  Chr.  511  I  640,  323 
Cass.  U  138,  692  Ps.  Is.  chr.  II  500,  250  Lat.  lust. 
m  420,  3         *Lucius  Lat.  Mal.  III  435,  24 

VITELLIVS  (a.  69  p.  C.) 

Vitellius  Gener.  A  I  138,  385  Chr.  354  1  146,  9  Prosp. 
I  415,  475  bis  Cass.  U  138,  693  Ps.  Is.  chr.  II  500,  25o 
Lat.  lust.  III  420,6  Lat.  Mal.  III  426,26  Vetellius 
Chr.  511  I  640,324  Bitellius  Lat.  Mal.  III  435,25 
Bitelleo  Barh.  1  283,  I60 

VESPASIANVS  (o.  69—79) 

Divus  Vespasianus  Chr.  354  I  146,  10  Vespasianus  ib. 
74,  3.  5  146, 16.  19    Barb.  I  283,  I60.  166  284, 171   F. 


476 


IMPERATORES  ROMANI. 


INDEX  II. 


Tmd.  A  I  284,  les     Prosp.  1  397,  202    414,  4Gs,  470 

415,  47:t.  475.  47G.  479.  482     416,  491.  493    417,  516     Silv. 

I  520,  11  545  Chr.  511  I  636,  20o  640,  324.  325.  330 
add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  753,  68  Cass.  II  139,  696.  699. 
703.  710  140,  727  Ps.  Is.  k.  II  381,  6  Is.  chr.  A  II 
456, 250  Is.  chr.  B  II 456, 168  P«.  /«.  chr.  II  500,  250. 
252  Bed.  A  III  277,  226  284,  292.  295  285,  297  Bed.  B 
III  284, 185  Lat.  Bed.  III  351,  109.  iio  Lat.  Theod. 
III  413, 11  Sil.  III  416,  26.  27  Lat.  lust.  III  420,  8.  9 
Lat.  Mal.  \\l  435,  26  Lat.  Al.  III  448,  2u.  451,  19 
454,  20  (a) 

TITVS  (a.  79—81) 

Divus  Titus  Chr.  354  I  146,  12  Titus  ib.  74,  5  146, 19 
Oe7ier.  A   I  138,  386    Barb.  I  283,  166    284,  171.  174 

Prosp.  I  415,  476.  478.  416,  492.  493.  496.  499.  500  Silv. 
I  520,  12  Clir.  511  I  640,  326.  328.  330.  332  add.  IV 
ad  Vict.  Aq.  1  753,  77  Cass.  II  139,  699.  710.  712.  714  bis 
Ps.  Is.  h.  II  381,  6  Is.  chr.  A  II  456,  251.  252  457,  257 
Is.  chr.  B  II  456,  169.  170  Ps.  Is.  chr.  II  500,  252. 
257  Bed.  A  III  285,  296.  299.  301  Bed.  B  UI  284,  186 
285, 187  Lat.  Bed.  III  351,  110.  111  Lat.  Theod. 
III  413, 12.  13.  14  Hil.  III  416,  27.  28  Lat.  lust.  III 
420, 12  Lat.  Mal.  III  435,  27  Lat.  Al.  III  448,  21 
451,  20  454,  21  (a) 

Titianae  thermae  vid.  Roma  in  ind.  VIII 

DOMITIANVS  [a.  81—96) 

Domitianus  Caesar  P.  Camp.  I  745,  3  Domitianus 
Chr.  354  I  74,  5.  7.  9  146, 14  Oeneal.  I  195,  621  bis 
Cons.  Const.  I  222,  96    F.   Vind.  B  I  285, 187   Prosp. 

I  416,  500  417,  504.  .S05.  506.  512.  516  418,  522.  523. 
524.  63U.  532.  533  419,  535.  639  Silv.   I  520,  13   547,  32 

Chr.  511 1  640,  332.  335  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  753,  80 
Cass.  II  139,  714.  716.  722  140,  737  Is.  chr.  A 
U    457,  267     Is.   chr.  B    II    457,  172     Ps.  Is.  chr. 

II  500,  257    Bed.  A  UI  285,  3oi    286, 312    Lat.  Bed. 

III  351,  111.  112     Lat.   Theod.   III  413, 13     Hil.  III 

416,  28  Lat.  lust.  III  420, 15  Lat.  Mal.  III  435, 30. 
32.  33  Lat.  Al.  III  451,  21  Dometianus  Barb.  I  284, 
174  JoiMrjrictvog  Lat.  Al.  III  448,  22  Jo/^eTtttuog 
ib.  454,  22  (a)  Domicianus  Ps.  Is.  h.  II  381,  6  Bed.  B 
III  285,  189  —  Flavius  Silv.  I  520,  13 

(Domitia)     uxor     Domitiani    Augusta    appellata 
Prosp.  I  417,  504 

tyrannus:  Antonius  Silv.  I  520,  14 

NERVA  (a.  96-98) 

Nerva  Chr.  354  1  74,  9  146,  21  Proap.  I  419,  536.  540. 
549  Silv.  I  520, 15  545  Chr.  511  1  640,  341  add.  IV 
ad  Vict.  Aq.  I  753,  96  Cass.  II  140,  737.  740  Ps.  Is. 
h.  II  381,  6  Is.  chr.  A  II  457,  262  Is.  chr.  B 
11 4.57,  174  Ps.  Is.  chr.  II  500,  262  Bed.  A  III  285,  304 
Bed.  B  III  285,  191  Lat.  Bed.  III  351,  112.  113  Lat. 
Theod.  III  413,  U  Ilil.  III  416, 29  Lat.  lust.  III  420, 18 
Nervas  Lat.  Mal.  III  435, 33  Lat.  Al.  III  448,  23 
451,  22  4.54,  23  (a) 


TRAIANVS  (a.  98— 117) 

Divus   Traianus  3Iarc.  II  60,  379,  1         Traianus  Au- 

gustu.s   I  546, 13         Traianus  Ulpius  Silv.  I  520, 16 

Traianus  Chr.  354  I  74,  10.  11  76,  le    146,  23   Oener. 

A  I  138,  387    Geneal.  I  195,  622^-  b.  623    Chr.  pasch. 

I  223, 106    F.  Vind.  B  I  285, 187    An.  Val.  I  324,  7i 

Prosp.  I  417,  516  419,  540.  642.  543.  550  420,  558.  559. 
564  bis  421,  578.  580  422,  582.  586  Silv.  I  545  ter 
Chr.  511    I  640,  342.  343.  344.  346.  348.  349.  350    Chr.  452 

I  652,  5i;      add.  IV  ad   Vict.  Aq.  I  753,  97     Cass. 

II  140,  729.  740.  745.  747.  749  141,  761.  766  bis  Ps.  Is. 
/i.  II  381,  6  Is.  chr.  A  II  458,  264.  268»  Is.  chr.  B 
U  458, 176  Ps.  Is.  chr.  II 500,  264  Bed.  A  III 286, 306. 
308.  314.  315  Bed.  B  III  286, 193  Lat.  Bed.  III  351,  U3. 
114  Lat.  Theod.  III  413,  li  Hil.  III  416,  30  Lat.  lust. 

III  420,  21  Lat.  Mal.  III  435,  34  Lat.  Al.  III  448,  24 
451,  23  454,  24faj  —  c/.  Theoderieus,  fil.Walamerici 
in  ind.  VII 

aqua  Traiana,  thermae   Traian.ae,    basilica 
Ulpia  vid.  Roma  in  ind.  VIII 

HADRIANVS  (a.  117—138) 

Aelius  Hadrianus  Prosp.  I  425,  625  Cass.  II  142,  797 
Aelius  Adrianus  Lat.  lust.  III  420,  25  Helius  Adri- 
auus    Ps.   Is.   h.    II   381,  6  Hadrianus    Aelius 

Silv.   1   520,  17  Helius    adil.    II  ad   Is.   chr. 

II  491,  3  Iladrianus  Prosp.   I  422,  581.  562.  583. 

587.  588.  695.  598  423,  599.  604  424,  614  425,  626  CaSS. 
II    141,  766.  768.  770.  774.  777.  779     142,  785.  791.  799     /«. 

chr.  B  H  458, 178  Bed.  A  III  286,  316  Hil.  III  416,31 
Adrianus   Chr.  354    1   74,  13    146,  25      Chr.  pasch. 

I  223, 122.  123  224, 130  Silv.  I  545  Chr.  511 1  640,  350. 
354.  356    add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  753,  U6    Is.  chr.  A 

II  458,  268  Ps.  Is.  chr.  II  500,  268  Bed.  B  III  286, 196 
Lat.  Bed.  III  351, 114.  115  Lat.  Theod.  III  413, 16 
Lat.  Mal.  III  435,  36  Lat.  Al.  III  448,  26  451,  24 
454,  25  (a)  Chadrianus  Gener.  A  I  138,  388 

Aelius  pons  vid.  Roma  «i  ind.  VIII 

PIVS  ANTONINVS  (a.  138-161) 

Aelius  Antoninus  Lat.  Al.  III  448,  26  454,  26  (a) 
E^hog  Avtoinvog   ib.   451,  25  Titus    Antouinus 

cognomento  Pius  i/t^.  lU  416, 32  Titus  Antonius 
cogu.  Pius   Chr.  511  1  640,  360  Antouinus  cogn. 

Pius  Bed.  A  III  287,  320  Antoninus  Pius  Chr.  354 
1    74,  21    146,  27     Chr.    pasch.   I  224,  147    Prosp. 

I  425,  627  428,  664  Silv.  I  520,  18  add.  IV  ad  Tict. 
Aq.  I  753, 136  Oass.  II  142,  799  143,  823  Ps.  Is. 
h.   n  381,6      Is.  chr.  A    II  459,272     Ps.  Is.  chr. 

II  500,  272  Lat.  lust.  III 420,  28  Lat.  Mal.  lU  435,  36 
Autonius  Pius  Gener.  A  I  138,  389  Bed.  B  III 
287,  198  Antouinus  Chr.  354  I  74,  15  Prosp. 
I  425,  632  427,  640  Chr.  511  I  641,  363  Cass.  II 
142,  804  Is.  chr.  B  n  459, 180  Bed.  A  III  287, 321 
Lat.  Bed.  III  351, 115.  UG     Lat.  Theod.  III  413, 17 

MARCVS  (a.  161—180) 

Marcus  Aurelius  Antoniuus  /s.  chr.  A  II  424         M. 

Aur.  An s  Lut.  Theod.  III  413,  is      Marcus 

Aurelius  Silv.  I  520, 21      M.  Aurelius  Prosp.  I  431, 694 


INDEX  II. 


IMPERATORES  EOMANI. 


477 


Marcus  Gener.  A  I  138,  ano  Lat.  Mal.  III  435,  37 
Lat.  Al.  III  454,  27  (a)  *  Macrini  (scr.  ot  Marci) 
Chr.  354  I  74,  i:,  Aurelius  I  546,  15  (V)  C/ir.  511 
I  640,  .■ico  Bcd.  A  III  287.  t>o  Aurelianus  l'ro«2>. 
I  'i'2:>,  e.T  Marcus  Autoninus    C/ir.  .3.'>4  I   147,  3 

Cass.  II  143,  8-9  Xa/.  .4/.  III  448, :»  451,  au  MuQxni 
Ai'Toi'r,vnf  Lat.  Al.  448, 27/as  M.  Antoninus  Frusp. 
I  428,  CB.'>  Marcus  Antoninus  q.  e.  Verus  C/ir.  511 
1  641,  36t)  //i7.  III  416,  33  Marcus  Antoninus  Verus 
Cass.  II  143,  823.  S4i  Bed.  A  III  287,  324  Antoni- 
nus  minor  q.  e.  Verus  Ps.  Is.  c/ir.  II  500,  276  An- 
toninus  Vcrus  Cass.  II  144,  fM  Lat  liist.  III  420,32.  36 
Antoninus  iunior  Is.  c/tr.  A  II  459,  273  •>  Anto- 
ninus  minor  ib.  459, 276  Antonius  minor  Bed.  B 
III  287,  2011  Antoninus  C/vr.  354  I  74,  27  Brosp. 
I  429,  C82  431,  694.  701.  703.  706  SUv.  I  545  C/ir.  511 
I  641,  368.  369  add.  IV ad  Vict.  Aq.  1  753,  I60  Cass. 
n  143,  S31  /s.  c/ir.  B  II  459,  is2  Bed.  A  III  287, 32'.i. 
330  Lat.  Bed.  III  351,  116.  Ii7  Antoninus  Commo- 
dus  C/ir.  511  I  641,373 

tyrannus:  Cassius  (siib  Pio)  Silv.  I  520,  19 

VERVS  (a.  161—169) 

Lucius  Annius  Antoninus  Severus  Cass.  II  143,  823.  838 
Lucius  Aurelius  Commoilus  Chr.  511  1  641,  366 
Bed.  A  III  287,  324  L.  Aurelius  Commodus  Prusp. 
I  428,  66S  Lucius  Aurelius  Ps.  Is.  c/ir.  II  500.  276 
Commodus  Bed.  A  III  287,  329  Lucius  Antoni- 
nus  Verus  Lat.  lust.  III  420,  32  Antoninus  Berus 
Lat.  Mal.  III  435,  38  L.  Antouinus  Lat.  lust. 
III  420,32  Divus  Veiiis  C/ir.  354  I  147,  i  Verus 
Ib.  74,  17  Silv.  I  520,  2u  BijQog  Lat.  Al.  III  448,  28. 
.3.s.*36  451,26  Lucius  Caesar  Cass.  11  143,  s2g. 
831  Lucius  Prosp.  1  425,  627  429,  6si  C/ir.  511 
I  640, 360   641, 368    Bed.  A  III  287, 32o 

COMMODVS  (a.  180—192) 

Lucius  Antoninus  Commodus  Bed.  A  III  288,  333 
Autoninus  Comodus  Fs.Is./i.  11381,7  Aurelius 
Commodus  Bil.  III  416,  34         Commodus  Chr.  354 

I  74,  27  147,  6  Gener.  A  I  138,  391  Prosp.  I  431,  701. 

707     432,  711.   722.  726.  729      Silv.    1   520,  22     Chr.    511 

I641,37s.  376    add.  IVadVict.Aq.  llb^^m    Cass. 

II  143,  S4,',  144,  S51.  863.  S67  /«.  c/ir.  A  II  460,  278 
/«.  chr  B  II  460,  is4   Ps.  Is.  c/ir.  II  .500,  278  Bed.  A 

III  287, 329  21^8,  336  Bed.  B  III  288,  202  Lat.  Bed. 
III  351,  117  352,  118  Lat.  Theod.  III  413,20  Lat. 
Itist.  III  420,  39  Lat.  Mal.  III  435, 39  Lat.  Al. 
III  451, 27  Kofiodog  Lat.  Al.  III  448, 27  454,  27  (a) 
Augustus  C/ir.  511  I  641,376    Cass.  II  144,851 

tliermne  (  ommodianae  vid.  Koma  in  ind.  VIII 

PERTINAX  {«.  193) 

llelvius  rertinax  Prosp.  I  433,  730  Chr.  511  I  641,  378 
Lat.Bed.  III  3.52,11«  Klvius  Tertinax  Lat  T/ieod. 
III  413,  21  llelius  1'ertinax  /«.  c/ir.  A  II  460,  281 
/«.  chr.  B  II  460,  1S6  Ps.  Is.  c/ir.  II  500,  :'Si  Bed.  A 
III  288,  337  Bed.  B  III  288,  204  Elius  Pertinax 
Oener.  A  I  138,  392    Ps.  Is.  h.  II  381,  7       Uebidius 


Pertinax  Hil.  III  416,  35       Pertinax  Chr.  364  1  147,  s 

Frosp.    I   433,  733.  734.  736      Silv.    I    520,  23      Cos».    II 

144,  S67.  869  Lat.  lust.  III  420,41  Lat.  Mal.  III  435,40 
Ilelvius  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  753,  192  Lat. 
Bed.  III  352,  119 

DIDIVS  IVLIANVS  («.  193) 

Didius  lulianus  qui  et  Silvins  Lat.  Mal.  III  435,41 
lulianus  Gener.  A  I  138,  393  C/ir.  354  I  147,  9 
Prosp.  1  433, 734  Silv.  I  520,  24  Bed.  A  III  288, 338 
Bcd.  B  III  288,201» 

SEPTIMIVS  SEVERVS  (n.  193—211) 
Severus  Septimius  Afrus  Lat.  Mal.  III  435,42      Severus 
Afer  Silv.  I  520,  25        Severus  Pertinax  /«.  chr.  A 

II  460,  283  Ps.  Is.  c/ir.  II  .500,  2S3  Bed.  A  III  288,  341 
Bed.  B  III  288,  205  Pertinax  Prosp.  I  433,  736 
Uivus  Severus  C/ir.  354  1  147,  lO  Severus 
Qener.  A  I  138,  394.  395  F.  Vind.  B  I  287, 307 
Prosp.  I  433,  734.  735  434,  750  435,  763.  767  Silv. 
I  520,  2»  Chr.  511  I  641,  382.  390  add.  I  ad  Vict. 
Aq.  I  738,  14  add.  IV  753,  193  Cass.  II  144,  869. 
876  145,  886.  893  bis  Ps.  Is.  h.  II  381 ,  7  bis  la. 
c/ir.  A  II  460,  288  /«.  c/ir.  B  II  460,  188  Ps.  Is. 
c/ir.  II  500,  288  Britt.  III  165,  l.  13.  17.  20  Nenn. 
int.  III  165,  1.  13/14  Bed.  A  III  288,  338  289,  345.  347 
Lat.  Bed.  III  352, 119.  120  Lat.  Theod.  III  414,  1.  2 
Hil.  III  416,  36.  37     Lat.  lust.  III  421, 1    Lat.  Mal. 

III  436, 1  2evr,Q0i  Lat.  Al.  III  449,  28  4.54,  28  (a) 
^e^ijQog  ib.  451,  2S  ^B^jqov  (scr.  ^elitjQov)  ib.  448,36 
*Gettham  Geneal.  I  195,623  —  alius  Severus  (immo 
idem  videtur,  cf.  p.  114  not.  1)  Britt.  III  167, 10 
Nenn.  int.  III  169,  10/11  —  Parthicus  Arabicus  Aza- 
benicus  Prosp.  I  434,  750  , 

thermae    Severianae   v.  Antiochia  et  Roma 
in  ind.  geoyr. 

tyranni:  Pescennius  Silv.  I  520,26 

Clodius  Albinus  Prosp.  I  435,  763  Bed.  A 
III  289,  345     Albinus  Silv.  I  520, 26 

GETA  (a.  211—212) 

Geta  filius  Severi  Silv.  1 520, 27  Geta  Chr.  354  1 147, 12 
Antonius  Gestas  Lat.  Mal.  III  435,  43 

ANTONINVS  SEVEKI  F.  (o.  211—217) 
Antoninus  coguomento  Caracalla  Severi  filius  Prosp. 
I  435,  767  Bed.  A  III  289,  347  Lat.  Tlieod.  III  412,  2 
(simil.)  Antouius  cognomenfo  Caraialla  Severi  filius 
Gener.  A  I  138,  395  Antouinus  Caracalla  Severi 
filius  C/ir.  511  I  641,  390  C'a««.  II  145,  893.  897  /». 
c/ir.  A  II  460,  288  Ps.  Is.  c/ir.  H  500,  288  Bil. 
III  416,  37  Antoninus  Caracallus  filius  Severi  Lat. 
Mal.  III  436,  1  Antoniuus  cognomento  Caracalla 
Chr.  511  I  641,390  Antoninus  Caracfllla  Silv. 
I  521.  28  Ps.  Is.  h.  n  381,  7  Lal.  Bed.  III  352,  120. 
121  Lat.  Theod.  III  414,4  Lat.  lust.  IH  421,  4 
Avtoytvnv  KiiQuxuM.ov  I.at.  Al.  111448,37  .-/rro- 
vivov  KaQuxuXov  ib.  451,  29  Antonius  Caracalla 
Bed.  B  III  289,  207       Antoninus  Magnus  Chr.  354 


478 


IMPERATORES  ROMANI. 


INDEX  II. 


I   147,  13        Antoninus   Chr.  354    I    74,  31    Prosp. 

I  435,  T76.  777   add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  754,  2io   Cass. 

II  145,  900.  903  Is.  chr.  B  II  460, 190  'Avxmvivog 
Lat.  Al.  III  448,  28  'Aviovivog  ib.  454,  28  (a)  Cara- 
calla  Chr.  511  I  641,  392 

thermae    Antoninianae   vid.  Eoma    in    ind. 
geogr. 

MACRINVS  (a.  217— 218) 

Macrinus  Chr.  354  I  74,  33  147,  16  Gener.  A  I  138,  39G 
Prosp.   I   435,   778.    780      Silv.   I  521,  29    Chr.  511 

I  641,  391    add.  IV  ad  Vict.  Aq.  1  754,217    Cass. 

II  145,  903.  io;,  Ps.  Is.  h.  II  381,  7  Is.  chr.  A 
II  461,  290      Is.   chr.   £    II  461,  192     Ps.    Is.  chr. 

II  500, 290  Ped.  A  m  289, 3S0. 362  £ed.  B  m  289,209 
Lat.  Bed.  ni  352,  121.  122  Lat.  Theod.  UI  414,  3 
mi.  III  417,  1  Lai.  lust.  III  421, 7  Magrinus  Gal- 
lus  Lat.  Mal.  III  436,  3 

Diadumenus  (filius  Macrini)  Silv.  I  521,  29  Bed.  A 
III  289,  352 

• 
ELAGABALVS  (o.  218—222) 

Marcus  Aurelius  Antoniuus  Heliogabal[i  sacerdos?] 
Lat.  Theod.  III  414,  4  Marcus  Aurelius  Antoninus 
Chr.  511  I  641,392  Bed.  A  Ul  289,353  M.  Au- 
relius  Antoninus  Prosp.  I  435,  782  Cass.  II  145,  905 
146,  912  Aurelius  Antoninus  Is.  chr.  A  11  461,  291 
Ps.  Is.  chr.  II  500,  291    Bed.  B  IH  289,  210     Hil. 

III  417,  2  AvQMiavog  Avjiavivog  Lat.  Al.  III 
454,  29  (a)  Marcus  Aurelius  Ps.  Is.  h.  II  381,  7 
Aurelius  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  754,  218    Is.  chr.  B 

II  461, 194  Lat.  Bed.  III  352,  122.  I23  Antoninus 
Prosp.   I  436 ,  788    Lat.  Mal.  III  436,  4     Lat.  Al. 

III  451,  30  Antonius  Oener.  A  1 138,  397  Avtovi- 
j/of  veog  Lal.  Al.  III  448,  29  Antoninus  Helioga- 
balus  Silv.  I  521,  30  Antoninus  Eliogaballus  Chr. 
354  I  147,  18  Autouinus  Aeliogabalus  Lat.  lust. 
III  421,  9        Eliogabalus  Chr.  354  I  74,  33 

Heliogabalium  vid.  Roma  in  ind.  VIII 

tyrannus:  Marcellus  Caesar  Silv.  I  521,31 

SEVERVS  ALEXANDER  (o.  222—235) 

Alexander  Mamaeae  filius  Cass.  II  146,  912  Alexander 
Mameae  filius  Prosp.  I  436,  7S9  Alexander  Mamae 
filius  nH.  III  417,  3  Alexauder  Mamae  fil.  Lat. 
Theod.  III  414,  5  Alexander  Mamae  Lat.  Ixist. 
III  421,  11  AXe^ttv&Qog  0  Mtt/ictiag  Lat.  Al.  III 
448,  30  451,  31  Alexandrus  Mameas  Lat.  Mal. 
III  436,  5  Aurelius  Alexander  Ps.  Is.  h.  II  381, 7 
Bed.  A  III  290,  366  Alexander  Chr.  354  1  74,  36. 
37  147,  20.  26  Gener.  A  I  130,  302.  303  131,  314 
132,  331    138,  398     Proap.  I  436,  791    437,  814    Silv. 

I  521,  32     I  546,17      Chr.  511    I   641,  394      Cass. 

II  146,  914.  918.  927.  931       Is.  chr.   A     II   461,  294      Is. 

chr.  B  II  461,  196     Ps.  Is.  chr.  II  500,  294    Bed.  A 

III  290,  369.  361  Betl.  B  III  290,  212  Lat.  Bed. 
III  352,  123.  124  F.  Her.  III  392  sin.  Lat.  Al. 
III  454,  30  (a)  Alexsander  add.  IV  ad  Vict.  Aq. 
I  754,222 


aqua  Alexandrina  et  tbermae  Alexandrinae 
vid.  Roma  in  ind.  VIII 
Mamaea     (mater    Alexandri)    Cass.    II     146,  927 
Mamea  Bed.  A  III  290,  36i     Mammea  ib.  290, 
357.  369        cf.  supra  Alexander 

tyranni:  Sallustius  Silv.  I  521,31  (intelligendus 
forte  Macrinus,  sucer  Alexandri;  cf. 
ibi  not.J 

Seleucus  Silv.  I  521,  31 

Taurinus  Silv.  I  521,  31 

Uranius  Silv.  I  521,  31 

MAXIMINVS  (a.  235—238) 

Ma.\iminus    Chr.  354  I  75,5  147,26  Prosp.  I  437,816 

438,  820.  821     SilV.    I   521 ,  33      Cass.    II    146,  931.    935 

Ps.  Is.  h.  II  381,  7  Is.  chr.  A  II  462,  297  Bed.  A 
III  290,  3G0  Lat.  Bed.  III  352,  124.  125  Lat.  Theod. 
III  414,  6  Lat.  lust.  III  421, 13  Lat.  Al.  HI  448,  31 
451,  32  4.54,  31  (a)  Maximianus  Chr.  511  I  641, 398 
Hil.  III  417,  4         Maximus  add.  IV  ad   Vict.  Aq. 

I  754,236  Is.  chr.  B  II  462, 198  Ps.  Is.  chr.  II  500,297 
Bed.  B  III  290,  214  Lat.  Mal.  III  436,  6  M<tir}fj.vos 
F.  Her.  III  392  sin. 

(Maximus)  filius  Maximini  Silv.  I  521,  33 

GORDIANVS  I  ET  II  (a.  238) 

duo  Gordiani  Chr.  354  I  147,  28  Silv.  I  521,  34 

Gordianus  (I)  add.  V  ad  Prosp.  I  495  (?)     Lat.  Mal. 

III  436,9 
alius  Gordianus  (II)  Lat.  Mal.  III  436,  10 

BALBINVS  («.  238) 

Balbinus  Chr.  354  I  147,  a9  Silv.  I  521,  35  Lat.  Mal. 
III  436,  7  Albinus  Cass.  II  146,  938 

PVPIENVS  (a.  238) 

Pupienus    Prosp.    I   438,  821     Silv.    I   521,  35     Cass. 

II  146,  938  Lal.  lust.  III  421,  14  Pupenius  Chr.354 
I  147,  29  Pulpius  Lat.  3Ial.  III  436,  8 

GORDIANVS  III  (a.  238—244) 

Gordianus  Augustus  Chr.  pasch.  I  227,  243       Gordia- 

nus  Chr.  354  I  147,  30    Prosp.  1  438,  822.  830    Silv. 

I  521,  36  Chr.  611  I  641,  400    add.  IV  ad  Vict.  Aq. 

I  754,  238      CaSS.   11   146,  935.  938.  943     147,  943      Ps. 

Is.  h.  II  381,  7     Is.  chr.  A   II  462,  300     Is.  chr.  B 

II  462, 200  Ps.  Is.  chr.  II  500, 300  Bed.  A  III 290, 363 
Bed.  B  III  290,  216  Lat.  Bed.  III  352, 125.  126  F. 
Her.  III  393  sin.  Lat.  Theod.  III  414,  7  Hil.  III  . 
417,  6  Lat.  lust.  III  421,  i6  Lat.  Al.  III  448,  32 
451,  33  454,  32  (a)  Cordiani  Chr.  354  I  75,  5 
tertius  Gordianus  Lat.  Mal.  III  436,  ii 

PHILIPPI  PATER  ET  FILIVS  (a.  244—249) 
duo   Philippi    Chr.  354   I  147,  32        Pbilippi   pater   et 
filius  Prosp.  I  439,847    Bed.  A  III  291,370      Phi- 
lippi  Prosp.  I  439,838  Chr.  511  1  642,410  add.  IV 
ad  Vict.  Aq.  I  754,  246 


INDEX  II. 


IMPERATORES  ROMANI. 


479 


Philippus  pater  Chr.  pasch.  I  '228,  a.so  add.  I  ad  Vict. 
Aq.  I  738,  17  Philippus  senior  Prosp.  I  439,  843 
Cass.  II  147,  M3  Philippus  Or.  Const.  I  10,  :10 
Chr.  pasch.  I  227,  iho  1'rosp.  I  438,  830.  831.  833 
439,  841  Silv.  I  521,  37  Chr.  511  I  642,  401.  404  Cass. 

II    146,  943     147,  943.  949.  %0    Ps.  Is.  h.   II  381,  7      Is. 

chr.  A  II  462,  302  Is.  chr.  B  II  462,  202  Ps.  Is. 
chr.  II  500,  .302  Bed.A  III  291,366  Bed.  B  III 
291,218  Lat.  Bed.  III  352, 126.  127  F.  Ilcr.  III  393 
sin.  et  mij.a  bis  Hil.  III 417,  6  Lat.  lust.  III  421,  16. 
17  Lat.  Al.  m  44S,  33  451,  34  454,  33  (a)  Filip- 
pus  Chr.  354  I  75,  5  Lat.  Theod.  III  414,  8  Lat. 
Mal.  III  436,  13  —  •?  Marcus  Lat.  Mal.  III  436,  12 
(cf.  not.) 
Philippus  filius  Chr.  pasch.  I  228,  ^.■■o  Prosp.  I  438,  S33 
Chr.  511  I  642,  406  add.  1  ad  Vict.  Aq.  I  738,  n 
Cass.  II  147,  943.  949  Ps.  Is.  h.  II  381,  7  Ps.  Is. 
chr.  II  500,  302  Bed.  A  III  291,  366  Lat.  Al.  III 
4b4,i3(a)  Filippus  filius  Lat.  Theod.  III  414,8 
Philippus  iunior  Prosp.  I  439,843  Cass.  II  147,953 
Philippus    Caesar   F.  Ber.  III  393  mg.  a  Plii- 

lippus  Hilr.  I  521,  37 

ti/ranntis  lotapianns  lotahiaiius  Silv.  I  521,38 

DECIVS  (a.  249—251) 

Decius  Chr.  354  1  147,  .34  Oeneal.  I  196,  624  bis  Prosp. 

I  439,  844.  847.  ^.-.o  SUv.  1  521,  39  Chr.  511  I  642,  409 
add.  I  ad  Vict.  Aq.  I  738,  19  add.  IV  754,  2r,i  Cass. 
U  147,953.  955.  956    Ps.  Is.  h.  II  381,7    /s.  chr.  A 

II  463,  305  Is.  chr.  D  II  463,  204  Ps.  Is.  chr.  II 
500, 305  Bed.  A  III  291, 369.  374  Bed.  B  III  291, 220 
Lat.  Bed.  III  352,  I27.  I2s  F.  Her.  III  393  sin.  Lat. 

r/ieod. m4i4,9  min4i7,7  i:a<.7!(s(.  111421,19 

Lat.  Mal.  m  436,  16  Lat.  Al.  III  448,  34  451,  36 
454,  34  (a)  bis 

Decianae  thennae  vid.  Ronia  in  ind.  VIII 
Herennius  Etruscus  (Decii  filius)  Herennius  Silv. 
I  521, 39  (filius  Prosp.  I  439,  S50  Cass.  II  147,956 
Lat.  AL  III  454,  34  (a)) 

tyranni:  Priscus  Silv.  I  521,  40 
Valens  Silv.  I  521,40 

GALLVS  (o.  251—253) 

Gallus  Chr.  354  I  75,  17  148,  l  Prosp.  I  439,  S5l  bis 
440,869  Chr.511  I  642, 4i2ij's  Vict.  Aq.  1  754,262 
Cass.  II  147,  956.  960  Ps.  Is.  h.  11  381,  7  Is.  chr.  A 
n  463,307  Is.  chr.  B  II  463,206  Ps.  Is.  chr.  H 
500, 307  Bed.  A  m  291,  373.  374  Bed.  B  III  291,  223 
F.  Iler.  III  393  sin.  Lat.  Theod.  III  414,  10  bis  Hil. 
m  417,  8  Lat.  lust.  m  421,  21  Lat.  Mal.  m436,  15 
Lat.  Al.  m  451,  36  454,  1  (b)  VaXog  Lat.  Al.  Ul 
449, 1         •Hostilianus  Sitv.  I  521,  41 

VOLVSIANVS  (a.  251—253) 

Volusianus  Chr.  354  I  75,  17    148,  1    Prosp.  I  439,  851 

440,  8.-,9     Silv.  I  521,  41     Clir.  511  I  642,  412    Cass. 

II  147,  966.  960     Is.  ckr.  A  II  463,  307     Ps.  Is.  chr. 

IT  500,  307  Bed.  ^  m  291,  373  Bed.  B  m  291,  222 

CHROMCA    III. 


Lat.  Theod.  m  i\4,\(i     7/(7.0  417,8     Lat.  lusl. 
III  421,  21    llohivaKiroc:    Lal.   Al.  m  454,  1  (h) 
Ilo^Xovadiyog  ib.    451,36    llilXovoieirog  ib.    449,1 
*Valerianus  P».  Is.  h.  II  381,  7  Lat.  Mal.  III  436,  U 

AEMILIANVS  (a.  253) 

Aemilianus    Clir.  354   I  148, 3     Prosp.   I   440,  859.  860 

Silv.  I  521,  42     Emilianus   Ps.  Is.  chr.   II  500,  3U9 

Lat.  3Ial.  III  436, 17 

VALEKIANVS  (o.  253—260) 

Valerianus  C/in  3.5-^  I  75, 20  148,4  Jjs  Geneo/.  1 196,625 
Cons.  Const.  I  228,  266  Prosp.  I  440,  861.  867.  «69 
Silv.  I  521,43  Chr.  .511  1  642,417.  419  add.  I  ad 
Vict.  Aq.  1 738, 23  add.  IVlbi,  264  Cass.  II  147, 960 
148,  966  Is.  hist.  II  269, 5  Is.  chr.  A  11  463, 309. 
312  Is.  chr.  B  n  463,  2oa  Ps.  Is.  chr.  H  500,  309 
Bed.  A  m  292, 377  Bed.  B  IH  292,  224  Lat.  Bed. 
m  352, 128.  129  Lat.  Theod.  IH  414,  11  Hil.  m 
417,9  Lal.  lust.  m  421,23  Lat.  Mal.  111436,2.  18 
Lat.  Al.  III 452, 1  OvitneQiuvog  Lat.  Al.  HI  454,2(^4; 
OvulKtQiog  ib.  449,  2  —  *VaIerianus  perjieram  i^ro 
Votusiano  vid.  Volusianus  supra,  pro  Galerio: 
Bed.  B  111295,237  —  *Biloian  Ps.  Is.  A.  11381,7  = 
Valerianus  an  Oattienus'? 

GALLIENVS  (o.  253-268) 

Gallienus  qui  et  Licinius  Lat.  Mal.  III  436, 19  Gal- 
lienus  Or.  Const.  I  8, 14  Chr.  354  I  65  inscr.  75,  20. 
26  148,  4.  5  Prosp.  I  440,  861.  869  441,  875  Sitv. 
1521,44  C/ir.  5Ji  I  642,  417.  420.  425  Cnss.  II  147,960 
148,  979  Is.  Iiist.  II  269,  5  /s.  chr.  A  H  463,  309  Ps. 
Is.  chr.  n  500,  309  Bed.  A  III  292,  377.  37s  Bed.  B 
m  292,  224  Hil.  III  417,  9  Lat':  lust.  m  421,  25 
Galienus  Lat.  Theod.  m  414,  n  VuXhvog  F.Her. 
m  393  sin.  Lat.  At.  III  449,  2  452,  l  TtiXh]ivog 
Lat.  At.  m  454,  2  (l)  —  *GalIienus  perperam  pro 
Galerio:  Ps.  Is.  chr.  II  501,327 
Saloninus  (Gallieui  filius)  Sitv.  I  521,44 
Licinius  (Gallieni  filius)  Sitv.  I  521, 44 

tyranni:  Aureolus  Sitv.  I  521,45 
Ingenuus  Silv.  I  521 ,  45 
Laelianus  Sitv.  I  521,45 
Macrianus  Macrinus  Silv.  I  521,45 
Marius  Silv.  I  521,45 
Odenathus  vid.  in  ind.  VII 
Posturaus  Sitv.  I  521,45 
Quietus  Silv.  I  521,45 
Kegalianus  Silv.  I  521,45 
Tetrici    pater    et   filius    Silv.    I   522,  49 

Tetricus    Prosp.    I  442,  903.  908  bis 

Caaa.  II  148,988 
Victorinus  Silv.  I  521,49 

CLAVDIVS  [GOTinCVSl  (a.  2G8— 270) 

divus  Claudius   Or.  Const.  I  7,  2       Claudius  Augustus 

Is.  hist.  II  269,  8/9       Cbudius  q.  e.  Pullianus  Lat. 

MaL  m  436,  20       Claudius  Chr.  354  I  75,  27  148,  6 

Cons.  Const.  I  228,  269    Chr.  pasch.  1 229,  271  Prosp. 

62 


480 


IMPERATORES  ROMANl. 


INDEX  II. 


I  442,  894.  896.  898  Silv.  I  521,  46  Chr.  511 1  642,  426. 
42S  Us  643,  444  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  754,  269 
Cass.  n  148,  979.  982.  983  Is.  hist.  11  269,  8  Ps.  Is. 
h.  n  381,  7  Is.  chr.  A  11  463, 313  Is.  chr.  B  II  463, 2io 
Ps.  Is.  chr.  II  500,  313  Bed.  A  III  292,  3Si  Bed.  B  111 
292,  226  Lal.  Bed.  III  352, 129.  130  F.  Iler.  III  394 
sin.  Lat.  Theod.  111  414, 12  Sil.  III  417,  lo  Lat. 
lust.  III  421,  27  Lat.  Al.  IH  449,  3   452,  2   454,  3  (h) 

QVINTILLVS  (a.  270) 

Quintillus  Ghr.  354  I  148,  7    Sih.  I  521,  47    Chr.  511 
I  642,  428     Cass.  H  148,  9S3     Lat.  lust.  III  421,  29 
Quintilius  Fs.  Is.  chr.  II  500,  316       Quintilius  Clau- 
dius    (Augustus    appellatus)    FrosiK  I  442,  899 
Cytallianus  Lal.  Mal.  III  436,  21 

AVEELIANVS  (o.  270—275) 

Aurelianus  Clir.  354  I  75,  27.  29  148,  8  Cons.  Const. 
I  228,  270  229,  275  Chr.  pasch.  I  229,  273  Prosjy. 
I  442,  900.  903.  908  443,  911  Silv.  I  521,  48  Chr.  511 
I  642,  429.  432  Cass.  n  148,  984.  988.  990.  993  Ps.  Is. 
h.  11  381, 7  Is.  chr.  A  II 464, 316  Is.  chr.  B  II  464, 212 
Ps.  Is.  chr.  II  500, 316  Bed.  A  HI  293, 384  Bed.  B 
III  293,  228  Lat.  Bed.  III  352,  i3o.  131  Lat.  Theod. 
III  414, 13  BU.  in  417,  11  Lat.  lust.  HI  421,  31 
Lat.  Mal.  III  436,  22  Aurilianus  add.  IV  ad  Vict. 
Aq.  I  754,  271  JvQiXhtivog  F.  Eer.  III  394  sin. 
Lal.  Al.  III  452,  3  454,  4  (b)  Jvgihog  Lat.  Al. 
III  449,  4 

tyranni:  Antiochus  Silv.  I  521,49 
Faustinus  Silv.  I  522,  49 
Felicissimus  Silv.  I  522, 49 
Tetricus  v.  suh  Gallieno 
Vabalathus  v.  ind.  VII 
Zenobia  v.  ind.  VII 

TACITVS  (a.  275-276) 

Tacitus  Chr.  354  I  148, 13  Cons.  Const.  I  229,  27.'i.  277 
Prosp.  I  443,  912  Silv.  I  522, 50  Chr.  511  I  642,  433 
add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  754,  276  Cass.  II  148,  993. 
995  Is.  chr.  A  n  464,  318  Is.  chr.  B  II  464,  214  Ps. 
Is.  chr.  n  500,  318  Bed.  A  III  293, 387  Bed.  B  III 
293,  230  Lat.  Theod.  III  414,  i4  Hil.  III  417, 12 
Lat.  lust.  m  421, 33    Lat.  Mal.  III  436,  23 

FLOKLANVS  (a.  276) 

Florianus  Chr.  354  I  148, 14  Prosj?.  I  443,  913.  914 
Silv.  I  522, 51  Chr.  511  I  642,  434  Cass.  II  148,  995 
Is.  chr.  A  II  464,  319"  Ps.  Is.  chr.  II  500, 318  Bed.  A 
III  293, 388  Lat.  Theod.  IH  414, 15  Hil.  III  417, 13 
Lat.  lust.  in  421,  35    Lat.  Mal.  UI  436,  24 

PEOBVS  (a.  276—282) 

Elius  Probus  Lat.  Mal.  III  436,  25  Probus  Chr.  354 
1148,15  Cons.  CWs(.  1 229,  233  C'hr.jmsch.I229,2S-i 
Prosp.  I  443,  914  444, 928  Silv.  I  522, 52  545  Chr. 
511  I  642,  435.  437  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  754,  277 
Caai.  II  148,  996  149, 998.  1005  Fa.  la.  h.  H  381, 7 
la.  chr.  A  II  464,  320    Is.  chr.  B  II  464,  215  Ps.  Is. 


chr.  n  500, 320  Bed.  A  III  293,  391  Bed.  B  III 
293,231  Xa(.  £ed  ni  352, 131.  132  F.  Iler.  Ul  S9b 
sin.  Lat.  Theod.  III  414, 16  Eil.  m  417,  14  Lat. 
lust.  III  421, 37    Lat.  Al.  III  449, 5  452,  4  454, 5  (h) 

tyranni :  Bouosus  Silv.  I  522,  63 
Proculus  Silv.  I  522, 53 
Saturninus  Silv.  I  522,  53 

CARVS  [a.  282—283) 

Carus  Chr.  354  I  75,  31  148, 17    Prosp.  I  444,  929.  932 

Silv.  I  522, 54  Chr.  511 1  642,  440  add.  IV  ad  Vict. 

Aq.  I  754,  283     Cass.   11  149,  1005.  1007     Fs.  Is.  h. 

n  382,  7     Is.  chr.  A  II  464,  322.  323     Is.  chr.  B  II 

464,  217  Ps.  Is.  chr.  II  500,  322  Bed.  A  III  294,  395 
Bed.  B  m  294,  233  Lat.  Bed.  III  352, 132.  133  F. 
Her.  III  395  sin.  Lat.  Theod.  m  414,  17  Ilil.  III 
417, 15  [*Lat.  lust.  III  421,  38]  Lat.  Mal.  III  436,26 
Lat.  Al.m  449,  6  452,  5  454,  6  (b) 

NVMERIANVS  (a.  283-284) 

Numerianus  Chr.  354  1 148, 18  Prosp.  I  444,929  445,933 
Silv.  I  522,  S6  Cass.  II  149,  1005.  1009  Is.  chr.  A 
II  464, 322  Ps.  Is.  chr.  TL  500, 322  Bed.  A  III  294,395 
Lat.  Theod.  III  414,  17  Lat.  lust.  III  421,  39  Lat. 
Mal.  m  436,  27  Numerarius  Chr.  511  I  642,  440 

CARINVS  (a.  283—285) 

Carinus  Chr.  354 1  75,  31  148, 18  Cons.  Const.  I  229, 285 
Prosp.  I  444,  929  445,  934  Silv.  I  522,  55  Chr.  511 
1 642, 440  Coss.  II 149, 1005.  1009  Is.  chr.  A  II  464, 322 
Ps.  Is.  chr.  n  500,  322  Bed.  A  III  294,  395  Lat. 
Theod.  III  414, 17  Lat.  Mal.  III  436,  28  Lat.  Al. 
m  449,  6  452, 5  454,  6  (b) 

lyrannus :  lulianus  Silv.  I  ,522,  57 

DIOCLETIANVS  («.  284—305) 

Diocletianus  Or.  Const.  I  7, 1.  3.  9.  10  Chr.  354  I  75,  33 
148,  21.  28  Qeneal.  I  196,  626  Chr.  pasch.  I  229,  284. 
287  Barb.  I  290, 197  Prosp.  I  445,  935.  938.  942  446, 
948  447,  965.  967.  969  448,  999  Silv.  I  522,  58  547,  33 
Chr.  511  I  643,  442.  445.  446  bis.  448.  450.  460  add.  IV 
ad   Vict.    Aq.   I    754,285.  372.  376     755,387.  444      Cass. 

II  149,  1009.  1012.  1022  150,  1032.  1035  Vict.     T.     H 

204,  555,  2     Is.  chr.  A  II  465,  324.  325    Is.  chr.  B  II 

465,  219  Oild.  m  31, 5  add.  11  ad  Bed.  III  336 
septies  337  Lat.  Bed.  III  352, 133.  134  F.  Eer.  III 
400  sin.  402  sin.  406  sin.    407  dext.    408  sin.     Hil. 

III  417, 16  Lat.  lust.  III  421,  41  Lat.  Al.  III  449,  7 
et  nig.  c  bis  Dioclitianus  Cons.  Const.  I  231,  304. 
316     £arJ.  I  291,209    Ps. /s.  c/w.  II  500, 324    Bed. 

A   III  294,  396.    398.  400.  402.  403     307,  518    Bed.  B   III 

294, 235  F.  Eer.  III  395  sin.  et  mcj.  a.h  396  ain.  Lat. 
Mal.  III  436, 30   Lat.  Al.  III  449  mg.  c  >>!=  452,  6 
453  mg.b   454, 7 Ci)  Dioclicianus  Ps.  Is.  h.  II  382,  7 
Diocletiauae   thermae  vid.   Roma  in   indice 
VIII 
Ma.\imus,  filius  Diocletiani  (?)  Barh.  I  291,209 
Valeria    (filia   Diocletiani)    vid.    Galerius    Maxi- 
mianus 


TNDKX  U. 


IMPERATORES  ROMANI. 


48t 


SLVXIMIANVS  UKKCVLIVS  (o.  286—305) 
Maximianus  Ilerculius  Chr.  pasch.  I  230, 287.  297  Bed.  A 
IIl  294,402  add.  IT  ad  Bed.  III  33G  qnaier  Lat. 
lust.  III  422,  l  Ilerculius  Maximinuus  Or.  Const. 
17,1  10,14  Frosp.  I  445,  wis  447,  97'.i  448, 9s:i 
Chr.  511  I  643,  443.  4:.7  Cass.  II  149,  1012  lied.  A 
III  294,  393  295,  412  Uerculius  Or.  Const.  I  7, 10. 
21.  23  8,  u  Prosp.  I  445,  942  Chr.  511  I  643,  445 
Bed.  A  III  294, 400  Maximiauus  senior  Cons.  Cmist. 
I  229,280  231,310  Maximianus  Or.  Const.  17,4 
8,  29  Chr.  354  I  75, 33  148,  21.  2S  Oeneal.  1  196,  i;2i! 
Cons.  Const.  1  231,304  1'rosp.  I  447,  %.'i.  9r>9  Silv. 
I  522,58.62  Chr.511  I  643,450  Cass.  II  150,1032. 
1035  Is.  chr.  A  II  465,  324  Ps.  Is.  chr.  II  500,  324 
Bed.  A  UI  294,  403  Bed.  B  III  294,  235  add.  II  ad 
Bed.  III  336  337  Lat.  Mal.  III  436,  30  Lat.  Al. 
UI  454,  7  (b) 

tliermae  Maximiauae  vid.  Cartliago  in  indice 
VIIL 

tyramti:  Achilleus5&.1522,59  Z!e(Z.  ^l  lU  294, 399 
Allectus   Sih.  I  522,  59     Nejin.  int.  UI 

165,  16 
Carausius  Prosp.  I  445,  939  Silv.  1  522, 59 
Nenn.  int.  III  165,12  Bed.  A  UI 
294,  399  add.  II  ad  Bed.  III  336 
Carucius  Ul  128,  XX  Karitius  Britt. 
m  165,  U 

CONSTANTIVS  I    {Caesar    a.  292—305,    Augustus 

305-306) 
Constautius  Or.  Const.  I  7,  2.  10.  16.  17.  21  Chr.  354 
1  148,  29.  29/30  Cons.  Const.  I  230, 291,  2  231,  304. 
306  Chr.pasch.  I  230,293.297  Barb.  I  291,209.216 
Prosp.  I  445,  942  lis  447,  97t;  Silv.  I  522,  60.  62 
Chr.  511  I  643,  453.  454  Cass.  U  150,  1035  bis  Britt. 
m  167,  13  Bed.  A  UI  294, 399.  400.  404  295, 408.  4ii 
add.  II  ad  Bed.  lU  336  quinqides  337  bis  Lat.  lust. 
m  422,  3  Lat.  Al.  UI  449, 7  452, 7  *Constanti- 
nus  Chr,  511  I  643, 444.  445  Nenn.  int.  lU  169, 12 
*Coustans  Lat.  Al.  III  454,  8  (b) 

Helena  (uxor  Constantii,  mater  Constantini)  Or. 
Const.  1  7,  4.  5.  7  Chr.  pasch.  I  233,  328,  3  Barb. 
I  292, 219  Prosp.  1  447,  976  Chr.  511  1  643,  445. 
455  Cass.  II  150,  1035  Is.  chr.  A  II  466, 333 
Nenn.int.  lU  166,2  &d.^IU295,4U  (296,420) 
add.  II  ad  Bed.  lU  337 

balnea  Heleniana  vid.  Constantinopolis   in 

ind.  VIII 
Helenae  castrum   vid.  in  indice  geogr. 
Theodora    (altera    uxor    Constantii)    Or.    Const. 
1  7,  4     Prosp.  I  445,  942     Chr.  511    I  643,  445 
Bed.  A  m  294, 400 
Dalmatius    (filius    Constantii)    Or.  Const,  I  11,  5 

Chr.  pasch.  I  235,  335,  2  bis 
Auastasia    (filia   Constantii,    uxor  Bassiani)    Or. 

Const.  I  8,29 
Constantia  (filia  Constantii,  uxor  Liciiiii)  vid.  Li- 
cinius 


GALERIVS    MAXIMIANVS    {Caesar    a.  292-305, 
Augustua  305 — 311) 

Galerius  Maximianus  Prosp.  I  44.5,  942  447,  975.  980 
448,987  Chr.  511  I  643,444  Bed.  A  UI  294,399 
295,  408  add.  II  ad  Bed.  III  336  his  Maxiniianus 
Galerius  add.  II  ad  Bed.  III  336  Maximiauus 
Gallerius  ib,  337       Galerius  Or.  Const.  I  7,  3.  lo  bis, 

12  bis.  14  bis.  20.  23.  25.  27     8,  3.  7.  8.  13.  14.  23      Prosp. 

I  445,  942  447,  970  448,  982  Silv,  I  522,  «o  Chr,  511 
I  643,  4t5.  446.  453  add.  IV  ad  Vict,  Aq.  1  754,305 
Cass.  II  150, 1035  Ps.  Is.  h.  II  382,  7  Is.  chr,  A  II 
465,  327  Is.  chr.  Ji  U  465,  221  Bed.  A  III  294,  400 
add.  II  ad  Bed.  III  336  bis  Hil.  III  417, 17  *(ial- 
lienus  Ps.  Is.  chr.  II  501,  327  *Valerianus  Bed.  B 
ffl  295, 237  Maximiauus  iun.  Cons.  Const.  I  231,311 
Maximianus  Chr.  354  1  148,  29.  30  Cons.  Const,  I 
231,  304  Maximinus  Cons,  Const.  I  230,  291,  2 
Mu^tfuvog  'lvi§iog  Chr.  pasch.  I  230,  293.  297 

Valeria  (uxor  Galerii)  Prosp.  I  445,  942     Bed.  A 
m  294,400 

FLAVIVS  SEVERVS  [Caesar  a.  305—306,  Augustus 

306—307) 
Severus  Or.  Const.  I  7, 14.  19.  20.  23   8, 7.  9.  lo.  u  Chr. 

354  I  148,  31     Cons.  Const.  I  231,  304.  307      ProsjJ. 

I  447,975.  980    Silv,  I  522,  ni    Bed.  A  lU  295,408 

Bed.  B  m  295,  237 

MAXIMINVS  [DAZA]  {Caesar  a,  305—308,  Augitstus 
308—313) 

Maximinus  Or,  Const.  I  7,  19  bis  8,  8  Cons.  Const. 
I  231,  304  Prosp.  I  447,  975  448,  990  Silv,  I  522, 6i 
Bed.  A  m  295, 408  bis  add.  II  ad  Bed.  ffl  337 
quater  Maximianus  Chr.  354  I  f48,  37  Maximus 
Bed.  B  m  295,  237 

MAXENTIVS  (o.  306-312) 

Maxentius  Or,  Const,  I  7,  22.  23.  27  8,  l.  9.  10.  18.  24  bis 
Chr.  354  I  76,  i  148,  32  Cons.  Const.  I  231,  312 
Prosp.  I  447,  979.  980  448,994  Silv.  I  522,  63  Chr.  511 
I  643,  457  Bed.  A  UI  295,  412  add.  II  ad  Bed.  lU 
337  bis 

LICTNIVS  {a.  307-323) 

Licinius    superior    Prosp.   I  450,  1018       Licinius  Or. 

Const.  I  7,  26  8,  3.  23.  25  bis.  27.  28.  30  bis.  31.  33.  35 
9,  3.  8.  9.  11.  13.  15.  16.  17.  18.  19.  20  iiS.  24.  27.  3obis.  33. 
34.  35  10,  2.  4.  5.  7.  U.  12.  13  Chr.  354  I  148,  38  Cons, 
Const.  I  231,  308  232,  325  Proap,  I  448,  982.  990 
449, 1001.  1005.  1007  450,  ioi6  add.  F  ai  Prosp.  1 494 
prol.  Silv.  I  522,  62  Bed.  A  lU  295,  413  add.  II 
ad  Bed.  lU  337  quater  Lat.  lust.  UI  422,  5  Aixiv- 
t'lof  Chr.  pasch.  I  231,  307  Ar^xlvfW  ib.  232,  32» 
Licinnianus  Lal.  Mal.  III  436,  29 

Liciniaui  (pl.)  Or.  Const.  I  9,  2 
Constantia  (Licinii  uxor)  Or.  Const,  I  8,  25    10,  u 
Prosp.  I  450, 1018   Bed.  A  lU  295,  413  add.  II 
ad    Bed.   lll    337  *Constantia    cura     filia 

Augusta    {scr,    Constautia    Augusta)     Bed.  A 
m  296,  418 

62* 


482 


IMPERATORES  ROMANI. 


INDEX  II. 


Lidnius    (filiiis   Licinii)    Licinius   iunior    Frosp. 

I  450,  1018        Licinius  Or.  Const.  1  9,  17  Cons. 

CWisM232,  317    -Gari.  I  291,  21G   Pcosp.  I  449, 

1001  Silv.  I  522,  62     Chr.  511  I  643,  462 
Alexander  (tyrannus)  Sih.  I  522,  62 
Valens    (Caesar)    Or.  Const.  I  9,  4.  5.  9.  14     Silv. 

1  522,62 
Martinianus    (Caesar)    Or,    Const.   I   10,  2.  13.  16 

Silv.  I  522,  62 

CONSTANTINVS  I  (a.  306—337) 

Constantinus  Magnus  loli.  U  219  v.  12  Fs.  Is.  chr. 
II  501,  329  Britt.  III  166, 1  Nenn.  int.  III  166,  l/2 
6  /neyag  KiovaruvrTvog  F.  Her.  III  397  ing.  Lat. 
Al.  III  449  mg.  c  lis  452  mg.  a.  b  Constantinus 
maior  Barb.  I  293,  251  Ps.  Is.  h.  U  382,  8  Lat. 
Mal.  III  436,  31  Constantinus  senior  Sih.  I  547,  34 
loh.  II  219  V.  23       Constantinus  Or.  Const.  I  7  tit. ; 

V.  5.  6.  7.  18.  22     8,   2/3.  8.  17.  18.  24/25.  26.  26/27.  28.  29  bis. 

31.  32.  34     9,   1.   6.  9.   11.  16.  16/l7.  18.  19.  21.  23.  25/26.  29. 

32.  33     10,  1.  3.  6.  8.  10.  11.  12.  19.  24.  27.  30.  32.  34     11,  6 

Chr.  354  1  76, 7.  10.  12  Cons.  Const.  I  231, 306  232, 
326  235, 335,1.  337,1   244,  383,2    Chr.pasch.  I  231,316 

232,  317.  324.  325,  1.  2  233,  328,  1.  2  bis.  330  234,  330,  1. 
2.  334  235,  335,  1.  2.  337,  1.  2  bis  236,  337,  2  244,  383,  2 
Havn.  I  268,6    Barb.  I  291,216  292,219    Frosp.  I 

445,  942  447,  976  bis.  977  448,  983.  994.  998  449,  1001  lis. 
1014     450,  1018  bis.    1020.  1023     451,  1035.  1037.  1041.  1043 

452, 1048. 1051  add.  V  ad  Prosp.  I  494  prol.  495  bis 
Silv.  I  522,  62   545    Chr.  511  I  643,  455  bis.  457.  460. 

462.  465.  468.  471.  472.  473.  474      add.    IV   ad   Vict.    Aq. 

I  754,  306  Hyd.  II  13  praef.  20  Marc.  II  60  praef. 

V.  1     69,  407     97,  509,  1.   512,  3       Cass.  II  150,  1035.  1056 

151,  1061.  1069  Vict.  T.  n  195,  513  bis  loh.  II  219 
V.  26  Is.  hist.  n  269, 12.  16  Fs.  Is.  h.  U  382,  8  Is. 
chr.  A  n  465,  329.  331     466,  333.  334.  337      Is.  chr.  B 

II  465,  222  add.  II  ad  Is.  chr.  U  491,  3  Bed.  A 
lU  294,400. 403  295,  411.  413.  4i4.  416  296,  423  315, 
561  Bed.  B  lU  295,  238  add.  II  ad  Bed.  III  337 
novies  Lat.  Bed.  III  352,  134.  135  F.  Her.  III  398 
mg.  Lat.  Theod.  UI  412    mi.  III  417,  is    Lat.  lust. 

III  422,  7  Lat.  Al.  III  449,  8  452,  8  454,  9  (b)  — 
*Constantius  (pro  Constantino)  Silv.  I  522,  64 

basilica  {vel  ecclesia)  Constantiuiana,   item 
thermae  Constantinianae  v.  Koma  in  ind. 
geogr. 
Fausta(uxorConstantini)iVosp.  1448,983  Phausta 

Chr.  511  I  643,  462 
Cri.spus    (filius    Constantini,   Caesar)    Or.  Consl. 

1  9, 17.  29    10,  2.  7    Gom.  Const.  1  232,  317.  326, 1 

Chr.  pasch.  1  232,  317.  324.  325, 2    Barb.  I  291, 216 

Frosp.  I  449, 1001  bis   450,  lois     Silv.  I  522,  62 

Chr.  511  I  643,  462  bis 
Constautia  (filia  Constantini)    Chr.  pasch.  1  237, 

350,  2  244,  383,  2    Cons.  Const.  1  244,  383,  2 
Helena  (filia  Constautini)  v.  luliauus  infra 
Constantiana  (filia  Constaiitiui)  v.  Ilaunihalianus 

infra 
Dalmatius  (Caesar,  fil.  Dalmatii,  fratri»  Constan- 

tiiii)   Or.  Consl.  I  11,  5.  8     Cons.  Const.  I  235, 


335,  2    Chr.  pasch.  I  235,  335,  2  bis.  337,  1    Frosp. 

I  451 ,  1043    452, 1051    Silv.  I  522, 63 
Hanniballiauus    (frater    Dalmatii    Caesaris ,    rex 

regum    geutiura    Ponticarum)    Silv.    I    522,  63 

Annihalianus  Or.  Const.  I  11, 5     Chr.  pasch.  I 

235,  335,  2 

Constantiana  (uxor  Ilanniballiani)  Or.  Consl. 
I  11,6 
Calocaerus    (tyrannus)    Or.  Const,  I  11,  3     Silv. 

I  522,  63 

CONSTANTINVS  H  {a.  335—340) 

Constantinus  minor  Or.  Const.  I  11,  7  KiovaritvrTvog 
veog    Chr.  pasch.   I   233,  330  Constantinus    Or. 

Const.  I  9,  17  Cons.  Const.  I  232,  3i7.  324,  3  235, 
337,  2  Chr.  pasch.  I  231,  316  235,  337,  1  Barb. 
I  291,  216  Frosp.  I  449,  1001  452, 1049.  io56  Silv. 
I  522,  64  Chr.  511  I  643,  475  644,  477  Cass.  U  151, 
1069.  1073  Fs.  Is.  chr.  U  501,  335  Britt.  UI  166,  1 
Nenn.  int.  III  166,  1  Bed.  A  UI  296,  426  313,  547 
add.  II  ad  Bed.  UI  337    338 

CONSTANS  (o.  335—350) 

Constans    Or,  Const.  I  11,  8      Chr.  pasch.  I  232,  317. 

325, 1   234,  330,  1    235,  335,  1.  337,  1   237,  349     Cons. 

Const.    I  234,  333     235,  337,  2     237,  350,  l     Frosp. 

I  451, 1037    452, 1049   454, 1078    Silv.  I  522,  65    air, 

511  I  643,  472.  475  644,  476.  477.  478.  481  add.  IV  ad 
Vict.    Aq.    I  754,  337      Cass.    II   151,  1069.  1076.   1086 

Ps.  Is.  h.  U  382,  9   Is.  chr.  A  II  466,  335  Fs.  Is.  chr. 

II  501,  335  Bed.  A  UI  296,  426  Bed.  B  m  296,  240 
add.  II  ad  Bed.  lU  338  ter  Lat.  Theod.  lU  412 
Hil.  lU  417,  19  Lat.  lust.  lU  422,  10  *Constan- 
tius  Cass.  II  151,  1073 

CONSTANTIVS  U  {a.  335—861) 

Constantius  Or.  Const.  I  8,  27  11,  7  Chr.  354  I  76, 18 
Chr.  pasch.  1  232, 3i7  234, 330,  1  235,  337, 1.  2  236, 
345  237,  350,  1.  2  quater.  3  bis.  351  238,  355,  1  bis.  2 
239,  357,  1.  2  Cons.  Const.  I  235,  337,  2  239,  357,  2. 
361    Barb.   I   291,  216     Frosp.  l  449,  1014    452, 1049. 

1051.  1054   453,  1066.  1070   454,  1081.  1084   455,  1089. 

1091    456, 1107.  1111    Silv.  I  522,66    Chr.  511  I  643, 

462.  475     644,  476.  482.  483.  484.  486       add.  IV  ad  Vict. 

Aq.  I  754, 337  Cass.  II  151,  1069.  1086  152, 1102  Is. 
chr.  A  U  466,  334».  335  Is.  chr.  B  11  466,  224  Fs. 
Is.  ehr.  II  501,  335  Bed.  A  lU  296,  426.  428.  429.  432 
297,  433.  439     Bed.  B  III  296,  240     add.  II  ad  Bed. 

III  337  bis  338  sejities  Lat.  Bed.  lU  352,  135. 136 
Lat.  Theod.  III  412  Lat.  lust.  UI  422,  14  Lat. 
Mal.  UI  436,  32  Lat.  Al.  UI  452,  9  454,  10  (b) 
Constancius  Fs.  Is.  h.  II  382,  9  Costautius  Lat.  Al. 
III  452  mg.  b  —  *Coustantiuus  Barb.  I  294,  268 
Chr.  511  I  644,  488  Hil.  III  417, 19  Lat.  Al.  III 
449,  9      *Constans  Is.  chr.  A  II  466,  335".  336 

Eusebia  (uxor  Constantii)  Clir.  pasch.  I  239,  357,  2 

Gallus,   Caesar  a.  351 — 354    Gallus  Caesar  q.  e. 

Constantius   Prosp.  1  455, 10S9         Uallus  q.  e. 

Constantius  Chr.  pasch.  I  238,  355,  1.  2        Gal- 

lus  Constantius  Clir.  511  1  G44,  483       Coustau- 


INDEX  II. 


IMPERATORES  ROMANI. 


483 


tiniis  Caesar  q.  e.  Gallus  Ijat.  lust.  III  422, 12 
Constantius  q.  e.  tJallus  Chr.  pasch.  I  238, 
,i.'.l,  2  Gallus  Caesar  add.  II  ad  Bed.  III  338 
Gallus  Chr.  pasch.  I  237,  3,H  Prosp.  I  454, 
10S4  455,  1093  SUp.  I  522,  63.  67  Chr.  511 
1  G44,  482.  4S3  Constantius  Caes.  Coiis.  Const. 
I  238,  351,  2.  354  Constantius  Chr.  334  I  76,  is 
Chr.pasch.  I  238,351,  I  Chr.  311  I  644,482 

tyranni:  Magnentius  Cons.  Const.  I  237,  350,  l  bis. 
351  238,  35.1,  1.  2  Chr.  pasch.  I  237, 
349  bis.  350,  1.  2  his  238,  354  Prosp.  I 

454, 1078. 1082  455, 1088  Silv.  I  522,  67 
Chr.  311  I  644, 481.  482  add.  II  ad 
Bed.  m  338  Lat.  lust.  UI  422,  ii  — 
Magnentiani  (plur.)  Cons.  Const.  1 
237,  350,  4  MuyvsyiKtxol  Ckr.  pasch. 
I  237,  349 

Deceutius  (frater  Magnentii)  Cons.  Consi. 
I  238,  353,  2  Prosp.  I  455,  loss  Silv. 
I  522,  67 

Vetranio  Cons.  Const.  I  237,  350,  2  Prosp. 
I  454,  107S.  1081  BeTQuyiMf  Chr. 
pasch.  I  237,  349.  350,  2  ter.  3  his 
Veteranio  Cons.  Const.  I  238,  351,  2 
add.  II  ad  Bed.  KI  338 

Nepotianus  Cons.  Const.  I  237,  350,  3 
Chir.  pasch.  I  237,  349  Prosp.  I  454, 

1078.  lOSO    Silv.    I   522,  67 

Silvanus  Silv.  I  522,  67  add.  II  ad  Bed. 
m  338 

IVLIANVS  [APOSTATA]  [a.  361-363) 
lulianus  apostata  Ps.  Is.  h.  II  382, 9  'lovXiavog  6 
TiaQu^thijg  Chr.  pasch.  I  240,  364,  1  Lat.  Al.  III 
454,  11  (b)  lulianus  transgressor  Lat.  Mal.  III 
436,  33  lulianus  Or.  Const.  I  10,  33  Cons.  Const. 
I  238,  355  240,  361,  2,  363  Chr.  pasch.  I  238,  355,  2 
240, 364, 1  Havn.  I  268,  s  Barh.  I  294,  268  295, 
273  Prosp.  I  455, 1093  456,  1112.  1113  457,  1117.  1121 
-Si7».  I  522,  63.  68  Chr.  511 1  644,  4S3.  487.  490  add.  IV 
ad  Vict.  Aq.  I  754, 361  Cass.  II  152,  1102.  1104  Is. 
chr.  A  II  467,  343  468,  345».  347  Is.  chr.  B  II  467, 
226  Ps.  Is.  chr.  n  501,  343  Bed.  A  111  297,  434.  435 
Bed.  B  UI  297,  242.  246  add.  II  ad  Bed.  III  338 
quater  339  Lat.  Bed.  III  352,  136,  137  Lat.  Tlieod. 
III  412  mi.  III  417,  20  Lat.  lust.  III  422,  I6  Lat. 
Al.  Ul  449,11    4,52,10 

Helena  (uxor  luliani,  soror  Constantii)  Chr.  pasch. 
I  238,  355,  2 

lOVIANVS  (a.  363—364) 

lovianus  Cons.  Const.  1  240,  363.  364, 1     Ilarn.  I  268,  9 
Prosp.  I  457,  1122.  1125      Silv.   I  522,  69      Chr.  511 

I  644,491     add.  IV  ad  rict.  Aq.  I  754,363     Cass. 

II  152,  no4.  1106  Is.  chr.  A  II  468,  346  /«,  chr.  B 
II 468,  228  Bed.  A  III  297,437.  439  Bed.  B  UI 297, 244 
<idd.  II  ad  Bed.  Ul  339  his  Lat.  Bed.  lU  352, 137. 
138  7/i7,  III  417,  21  Lat.  lust.  III  422,19  /o,^(«ro? 
Lal.  Al.  III  449,  13    452,  11    454,  12  (b)  lobianus 


Ps.  Is.  h.  II  382, 9    Lat.  Mal.  lU  436, 34      lovinianus 
Ps.  Is.  chr.  II  ,501,346    lobinianus  £orJ.  I  295, 273 

VALENTINIANVS  I  (a.  364-375) 

Divus    Valentinianus    magnus    Marc.    II    61,   382,   1 

Valeutiniauus  senior  Cons.  Consl.  I  242,  375,  2  Lat. 

lust.   III  422,  22  Valentinianus    Cons.  Const.  I 

239,3.^9      240,364,2.3      241,366,3.367,2      242,375,3. 

376,  2   243, 332, 1  Chr.  pascJi.  1  239, 359,  2   240,  364, 1 

quater.  2  his.  3     241,  366,  2.    367,  2,  369,  1     243,  378,  1 

Barb.  I  295,  273  his  296,  292  Prosp.  1  457,  ii25. 
1126  458,  1135  459, 1155  add.  IV  ad  Prosp.  I  491, 
1125  add.  F495  Silv.  I  522,  70.  73  Dom.  Val.  I  629, 
1.  8  Chr.  311  I  644,  494.  495.  504  add.  IV  ad  Vict. 
Aq.  I  754,  364  Cass.  II  152,  1106.  iuo  153,  1124 
Ps.  Is.  h.  II  382,  9  /s.  chr.  A  U  468,  343  Is.  chr.  B 
U  468,230  add.  II  ad  Is.  chr.  11  491,3  Ps.  Is. 
chr.  II  501,  348  Bed.  A  III  297,  440  298,  444.  448 
Bed.  B  m  297,  246  add.  II  ad  Bed.  III  339  quin- 
quies  Lat.  Bed.  lU  352, 138. 139  Lat.  Tlieod.  III  412 
-5*7.  lU  417,22  />a<.J/ai.UI436,35  £a(.^;.  m449, 
13  452,  13  454, 13  (h)  *Valens  Cons.  Const.  I  241, 
366, 1  —  c/.  Theodericus,  fil,  Walamerici  in  ind.  VII 
doraus  Valentiniana  Dom.  Val.  I  629  tit. 

Marina  (uxor  Valentiniani ,  mater  Gratiani)  Chr. 
pasch.  I  241,  369,  2  243,  378,  2 

lustina  (uxor  Valentiniani  altera)  Clir.  432  I  646, 13 
648, 19     Chr.  511  1  647,  519   649,  524    Bed.  A 

m   299,  458 

VALENS  (a.  364-378) 

Valens  Cons.  Const.  I  240,364,3  241,  366,2.  369,2 
242,  376,  1.  378  243,  378,  2  his  Barb.  1  295,  273  296, 
305  F.  Vind.  B  I  296,  495    Prosp.  l  385  inscr.  457, 

1125,  1126  458,  1133  459,  1155.  1156  460,  1164,  1165. 

1167  add.  Vad  Prosp.  I  495    Silv.  I  522,  71  N.  Gall. 

I  601,  6    Dom.  Val.  I  629,  1,  7    Chr.  511  I  644,  494. 

502.  509  his.  511    P.  Camp.  I  745,  6  add.  IV  ad  Vict. 

Aq.  I  754,  375    Hyd.  U  13    praef.  v.  25.  26    Marc. 

U  60  praef.  v.  5.  379,  1    Cass.  U  152,  1106    153, 1124. 

1129   Is.  hist.  U  269,  21    270, 5.  7.  11    271,  13,  16.  20 

Is.  chr.  A  II  468,  348.  349»    469,  349    Ps.  Is.  chr.  II 

501,  34S  Bed.  A  lU  297,  440    298,  443.  448.  449.  450  bis 

Bed.  B  III  298,  248»  add.  II  ad  Bed.  lU  339  quin- 

quies  Lat.  Bed.  III  352,  139,  l4o  Lat.  Theod.  m  412 

ter  Eil.  UI  417,  22  Lat.  lust.  III  422,  24  Lat.  Mal. 

lU  436,  36  Beg.  Wand.  lU  459,  14  460,  21  OvtcUv- 

rog   (gen.,  nom.  449"?)    Lat.  Al.  m  449, 15   4,52, 12 

454, 14  (b)    Ovahjg  Chr.  jiasch.  1  240,  364,  2,  3    Bcd);g 

Lat.  Al.  m  449,  14  —  *VaIens  (pro  Valentiniano  I) 

Cons.  Const.  I  241,  366,  l 

Domnica  (uxor  Valentis)  Chr.  pasch.  I  240,  3C4,  3 

Galata  (filius  Valentis)  Chr.  pasch.  I  240,  364,  3 

Anastasia  (filia  Valentis)  Chr.pasch.  I  240,  364,  3  — 

therraae  Anastasianae  vid.  Constantinopolis   tn 

ind.  VIII 

Carosa  (filia  Valentis)  Chr.  pasch.  1  240,  364,  3  — 

thermae  Carosianae  vid.  Constantinopolis 

ti/rannus:  Procopius  Chr.pasch.  I  241,  366, 2  Prosp. 
I  458, 1131  Silv.  1  522, 72 


484 


IMPERATORES  ROMANI. 


INDEX  II. 


GRATIANVS  (a.  375—383) 

Gratianus  Cons.  Const.  I  239,  359,  i  241,  36T,  2  243, 
379, 1  Chr.pasch.  I  239,  359, 2  241,  367, 2  243,  378,  2.  3 
Barb.  I  296,  305  297,  316.  321  F.  rind.  A  I  297, 497. 
502  Prosjy.  I  456,  iioe  458, 1135  459, 1155  460,  ii6u. 
1167.  1I6S.  1170  461, 1183  add.  II  ad  Prosp.  l  488, 
1,1168  add.  F495  add.  T/ 498,  380  Silv.  I  522,73 
523,  75  545  N.  Gall.  I  601,  3  Dom.  Val.  I  629,  2.  8. 
13.  19.  20.  21  Chr.  511  I  644,  495  647,  512.  513.  517 
Chr.  452  I  646,  1.  2.  3.  8.  9  add.  IV  ad  Vict.  Aq. 
I  75.5,  379    Hyd.  II  14, 1.  2.  4   Marc.  H  60,  379,  1    61, 

383,  3     62,  388,  1      CasS.    II     162,  1110     153,  1124.  1130. 

1131.  1142  Is.  chr.  A  11  469,  352  Is.  chr.  B  11  469,  232 
Ps.  Is.  chr.  II  501,  352  Britt.  III  166,  20  168,  4.  13.  16 
Nenn.  int.  III  166,  19   168,  1.  12.  16    Bed.  A  lU  298. 

444.  448.  451.  452    299,  456.  457.  459     315,  561   Bed.  B  III 

298, 247  add.  II  ad  Bed.  lU  339  ter  340  Lat. 
Theod.  III  412  ter  Hil.  UI  417,  23  Lat.  lust.  III 
422,  26    Lat.  Mal.  III  436,  37    Lat.  Al.  UI  449,  le 

tyrannus:  Magnus  Maximus  Maximus  Cons. 
Const.  1 245, 388, 2  F.  Vind.  4  1 297, 502 
298,  510  Barb.  I  297,321  Havn.  I  298 
Prosp.  I  461, 1183  bis  462, 1187  bis.  1191 
add.  Vad  Prosp.  I  495  Silv.  I  522, 
73  Dom.  Val.  I  629,  16  Chr.  452  I 
646,  6.  7.  9.  11.  12   648,  16. 18    Chr.  511 

I  647, 517  649, 623  Hyd.  U  15, 13. 16. 
17  bis  Marc.  U  61, 383, 3  62,  387,  2. 
388,  1.  2  Is.  chr.  A  U  470,  359  add.  II 
ad  Is.  chr.  II  491,  3  Oild.  lU  33,  2 
Britt.  III  166, 11  168, 14/15. 19  170,  19 
Nenn.  int.  Ill  166, 10  Bed.  A  TLI  299, 
457.  460  add.  II  ad  Bed.  UI  339  Lat. 
lust.  UI  422,  27  Maximinus  Nenn. 
int.  lU  166, 14  Maximianus  Britt. 
Ul  166,  18  168,  3/4  Nenn.  int.  lU 
166,16  168,13.19.21  ?Magnus  et 
Maximus  Silv.  I  523,  79  (errore  sub 
Bonorio  relatusy 

Victor  (Maximi  filius)  Cons.  Const.  I  245, 
388,  3  Eavn.  I  298  Prosp.  I  461, 
1183   462,  1191    Silv.  I  522, 73    Hyd. 

II  15, 17  Marc.    II  62,  388,  1     Britt. 

III  168,  19  169,3  Nenn.  int.  III  168, 
20  169,4  iSilv.  1  523,79  (errore 
sub  Honorio  relatus^) 

VALENTINIANVS  U  (o.  383—392) 

ValeutiniauuB  iunior  Cons.  Const.  I  241,  366,  1  242, 
375,  3  245,  392, 1  Chr.  511  I  647,  518  Hyd.  II  14, 1 
15,  22  Lat.  lust.  II  422,  28  Ov(deuriviuvog  vioq 
Chr.  pasch.   I  242,  375,  2  Valentiuianus    novus 

i)a»-i.  1  296,  305  Valentinianus  Chr.pasch.  1  2^1, 
366, 1  F.  Vind.  A  I  298,  516  Prosp.  I  459, 1155  460, 
1167  462,  1184  463,  1197  bis  add.  IV  ad  Prosp. 
I  492,  2, 1  add.  V  495  Silv.  I  522, 74  Dom.  Val. 
1  629, 13.  20.  21/22. 22  Chr.  4521 646, 11. 13  648,  I6  bis. 
18  650,  29.  30  Chr.  511  I  647,  512.  519  649,  522.  524 
651,529    il/arc.  II  62, 388, 1.  391,  2   63, 392  u.  2     Casa. 

U  153,  1124.  1143     154,  1153    Is.  chr.  A  II  469,  352.  356 


Is.  chr.  B  II  469,  234  Ps.  Is.  chr.  II  501,  356  Britt. 
111  168,  23  Nenn.  int.  III  168,  1/2.  4/5.  12/13  169,  1 
Bed.  A  111  298,  44s.  451  299,  457.  460  Bed.  B  lU 
298,249  add.  II  ad  Bed.  III  340  Lat.  Theod.  III 
412  bis  Hil.   III  417,  23. 24    Valentianus   Brilt.    III 

168,5.7/8     195,4 

THEODOSIVS  I  (a.  379—395) 

Theodosius  Magnus  Marc.  U   60  praef.  v.  10    61,  3«o 

62,  387,  2.     390,  3     64,  395,  1      92,  480,  1     96,  506     Ps.  Is. 

chr.  U  501,  352.  356  Bed.  A  III  315,  561,  9  Tlieo- 
dosius  maioi-  /s.  chr.  A  II  469,  352.  356  Lat.  Mal. 
III  436,  38  Theodosius  Coiis.  Const.  I  243,  379,  l. 
380,  2.  382,  1  244,  383,  1.  386,  1.  387,  1  245,  392,  2  Chr. 
pasch.   I  243,  378,  3.  379      244,  383,  1     245,  389.    391.  394, 

1.  3    F.  Vind.  A  I  297,  497     298,  512.  521.  525    Barb. 

I  297,  316  Prosp.  I  460,  1168.  1170  461,  1179.  iisi 
462,  1184    463,  1198.  1201.  1203.  1206    468,  1259  fi)  add. 

II  ad  Prosp.  I  488,  116S  add.  IV  492,  2,  i  add.  V 
494  prol.  496  quinguies  add.  VI  498,  379.  380  bis. 
390.  393  Silv.  I  523,  75.  77  Dom.  Val.  I  629, 14. 19.  25 
Chr.  452  I  631  646,  2.  5.  10. 11  648,  I6.  I8  650,  30.  31 
Chr.  511  I  647,  513.  518  649,  522  651,  532.  533  Vict. 
Aq.  I  680,  1  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  755,  385  Hyd. 
II  13  praef.  v.  5  14  praef.  v.  14  14,  1.  2.  4  (a.  b).  5 
15,  6.  9.  11.  12.  17.  18.  19  (a)  16,  24.  25.  26.  27  17,  44 
27,  164  Marc.  II  60,  379,  l  61,  381,  2.  382,  1.  383,  2. 
384,  1.  2.  385  62,  3S6,  1.  2.  387,  1.  388,  1.  389,  1.  4.  390,  2. 
391, 1    63,  392  V.  8.  393      64,  394,  1      65,  398,  4      69,  408,  3 

Cass.  II  153, 1130.  1131.  1140.  1143    154, 1154.  1157.  1159. 

1162    Is.  hist.  II  272,  3.  4. 5.  7.  8/9    274,  28    275,  15 

Ps.  Is.  h.  II  383,  9     Is.  chr.  A  U  469,  357   470,  361. 

362.  364     Is.  chr.  B   U  470,  236     Ps.  Is.  chr.  II  501, 

362.  365   Britt.  lU  168, 8.  23    195, 3/4    Nenn.  int.  UI 

168,  5    169, 1   Bed.  A  lU  297,  4^6    298,  452   299, 455. 

459.  462     300,  463     Bed.  B  lU  299,  251     add.  II  ad 

Bed.   III  339     340  bis     Lat.  Bed.   lU  352 ,  140.  141 

Lat.  Theod.  III  412  ter    Hil.  UI  417,  24.  25     Lat. 

lust.  III  422, 30     @EoiSoaiog  Lat.  Al.  III  454, 15  (b) 

@soifu)atog   ib.   449 ,  17    452, 14     Theudosius    Cons. 

Const.  I  245, 388, 2.  389, 1   246, 395  Hyd.  U  15, 19  (b) 

Teodosius   Ps.  Is.  h.  U  382, 9   Bed.  B  lU  298,  249 

domus  Theodosiana  Dom.  Val.  1  629  til. 

forum   Theodoslauum   vid.  Constautinopolis 

in  ind.  VIII 

Galla  (uxor  Theodosii  altera)  Marc.  U  62,  386,  2. 

390,  2 

Plaoidia  (filia  Theodosii)  vid.  Constantius  lU 

tyranni:  Eugenius  Cons.  Const.  I  245,  392,  l.  2 
F.  Vind.  A  I  298,  517.  522»  Prosp.  I 
463, 1197.  1201.  1203  464,  1213  add.  II 
ad  Prosp.  I  488,  1213  add.  V  494 
prol.  add.  VI  498,  391  Silv.  I  523, 76 
Dom.  Val.  I  629,  24.  26  Chr.  452  I 
650,  29.  30.  31  Chr.  511  I  651,  529.  532 
Hyd.  II  15,  22  16,  24    Marc.  U  62, 

391,  3  63,  392,  1  64,  394,  1.  2  Cass.  II 
154,  1157.1159  Is.  ehr.  A  II  470,364 
*Diogeues  Chr.  pasch.  I  245, 394,  2 


INDEX  II. 


IMPERATORES  ROMANI. 


485 


OCCIDENTALES. 

HOXOKIVS  (a.  395—423) 

Honorius  Cons.  Const.  1  244,  .184,  2  245, 389  246,  423 
F.  rind.  A  I  297,  :,(i3  298,  .'.12.  .-.21  Barh.  1  298,  328 
Jlavn.  1  300,411  Ayn.  I  303  to-  Pj-os;;.  I  461,  usi 
46.3,  ii;is  464, 12U7  46.5. 123.^  466.1243  468,  I2.i9  fJ). 
1263  469,  1273  470,  1280.  1282  add.  III  ad  rrosp. 
I  491  add.  IV  492,  2, 1.  2.  3  add.  V  496, 1247.  1276 
add.  VI  498, 393  Silv.  I  523, 78  Dom.  Val.  I  629, 
27.  31  630,  3  Chr.  452  I  650, 32  656,  ss.  89  658,  91 
Chr.  511  I  651,  .'.33.  534  653,  r..w  6,57,  .^75  659, 579 
P.  Camji.  1  745, 7    add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  755,  409 

i/^fZ.  II  15,  10.  19fn.  j;  16,26.27  17,37^.44  18,50. 
54.  56  bis  19,  62»  20,  75.  80.  82  Marc.  II  61,  364,  2  62, 
389,  1  63,  393  64,  394,  1.  395,  3  65,  398,  4  69,  408,  1  ter 
70,  410.  411,  1  71,  412,  2.  414,  2  75,  422,  2  76,  423,  5. 
424,  3  Cass.  n  154,  11,54.  1163  155, 1181.  1199.  1205  Is. 
hist.  II  272, 18  (a.  b).  26/27  (h)  273,  7  (a).  7/8  (b)  274, 
29  275, 12.  33  276,  5  277, 1  Fs.  Is.  h.  U  383,  9  ter 
Is.  chr.  A  II  470,  362.  365  471,  371  Is.  chr.  i?  H  471, 
240  Ps.  Is.  chr.  II  501,  362.  365.  371  Sed-  A  m  300, 
463.  468.  470  302,  476  £ed.  B  III  299,  251  300,  253.  255 
Lat.  Ded.  III  352, 142.  143  Lat.  Tlieod.  III  412  guater 
mi.  III  417,  25.  26.  27  Lat.  lust.  ni  422,  34.  38  Lat. 
Mal.lll  437,2  'OvoQtoi  Chr. pasch.li^^,  384,2  Lat. 
Al.  III  449,18.  19  'P^fOQiog  Chr.  jjasch.  I  245,389 
lilaria  (uxor  Houorii)  Marc.  II  69, 408,  i 
Therraantia    (uxor  Honorii  altera)    Marc.  H  69, 

408,  1 

Flacidia  (soror  Honorii)  vid.  Constantius  HI 

tyranni:  Attalus  Prosp.  I  466, 1238  467, 1254.  1256 

468,  1263    Dom.  Val.  I  630, 13  Marc. 

n  71,  412,  2  bis  Attalus  Sih.  I  523,  79 

Constantinus     Cons.    Consi.    I    246,  4ii 

Eavn.  I  300,  411    Prosp.  I  465, 1232 

466,1243    Silv.  I  523,79    Dom.  VaL 

I  630,  12      Chr.  452    I  654,  63.  66.  68 

Si/d.  II  18,  50    Marc.  II  70,  4il,  2.  (3) 

Constans  (filius  Constantini)  Prosp. 

1 466, 1243  Silv.  1 523, 79  Marc. 

II  70,411,3 

Gratianus  Silv.  I  523,  79 

Heraclianus  (comes  Africae)  Cons.  Const. 
I  246,  413b,  2  Prosp.  I  467, 1249  Chr. 
452  I  654,  75  Eyd.  II  18,  51.  56  3Iarc. 
n  71,413 

lovinus  Eavn.  I  300,  413  Prosp.  I  467, 
1251  Silv.  I  523,  79  Dom.  Val.  I  630, 
12  Chr.  452  I  654,  68.  69.  71  Eyd.  H 
18,  51.  54  Marc.  n  71,  412, 1  lovi- 
anus  Cons.  Const.  I  246,  413  b,!  — 
idem  lovianus  comes  Cons.  Const. 
I  246,  399? 

Sel)astianus  (frater  lovlni)  Cons.  Consl. 
1  246, 4i3b  Eavn.  I  300,413  Prosp. 
I  467, 1251    Silv.  I  523, 79  Dom.  Val. 

I  630, 12     Chr.  452  I  654,  70    Eyd. 

II  18,51.  54  Marc.  II  71,412,1 


ORIENTALES. 

AKCADIVS  (a.  395—408) 

Arcadius  Cons.  Const.  I  244,  383, 1.  386,  1.  387, 1  Chr. 
pasch.  I  244,383,1.  384,2  F.  Vind.  A  I  297,503 
Barb.  I  297,322  Prosp.  I  461, 1179  463,1198  464, 
1207  465,  1234  add.  IV  ad  Prosp.  I  492,  2,1.  2.  3 
add.  VI  498,  393  499,  397.  403.  404  Silv.  I  523,  77 
Dom.  Val.  I  629, 25.  31  630,  4  Chr.  452  I  650, 32 
652, 53  Chr.  511 1 651,  532.  534.  539  653, 549  add.  IV 
ttd  Vict.  Aq.  I  755,  396    Exjd.  II  15,  9.  14    16,  2«.  27. 

36.  37  17,  42  20,  82  Marc.  II  61,  383,  2  62,  386,  1. 
387,  1.  390,2  63,  393  64,  395,  3.  4.  5  65,  398,  4  66, 
399,  2     67,  401,  3.    403,  1.  3      68,  404,  2     69,  408,  3      73, 

416,  2  75,  421,  2  83,  450, 1  Cass.  H  153, 1140  154, 
1154.  1163  155, 1180  Is.  hist.  n  272, 17/18  (a).  I8  (b). 
27  (b)  273, 8  (a.  b)  274,  29  275, 12.  33  277, 1  Is. 
ehr.  A  H  470, 362.  365  472, 376  Is.  chr.  £  U  470, 
238  Bed.  A  m  299,  455  300,  463  302, 477  Bed.  B 
m  299, 251  add.  II  ad  Bed.  III  340  Lat.  Theod. 
m  412  quaier  Eil.  III  417,  25.  26.  28  Lat.  lust.  IH 
422, 32  Lai.  Mal.  III  437,  1  Lat.  Al.  m  449,  18 
452,  15  454,  16  Cy  Archadius  add.  V  ad  Prosp, 
I  496,  1276  Eyd.  II  17,  37»  Ps.  Is.  chr.  H  501, 362. 
365.  376  Bed.  B  m  300,  253  Lat.  Bed.  IH  352,  I4i. 
142  *Arcadiae  (gen)  Eyd.  II  16,  37* 

thermae  Arcadianae  vid.  Constantinopolis  in 
ind.  VIII 
Eudoxia  (uxor  Arcadii)  add.  VI  ad  Prosp.  1  499, 
403.  404    Eyd.  II  16,  37    Marc.  U  67,  403,  2    68, 
404,2 
Arcadia  (filia  Arcadii)  Marc.  H  81,  444,  2 
Flaccilla  (filia  Arcadii)  add.  VI  ad  Prosp.  I  499, 

397    Marc.   H  65,  397  ' 

Marina  (filia  Arcadii)  Marc.  U  67,  403,  1    83,  449, 1 
Pulcheria  (filia  Arcadii)  v.  Marcianus 


486 


IMPERATORES  ROMANl. 


INDEX  II. 


(OCCIDENTALES) 

Sallustius    (frater    lovini    et    Se- 

bastiani)  Havn.  I  300,  413  Chr. 

453  1  654,  70     Salustius  Cons. 

Const.  I  246,413'' 

Magnus  v.  Magnus  Maximus  sul  Gratiano 

Marcus  Silv.  I  523, 79 

Maximus  Prosp.  I  466, 1243.  1245  Silv.  I 

523,-9   Dom.FaZ.  1630, 13    Chr.  452 

I  656,  85.  89  3Iarc.  II  75,  422,  2 
lovinus   (alius;  huc  referendusf)  Marc. 

II  75,  422,  2 
Servatus  Silv.  I  523,  79 
Victor  V.  sub  Graliano 

CONSTANTIVS  lU  (a.  421) 

Constantius  Bavn.  I  300,  411    Agn.  I  303  bis    Prosp. 

I  466,  1243.  1247  467,  1256  468,  1259  (a.  b)  469,  1267. 
1271.  1273.  1276  add.  V  ad  Prosp.  I  496  bis  Silv.  I 
523,  80  Chr.  452  1  654, 77  656,  78.  88    Chr.  511  I  655, 

662.  563      657,   565.  570      ffyd.   II    18,  50     19,  60  bis.  62. 

69  (a)  20,  72.  75.  76  Marc.  U  74,  419, 1  Cass.  II  155, 
1194.  1199.  1201  Is.  hist.  II  275,  28  (a)  276,  lO.  28  295, 
19/20  Bed.  A  III  302,  478  *Coustantinus  Dom.  Val. 
I  630,  14/15 

Galla  Placidia  (uxor  Consianiii)  Galla  Agn.  I 
303  bis  Placidia  Prosp.  I  385  inscr.  468,  1259 
(a.  b)  469,  1267  470,  1280.  1288  add.  II  ad  Prosp. 
I^S^^iofa).  12C6;490,3,16  add.III^^n  add.V 
496  bis  Silv.  I  523,  83  Dom.  Val.  I  630,  7.  15 
Chr.  452  I  654, 77  658,  90.  95.  103  662, 136  Chr. 
511  I  655,  653.  5,59.  563  659,  577  663,  6I2  ffyd.  II 

Upraef.V.U    17,44     18,57    19,62   20,72.84   22, 

99  26, 148  (a.  b)    Marc.  II  70,  4io    71,  414,  2  74, 

419,  1    76,  424,  1    78,  432,  2    Cass.   II   155,  1194.  1205. 

(1209)  Is.  hist.  n  274,  28  275, 15  276,  6  Bed.  A 
III  313,  546  Placida  Britt.  III  209,  8  Bed.  A 
III  302, 479  304,  492  Boladia  Ps.  Is.  h.  U  383, 
9  bis  (Augusta  Agn.  I  303) 
Honorius  (Placidiae  filius)  Cass.  II  155, 1205 
Honoria  (filia  Placidiae)  Prosp.  I  470, 1280  Marc. 
U  79,434 

lOHANNES  (a.  423—425) 

lohannes  Prosp.  I  470, 1282.  1285.  1286.  1288  471, 1288  bis 
Silv.  I  523,  8,1  Chr.  452  I  658,  92.  99.  100  Clir.  511  I 
659,  578  Hyd.  II  20,  83  21,  84  Marc.  II  76,  424,  3. 
425, 1  Cass.  II  155,  1211  bis  Lat.  lust.  III  422,  38 

VALENTINIANVS  III  (a.  425—455) 

Placidus  Valentinianus  add.  III  ad  Prosp.  I  491  Silv. 
I  523,  82  Valentinianus  iunior  Prosp.  I  385  inscr. 
Marc.  II  74,  419, 1  76,  425,  2  Is.  hist.  II  297,  5  Bed.  A 
III  302,  478  Valentinianus  tertius  Lat.  lust.  III 
422,  40  Valentiniauus  Geneal.  I  182,  441  Havn.  I 
269,26    F.Vind.B\'^m,t,V2    Agn.l^QZbis   Prosp. 

I  469,  1267   470,  1280.  1286.  1288   471,  1289   475,  1328 

479,  1:147  483,  1373,  1.  1375  484,  1375,  13  add.  I 
ad  Prosp.  I  487,  454.  455  add.  II  490,  3,  27  add. 
III  491  add.  IV  492, 2, 5.  6.  3,  2   add.  V  496  497, 

1286.  128'J.  1347      Chr.  452   I   656,  88     658,  101     662,  137 


(OltlENTALES) 
TIIEODOSIVS  II  (a.  408—450) 

Tbeodosius   iunior   Prosp.    I  385  inscr.    add.  III  ad 
Prosp.  I  491     Chr.  511  I  651,  639   653,  543.  550   663, 

611      Marc.    II   67,  401,  3.   402,  2      68,  406,  1     70,  411,  1 

Lat.  lust.   III  422, 36  Bsoifoaiog  viog  Lat.  Al. 

III  454,  17  (b)  0eoJcoaiog  ycaog  ib.  452,  16  Theo- 
dosius  iniuor  Is.  hist.  II  297,  20  Ps.  Is.  h.  II  383, 10 
Is.  chr.  A  II  471,  371  472,  376  Ps.  Is.  chr.  II  .501, 
376  £ed.  ^  UI  300,  468  302,477  Bed.  B  n\  ^QO, 
255  302,  257  Ilil.  m  417,  27.  28  Lai.  Mal.  III  437, 3 
©Eocfofftof  ficxQog   Lat.   Al.   UI  449,  21  Theo- 

dosius  F.  Vind.  A  I  299,  531.  535    F.  Vind.  B  I  301, 

564  Prosp.  I  465,  1235  470,1283.1286  471,1289  474, 
1312     475,  1328     478,  1344    480,  1358,  9     481,  1361     add. 

II  ad  Prosp.  I  488,  2,  3  489,  9  (a).  10  (b).  12  (b). 
n(b)  acH.  iF492,  2,3.  4.  5  add.  F  496,  1276  497, 
1289  Silv.  I  523,  81  Dom.  Val.  I  630, 1.  4  Chr.  452 
I  652, 53  658,  94.  95  662,  135  Chr.  511  I  659,  579 
663,  613.  614    add.  IV  ad  Vict.  Aq.  1  755,  424  ffyd. 

U  16,  36  20,  82.  84  21,  84  22,  106  25,  146  26,  147 
J/OT-C.  II  71,414,  1  75,421,1.2.422,1  76,424,2  77, 
430,  1  78,  431,  1.  3  79,  434.  435,  1.  436.  437  80,  439,  1.  2. 
440,  1  81,  443,  2.  444,  1.  2.  4  83,  448,  1.  3.  449,  1.  450, 
1.  3  Cass.   U  155,  1181.  1207.  1209  156,  1229.  1237  157, 

1250  Vict.  T.  II  184,  447  185,  450, 1  Is.  chr.  B  U  472, 
242  Ps.  Is.chr.U.m,sn  Bed.A  111302,  m  803, 
483.  486  add.  I  ad  Bed.  III  334,  488  Lat.  Bed.  III 
352, 143.  144  Lat.  Theod.  lU  412  bis  Lat.  Al.  UI 
449,  19/20.  22  Tbeudosius  add.  II  ad  Prosp.  I  489, 
i(a).i3(a)  Tbeudosiae  Bi/d.  II  2\,vo(b)  Theo- 
dosianus  Chr.  511  I  653,  549 

Tbeodosianus  liber  Chr.  462  I  660,  120  Chr. 

511   I   661,597 
thennae  Tbeodosianae  vid.  Coustautinopolis 
in  iiid.  VIII 
Eudocia  (loxor  Theodosii)  Eudocia  Achiva  Marc. 
II  75,421,1         Eudocia  ib.  80,  439,  2    81,444,4 
Eudoxia  Bed.  A  UI  303,  486 
Eudoxia  (filia  Theodosii)  v.  Valeutinianus  III 
Flaccilla  (filia  Tbeodosii)  Marc.  U  78,  431, 1 
Arcadia    el    Marina,    Tbeodosii    sorores,    v.   Ar- 

cadius 
Pulcheria  soror  v.  Marcianus 


MARCIANVS  (a.  450-457) 

Marciauus  Havn.  I  305,  457,  3    Prosp.  I  481,  1361  485, 

1376    add.  II  ad  Prosp.  I  489, 13  (a.  b)    490,  2,  16. 

3, 15.  21  add.  /F492,  2,  6.6.  3,  8  Chr.  452  I  662,  135. 

137    Chr.  511   I  663,  614    664,  624.  627     add.  IV  ad 

Vict.  Aq.  1  756,  449     Eyd.  II  25,  147     26, 154     27, 

164  bis.  157.  162.  165  28,  166.  169.  173  (a)  29,  177  30, 
184  Marc.  II  60,  379,  1  83,  450,  2  84,  452,  1  85  V.  36. 
38  87,  457, 1  Cass.  U  157,  i25i.  1268  Vict.  T.  n  185, 
450,  2.  3.  451  186,  457,  1  loh.  U  219  V.  13  Is.  hist.  II 
278,  23  279,  14.  10  Is.  chr.  A  II  472,  38o  Is.  chr.  B 
II  472,  244     Ps.  Is.  chr.   II  501,  38o     Nenn.  int.  lU 


INDEX  II. 


IMPERATORES  ROMANI. 


487 


(OCCIDENTALES) 
Chr.  511  I  657,  569  659,  .'>79  661,  593.  .595  663,  613.  623 
664,624     Byd.  II  14  praef.  v.  u    20,  72.  84    21,  85 
26, 14»  (a.  b)   27, 160.  I6i.  lea  quinquies.  m  28, 167  bia 

32,  216  Marc.  II  76,  424,  l.  2  78,  432,  2  79,  4.34.  437. 
43«,  3  85  P.  36  80,454,2.  455,1.3  Cass.  II  155,1205. 
120'.1.  1211  156,1229.1240  157,12,56.1260.1262  Vict.  T. 
11185,449.4.54     186,  455  (cr     187,464     197,  .52.3,  2      Is. 

hist.  II  277,  9  298,  3. 5  (a).  s/e  (b).  13  299,  8  (a.  h)  h. 
chr.  A  II  475,  395  Britt.  ITI  209, 7/8  Bed.  A  III  303, 
4S8  304, 492  305, 493  add.  I  ad  Bed.  III  334, 48s. 
492  Lat.  Theod.  IU  412  Lal.  Al.  III  449.  22/23  Ovrc- 
>.fi'tl(tt'og   Lat.  Al.  III  449,  24       *Valeiis    Hil.  III 

417,  29 

Eudoxia    (uxor  Valeiitiuiaiii,   filia   Theodosii  II) 
Agn.  I  301    Silv.  I  523,  83    Chr.  511 1  661, 599 

Marc.   II  75,  422,  1     76,  424,  2    79,  437.    438,  3  86, 

455,  3  bis       *Theodosum  F.  Vind.  B  I  304,  574 

Honoria  (soror  Valentiniaui)  vid.  Coustantius  III 

PETRONIVS  MAXIMVS  (a.  455) 
Petronius    Maximus    add.  II   ad    Prosp.  I  490,  3,  27 
add.  III 491      Maxiuius  F.  Vind.  A  I  303,  373  Eavn. 

I    303,   455,  3      304,   455,  6      Brosp.    l   484,   1375,  9.  23 

add.  IV  ad  Frosp.  I  492,  3,  2  Chr.  511  I  663,  623 
ffyd.  U  27,  162    Alarc.  II  86,  455,  l.  2     Cass.  U  157, 

1262.  1264  Vict.    T.    II  186,  455  ter 

Palladius  (filius  Maximi)  Myd.  U  27, 162 

AVITVS  (a.  455—456) 

Inpartius  Avitus  add.  III  ad  Prosp.  I  491  Avitus 
F.  Vind.  A  I  304,  575  F.  Vind.  B  I  304,  575  Havn. 
I  304,  455,  6.  456,  2  ter  add.  II  ad  Prosp.  I  490,  3,  30 
add.  IV  492,  3, 4.  6     Chr.  511   I  663,  623   664,  625. 

628  Eyd.  U  27,  163  28,  166.  167.  169.  170  (a).  173  (a.  b) 
29,  177  30,  183  CaSS.  U  157,  1264.  1266  Vict.  T.  U 
186,  455.  456  3Iar.  II  232,  455, 1.  456,  1  Is.  hist.  n 
279,  20.  23     add.  I  ad  Bed.  lU  334, 493  quater 

MAIORIANVS  (a.  457—461) 

lulius  Maiorianus  add.  III  ad  Prosp.  1  491  Maio- 
riauus  Cons.  Const.  I  247,  461  F.  Vind.  A  I  305,  582. 
583.  588  add.  IV  ad  Prosp.  I  492,  2,7.  3,8  493,14 
Chr.  511  I  664,  628.  630.  633  Eyd.  U  30,  185  31,  197 
(a.  b).  2U0  bis  32,  209.  210  Marc.  II  87,  457,  2  88,  461,  2 
Cass.  U  157,1263.  1270.  1274  Vict.  T.  II  186,  4,5S,  1  187, 
463,  2  Mar.  II  232,  456,  1.  460, 1.  461  /s.  hist.  II  297, 
25.  31  add.  I  ad  Bed.  UI  334,  494  bis  Ilil.  lU  417,  31 
Lat.  lust.  III  423,  3    Maioranus    Chr.   Caes.  II  222, 

460.  461 

SEVERVS  UI  (o.  461—465) 

Livius  Severus  add.  III  ad  Prosp.  I  491  Severus 
Cons.  Canst.  I  247,  461.  464,  l  F.  Vmd.  A  I  305, 
589.  595  P.  Camp.  I  305,  .595  745,  465  add.  IV  ad 
Prosp.  I  492,  2,  8  bis  493,  3, 14.  19  Chr.  511  I  664, 
636.  644  Eyd.  II  32,  211  33,  231  Marc.  II  88,  461,  2 
89,  465,  2  Cass.  U  157,  1274  158,  1280  Vict.  T.  II 
187, 463,  2  Mar.  II  232,  461  Eil.  Ill  416,  6  417,  32 
Lat.  lust,  m  423,  6 

CHRONICA    111. 


(OBIENTALES) 

154, 13  Bed.  A  UI  303,  488   315,  561  Bed.  B  UI  303, 

259     Lat.  Bed.  lU  352, 144.  145     Ed.  III  417,  29.  30 

*Lat.  lust.  m  422, 42    Lat.  Mal.  UI  437,  4  Lal.  A  l. 

III  449,25.26  452,17    454,  isfij  Martianus  Eav7i. 

I  268,  16     F.  Vind.  B  I  301,  564    add.  I  ad  Bed. 

III   334,  4,?s.  492.  493  bis    Mergiauus    Ps.  Is.   h,    II 

384,  u.  12 

Pulclieria  (uxor  Marciaui,  soror  Theodosii  II) 
add.  II  ad  Prosp.  I  490,  2, 16  Eyd.  II  26, 147 
27,157  jyarc.  II  66, 399,2  71,414,1  83,450,3 
85  V.  3S  add.  I  ad  Bed.  III  334,  4ss  bis  Pul- 
ceria  add.  II  ad  Prosp.  I  489,  13  (a.  b) 


LEO  I  (o.  457—474) 

Leo   maior  Eavn.   I   268,  17     305,457,3     307,474,2 
Vict.  T.  U  188,  474,  1    Is.  chr.  A  U  473,  383   Is.  chr.  B 

II  473,  246  Bed.  B  III  305,  261  Lat.  Mal.  lU  437,  5 
Atiav  fteyug  Lat.  Al.  lU  449,  27  Leo  senior 
Marc.  II  91,  474, 1  Cass.  11  158, 129S  Leo  An.  Val. 
I  314,  39  bis  Agn.  I  314  61»  add.  IV  ad  Prosp. 
I  492,  2,  7.  8  6is.  3,  8  Chr.  511 1  664,  629.  630  add.  IV 
ad  Vict.  Aq.  I  756, 457    Eyd.  U  30, 185   32,  2U   34, 

234.  235  35,  247  36  Marc.  II  87,  457,  1.  458  88,  463 
89,  467,  1  90,  471  CaSS.  U  157,  126S  158,  12S3.  1291. 
1296  Vict.  T.  U  186,  457,  1.  2.  460  187,  468  188,  470. 
471.  473,  1      Is.  hist,    II   281,  4.  6      Ps.  Is.  h,    11   384,  12 

Ps.  Is.  chr.  II  501,  3S3  Bed.  A  111  305,  494.  496  add.  I 
ad  Bed.  III  334,  494   Lat.  Bed.  UI  352, 145.  146    Eil. 

III  416,  6  417,  31.  32.  33.  34  Lat.  lust.  III  423, 1  Lat. 
Al.  III  449,  28   452,  is   454, 19  (b) 

Ariagne  (Leonis  filia)  v.  Zeuo 
Patricius  (Caesar)  I7c(.  T.  U  188,470.471,1       Pa- 
triciolus  Marc.  II  90,  471 


63 


488 


IMPERATORES  ROMANI. 


INDEX  II. 


(OCCIDENTALES) 

ANTHEMIVS  («.  467—472) 

Aiitliemius  F.  Vind.  A  I  305,  ,'.38  306,  606  his  Chr.  511 
I  6(54 ,  Mh.  6411.  e.so    Ilyd.  II  34,  234.  ssr.    35,  247  bis 

Marc.  II  89,  467,  1  90,  472,  2  Cass.  U  158,  1283.  1287. 
1293  Vict.  T.  n  187,467,2  188,  473,  6  i/s  Mar.  II 
233,  467,  1  mi.  III  417,  34  Lat.  lust.  III  423,  8 
^fStjfiiog  I.at.  Al.  III  449,  28  Autemius  Cons.  Const. 
I  247,  464,  2  F.  Camp.  1  305,  M»s  30G,  606  bis  745, 
467  746,  472  bis  add.  IV  ad  Frosp.  I  492,  2,  8.  9 
Autimiae  Ilijd.  II  34,  244  fij 

Procopius  (frater  Autheinii)  I/tjd.  II  34,  234 

OLYBRIVS  (a.  472) 

Olybrius  F.  Vind.  A  I  306,  6n6.  60S.  609  P.  Cavip.  I  306, 
606.  609  746,  472  lis  add.  IV  ad  Prosp.  1  492,  2,  lo 
Hyd.  n  32,  216  Marc.  II  90, 472,  2  Cuss.  11  158, 
1293  bis   Vict.  T.  II  188,  473,  6    Lat.  lust.  III  423, 10 

GLYCERIVS  (n.  473-474) 

Glycerius  An.  Val.  I  306    Eavn.  I  307,  474,  3    Marc 

1190,473,1     91,474,2.476,2     Cflss.    II   158,  1295.  1299 

Glicerius  F.  Vind.  A  I  306,  6li.  613  add.  IV  ad 
Prosp.  I  492, 11  Lat.  lust.  ni  423, 13.  17  Licerius 
P.  Cavip.  I  806,  611.  613    746,  473.  475    Mar.  II  233, 

473.  474 


NEPOS  (a.  474—475) 

lulius  Nepos  F.  Vind.  A  I  306,  611  Nepos  An.  Val.  I 
306  bis  P.  Camp.  I  306,  614.  616  746,  475  bis  Savn.  A 
I  307,  475  309,  475, 1  311,  480  Ham.  B  I  307, 474,  3. 
4.  475  309,  475,  2  311 ,  480  Havn.  mg.  I  309,  475,  1 
311,  480    F.  Vind.  A  I  308,  616  310,  626    Marc.  U  91, 

474,    2.     475,   2  bis     92,  480,  2      CaSS.    II   158,  1299.  1301 

Vict.  T.  U  188,  473, 7  Lat.  lust.  lU  423,  12. 17. 19 
Nepus  add.  IV  ad  Prosp.  I  492,  2,  12  P.  Cavip. 
I  746,476  Mar.  II  233,474 

ROMVLVS  AVGVSTVLVS  («.  475-476) 
Augustulus  An.  Val.  I  308  ter  310  314,  45  F.  Vind.  A 
I  308,617  P.  Camp.  1308,617  746,475bi3  Havn.A 
I  309,  475,  1.  2  Havn.  B  I  309,  476,  2  Havn.  mg.  I 
309,  475,  2  add.  IV  ad  Prosp.  I  492,  2, 13  Marc.  II 
91,475,2.  476,  2  4is  Cass.  II  158,1301  Lat.  lust.  UI 
423,20       Komulus  An.  Val.  I  308 


(OBIENTALEH) 


LEO  JUNOR  [uepos  Leonis  1]  (a.  474) 

Leo  niinor  Is.  chr.  A  II  473,  383  Bed.  B  III  305,  262» 
Leo  iuiiior  Havn.  I  307,  474,  l  Marc.  U  91,  474,  l  bis 
Lal.  Mal.  III  437,  6  Aeojv  fiixQog  Lat.  Al.  Ill 
449,  29  Leo  Havn.  I  268,  19  bis  An.  Val.  I  314,  39 
Marc.  U  91,  474,  l     Cass.  U  158,  1296     Vict.  T.  II 

188,  473,  1.   474,  2.   475,  1  tcr     Is.  ckr.  A   II   473,  387  his 

Ps.  Is.  chr.  II  501,383  Lat.  Bed.  III  352,  I46.  147 
c/.  Agn.  I  314   Lat.  Al.  III  449,  30  (Zenonis  filius) 

ZENO  (a.  474—491) 

Zeno  An.  Val.  I  306  314,  39  ter.  41.  42.  43  iw.  44  316, 
49  bis.  53  322,  57  bis  Agn.  I  314  his  P.  Camp.  I  318, 
640  746,  491  add.  IV  ad  Prosp.  I  492,  2,  14  Chr. 
511  I  665,6,59.670  Marc.  II  91,475,1  Cass.  U  158, 
1298  159, 1328  Lat.  lust.  III  423,  15  Lat.  Mal.  III 
437,7  Zenon  Harn.  1268,18.19  307,474,2  add. 
IV  ad  Vict.  Aq.  I  756,  474     Hyd.  II  36     Marc.  II 

93,  490  94,  491,  1  Vict.  T.  II  188,  473,  1.  474,  2.  3. 
475,  1  189,  475,  3.  476  190,  480  bis.  482.  485  191 ,  491  blS 
192,  491,  2.   496     196,  521,  2     Ps.  Is.   h.    II   384,  12      Is. 

chr.  A   II   473,  386.  387     Is.  chr.  B  II   473,  248  Ps. 

Is.  chr.   II  501,  386   Bed.  A  UI  305,498  Bed.  B  III 

305,  263    Lat.  Al.    III    449,  30    454,  20  (b)        Zenu 

aut  Zenon  Marc.  II  91,  474,  1.   475,  I.  476,  1   92,  4S3. 

4S4,  1  93,  486.  487  Is.  hist.  II  281,  21  283,  2  (b)    Lat. 

Bed.  m  352,  147.  148  Ztvovog  Lat.  Al.  UI  452, 19 

Ariagne  (uxor  Zenonis)  An.  Val.  I  314,  39   Marc. 

II  91,  475.  1     99,  515,  6    Vict.   T.  U  188,  475,  1   189, 

475,  3    191,  491    195,512,  2 

Leo  (filius  Ariagnae)  v.  Leo  minor  mpra 
Longinus  (frater  Zenonis)  Marc.  U  93,  485 

tyranni:  Basiliscus  An.  Val.  I  314,  41  bis.  42  bis. 
43  his  Marc.  II  91,  475,  l  bis.  476,  1  his 
94,  491, 1    Vict.  T.  U  188,  475,  2    189, 

475,  4.   476 

Zenonida  (u.xor  Basilisci)  Marc.  II 
91,  476,  1 


TNnEX   11. 


IMPERATORES  ROMANI. 


489 


Marcus  (Basilisci  filius)   Marc.  II 
91,  476, 1   Vict.  r.  II  188,  475,  2 

Verina     (soror    Basilisci,    socrus 
Zeiionis)  Marc.  II  91,  475, 1 
IUus  Marc.   II  92,  4S4,  i    93, 485.   488,  l 

Vict.    T.    II    190,483    191,488,2 

Leoutins    Marc.    II   92,  484,  l    93,  488,  l 
Vict.   T.   U  190,  483  191,  488,  2 


ANASTASIVS  [a.  491-518) 

Anastasius  Ilavn.  I  268,  2i)  P.  Camp.  I  318,  640 
746,  491  .lu.  Val.  I  322,  57.  64  324, 74  F.  Vind.  B 
I  330,  061    add.  IV  ad  Prosp.  I  492,  2,  15    Clir.  511 

I  665,  673  666,  695  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  1  756,  491 
Byd.    II   36     Marc.    II   94,  491,  l.  493,  l.  494,  i.  495. 

496,  1.  2  9.5,  498,  2.  3.  500,  2  96,  .^06  97,  507,  2.  508.  511 
bis.  512,  2  98,  512,  4  bis.  5.  6.  7.  8.  11.  513  bis.  514,  1 
bis      99,   514,  3.  515,  2.  516,  1.  3     bis      100,   517.  518,  2.  3 

103,  533     Cass.   II    159,  1328     Vict.  T.   II    191,  491 

192,  491,  1.  2.  492,  2.  49».  496  193,  499.  501  194,  504  his. 
506.  509  195,  510.  511.  513  bis.  514.  516  196,  517,  2.  518,  1. 

521,  2  198,  530  /s.  hist.  II  282,  12.  27  fa)  283,  i  (b) 
Is.  chr.  A  II  474,  389  Is.  chr.  B  II  474,  250  Ps. 
Is.  chr.  II  501,  389  add.  IV  ad  Is.  chr.  II  502 
Bed.  A  III  306, 505.  508  Bed.  B  HI  306,  265  add.  I 
ad  Bed.  III  334,  60,i  Lat.  Bed.  III  352,  14S.  149 
Lat.  lust.  III  423,  24  Lat.  Mal.  III  437,  8  Lat.  Al. 
III  449,  31  452,20  454,21  (b)     *Eustacbius  Ps.  Is.  h. 

II  384,  12 

Hypatius    (uepos  Anastasii)    .4»».   Val.   I    324,  74 

Marc.  II  96, 503  99,  515, 3.  4  103, 532  bis  Vict.  T. 

II  195,  511  198,  530  Mar.  II  235,  532 
Pompeius    (uepos  Anastasii)   An.   Val.   I  324,  74 

Marc.  II  98,  512,  5  (?)  103,  532  bis     Vict.  T.  II 

198,  530     Mar.  II  235,  532 
Probus    (nepos    Anastasii)    An.    Val.    I    324,  74 

Marc.  n  103,  532 

tyranni  Atbenodorus  et  Longiuus  vid.  ind.  VII 

IVSTINVS  I  (a.  518—527) 

lustinus  maior  Havn.  I  269,  25  270, 43  Is.  chr.  A 
II  475,  394  add.  II  ad  Is.  chr.  II  493,  4  Ps.  Is. 
chr.  II  501,  394  et  mg.  lustinus  senior  Bed.  A  UI 
306,509  lustinus  An.Val.  I  326,  76.  85  328,  88  bis. 
91.  93  F.  Vind.  B  I  330,  661  332,  6S0  add.  IV  ad 
Vict.  Aq.  I  756,  519    Ilyd.  U  36    Marc.  II  98, 512, 9 

101,  519,  1  (a.  b).  2.  3  102,  527  Vict.  T.  U  196,  518,  2. 
519.   520,  1.  2.  521,  2.   522    197,  524.  525.  527      /«.     chr.    B 

II  475,  252  add.  IV  ad  Is.  clir.  II  502  Bed.  A 
lU  307,  611.  515    Bed.  B  UI  306,  267    Lat.   Bed. 

III  352,  149.  150  Lat.  lust.  III  423,  27  Lat.  Mal. 
m  437,  9  Lat.  Al.  III  449,  32  452,  21  454,  22  (b) 
*  festinus  An.  Val.  I  326,  77 

Eupbemia  (uxor  lustini),  quae  prius  Lupicina  ap- 
pcUata  VicU  T.  11  196,  5is,  2 


tyrannus:  Vitaliauus  Marc.  U  98,  5i4,  1.  2  99,  514,  3. 

515,  2.  3.  4.    516,  1     101,  519,  3  (a.  b).    520 

Vict.  T.  U  194,  510  195,  5U.  514  196, 

522   197,  523,  3 

IVSTINIANVS  I  (a.  527—565) 

lustiniauus  Havn.  I  268,  19  269,  27.  28  270,  44  337, 1.  3 
F.  Vind.  B  I  332,  68O  Sang.  I  335,  707  Ac/n.  I 
335,  90  336,  96  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  756,  527 
Syd.  II  36  ter  Marc.  II  101,  521  102,  527.  52s  104, 534 
Auct.  Marc.  II  104,  534  105,  637,  6    Vict.  T.  U  188, 

475,1  196,513,2.520,2  197,623,3.525.527  198,534,1.2. 
536  199,  539  201,  544,  1  202,  548, 1.  549,  1.  550, 1  203,  553,  1 
204,  558  205,  a.  564.  (565.  566).  563,  2.  565.  666,  1  206, 
(o.  567).  567,1.2.3  bis  loh.  U  211,  567,1  Mar.  II 
235,  532.  534,  2   238,  566,  2   Is.   hist.    U   283,  17.  24    285, 

6.  15  286,  13. 16  299, 20  300,  2  Is.  chr.  A  U  473, 387 
475,  397.  399  476,  402  Is.  chr.  B  U  475,  254  add. 
II  ad  Is.  chr.  II  493,  4  add.  /F502  Ps.  Is.  chr. 
U  501,  394  mg.  397  Bed.  A  lU  307,  .'•>15.  5i6  315, 
561  V.  13  Bed.  B  III  307,  269  add.  I  ad  Bed.  III 
334,  515.  522  Lat.  Bed.  III  352,  150.  151  Lat.  Mal. 
UI  437,  10  Lat.  Al.  lU  449,  33  452,  22.  mg.  b 
454,  23  (b)  '*  lustinus  Mar.  II  236,  540,  2  *  Basti- 
uus  Ps.  Is.  h.  II  385,  13 

lustinianus  codex  J/arc.  II  103,531  Bed.  A 

III  307,  519 
lustiniana  civltas   Vict.  T.  II  202,  549, 1 
Tbeodora  (lustiniani  uxor)  Agn.  I  334,  62    Vict.  T. 
U    197,  527.  529    199,  537.  540,  1     200,  542  V.  12.  U 
202,  549,  2   206,  567,  3 

Vigilantia  (lustiniani  soror)  Vict.  T.  II  206,  567,  3 

tyranni:  Hypatius  v.  Anastasius 

lobanues  Cottistis  v.  ind.  VII 

IVSTINVS  H  (a.  565-578) 

lustinus  minor  Ravn.  I  269,  31  Agn.  I  335,  90  Is.  hist. 
U  286,  21  287,  3  /s.  chr.  A  II  476,  401  Is.  chr.  B 
U  476,  256  Ps.  Is.  chr.  U  501,  40l  add.  IV  ad 
Is.  chr.  U  502  Bed.  A  lU  308,  521  Bed.  B  lU 
308,  271  lustinus  iunior  Vict.  T.  II  200,  540  loh. 
II  211,  567,  1.2  'lovSTivog  veog  Lat.  Al.  UI  454, 
24  fi)  lustinus  II  Jjn.  I  336,  94.  95  lustinus /San^. 
I  335,  707  Havn.  1  337,4  add.  IV  ad  Vict.  Aq. 
I  753  post  13   Vict.  T.  U  206,  567,  3  bis    loh.  II  211, 

(a.  568).   5G7,  2.   568,  1    212,  (la.  5G9.  570.  571.  572.    570,  3. 

63* 


490 


IMPERATOUES  ROMANT. 


INDEX  IT. 


.',71,  1  213,  aa.  573.574.  572,  1.  573,  3.  6  214,  ««.  :.75. 
576.    .=,74,  3.576,  1    21,5,  677,  1      Mar.    II   238,  566,  2   239, 

579,  2  Is.  chr.  A  U  476,  402  Bed.  A  III  308, 523 
Lat.  Bed.  III  352,  151.  15J  Lat.  Mal.  UI  437,  11 
Lat.  Al.  III  449,  34  452,  23  lustianus  JBaim.  mg. 
I  337,  4  lustinianus  Agn.  I  336,  96  infra  lustini- 
anus  miuor  Ps.  Is.  h.  II  385,  13 

.Sopliia  (lustini  uxor)  Havn.  I  337,  4  Vict.  T.  U 
206,  567,  3  loh.  U  211,  568,  2  Ep.  Ov.  II  371,  5 
Bed.  A  m  308,  523  314,  559  Sofia  Is.  chr.  A 
U  476,  402 

TIBERIYS  II  (a.  578—582) 

Tiberius  Constantinus  Ps.  Is.  chr.  II  501,  40*    Bed.  A 

UI  308,  525       Tiberius  q.  e.  Constantinus  Lat.  Al. 

UI   449,  35  452,  24    454,  25  (b)        Tiberius   Havn. 

I  269,  34  P.  Camp.  I  749,  576  add.  IV  ad  Vict. 
Aq.  I  753  post  40  loh.  II  212,  570,  3  bis  214,  574,  3.  4. 
576,  1.  3  bis  215  aa.  577.  57».  579.  577,  1.  2.  57S,  2  216  aa. 
680.  581.  582.   581,  4.  5S2,  1      3Iar.  U  239,  579,  2      Is.  chr. 

A  U  477,  404  Is.  chr.  B  U  477,  258  Bed.  A  III 
308,  526    Bed.  B  111  308,  273    Lat.  Bed.  III   352, 

152.  153     Tyberius  add.  IV  ad  Is.  chr.  11  502 

MAVEICIVS  (a.  582—602) 

Mauricius  Havn.  I  269,  36  338,  11  add.  IV  ad 
Vicl.  Aq.  1  753  i>ost  40      loh.  U  215,  578,  2   216, 

aa.  583.  684.  680,  1.  581,  4.  582,  t.  2  217,  aa.  585.  586.  587. 
584,  4.  586,  1.  587,  1     218,  aa.  588.  589.  588,  2    219   O.   590 

Is.  hist.  U  288,  23  290,  21.  27  Ps.  Is.  h.  U  385,  15 
386,  15  Is.  chr.  A  U  477,  406  478,  411  Is.  chr.  B 
U  477,  260  Ps.  Is.  chr.  II  501,  406  add.  IV  ad 
Is.  chr.  U  502  503,  2  Bed.  A  III  308,  528  309, 
630.  532     Bed.  B  III   308,  275     Lat.  Bed.   III   352, 

153.  164    Lat.  Al.  m  449,  36  452, 25  454,  26  (b) 
Theodosius    (Mauricii    tilius)    loh.   U   217,  587,  1 

218,  688,  2 

PHOCAS  {a.  602—610) 

Phocas  tyrannus  Lat.  Al.  lU  454,  27  (h)  Phocas  ih. 
449,37  452,26  Focas  Havn.  1  270,3s=>  338,  11 
add.  IV  ad  Vict.  Aq.  1  753  post  68  Ps.  Is.  h. 
U   386,  17       Is.   chr.  A   U  478,  4iu       Is.   chr.  B 

II  478,  262       add.  IV  ad  Is.  chr.  II  502       Bed.  A 

III  309,  533  Bed.  B  III  309,  277  add.  I  ad  Bed. 
III  335,  537  Focas  (gen.  — ae,  acc.  — am,  abl.  — a) 
C.  Byz.  U  334,  6  his  335,  6  his  C.  Hisp.  U  334,  1 
335,  1  Ps.  Is.  h.  II  386,  17  Lat.  Bed.  III  352, 
164.  155  gen.  Foce  C.  Hisp.  I  334,  1  Focas  (gen. 
—  atis,  acc.  — atem)  Havn.  1  338, 11  Is.  hist.  II  291, 9 
Ps.  Is.  h.  II  386,  16  Foca  G.  Byr..  II  334,  4  Focan 
Ps.  Is.  chr.  II  501,  410 

IIEIIACLIVS  (a.  610—641) 

Ileraclius  Havn.  1  339,  18.  2u  add.  IV  ad  Vict.  A(j. 
1  753  }>ost  m  Is.  hist.  U  291, 12  292,9  Is.  chr. 
A  II  425  480,417  Is.  chr.  B  U  479,264  add.  I 
ad  Is.  chr.  II  490,1.(3)  Bed.  A  III  310,  538  311, 
.'.40.  f,4i  312,  545  313,  .548     Bed.  B  111  310,  279     add. 


I  ad  Bed.  III  335,  53s.  540  ter  Lat.  Bed.  III  352, 
155. 156  F.  Her.  Ill  392  mg.  a (?)  Lat.  Al.  III  452, 27 
454,  2S  (h)        EracUus  Havn.  1  339,  18.  21     O.  Byz. 

II  334,  6  33,5,  6  ter.  10  336, 11.  12  his  337, 15  338, 18 
339,  20  C.  Hisp.  II  334, 1  his  335, 1.  4  bis  336,  t  his.  6 
337, 7.  9.  lu.  11  338, 12  bis.  n  339, 15  340, 18. 19.  21.  23. 
23  mg.  341,  24  E2).  Ov.  II  473,  16  474,  le  bis  Ps. 
Is.  h.  II  386, 16. 17  sejyties  387,  13  Is  chr.  A  U  479, 
414 a.  414 b  480,  417*.  417''  add.  I  ad  Is.  chr.  U  490, 10 
add.  7/  491,  1  494,  9  ter  add.  IV  502  505,  6  bis 
.506,  7  Ps.  Is.  chr.  U  501,  414  Bcd.  B  lU  312,  282 
adil.  I  ad  Bed.  III  335,  54U 

Eudocia  (uxor  Heraclii,  quae  antea  Flavia)  Flavia 
C.  Byz.  U  334,  6  Flavie  (gen.)  C.  Hisp.  II 
334,  1     Folabia  Ps.  Is.  h.  II  386,  17 

Martina  (uxor  Ueraclii  altera)  Bed.  AUl  312,  542 
Bed.  B  m  312,  281 

Tlieoclorus  (Heraclii  frater)  C.  Byz.  U  336,  12 
337, 16  338,  16  C.  Hisp.  U  337,  u  338,  11, 12 
Ps.  Is.  h.  II  386, 17  his 

HERACLIVS  CONSTANTINVS  [a.  641) 
Heraclius  Constantinus  Havn.  1  339,  is  Constantinus 
qui  et  Heraclius  Lat.  Al.  III  452,  2S  Ku)i'aTct>'Tiyog 
xca  HQuy.l{eiog)  ib.  454,  29  (h)  Constantinus  C.Byz. 
II  339,  2»  341,  22  C.  Hisp.  II  341,  24.  26  343,  34 
Ep.  Ov.  II  373, 15  (auu.  VUU)     add.  II  ad  Is.  chr. 

II  494,  9  Bed.  A  lU  312,  545  313,  547  Bed.  B 
lU  312,  282  313, 283  Lat.  Bed.  lU  352,  156. 157  (pater) 
Constantinus  secundus  add.  II  ad  Is.  chr.  11  494,  lu 

UERACLEONAS  (o.  641) 

Ueraclonas  add.  IV adVict.  Aq.  llbS  post^i    Bed.  A 

III  312,  542     Eraclonas  Bed.  B  lU  312,  281 
Martina  (mater  Heraclonae)  v.  Heraclius 

CONSTANS  II  [qui  et  CONSTANTINVS]  (a.641  — 
668) 

Constaus  secundus  add.  II  ad  Is.  chr.  II  494,  10 
Constans  C.  Byz.  II  341,  22  343,  24  344,  25  C.  Hisp. 
II  343,  34  344,  37  Ep.  Ov.  II  373, 15  add.  IV  ad 
Is.  chr.  11  502  Constantinus  add.  IV  ad  Vict.  Aq. 
I  753  2>ost  97  Bed.  A  lU  313,  547.  550.  551  314,  555. 
556  (superior)  Bed.  B  lU  313,  283  314,  285  (superior) 
Lat.  Bed.  lU  352,  157  (filius).  158  Lat.  Al.  UI  452,  29 
454,  30  (b)       *  Constautius  C.  Hisp.  II  345,  40 

CONSTANTINVS  IV  1'UGUNATV.S  (a.  668—685) 
Constantinus  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  1  753  jjost  13« 
C.  Byz.  II  344,  25  his  346,  29  v.  22/23  C.  Hisp.  II 
345,  40.  40  mg.  348,  40  mg.  add.  IV  ad  Is.  chr.  U 
502  Bed.  A  III  314,  556.  558  v.  6J1  315,  560.  563  Bed. 
B  III  314,  285  315,  287  Lat.  Bed.  III  352,  158.  159 
Lal.  Al.  111  452,  30  454,  31  (b)  Constantinus  novns 
Ep.  Ov.  II  374, 16  bis  Constantinus  nobus  ib.  373, 15 
*Constantius  secundus  add.  II  ad  Is.  chr.  11  494,  10 
Constantinus  Ileradius  (tilius  Constaiitini  IV)  Becl. 

A  III  314,  .'.5s 
Tiberins  (tllius  Constantiiii  IV)  Bed.  A  III  314,  558 


INDEX  II. 


IMPERATORES  ROMANI. 


491 


IVSTINIANVS  II    [RHINOTMETVS]    (o.  685  —  695, 
iterum  705—711) 

lustiniamis  secuiidus  add.  II  ad  Is.  chr.  11  4tl4,  10 
lustiuianus  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  1  753  post  160 
0.  lUjz.  II  345,28  347,  30  351,33  355,35  C.  Hisp. 
II  349,  r>i  350,51!  351,64.66  352,68  ZbG,»om<j.bis 
Ep.  Ot\  II  373, 15  374,  lo  ndd.  IV  ad  Is.  chr. 
11  502  Itis  Eed.  A  111  315,  r.fis  31G,  r,67  317, 576  318, 
578  his  Bed.  B  III  315,  -^87  Lat.  Bcd.  111  352,  ir.a 
et  post  159  353,  160  et  ante  160  bis  Lat.  Al.  111  452, 
31.  34  454,  32  (b)  455, 1  (a)  *Iustinus  add.  IV  ad 
Vict.  Aq.  I  753  post  U(.  *Bestinus  Fs.  Is.  h.  II 
387, 18 

Tiberius  (filius  lustini.aui)  Bed.  A  III  317,  576 

LEONTIVS  [LEO  II]  (a.  695-698) 

Leontius  add.  IV  ad  Is.  clir.  II  502  Leo  secundus 
add.  II  ad  Is.  chr.  II  494,  10  Leo  add.  I V  ad 
Vict.  Aq.  I  753  post  160  C.  Byz.  U  347,  30  C.  Ilisp. 
U  350, 56. 56  mg.  58    Ep.  Ov.  II  374,  le    Bs.  Is.  h. 

II  387,  18    Bed.   A   III  316,  5«s   317,  577    Bed.  B 

III  316,  28»     Lat.  Bed.  III  352  i>ost  I5ii  his    Lat.  Al. 
UI  452, 32  454,  33  (b)      *Neon  Ep.  Ov.  II  373, 15 

TIBERIVS  III  APSIMARVS  (a.  698—705) 
Tiberius  tertius  add.  II  ad  Is.  chr.  U  494,  10  Tybe- 
rius  tercius  add.  VII  ad  Is.  hist.  II  376  Til)erius 
q.  e.  Apsimarus  Lat.  Al.  UI  454,  34  (b)  Absimarus 
q.  e.  Tiberius  add.  IV  ad  Is.  chr.  U  502  Tiberius 
add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  753  post  160  Ep.  Ov.  II 
374, 16  Bed.  A  lU  317, 571. 577  Bed.  B  UI  317,  290 
Lat.  Al.  III  452,  33  Tyberius  Lat.  Bed.  Ill  352 
post  Kii)  353  ante  I60  Teberius  Ep.  Ov.  U  373,  15 
Absimarus  C.  Bi/z.  U  347,  31    C.  Hisp.  II  351,  61 

PIIILirPICVS  [BARDANES]  (a.  711—713) 
I'liilippicus  q.  e.  Bardauius  add.  IV  ad  Is.  chr.  II  502 
Pbilippicus  C.  Byz.  U  355,  35  C.  Hisp.  II  356,  80. 
80  my.  his  Bed.  A  lU  318,  578  ter.  579.  581.  583  519,  588 
Lat.  Bed.  UI  353  ante  160  his  Lat.  Al.  lU  453, 1 
455,  2  (a)  Filippicus  C.  Hisp.  II  356,  80  Philippus 
V       add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  753  ;jos(  179 

ANASTASIVS  II  [ARTEMIVS]  (o.  713—716) 
Anastasius  q.  e.  Artemius  Lat.  Al.  III  4.55,  3  (a)  Ana- 
stasius  q.  e.  Artbemius  add.  IV ad  Is.  chr.  II  502 
Anastasius  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  1  753  post  179 
C.  Byz.  U  355,  35  C.  Hisp.  U  356,  si  add.  II  ad 
Is.  chr.  II  493, 6  Bed.  A  III  318, 582  319, 588  Lat. 
Bed.  III  353  ante  160  Lat.  Al.  111  453,  2  cf.  Theo- 
dosius  lU 

THEODOSIVS  lU  (a.  716) 

Theodosius  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  7,53  ^)os(  179  add. 
IV  ad  Is.  chr.  II  502  Bed.  A  111  319,587  9eo- 
doatoi  Lat.  Al.  III  455, 4  (a)  6eotfu}aiog  ih.  453,  3 
Artemius  q.  e.  Theodosius  C.  Byz.  II  355,  35  Ar- 
temius  q.  e.  Theudosius  C.  Hisp.  II  357,  83  (con- 
junduntur  Anastasius  q.  e.  Artemius  et  Theodosius) 


LEO  111  ISAVRVS  (a.  716—741) 

Leo  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  753  2>ost  179  C.  Byz.  II 
356,  37  C.  Ilisp.  II  359,  88  ter.  90  360,  93  362,  109 
363, 112  364,  116. 120.  121. 122  365, 123. 126  add.  IV ad 
Is.  chr.  U  503,  1  (ann.  XXIU)  Bed.  A  lU  320,  591 
add.  III  ad  Bed.  III  342,  1  Lat.  Al.  UI  453,  4 
455,  5  (a) 

CONSTANTINVS  V  COPRONYMVS  (a.  741—775) 
Constautinus  C.  Hisp.  II  365,  126  quater.  127.  128    366, 

128.  129.  130.  131  his  367,  137     add.    IV  ad    Is.    chr. 

U  503, 1  (ann.  XXXIIII)  add.  III  ad  Bed.  III  342,  I 

Lat.  Al.  III  453,  5  455,  6  (a) 

Artavasdus  tyrannus     Ardabastus  C.  Hisp.  II  365, 
126  bis.  127  ter  366,  128 

LEO  IV  CHAZARVS  (o.  775—780} 

Leo  Cazarus  add.  IV  ad  Is.  chr.  II  503,  1       Leo  ibid. 

(suhfiUo)  add.  III  ad  Bed.  III  342,  i.Abis   Lat.  Al. 

III  449  mg.  c  •''s     453,  6  et  mg.  h     455,  7  (a) 
Ii'ene  (uxor  Leonis)  md.  sequens 

IRENE    (o.  780—790    cum    Constantino    filio,    sola 

o.  797-802) 
EiQijytj  Lat.Al.  III  i.bi>,i(a).\o(a)  EiQivij  ii.  453,  7.  9 
Irini  add.  III  ad  Bed.  lU  342,  4.  5.  6 

CONSTANTINVS  VI  (o.  780—797) 

Constantinus  add.  IV  ad  Is.  chr.  II  503,  1  (aun.  X) 
add.  III  ad  Bed.  lU  342,4.5  Lat.  Al.  lU  449 
mg.  c  t^is     453,  6.  7.  8  et  mg.  h     455,  7  (a).  8  (a).  9  (a) 

NICEPHORVS  I  (o.  802-811) 

Nicephorus    Lat.  Al.    111    455,  11  (a)    NixtcfoQog    ih. 

453,  10    Nikyibrus   add.  III   ad   Bed.    lU  342  his 

Nichiforus  ibid.  bis 

STAVRACIVS  (o.  811) 

Stauracius  add.  III  ad  Bed.  III  342  Lat.  Al.  lU 
455,  u  (a)    Staurakius   add.  III  ad   Bed.   III   342 

Staurakyos  ihid. 

MICHAEL  I  (o.  811-813) 

Michael  add.  III  ad  Bed.  III  342  Lal.  Al.  III  453, 11 
455, 12  (a)    Michahel  add.  III  ad  Bed.  342  Us 

LEO  V  ARMENIVS  (o.  813—820) 

Leo  Armenius  Lat.  Al.  III  455.  13  (a)       Leo  natione 

Armenus  add.  III  ad  Bed.  lU  342      Leo  ibid.  bis 

Lat.  Al.  III  353, 12 

MICHAEL  11  BALBVS  (o.  820—829) 

Mtxaift.  o  ifvayXioaaog  Lat.  Al.  III  455,  14  (a)    Michael 

add.   III   ad   Bed.   UI   342      Lat.  Al.  UI  453,  13 

Michahel  add.  III  ad  Bed.  342  bis 

THEOPHILVS  (a.  829-842) 

Theophilus  add.  III  ad  Bed.  III  342  343  bis  Lat. 
Al.  UI  453,  14  455, 15  (a) 


492 


IMPERATORES  ROMANI. 


INDEX  II. 


THEODORA  (o.  842—856) 

Theodora  Lat.  Al.  in  453, 15  (455,  16  a) 

MICHAEL  ra    (a.  842—856    cum    matre    Theodora, 
solus  a.  856 — 867) 

Micbael  Lat.  Al.  III  453,  (is).  16.  n    455, 16  (a).  17  (a) 
Miclmliel  add.  III  ad  Bed.  ra  343 

BASILIVS  I  MACEDO  (o.  867—886) 
Basilius  Lat.  Al.  HI  453, 17.  is.  19  455,  is  (a) 

LEO  VI  SAPIENS  (o.  886—912) 

Leo  Lat.  Al.  M  453, 18. 19.  21  455,  19  (a) 


ALEXANDER  (o.  912-913) 
Alexander  Lat.  Al.  III  453,  18.  19.  20 

CONSTANTINVS  VII  PORPHYROGENNETVS 

(«.  913—959) 
Constantinus   Lat.  Al.   Ul  453,  20. 21    Costantinus   ih. 
453,  22 

ROMANVS  I  (o.  920—944) 

Romanus  Lat.  Al.  III  453,  22.  23 

Stephanus  (filius  Romani)  Lat.  Al.  ra  453,  23 
Constantinus  (filius  Romani)   Lat.  Al.   UI  453,  23 


incertus:    Constantius   Augustus   Scyth.  L.  II   318,21 
Scyth.  B.  n  318,  21 


INDEX  111. 


REGES  VANDALORVM  ET  ALANORVM. 


493 


III.    REGES   VANDALORVM  ET  ALANORVM. 

Annos  dcdi  sccundum  Bahn,  die  Konige  der  Germanen,  I  p.  182. 


GvNDERicvs  (a.  406—428  j).  C.) 

Gundericus  Bavn.  I  299, 406    Chr.  511  I  657,  sev  659, 

5S4     Illjd.    II    19,63    20,71   21,  S3     Is.  hist.    II    276,  If, 

296, 13.  Ti  (h)  300,  6  (a).  6,7  (b) 

Gensericvs  (o.  428 — 477) 

Gensericus  Geneal.  I  195,  616.  618  bis  add.  IV  ad  Vict. 
Aq.  1  755,  439  756, 4.'.5  Tlct.  T.  II  186,  455  bis  187, 
464  bis  Ginsericus  F.  Vind.  B  I  304,  574  Cass.  II 
156,  1233.  1235.  1240  157,  1263  Ginsiricus  Marc.  U 
80,  439,  3  Gesericus  F.  Vind.  A  1  304,  574  CJir.  511 
1659, 5S4    661,598    663,623    /s.  to.  II  296,  28  r*; 

298 ,  1.  11  (b).  12  Gesiricus  add.  IV  ad  Prosp.  I 
492,  3,  3  Gisericus  Vict.  T.  II  197,  523,  2  Gisiri- 
cus  Savn.  I  304,  455,  4    Prosp.  I  475, 1327.  1329  477, 

1339  478,  1,342  479,  1347.  1348  484,  1375  V.  18.  25  add.  I 
ad  Prosp.  I  486  ad  c.  1339  Gizericus  Marc.  II 
86,  455,  3  Geisericus  Geneal.  I  181,  42S  add.  I  ad 
Prosp.  I  487,  455  add.  II  490,  29  add.  V  495  497, 
1339.  1347  Is.  hist.  II  296,  28  (a)  299,  8,9  (a)  Beg. 
Wand.  m  458,  2  (A).  2  (E).  3  (H).  7  (B)  459, 15  (H) 
460,20  Gaisericus  Eyd.  11  21 ,  S9.  90  (aj  (er  23, 115. 
118  (a).  120  25, 144  28, 167  32,  209.  216  bis  Gaisiricus 
ib.  21,9oCJ;  2^,11»  (b) 

Gentun  (?  gen.  ■ — unis,  all.  — uue,  filius  Genserici) 

Bcij.  Wand.  III  458,  7  (A.  E)  459,  12  (A)     Gen- 

toni  (dat.)  Eyd.  II  32,  216 

HvNERicvs  [a.  477—484) 

Hunericus    Marc.  U  92,  484,  2     93,  484,  3     Is.  hist.  II 

299,  9  (a)  Eeg.  Wand.  III  458,  7  (A)  459,  10.  15  (A) 
Unericus  Is.  hist.  U  298,  s.  11  (a.  b).  23.  26  (b)  299, 
8  (b).  21  (a)  Iluniricus  P.  Camp.  I  312,  632  746,  484 
Hugnericus  Vict.  T.  U  187,  464  4««.  466  189,479,1.2 
198,534,1  Eeg.  Wand.  Ul  4.58,4  (E)  4.59,  15  C^ 
Ugnericus  Vict.  T.  II  197,  523,  2  206,  567,  2  Honori- 
cus  Bed.  A  lU  306, 503  Huuerix  Beg.  Wand.  Ul 
458,  4  (A) 


GvNTAJivNDvs  (a.  484—496) 

Guntamundus  Vict.  T.  11  190,  479  Is.  hist.  II  298, 
26/27  (b)  299,  1  (b)  Ber/.  Wand.  UI  458,  7  (A).  i  (E) 
459,  10.  u.  12  (E)  Guutliamundus  Vict.  T.  U  193, 
497,  4  Guntabuudus  Is.  hist.  U  298,  26  (a) 

TR.4SAMVNDVS  (a.  496—523) 

Trasamundus  Eavn.  I  269,  26  add.  V  ad  Prosp.  I 
497  Vict.  T.  II  193,  497,  4  196,  523  197, 523,  2  Is. 
chr.  A  II  474,  390  475,  395.  396  Beg.  Wand.  UI  459, 
12  (A).  12  (E).  13  (A).  14  Trasemundus  Eavn.  I  269, 
21  Is.  hist.  U  299,  2.  7  (b).  12  Trasimuudus  ,4»!.  Val. 
I  324 ,  68  Transamundus  Bed.  A  III  306,  506 

HiLDERicvs  (a.  523—530) 

Hildericus  Eam.  I  269,  26  Vict.  T.  II  198,  531.  534, 1 
Beg.  Wand.  I  459, 16  (E)  Heldericus  Bed.  A  UI 
307,  513  Childericus  Is.  chr.  A  U  475,  395  Udericus 
Is.  hist.  II  299,  28  Hilderix  Vict.  T  U  197,  523,  2 
Hildirix  Beg.  Wand.  III  459, 15  (E)  Udirix  Is.  hist. 
U  299,  7  (b)  Uiltirix  Beg.  Wand.  lU  459, 15  (A)  Hil- 
diris  Is.  hist.  U  299,  7  (a).  10  (a) 

Gelimer  [a.  530—534) 

Gelimer  Marc.  U  104,  534  Auct.  Marc.  U  104,  535, 1 
Mar.  H  235,  534,  2  Giliraer  Is.  hist.  H  299,  15. 
17  (a.  b).  26.  28.  29  300,  7  (a.  b)  Gelimirum  (acc.) 
Eyd.  U  36  Geilimer  Vict.  T.  11  198,  531.  533.  534, 
1  (bis).  2  Geilamer  Beg.  Wand.  111  459,  n  (A)  Ghei- 
lamir  ib.  459,  16  (E).  19  Gelismero  (abl)  Bed.  A 
lU  307, 516 

Gunthimer  (frater  Gelimer)    Vict.  T.  U  198,  534,  1 

Is.  hist.  II  299,  23/24  (b) 
Gebamundus    (frater    Gelimer)    Vict.   T.    II  198, 
534, 1    Is.  hist.  U  299,  24  (b) 


ffl^ 


REGES  VISIG0T30RVM, 


JNDEX  IV. 


IV.   REGES  VISIGOTHORVM. 

Annos  dedi  secunduni  Dalin,  die  Kijnige  der  Germanen,   V  x>.  233  sq. 


Athanaricvs  (a.  366  [?]  —  381  p.  C.) 

Atliauaricus  Chr.  511  I  644,  4S7  3Iarc.  II  61,  3ki,  2. 
382,  2  Cass.  II  153,  113S  Is.  hist.  II  269,  22  270,  6.  7 
271,  n  272, 3. 19  (a)  292, 7  293,  21  add.  II  ad  Bed. 
ni  339  Aithanaricus  Cons.  Const.  I  243,  381,1.2 
Pros2).  I  458,  luo  461,  1177  Eijd.  U  15,  6  Atanaricus 
Beg.  Vis.  ILI  464,  1.  6  Atanarigus  add.  VII  ad  Is. 
hist.  II  376  Ataricus  Is.  chr.  A  II  468,  34a  bis 
*Amalricus  Ps.  Is.  h.  II  383,  9  {v.  4)  *Rodericus 
ib.  382,  9  ler  (cf.  p.  377) 

Alaricvs  I  («.  395—410) 

Alaricus  Ilavn.  I  299,  401.  4u.s  F.  Vind.  A  I  299,  .■,32 
Sang.  I  300,  Ml  Prosj).  I  464,  121S  466,  1240  add. 
IV  ad  Prosp.  I  491  Dom.  Val.  I  630,6  Chr.  511 
I  635,  140  651,  no  655, 553.  .",54  Chr.  452  I  654,  67.  69 
add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  755,410  Byd.  U  17,43.45 
Marc.  II  64,  39.S  4  Is.  hist.  n  272, 10. 19  (b)  273,  8  (aj. 
9  (b)  275, 10. 13  276,  24  add.  IVad  Is.  chr.  n  503,  2 
Reg.  Vis.  lU  464,  2  465,  7  Halaricus  Marc.  II  70,  410 
Cass.  n  154, 11G9  155,  ns.5  Bed.  A  lU  300, 469 
Enricus  Ps.  Is.  h.  II  383,  9  bis 

Athavlfvs  (a.  410— 415) 

Athaulfus  Prosp.  I  466,  1246  467,  1257  468,  1259  (bj 
Marc.  II  70,410  Is.  hist.  11  275,  13.  28  C6J  276,1 
Beg.  Vis.  III  464,  3  465,  s  Ataulfus  add.  V  ad  Prosp. 

I  496    Chr.  511  I  655,  .ss4.  W).  .=162     Ataulplms  Cass. 

II  155,  1188  Atauulfus  Ihjd.  U  17,  4.i  18,  57  19,  eo 
Atauulphus  Chr.  452  1  654,  69  656,  78  Athulpus  Agn. 
I  303        Adolif  Ps.  Is.  h.  U  383,  9 

Placidia   (Athaulfi   uxor)    rid.    ind.   II  sub  Con- 
stantio  III 

SiGERicvs  (a.  415) 

Sigericus  Is.  hist.  II  276,  1.  3  Searicus  Beg.  Vis.  lU 
465,  9     Serich  Ps.  Is.  h.  U  383,  9 

Valia  (a.  415—419) 

Valia  Chr.  511  I  655,  .=,62.  S64    Marc.  II  71,414,2    Beg. 

Vis.  III  465,  10     Vallia  Ilyd.  II  19,  60.  63.  67.  70    Is. 

hist.  II  276,3.21  277,2    Wallia  Prosp.  I  468,1257. 

1259  (a.  b)  469, 1271       *Felius  Ps.  Is.  h.  U  383, 9. 10  bis 

Theodoricvs  I  (a.  419—451) 

Theodoricus  Ilyd.  11  19,  70  Theoderieus  Chr.511  I  663, 
615  4ts     llyd.    U    23,116  Tlieodcridus    Is.    hist. 


II  277,  2  Theodoredus  Chr.  Caes.  II  222,  450.  451 
Theuderidus  Is.  hisi.  II  277,  10.  21  (b)  Theuderedus 
ib.  279, 14  301,  7.  9  Eeg.  Vis.  III  465,  11  Theudoridus 
Is  hisl.  II  277,  21  (a).  28/29  (a)  Theodorus  Ilyd.  II 
25, 140  26, 150  (a)  Ps.  Is.  h.  II 383,  lo  384, 10  Theodor 
{gen.  — ris)  Havn.  I  302,  451.  453  Prosp.  I  483, 1371 
Byd.  U  24, 129  25,  142  26,  1 50  Ca;.  152 

Fredericus  (filius  Theodorici  I)  Chr.  511  I  664,  638 
Byd.  U  27,  i'.6. 158  Fredirlcus  Mar.  II  232,  463 
Fretiricus  Syd.  U  33, 218  Frigdaricus  Is.  hist. 
II  279,  18 

Thvrismvndvs  («.  451  —  453) 

Thurismuudus  Chr.  511  I  663,  B21  Chr.  Caes.  II  222, 
450.  451.  457  Is.  hist.  II  277,  28/29  (b)  Beg.  I".s.  III 
465,  12  Turismundus  Is.  hist.  II  279,  14  Thorismodus 
Prosp.  I  483, 1371  Turismodus  Is.  hist.  U  277,  28  (a) 
Thorisraotus  Havn.  I  302,  451  ter.  453  ter  Thurismo 
Eyd.  U  26,  152  27, 156  Trasmundus  Ps.  Is.  h.  U 
384,  10  Transmundus  ib.  384,  12 

Theodoricvs  II  (a.  453—466) 

Theodoricus  Eavn.  1  302,  453  Eyd.  II  28,  173  (a) 
29, 177  34,  233.  237  Chr.  Caes.  II  222,  457.  466  3Iar. 
II  232,  455,  2  233,  467,  2  Ps.  Is.  h.  II  384,  12  Theo- 
dericus  Eyd.  II  27, 156  bis  Is.  hist.  U  301, 15  302,  13 
add.   I  ad  Bed.   UI  334,  493   Tlieudoricus    Havn. 

1  305,  457,  1.  2  Hyd.  II  29,  174  (a).  176.  178  30,  186 
31,  192.  193.  197  (a)   33,  217.  226    Is.  hist.  11  279,  27   280, 

2  (a).  19  (a)  Theudericus  Clir.  511  I  664,  638.  643 
Eyd.  II  27,  158  28,  170  Ca.W.  Ui  (b)  29,  \u(b).  175 
(a).  (b)  bis  30,  182  31,  197  (b)  32,  205.  208  (a.  b).  213 
33,  218.  220.  230  Is.  hist.  11  279,  18. 19  280,  2  (b).  8.  29. 
30.  31  281,  2.  2/3  Is.  chr.  A  U  473,  3S2  Beg.  Vis. 
ni  465,  13 

EvRicvs  (a.  466—485) 

Euricus  Eavn.  A  I  309,  476, 1  313,  486  Havn.  B 
I  313,  487,  1  C%r.  511  I  664,  643.  649  665,  653.  657.  666 
Chr.  Caes.  II  222,  466.  485  Is.  hist.  II  281,  3.  4.  20.  21 
288,  19  Beg.  Vis.  UI  465,  14  Euericus  Eyd.  U  34, 
237  Euuericus  ib.  34,  238  Aurich  Ps.  Is.  h.  II 
384,  12         Euthoricus  Mar.  U  233, 467 

Alaricvs  II  (a.  485—507) 

Alaricus  Eavn.  A  I  313,  486  Eavn.  B  I  313,  487, 1 
Eavu.   I  331,496.498     An.  Val.  I  322,  r,3     Chr.  511 


INDEX  IV. 


EEGES  VISIGOTHORVM. 


495 


I  665,  GCC.  G88  Chr.  Caes.  II  222, 43r,  223,  r,07.  .••,ns.  .ms 
/s.  /ik/.  II  281,-jL'  liei/.  Vls.  m  4G^i,  u.  Em-icus 
Ps.  Js.  h.  11  384, 12  his 

Areaagni  (uxor  Alarici)  An.  Val.  1  322,  Gn 

GlSALKICVS  («.  r)07— 511) 

Gisaleicus  Js.  hist.  11  282,  12  283, 8  Gesaleicus  Jiey. 
Vis.  111  465,  iG  Geseleicus  Chr.  511  1  666,  cai  Gisa- 
lecus  Chr.  Caes.  II  223,  508.  513,  i  Gesalecus  ib.  223, 
510  his  Gaslicus  i's.  Is.  h.  11  384, 12 

Theodoricvs  111,  qui  sequitur,  i'id.  Tlieoilericus,  fil. 
Walamerici,  rex  Ostrogotli.,  in  iiul.  VII 

AMALAnicvs  (a.  507—531) 

Amalaricus  Chr.  Caes.  U  223,  513,  2.  525.  531     Is.  hist. 

II  283, 12. 18. 24  lieg.  Vis.  m  465,  is  466, 19  *  nepos 
Amahici  Fs.  Is.  h.  n  385,  12 

Thevdis  («.  .531—548) 

Theudis    Is.  hist.   11   283,  24    285,  7   Tlieudi   iJej.  Vis. 

III  466,20  Thiudis  Chr.  Caes.  II  223,  544  Theudosius 
Fs.  Is.  h.  II  385, 13 

Thevdisclvs  (a.  548—549) 

Theudisclus   Is.  hist.  II  284,  6  (a.  h)   285, 7.  I6     Reg. 

Vis.  Ul  466,  21  Thiudisclus  Chr.  Caes.   U  223,  544, 

545    Bitissicus  Ps.  Is.  h.  II  385, 13  bis 

Acila  (rt.  549—554) 

Agila  {gen.  -anis)  Chr.  Caes.  II  223,  545.  5:,2     Is.  hist. 

II  285,  IG  286, 10  (a.  b).  u.  15     Ps.  Is.  h.  II  385, 13 

Reg.  Vis.  IH  466,  22 

Athanacildvs  (a.  554 — 567) 

Athanagildus  Chr.  Qaes.  11  223,  552.  508  Is.  hist.  II 
286,  3  (a.  b).  11  (b).  12  (a).  14.  19.  21  Beg.  Vis.  111 
466,23  Atanagildus  Is.  chr.  A  II  475,399"  Atha- 
naildus  loh.  II  212,  5G8.  569,  4  Atauagillus  Ps.  Is.  h. 

II  3S.5,  1:1  ler 

Gosuintha   (uxor  Athauagildi)   loh.   11  212,  5C9, 4 
215,  579,  3  218,  589,  1  bis 

LivvA  1  (a.  567—572) 

LivvH  (jreii.  -ani)  loh.  11  212,  5cs.  5G9, 4  213,573,2 
/s.   hist.    II   286,  22    Leuua   (gen.   -ani)      lieg.  l"s. 

III  466,  25.  27  Leviba  Ps.  Is.  h.  II  38,5,  13. 14 

Leovigildvs  (a.  567 — 586) 

Leovigildus  Is.  hist.  II  303,  7  Ps.  Is.  h.  11  385,  u 
Lcovogildns  loh.  II  212,  aa.  570.  571. 572.  5G9, 4.  570,2. 

571,  3  213,  aa.  573,  574.  572,  3.  573,  2.  5.  674,  2  214, 
aa.  575.  576.  575,2.  576,3  215,  aa.  577.  578.  579. 
577,  ^Ws.  578,4.  579,2.3  216,  aa.  .580.581.  582.  583. 
584.     580,  2.    581,  3.    582,  3.   583  bis.    584,  1     217,    ««,  585. 

586.  584,  3.  585,  2.  4.  6  bis.  5sr,,  2  Leuvigildus  {sive 
Levvigildus  sive  Leuuigildiis)  Ilavn.  I  269,  33.  35 
270,  38  Is.  hisl.  II  286,  23  287,  2.3  288,  23  303, 11/12 
Is.  chr.  A  II  477,  403.  4u5.  407     Liuvigildus  C.  Hisp. 

CHRONICA   III. 


II  352,  C7    Pieg.  Vis.  III  466,  26    Levigildus  Bed.  A 

III  308,  529  Levigclde  (abl.)  Ilavn.  1  270,  37    Leovi- 
gillus  Ps.  Is.  h.  11  38,5,  13.  14  ter.  15 

Gosnintha  (uxor  Leovigildi)  vid.  mpra  sub  Athana- 

gitdo 
llermencgihUis  (filius  Leovigildi)  loli.  11  213,  573,  5 

215,  579,  2.  3  217,  584,  3.  5sr,,  3  218,  587,  4  Is.  hist. 
II  287,  14  Herminigildns  atld.  IV  ad  Is.  chr. 
II  502  Bed.  B  III  .308,  274  Hirminigildus 
Bed.  A  lU  308, 529  309,  529  Ermenegildus  Haon. 
I  269,  35  Ermenigildus  Is.  chr.  A  II  477,  405 
Ermiuigillus  Ps.  Is.  h.  II  385,  14 

Reccaredvs  I  (a.  586 — 601) 

Reccaredus    Uavn.  I  270,  38     loh.  M  213,  573,  5    217, 

a.  587.    585,  4  his.   58C,  2     218,   OO.  588.  589.     587,  5.  6.  7. 

589,  1.  2  his     219,    a.  590.     590,  1   V.  4.   5.   lo/u.  18/l9.   27. 

590,  3  bis  220  V.  13    C.  Byz.  H  334,  l.  2.  3    Is.  chr.  A 
II  477,408     Beg.  Vis.  III  466,  2S  Recaredus  Is.  hist. 

II  288,  24   290,  22   Recharedus    C.  IJisp.  U  340,  20 
Richaredus  Ps.  Is.  h.  II  385,  15   Richardus  Sed.  A 

III  309,  529 

LivvA  n  (a.  601—603) 

Livva  (gen.  -anis)  Is.  hist.  II  290,  22  291, 1  C.  Byz. 
n  334,  2.  3  bis    Beg.  Vis.  m  466,  29   Liuha  Ps.  Is.  h. 

n  386, 15  his 

VlTTERlCVS  (o.  603-610) 

Vittericus  Is.  hist.  H  291,  10  Wittericus  ib.  290,  24 
291,  1  C.  Bgz.  U  334,  3  Wittiricus  Eeg.  Vis.  Tll 
466,  30  Witericus  C.  Byz.  11  334,  5  Viutericus  J's. 
Is.  h.  n  386,  15  bis 

GVNDEMARVS  (a.  610 — 612) 

Gundemarus  Is.  hist.  H  291,  9.  12/13  C.  Byz,  H  334,  5 
Meg.Vis.  III  467,  31  Gondomarns  Ps.  Is.  h.  11  386,  16 

SisEBVTvs  (a,  612—620) 

Sisehutus  /s.  hist.  II  291,  12  292,  8.  12  295, 1  C.  Bgz. 
II  335, 8  C.  JHsp.  U  339, 15.  ic  340, 17  Ps.  Is.  h. 
n  386,  ic  Is.  chr.  A  II  425  479, 4i5  480, 417  add.  I V 
ad  Is.  chr.  II  506,  7  lieg.  Vis.  III  467,  32  Sisehotus 
add.  I V  ad  Is.  chr.  U  505,  c  Sesibutus  add.  I  ad 
Bed.  111  335,  540  Sisebutis  Ps.  Is.  chr.  U  501,415 

Reccaredvs  II  (a.  620-621) 

Reccaredus  lieg.  Vis.  111  467,  :i;i  Recaredus  Is.  hist.  II 

292, 3    Reccharedus   C.  Ilisp.    11   340,  17    Ricaredus 

Ps.  Is.  h.  II  386, 16 

SVINTHILA  (a.  620-631) 

Suinthila  (gen.  -ani)  Is.  hist.  II  292,  10  293,  22  Js.  chr. 
A  II  480,  ^icK^n"  Keg.  Vis.  Ul  467,34  Suintila 
(gen.  -anis,  abl.  -ane)  C.  Byz.  II  337, 14  ('.  IJisp. 
II  340,  is  Ep.  Ov.  II  37.3,  15.  ic  Is.  chr.  A  II  480, 
iW^  Sciiitilla  Ps.  Is.  h.  11   386,  ic 

Ricciinirus  (tilius  Suiutbilaui)    Is.  Iiist.  U  293,  12 

64 


49G 


REGES  VISIGOTHORVM. 


INDEX  IV. 


SlSENANDVS    («.  C31 — 636) 

Sisenandus  adcl.  I  nd  h.  Itlsl.  II  304, 1  C.  IJisp.  II 
340,  lu  Mc(j.  Vis.  111  467,  n:,  Sisinanilus  E^).  Ov.  II 
373, 16      Sciscundus  Ps.  Is.  h.  II  387,  u 

CniNTiLA  («.  636 — G40) 

Cliintila  {acc.  -■•inem)  Kp.  Oii.  II  373,  15  374,  ii;    lieg. 

Vis.  III  467,  31-.  Cintila  0.  liisp.  II  340,  21       Scintula 

Ps.  Is.  h.  II  387,  17 

TvLOA  («.  640—641) 

Tulga  Ep.  Oii.  II  373,  K,  374,  ig  Heg.  Hs.  ni  467, 37 
Tulgas  C.  Ilisp.  II  340,  23  Talca  Fs.  Is.  h.  II  387,  17 

Chindasvindvs  (a.  641 — 652) 

Chindasuindus  liee/.  Vis.  III  467,  3S  Chindasuintus  C. 
Ilisp.  II  341,  2«   Chindasuinctus  Ep.  Ov.  II  374,  IG 
Cindasuinctus  tJ.373, 15  Cliindas  C.  Hisp.  II  343,  35 
Gondolus  Ps.  Is.  h.  II  387, 17  Gondolo  ih.  387,  18 

Keccesvindvs  {a.  649 — 672) 

Eeccesuindus   Eeij.   Vis.    III    468, 41    Eecesuindus    ib. 

467,  39  Eeccesuintus  C.  Tlisp.  II  343,  35  Eecesuinthus 
add.  IV  ad  Is.  chr.  II  506,  1  Eecesuintus  Ep. 
Ov.  II  374,  16  add.  IV  ad  Is.  chr.  11  506,  7  Ee- 
cesuinctus  Ej).  Ov.  II  373,  15  bis  Eecessuinthus  add. 
IV  ad  Is.  chr.  II  506, 7  Eecensuinthus  ihid.  ter 
Soa  Fs.  Is.  h.  II  387,  18 

Wamba  (a.  672—680) 

Wamba  {yen.  -ani)  C.  Ilisp.  II  348, 46  bis.  46  mg.  349, 
47  vig.    Ep.  Ov.  II  373,  15    374, 16  bis    Eeg.  Vis.  UI 

468,  44.  45  469  (Par.)      Bitihas  Fs.  Is.  h.  II  387,  is 


I   EnvifMVs  (a.  680—687) 
Ervigius  C.  Ilisp.  II  349,49    3.50,54    Ep.  Ov.  II  373, 
15  bis    374,  10  ter     Eerj.  Vis.  III  468,  47.  48.  4;»    46!) 
(Par.  Ley.)       Arves  Fs.  Is.  h.  II  387,  18 

Egica  (a.  687—701) 

Egica   ((jen.  -anis)   Ep.   Ov.    II   373, 15  4««    374,  l(i  ter 

Ee(/.  Vis.   III  468,  49  bis.  5u   Egicani  (acc.)  C.  Hisp. 

II  354,  74    Egiga    Eeg.  Vis.    lU  469    (Far.    Leg.) 

Egika  C.  Eisp.  II  349,  53  350,  58    Egiche  (gen.)  ib. 

353, 70      Aicas  Ps.  Is.  h.  II  387,  is 

Opiia  (filius  Egicanis)  C.  Ilisp.  II  353,  7u 

ViTizA  (a.  697-710) 

Vitiza  (acc.  -anem)  Ep.  Ov.  II  373, 15  374,  16  bis  Eeg. 
Vis.  III  468,  51  469  (Leg.)  Witiza  (abl.  -ane)  Ep. 
Ov.  II  374, 16  Eeg.  Vis.  III  469  (Par.)  Vittiza  Ep. 
Ov.  II  373, 15  Wittiza  C.  Hisp.  H  351, 62.  62  mg. 
65  acc.  Wittizanem  ib.  350,  5S  Wittizam  ib.  354,  74 
Wittize  Ojen.)  ib.  353,  69  Geticus  Ps.  Is.  h.  II  387, 
18.  19  ter  Gethicus  ib.  387,  19.  20  388,  20 

Sehastinus  (filius  Vitizanis)   Fs.  Is.  h.   II  387,  20 

388,  20 
Euo  (filius  Vitizanis)  Fs.  Is.  h.  II  387,  20  388,  20 

EODERICVS  (a.  710-711) 

Eodericus  Ps.  Is.  h.  U  388,  20  bis  add.  II  ad  Is.  chr. 
II  493, 6  add.  IV  505, 5  Eudericus  C.  Hisp.  U 
352,  68.  68  mg.  356, 79  Ep.  Ov.  U  373, 15  374, 16 
Euderigus  Eeg.  Vis.  UI  469  (Leg.) 

Egilonis  regine,  coiiiugis  quondam  Euderici  regis 
C.  Hisp.  II  356, 79 


INDEX  V.  CONSVLES.  497 


V.    CONSVLES. 

Consules  libenio  roi  publicae  Komauao  ab  a.  aiito  Cbr.  509  =  u.  e.  245  ad  aute  Clu'.  45  =  u.  c.  709 
in  cliroiiicis  liis  nomiuati,  scilicet  praeter  sparsos  paucos  (vol.  1  p.  274.  275.  276  transpositos ;  p.  396,  189; 
p.  547,  22;  p.  638  o.  255.  265;  vol.  2  p.  161  c.  1369.  1370;  vol.  3  p.  147.  p.  157,  21,  p.  272  c.  162,  p.  280 
c.  250,  p.  415)  quos  habeut  laterculi  tres  Cbronographi  a.  354  (vol.  1  p.  50—56),  Constautinopolitanus  (vol.  1 
p.  20.5 — 216),  Cassiodoranus  (ncmpe  tam  Livianos  quaui  Aufidiauos  ad  a.  p.  Chr.  31  vol.  2  p.  123 — 136),  in 
Imuc  iudicem  uou  sunt  rccepti.  Contineutur  eo  cousules  indc  ab  a.  aute  Clir.  44,  praesertim,  secundum  cou- 
spectum  voL  3  p.  337   proi^ositum,  quos  comprehendunt  hiterculi  iu  hoc  corpore  editi  bi: 

Chr.  354  ad  a.  ante  Cbr.  44 — p.  Clu-.  354  =  Cbronographi  a.  354   vol.  1    p.  56  —  69  accedentibus  cou- 

sulatibus  nominatis  in  cyclo  pasohali  (ad  a.  410),  in  laterculo   praefectorum  urbis    (cf.  de  hoc  con- 

sularinm  omuiura  qui  extaut  optinio  quae  observavi  neues  Archlv  14,  235),   iu  receusu  episcoporura 

urbis  Komae. 

Const.  ad   a.  ante    Chr.  44 — p.  Chr.  394  =  Consularia   Coustantinopolitaua   cum  additamento   in   Occi- 

dente  adiecto  a.  p.  Cbr.  395—468  vol.  1  p.  216—247. 
Ital.  ad  a.  ante  Chr.  44 — p.  Chr.  571  =  Consularia  Italica  voL  1  p.  274 — 339. 
Prosp.  ad  a.  29 — 455  =  Prosperi  chronica  vol.  1  p.  410 — 485  cum  Additamentis  p.  486—499. 
Ciz.  ad  a.  30—52.  159—198.  365—388  =  liber  paschalis  cod.  Cizensis  vol.  1  p.  508—510. 
Aq.  ad  a.  456.  457  =  Vlctorii  Aquitaui   cyclus   pascbalis   vol.  1  p.  722.     Consulatus   priores   oniisi  m 

iudice  utpote  descriptos  ex  Prospero. 
AqS  ad  a.  458 — 559  =  continuatores  cycli  Victoriani  vol.  1  p.  722—734. 

AqS  (I).  (II).  (III).  (IV)  notantur  continuatores  plures  ubi  difterunt. 
Pasch.  ad  a.  354 — 437  =  Cyclus  paschalis  annorum  LXXXUII  vol.  1  p.  741 — 743. 
Camp.  ad  a.  464—599  =  Pascbale  Campanum  vol.  1  p.  745 — 748. 

Marcell.  ad  a.  379 — 534  cum  supplemento  a.  535 — 548  =  Marcelliui  chrouica  vol.  2  >p.  60  —  108. 
Cass.  ad  a.  458 — 519  =  Cassiodori  cbrouica  vol.  2  p.  157 — 161.      Cousulatus   priores    oraisi    in    indice 

utpote  descriptos  ex  Victorio  Aquitano. 
Victor  ad  a.  404 — 563  =  Victoris  Tonnennensis  chronica  vol.  2  p.  184 — 205. 
Marius  ad  a.  455 — 580  (potius  quam  581)  =  Marii  Aventioensis  chronica  vol.  2  p.  232 — 239. 
Theo  ad  a.  138—372  =  fasti  Theonis  Alexaudrini  vol.  3  p.  375—381. 
Veron.  ad  a.  439—494  =  fasti  Veronenses  vol.  3  p.  383. 
Aug.  ad  a.  378—498  =  fasti  Augustaui  vol.  3  p.  384.  385. 
Heracl.  ad  a.  222—630  =  fasti  lleracliani  vol.  3  p.  387—410. 

Alex.  =  chronioi  Alexandrini  pascbalis  consulatus  ad  a.  394  editi  sunt  cum  cousularibus  Coustantino- 

politanis  (vol.  1  p.  216— 245),  ad  a.  469    cum   Marcellino  (vol.  2  p.  64 — 90);    posteriores  ad    a.  613 

(deficiunt  a.  508 — 516)  in  indicem  rettuli  ad  editionem. 

Consulum  nomina  index  repraesentat,  ut  traduutur  iu  laterculis  uostris ;  sed  corruptelis  plurimis  et  gra- 

vissimis,  quiljus  laterculi  abuudaut,  plenis  eum  onerare  nolui,  reoepta  lectione  vera  veraevo  proxima,  adieotis 

in  adnotatione  leotionibus  utilibus  aut  per  se  aut  quod  faciunt  ad  laterculorum  affiuitates  declarandas.     Ut  cor- 

ruptelae  ita  additamenta  quoque  inutilia  fere  reiecta  sunt,  ut  suut  Augusti  et  Caesaris  vocabula  similiaque.    Con- 

sulatus  uon  reote  relati  inter  ordinarios  et  subditicii  qui  a  Tiberio  iude  inveniuntur,  adsuut  in  indice  uncis  [  ] 

comprehensi ;  item  ubi  contra  ordinatiouem  per  tempora  imperatoria   certa   lege  stabilitam  binorura  consulum 

uomina  iuveniuntur  trausposita,  id  in  indicem  relatum  est.     Iterationum  numeri  ita  pessumdati  suut,  ut  earura 

iu   indice  plena  ratio  haberi  uon  potuerit;  habita  est  iunioris  vooabuli,  quod  ab  a.  inde  p.  Cbr.  480  non   raro 

reperitur  nominibus  adiectum  ad  distinguendos  opinor  filium  nepotemve  a  patre  vel  avo  oognomine '). 


')  Ut  Valentinianus  iunior,  Theodosius  iunior,  Leo  iuuior  ita  distinguuntur  a  patribus  avisve  cognomi- 
nibus,  ita  adiungitur  in  titulo  Puteolauo  V.  1.  L.  X,  1697  Mavoriius  iunior  alteri  Marortio  I.  c.  u.  1696  et  in 
clui)eo  argenteo  consuli  a.  434  Flario  Ardaburi  Aspari  (G.  Meyer,  zioei  antike  Elfcnheintafeln  p.  6)  Ardabur 
iunior  2>relor.  Cognomiues  oonsules  nulla  parentcla  coniunctos  ita  distingui  nou  crediderim  neque  eiusmodi 
additamentum  proprie  respicerc  ad  fastos,  ut  iuniori  opponatur  consul  cognominis  senior,  sed  magis  ad  usum 
quotidianum  tempore  creationis  obtineutem. 

64* 


498  CONSVLES.  INDEX  V. 

Ad  a.  usque  284  iudex  ea  tantum  coinponit,  quae  inveniuntur  in  laterculis  a  nobis  editis.  At  ab 
initio  Dioclctiaui  ad  laterculos  ill(js  adiecimus  aut  comprehensa  inter  uucos  [  ]  aut  in  adnotationibus  excerpta 
ex  constitutiouum  corporibus,  titidis,  papyris,  actis  ecclesiasticis  ea  quae  ad  manus  esseut  et  utilia  viderentur. 
Consules  cum  per  liaec  tempora  soleaut  enuntiari  uuico  vocabulo,  exceptis  imperatoribus  adscripsi  ad  siugulos 
quae  liabcbam  coUecta  et  satis  certa  ad  uomina  eorum  explenda.  Ueinde  per  ea  tempura,  quibus  iu  partibus 
Occidentis  Orientisque  cousules  diverse  enuntiantur,  diirerentiarum  earum  (de  quarura  legibus  exposui  nmes 
Archlv  14,  226  —  249)  ratio  habita  est.  Scilicet  imperio  bipertito  cum  imperator  alter  alterum  consulem 
creare  soleret,  post  aliquod  tempus  etiam  promulgationes  simul  fieri  desieruut  et  cum  legitime  collegae  iu 
consulatu  ad  dignitatem  ordinandi  essent,  saepenumero  evenit,  ut  prior  iu  l.-iterculum  relatus  eum  locum  retineret 
dignitatis  ratione  non  babita,  uon  raro  ue  recipcretur  quidem  qui  posterior  uuutiabatur.  Forma  laterculorum 
legitima  cum  ])er  universum  imperium  semper  cadem  manserit,  uiliilo  minus  eorum  quos  habemus  originem  ex 
Oriente  multis  vestigiis  declarant  Marcelliniaui  et  Heracliani  et  Ale.xandrini,  originem  ex  Occidente  Italici  et  Cou- 
stantinopolitanorura  continuatio  et  Prosperiani  cum  coutinuationibus ;  apud  Victorem  Touneunensem  et  Cassiodorum 
et  Marium  modo  haec  iorma  reperitur,  modo  illa.  Ego  utramque  consuetudiuem  ad  certa  indicia  quateuus  iieri 
potuit  distinxi.  Quibus  autem  teraporibus  singuli  cousules  primum  in  sua  imperii  parte  promulgati  sint,  deinde 
parti  alteri  uuntiati,  quamquaui  cx  tabula  uostra  nequaquam  ita  cognoscitur,  ut  fieri  potest,  aliquatenus  diversi- 
tates  eae  uon  raro  ad  rerum  memoriam  utiles  per  eam  declarautur.  Ceterum  cum  iu  partibus  Orientis  cuusuetudo 
anui  per  utriusque  nuntiatiuuis  ccnisules  siguificaudi  ad  extrema  usque  tempora  retiueatur,  iu  Occidente  per 
tempora  Odoacri  et  regum  Gotliorum  quamquam  consules  ex  Oriente  nequaquam  reiciuntur,  iu  titulis  actisque 
secundaria  nuutiatio,  scilicet  ex  Oriente  adlata,  raro  coraparet  (adest  a.  486.  515.  517.  520),  plerumque  prae- 
teritur,  ideoque  auni  plerumque  enuntiantur  per  singula  nomina,  quam  auui  significandi  consuetudinem  diver- 
sam  optime  patefaciuut  epistulae  a  papa  llormisda  scriptae  ad  Anastasiura  imperatorem  unico  consuUs  nomine 
subseriptae  et  Auastasii  ad  Hormisdam  subscriptae  noraiuibus  biuis.  Noraiua  illa  siugularia  ad  cousuetudinem 
Occidentis  formata  cum  fastos  uou  multum    iuvent,  ab  iis  iu  laterculo  adnutandis  fere   abstiuui. 

Cousules  ubi  deficiunt,  id  quod  per  tempora  imperii  meliora  non  evenit,  intervalla  in  fastis  publicis 
recte  ordinatis  aduotantur  per  formulam  consules  quos  iusserint  doiiiini  noslri  (qua  utitur  Chrouographus 
a.  354  in  a.  308  et  311)  sirailive  Graeca  roTg  iaoixivoig  (qua  utitur  Theo  ad  a.  351)  sequente  die  promulga- 
tionis  cousulum  mox  uomiuatorum.  Eae  formulae  cum  non  faciant  ad  aunum  declarandum,  in  titulis  actisque 
cura  consules  uulli  suut  vel  scribenti  nondum  inuotueruut,  adhibetur  formula  ^^oai  coiisules  auui  proxime 
praecedentis.  Ea  quando  iutervalla  consularia  ad  annum  uuum  pluresve  perveniuut,  etiam  in  laterculos  ad- 
missa  est,  id  quod  priraum  evenit  per  bienulura  a.  309 — 310;  consules  enim  per  eos  auuos  in  diversis 
imperii  partibus  creati  postea  it;i  reiecti  sunt  omnes,  ut  legitime  anni  illi  uotaroutur  alter  posl  consulaluin 
(J>iocletiani)  X  et  (Maximiani)  VII,  alter  anno  II  post  consulatuiii  X  et  VII.  Sexto  deiude  saeculo  cum  cou- 
sules  rarescunt,  siraul  auui  coutinui  plures  incipiunt  euuntiari  per  postcousulatus,  ita  ut  priraus  postcousulatus 
significetur  formula  solita  2>ost  consules  illos,  secundus  per  forraulam  ilermii  (rarius  anno  secundo)  post  con- 
sules  iUos,  tertius  (id  quod  prinuun  evenit  a.  033)  per  fornmlam  el  iterum  (rarius  tertium  vel  anno  lertio) 
post  consules  illos,  quartus  per  lormulam  quartum  (vel  anno  qaarto)  2>ost  consulcs  illos  et  sic  deiuceps.  Uiverse 
per  abusum  (vide  quae  exposui  neues  Archiv  16,  55  coutra  liussium  iuscr.  christ.  I  p.  XLVll),  sed  eum  uou 
infrequentem  postcousulatus  numerautur  compreheuso  cousulatu  ipso  itaque  numeris  unione  auctis;  exempli 
gratia  anni  541.  542  legitirae  appoUautur  Basilio  consule  et  2>ost  consulatum  Basilii,  sed  possunt  itera  signlficari 
forraulis  Basilii  anno  j^rimo  et  post  consulatum  Basilii  anno  secundo,  —  ludex  qui  sequitur  ut  postconsulatus 
in  laterculis  aduotatos  admisit,  ita  ex  aduotationibus  eius  generis,  quas  passira  habent  tituli  actaque,  paucas 
tantum  recepit. 

Annorum  per  cuusulum  uomiua  euuntiaudorum  consuetudo  legitima  unica  mansit  iu  re  publica  Romana 
usque  ad  a.  p.  Chr.  537.  Eo  anuo  iustinianus  emissa  constitutioue  (uov.  47)  cousularem  notatiouem  nou  ab- 
olevit,  sed  auni  significatiouem  legitimam  triplicavit  adiectis  annis  tam  indictionis  quam  iraperatoriis  (vide 
quae  exposui  neues  Archiv  16  p.  54  sq.).  Horuin  aunorum  euuutiatioues  cousulares  index  repraeseutat,  qua- 
tcnus  in  laterculis  nostris  iuveuimitur.  Excerpta  ex  actis  titulisque  ad  hauc  tabulae  partem  uou  addidi,  cum 
propter  indictiouura  anuos  et  imperatorius  adieotus  diversam  tractationem  requiraut. 


INDEX  V. 


CONSVLES. 


499 


a.  Chr.  44,  u.  c.  710 

Caesarc  V       •  ct  Aiituuiiio 

a.  C/ir.  43,  n.  c.  711 

I'ansa')  ct  Hirtio') 

')  h.  et  p.  Ilul. 
a.  Chr.  42,  u.  c.  712 

Lepido')  et  Planco') 

')  munatio  et  planco   et  posl  alin  lepido  et 
planco  Ital. 
a.  Chr.  41,  u.  c.  713 

Antonino  Pictate')     et  Isaurico') 

')  autouino  (o»i.  Chr.)  pietate  et  is.  Chr.  Cunst.; 
ant(niino  et  seruilio ,   chrysaurico  et  an- 
tonino  Ilal.  per  gcvi. 
a.  Chr.  40,  u.  c.  714 

Calviuo  11  et  PoUione 

a.  Chr.  39,  u.  c.  71-5 

Ceusorino')  et  Sabiuo 

')  rufo  censoriiio  Const. 
a.  Chr.  38,  u.  c.  716 

Pukhro  ct  Flacco 

a.  Chr.  37,  u.  c.  717 

Agrippa')  et  Gallo') 

')  g.  et  agr.  Ital. 
a.  Chr.  36,  u.  c.  718 

Publicula  et  Nerva') 

')  horua  cocceio  Const. 
a.  Chr.  3!),  u.  c.  719 

Cornificio')  et  Ponipeio') 

')  c.  et  pompeio  maguo    Cunst.,   pompeio    ct 
coruelio  Ital. 
a.  Chr.  34,  u.  c.  720 

Libone  et  Atratino') 

')  autouiuo  ii  et  liboue  Cumt.,    liboue  et   an- 
toniuo  Ital. 
a.  Chr.  33,  u.  c.  721 

Augusto  II')  et  TuUo^) 

')  octauiano  aug.  ii  Const. 
')  tuUio  IlaL,  paulo  {xixtQujyO';  Gr.)  Const. 
a.  Clir.  32,  u.  c.  722 

Ahenobarbo')  et  Sossio 

')  augusto  ii  Ital. 
a.  Chr.  31,  u.  c.  723 

Augusto')  111  et  Messala*) 

')  octauiano  augusto  Const. 
^)  corbilio  Consl. 
a.  Qlir.  30,  u.  c.  724 

Augusto  ')  IIU  et  Crasso 

')  octauiano  Const. 
a.  Clir.  29,  u.  c.  725 

Augusto')  V  et  Apuleio 

')  octauiano  Const. 
a.  Chr.  28,  u.  c.  726 

Augusto')  VI  et  Agrippa  II 

*)  octauiano  Conat. 


Clir.  3.54  (fasl.)  Const.   Ilal. 
Chr.  .304  (fast.)  Cunst.  Ital. 

Clir.  304  (fast.)  Cunst.  *Ilal. 
Chr.  3.J4  (jasl.)  Cunst.  *Ital. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  *Ital. 
Chr.  304  (fast.J  Const.  '*ltal. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 
Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 

Chr.  304  (fast.)  Const.  Ital. 

Chr.  354  (jast.)  Const.  Ital. 

Chr.  304  (fast.)  Const.  (pust   724).   *Ital. 
Chr.  3-04  Qast.)  Const.  Ital.  (post  724) 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Il.al. 
Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 
Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 


500 


a.  Chr.  27,  u.  c.  727 

Augustu»)  VII  et  Agrippa  III 

')  octauiano  Const. 

a.  Chr.  26,  u.  c.  728 

Augusto')  VHI  et  Tauio  II 

')  octauiano  Const. 

a.  Clir.  25,  u.  c.  729 

Augusto')  VIIU        et  Silano 
')  octauiano  Const. 

a.  Clir.  24,  u.  c.  730 

Augusto')  X  et  Flacco 

')  octauiano  Consl. 

a.  Chr.  23,  u.  c.  731 

Augusto')  XI  et  Pisone 

')  octauiano  Const. 

a.  Chr.  22,  u.  c.  732 

Marcello  Aeseruino')  et  Arruutio*) 

')  aeseniiuo  Const.  soli     -)  poslcriore  loco  Ilal. 
[—  Celso  et  lIil)ero>) 

')  tiberino  Ilal. 

a.  Chr.  21,  u.  c.  733 

Lollio')  et  Lepido- 

')  tuUio  Ital.  -)  emilio  Ital. 

a.  Chr.  20,  u.  c.  734 

Apuleio  et  Nerva') 

')  silo  Ital. 

a.  Chr.  19,  u.  c.  735 

Saturnino  et  Luoretio') 

')  lucretio  cinna  Const.,  cinna  Ital. 

a.  Chr.  18,  u.  c.  736 

Leutulo')  et  Leutulo') 

')  duobus   lentulis,   lentulo   et   cornelio   Const. 
siniiliterque  Ital.  per  gem. 

a.  Chr.  17,  u.  c.  737 

Furnio  et  Silano') 

')  siluano  {aduvov  Gr.)  Const.  Ital.,  silato  Clir. 

a.  Chr.  16,  u.  c.  738 

Henobarbo')  et  Scipione') 

')  domitio   scipione    et   achenobarbo    Const., 
domitio  et  enobaro  Ital. 

a.  Chr.  15,  u.  c.  739 

Libone  et  Pisone 

a.  Chr.  14,  u.  c.  740 

Crasso  et  Augure') 

')  lentulo  Const.  Ital. 

a.  Chr.  13,  u.  c.  741 

Nerone  et  Varo 

a.  Chr.  12,  u.  c.  742 

iMessala  et  Quirino 

([Robellio  et  Saturnino 

o.  Chr.  11,  u.  c.  743 

Tuberune  et  Maxirao') 

')  m.  et  t.  Const.  Ital. 

a.  Chr.  10,  u.  c.  744 

Africano  ct  Maximo 

a.  Chr.  9,  u.  c.  745 

Uruso  et  Crispino 


CONSVLES. 

Chr.  354  (fast.)  Consl. 
Chr.  354  (fast.)  Const. 

Chr.  354  (fast.)  Const. 

Chr.  354  (jast.)  Const. 

Chr.  354  (fast.)  Const. 


JNDEX  V. 


Cltr.  354  (fast.)  Const. 
Const.  Ital. ;  cf.  vol.  1 

Chr.  354  (fasl.)  Const. 

Chr.  354  (fast.)  Const. 

Chr.  354  Q'ast)  Const. 

Chr.  354  (fast.)  Const. 

Chr.  354  (fasL)  Const. 
Chr.  354  (fast.)  Const. 


Ital. 

Ital. 

Ital. 

Itttl. 

*Ital. 

Ital. 
p.  201.  2.J4\ 

Ital. 

Ital. 

Ital. 

Ital. 

Ital. 
Ilal. 


Chr.  354  (fast.)  Const. 
Chr.  354  (fast.)  Const. 


Ilal. 
Ital. 


Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 


Chr.  354  (fast.)  Const. 
Const.  Ital.;  cf.  vol.  1 


Ital. 
p.  200] 


Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 


Chr.  354  (fast.)  Const. 
Chr.  354  (fast.)  Const. 


Ital. 
Ital. 


INDEX  V. 


CONSVLES. 


501 


a.  Chr.  S,  u.  c.  T-iti 

Ceiisorino  et  Gallo 

a.  Chr.  7,  u.  c.  747 

Nerone  II  ct  Pisono 

«.  Chr.  G,  u.  c.  748 

B.ilbo  et  Vetere 

«.  Chr.  5,  u.  c.  749 

Augusto*)  XII  et  Sulla 

')  octauiano  Const. 

a.  Chr.  4,  u.  c.  750 

Sabino  et  Rufo') 

')  rufino  Consl.  Ilal. 
a.  Chr.  3,  u.  c.  751 

Lentulo  et  Messalino 

a.  Chr.  2,  u.  c.  752 

Augusto')  XIII  et  Silvano') 

')  octaui.ino  Consl.         -)  silano  Const. 


a.  Chr.  1,  u.  c.  753 
Lentulo 


et  Pisone 


p.  Chr.  1 

Caesare'^  et  Paulo 

')  lucio  caesare  Const. 
p.  Chr.  2 

Vinicio  et  Varo 

p.  Chr.  3 

Lamia  et  ServUio') 

')  seruilio  uonniano  Const. 

p.  Chr.  4 

Catulo  et  Saturnino 


p.  Chr.  5 
Voleso') 

')  magno 
et 

et  Magno') 
ponipeio  et  ualerio  Const.,   magno 
ualerio  Ital. 

p.  Chr.  6 
Lepido 

et  Arruntio 

p.  Chr.  7 
Cretico 

et  Nerva 

p.  Chr.  8 
Camillo 

et  Quintiliano 

p.  Chr.  9 

Camerino 

et  Sabino 

p.  C%r.  10 

Dolabella 

et  Silano 

p.  Cltr.  11 
Lepido 

et  Tauro 

p.  air.  12 
Caesare 

et  Capitone 

p.  Chr.  13 
Planco') 

et  Silano 

')  flacco  Consl.  Ital.  (Vind.  1} 

p.  Chr.  14 

duobus  Sextis') 

')  duobus  sextis,  pompeio  maguo  (om.  Ital.) 
et  apuleio  Const.  ct  Ital.  per  ijein. 


Clir.  354  (fast.)  Const.   llal. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ilal. 

Clir.  354  (fast.)  Const.   Ilal. 

Chr.  354  (fasl.)  Const.  Ital. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ilal. 

Clir.354  (fasl.)  Consl.  Ital. Trol.  jmsch.  (1,  p.  737,30.31). 
Iskloriana  (2  p.  499  post  c.  234).  Malaliana  (3, 
427, 1) 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 
Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Malaliana  (3,  428,  8) 
Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Malaliana  (3,  428,  27) 


Chr.  354  (fast.)  Ital.  (Vind.  II)  fConst.  et  Ital. 
(Vind.  I)  om.J  , 

Clir.  354  Cfast.)  Const.  Ital. 


Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 

Clir.  354  (fast.)  Const.  Ital. 

Cfir.  354  (fast.)  Const.  Ital. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 

Clir.  354  (fast.)  Const.  (iiost  6).    Ital.' 

CJtr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Maluliana  (3,  429,  10) 


502 


CONSVLES. 


INDEX  V. 


p.  Clir.  15 

Druso  Caes.')  et  Flacco 

')  bruto  (om.  c.ies.)  Const. 
p.  Chr.  16 

T.auro  et  Libone 

p.  Chr.  17 

Flacco')  et  Rufo 

')  cr.asso  ConsL,  falcone  Itul. 
p.  Chr.  IS 

Ti.  Caes.  III')  et  Germ.anico  C.aes.  II') 

')  tiberiano  caes.  ii  et  ilruso  germauico  ii  Const. 
p.  CJir.  19 

Silauo  et  Balbo 

p.  Chr.  20 

Messala  et  Cotta') 

')  grato  Const. 
p.  Chr.  21 

Ti.  Caes.  IIII  et  Druso ') 

')  druso  gerni.anico  iii  Const. 
p.  Chr.  22 

Agrippa  et  Galba 

p.  Chr.  23 

iPolIione  et  Vetere 

[Nerone  et  Pisone 

p.  Chr.  24 

Cethego  et  Varo ') 

')  uarrone  Ital. 
p.  Clir.  25 

Agrippa  et  Lentulo') 

')  lentulo  g.alua  Const. 
p.  Chr.  26 

Getulico  et  Sabino 

p.  Chr.  27 

Crasso  et  Pisone 

p.  Chr.  28 

Silano  et  Nerva 

2).  Chr.  29 

Geinino  ')  et  (ieniino  ') 

')  duobus  silauis  {Tioy  Svo  Fefiijviav  Gr.),  rufo 
et  rubelliono  Const.  per  t/eminationem,  fufio 
gemino  et  rubellio  geraino  Prosp. 
p.  Chr.  30 

Vinicio  et  Longino ') 

')  longino  cassio  Const. 
p.  Chr.  31 

Tiberio  Caes.  V     solo') 
')  et  silio  Ital. 
p.  Chr.  32 

Arruntio  ')  et  Alienobarbo ') 

')  inverso  ordlne  Ital. 
p.  Chr.  33 

G.alba')  et  Sulla 

')  galba  libolo  Const.,  sulpicio  Ital.  Prosp. 
p.  Chr.  34 

Vitello')  et  Persico') 

')  persico  et  uitellio  pulo  Const.,  p.  et  uitello 
Ital.,  prisco  ot  u.  Prosp. 


Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 

Chr.  364  (fast.)  Const.  Ital. 

Chr.  354  (fasl.)  Const.  Ital.  Malaliana  (3,  429,  21) 

Clir.  354  Cfast.)  Const.  Ital. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 
Chr.  354  (fast.)   Const.  Ital. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 

Chr.  354  (fast.)  Const. 
Ital.] 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  (et  mo  loco  et  falsn) 

Chr.  354  (fast.)    Const.  Ital.  Malaliana  (3,  429,  12) 

Chr.  354  (fast.).  Comptit.  153, 13.  Const.  Ital.  Prosp. 
(c.  388.  391).  Aq.  (1,  683,  22).  Prol.  pasch.  (1,  737, 
32).  Isidoriana  (2,  493  c.  7).  Hist.  Brittommi  (3, 
209,  4).    Malaliana  (3,  429,  19) 

Chr.  354  (fast.,  episc.  73,  7).     Const.  *Ital.  Prosp.  Ciz. 
Chr.  354  (fast.)  Const.  *Ital.  [Prosp.  om.] 
Chr.  354  (fast.)  Const.  *Ital.  fProsp.  om.J 


Chr.  354  (fast.)  Const.  Prosp.  Prol.  paseh.  (1,  738,  6). 
Ma/atiana  (3,  429,  42) 

Chr.  354  (fasl.)  Const.  (post  31)  Ital.  Prosp.  Ciz. 


INDEX  V. 


CONSVLES. 


503 


p,  Chr.  35 

Gallo')  et  Noniano 

')  camerino  Chr. 
p.  Chr.  36 

Allieno')  et  Plautio 

')  emiliano   (XeXiiivov   Qr.)    Const.,  gallieno 

Ital,  Prosp. 
^)  plautino  Chr.,  plautiano  Ital.  Prosp. 
p.  air.  37 

Proculo  et  Nigriuo') 

')  lolliauo  Ital. 
p.  Chr.  38 

luliauo  et  Asprenate 

p.  Chr.  39 

\C.  Caesare  II  et  Caesiauo 

([Publicola  et  Nerva 

p.  Chr.  40 

0.  Caesare  III  solo') 

')  et  sulla  Ital.  (Barb.),  et  iuliauo  Prosp. 
p.  Chr.  41 

C.  Caesare  1111  et  Saturuino') 

')  autonino   Const. 
p.  Chr.  42 

!Ti.  Claudio  II  et  Largo ') 

')  longo  Chr. 
[Saturuino  II  et  Venusto 

p.  Chr.  43 

Ti.  Claudio  III         et  Vitellio')  II 
')  gallo  Ital.  Prosp. 
p.  Chr.  44 

Crispo ')  II  et  Tauro 

')  crispino  Ital.  Prosp. 
p.  Chr.  45 

Vinicio  et  Corviuo') 

')  cornelio  Ital.  Prosp, 
p.  Chr.  46 

Asiatico  II  et  Silano 

p.  Chr.  47 

Ti.  Claudio   IIII         et  Vitellio   III 
p.  Chr.  48 

Vitellio')  et  Publicula 

')  iiii  add.  Const.  Ciz,,  ii  add.  Ital, 

p.  Chr.  49 

Verannio')  et  Gallo 

')  q.  uerauio  Ciz.,  uerianu  Const. 

p.  Chr.  50 

Vetere  et  Nerviliano') 

')  neruiniano  Const.,  silio  Ital. 

[ —  Silvauo  et  Silio  U 

[ —  Tiberio  VI  et  Antonino 
p,  Chr,  51 

Ti.  Claudio  V  et  Orfito 
p.  Chr.  52 

SuIIa')  et  Othone 

')  siluauo   et  othono  Ital.,   silano  ot  othone 
Prosp.,  sylla  et  catone,   silauo  et   catone 

Ccmst.  per  <jeni. 
CHROMCA   in. 


Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 
Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const,  Ciz. 
Ital.  Prosp.,  cf.  1  p.  255] 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ilal.  (Barb.)  Prosp.  Ciz. 
Chr,  354  (fast,)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz. 

Chr.  354  (fast.)  Const,  Ciz, 

Ital.  Prosp.;  cf.  1  p,  255] 

Chr,  354  (fast,)   Gonst,  *Ital.  Prosp.  Ciz. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz. 

Chr,  354  Qast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz. 
Chr.  354  (fast.)  Consi.  Ilal.  Prosp.  Oiz. 
Chr.  354  (fast.)  Oonst,  Ital.  Prosp.  Ciz. 

Chr,  354  (fast.)  Oonst.  Ital.  Prosp.  Ciz. 

Chr.  354  (fast.)  Const.   Ital.  Prosp.   Ciz, 

Ital,  et  post  51  Prosp, ;  cf.  1  p.  255] 
Ital.  et  post  praec.  Proap.;  cf.  1  p.  255] 

Ohr.  354  (fast.J  Oonst.   Ilal.  Prosp.  Ciz. 

Chr.  354  (fast.)   Oonst,  Ital,  Prosp.  Ciz. 


65 


504 

p.  Clir.  53 

SUauo')  et  Antonino 

')  gallieno  Ital. 
p.  Chr.  64 

Marcello')  et  Aviola 

')  marcellino  Ital.  Prosp. 
p.  Chr.  55 


CONSVLES. 


INDEX  V. 


Nerone  Caes. 
p.  Chr.  56 

Saturnino 

p.  Chr.  57 

Nerone  II 


et  Vetere 
et  Scipione 

et  Pisone 


p.  Chr.  58 

Nerone  III  et  Messala') 

')  messala  coruiuo  Const. 
p.  Chr.  59 

Capitone')  et  Aproniano') 

')  a.  et  c.  Const. 
p.  Chr.  60 

Nerone  IIII  et  Lentulo') 

')  cornelio  Ital.  Proap. 
p.  Chr.  61 

Turpillino')  et  Peto') 

')  lacio  et  turpiniano  Const.,  pio  et  turpiliano 
Prosp.,  pio  et  saturnino  Ital. 
p.  Clir.  62 

Mario')  et  Gallo 

')  maorino  Prosp. 
p.  Chr.  63 

Regulo')  et  Rufo') 

')  rufo  et  regulo  Const.  Ital. 
p.  Chr.  64 

Crasso  et  Basso 

p.  Chr.  65 

Nerva')  et  Vestino^) 

')  helua  Coiist.,  siluano  Ital.  Prosp. 
^)  paullno  Ital.  Prosp. 
p.  Chr.  66 

Telesino')  et  Paulo-) 

')  celsino  Ital.  Prusp. 
^)  paulino  Const.,  apuleio  Ital.  Prosp. 
p.  Chr.  67 

Capitone  et  Kufo 

p.  Chr.  68 

Trachalo')  et  Italico') 

')  rufo  {iruhxov  Gr.)  et  tralialo  Const.,  italico 
et  turpilione  (turpiliauo  Prosp.)  Ital.  Prosp. 
p.  Chr.  69 

iGalba  II  et  Vinio') 

!     ')  tito  rufino  Const. 
'[Silviniano  et  Othone 

p.  Chr.  70 

Vespasiauo  II ')  et  Tito') 

')  uespasiauo  ii  solo  Const.,  uespasiano  et  tito 
uespusiano  ii  et  tito  ii  Ital.  Prosp.per  gem. 


Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 
Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.,  episc.  73,  7)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.,  episc.  74,  1)  Const.  Ital.  Prol.  pasch. 
(1,  738,  8)  fProsp.  om.] 

Chr.  354  (fast.)  Const.    Ital.    Prosp.    Prol.   pasch.  (1, 
738,  8) 

Chr.  354  (fast.)   Geneal.  (1,  194   c.  614).    Const.  Ital. 
Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  [Ital.  et  Prosp.  om.J 
Chr.  354  (fast.)  Cotist.  Ital.  Prosp. 
Chr.  354  (fast.)  Const.   Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  [Prosp.  om.J 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 
Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (jast.,  episc.  74,  2)  Const.  Ital.  Prosp. 
Chr.  354  (fast.,  episc.  74,  3)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Ital.  Prosp.] 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosj). 


INDEX  V. 


CONSVLES. 


505 


p.  air.  71 

Vespasiano  III 

p.  Chr.  72 

Vcspasiano  Ull 

p.  Chr.  73 

Domitiano  II 

p.  Clir.  74 

Vespasiano  V 

p.  Chr.  75 

Vespasiano  VI 

p.  Chr.  76 

Vespasiano  VII 


et  Nerva 

et  Tito  11 

et  Messalino 

et  Tito  III 
et  Tito  IIU 
et  Tito  V 


p.  Chr.  77 

Vcspasiano  VIU         et  Domitiano  V) 
>)   tito  uii  Itttl.  Prosp. 

p.  C%r.  78 

Commodo  et  Prisco*) 

1)  rufo  Ital.  Prosp. 

p.  Chr.  79 

Vespasiano  VUU        et  Tito  VI 

p.  Chr.  80 

Tito  Vn  et  Domitiano  AT^l 

p.  Chr.  81 

Silva')  et  PoUione*) 

>)  galua  Const.,  siluano  Ital.  Prosp. 

2)  uero  vel  uarone  Ital.  Prosp. 

p.  Chr.  82 

Domitiano  'NTII      et  Sahino 

p.  Chr.  83 

Domitiano  VIIII         et  Ruio  II 

p.  Chr.  84 

Domitiano  X  et  Sabino 

p.  Chr.  85 

Domitiano  XI  et  Furvo') 

')  fuluio  Coiist.,  rufo  Ital.  Prosp. 

p.  Chr.  S6 

Domitiano  XII  et  Dolabella 

p.  Clir.  87 

Domitiano  XUI  ct  Saturnino 

p.  Chr.  88 

Domitiano  XIUI         et  Rufo 

p.  Clir.  89 

Fulvo')  et  Atratino') 

1)  fuluio  et  atr.  Const.,  domitiano  uii  et  traiano 
ItaL,  tiauio  et  traiano  Prosp. 

p.  Chr.  90 

Domitiano  XV')        et  Nerva  U 
')  flauio  Ital. 

p.  Chr.  91 

Glabrione')  et  Traiano') 

')  tr.  ii  et  gl.  Prosp. 

p.  Chr.  92 

Domitiano  XVI  et  Saturnino 


Chr.  354  (fast.)  Const.  *Ilal.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)    Const.  *Ital.  Prosp.    Prol.  pasch.  (1, 
738,  10) 

Chr.  354  (fast.)  Consf.  Ital.  Prosp.  {uterqxie  posl  81) 
Prol.  pasch.  (1,  738,  10) 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (faat.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fasi.,  *episc.   74,  4)  Const.  Ilal.  Prosp. 

Clir.  354  (fast.,  episc.  74,  6)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fasi.)  Ital.  Prosp.  (anie  77  uterquej  [Consi. 
om.] 

Clir.  354  (fasi.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fasi.)  Const.  [Ital.  et  Prosp.  om.] 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fasi.)  Const.  [Ital.  ei  Prosp.  om.] 
air.  354  (fast.,  episc.  74,  6)  Const.  Ital.  Prosp. 
Chr.  354  (fasi.,  episc.  74,  7)  Const.  Ital.  Prosp. 
Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  [Ital.  et  Prosp.  om.] 

Chr.  354  (fast.)  Consi.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  lial.  Prosp. 

Clir.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  Q'ast.)  Const.  lial.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

65* 


506 


CONSVLES. 


INDEX  V. 


p.  Chr.  93 

Collega')  et  Priscino'') 

•)  pompeiauo  Const.,  siluano  Ital.  Prosp. 
^)  prisciano  (xQianifov  Gr.)  Const.,  prisco  Ital. 
Prosp. 
p.  Chr.  94 

Asprenate  et  Laterauo') 

')  clemente  Ital.  Prosp. 
p.  Chr.  95 

Domitiano  XVII         et  Clemente 

2).  Chr.  96 

Valente')  et  Vetere-) 

')  ualeriauo  Clir.  (fast.),  fuluio  Ilal.  Prosp., 

fJauio  Vicl.  Aq. 
-)  rufo  u  Ital. 
p.  Clir.  97 

Nerva  III  et  Rufo  III 

[ —  Saliino  et  Antoniuo 

p.  Chr.  98 

Nerva  IIII  et  Traiano  II 

p.  Chr.  99 

Palma')  et  Seuecione') 

')  sen.  et  p.  Ital.  Prosp. 
p.  Chr.  100 

Traiano  IH  et  Frontino') 

')  pontiuo  Const.,  frontone  Ital.  Prosp. 
p.  Chr.  101 

Traiano  nu  et  Paeto') 

')  orfito  Ital.  Prosp. 
p.  Chr.  102 

ServiUo')  U  et  Sura^)  U 

')  seueriano  Consl.,  senecioue  Ital.  Prosp. 
^)  syrio  Const. 
p.  Chr.  103 

Traiano  V  et  Maximo  U 

[ —  Senecione  UI  et  Sura  II 

p.  Chr.  104 

Suburano')  U  et  Marcello 

'J  surano   Chr.,  urbano  Ital.  Prosp. 
p.  Chr.  105 

Candido  II  et  Quadrato 

p.  Chr.  106 

Commodo  et  Cereale 

p.  Chr.  107 

Sura  III')  et  Senecione  U') 

')  senecioue  iiii  et  sura  iii  Ital.  Prosp. 
p.  Chr.  108 

Gallo  et  Bradua 

p.  Chr.  109 

(Palraa  II  et  TuUo 

([Africano  et  Crispino 

p.  Chr.  110 

Priscino')  et  Orfito') 

')  orfito  et  prisciano  Const.,  crispino  ii  et 
buleno  Ital.  Prosp. 


Chr.  354  (fast.)  Consl.  Ital.  Prosp. 


Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 


Chr.  354  (fast,  episc.   74,  8)  Const.  Ital.  Prosp.  Beda 
(3,  286,  302) 

Chr.  354  (fast.,  episc.  74,  10)  Const.  Ital.  Prosp.  (uter- 
que  post  97) 


Chr.  354  (fast.)  Const.  Ilal.  Prosp. 

Ital.  Prosp.  (v.  vol.  1  p.  255)] 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.   Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 


Chr.  354  (fast.)  Consi.  Ital.  Prosp. 
Ital.  Pros^).] 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 


Chr.  354  (iast.)  Const.  Ilal.  Prosj). 

Chr.  354  (fast.J  Const.  Ilal.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.,  episc.  74,  10)  Const.  Ilul.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.,  episc.  74,  11)  Const. 
Ital.  Prosp.] 

Chr.  354  (fast.)  Consl.   Ital.   Prosp. 


INDEX  V. 


CONSVLES. 


507 


p.  Chr.  111 

Pisone  et  Bolano') 

')  iuliano  Const.,  rustico  Jtal.  Pro»p. 

p.  Chr.  112 

Traiano  \T  et  Africano 

p.  Chr.  113 

Celso  U  et  Crispino') 

')  prisciano  ii  Conat. 

p.  Chr.  114 

Vopisco')  et  Asta') 

')  uialsa   et   uolciso  Conat. ,   basta    et  pisone 
Ital.  1'rosp. 

p.  Chr.  115 

Messala  et  Pedone 

p.  Clir.  116 

Aeliano')  et  Vetere 

')  aemiliauo  Jtal.,  aemilio  I'rosp. 

p.  Chr.  117 

Nigro')  et  Aproniano') 

')  a.  et  n.  Const. 
[ —  Claio  et  AlexauJro 

p.  Chr.  118 

Hadriauo  U 

p.  Chr.  119 

lladriano  II 


et  Saliuatore 


et  Rustico 

p.  Clir.  120 

Severo  U')  et  Fulvo^) 

')  seruiliano  Jtal.,  seruilio  Prosp. 
')  fulgo   Const.,  fuluio  Jtal.  Prosp. 

p.  Chr.  121 

Vero  II')  et  Augure 

')  seuero  Jtal. 

p.  ^T.  m 

Aviola  et  Pansa 

p.  CJir.  123 

Paetiuo')  et  Aprouiano') 

')  a.  et   panpino  Const.,  pateruo  et  torquato 
Ital.  Prosp. 

p.  Chr.  124 

Glabrione  et  Torquatu') 

•)  aproniano  Ital.  Prosp. 

p.  Chr.  12.5 

Asiatico  U  et  Aquilino') 

')  quintillo  Ilal.  Prosp. 

p.  Chr.  126 

Vero  lU  et  Ambibulo') 

')  ambigulo  Conat.,  ambigolo  Ital.,  ambiguo 
Prosp. 

p.  Chr.  127 

Titiano')  et  Gallicano') 

')  galUeuo  et  tit.  Ital.  Proap. 

p.  Chr.  128 

Asprenate')  U  et  Liboue 

')  torquato  Const.  Ilal.  Prosp. 


Chr.  354  ffast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 
Chr.  354  (Jast.)  Const.  Ilal.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Consl.  Jlal.  Prosp. 

Clir.  354  (J'asl.)  Consl.  Ilal.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.,  episc.  74,  12)   Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.,  episc.  74,  13)  Const.  Ital.  Prosp. 
Ital.  Prosp.   (V.  vol.  1  p.  255)^ 
Clir.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 
Clir.  354  (fast.)  Const.  Ilal.  Prosp. 
Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Clir.  .354  (fast.J  Const.  Ilal.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ilal.  Prosp. 
Chr.  354  (fast.)  Consl.   Ilal.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Consl.  Ital.  Prosp. 
Chr.  354  (fasl.)  Consl.  Ital.  Prnsp. 
Clir.  354  (fast.,  episc.  74,  14)  Consl.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.,  episc.   74,  15)  Consl.  Jtal.  Prosp. 
Chr.  354  (fast.)  Consl.   Ilal.  Prosp. 


508 


CONSVLES. 


INDEX  V. 


p.  Chr.  129 

Marcello  II>)  et  Celso')  U 

')  marcello  et  celso  Coiist.,  raarcello  ii  et  mar- 
cello  ii  Chr.,  celso  et  marcello  (marcelliuo 
Frosp.)    Ital.  Frosp. 

p.  Chr.  130 

Catulino  et  Apro') 

')  libone  Cotist. 

p.  Chr.  131 

Poutiauo')  et  Rufiuo^) 

')  pompeiauo  Ital. 
^)  rufo  Const.  Prosp. 

p.  Clir.  132 

Augurino  et  Sergiauo') 

')  sergio  Ital. 
p.  Chr.  133 

Hibero')  et  Sisenna^) 

')  tiberio  Ital.  Prosp. 
^)  siluano  Ital.,  silano  Prosp. 
p.  Chr.  134 

Serviano')  III  et  Varo'^) 

')  seuero  Const.,  sergiano  Ital.  Frosp. 
")  uero  Ital,  Prosp. 
p.  Chr.  m 

Luperco')  et  Attico') 

')  poutiano  et  aquilino  rufo  Const,  porapeiano 
et  atiliano  (catilliano  Ital.)  Ital.  Prosp. 
p.  Chr.  136 

Commodo')  et  Pompeiano') 

')  pompeiano  ii  et  commodo  Ital.  Prosp. 
p.  Chr.  137 

Caesare  11')  et  Balbino'') 

')  lellio  Ital.,  laelio  Prosp. 
*)  albino  Ital.  Prosp. 
p.  Chr.  138 

Nigro')  et  Camerino') 

')  c.  et  n.  Const.  Ital.  Prosp.,  cii'Tm'tog  evae- 
^ijg  xal  xKueQiyoi  Theo 
p.  Chr.  139 

Antoniuo  II  et  Praeseute  n 

p.  Chr.  140 

Antoniuo  III  et  Aurelio')  Caes. 

')  aureliano  Chr.,  uero  ii  Ital.,   praesente  ii 
Prosp. 
p.  Chr.  141 

Siloga')  et  Severo') 

')  seuero  et  siluano  Const.  Ital.  Prosp. 
p.  Chr.  142 

Rufino  et  Quadrato') 

')  torquato  Ital.  Prosp. 
p.  Chr.  143 

Torquato  et  Attico') 

')  herode  Const.   Ital.  Prosp. 
p.  Chr.  144 

Avito')  et  Maximo') 

')  auiola  et  m.  Ital.  Prosp.,   /xa^.  xal  tiov. 
Theo 


Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Frosp. 


Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Frosp.  [Vict.  Aq.  et 
Cass.  om.] 

C%r.  354  (fast.)   Const.  Ital.  Prosp. 


Chr.  354  (fast.)  Const.  llal.  Prosp. 
Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Clir.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)   Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.,  episc.   74,  16)  Const.  Ital.  Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.    Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Frosp.  Theo 
Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.    Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Frosp.  Theo 
Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Frosp.  Theo 
Chr.  354  (fast.)  Coiist.  Ital.  Prosp.  Theo 
Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.   Theo 


INDEX  V. 


CONSVLES. 


509 


p.  Chr.  145 

Antonino  nil  et  Aurelio')  Caes.  II 

')  aureliano  Chr.,  uero  Ital. 
[ —  Grato  et  Seleuco 


p.  Chr.  146 
lClaro 
}     ')  xXnvdtot;   T/ieo 


lAntouino  IIII 


p.  Chr.  147 
Largo 

p.  Chr.  14S 
Torquato 

p.  Chr.  149 
Orfito 


et  Severo') 
et  Aureiio  II 
et  Messalino 
et  luliano 
et  Prisco 
et  Vetere 


p.  Chr.  150 

Gallicano') 

')  glabrioue  Const.  Ital.  Prosp. 

p.  Chr.  151 

Maximo')  et  Condiano') 

')  c.  et  m.  Const.  Theo,  gordiano  et  m.  Ital. 
Prosp. 

p.  Chr.  152 

Glabrione')  et  Homullo-) 

')  gallicano  Ital.  -)  romulo  Ital.  Prosp. 

p.  Chr.  153 

Praesente  et  Rufino 

p.  Chr.  154 

Commodo  et  Laterano 

p.  Chr.  155 

Severo')  et  Sabino'') 

')  uero  Prosp. 

^)  sabiniano  Const,  priore  toco   Theo 
p.  Chr.  156 

Silvano')  et  Augurino 

')  siluato  Chr. 
p.  Chr.  157 

Barbaro')     •  et  Regulo 

')  barbato  Chr. 
p.  Chr.  158 

Tertullo")  et  Sacerdote-) 

')  tuUo  Conet.  -)  xXrjfiiyog  Theo 

p.  Chr.  159 

Quintillo  et  Prisco 

p.  Chr.  160 

Bradua')  et  Varo') 

')  br.  et  uero  Const.  Ital.,  uero  ii  et  br.  Prosp. 
p.  Chr.  161 

duobus  Augustis') 

')  autonino  u  (iiii  Ital.)  et  aurelio  caes.  {om. 
ItaL),  duobus  augustis  Const.  et  Ital.  et 
Ciz.,  omnes  pergem.,  antonino  iii  et  aurelio 
iii,  p.  c.  antonini  iii  et  aurelii  iii,  duobus 
augustis  Prosp.  per  triplicationem 
p.  Chr.  16-2 

Bustico  et  Aquilino 


Chr.  354  (fasl.)  Const.  Ital.  Prosp.    Theo 

Ilal.  Prosp.  (v.  vol.  1  p.  255)] 

Chr.  354  (fast.,  episc.  74,  21)  Const.  Ital.   Theo 

Prosp. 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.   Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.    Theo 

Clir.  354  (fast)  Const.  Ital.  Prosp.    Theo 

Chr.  354  (fast.,  episc.  74,  19)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.    Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.    Theo 

Chr.  354  (fast.,  episc.  74,  20)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 
Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.    Theo 
Chr.  354   (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.    Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.   Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.   Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.    Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.   Ciz.    Theo 
Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz.   Theo 


Chr.  354  (fast.,  episc.  74,  23)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz. 
Prol.  pasck.  (1,  738,  13)   Theo.     Cf.  1  p.  254. 


Chr.  354  (faal.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz.    Theo 


510 


CONSVLES. 


INDEX  V. 


p.  Chr.  163 

Laeliano 
p.  Chr.  164 

Macrino 
p.  Chr.  165 

OrEto 
p.  Chr.  166 

Pudente') 

')  pudente  ii  Ciz. 
p.  Chr.  167 

Vero  m 
p.  Chr.  168 

Aproniano 
p.  Chr.  169 

Prisoo 
p.  Chr.  170 

Claro 


et  Pastore 
et  Celso 
et  Pudente 
et  PoUione 

et  Quadrato 
et  Paulo 
et  ApoHinare 
et  Cethego^) 


')  ceth.  et  cl.  Const.  Ital.  Prosp.  Oiz. 
p.  Chr.  171 


Severo 

p.  Chr.  172 

Orfito 
p.  Chr.  173 

Severo  n 
p.  Chr.  174 

Gallo 
p.  Chr.  175 

Pisone 
p.  Chr.  176 

Pollione 
p.  Chr.  177 

Cotnmodo 
p.  Chr.  178 

Orfito 
p.  Chr.  179 

Commodo  II 
p.  Chr.  180 

Praesente 


et  Herenniano 

et  Maximo 
et  Pompeiano 
et  Flacco 
et  luliano 
et  Apro 
et  Quintillo 
et  Rufo 
et  Vero 
et  Condiano') 


')  cordiano  Ciz.,  gordiano  Ital.  Prosp. 
p.  Chr.  181 


Commodo  III 
')  rufo  ii  Ciz. 
p.  Chr.  182 

Mamertino 
p.  Chr.  183 

Commudo   Illl 
p.  Chr.  184 

MaruIIo 
p.  Chr.  185 

Materno 

p.  Chr.  186 

Commodo  V 
2>.  Chr.  187 

Crispino 


et  Byrro') 

et  Rufo 
et  Victorino 
et  Aeliano 
et  Bradua 

et  Glahrione 
et  Aeliano 


Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz.  Theo 
Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz.  Theo 
Chr.  354  (fast.)  Consl.  Ital.  Prosp.  Ciz.  Theo 
Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz.    Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz.  Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz.  Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prusp.  Ciz.  Theo 

Chr.  3-54  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.   Ciz.  Theo 

Chr.  354  (fast.,  episc.   74,  27)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz. 
Theo 

Chr.  354  (fast.)  Cotisl.  Ital.  Prosp.  Ciz.   Theo 

Chr.  354  (fast.J  Const.  Ital.  Prosp.  Viz.    Theo 

Chr.  354  (fast.)  Gonst.  Ital.  Prosp.  Ciz.    Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz.   Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz.   Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.   Ciz.    Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz.    Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz.   Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz.    Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ilal.  Prosp.  Ciz.   Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.   Ciz.    Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ilal.  Prosp.  Ciz.    Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz.   Theo 

Chr.  354  (fast.,  episc.  74,  28)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz. 
Theo 

Chr.  354  (fast.)  Consl.  Ital.  Prosp.  Ciz.    Theo 

Clir.  354  (fast.J  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz.    Theo 


INDEX  V. 


CONSVLES. 


511 


p.  Chr.  ISS 

Fusciaiio 
p.  Vhr.  IfiU 

duobus 
p.  Chr.  l'.)0 

ComiiKido  VI 
p.  Chr.  m 

Aproniano 

p.  Chr.  1112 

Commodo  VII 

;>.  Chr.  193 
Falcone') 

')  flaocone  Const. 
p.  Chr.  194 
Severo  II 
')  bino  Chr. 

p.  Chr.  11),') 

TcrtuUo 
p.  Chr.  196 

Dextro 

2).  Chr.  197 

Laterano 
p.  Chr.  198 

Saturnino 

p.  Chr.  199 
AnuUino 


ot  Silano 

Silanis 

ct  Septimiano 

ct  ISradna 

et  Pertinace 

et  Claro 

et  Albino') 

et  Clemente 
et  Prisco 

et  Rufino 
et  tiallo 


et  Frontone 
et  Victorino 


p.  Clir.  200 

Severo  III') 

')  ii  Const.  Ital. 
!>.  Chr.  201 

Fabiano')  et  Muciano') 

')  m.  et  f.  Const.   Theo,  sabino  et  m.  Ilal. 
p.  Chr.  202 

Severo  IIII')  et  Antonino 

')  iii  Const.  Ilal. 
p.  Chr.  203 

Plautiano')  et  Geta') 

')  pl.  ii  et  g.   Const.,  g.  et  pl.   1'rosp.,  acn- 
Ti/Jiog  ySTitg  xid  (l)i(joi    Theo 

p.  Chr.  204 

Cilone  et  Libone 

p.  Chr.  205 

Antonino  II  ot  Geta 

p.  Chr.  206 

Albino  et  Aeniiliano') 

')  miliano  Chr.,  acliano  l'rosp.,  aufiivoi  Theo 

p.  Chr.  207 

Apro  et  Ma.\!nio 

p.  Chr.  20S 

Antoninu  III  ct  Geta  11 

p.  Chr.  209 

l'ompoiano  et  Avito 

p.  Chr.  210 

Faustino  et  Kufiuo 

CURONIU    III. 


Clir.  354  (fast.)  Const.  Ilal.  Frosp.  Cis.  Theo 

Chr.  H54  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Clz.  Theo 

Clir.  354  (fast.)   Const.   Ital.  Prosp.  Clz.  Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Fro.ip.  Ch.  Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.   Ch.  Theo 

Chr.  354  (fast.)   Const.  Ital.  Prosp.  Ch.  Theo 


C'hr.354  (fast.,  gener.  *  140,  17)    Const.    Ital.    Prosp. 
Oiz.   Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Clz.    Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.    Ital.    Prosp.  Ciz.  Prol.  pascli. 
(1,  73S,  14)   Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz.   Theo 

Clir.  354  (fast.,  episc.   74,  31)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz. 
Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.    Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.   Theo 


Cltr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 

Chr.  354  (fasl.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 

Chr.  354  (fast.J  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 

Clir.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Tlieo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Tlieo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Tlieo 

Chr.  354  (fasl.)  Consl.  Ital.  Prosp.  Tlieo 

Clir.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Pros^t.  Theo 

Chr.  354  (fast.J  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 

66 


il2 


CONSVLES. 


INDEX  V. 


p.  Clir.  211 

Gentiano  et  Basso 

p.  C/tr.  212 

duoljus  Aspris 

p.  Chr.  213 

Antonino  III  et  Balbino') 

')  albino  Ital. 
p.  Clir.  214 

Messala  et  Sabiuo'} 

')  saturuino  Ital. 
p.  Clir.  215 

Laeto  et  Cereale 

p.  Chr.  216 

Sabino  ct  Anullino') 

')  uenusto  Frosp. 
p.  Chr.  217 

Praesente  et  Extricato 

p.  Chr.  218 

Antonino')  ot  Advento 

•)  oxhdwog  Theo 
p.  C%r.  219 

Antonino  II  et  Sacerdote') 

')  priore  loco   Theo 
■p.  Chr.  220 

Antonino  III')  et  Coraazonte 

')  ^aXeqiog  Theo 
p.  Chr.  221 

Grato')  et  Seleuco 

')  aa^ivutvog  Theo 
p.  Cltr.  222 

Antonino  IIII  et  Alexandro') 

')   alexandro    et   seuero   Ital.,    inip.  alexandro 
Prosp.,    alexandro    et    augusto    Vict.   Aq., 
(ivT.  di.c^ut'(f(jog  xal  /xotfedTog  Theo 
p.  Clir.  223 

Maximo  et  Aeliano') 

')  caeliano  {uihavov  Gr.)  Const.,  clieliano  Cltr. 
p.  Chr.  224 

luliano')  et  Crispino 

')  fabiano  Const. 
p.  Chr.  225 

Fusco')  et  Dextro 

')  fusciano  Const. 
p.  Chr.  226 

Alexandro  II  et  Marcello 

[Anniano  et  Maximo 

2>.  Chr.  227 

Albino')  et  Maxinio 

')  aa^ivog   Theo 
p.  Chr.  228 

Modesto  et  Probo 

p.  Chr.  229 

Alexandro  III  et  Dione') 

')  aevijQog  xal   dXcS.  Heracl. 
p.  Chr.  230 

lAgricola')  et  Clemontino') 

HOr.ato  et  Seleuco 

')  IlQiaxtXXiavog    xai  'AyQixoXag   Theo 
Ilcracl. 


Cltr.  354  (fast.)  Const.  Ita.l.  Prosp.  Tlteo 
Cltr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 
Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.   Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.    Theo 

Cltr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Tlieo 
Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.   Tlteo 

Cltr.  354  (fast.,  episc.   74,  32)  Const.  Ital.  Prosp.  The.o 
Chr.  354  (fast.,  ejnsc.  74,  33)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.   Theo 

Chr.  354  (fast.)   Const.  Ital.  Prosp.   Theo 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  Tlteo 


Cltr.  354  (fast.,  episc.  74,  34)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 
Heracl. 


Cltr.  354  (fast.,  episc.  74,  35)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 
Ileracl. 

Clir.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.   Tlteo  Heracl. 

Cltr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.   Theo  Ileracl. 

Cltr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.   Tlteo  Heracl. 
Prosp.\ 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.   Tlieo  Heracl. 

Cltr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.   Theo  Heracl. 
Clir.  354  (fast.)  Const.  Ital.   Prosp.   Tlteo  Heracl. 

Chr.  354  (fast.,  episc.  74,  3G)  Coitst.  Ital.  Theo  lleracl. 
Prosp.  ] 


INDEX  V. 


CONSVLES. 


513 


p.  Chr.  231 

Ponipciano')  ut   [Vli},'niaiii)') 

')  xofiodos   Hcracl. 
')  feliciano  Frosp. 


p.  Chr.  232 
Lupo 

p.  Clir.  233 
Maxinio 

p.  Clir.  234 

Maxirao  II 


ct  Maxinio 
et  1'iiterno 
et  Urliaiio 
et  Qiiiiiliauo 


p.  Chr.  235 

Severo') 

')  7io/jntji«i'og   Theo 

p.  Chr.  236 

Maximo')  et  Africano 

')  maximiuo  Pros^). 

p.  Chr.  237 

Perpctuo  et  Corneliaiio 

p.  Chr.  238 

Pio  et  Pontiano') 

')  proculo  Frosji.  Hcracl. 

p.  Chr.  239 

Gordiauo  et  Aviola 

p.  Chr.  240 

Sabiuo')  et  Veiiusto 

')  albino  Consl. 
p.  Chr.  241 


Gordiauo  II 
p.  Chr.  242 

Attlco 
p.  Chr.  243 

Arriauo 
p.  Chr.  244 

Peregrino 

p.  Chr.  245 

Philippo 
p.  Chr.  246 

Praesente 
;).  Chr.  247 

Philippo  II 
p.  Chr.  24S 

Philippo  m 

p.  Chr.  249 
Aemiliano 


et  Pompeiano 
et  Praetextato 
et  Papo 
et  Aemiliano 
et  Titiauo 
et  Albiuo 
et  Pliilippo 
et  Pliilippo  11 

et  Aquilino 


2>.  Chr.  250 

Decio')  n  et  Grato 

')  XQMttvoi  Ueracl. 

p.  Chr.  251 

Uecio  III  et  Decio')  Caes. 

')  rustico  Ital.  Frosp. 
p.  Chr.  252 

Gallo  II  et  Volusiano 


Chr.  354  (fasL,  cpisc.  74,37)  Consl.  Jlnl.   Prusp.  Theo 
Heracl. 


Cltr.  354  (fasL)  Coiist.  ItaL  Pro.ip.    Thco  HciacL 

Chr.  354  (fast.)  ConsL    ItaL  Prosp.    Tlieu  IleracL 

Chr.  354  (fast.)  CuiisL  Ital.   Prusp.    Thco  Herael 

Chr.  354  (fast,  cpisc.   75,  1)  CuiisL  ItaL  Prosp.  Theo 
HeracL 

Chr.  354   (fasL,    episc.  75,  4.  (>)    CoiisL    ItaL    Piusp. 
*Thcu  HeracL 

Chr.  354  (fast.)  Const.   ItaL  Prosp.  *Thco  HeracL 
Chr.354  (fast.)  ConsU  ItaL  Pi-osp.  *Theo  IleracL 

Chr.  354  (fust.)  CunsL   IlaL  Prosp.  *  Theo  HeracL 
Chr.354  (fast.)  ConsL  ItaL  Prosp.  *Theo  HeracL 

Chr.  354  (fast.)  ConsL  ItaL  Prosp.  Theo  HeracL 

Chr.  354  (fast.)  Consl.  Ital.  Prosp.  *  Theo  Heracl. 

Chr.  354  (fast.)  Consl.  Ital.  Prosp.  *  Theo  HeracL 

Chr.  354  (fast.)  Const.  Ital.  Prosp.  *  Theo  HeracL 

Chr.  354  (fast.)  ConsL  ItaL  Prosp.  *  Theo  HeracL 

Chr.  354  (fast.)  ConsL  ItaL  Prosp.  *  Theo  HeracL 

Chr.  354  (fast.)  ConsL  ItaL  Prosp.  *  Theo  EeracL 

Chr.  354  (fast.)   ConsL   ItaL   Prosp.   *  Theo   Heracl. 
(suppl.  in  marg.) 

Chr.  354  (fasL ,   yener.  140,18)    ConsL    Ital.    Prosp. 
ProL  2>asch.  (1,  733,  16)  *  Theo  HeracL 

Chr.  354  (fasL,  episc.  75, 6)   ConsL  ItaL  Prosp.  *  Theo 
HeracL 

Chr.  354  (fasL,  episc.  75,  12)  ConsL  ItaL  Prosp.  *Theo 
Heracl. 

Clir.  354  (fasL,  episc.  75,  12.  17)   ConsL  ItaL  Prosp. 
*Theo  Heracl. 

06* 


514 


CONSVLES. 


INDEX  V. 


;>.  Clir.  2o3 

Volusiauo  II 

p.  Chr.  2:ji 

Valeriano  II 

1).  Chr.  255 

Valeriano  111 

1>.  Chr.  206 
Maximu 

p.  Chr.  257 

Valeriano  IIIl 
2).  Chr.  258 

Tusco 


et  Maximo 
et  CJallieuo 
et  Gallieuu  II 

et  Glabrioue 

et  Gallieno  IH 
et  Basso 


p.  Chr.  259 

Acmiliauo')  et  Basso 

')  marcelliauo  Vict.  Atj. 
1>.  Chr.  260 

Saeculare  II  et  Donat. 

p.  Chr.  261 

Gallieno')  IIII  et  Volusiano") 

')  gallicauo  Chr. 
')  gentiano  Prosp. 
p.  Chr.  262 

Gallieno')  V  et  Faustiano") 

')  gallicano  Chr.354  (fast.) 
^)  taustiuiano  Const.,  uictoriuo  Prosp. 
p.  Chr.  263 

Albino  II  et  De.xtro') 

')  maximo  Prosp. 
p.  Chr.  264 

Gallieno')  VI  et  Saturuiuo 

')  Gallicano   Chr. 
p.  Ohr.  265 


Valeriauu  11 

p.  Chr.  266 

Gallieno  VU 
;).  Chr.  267 

1'aterno 
p.  Chr.  268 

I'aterno  II 


et  Lucillo 

et  Sabiuillo 
et  Arcbesilao 
et  Mariniano') 


')  mariano  ]tal.,  mariuo  Prosp. 
p.  Chr.  269 

Clautlio  et  ratenio 

p.  Chr.  270 

Antiuchiano  et  Orlito 

p.  Chr.  271 

Aureliano')  et  Basso 

')  ualeriano  Prosp. 
p.  Chr.  272 

Quieto  et  Veldumiauo 


Chr.  354  (fast.,  episc.  75,  20)  Consl.  Ital.  Prosp.  *  Theo 
*lleracl. 

Chr.  354    (fasl.,   praef.)    Const.    Ilal.    Prosp.    *  Theo 
*Heracl. 

Chr.  354  (fast.,  praef.,   episc.   75,17.21)   Coiist.  Ital. 
Prosp.  *Theo  Heracl. 

Chr.  354  (fast.,  praef.,  episc.  75,  22)  Const.  Ital.  Prosp. 
Theo  Heracl. 


Chr.  354  (fast.,praef.)  Const.  Ilal.  Prosp.  Theo  Heracl. 

Chr.  354  (fast.,  praef.,  feriale  eccl.  liom.  71, 16,  episc. 
75,  22.  23)  Const.  Ilal.  Prosp.   Theo  Heracl. 

Chr.  354  (fast.,  praef,  episc.  75,  24.  25)  Const.  Ital. 
Prosp.   Theo  Heracl. 

Chr.  354  (fasL,  praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Prol.  pasch. 
(1,  738, 19)   Theo  Heracl. 

Chr.  354  (fast.,  praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo  Heracl. 


Chr.  354  (fast.,praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo  Heracl. 

Chr.  354  (fast.,  praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo  Heracl. 

Chr.  354  (fast.jpraef.)  Consl.  Ital.  Prosp.  IVieo  Heracl. 

Clir.  354  (fast.,  praef.)  Const.  Ilal.  Prosp.  Prol.  pasch. 
(1,  738,  23)  Theo  Ileracl. 

Chr.354  (fast.,p>raef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo  Heracl. 

Chr.354(fast.,praef.)  Consl.  Ital.  Prosp.  Thco  Ileracl. 

Chr.354  (fast.,  praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo  Ileracl. 

Chr.  354  (fast.,  praef.,  exnsc.  75,  26.  27)  Const.  Ital. 
Prosp.   Theo  Heracl. 

Chr.  364  (fasl.,  j^raef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Thco  Heracl. 

Chr.  354  (fast.,praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo  Heracl. 

Chr.  354  (fast.,praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo  Ileracl. 


INDEX  V. 


CONSVLES. 


515 


;).  Chr.  273 

Tacitu  ct  1'lacidiaiio') 

')  placidu  Jtal. 
p.  C/ir.  274 


Aureliano  II 

i>.  c/ir.  -jrr, 

Auroliauu  III 

p.  C/ir.  376 
Tacitu  II 

1).  C/ir.  277 
Probo 

2>.  C/ir.  278 
Probo  II 


et  Capitoliuo 


ct  MarceUiuo 


et  Aemiliauo 


et  rauliiiu 


et  Lupu") 


p.  C/ir.  270 

Probo  III 


)  paterno  ii  Prosp. 

et  Pateruo 


y.  C/ir.  280 

Jlessala 
p.  C/ir.  281 

Probo  1111 
p.  C/ir.  282 

IVubo  V 
p.  C/ir.  283 

Caro  11 


et  Grato 
et  Tiberiiiuu 
et  Victuriuo 
et  Cariuo 


2K  C/tr.  284 

C'ariuo')  II  ct  Numeriauo 

')  caro  Const.  Prosp. 

p.  C/ir.  285 

Diucletiauo  II  et  Aristobulo') 

')  =  Aurelius  Aristobulus  litiUi  Africani  C. 
VllJ,  GOS  aliiqm 

p.  C/ir.  286 

Maximo  II')  et  Aquilino-) 

')  =  M.  lunius  Maximus  Jlomae  C.  I.  L.   VI, 
2136.  2137 

^)  =  Vettius  Aquiliuus  /.  c. 

l>.  C/ir.  287 

UiocIetiauoAug.')III     et  Maximiano^) 
')  Aug.   T/ieo,  cum  absit  in  Maximiano. 
')  'EqxovXiov  add.  Const.  (Gr.) 

p.  C/ir.  288 

Maximiano')  Aug.  II     et  lauuariuu^) 
')   EQXovXiov  add.  Const.  (Or.) 
')  /ortasse  —  Pomponius  lanuarinus^rde/'.  urb. 
/loc  anno.  —  Suffecti  adfiterunt  in  laterculo 
Caleno  C.  I.  L.  X,  4631,    U7ide   remanent 
/laec:  .  .  .  a,  ...  uianus 
p.  C/ir.  289 

Uasso  11')  ct  Quintiauo-) 

')  =   M.  Magrius    Bassus    laterculus    Calenus 
(C.  L  L.  X,  4631)    ct   decretum  pontijicum 
Cumanum  (C.  I.  L.  X,  36'JS) 
-)  =  L.  Kagouius  Quiutiauus  U.  cc.  (in  later- 


C/ir.  354    (fast. ,  j^racj.)    Consf.    Ital.    Prosp.  IJeracl. 
[T/ieo  om.J 

C/ir.  354  (fasl.,  praef.,  episc.  75, 28)  Coiist.  Ilal.  I'rosp. 
T/ieo  Jleracl. 

C/ir.  354  (fast.,  praef.,  episc,  75,  28)  Const.  Ilal.  J^rosp. 
T/teo  Heracl. 

C/ir.  354    (fasL,   iiracf.)    Const.    Ital.    T/ieu    JJeracl. 
[Prosp.  oinj 

C/ir.354  (fast.,pracf.)  Const.  Jtul.  Prosp.  T/ieo  Ikracl. 
C/ir.354  (fast.jpraej.)  CoHst.  Ilal.  Prosp    T/ieo  Ileracl. 

C/ir.  354  (fast.,  praef.)  Const.  Ilal.  Prusp.  T/ieo  IJeracl. 

C/ir.  354  (fast.,praef.)  Const.  Ilal.  Prosp.  T/ieo  IJeracl. 

C/U-.354  (fast.,praef.)  Cunsl.  Ital.  Prosp.  T/ieo  Ileracl. 

C/ir.  354  (fast.,praef.)  Const.  Ilal.  Prosp.  T/ieo  Ileracl. 

C/ir.  354  (fast.,  praef.,  episc.  75,  30.  32)   Const.  Ital. 
Prosp.   T/ieo  Heracl. 

C/ir.  354  (fast.,praef.J  Consl.  Ital.  Prosp.  T/ieo  Heracl. 
C/ir.  354  (fast.,  praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  T/ieo  Heracl. 

C/ir.  354  (fast.,praef.)  Const.  Ilal.  Prosp.  T/ieo  Heracl. 


C/ir.354  (fast.,  praef.)  Consl.  llal.Prosp.  T/ieo*Heracl. 


C/ir.  354  (fast., prae.f.)  Const.  Ital.  Prosp.  T/ieo  Heracl. 


C/i.r.354  (fast.,praef.)  Consl.  Ital.  Prosp.  T/ieo  *Heracl. 


516 


CONSVLES. 


INDEX  V. 


culo  liic  ca/  loco  priore).   Ibidevi  iioiaiiiun- 
tur  sulfccti  liuius  aiini: 

M.  Vinbrius  Piimus    T.  Flavius  Coeliaiuis 
....  ionius  Proculus  . .  [HJelviusClonieiis 
.  .  Flavius  Deciuius    ....  ninius  Waxinius 
p.  Chr.  3y0 

Diocletiano  IIII  et  Maximiano ')  III 

')  'E()xovy.iov  add.  Consl.  (Or.J 
2).  Chr.  291 

Tiberiano  II')  et  Dione^) 

')  =  Gaius  l[unius  Tiboriauus  II]  Bossi  inscr. 

chr.  n.  32 
^)  =  Cassius  Dio  Bossi  l.  c. 
p.  Chr.  292 

Annibaliano')  et  Asclepiodoto 

')  fortasse  Afranius  Annibalianus  praef.  urb. 
a.  297 
!>.  Chr.  293 

Diocletiano  V  et  Maximiano')  IIII 

')  'EQXovXiov  udd.   Const.  (Gr.) 
p.  Chr.  294 

Constantio  et    Maximiano") 

')  maximo  Prosp.,  'iwiiiov  add.  Const.  (Or.) 
p.  Chr.  295 

Tusco')  et  Anulino^) 

')  fortasse  =  Nummius    Tuscus  ^jrae/.  itrbi 

a.  302 
^)  fortasse  =  Annius  Anullinus  praef.  urbi 
a.  306.  312 
p.  Chr.  296 

Diocletiano  VI  et   Constautio  II 

p.  Chr.  297 

Maximiano ')  V  et  Maximiano'-)  II 

')  'EQXov^kiov  ndd.  Const.  (Or.J 
')  'l(D^iov  add.  Const.  (GrJ 
p.  Chr.  298 

Fausto')  II  et  Clallo^) 

')  'Ayixiov  •Paviriov  Const.  (Gr.),   item    litulus 

Bomae  Jiossi  inscr.  chr.  1  n.  24 
^)  HejitjQov  rdUov  Consl.  (Gr.);  =  Virius  Gallus 
Jiomae  l.  c. 
l>.  Chr.  299 

Diocletiano  VII  et  Maximiano  ')  VI 

')  'EQXov'Aiov  add.  Const.  (Or.) 
p.  Chr.  300 

Constantio  III  et  Maximiano')  III 

')  'lia§iov  add.  Const.  (OrJ 
p.  Chr.  301 

Titiano')  II  et  Nepotiano 

')  =  T.  Flavius   Postumius    Titianus    liomae 
C.  I.  L.  VI,  1418.  1419  b. 
p.  Chr.  302 

Constantio  IIII  et  Maximiano')  IIII 

')  'liD^iov  add.  Const.  (GrJ 
p.  Chr.  303 

Diocletiano  VUI         et  Maximiano')  VII 
')  'EQXov'f.iov  add.   Const.  (Or.) 


Chr.  3'j4  (fast.,praef.)  Cuiist.  Ital.  Prosp.  Tlieo  Heracl. 


Chr.354  (fast, praef.)  Const.  Ital.  Frosp.  Theo'*Heracl. 


Chr.  354  (fast.,praefj  Const.  Ital.  Prosji.  Theo  Heracl. 


Clir. 354 (fast., praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo*IIeracl. 


Chr.  354  (fast.,  jiraef.)  Const.  Ital.  Prosj).  Theo  Heracl. 


Chr.  354  (fast.,praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo  Heracl. 


Chr.  354   (fast.,  praef.,  ejnsc.  75,  32.  34)  Const.  Ital. 
Prosp.   Tlieo  Ileracl. 

Chr.  354  (fast.,  praef.)  Consl.  Ital.  Prosp.  Theo  Heracl. 


Chr.354  (fast.,  praef.)  Coiist.  Ital.  Prosji.  Theo  Hcracl. 


Chr.  354  (fast.,  jiraef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Prol.  pasch. 
(1,738,1.3.25)  Theo  Heracl. 

Chr.  354  (fast.,  praefj  Const.  Ital.  Prosp.  Theo  Heracl. 


Chr.  354  (Jast.,  praef  J  Consl.  Ital.  Prosp.  Theo  Heracl. 


Chr.  354  (fast.,2>raef.)  Const.  Ital.  Prosji.  Theo  Ilerncl. 


Chr.  354  (fast.,  praefj  Const.  Ilal.  Prosji.  Theo  Heracl. 


INDEX  V. 


CONSVLES. 


517 


2h  C/ir.  304 

Uioclctlniio  VIIII        ot  Maximiano')  VIII 
')  'V,f>xov).ii>v  tiilil.   Cimnl.  (iif.) 


p.  Chr.  30.') 

Constantio  V  ct  Maximi;nio')  V 

')  'Imfiiov  (idd.  Consl.  (Or.) 


j>.  Ckr.  30G 

Constantio  VI  et  Maximiano' 

')  'liojiiov  add.  Const.  (Or.) 


VI 


p.  Chr.  307^) 

iSevero  Aug.  ct  Maximiuu  Caes. 

Maximi.iuo  VII         ct  Maximino 
post  VI  consulatuni 
[Maximiano  Aug.]  VIIII  et  Constantino 

')  niaximiano  uii  et  maximino  (maximi.ano 
lirux.),  ex  mense  Aprili  factum  est  sextum 
consulatuni,  quod  est  novies  et  Constantino 
Chr.  354  (praef.J;  novies  et  Coustantino 
Chr.  354  (fast.) ;  novies  et  Constantino  {yojiiov 
xiavaTuvxivov  avyovaxov  fxovov  Or.)  . .  quod 
est  post  sextum  cousulatum  Const. ;  aE^ijQog 
aiiiftaTog  (om.  Her.)  xiu  fiuhjfiivog  {/jiiSi- 
fjKivog  Theo)  xitiaaQ  Theo  Seracl.;  dio- 
cletiauo  uiiii  et  m.aximiano  uii  Ital.  (Vi>id.  I); 
diocletiano  uiiii  et  constantino  Ital.  (Find.  II 
Prosp.).  — Numerus  constdis 2>rioris  non  con- 
venit  nisi  Maximiano  Hcrculio 

p.  Clir.  308') 

icousules  quos  iusserint  dd.  nn. 

■  Maxentio  et  Romulo 

f  [Diocletiano  Aug.]  X  et  Maximiano  Aug.  VII 
')  consules  quos  iusserint  dd.  un. ,  ex  xii  k. 
Mai.  factuni  est  Maxentio  et  Romulo,  quod 
est  decies  et  Maximiano  uii  Clir.  354  (praef.); 
decies  et  maximiano  uii  Chr.  354  (fast.,  episc. 
p.  76, 1);  decies  et  maximiano  {fi(ih/Ji<ivov 
yaXcQiov  ro  C  Or.),  .  .  quod  est  maxentio 
et  romulo  Const.;  dioxhjiKtvog  aejiuerog 
x6  i  xui  jj,u^ifii(ivog  x6  f  (ro'  9-'  Theo) 
Theo  Heracl.  similiterque  Ital.  Trosp.:  ah 
his  jiriorem  consxdatum  recte  tribui  Dio- 
cletiano  conjinnant  papyri  supra  citatae,  in 
quibus  sic  eet:  vnareiag  riSv  &eanor<Ji)v 
tjfjiav  JioxX>;[riu]vov  -nurQog^Ayovaroiv  ro 
('  x«i  ra'/.[eQi]ov  OvaXrjQtov  Mu^i.fxiavov 
'Ayovarov  ru  [C]. 

p.  Chr.  309 

[Maxentio  II  et  Romulo  II 

JLicinio  Aug.  et  Constantino 

Ifi.  c.   [Diocletiani')]  X  et  [Maximiaui-)]  VII 

')  diocletiani  recte  e.rplet  Viclurius  Aijiiilanus 

')  maximi  Vict.  Aq. 


Chr.  354  (Jast. ,  praef.,  fcriale  eccl.  Rom.  71, 12.  72, 
11,  e]>isc.  75, 34,  r/ener.  140, 19)  Const.  Ital.  Prosp. 
Theo  Ileracl. 


Chr.  354  (j'asi.,  praef.)  '*Cunst.  Ilal.  Prosp.  Tlieo  Ileracl. 


Chr.354  (fast.,prnef.)'*Consi.  Ital.rrosp.  Theo  Ileracl. 


in  Oriente   Theo  Ileracl.  [Malalas  p.  316] 

liomae  initio  anni  Chr.  354  (priief.) 

Eomae  ex  mense  Aprili  Clir.  354  (praef.)  Consi.  [Rossi 

inscr.  chr.  1,  29  id.  Dec.] 
2>ostea   recepta  forma    Chr.  .354   (fast.,  ]>raef.]   Consi. 

'*Ital.  *Prosp. 


Bomae  initio  anni  Clir.  354  (praef.) 
Romae  ex  xii  k.  Mai.  Chr.  354  (piraef.)  Const. 
postea   recepta  forma    Chr.  354   (praef. ,  fast. ,  ej^isc. 
p.  76, 1)  Const.  *Ital.  Prosp.    Theo  Heracl.  [Greii- 
fell  ct  Iluni  yreeh  pajiyri  ser.  2  n.  72.  75] 


Romae  Chr.  354  (praef.)  Consi. 

in   Oriente    Theo  Ileracl.  (cf.  Jliirbarus  vol.  I  p.  291) 
forma    postea    rcccpta    Chr.  354    (fast.,    ep.  p.  76,2) 
Cuiist.   Ital.   Prosp. 


518 


CONSVLES. 


INDEX  V. 


p.  Chr.  310 

/Maxentio  IIT 
lAndronico 


et  Probo 


fanno  II  p.  e.  [Diocletiani')]  X  et  [Maximiani^)]  VII 
')  diocletiani  recte  explet  ^lctorius  Aquitamis 
*)  maximi   Vict.  Ag. 
2>.  Chr.  311^) 

consules  quos  iusserint  dd.  nn. 

Rufio  Volusiano^) 

Maximiano  VIII       ot  Maximino  II 

Maximiano  VIII 

[Maximiano  VIII      et  Liolnio] 

')  consules  quos  iusserint  dd.  nn.,  ex  mense 
septembri  factum  est  rufino  et  eusebio 
Chr.  354  (praef.) ;  maximiano  uiii  solo,  quod 
fuit  mense  sep.  volusiano  et  rufino  chron.  354 
(episc.  76,  5) ;  maximiano  uiii ,  quod  est  ru- 
fino  et  volusiano  Const.  (Lat.);  divo  maxi- 
miano  VIII    et    maxiniino  U    augg.   tiiulus 

'  Noricus  C.  I.  L.  III,  4796  similiterque  Theo 
(numeris  omissis)  Heracl.;  maximiauo  uiii 
Chron.  354  (fast.)  Const.  (Lat.,  mde  supra; 
lAt<ii[iittvov  iQxovXiov  ro  r]'  xcil  yakeQlov 
fiii^ifiov  Or.  male)  Ital. 

^)  =  Kufius  Volusianus  Eomae  C.  I.  L.  VI, 
170S  =  31906;  Chronograpihus  354  inde 
altero  loco  (episc.  76,  5)  fecit  Volusianum  et 
Eujinum,  altero  (praef.)  Bufinum  et  Euse- 
bium,  hoc  male  memor  conmlum  a,  347 
p.  air.  312 

iMaxentio  III 
Constantio  II  et  Licinio  II 

J>.  Chr.  313^) 

iConstantino  et  Maximino  ni 

Constantino  III        et  Licinio  III 
')  xmvaxitviifov    x6  y    x(d  /xii^ti/^ivov  t6  y, 
xiovaravxivov  to  (fxni  hxiviov  ro  y  Heracl. 
per  geminationem 
p.  Chr.  314') 

Volusiano^)  II  et  Anniano^) 

')  nexQoviov  xtii  Qovtfivov  (lovauivov  et  rursus 

liovXXovaicivov  xtd  ciQittvov  Heracl. 
^)  =  Rufius  Volusianus  mVfeoda.SJi;  'Poiitpiog 
UXovai<n'6g  Berl.  ayypl.  Urh.  2  n.  411 ;  'Povtf. 
0'/.oaiuv6i  Nicole pnpijrus  de  Oenh-e  n.  13; 
'Puv{ifi]og  Ovo'/.ovaiiiv6g  Wesselypap.  Eain.  1 
n.  233;  cf.  adn.  1 
^)  =  lUrQuiviog  'Avvitivo?  papyri  tres  citatae; 
cf.  adn.  1 
p.  CJir.  315 

Constantino  IIU         et  Licinio  IIU 

p.  Chr.  316 ') 

Sabino  ct  Rufino 

')  iivxiaviov  xiii  xivu  aii^ijvov  et  rursus  ati^i.. 
vov  xiti   Qovtfivov  IJeracl. 


Eomae  Chr.  (praef.)   Const.  [Eossi  inscr.  chr.  n.  31] 
in   Oriente  et  Illyrico   Then  Ileracl.  [titidi  Illyriciani 

C.  I.  L.  III,  3335.  5565] 
forma  postea  recepta  CJir.  354  (fast.)  Cnnst.  Prosp. 

[lial.  om.] 


Eomae  initio  anni  Cliron.  354  (praef.) 
Eomae  ex  ra.  Sept.  Chron.  354  (praef.) 
Theo  Heracl. 

forma  postea  recepta  Chron.  354  (fast,  episc.  p.  76,  4) 
Const.  Ital. 


Prosp. 


Clir.  354  (praef.)  Const. 

Origo  Const.  (vol.  1,  9,  IS).     Clir.  354    (fast. ,  puscli., 

praef.)  Const.  Ital.  Prosp.    Theo  Heracl. 
Heracl.  [Eomae  C.  I.  L.  VI,  507] 
Chr.  354  (fast.,  pasch. ,  praef.)  Consi.  Ital.  Prosp. 

Theo  Heracl. 


Clir.  354  (fast.,  pasch.,  praef.,    ejMSC.  76,  4.  6)   Consi. 
*Ilal.  Prnsp.    Theo  Heracl. 


Clir.354  (fast.,  pusch.,  praef.)  Const.  Itul.Prosp.  Then 
*Heracl.  (ei  pusi  a.  313  et  snn  loco) 

Chr.  354  (fasU,  2>asch.,  praef.)  Cunst.    Ital.  Prosp. 
Theo  Ileracl. 


INDEX  V. 


CONSVLES. 


519 


p.  Chr.  317 

U-onsules  quoK  iusserint  dd.  nn.  Aug. 
Itiallirano')  et  Hnssii^) 

')  fortaase  =  Ovinius  Gallicanus  praef.urb.  a.S16 
')  fortasse  =  lunius    Hassus    C  I,  L.  VI,  1737 
(liossi) 

p.  Chr.  318 

Licinio  V)  ot  Crispo  Caes.') 

')  hxiriov  10  £  Xfii  n^iaxov  to  «',  hxiyiov  i6 
£  x«i  TiQiaxov  10  Y,  nQiaxov  x6  d"  xfd  xtav- 
atftVTivov  to  (T  Heracl.  per  triplicationem 

p.  Chr.  319 

Constantino  V  et  Licinio  Caes. 


p.  Chr.  320 

Constantiuo  VI 

2>.  Chr.  321 
Crispo  n 


et  Constaiitiuo  Caes. 


et  Constantiuo  II 


p.  Chr.  322 

( Probiano')  et  Iuliano-) 

/  [KQianov  t6  y    xtd   Ko)vaTftviii'ov  t6  d'] 

')  =  Petronius  rrobianus  C.  I.  L.  VI,  mS6 
»)  =  Auicius  luliauus    C.  L  L.   VI,  1682. 
16S6 
p.  Chr.  323 

i8evero')  et  Rufino") 


'Licinio  Aug.  V         et  Licinio  Caes. 

')  =  Acilius  Sabinus  errore  puto  Nicole  papy- 
rus  de  Genhve  n,  10  {nominattir  ilem  anniis 
Constantini  XVIII);  Acilius  Severus  lyrtief. 
urb.  a.  325 
2)  =  Vettius  Kufinus  Volccis  in  Lueanis  C.  I. 
L.  X,  407  et  2>a2}yrus  cit.;  c/.  C.  Vettius 
Cossinius  Rufinus  C.  I.  L.  X,  5061 
p.  Chr.  324 

Crispo  LU  et  Constantino  III 

p.  Chr.  325 

Paulino')  et  luliano 

')  plautiano  Ito/.,  nQoxXoi:  iJtoi  nt<i').it'og  Theo: 
=  Sex.  Anicius  1'aulinus  C.  I.  L.  VI,  1680. 
1681  cf.  1651  (cf.  liossi  inscr.  chr.  1  p.  574) 

p.  Chr.  326 

Constantino  VII  et  Constantio  Caes. 

p.  Chr.  327 

Constautio')  et  Maximo 

')  constantino  Const.  (Lat.)  Proap.,   xtovatav- 
tiov  xiciafiQog  ro"  ?'  Const.  (Gr.) 
p.  Chr.  328 

lanuarino  et  lusto 


p.  Chr.  329 

Coustantino  VIII 

CHBONICA   lU. 


et  Constautino  IIII 


Chr.  354  (praef.) 

cx  d.  XIlll  k.  Mart.   Chr.  354  (praef.,  qui  Ititerculus 

solus  tliem  habct,  ftist.,  2'"sch.)  Cunst.  Ital.  Vrosp. 

Theo  *IIeracl. 


Chr.354  (fast.,pasch.,2>raef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 
*IIcracl. 


Chr.  354  (fasL,  pasch. ,  praef.)  Consi.  Ital.  Prosp. 
Theo  ^Heracl. 

Chr.  354    (fast.,   ptisclt.,   2>'''<'^f-)   Const.   Ital.    Prosp. 
Theo  *IIeracl. 

Chr.  354  (fast.,  pasch.,  piraef.)  Const.  Ittil.  Frosp.  Theo 
Heracl. 

Chr.  354  (fast.,  pasch.,  praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 
Heracl. 


Chr.  354  (fast.,  ptisch.,  2>raef.)  Const.  Ilal.  Prosp.  Theo 

Heracl. 
in  partibus  Orienlis  (^mjiyrus    Vindobonensis   Mainer. 
vol.  1  n.  10)  ') 

')  pajtyrus  scripta  est  vnfitflug  tiov  dianottiiv 
7'ifitSv  Aixivviov  leflttOTov  to  e'  xfd  Aixiv- 
viov  Tov  iniiffcveaTftTov  to  /J'  indictione  XI 
Payni  4  sive  a.  323  Mai.  23;  non  admisit 
iyitur  Lidnius  consules  ISeverum  et  Rufinum, 
sed  i2>se  cum  filio  consulatum  sumpsit 

Chr.  354  (J'ast.,  pasch.,  2>raef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 
Heracl. 

Chr.  354  (fast.,  pasch.,  praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Beda 
(3,  295  c.  41.5)    Theo  Heracl. 


Chr.  354  (fast.,  pasch.,  pracf.)  Const.  Ilal.  Prosp.  Theo 
Heracl. 

Chr.  354  (fast.,  pasch.,  praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 
Heracl. 


Chr.  354  (fast., pasch.,  praef.)  Const.  Ilal.  Prosp.  Theo 
Heracl. 

Chr.  354  (fast.,  pasch.,  praef.)  Const.  llal.  Prosp.  Theo 
Heracl. 

67 


520 


CONSVLES. 


INDEX  V. 


p.  Chr.  330 

Gallicano')  et  Symmacho^) 

')  constantiiio  iii  Proap.  —  =  Flavius  Galli- 
canus  liomae  Jiossi  hiscr.  chr.  1  n.  37; 
Wessely  2>op.  Bain.  1  n.  19. 
')  =  Valerius  Symmachus  Aihanasius  Fesl- 
hriefe  (ed.  LarsowJ  p.2T.  64;  'f'X<iviov  TvX- 
hafov  Wessely  l.  c;  Tulliano  Mossi  l.  c, 
p.  Chr.  331 

Basso')  et  Ahlahio 

')   =   Aniiius    Bassus    Athanasius    Festbriefe 
p.  27.  70 
p.  Chr.  332 

Pacatiano')  et  Hilariano*) 

')  =  Fabius  Pacatianus  Alhanasius  Festbriefe 

p.  27.   77 
*)   =  Maecilius  Hilarianus  Athanasius  l.  c. 
p.  Chr.  333 

Dalmatio  et  Zenofilo 

p.  Chr.  334 

Optato  et  Paulino') 

')  uvixmv  ■navi.ivov  Const.  (Qr.)  =  Ammius 
(sic)  Manius  Caesonius  Nicomachus  Anicius 
Paulinus  C.  I.  L.  VI,  1682  =  Amnius  iun. 
Anicius  Paulinus  iun.  C.  I.  L.  VI,  16S3  cf. 
1652  (cf.  Hossi  insc.  chr.  1  p.  574) 
p.  Chr.  335 

Constantio')  et  Albino^) 

')  xMvaTdVTiov  xulatcQog  t6  ?'  Const.  (Gr.).  — 
=  lulius  Constantius  frater  Augusti  Atha- 
nasius  Festbriefe  p.  95 
^)  paulino  Chr.  354  (praef.),  cc(iXajiiov  Heracl.  — 
=  Rufinus  [scr.  Kufius)  Albinus  Athanasius 
l.  c. 
p.  Chr.  336 

Nepotiano')  et  Facundo 

')  fortasse  =  Fl.  Pop.  (sic  nummi  aenei,  lul. 
aureus)  Nepotianus  Constantinus  Augustus 
a.  351 

p.  Chr.  337 

Feliciano')  et  Titiano^) 

•)  =  Flavius  Felicianus  Paesti  C.  I.  L.  X,  476 
')  =  Fahius  Titianus  C.  I.  L.  Romae  VI,  1717 
et  Paesti  X,  476;  cf.  III,  12330 
p.  Chr.  338 

Vrso  et  Polemio 


Chr.  354  (fast.,  pasch.,  praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 
Heracl. 


p.  Chr.  339 

Constantio  II 


et  Constante 


p.  Chr.  340 

Aciudyno')  et  Proculo') 

')    =    ^iiiTifiiog    'JxivSvvng  Berl.  iiyypt.    Ur- 

hmden  I  n.  21 
*)  =  L.  Aradius  Valerius  Proculus  Populonins 
C.  I.  L.  VI,  1684—1688;  UoTiXuivtog  IIqoxov- 
Xog  Berl.  ily.    Vrk.  l.  c. 


Chr.  354  (fast.,  pasch.,  praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 
Heracl. 


Chr.  354  (fast.,  pasch.,  praef.)  Const.  Ilal.  Prosp.  Theo 
Heracl. 


Chr.  354  (fast.,  pasch.,  praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 
Heracl. 

Chr.  354  (fast.,  pasch.,  praef.,  yener.  140, 21.  22)  Const. 
Ital.  Prosp.   Theo  Heracl. 


Chr.  354  (fast.,  pasch.,  episc.  76, 8)  Const.  Ital.  Prosp. 
Theo  Heracl. 


Chr.  354  (fast. ,  pasch.,   praef.,   episc.   76,  10)  Const. 
Ital.  Prosp.    Theo  *Heracl. 


Chr.  354  (fast.,  pasch.,  praef.,  episc.  76, 12)  Const.  Ital. 
Prosp.    Theo  *Heracl. 


Chr.  354  (fast.,  pasch.  praef)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 
Heracl. 

Chr.  354  (fast.,  pasch.,  praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 
Heracl. 

Chr.  354  (fast.,  pasch.,pracf.)  Const.  Ilal.  Prusp.  Theo 
Heracl. 


INDEX  V. 


CONSVLES. 


521 


p.  Chr.  341 

Marcellino')  et  Probino^) 

')   f()o>voii  Heracl.  —   =  Antonius  Marcelliiius 
Nereti  in  Calabria  C.  I.  L.  IX,  10;  cf.  III, 
12330 
*)  =  Petronius  Probinns  Nereti  l.  c. 

p.  Chr.  342 

Constantio  111  et  Constante  II 

p.  Chr.  343 

Placido')  et  Romulo^) 

')  =  M.  Maecius  Memmius  Furius  Baburius  Cae- 
cilianus  Placidus  C.  I.  L  X,  1700;  =  Flavius 
Placidus  in  papyro  munei  Britannici  inedita 
')  =  Flavius  Romulus  pap.  cit. 
p.  Chr.  344 

Leontio')  et  Sallustio^) 

')  =  Flavius  Leontius  Pae.nti  C.  I.  L.  X,  478; 
fortasse  =  Domitius  Leontius  C  /.  L.  III, 
12330 
^)  =  Flavius  Bonosus   Paesti   l.  c.   et  Bomae 
Bossi  inscr.  chr.  1  n.  75.  76.  79 
p.  Chr.  345 

Amantio')  et  Albino'^) 

')  =  lulius  Amantius  Wesselij  pap.  Bain.  I 
n.  247, ubi  sic  est :  vnaTeia^  'lovXioti  Afiuvxiov 
nciXQixiov  [«<'£</']tor(?)  rov  deanoiov  rjfiiav 
KMvaruvxivov  'Ayovax(ov)  x«i  'Povipiov 
'A^jiivov  riiiv  'AafinQOTiixiuv 
^)  =  Rufius  Albinus  papyrus  cit.;  itaque  non 
est  M.  Nummius  Albinus  C.  I.  L.  VI,  1748 
p.  Chr.  346 

I  p.  c.  Amanti  et  Albini 


fConstantio  IIII 


et  Coustante  III 


p.  Chr.  347 

Rufino')  et  Eusebio^) 

')  =  Vulcacius   Rufinus   C.  I.  L.  Bomae   VI, 

32051  et  Paesti  X,  477 
^)  =  Flavius  Eusebius  Paesti  C.  I.  L.  X,  477 
p.  Chr.  348 

Philippo')  et  Salia^) 

')  =   <PHuoviog    <^i'Ainnoi   Berl.   iiyypt.    Urf.  2 
n.  405.  456;  Boiaae  Bossi  inscr.  chr.  1  n.  101 
^)  =  *A«OD(os  2'«X(«f  Berl.  ayypt.    Urk.  l,  c, 
Bossi  l.  c. 
p.  Chr.  349 

Liraenio')  et  CatuUino^) 

')  fortasse  =  Vlpius    Limenius   praef.   urb. 

a.  34719 
-)  =  Aco  CatuUinus  (Pliilomathius)  C.  I.  L. 
VI,  1260;  praef.  urb.  a.  34214 
p.  Chr.  350 

Sergio")  et  Nigriniano') 

')  =  Flavius  Anicius  liomae  C.  I.  L.  VI,  498 
(nisi  est,  ut  putat  Bossius  rev.  arcli.  n.  s. 
vol.  6  a.  1862  p.  373,  Anicetius  [sicj  Zosimi 
2,  44,  3);  Flavius  Sergius  in  papyro  musei 
Britannici  inedita 


Chr.  354  (fast.,  pasch.,  praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 
Heracl. 


Chr.  354  (fast.,  pasch.,praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 
Heracl. 

Chr.  354  (fast.,  pasch.,  praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Tlieo 
Heracl. 


Chr.  354  (fast.,  pasch.fpraef.)  Const.  Ital.  Prosp.   Theo 
Heracl. 


Chr.354  (fast..pasch.,  praef.)  CoJist.  Ital.  Prosp.  Theo 
Heracl. 


Chr.  354  (fast.,  pasch.,   praef.)  Ital.^)    Prosji.')  (suo 

loco)  ., 

Const.  Ital.^)    Prosp.^)    (post  a.  344)    Theo  Heracl. 

')  Italici  et  Prosp.per  gem.  (cf.  vol.  1  p.  255.  351) 

Clir.  354  (fast.,  pasch.,  praef.)  Const.  Ital.  Prosp.    Theo 
Heracl. 


Chr.354  (fast.,  pasch.,  praef.J  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 
Heracl. 


Chr.  354  (fasl.,  pasch., praef.)  Const.  Ital.  Prosp.  Theo 
Heracl. 


Chr.354  (fast.,  pascli.,  praef.)  Const.  Ital.  Prosp.   Theo 
Heracl. 


G7* 


322 


CONSVLES. 


INDEX  V. 


p.  Chr.  .351 

iMagnentio  et  Gaisone') 

iToig  laojjiivotg 

'[).  c.  Sergii  et  Nigriniani 

')  Muannentio  et  Decentio  Romae  Bossi  inscr. 
chr.  1  11.  111.  —  Fabius  Titianus  consul 
ordinarius  C  /.  L.  VI,  1166.  1167,  crealus  a 
Magneniio  consul  et  praefectus  urbi,  apud 
Chronographum  a.  354  adest  in  laterculo 
praefectorum  a.  SoOjl,  abest  a  consulari 


p.  Chr.  352 

IDecentio 
Constantio  V 


p.  Clir.  353 

Constantio  VI 

p.  Chr.  354 

Constantio  VII 


et  Paulo 

et  Constantio  Caes. 


et  Constantio  II 


et  Coustantio  III 


p.  Chr.  355 

Arbitioue')  et  Lolliauo'') 

')  =  Flavius  Arbitio  Bomae  Rossi  inscr.  chr.  1 

n.  122 
')  =  Q.  Flavius  Maecius   Egnatius    Lolliauus 
Mavortius   C.  I.  L.  VI,  1723.  X,  1695.  1696 

p.  Chr.  356 

Constantio  Vill 


p.  Clir.  357 

Constautio  VIIII 


et  luliano  Caesare 
et  luliano  Caes.  11 


p.  Chr.  358 

Datiauo')  et  Cereale*) 

')  titiano  Vict.  Aq. 

^)  =  Neratius  Cerealis  C.  I.  L.  VI,  1744.  1745 
=  31916 

p.  Chr.  359 

Eusebio')  et  Hypatio') 

1)  =   -f-X.  EvafjiKig  Berl.  iigypt.    Urk.  1  n.  316 

2)  =  *X.  'Yuureios  Berl.  dgypt.   Urh.  l.  c. 

p.  Chr.  360 

Constantio  X  et  luliano  Caes.  III 

p.  Chr.  361 

Tauro')  et  Florentio*) 

')  =  Flavius  Taurus  Roinae  Rossi  inscr.  chr.  ] 

n.  148.  150 
^)  =  Flavius  Florentius  n.  148  cit. 

p.  Chr.  362 

Mamertino')  et  Nevitta^) 

')  =  Claudius  Mamertinus  Romae  Rossi  inscr. 

chr.  1  n.  153 
^)  neuittula  Comp.  —  =  Flavius  Nevitta  /.  c. 

p.  Clir.  363 

luliano  Aug.  1111      et  Sallustio') 

')  =  Flavius  Sallustius  C.  I.  L.  VI,  1729 


Romae  Chr.  354  (praef.) 

Theo 

Chr.  354  (fast., pasch.)  Const.  Prosp.  Beracl.  fltal.  om.J 


Bomae  Chr.  354  (praef.)  [Rossi  inscr.  chr.  1, 112  —  116] 
Chr.  354  (fast.,    pasch.,   episc.  2>.  76,  13.  19).      Const. 
Ital.  Prosp.   Theo  Heracl. 

Chr.  354  (fasl.,  pasch.,  praef.)  Const.  Ital.  Prosp. 
Theo  Beracl. 

Chr.  354  (fast.,  pascli.,  praef.)  Const.  Ital.  Prosp. 
Cycl.    Tlieo  Heracl. 

Chr.  354  (pasch.)  Consl.  Ital.  Prosp.  Cycl.    Theo 
Beracl. 


Chr.  354  (pasch.)  Const.   Ital.  Prosp.    Theo  Beracl. 

Chr.  354  (pasch.)  Const.  Prosp.  Cycl.  Theo  Beracl. 
fltal.  om.J 

Chr.  354  (pasch.)  Const.  Ital.  Prosp.  Cycl.    Iheo 
Beracl. 


Const.  Ital.  Prosp.  Cycl.   Theo   Beracl. 

Const.  Ital.  Prosp.  Cycl.    Theo  Beracl. 
Const.  Ital.  Prosp.   Cycl.    Theo  Ileracl. 


Comput.  (1,  153, 16.  18)  Const.  Ilal.  Prosp.  Cycl.  Theo 
Beracl. 


Const.  Ilal.  Prosp.  Cycl.   Theo  Beracl. 


INDEX  V. 


CONSVLES. 


523 


p.  Chr.  364 

loviano  Aug.  et  V.irroninno') 

')  =  Flavius  Varronianus  Uomae  Boasi  inncr. 
chr.  1  n.  175 

p.  Chr.  365 

Valentiniano  Aug.     et  Valento  Aug. 

p.  Chr.  366 

Gratiano  ii.  fi.  et  Dagalaifo 

p.  Chr.  367 

Lupicino')  et  lovino^) 

')  =  Flavius  Lupiciuus  liomae  Rossi  inscr. 

chr.  1  71.  m 
*)  =  Flavius  lovinus  l.  c. ;  forlasse  =  Valens  (V) 
lovinus  Amm.  28,  3,  9 
p.  Chr.  368 

Valentiuiano  II  et  Valente  II 

p.  Chr.  .369 

Valentiniano  iT.  p.     et  Victore 

p.  Chr.  370 

Valentiniano  III       et  Valente  III 

p.  Chr.  371 

Gratiano  Aug.  II       et  Probo') 

1)  =  Sex.  Petronius  Probus  Veronae  C.  I.  L.   V, 

3344;   Romae  VI,  1751 — 1753,    Rossi  inscr. 
chr.  1  n.  226 

2>.  Chr.  372 

Modesto')  et  Arintlieo^) 

')  =  Domitius  Modestus  Romae  Roasi  inscr. 
chr.  1  n.  231;  =  Flavius  Domitius  /.  c. 
n.230 

2)  =  Flavius    Arintheus    Romae    Rossi    inscr. 

chr.  1  n.  229.  230 

p.  Chr.  373 

Valentiniano  IIII       et  Valente  IIII 


p.  Chr.  374 

Gratiano  III 


et  Equitio 


p.  Chr.  375 

p.  c.  Qratiaui  111       et  Equiti 

p.  Chr.  376 

Valente  Aug.  V         et  Valentiniano  iuu.  Aug. 

p.  Chr.  377 

Gratiano  IIII  et  Merobaude') 

')  vide  ud  a.  383. 

p.  Chr.  378 

!p.  e.  Gratiani  et  Merobaudis 

Valente  VI  et  Valentiniano  iuu.  II 


p.  Chr.  379 

Ausonio')  et  Olybrio*) 

')  =  Decimus  Magnus  Ausonius  poeta 
^)  priore   loco    Chr.  —  =  Q.  Clodius    Hermo- 
geniauus  Olybrius  C.  I.  L.  VI,  1711 


Const.  Ital.   Prosp.  Oycl.    Theo  Heracl. 

Const.  Ital.  Prosp.  Oiz.  Cycl.  Theo  Heracl. 
Const.  Ital.  Prosp.  Ciz.  Oycl.  Theo  Heracl. 
Const.  Ital.  Prosp.  Oiz.  Cycl.    Theo   Heracl. 


Ohr.354  (pasch.)  Const.  Ital.  Prosp.  Oiz.  Oyct.    Theo 
Heracl. 

Chr.  354  (pasch.)  Oonst.  Ital.  Prosp.  Oiz.  Oycl.  Theo 
Heracl. 

Chr.  354  (pasch.)  Oonsl.   Itul.  Prosp.   Ciz.  Cycl.  Theo 
Heracl. 

Ohr.  354  (pasch.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz.  Cycl.    Theo 
Heracl. 


Chr.  354  (pasch.)  Oonst.  Ital.  Prosp.   Ciz.   Cycl.  Theo 
Heracl. 


Chr.  354  (pasch.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz.  Oycl.  Heracl. 

Chr.  354  (pasch.)  Oonst.  Ital.  Prosp.  Oiz.  Oycl.  Britt. 
et  Nenn.  (3, 172,  1.  2)  Heracl. 

Chr.  354  (pasch.)  Oonst.  Ital.  Prosp.  Oiz.  Cycl.  Heracl. 

Chr.  354  (pasch.)  Const.  Ital.  Prosp.  Oiz.  Oycl.  Heracl. 

Chr.  354  (pasch.)  Const.  Ital.  Prosp.  Oiz.  Oycl.  Heracl. 


Ohr.  354  (pasch.) 

Chr.  354  (pasch.)  Const.  lud.  Prosp.  Ciz.  Victorius  Aq. 

(vol.  1,  681,  24).     Oycl.  Dionys.  (I  p.  754).     Amj. 

Heracl. 

Chr.  354  (pasch.)  Oonsl.  Ital.  Prosp.  Ciz.  Victorius  Aq. 
(vol.  1,  681,  25)  Cycl.  Marcell.  (2,  60, 10.  16)  Aug. 
Heracl. 


524 


CONSVLES. 


INDEX  V. 


p.  Chr.  380 

{iratianii  Aiig.  V      et  Tlieodosio  Ang. 


Chr.  354  (pasch.)  Const.  Ital.  Proap.  Ctz.  Victorius  Aq. 
(vol.  1  p.  GSO,  2)  Oi/cl.  Hyd.  (vol.  2  p.  14  c.  4.  5)  Mar- 
cell.  Becla  (vol.  3  p.  299  c.  456)  Au;/.  Heracl. 


p.  Chr.  381 

Occidentis : 
Syagrio^)  et  Eucherio^)       Chr.  354  (pasch.)  Const. 

Ital.  Prosp.  Oiz.  Oycl. 
Auy.  [Romae  Eossi 
inscr.  chr.  1,302—309 
et  C.I.L.  VI,  31945; 
acia  concild  Aquil.; 
Oodicum    Theod.  et 
lust.    constitutiones 
ex  Occidente  omnes 
praeter  Theod.  15,  7, 
6.  7  (=  lust.  11,  41, 
2.  3).  9J 

')  =  Flavius  Syagrius  Bomae  Rossi  inscr.  chr.  1  n.  303 
^)  sic  plerumque,  sed  etiam  Euter-  et  acta  et  tituli;  =  Flavius  Eutherius  C.  I.  L.    VI,  36982 

p.  Ohr.  382 

Ocddentis :  forma  plena: 


Orientis : 
Eucherio')  et  Syagrio')  Marcell.    Heracl.    facta 

concilii  Oalchedon.; 
Oodicum  Theod.  et 
lust.  constitutiones 
omnes  ex  Oriente 
praeter  O.  TTi.  4, 12, 
8.  11,  39, 8.  16,  5,  8. 
16,  7, 1] 


Antoaio') 


Salonis  O.  I.  L.  III,  9508 


Antonio^)  et  Syagrio') 


')  =  Claudius  Aufonius  Romae  Rossi  inscr.  chr.  1  n.  312.  318 
'^)  =  Flavius  Syagrius  Romae  Rossi  inscr.  chr.  1  n.  312 
p.  Chr.  383 

Merobaude')  II  et  Saturuino') 

')  =  Flavius  Merobaudes  Romae  C.  I.  L.  VI, 
501.  502,  "fA.   BttQiapavSrjq   Nicole  papyrus 
de  Oenive  n.  12 
')  saturuino  syagrlo  Chr.  —  =  Flavius  Satur- 
ninus  Romae  l.  c. 
p.  Chr.  384 

et  Clearoho 


Chr.  354  (pasch.)  Const. 
Ital.  Prosp.  Dion. 
(Ip.  755)  Oycl.  Mar- 
cell.  Auy.  Heracl. 


Chr.  354  (pasch.)  Const.  Ital.  Prosp.  Oiz.  Cycl.  Marcell. 
Auy.  Heracl. 


Kicomere 

p.  Chr.  385 

Arcadio  Aug. 


et  Bautone 


p.  Chr.  386 

Honorio  li.  p.  et  Euodio') 

')  euodio,  euuodio,  eubodio^^assim.  —  =  Flavius 
Euodius  Romae  Rossi  inscr.  chr.  1  n.  361 
p.  Ohr.  387 

Valentiaiano  III         et  Eutropio 

p.  Chr.  388 

/Theodosio  Aug.  II  et  Merobaude')  III 
JTheodosio  Aug.  II    et  Cynegio'') 


piagno  Maxinio  Aug.   11 
')  vide  ad  a.  383 
*)  =  Maternus  Cynegiua  C.  I.  L.  III,  19  =  6587 
p.  Clir.  389 

Timasio')  et  Promoto^) 

')  =  Flavius  Timasius  Romae  O.  I.  L.  VI, 

1759 
^)  =  Flavius  Promotus  Romae  l.  c. 


Chr.  354  (pasch.)  Oonst.  Ital.  Prosp.  Ciz.  Cycl.  Marcell. 
Auy.  Heracl. 

Chr.  354  (pasch.)  Const.  Ilal.  Prosp.  Ciz.  Cycl.  Marcell. 
Auy.  Heracl. 

Chr.  354  (pasch.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz.  Cycl.  Marcell. 
Auy.  Heracl. 


Clir.  354  (pasch.)  Const.  Ital.  Prosp.  Oiz.  Cycl.  Marcell. 
Auy.  Heracl. 

[Romae  Bossi  inscr.  chr.  1  n.  370] 

Chr.  354  (pasch.)  Const.  Ital.  Prosp.  Ciz.  Cycl.  Marcell. 

Aug.  Heracl. 
[Bomae  Rossi    inscr.   chr.  1    n.  371 — 375;    Mediolani 

C.  I.  L.  V,  6243] 


Chr.354  (pasch.)    Coiist.    llal.    Prosp.    Cycl.  Marcell. 
Auy.  *Heracl. 


INDEX  V. 


CONSVLES. 


525 


p.  Cltr.  390 

Valcntiniano  II II 


et  Neoterio 


p.  Chr.  391 

Tatiano')  et  Symmaclio') 

•)  =  Flavius  Tatiauus  Bomae  Bossi  inacr.  chr.  1 

n.  395,  Locris  C.  I.  L.  X,  37 
-)  =  Q.  Aurelius  8ymniachus  Bomae  C.  I.  L. 
VI,  1699.  3201S  et  Bossi  inscr.  chr.  1  n.  395; 
Locris  X,  37 
p.  Chr.  392 

Arcadio  Aug.  U        et  Rufino') 

')  =  Flavius  Kufinus  Bomae  liossi  iiiscr.  chr.  1 
n.  399.  403  Caimsii  C.  I.  L.  IX,  6192 
p.  Chr.  393 

(Theodosio  Aug.   III  et  Ahundantio 


IEugenio  Aug.  I 
Theodosio  Aug.  111  et  Eugenio  Aug. 
p.  Chr.  394 

lArcadio  Aug.  111     et  Houorio  Aug.  11 

iNicomacho  Flaviano 

p.  Chr.  395 

Olyhrio')  et  Probino'') 

')  =  Anicius  Hermogenianus  Olybrius  Bomae 
C.  I.  L.    VI,  1752.    1753.    1755.    1756,  Bossi 
inscr.  chr.  1  n.  423.  424.  426—428.  430 
')  =  Anicius  Prohinus  C.  I.  L.  VI,  1754,  Bossi 
l.  c. 
p.  Chr.  396 

Arcadio  Aug.  lUI     et  Honorio  Aug.  III 

p.  Chr.  397 

Caesario')  et  Attico') 

')  loco  posteriore  Const.  —  =  Flavius  Caesarius 
Bomae  Bossi  inscr.  chr.  1  n.  443  seq.,  Capuae 
C.  L  L.  X,  4493 
')  =  Nonius  Atticus  Bovine  l.  c,  Capuae  l.  c; 
=  Maximus  Bosai  inscr.  chr.  1  n.  454 
p.  Chr.  398 

Honorio  Aug.  IIII     et  Eutycbiauo') 

')  =  Flavius  Eutychiauus  Bomae  Bossi  inscr. 
chr.  1  n.  462.  465 
p.  Chr.  399 

I  Eutropio  et  Theodoro') 


Chr.  3.54  (pasch.)    Const.    Ital.    Prosp.    Cycl.  Marcell. 

Auij.  Heracl. 
Chr.  354  (piasch.)   Consl.    Ital.    Prosp.    Cycl.   Marcell. 

Auij.  Beracl. 


Chr.  354  (pasch.)    Const.    Ital.    Prosp.    Cycl.    Marcell. 
Aug.  Heracl, 


Chr.  354  (pasc/i.)    Const.    Ital.    Frusp.    Cycl.  Marcell. 

Auy.  Heracl. 
[Capuae  C.  I.  L.  X,  4492] 
[Bomae  Boasi  inacr.  chr.  1  n.  410 — 418j 

Chr.  354  (paach.)    Const.    Ital.    Prosp.    Cycl.   Marcell. 

Aug.  Beracl. 
[Bomae  C.  I.  L.   VI,  1782.  1783;  Bossi  inacr.  chr.  1 

n.  419—421] 

Chr.  354    (pasch.)    Consl.    Ital.    Frosp.    Prol.   pasch. 
(1,  738,  45)  Cycl.  Marcell.  Aurj.  Heracl. 


Chr.  354  (pasch.J  Const.  Ital.  Froap.   Cycl.  Marcell. 
Aug.  Beracl. 

Chr.  354  (pasch.)  Const.  Ital.  Prosp.  Oycl.  Marcell. 
Aug.  Heracl. 


Chr.  354  (pasch.)  Const.  Ital.  Prosp.  Cycl.  Marcell. 
Aug.  Heracl. 


Theodoro ') 


et  Eutropio  eunucho 


Chr.  354  (paach.)  Heracl. 
Marcell. 

Const.  Frosp.  Cycl.  Dionys.  (I  p.  755)  Faach. 
(2,  66).  Aug.  [Ital.  om.] 


fMallio  Theodoro') 

')  manilio  et  theodoro  Coiist.  Dionys.,  9eodwQov 
fi6i'ov  Fasch.  —  =  Flavius  Mallius  Theo- 
dorus  Bomae  Bossi  inscr.  chr.  1  n.  475  seq., 
Capuae  C.  I.  L.  X,  4493 a 

p.  Chr.  400 

I  Occidentis : 

Istilichone')  Const.   Froap.  (cf.  Vict.  Aq.)  Oycl.  Hist.  Britt.  (3,  207, 

'  5)  [(Bomae  Bossi  inscr.  chr.   1  n.  489 — 493)] 

J  forma  plena: 

'stilichone')               et  Aureliano  Chr.  354  (pasch.)  Ital.  Proap.  (suppl.)  AqS.  Marcell. 

')  =  Flavius  Stilicho  Ital.  Cycl.,  item  Bomae            Heracl. 
C.  L  L.   VI,  1730—1734 


526 


CONSVLES. 


INDEX  V. 


Occidentis: 


p.  Chr.  401 
IVincentio') 

'Vincentio')  et  Fravito^) 

')   =  Flavius  Vincentius    Romae   Bossi   inscr. 

chr.  1   n.  494    et    al. ,    Stabiis    C.  I.  L.  X, 

8139  ;  Orenfell  et  Hunt  greeh  papyri  ser.  2 

n.  80 

*)  =  Flavius  Fravitus  Bomae  l.  c,  Blabiis  l.  c. 

p.  Chr.  402 

Arcadio  Aug.  V        et  Houorio  Aug.  V 
p.  Chr.  403 


[Bomae  Bossi  inscr.  chr.  1  n.  494.  495] 
forma  plena: 

Chr.  354  (pasch.J  Const.  Ital.  Prosp.  Cycl.  Marcell. 
Aug.  Heracl, 


Chr.  354  (pasch.)  Const.  Ital.  Prosp.  Cycl.    Marcell. 
Aug.  Heracl. 


Occidentis : 


iRumorido 


(Theodosio  Aug.  I        et  Rumorido') 

')  =  Flavius   Rumoridus  Bomae   Bossi  inscr. 
chr.  1  n.  518 
p.  Chr.  404 

Occidentis : 
Houorio  VI  Prosp.    (ipse;  cf.    vol.  1 

p.  778)   Cycl.  [Tituli 
urbani  et  Italici  om- 
nes   collegam   non 
habent] 


Mediolani  C.  I.  L.   V,  6196 
forma  plena: 

Chr.  354  (pasch.)  Const.    Ital.    Prosj).    Cycl.   Marcell. 

Aug.  Heracl.  [Grenfell  et  Hunt  greek  papyri  ser.  2 

n.  81] 


Aristaeneto 


Orientis : 

[Synesius  ep.  133] 


Honorio  VI  et  Aristaeneto 
p.  Chr.  405 


Occidentis : 


I  Stilichone')  U 


!  Stilichone')  H  et  Anthemio 

')  =   Flavius  Stilicho   Cycl.  et  ad  a.  400 


p.  Chr.  406 

Arcadio  VI  et  Probo') 

')  =  Anicius  Probus  Bomae  C.  I.  L.  VI,  32009, 
Bossi  inscr.  chr.  1  a.  559.  560,  Notizie  degli 
scavi    1880   p.  274;    =    Petronius    Probus 
Bomae  Bossi  inscr.  chr.  1  n.  554.  657 
p.  Chr.  407 

Honorio  Aug.  VII     et  Theodosio  Aug.  U 

p.  Chr.  408 

Basso')  et  Philippo^) 

')  =  Anioius  Bassus  Bomae  Bossi  inscr.  chr.  1 
n.  583.  586.  587.  669,  Notizie  degli  scavi 
1888  p.  450;  =  Anicius  Auchenius  Bassus 
(aut  hic  aut  cos.  a.  431)  Bomae  Bossi  inscr. 
chr.  1  n.  666.  671  (cf.  idem  p.  .580.  601), 
Aeclani  C.  I.  L.  IX,  1364 
')  =  Flavius  Philippus  Bumae  Bossi  inscr.  chr.  1 
n.  586.  587 
p.  Chr.  409 

iHonurio  VUI  et  Theodosio  III 

'llonorio   VIII  et  Constantino  I 


forma  plena: 

Ctir.  354  (pasch.)  Const.  Ital.  Prosp.  (stippl. ;  cf.  1, 
488)  Marcell.  Aug.  Heracl.  [concil.  Gall.  Ia0  286] 

Oeneal.  1, 196  c.  627.  Cycl.   [Tituli  urbani  p/erique 
collegam  non  habent] 
forma  plena: 

Chr.  354  (pasch.)  Const.  Ital.  Prosp.  Mnrcell.  Aug. 
Heracl.  [Bomae  Bossi  inscr.  chr.  1  n.  541;  concil. 
Gall.  laffi  n.  293] 


Chr.  354  (pasch.)    Const.   Ital.   Prosp.   Cycl.  Marcell. 
Aug.  Heracl. 


Chr.  354   (pasch.)   Const.   Prosp.  Cycl.  Marcell.  Aug. 
Heracl.  [Ital.  om.] 

Chr.  354    (pasch.J    Const.    Ital.  Prosp.  Cycl.  Marcell. 
Aug.  Heracl. 


Chr.  354  (paschj  Const.  Prosp.  Cycl.  Hyd.  (p.  17  c.  42). 

Marcell.  Autj.  Ileracl.  [Ital.  om.] 
[Treveris  Le  Blant  n.  248] 


INDEX  V. 


CONSVLES. 


527 


;).  CUr.  410 
/Tortiillo 
lV:iraiia-) 


||Varaiio  et  TortuUu] 

[Honorio  Vlll  et  V.-iraii] 

')  liouorio  uiii  et  uarau  quod  fuit  tertullo  <.'onst. 
Cf.  Homae  Nollzie  dei/li  scavi  1888  p.  450: 
.  .  .  [k]al.  Maias  .  .  .  [Tcr]tuIIo(?) 
')  vel  Varane 
')  uaraua  et  pliillpiio  San</all. 


Const.') 

( 'hr.  364  (pasch.)  Ital.'')  rros^).  Cycl.  Marcell.  Aug. 
Heracl.  [Cod.  Theod.  et  lust.  passim;  liomae 
liossi  inscr.  chr.  1  n.  1147  =  C.  I.  L.  VI,  31692] 

AqS. 

ConstJ) 


},.  Chr.  411 


Orientis: 

il.  u.  Theodoslo  Aug.  nil       Cod.   Theod.  5,13,23  (secnndiim  ed.  Kme(/eri;  rulyo 
et  qui  fuerit  uuntiatus  imperfecte  5,  14,  9) 

forma  plena: 
iTheodosio  Aug.  TIII  Const.  Trosp.  Cycl.  Aug. 

[[Honorio  VIIH         et  Tlieoaoslo  1111]  Marcell.  Ileracl. 


p.  Chr.  4l> 


\noiiorio  Vllll 
[Tlieodosio  V| 
'  [Uonorio  X 

p.  Chr.  413 


Orientis  : 

d.  11.   Theodosio    Aug.  V       Cod.   Theod.  7,  17,  1 
et  qui    fuerlt  nuutlatus 

forma  plena: 
et  Theodoslo  V  Const.  Frosp.  Otjcl.  Ang.  [Tituli  urhani] 

Marcell.  (ef.  a.  411) 
et  Theodosio  V]  Ueracl.  (cf  a.  411) 


Oecidentis: 
Heracliano  Aug.'')  I-"cio 

[p.  B.  Honorii  VIIH       Const.')Cgcl.Au(,.-)  [Cod. 
et  Tlieodosii  V  Theod.  et  lust.  const. 

ex  Occid.  pleraeque] 


')  p.  c.  honoril  Vllll  et  theodosii  et  Luclo  cons.  Const. 
^)  p.  c.  id  est  heracllauo  et  lucio  Auy. 


p.  Chr.  414 

Constantio' 


Orientis  et  forma  legitima: 

Const.')  Prosp.  Marcell. 
Aug.'^)  Eeracl.  [Cod. 
Theed.  et  lust.  const: 
ex  Oriente  omnes  et 
Theod.  G,  26,  16,  11, 
27,7  ex  Occidente; 
tituius  Salonitanus 
anni  sequenlis  X  k. 
lan.C.I.L.III,9513] 


Orientis  ^) : 


Occidentis : 

Const.  Prosp.   (I)    Oycl. 
[liomae  titulus  Bossi 
1  n.  611;    ep.    Inno- 
centii  i>apae  Iaffe303; 
Cod.   Theod.  2,  16,  3 
=  lust.  2,21,8   et 
Theod.  15,  7, 13  ex 
OccidJ 
Constantio')  et  Cou-       J'rosp.    (11;    cf.  vol.  1 

stanto  P-  ■i^^)  Marcell.  Aug. 

Heracl.  [Cod.  Theod. 
et  lust.  yleraeque  et 
Occ.  et  Or.]^) 
.)  =  Flavius  Constantius  ep.  Innocentii  l.  c;  C  L  L.  VI,  17W.   1720;  laffin.  303.  329;  ef.  Sos.i  .nser. 

chr.  vol.  1  p.  263 

')  Forma  Occidenlia  nostea  ellam  in  Oriente  praevaluit 

68 
CHRONICA   III, 


('(iustanto  et  ('"iistautio')       [CoiL  lust.  8,  16,8.  11, 

59,  13  ex  Orieiite] 


528 


CONSVLES. 


INDEX  V. 


p.  Chr.  415 

Honorio  X')  et  Theodosio  VP) 

')  To  /«'  Ileracl.  (cf.  a.  411.  412) 
-)  p.  c,  imuliiu  ndd.   Cycl. 

p.  Chr.  416 


Const.  Proiip.   Ci/cl.  Marcell.  Ang.   Ifpracl, 


Occidentis: 
Pallailio')  [Romae  XI  k.  Felir. 

Notizie  degli  scavi 
1888  p.  450;  Inno- 
centii  ep.  lafd  312. 
321.  323] 

forma  plena 


Orientls: 
Tlieotlosio  Aiig.  VII  et  qiii       [Theod.  0,  32, 1] 
fucrit  iiuiitiatus 


Theodosio  Aug.  VII  et  Palladio') 
')  Flavius  Palladius  Noiizie  l.  c;  lunius  Quar- 
tus  Palladius  ep}).  Innocentii  laffe  312.   321. 
323,  liomae  Bossi  inscr.  chr.  1  n.  G02.  603 
p.  i  lir.  417 

Ilonorio  XI')  et  Constantio^)  II 

')  to  tjf  Seracl.  (cf.  ad  a.  411.  412);  similiter 
erratur    in   titulo   urbano   Bossi  inscr.  chr. 
ml.  1  n.  604 
')  =  Flavius  Constantius,  vide  ad  a.  414 
p.  Chr.  418 

Honorio  XII')  et  Theodosio  VUI 

')  7-0  (/  Heracl.  (cf  ad  a.  411.  412) 
p.  Chr.  419 


Const.  Prosp.  Cijcl.  Marcell.  Aug.  Heracl.  [Romae 
Rossi  inscr.  chr.  1  n.  603;  Innocentii  ej)}'.  loffe  311. 
313  seq.] 


Const.  Prospi.  i'i/cl.  Marcell.  Aug.  Heracl. 


Const.  Ital.  Prosp.  Cyc.l.  Marcefl.  Aug.  Ileracl. 


fMonaxio 

iMonaxio 
p.  Chr.  420 


Occiclentis : 

[Bonifatii  I  epp.  laffi 
348.  349.  350] 

forma  plena: 
et  Plintha  Const.  Ital.  Prosp.   Ci/cl.  Marcell.  Aug.  Ilerncl. 

Orientis : 

Theodosio    Aug.  VIII    et       [Theod.  7,  16,  3J 
qui  fuerit  nuntiatus 

forma  plena: 

Const.  Prosp.  Cycl.  Marcell.  Aug.  Heracl. 


(Theodosio  Aug.  VITI  ct  Constantio')  III 
')  =  Flavius  Constantius,  vide  ad  a.  414 

p.  Chr.  421 

Occidentis : 

Agricola  et  Eu-  Const.  Prosp.  Oijcl.  Aug. 

stathio')  [Halonis  C.  I.  L.  III, 

.     ,,    ,     .  9.314  +  12857] 

)  eustasio  Cycl.  Aug. 

p.  Chr.  422 

Uouorio  XUI')  et  Theodosio  X 

')  t6  id"  Ilerarl.  (cf.  ad  a.  411.  412) 

p.  Chr.  423 


Orientis  et  forma  legitima: 
Eustatliio')  et  .\gric-oIa       Marcell.  Ileracl.  [Codd. 

Theod.  et   lust.  tam 
ex  Occ.  cjuam  ex  Or.J 

Cunst.  Prosii.   Cycl.  Marcell.  Aug.  Ileracl, 


Occidentis : 

Marinianii')  et  As-  Const.  Prosp.  Oycl.  Aug. 

clepiodoto  [tituli  Italici   C.  I.  L, 

V,  1623.  6397  et  Dal- 

matinus  l.  c.  III,  3104] 

')  =  Flavius  Avitus  Marinianus  Romae  Rossi  inscr.  chr.  1  n.  635;  cf.  C.  I.  L.  VI,  1761 

1>.  Chr.  424 

Orientis 


Orientis  et  forma  legilima: 
Asclepiodoto  et  Mari-         Marcell.    Ileracl.    [i  'odd. 
uiano')  Theod.    et    Inst.    tam 

ex  Occidente  quam  ex 
OrienteJ 


Occiilentis : 


/Castino') 


Victore 


Prosp.(I  propter  Vict.Acj.) 
Oycl.  [Brixiae  C.  I. 
L.  V,  5206  el  Medio- 
lani  C.  I.  L.  V,  6281] 

forma  plena : 

\Castino')  et  Victore       Consl.  Prosp.  (II).   Aug.    |        Vict..rc  et  Castino') 
')  =  Flavius  Casfinus   Cgcl.  et  Rossi  inscr.  chr.  1  n.  642 


Heracl.  [Codd.    Theod. 
et  lust.] 


Marcell. 


INDEX  V. 


CONSVLES. 


529 


/).  Chi:  4>r> 

I  Tlieixlii.sio  Avig.  XI  el  Valciiliiiiaiiu   fiiesaic') 

'loliaiuic  .\tig. 

')  VaIeiil[iiii]aiio    iiueio    floieiitissimo    Caesare 
tittdun  nrbauus  Jiunsl  tnnfi:   cki:  I  ii.  6'-i5 

/).  Chr.  426 

Theodosio  Aug.  XII  ot  V.-iluutiiiiaim  Aug.   II 

p.  Chr.  427 

Uierio  et  Ard.ihure 


Occidenlls'): 
Ci/cl. 


Const.  J'ro.ip.  Cijd.  Slarcell.  Hist.  Brittonum  (3,  168, 

2  =  16'.},  1.  201),  14)  Aur/.  Ileracl. 
[lioinac  liussi  inscr.  chr.  1   n.  Ii4l/ 


Cunsl.  Frosji.   Cijct.   Marrcll.   Aui/.   Heracl. 

Geneal.  (vol.l,  196  c.  628  a).  Const.Prosj}.  Cijcl.  Marcell. 
Aiiij.  Seracl,  [Codd.    Theod.  el  Iiist.J 

Orientis'): 
Tauro')  et    rjui    1'uerit         [Theod.  5,  1,  '.>] 


iiuiitiatus 
Tauro')  et  Felice-) 


[Theod.  3,  5,  13.    4,  6,  «. 
e,  27,  22] 


ji.  Chr.  428 
iFelice^) 

fFelice-)  et  Tauro')       Const.  Ital.  Prosj).   Adn. 
ad  Cycl.  (1,  743). 
Marcell.    Bisl.  Brit- 
tonum  (3,  209,  17). 
.  Au;/.  Ileracl.  [Codd. 

Theod.    el    lust. 
jilerumque,   etiam  in 
const.    ex    Oriente; 
Caelestini  papa^   eji. 
lafe  H.  369  ;  cf.  Eossi 
inscr.  chr.  1  n.  6.58] ') 
')    Forina   Occidentis  jiostea  etiam  in  Oriente  jiraeruluit 
-]  =  Flavius  Feli.x  Ci/cl.  et   diptijchon  ajmd  Oaium  1  tah.  2  ad  p.  129;  liomae  Rossi  inscr.  chr.  vnl.  1 

n.  6.58,  vol.  2  ji.  149  =  Dessau  inscr.  n.  1293;  Caelestini  ej).  laffe  n.  369 
')  =  Flavius  Taurus  Caelestini  ej>.  l.  c. 
p.  Chr.  429 

Floreutiu  et  Diouysio  Const.  Ilal.  Prosp.  Cycl.  Marcell.  Auij.  Heracl. 

p.  Chr.  430 

Orientis: 

Theodosio  Aug.  XIII   et         [Theod.  6,27,23.   7,8,  l.j.  10,10,34] 
qui  fuerit  uuntiatus 

forina  jilena: 
.Tlieodosio  XIII         et  A'aleiitiiiiauo  III  Const.  Prosp.   Cycl.  Marcell.  Au;j.  Hcracl. 

p.  Chr.  431 


Occideidis: 
Hasso')  et  Autiocho-)        Const.  Prosj).  Cycl.  Aug. 
[Theod.  11,  1,  36   ex 
Occid.;  lialouis  C.  I.  L. 
III,  9516] 
')  =  Flavius  Bassus  Syracusis  C.  I.  L.  X,  7168.  Cf.  ad  a.  408 
-)  =  Flavius  Autioclius  Syracusis  l.  c. 

p.  Chr.  432  _  .  .  s 

Occidentis  et  forma  legitiina: 

Aetio')  et  Valerio  Const.  Prosp.  Cycl.  Auij. 

[coiutitutiones  et  Oc- 

cidenlis   Th.  6,  23,  3 

=  lust.  11,16,3   et 

Orieniis  Th.  6,  24,  11 

secundum  cod.  opti- 

mum  =  lust.  12,  17, 

2;  Caelestini  ejiistulae 

laffe  386.  387.  388; 

Aquis  Statiellis  C.  I. 

L.  V,7330j 

')  =  Flavius  Aetius  laffe  l.  c;   Itomae  Itussi  iitscr,  chr.  1  n.  698 


Orientis : 
Antiocho-)et  qui  fuerit       [Thevd.   9,45,4    ad  lect. 

uuutiatus  anliquamj 

Autiocho'-)  et  Basso')  Marcell.  Heracl.  [Theod. 
9,  45, 4  ad  lect.  inter- 
2)olatainJ 


Orientis : 
Valerio   et   qui    fuerit      [Theod.  9,  45,  5  ad  lect. 
nuiitiatus  untiijuamj 

Valerio  et  Aetio')  Marcetl.  Ileract.  [Theod. 

6,  24,  11.   9,  45,  5 
=  lust.  1,  12,  4  ad 
lect.  interj^otatamj 


68* 


530 


CONSVLES. 


INDEX  V. 


;).  Chr.  433 


Occldenlis ; 


(Maxiiiio') 


('ijcl. 
forma  pleitfi: 

Const.  rrusj}.  ilarceU.  Auy.  Heracl. 


fTheodosio  XIIU       et  Ma.Kimo') 

')  =  Petroiiius  Maximus  cos.  II  a.  443:  C.  I. 
L.  liomae  VI,  1197.  1198  cf.  1660,  Jlossi 
inscr.  chr.  1  n.  679.  712;  Aeclani  C.  I.  L. 
IX,  1368 

p.  Chr.  434 

Occidentis : 

Aspare')   et  Areo-  Const.  Prosp.  Cijcl. 

biudo'') 

')  =  Flavius  Ardabur  Aspar  in  clupeo  arf/erUeo  adleijato  supra  p.  497  not.  1 ;         lust.J 

Flavius  Aspar  liomae  liossi  inscr.  chr.  1  n.  682 

^)  modo  Areobiudo  7itodo  Areobiuda 


Orientis: 
ArBobiudo'-)  et  Aspare")       Marcell.    Anj.  J/cracl. 

[Codd.    Theod.  ct 


p.  Chr.  435 


(Theodosio  XV 


Orientis : 

Theodosio  Aug.  XV  et      [Cod.   Theod.  6,  28,  8.  7,  8, 16.  10,  8,  5.  16, 3,  66  ex 
qui  fuerit  uuutiatus  anni  mensibus  decem  priorihus] 

forma  plena: 
et  Valentiuiauo  IIII 


Const.  Prosp.  Cycl.  Marcell.  Atiij.  Heracl, 


Const.  Prosp.  Cycl.  Marcell.  Aug.  Ileracl.  Beges  Vand. 

(3,  458)  [Cod.   Theod.  1,  1, 6.   16, 10,  25  ex  mensi- 

hus  Novembri  et  Decembri,  item  lust.  in  omnibus 

i/uas  habet  huius  anni  subscriptionibusl 
p.  l-hr.  436 

Isidoro')  et  Seuatore^)  Const.  Prosp.  Ctjcl.  Marcell.  Atiij.')  Heracl.  [Cod. 

■)  =  Flavius  Isidorus  liomae  liossi  iiiscr.  Theod.] 

chr.  1  n.  696 

')  =  Flavius  Seuator  Bomae  l.  c. 

')  p.  c.  id  est  praem.  Amj. 

p.  Chr.  437 

Aetio')  II  et  Segisvulto'') 

')  =  F^Iavius  Aetius,  viile  ad  a.  432 

')  =  Flavius  Sigisvultus  liumae  Bossi  inscr. 

chr.  1  n.  698 

p.  Chr.  438  .      . 

Orientis : 

Theodosio  Aug.  XVI   et         [Nov.   Theod.  1] 
qui  fuerit  nuntiatus 

forma  plena: 
(Theodosio  XVI         et  Fauslo')  Geneal.  (1, 196  c.  628b)  Const.  Ital.  Prosp.  Marcell. 

')  =  Anicius  Acilius  Glabrio  Faustus  C.  I.  L.  Auij.  Heracl. 

VI,  1676 — 16  78.  1767  et  ijesla  de  recijnendo 
cod.   Theod. 

p.  Chr.  439 

Occidentis : 

Festo')  et  qui  de 
do  Orieute  fuerit 
nuutiatus 

forma  plena: 
Theodosio  XVII       et  Festo')  Cotist.  llal.  Prosp.  3IarceU.    Veron.  Aiti/.  JJeracl. 

')  videtur  esse   =   Kufius  1'ostumius    Festus  Jicijcs  Vaiul.  (3, 458) 

llossi  inscr.  chr.  1  n.  846 — 848 

p.  Chr.  440  Orientis: 

Anatolio  [Nov.   Theod.  19] 

Anatolio    et   Valeu-       JJcracl. 
tiuiano 


[titulus  Mediolanensis  C.  I.  L.   V,  6268] 


Valentiniano  Aug.  V  et  Anatolio 


forma  plena: 

Const.  Jtal.  Prosp.  MarceU.    Veron.  Attrj. 


INDKX  V^  CONSVLES. 

1>.  Clti:  441 

Occidenth: 
|).  c.  Valeiitini.ini  j lioniac  Jiussi  hiscr.chr.  1  Cyiu'j 

Aug.  V  ot  Aniitiilii  ?i.  706;   Nov.  Valen- 

liniani  III  omncsj 
')  =  <PX.   KvQog  ISerl.  Hijypt.   Urk.  vol.  2  n.  609 
-)  cyro  ot  autliulio  ii  Itai. 

p.  Chr.  412 

Uccidentis : 


531 


Orientia  et  forma  plcna, : 

Const.  Itai.'^)  l'ros2>.  Mar- 
cell.  Veron.  Aurj. 
Ileracl.  [Nuv.  Theo- 
dosii  II  omnesj 


Dioscoru') 


Const.    Prosp.   (l)   [Nov. 
Valent.  2,  2 ;  liomae 
Mossi   inscr.   chr.  1 
n.  709.  710;  Medio- 
laniC.I.  L.  V,62<J3; 
Laude   C.  I.  L.  V, 
6402;  Salonis  C.  I. 
L.  III,  12860] 


Orientis .' 

Kudoxio  et  Diuscoro')         Marccll.    Hcracl.    [Cud. 

lust.  constitiUiones 
quattaor  suhscrijHio- 
nibus  2>arum  JidisJ 


Dioscoro')  ut  Eutlo.\io'') 


forma  leijilima : 

Ital.   rrosp.    (suppl.)  Aq8.  Veroii.   Awj.  [Nov.  Valcn- 
tiniani  7,  2  Occid.   et    Theodosii    22,  2    UrientisJ 
')  =  Flavius  Dioscorus  Nolae  C.  I.  L.  A",  1340 
-)  tlieudosio  Ital. 


i<.  Chr.  443 

Rlaximo')  II  et  Paterio 

')  =  Petronius  Maximus  iHtle  ad  a.  433 

p.  Chr.  444 

Theoilosio  XVlll        et  Albino 


Coiist.  Ilal.  1'rusji.  Marcell.    Veron.  Auj.  Heracl. 


Const.  Ital.  Prosp.  (etiam  injiraescr.  Ip.385).  Marcell. 
Vicior   Veron.  '*Aug.  Ileracl. 


i>.  Chr.  443 

1  Valentiniiino  VI 
'\'alontiniano  V 


OccideiUis : 


p.  Chr.  446 
lAetio  III 


1  et  Nomo 


Occidentis : 


Const, 

foriiia  plcna: 

Ital.  Prosp.  (etiam  in  j^raescr.  vol.  1  p.  38.^)  Marcell. 
Vcron.  '*Au;j.  Meracl.  [Victor  om.J 


lAetio  111  et  .Syinmaclio') 

')  Xeoftiov  to  y  xtd  nvfi/iK^nv  l'onsl.  (Or., 
vol.  2,  8'2),  ualentiniani  uii  ot  aetii  iii  Mar- 
cell.  errore,  symmachi  uii  et  aetii  iii  Mar- 
cellini  emendator  (vide  vol.  2,  57) 

p.  Chr.  447 

Occidentis : 
l  Calepio  [Nov.  Val.  7,  3. 22.  23.  24 ; 

tituii  urbani  omnes; 

Lufjduni  Le  Blant 

n.35  =  C.LL.XIII 

n.  2.355J 
\Calepio  ot  ArUabure        ('onst.    Ital.    (post  448) 

Prosp.   cum    Add. 

(p.  487.  488).   Ciz. 

(1,  607, 17).   Victor 

Veron. 


Const. 

foriiia  plena: 

Ital.   Trosp.    cuiii,    Add.    (vol.   1   p.   487.  48S).     Victor 
Veron.  *Aiij.  lleracl. 


Orientis : 
Ardabure  et  qui  rucrit       Nov.    Theod.  II  2 
nuutiatus 


Ardabure  et  Calepio  Marcell.  Aug.  Heracl. 


532 


CONSVLES. 


INDEX  V. 


PostuiniaiRi  '} 


Postimiiaiiu')  et 
Zeiioiie 


II.  ( 'hr.  4iS 

Occidenlh : 

[Leonls  eji.  Inffi  «.  417; 
Mossi  inscr.  chr.  1 
n.  743.  744] 

Const.  Itcd.  Prosp.  cnm 
Add.   (iK  487.  48'J) 
Polemlus  iSilvius 
(ool.  1  2>-  523  c.  84. 
p.  547,  38)   Victor 
VeroH.     [Nov.    Va- 
lent.  25;  titiUi  Me- 
diolanensis  C.  I.  L, 
V,  6283,  Lugdunen- 
sis  Le  Blant  n.  68  = 
C.  I.  L.  XIII,  2.356] 
')  =  Rufius  Praetextatus  Postumianus  C.  I.  L.  VI,  1761 

p.  ( 'hr.  44'J 

Occidenfis : 

[Bomae  Bossi  inscr,  ch  r.  1 
n.  745,  746 ;  Lugduni 
LeBlant  n.667=  0. 
L  L.  2357] 


Orienlis : 


Zenone  ct  Postumiano') 


Marcell.  Aurj.  Heracl. 
[Cod.  lust.  1,  1,  3 
ex  OrienteJ 


Asturio') 


Asturio')   et   Proto-       Const.    Ital.    (post   450)  Protogene  et 

gene  Prosp.    cum    Add.  Asturio') 

(li.  487.  489).  Po- 
lemius  (vol,l  p.547, 
38)  Victor.  Veron. 
Au(j.  [Nov.  Valent. 
26.  27;  Leonis  epp. 
laffi  420—445;  in- 
scriptio  Mediolanen- 
sis  a.  sequentis  C.  I, 
L.   V,62S4] 

')   asterio   Polemitis,    uaieQiov    Const.  (Or.)  errore.  —  =  Fl.   Astyrius    in   diiilijcho  ajmd  Oorium  1 
tab.  3  ad  p.  58;  liomae  Bossi  inscr.  ehr,  1  n,  745 

p,  Chr.  450 


Protogene  et  qui 
nuntiatus  Cuerit 


Orientis : 

[Marciani    ep.    apud 

HaeneUam  t/oip.  leg. 
p.  252:  vnuTfiff  /7p(o- 
xoyivovg  XauTiQOTd- 
rov  xtti  roa  StjXm- 
!t)]Oofxii>ov] 
Marcell,  Heracl,  [Cod, 
lust,  5, 17  et  a,  sequen- 
tis  5,  14,  8,  6,  52,  1 
ex  Oriente  omncs] 


Valentinijino  Aug.  VII  et  Avieno') 

')   =  Gennadius  Avienus  ex  Corvinoruni  l'anii!i;i, 
Sidonius  ep,  1,  9 


Const.  Ilal.  Prosj).  cum  Add.  (ji.  487,  48'J),  Marcell, 
Victor    Veron,  Aug,  Ileracl, 


p.  Chr.  451 

Adelfio') 


Oceidentis : 

Prosp.  (I  teste  Vict.  Aij.) 
cum  Add.  (p.  487. 
489).  [Nov.  Valen- 
tiniani;  Leonis  jmpae 
ej>j).  jileraeque ;  Bossi 
inscr.  chr,  1  n,  752. 
753] 


Adelfio')  ot  Mar- 
ciano 


Const. 


Marciano  Au 

fuerit  uuntiatus 


Marciano  Aug.  I 


Orientis : 
et   qui      [Marciani  ep.  ad  Leoncm 
apud  naeneliimi  Corj). 
leg.    p,  251    Graece: 
vnuTeiti  .  ,  MtiQxiic- 
yoiJ , , ,  xtd  rov  tfijXto- 
9)jaouei'ov ,    Latine: 
consulatu   .  .  .   Mar- 
ciani    .  .  .   priino    et 
qui  fuerit  nuntiatus7 
[Nov,  Marciaiii  1] 


Marciano  Aug.         et  Adelfio') 


')  =  Flavius  Adelfius  Add.  ad  Prosp.  ji.  489 


forma  jilena: 

Ital.  Prosp.  (II)   cum   Add.   (p.  490)  AqS.  Marcell. 


Veron.  Aug.  Heracl,  [Victor,  om,] 


INDEX  V. 
p.  Chr.  452 


CONSVLES. 


533 


OccidnUis : 
Herculaiio')  et   qni       Aild.  ad  Prn.ip.  p.  487 
ilo  ilrientc    iucrit 
imiitiatus 


Ilerculani)') 


Orientts: 
Sporacio")  ct  qni  fuerit       [Marciani    epialida  ajnul 
nuntiatus  llaeneUum  Corp.lei/. 

p .  452  data  dle  lul.  6 
vntttsiif   HffioQttxlov 
.    xid    Tot;    <f)//i.io!fiji!u- 
[xivov] 
Sporacio-)  [Cod.  lust.] 


Sporacio-)  et  llcrculano')    Marcell.  Auy.  Heracl, 


Comput.(l,153,lS).  Prosp. 
(I).     [e]>p.    Leonis 
omnes  et  tituli  Jtalici 
omnes] 
llerunlano')  et  Spo-       Const.    Ital.   Prosp.    (II) 
racio-)  cum    Add.    (p.  490) 

AqS.  Veron.  [Victor 
om.J 
')  lionorio  Add.  ad  Prosp.  (p.490j.  —  =  Flavius  Bassus  Herculauus  Romae  Eossi  inscr.  cltr.  1  ii.  757; 

Flavius  Herculanus  Add.  ad  Prosp.  (p.  4bT)  et  Aeclani  C.  I.  L.  IX,  1771 
^)  asporacio  Ital.  AijS.,  aspere  Add.  ad  Prosp.  (p.  490),  marciauo  Aiii/. 
p.  Chr.  453 

Occidentis:  Orientis: 

i  Opilione')  Const.  Prosp.  (I)   cum 

I  Add.  (p.  489).  [epi- 

I  stulae  Leonis  omnesj 

\Opilione')  et  Vinco-       Ilal.  Prosp.(II)  cumAdd. 
I  malo-)  (p.  490)  AqS.  Victor 

\  Veron.  Aug. 

')  =  Flavius  Opilio  Prosp.  Add.  p.  490  et  Romae  inscr.  chr.  1  n.  997;  Venautius  Opilio  Romae  Kotizie 
dei/li  scavi  ISSS  p.  451;  Kufius  Opilio  Romae  Rossi  inscr.  chr.  1  n.  993:  inter  duos  consnles  Opilio- 
nes  a.  453  et  a.  524  haec  nomiiia  quomodo  dislrihuenda  sint,  parum  constat 
')  Cf.  Marciani  epistula  a.  452  lul.  6  inscripta   inter   tilios   Biyxoijiiho  .  .  vnttrio   tfeaiyyitTto  (Haenel 
corp.  leg.  p.  256) 

p.  Chr.  454  ' 

Occidentis : 
I  post  consulatum  Add.  ad  Prosp.  (p.  4S7) 

Opilionis 

forma  plena: 
lAetio  et  Studio  Const.   Ital.    Add.   ad  Prosp.  (p.  4S7.  490)  Marcell. 

Victor    Veron.  *Auy.  Ileracl. 

p.  Chr.  455 

Occidentis :  Orientis : 


Viucomalo-)    et  Opi-  Marcell.  (84,  20.  S5,  31). 

lione')  Heracl. 


I  Valentiniano  VIII 


Adtl  ad  Prosp.  (p.  4S7); 
\  [I.eonis  epp.J 

J  forma  plena: 

( Valentiniano  VIII    et  Antlieniio 


Antbemio 


[Xov.   Marciani ;    Cod. 
lust.J 


p.  Chr.  456 

Occidenlis : 
lAvito')  Aug.  Const.[RomaeRossiinscr. 

)  chr.  1  n.  795.  796J 

'lohamie  et  Varan.-i         Ilal.    Add.    atl   Prosp. 

(p.  492)  Aq.  Viclor 
Marcell.(cuil.Sanelo- 
mer.)  Marius  Veron. 
[Romae  Rosai  inscr. 
ehr.l  n.  798.  799J 
')  =  Eparchius  .\vitus  Rossi  inacr.  chr.  1  p.  345 


Const.  Ital.  Prosp.  cum  Add.  (p.  490).  Aq.  (rol.  1 
p.  681, 12.  p.  682, 1).  Marcell.  Victor  Veron.  *Auij. 
Heracl. 

Orientis: 


Varane  et  lohanne 


Add.  ttd  Prosp.  (p.  490). 
Marcell.  (cod.  Oxom.) 
*Auy.  Heracl.  [Cotl. 
lust.J 


534 


CONSVLES. 


INDEX  V. 


j).  Chr.  457 

Constantino')  et  Rufo 

')  =  Flavins  C'onst<antinus  Jiomae  Mossi  inscr. 
chr.  1  n.  810 


p.  Chr.  458  Occidentis: 

Maioriano  Aug.  [Kov.  Maior.  1 ;  Leonis 


epp.   laffe  536.  543] 
Arilaljure  et  Maio-        Add.  ad  Prosp.  (p.  490). 

riaiio  *Aug. 

[Maioriano  Aug.  et       Const.  (ante  a.  4G0) 
Ariovinilo] 

forma  plena: 
et  Maioriano  Aug. 


Ital.  Add.  ad  Prosp.  (p.  490.  492)  Aq.  (p.  682,  2.  11. 
683,  22.  722)  IHonys.  (p.  75G)  jVarcell.  Vielor 
Marius  Isidoriana  (2,  493  c.  7).  Ilist.  Ijrittonum 
(3,  209,  1)  Veron.  *Aug.  Ueracl.  [Const.  om.J 
[Leonis  ejtp.  omnesj 

Orientis : 
Leone  Aug.  Victor  Ileracl.  [Cod.  Inst. 

12,  35, 15] 


Leone  Aug. 

[Maiorianu 
[Leone  Aug. 
p.  Chr.  459 


et  Leone] 
et  Apolloniii 

Occidentis : 


Riciniere')  et  qui  de       Const, 
Oriente 


Kieimere') 


Patricio 


Patricio  et  Riciniere') 


Marcell.   Victor   [Salonis 
C.  I.  L.  III,  13127] 


[Nov.  Maior.  9  (c/.  quae 
nionui  nejtes   Archiv 
14,  234);    ep.  Leonis 
papae  laffe  545] 
Ricimere')  et  Pa-  Ilal.    Add.    ad    Prosp. 

tricio  (p.  492).   AqS.  Cass. 

Marius  Veron.  *Aug. 
[Salonis  C.  I.  L.  III, 
9522] 

')  =  Flavius  Ricimer  Ilal.,  item  Itomae  Bossi  inscr.  chr.  1  n.  805;  Capuae  Eph.  epigr.  8  p.  132 
')  =  Flavius  Patricius,  ride  supra;  lulius  (?)  Patricius  Salonis  l.  c. 

p.  Chr.  4G0  Occidentis:  Orientis: 


Add.  ad  Prosp.  p.  492.    AqS.  Marcell.   l'ass.    Veron. 

*Aug.  [Nov.  Maioriani  3 — 7;    Leonis  papiae  epp. 

pleraequej 
Marius 
Ital. 

Orientis : 
Patricio   et  ijui  nnntiatus       [Upistula  praesldis  C.  I. 
fuerit  Gr.    3467:    VTHtTtas 

<i'i..    Uiir()(xlov     Tov 

XdflTlf).  xid  TOV  d'>j'/.lO- 

f^ijao/Jtfov] 
HeracL  [Cod.  lust.  8, 53, 
30] 


IMagno 


fMagno   et  Apollonio 


[liomae  Rossi  inscr.  chr.  1 

n.  738] 

Const.     Ital.    Add.    ad 

Prosp.  (p.  493)  AqS. 

Cass.    Victor  Marius 

Veron.   [Nov.  Maio- 

riani;    epp.  Leonis 

papaej 

p.  Chr.  461  Occidentis: 

Severino   et   qui  ilo       Const. 

Oriento 
Severino  [Homae  Mossi  inscr.  chr.  1 

n.  878.  879  et  Medio- 

lani  C.  V,  5453  et  ajmd 

Lingones  in  Qallia  Le 

Blant  n.  1  =  C.  I.  L. 

XIII,5657:  auta.461 

aut  a.  482] 

Ilal.    Add.    ad   Priisp, 

(p.  493)  AqS.  Cuss. 

Marius  ^■'eron. 

)  gailalaifo  .liW.  nd  Prosp.,  Victor 


Apollouio  et  Magno 


Marcell.  *Aug.  Heracl. 


Orientis: 


Severino    et    lJ;iga- 
laifo') 


Uagalaifo 


Dagalaifo')  et  Severino 


[TiliUus  in  Galatia  re^). 
C.  I.  Or.  9259:  imi 
vTiuTtus     r<iif«hdTi- 

TIOvJ 


Marcell.  Vietor  Aug. 
Jieracl, 


INDEX  V. 
|).  Chr.  46-2 

Severo  AiiR, 


CONSVLES. 


i35 


Orientis : 

Jilurcell.^)  Viclor  Heracl. 


Occidenlis : 

[Romuc  Jiossi  inscr.  clir.  1       Leoiie  Aiig.   11 
n.  807— S0<);    ei>i>. 
Leo7tis  2>"P"^] 
Severo  et  Leone  Const. 

Augg. 

forma  plena: 
Leoiie  Aiig.  II         et  Severo  Aug.  Ilul.  A<hl.  ad  Prosp.  (p.  49.3).    Ar/S.   Cass.   Caesar 

miijusl.  (2,  222)  Murias  Veron.  '*Atu/. 
')    Qitod  add.  foriiiu  Oraecu  (2,  t^Sj  xia  (tCQTiivTivov  fvrlasse  originem  dticil  ex  nomine  iSeveri. 

p.  Clir.  463 

Occidenlis  et  forma  lei/ilima: 
Basilio')  AqS.  (J).  [Nov.  Severi  1; 

Romae  C.  I.  1j.  VI,  .311)47] 
Basilio')  et  Vil^iano        <'onsl.^)    Ilal.    Add.    ad 


Vibiauo 

Vibiano  et  Basilio') 


Orientis: 

Viclor  *Aui/.  Heracl. 


Marcell.')    Caesaraui/usl. 
(2,  282) 


Prosp.  (p.  41)3}  AqS. 
(IJ).  Cass.  Marius 
Veron.  [Cod.  lust.  2, 
7,12  Orienlis]  \ 

')   =  Caecina   Basiliu.s   iamiliae   Decianae   Sidoniits   ep.  1,9;   —    Flavius    B.asilins    liomae   Hossi    iiiscr. 

elir.  1  n.  SIO;  fortasse  =  Caecina  Deciu.s  Maximus  Basilius  Itossi  iiiscr.  clir.  1  p.  491 
■■^)  basilio  et  gaclaiib  Const. 

')  felice  2»'o  Basilio  MarcelL,  sed  Graece  esl  BaijiXeiov 
p.  Chr.  404 

Olybrio')  Consl.  AqS.  (I) 

Rusticio  et  Olybrio')  Ilal.    Cass.    Marcell.    Veron.    Auc/.   Ileracl.    [Romae 

Rossi  inscr,  clir.  1  n.  S12.  S13;  papt/ms  Parisina 
apud  Wesselyum    in    actis    acad.  Viiidob.   a.  1889 
p.  164] 
Olybrio")  et  Rusticio  Add.  ad  Prosp.  (p.  493)  AqS.  (II).   Viclor  Marius 

')   =  forlasse  Flavius  Anicius  Olybriiis  Itomae  Rossi  inscr.  chr.  1  n.  1009 
p.  Chr.  465 


llernienerico 


et  Basilisco') 


Basilisco') 


ct  llerniencrico 


')  =  Flnvius  Basiliscus  si/n.  Rom.  cit. 
p.  Chr.  466 

ILeone  Aug.  III 


'Leoue  Aug.  m  et  Tatiano") 

')  tassiauo  Marius.     Cf.  neites  Arcltiv  14,  236 

p.  Chr.  467 

Pusaeo  et  lobanne 

p.  Chr.  468 

Antliemio  Aug.  11 


^[Leono  II 11 

CHRONICA   III. 


et  Anthemio  11] 


Ital.  Camp.  AqS.  (II).  Cass.  Victor  Marius  Veron. 
[Const.  om.].  [Novella  Severi2;  liomae  Rossi  inscr. 
chr.l  n.  817.  818,  Mediolani  C.  I.  L.  V,5685; 
legitimo  ordine  Hermineriats  videlur  priorem 
locum  ohttnuisse,  sed  saepe  praeponitttr  Basiliscus 
utpote  imperatoris  affinis  (neues  Arcltiv  14, 234)] 

Add.  ad  Frosp.  (p.  493)  AqS.  (I)  Marcell.  Aug. 
Heracl.  [Cod.  lust.  1,  36,  1  ex  Orienle;  synodus 
Romana  p.  159  Thiele;  Hitari  pajiae  ep>.  laffa 
n.  560;  Romae  Rossi  inscr.  chr.  1  n.  813] 


Camp.  Add.-  ad  Frosp.  (p.  493)  AqS.  Marcell.  Cass. 
Victor  *Atii/.  Ileracl.  [Const.  om.],  [Vrbani  tiluli 
omnes ;  Lugduni  Le  lilant  n.  74  =  C.I.L,  XIII,  2360] 

Ilal.  (Vind.)  Marius  Veron. 


Ilal.  Camp.  AqS.  Marcell.  Cass,  Victor  Maritts  Veron, 
*Aui/,  Heract,  [Const,  om,] 

Const,  Itat,  Campi,  AqS.  Marcell.  Cass.  Marius  Veron. 

*Aug.  Heracl,   [Nov.  Anthemii;   Cod,  Ittst,;   tiiuli 

itrhani  et  Itatici] 
Victor 

69 


536 

p.  Cltr.  469 

,  Miireiano 


CONSVLES. 


INDEX  V. 


Occideittis: 

. [liluli  Ilalici  et  Oallici  C. 

\  V,  6627.    XI,  4078; 

Le    Blaiit   n.  87   = 
)  C.  I.  L.  XIII,  2361] 

Mareijiuo  et  Zenone       Ilal.    Camp.    AqS.    Cass. 
Mariiis  Veron. 
p.  Clir.  470 

Ocridentis : 
Severo') 


(irientis: 


Zenone  et  M.iri: 


loril.aiif 


Jilarcell.    Victor    *Aug. 
Ileracl.  [Cod.  lust.J 


Orientis : 

[Cod.  Iust.5,27,  4  ad  cud. 
VeroiiensemJ 


lordane  et  Severo') 


Camp.  AqS.  (I).  [liomae 
Itossi  inscr.    chr.  1 
n.  826.  827.  828  alii- 
que    lituli    Italici    et 
OaUici] 
\Sever(j')  et  lorilaiie  Ital.    (Vind.)   AqS.  (II). 

Cass.  Marius  Veron. 
[Bomae  liossi  inscr. 
chr.  1  n.  829,  Lugduni 
0. 1.  L.  XIII,  2362] 
')  =  Fl.avius  Severus  Nolae  C.  I.  L.  X,  1343;   =  Messius   Plioebus   Severus  Bomae   in   amphitheatro 

Flavio  C.  I.  L.    VI,  32091.  32092.  32184.  32185 
^)  ioli.anne  Vict.  Aug. 

p.  Clir.  471 

Occidentis:  Orientis: 


Marcell.  Victor^)  Aug.^) 
Ileracl.  Alex.  [Cod. 
lust.] 


I  Probi<ano 


[Bcmiae  Bossi  inscr.  chr.  1 
n.  833—836;  Vercel- 
lis  C.  L  L.  V,  C74L 
6749] 

forma  ^ilena: 


Leone  Aug.  rill 


Heracl   (I) 


\Leoue  Aug.  ini')   et  Probiano 


(Festo^) 


JFesto')    et    Mar- 
ciano^) 


')  u  Victor 

p.  Chr.  472 

Occidentis : 

31arius  [Bomae  Bossi 
inscr.   chr.  1  n.  822. 
843.  844] 
Ital.    Camp.    AqS.    (lihri 
plerique)  Cass.  Veron. 
[  Victor  omj.  [liomae 
Bossi    inscr.   chr.  1 
n.  840.  841.  842] 
')  =  Flavius  Festus  Bomae  Bossi  inser.  chr.  1  n.  842 
^)  =  Flavius  Marcianus  Bomae  l.  c. 
p.  Chr.  473 

Leone  Aug.  V) 

')  leone  aug.  ui  et  probino  Victor 
p.  Chr.  474 

Leone  iuniore  Aug. ') 

')  et  zenone  add.  AqS.  (Sirm.),  leone  niinore 
aug.  consule  novo  (=  vcov)  Victor 
p.  Chr.  475 

j  p.  c.  Leonis  iun.  Ang. 


Ital.  Camp.  AqS.  Marcell.  Cass.  Victor  Marius  Veron. 
*Aug.  Heracl.  {II).  Alex.  [Bomae  C.  I.L.  VI,  31947 
et  Bossi  inscr.  chr.  1  n.  831.  832;  Cod.  lustj 


Marciano'') 


OrieiUis: 

Heracl.  (I)  [Cod.  lust.] 


Marciano-)  et  Festo ') 


AqS.  (Golh.)  Marcell. 
Aug.  Heracl.  (II) 
Alex. 


Ital.  Camp.  AqS.  Marcell.  Cass.  Victor  Marins  Veron. 
Aug.  Heracl.  Alex. 

llal.  Caiup.  AqS.  Marcell.  Cass.  Viclor  Marius  Veron. 
*Aug.   (ad  a.  453).  Ueracl.  Alex. 


Zenone  Aug.  11') 

')  Cf.  quae  scrij^si  in  Heriitae  vol.  7  p.  478 


Ilal.  (Vind.)  Camp.  AqS.  (lihri  praeler  Faris.)  Cass. 

Victor  Veron.    [Marius   et   Awj.  et  Heracl.   om.J. 

[Mediolani  C.I.L.  V,  6183  a;  Cod.  lust.  5,  5,  8; 

ep.  Simplicii  papae  laffi  570] 
Camp.  AqS.  (lihri  praefer  Ooth.)  Marcell.  Alex. 


INDEX  V. 


CONSVLES. 


537 


J).  Chr.  476 

Basilisco  Aiig.  11')    ct  Anuatu 

')  .aug.  ii  om.  Marccll.  Cnsn.,  tyiamiu   Viclor 


Ilnl.  Caiiip,  AqS.  Marcell.  Cass.  Viclor  Marius  Vcron. 
Auij.  Herael.  Alex.  [Romae  C.  I.  L.  VI,  31'.I7I  ct 
liossi  iiiscr.  chr.  1  n.  S62.  863  et  Nulizie  deyli  scavi 
ms  2>.  -Idl;  Laude  C.   I.  L.    V,6'M4] 

hal.   Caiiq).  ArjS.')   Cass.    Mariiis  Vcrun.  Ale.r.  [Mar- 

cell.  Awj.  Ileracl.  uin.] 
Victor'')  [Cod.  Iiist.J 
')  zeiione  iii  ArjS.  (Par.J  omiUens  consulatuiii  a.  479 

-)  post  consulatum  Arniati,  adrlens  quia  nullus  cousul  accossit  ot  Basiliscus  tyrannus  a  cunsulatu  reccssit, 
Armatus  praescnti  anno  ciuisul  romansit  Victor 
p.  Chr.  478 


p.  Clir.  477 

1  p.  c.  Uasilisci  11     ct  Armati 


p.  c.  Armati 


\\i.  c.  iteruni  Ariuati 
iill.i 

p.  Chr.  47'3 

Zenoue  Aug.  111') 

')  iii  add.  Camp.  Marcell.  Aur/.  A/e.v.,  il  ailrl. 
ArjS.  (Valic.)  Cass.  Cod.  Iiist.,  sine  nuineru 
rclirjid.     Cj'.  Hermae  vol.  7  j>.  478 
p.  Chr.  4S0 

(post  cuusulatum  Zenouis   111 
/Basilio  inn.') 

')  iuu.  habent  ArjS.  Cass.  Mariiis  Veruii,  Aiir/. 

ji.  Chr.  481 
Placido') 

')  =  fortasse  Itufius  IMacidus  Uuuiac  liussi 
iiiscr.  chr.  1  n.  876  et  BuU,  crist.  a.  1863 
p.  71 

p.  Chr.  482 

Occidcntis : 

Severino  iuu.')  Ital.    Camj).    AqS.  (I) 


[Roinae  liossi  inscr.  clir.  1  n.  868.  86'.)] 
Ital.  Camj).  ArjS.  Marcell.  Cass.  Marius  Veroii.  Aug. 
Heracl.  Alex.  [Victor  om.].  [Cod.  lust.J 

Ilal.  Caiiij).  ArjS.  Marcell.  Cass.  Victor  Marius  Veron. 
Aiii/.  Heracl.  Alex.  [Cod.  lust.J 


Victor 

Ilal.  AijS.  Marcell.  Criss.  3Iarius  Vcron.  Aiirj.  Heracl. 
Alex.  [Camji.  oin.j 

Ilal.   Camj).  AqS.  Marcell.  Cass.  3Iarius  Veron.  Aiiq. 
Heracl.  Alex.  [Victor  om.J 


l 


Trocontlo 


OrieiUis: 

Victor  Ileracl. 


Cass.  Ilarius  Veron. 
Aui/.  [Siiiij)licii  paj)ae 
ejip.   laffe  n.  583. 
586.    587.   58i).     Cf. 
a.  46lJ 

Severino   et  Tro-  Ital.  (Havn.)   AqS.    (II) 

coudo  [Romae  Rossi  inscr. 

chr.  vol.  1  n.  87Tj 
')  iun.  Ital.  Ai/S.  Marius    Vcron. 

p.  Chr.  483 

Oceidentis  et  forma  j>lena: 
Fausto  iun.')  Ital.  Camp.  AqS.Marcell.       p.  c.  Trocondi 

Cass.  Marius  Veron. 
Aiirj.  Alex.  [Heracl. 
om.J 

')  iun.    I'f;'o?i.   Ainj.    —    =  {Anicius   Acilius)   Aginantius    Kaustus    Ruiiiae   Russi   inscr.   chr.  1   n.  882; 
cf.  C.  I.  L.    VI,  ,'>26.  1706,  31  =  32159  et  indicem  ad  Cassiodurum  ji.  4'J2 
p.  Chr.  484 


Trocondo  et  t^everiuo")  Marcell.    Alex. 


Orientis: 

Victor  [Cod.  lust.J 


Theoderico 


Theodcrico  et  Venantio')       Marcell.  Alex. 


Occidentis : 
Venantio')  Ital.    (Vind.)    ArjS.   (I) 

[Felicis  I  jiapae  ej), 
lalfc  n.  60lJ 
■  Venautio')  et  Tlieo-       Ital.  (rctiqui)  Camj>.  AqS. 
derico  (II)    Mariue   Veron. 

Aurj. 
d.  n.    Theoderico  et       Casa. 
Veuantii)') 
')  =  Flavius  Veuautius  aut  luc  aut  cos.  a.  507  Aeclani  < '.  I.  L.  IX,  1375 


Orientis: 

Victor  Heracl.  [Corl.  lust.; 
Cass'iodorus  var.  8,  Ij 


69* 


538 

p.  Chr.  485 


CONSVLES. 


INDEX  V. 


Oaldentis  ct  furma  plena:  Orieniis: 

Syminacho  iuii.')  Ilal.  Camp.  AgS.  Marcell.       p.  c.  Tlieoclurici  Victor 

Cass.  Marius  Veron. 
Atuj.  Heracl.  Alex. 
[synodus  Itomana 
2>.  202  Thiele;  lituli 
Italici  et  Gallici  C. 
I.  L.  V,  5425.  6237. 
XII,  2037] 

')  iun.  Ital.  Veron.  —  =  Q.  Aurelius  Jlenimius  8ymniaclius  appellatur  in  codicibus  Boethianis  teste 
Sirmondo  ad  Ennodium  cp.  7,  25;  Aurelius  Memmius  Symmacbus  est  in  codicibus  Macrohianis  ieste 
lanio  vol.  1  praef.  pi-  ^^  VII 


p.  Chr.  4S6 

Decio  iun.') 


Lougino^) 


Oriejitis : 

Marcell.  Victor   Heracl. 
[Cod.  lust.] 


Occideidis : 

Itul.  (reliqui)  Camp.  AqS. 
(T)*Britt.  (3,209,22) 
Veron.  Aufj.  [Titidi 
Italici  et  Gallici  C. 
I.  L.  V,  5423.  6228. 
6814.  XII,24S5.  Le 
Blant  n.  662] 
Decio')  et  Longiuo^)  Ital.  (Ilavn.)  AqS.  (II) 
Cass.  Marius 
')  iun.  Veron.  —  Fortasse  =  Caec(ina)   Mav(ortius'?)    Basilius  Decius    Tarracinae  G.  I.  L.  X,  6S50 — 

6S52 
')  To  §'  add.  Heracl.  —  =  Flavius  Louginus  papy^-us  Parisina   apud  Wesselyum  griech.  Papyre  des 
Louvre  (1S90)  n.  1 


Longiuo-)  et  Decio') 


Alex. 


p.  Chr.  4S7 

Occidentis  el  forma  plena: 
Boethio')  Ital.  Camp.  AqS.  Marcell. 

Cass.  Veron.  Auy. 


p.  c.  Longini 


Orientis: 

Victor  [Cod.  lust.] 


•)  =  Nar(       )  Manl( 
p.  Clir.  488 


Heracl.   Alex.   [Ma- 
rius    om.]    [synodus 
Romana  apud  Thie- 
lium  p.  259] 
)  Boethius  in  dip>tycho  C.  I.  L.  V,  8120, 1 ;  Flavius  Boethius  synodus  liomana  cit. 


Occidentis  et  forma  pilena:  Orientis: 

Dynamio  et  .Sificlio')       Ital.  Camp.  AqS.  Marcell.       p.  c.  H  Lougini  Victor 

Cass.  Marius  Veron. 
Auy.    Heracl.  Alex. 
[Synodus    Bomana 
apud  Thieliump.  259; 
tituli  Italici  ei  Siculi; 
C.  L  L.  V,  7528.  8958. 
X,7329.  Solus  prior  si 
ap2)ellatur    in    titulo 
Oallico   Le  Blant 
n.  374  A,  ubi  est  De- 
ilamio  viro  clarissimo 
consule,   id  facium 
erit  hreviandoj 

')  =  Kufius  Achilius    (cf.  titulus    Uufi    Acliili   Macci    riacicli  C.  I.  L.  VI,  :>219.'>)    .'^iviclius    in    diptycho 
C.  L  L.  XII,  133 


INDEX  V. 


CONSVLES. 


539 


Probino')  et  Eusebio 


Eusebio 


Orientis : 

Victor  Heracl.  (suppl.) 


Eusebio  et  Probino') 


Marcell.  Alex. 


p.  Chr.  489 

Occidentis: 

rProbino')  Canq^.   AqS.  (I)   Awj. 

[Tituli  Italici  C.  I.  L. 
X,   44'J4.    XI,  mo; 
gesta  Savennatia  apud 
Marinixim    pap.    82 
p.  128] 
Ital.    AqS.   (II)    Cass. 
Marius  Vcron.  [Mas- 
siliae    C.  I.  L.  XII, 
487] 
')  Petroniae  rjentis :  Bossi  inscr.  chr.  1  p.  416 

Ckr.  490 

Occidentis:  Orientis  et  forma  letjitima: 

Fausto  iuu.')  Ital.    Camp.   AqS.  (I)  Longino  II  Victor'')   Marius   Heracl. 

Cass.  Auj.  (suppl.) 

Fausto')  et  Longino       AqS.  (II)   Veron.  Longino  II  et  Fausto')  Marcell.  Alex.  [Comi  C. 

I.  L.  V,541T  et  duorum 
annorum  sequentium 
Conii  l.  c.  n.5417,  Me- 
diolani  l.  c.  n.  5656, 
Aquis  Statiellis  l.  c. 
n.  7531;  Viennae  C.  I. 
L.  XII,  2058] 

Fausto')  et  Ariovindo     AqS.  (Goth.) 

')  Fausto  Nigro  .iuj.;  Fausto  alio  Veron.;  iun.  Ital.  AqS.  Camp.  Cass. ;  =  Probus  (l'  Notizle)  Faustus 
Romae  Rossi  inscr.  chr.  1  n.  1165,  Notizie  deyli  scavi  ISSO  p.  SO,  Aeclani  C.  I.  L.  IX,  1396;  Probo 
et  Fausto  vv.  cc.  epp.  2>ontiJiciae  lafe  n.  614.  625;  Flavius  Faustus  iuuior  Romae  Rossi  inscr. 
chr.  1  n.  895,  gesta  Ravennatia  apud  Marinium  pap.  n.  84  p.  131;  Nolae  C.  I.  L.  X,  1345.  Cf.  indeo: 
ad  Cassiodorum  p.  492 

-)  post  cODSulatum  Longiui  Victor 

air.  491 
Olybrio  iun.')  Ital.  Camp.  AqS.  Marcell.  Cass.  Victor  Marius  Veron. 

Aug.  Heracl.  Alex. 
')  iun.  Ital.  AqS.  Camp.  Cass.  Veron.;  =  Flavius  Olybrius  Romae  Rossi  inscr.  chr.  1  n.  1005  aut  hic 
aut  cos.  a.  526 


Chr.  492 

^Anastasio  Aug. 
(Anastasio  Aug. 


AqS.  (I)  Aug.  [Amiterni  C.  I.  L.  IX,  3568] 
et  Kufo')  Ilal.  Camp.  AqS.  (II)  Marcell.    Cass.  Victor  Marius 

Veron.   Heracl.   Alex.     [Lugduni    anni    sequentis 
Le  Blani  n.  77  =  C.  I.  L.  XIII,  2366;  Cod.  lustj 
')  =  Flavlus  Eufus  Grenfell  et  Hunt  greek  papyri  ser.  1  n.  55 

p.  Chr.  493 

Occidentis : 

Ital.  AqS.(I)  Cass.  Veron 


\' 


Eusebio  II 


Orientis : 

Heracl. ') 


Eusebio  II  et  Albiuo 


Marcell.  Alex.  [om.  Vicior 
Marius  Aug.J 


Albino 

[TiiuU  Italici] 

'Albino  et  Eusebio         Camp.  AqS.  (II) 
')  inter  a.  493.  494  ins.  annus  'sine  cos.'  {dyim.)  Heracl. 

Cltr.  494 

Asterio')  et  Praesidio')  Ital.  Camp.  AqS.  Marcell.  Cass.  Victor  Marius  Veron. 

Aiig.^)  Hcracl.  Alex.  [Romae  C.  L  L.  VI,  32001] 
')  loco  posleriore  Aug.  —  =  Turcius  Rufius  Aprouianus  Asterius  teste  subscriplione  codicis  Vergiliani 

Florentini;  =  Flavius  Asterius  Aeclani  C.  I.  L.  IX,  1377 
*)  =  Flavius  l'raesidius  Aeclani  l.  c. 


Chr.  495 
Viatore') 


')  =  Flavius  Viator  cpisiula  Gelasii  apud 
Thielium  p.  439 


Ital.  Camp.  AqS.  Marcell.  Cass.  Viclor  Marius  Aug. 
Ueracl.  Alex. 


Occidentis : 
p.  c.    Vintoiis  Ital.  (reliqui)  Camp.  AqS. 

Mariiis 


540 

p.  Chr.  4i)t> 

\ 

'[Specioso)  Aujj. 

')  euschio  AqS.  (Leid.) 

p.  Clir.  4<JT 

Occideiitis: 
iti-niin  [i.  0.   Viatoi-is       ■Jtal.  (rel.)    Caiiip.  AqS. 
(rel.)  JJarius 


CONSVLES.  INDEX  V. 


p.  Chr.  498 

iPauliiio') 


Occidentis : 

Ital.  Cainp.  AqS.  Jlari 

'Pauliuo')  ct  lulianue'-)  Cass. 


Orientis  et  forina  plena: 
Paulo')  Ital.    (]'ind.  posl    a.  497) 

AqS.  (Lcid.  ad  a.497) 
iJarcell.  Cass.  Victor 
Heracl.  Akx.  [Cod. 
lust.] 

Orientis  et  fvriiia  plena  : 
Anastasio  Aug.  II  Ilal.  (Vind.)  AqS.  (Goth. 

ad  a.493)  Cass.  Victor 
Auij.  JJarcell.  JJeracl- 
Alex.  [Cod.  lust.J 

Orientis  : 


loliauue  Scytha-)  et  Pau-        Mctor    Marcell.    Beracl. 
lino')  Alex.  [Cod.  lust.J 


')  geiitis  Ueciae  teste  Cassiodoro  var,  9,  22.  23 

-)  scytha  Victor  Marcell.,  axviJonoiLixov  Alex.,  om.  Ileracl. 

p.  Chr.  499 

Occidentis  Orientis  et  forma  plena  : 

p.  c.   Pauliui  Ital.   Caiiip.  AqS.  (I)  1    lohauue  Gibbo')  AqS.    (II)    Cass.    Victor 

Marius  I  Marcell.  Ileracl.  Alex. 

')  gihbo  Victor  Marcell.,  xvgiov  Heracl.  Alex.,  asclepioue  Cod.  Iiisl.  5,  62,  25  (ad  cd.  Ilaloandri)  errore 
ut  vid. 


p.  Chr.  500 


Occidentis: 
iteruui   [i.  c.  Paulini         Ital.  Camp.  AqS.  (I) 


Orientis  et  forina  plena: 
Patricio  et  Ilypatio  AqS.   (IIJ.    Cass.  Victor 

3Iarius  Marcell. 
Heracl.  Alex. 


Poinpeio  et  Avieiio') 


Marcell.   Ileracl.  Alex. 
[Cod.  lust.J 


p.  Chr.  501 

Occidentis :  Orientis : 

lAvieno  iun.')  Ital.  (rel.)  Camp.  AqS. 

( Avieno')  et  Porapeio  Jtal.  (Vind.,  Sang.)  Cass. 
Victor  Marius  [Cave 
ab  epistula  suhditicia 
Symmachi  laffe  756; 
cf.  Neues  Archiv  14, 
234] 

')  iuu.  AqS.  (Goth.);  —  Eufius  Maguus   Faustus    Aviouus  acta  si/nodi   Bomanae    a.  501  potiiis    quam 
a.  502  (vide  quae  expoaui  ad  Cassiodorum  2>.  489) 
p.  Chr.  502 

Occidentis:  Orientis: 

I  Avieuo  iun.')  Ital.  (rel.)  Camp.   AqS. 


(I).  Victor 
'Avieuo  iuu.  etProbo       Ilal.  (Vind.,  San;j.)  AqS. 
(II).  Cass.  Marius 


Probo  et  Avieno  iuu. 


Marcell.  Heracl.  Alex. 
[Cod.  lust.J 
')  iuu.   /tal.  Camp.  Cass.  Victor  Marius;  =  Flavius  Avienus  teste  sijnodo  Roinana   edita  qmst  Cassio- 
dori  varias  p.  438 
p.  Chr.  503 

Occidentis:  Orientis: 


Volusiauo 

p.  Chr.  504 
Cethego') 


Ital.  Camp.  AqS.  Marius 
[Cass.  et  Victor  om.j 


Uexiorate  et  Volusiano 


Marcell.  Heraci.  Alex. 


Ital.  Camp.  AiqS.  Marcell.  Cass.  Victor  Marius  Heracl. 
Alex. 
')  =  Rufius  Petronius  Nicoinachus   Cethegus   jiapijrus   Blariniaua   n.  113  siiniliaeque    libellus  de  stirpe 
Casaiodori  (v.  ed.  nieac  variarum  jiraef.  p.  V);  =  Flavius  Cetegus  Aeclani  C.  I.  L.  IX,  1376 


INDRX  V. 
p.  Chr.  rm 


l'ONSVI.KS. 


1'lieocluru') 


Ocddentin : 

Jla/.  Canqi.  AijS.  Viclor    I 


Tlicoduio   et  Sabi-         Cass. 


S.alji 


541 

Orientis : 

i't  Tlieoiloro  Jlariux    Marre/l.  Jlrruri. 

Alr.r.   H'vil.   Just.] 


')  =  riavins  'l'lieoilorus  Itoniae  Iiossi  iii.icr.  clir.  1  n.  i>'Ji>  =  C.  I.  X.  VJ,  ,32046 
p.  Chr.  50r, 

Occiclentis :  Oricnlis: 

iMessalla')  Jtal.    Camp.    AqS.  Victor 

\Messalla')  ct  Areo-       Cass.  Jlarius  Arenljiiula'^)  et  Mcssalla')       MarceU.    Jlerar/.    A/ex. 

f  binda'')  |  [Cod.  Jiisl.J 

')  =  Flavius  Messalla  Jioinne  Jlossi  inscr,  c/ir,  1  n.  931 

*)  =  Fl.  Areob.  Uagal(airus),  Areobiudus  in  dipti/cho  C.  I.  L.  V,  S120,  6'  a/iisqui: 
p.  C/ir.  607 


Occideniis : 


Veuantio  inn.') 


Victor   Jlarius    (iilerrjue 
transponit   a.  507, 
508)  Ital,  Camp.  AqS. 
[Theoderiei   regis 
praeceptio  ad  sena- 
tum  (post  Cassiodori 
varias    p.  392)    aut 
huius  anni  aut  se- 
quentisj 

forma  plena: 


Orientis: 
Anastasio  Aug.  111  Marce//. 


Anastasio  Aug.  III 
')  iun.  AqS. 


et  Venantio 


Cass.  Heract.  Alex.  [Nar/ione  C.  I.  L.  XIJ,  5339J 


Orientis : 


Celere  et  Venantio' 


Marce/l,  Herac/, 


p.  Clir.  508 

Occidentis: 

1  Basilio  Venautio  Camp.  AqS. 

]  iuu.') 

fVenantio  iun.')  et         Cass.  Viclor  Marius   {Id 
Celere  duo  transponunt  con- 

su/es  a.  507.  508) 

')  iuu.  AqS.  Victor,  —    basilio    uenantio    Cump.;    uenautio   basilio    iuniore  AqS.:   fortasse  =  Decius 
Marius  Venautius  Basilius  C.  I.  L.  VI,  171G  =  3209-1 

p.  Chr.  509 

Iniiortunn  iuu.  =  Opportuno')  Jlat.  Camp.  Cass.  Viclor  Marius  Marcell.  Ilerac/. 

')   iuu.   Victor.  —   Iniportuno  vera   forma  jmssim   iestata    titu/is  est  ajmd  Laiinos;  Opportuuo  communi 
crrore  Marce//.  el  Herac/. ;  anastasio  inportuno  Camp.  errore 

p.  Chr.  510 

Boetliio  iuu.')  Ilai.  Camp.  AqS.  Marce//.  Cass.  Viclor  Marius  Herac/. 

')  iun.    Ila/.  —  =  Anicius  Manlius  Severiuus  Boethius  ipse  in  scriptis  suis. 

p.  Chr.  511 

Occidentis:  Orientis: 

fFelice')  Ila/.    Camp.  AqS.  ^'ictor 

[Cassiodorus  var.  2, 
2.  3J 
^■"elice')  etSecundinu      Clir.  Ga//.  (vo/.  1  p.  006       Sccundiuo  et  Felice')  Marce//.  Heracl. 

c.  695)  Cass.  Marius 

')  =  Flavius  Felix  Ilomae  liossi  inscr.  chr.  1  n.  949;  Aec/ani  C.  I.  L.  JX,  1380.  1381;  Puieo/is  C.  I.  L. 
X,  3299 

p.  Chr.  512 

Occideniis:  Orieniis  cl  fonna  p/ena: 

j).  c.  Felicis  lia/.  Camp.  AqS.  (I)  l'aulo')  et  Musciano  AqS.  (II).  Cass.  Vicior 

Marius  Marve//. 
I  Heraci. 

')  roiT  Ui^utyov  ins.  JJeiacl. 


542 


CONSVLES. 


INDEX  V. 


j).  C/ir.  013 
I  Probo 


Occidentis : 

Ital.  Camp.  AqS.  (I) 
Victar 


Orientis : 


'Prdlio  et  Clcnien-  Aq>S.  (II).  Cass. 

tino') 


tJlenieutiiio')  et  Probo  Marcell.  Marius    Heracl. 

[Cud.  lust.J 

')  =    Fl(avius)  Taurus  Clenicntinus  Anuonius,  Clementinns  in  diptycho  apud  Gorinm  I  tah.  9  ad  p.  200 
p.  Chr.  514 

Seuatore')  Ital.  Camp.  AqS.  Marcell.  Cass.  Victor  Marius  Ueracl. 

')  =  Flavius  Maguns  Aurclius  Cassiodorus  Senator,  v.  praef.  me.am  ad  eius  varias  p.  IX 

p.  Chr.  515 

Occidentis :  Orientis : 

(Florentio  Ital.  Camp.  AgS.  (I) 


rFIorentio   et   An- 
theinio') 


Victor 
AqS.   (II).   Cass.  Marius 
[prope  Viennam  C.  I. 
L.  XII,  1792.  2067] 


Antliemio')  et  Floreutio  Marrell.  Ileracl.  [Ana- 

stasii  epp,  ad  Hor- 
misdam ;  Augusti  in 
Narhonensi  C.  I.  L. 
XII,  2421] 

')  =  Procop.  Authemius  Ant(hemi?)  til.  in  diptycho  qnod  edidit  VHlefosse  Gazetle  arcMoloyique  9  (1884) 
p.  121.  183 
p.  Chr.  516 

Petro')  Ital.  Camp.  AqS.  Marcell.  Cass.  Victor  Marins  Heracl. 

•)  =  Flavius  Petrus  Bomae  C.  I.  L.  VI,  3204S  et  Bossi  inscr.  chr.  1  n.  963;  C.  I.  L.  XI,  3566 

p.  Chr.  517 

Orientis : 


Occidentis: 


Agapito') 


Anastasio^) 


Ital.  Camjy.    AqS.   Victor 

[Romae  Mossi  inscr. 

chr.ln.930.965,item 

a.seq.n.  967;Luyduni 

C.  I.  L.  XIII,  2375 

et  a.  seq.  n.  2376] 
[Aquis   Sextiis  C.  I.  L. 

XII,  590,  vix  a.  492 . 

cf.  neues   Archiv  14, 

237] 

[Agapito']  et  Ana-         [Laude  corp.  inscr.  stippl. 
stasio-)  Ital.  1,863] 

')  =  Flavius  Agapitus  Capuae  C.  I.  L.  X,  4495 

^)  =  Fl.  Anastasius  Paulus  Probus  Sabinian(us)  Ponipeius,   Anastasius  in  dipttjcho  C.  I.  L.  V,  8120, 2 
p.  Chr.  518 


Anastasio-)  et  Agapito')         Marcell.    Cass.  Marius 

Ileracl.  [Cod.  lust.] 


Occidentis : 
I  p.  c.  Agapiti  Ital.  Camp.  AqS. 


Orientis: 

Magno')  Marcell.  (60, 11.  100,  6) 

Cass.  Marius  Heracl. 

Alex.  [Cod.  lust.] 

[Agapito  II  et  Magno   Victor\ 

')  magni  et  tlorentii  Marcell.  (Sanctom.).  =  FI.  Anastasius  Paul(us)  Prob.  Moschian(us)  Prob.  Magnus 

in  diptycho  apud  O.  Meyer  zwei  antilce  Elfenheintafeln  p.  57;  Fl.  Magnus  C.  I.  Or.  9449. 

p.  Chr.  519  _        , 

Occidentis :  Orientis : 

Eutharico  Cillica')         Ital.(p..326  c.SO  etp.332).       lustino  Aug.  AqS.  (II) 

Camp.   AqS.  (I). 

[Cassiodorus  var. 

8,1] 

Eutharico  Cillica  et       Cass.  lustino  Aug.  et  Eutharico       Marcell.  (60, 13.  101,  7). 

lustino  Aug.  Victor  3Iarius  lleracl. 

Alex.  [lohannis  epi- 
scopi  Constantinopoli- 
tani  ep.  apud  Thielium 
p.  852;  Cod.  lust.J 
')  =  Flavins  Eutharicus  CiUiga  C.  I.  L.  VI,  32003;  Flavius  Euth.  Itul.  (Ilavn.)  et  titidus  Novariensis 
C.  I.  L.   V,  6589 


INDEX  V. 
p.  Chr.  520 

Kusticio ') 


CONSVLES. 


543 


Occidentis : 

Ital.    Camp.    A<jS.  (1) 
Victor  [Moviae  liossi 
inscr.   chr.  1  n.  'J71. 
972] 

Rusticio')  et  Vitali-       AqS.  (II)  Marius  [Lurj- 
ano  duni  Le  Blanl  n.  663 

=  C.I.L.XIII,2377J 


Orientis: 


•)  rustico  mutti 

p.  Chr.  521 

Occidentis: 
iValerio  Ital.  Camp.  AqS.  (I) 

I  Valerio  etlustiniano')    AqS.  (II)  Victor 


Vitaliano  et  Kusticio') 


Rusticio') 


Marcell.    Ileracl.    Alex. 
[lustini  epp.  ad  Hor- 
misdam     apud    Thie- 
lium  p.  908.  914.  918] 

[luatini   ep.  ad    Hormis- 
dam    apud    Thielium 
p.  941;    Cod.    Just., 
scilicet  suhlato  nomiiie 
Vitaliani] 


Orieniis: 


lustiuiano')  et  Valerio 


Marcell.  Marius   Heracl. 
Alex.  [Cod.  lust.] 


')  =  Fl.  Petrus  Sabbat.  lustinian(us)  in  diptycho  C.  I.  L.  V,  8120,3  aliisque 

p.  Chr.  522 

Symmacbo')  et  Boetbio^)  Jtal.  Camp.  AqS.  Marcell.  Victor  Marius  Heracl.  Alex. 

[Eomae  C.  I.  L.  VJ,  32043  et  Rossi  inscr.  chr.  1 
n.  977^982;  Beneventi  C.  I.  L.  JX,  2074;  Capuae 
C.  I.  L.  X,  4496] 
')  =  Flavius  Symmacbus  Bomae  Bossi  inscr.  chr.  1  n.  980,   Beneventi  et  Capuae  II.  cc. 
^)   =  Flavius  Boethius  Beneventi  et  Capuae  II.  cc. 

p.  Chr.  523 

Maximo')  I  Ilal.  Camp.  AqS.  Marcell.  Victor  Marius  Heracl.  Alex. 

')  florentio   et   maximo   Ital.  (Sang.);  =  Flavius   Maximus   Bomae    liossi  inscr.  chr.  1  n.  989;    Nolae 
C.  L  L.  X,  1.348 


p.  Chr.  524 

Oceidentis: 

(Opilione')  Camp.  AqS  (I) 

(<_)pilione  et  lustino         Ital.   AqS  (II) 

')  Fropter  iiomina  v.  ad  a.  453 

p.  Chr.  525 

Occidentis : 


Orientis : 

lustino  Aug.  II  et  Opilione       Marcell.  *Victor   Marius 

Heracl.  Alex.   [Cod. 
Just.] 


Filoxeno^)  et  Probo') 


Marcell.    Victor    Heracl. 
Alex.  [Cod.  Just.] 


Orientia: 
post   cousulatum  *Victor 

lustini  II  etOpilionis 
Probo  iun.')  Camp.  AqS.  (I).  Dionys. 

(J  p.  756).  Beda  (3, 
307  c.  512) 
Probo   iun.')   et  Jtal.  (Vind.)^)  AqS.  (II) 

Filoxeno^)  Dion.(l  p.752)Marius 

')  iun.   Ital.  AqS.   Camp. 
^)  =   Fl.  Theodorus    Filoxenus   Sotericus,    Filoxenus   in    dipiycho  C.  I.  L.    V,  8120,4   aliisque;  =  *A. 

4'i '/,6 iefog  Berl.  iigypi.   Vrk.  voL  2  n.  673 
')  opilione  et  filoximo  probo  ct  iustiniano  aug.  JtaL  (Vind.) 

p.  Chr.  526 

Olybrio  iun.')  Jtal.   (p.  328  c.  94   et  p.  332)  AqS.  MarceU.  Dionys. 

(1  p.  752).  Mariua  HeracL  Alex.  [Vicior  om.] 
*)  iun.  Jlal.  AqS.  Camp.  —  olybrio   et  hilaro  JtaL  (Vi7id.).  —    Vide  ad  a.  491 
CHRONICA   III.  TO 


544  CONSVLES.  INDEX  V. 

p.  Clir.  527  =  ind.  V  lan.  1 — Aug.  31,  ind.  VI  Sept.  1 — Dec.  31;  =  Itistiniani  a,  I  Apr.  1 — Dec.  31 

Mavortio')  Ital.  Camp.  AqS.  Marcell.  Victor  Marius  Heracl.  Alex. 

')  maburtio  et  uittelliano  Ital.  (Vind.J,  Mu^oQtiov  'Pojfjciiov  Alex.  =  Vettius  Agorius  Basilius  Mavortius 

suhacrijytio   carminum  Horatianorum    ab   ipso    emendatorum;    =    Flavius   Maburtius    liomae    Rossi 

inscr.  clir.  1  n.  1013 

p.  Chr.  528  =  ind.  VI  lan.  1 — Ang.  31,  ind.  VII  SejH.  1—Dec.31;  =  lustiniani  a.  I  lan.  1—Mart.  31,  a.  II 

Apr.  1—Dec.  31 

Occidentis:  Orientis  et  forma  plena: 

p.  c.  Mavorti  Ilal.')  Camp.  AqS.  lustiniano  Aug.  II  Ital.  (Vind.)')  AqS.  (II) 

Marcell.  Victor  Mariua 
Heracl.  Alex.  [Cod. 
lust.J 
')  p.  c.  maburti  et  iustiniano  ii  Ital.  (Vind.) 

p.  Clir.  529  =  ind.  VII  lan.  1 — Aug.  31,  ind.  VIII  Sept.  1—Dec.  31;  =  lustiniani  a.  II  lan.  1—Mart.  31, 
a.  III  Apr.  1—Dec.  31 
Deeio  iun.')  Ital.')  Camp.  AqS.Marcell.  Victor  Marius  Eeracl.  Alex. 

')  iun.   Ital.  AqS.  Marius.  —  decio    iun.   et  uittelliani    Ital.  (Vind.).  =  Flavius   Decius   Romae  Rossi 
inscr.  clir.  1  n.  1019,    Aeclani  C.  I.  L.  IX,  1384.  1385 
p.  Chr.  530  =  ind.  VIII  lan.  1—Aug.  31,  ind.  VIIII  Sepl.  l~Dec.  31;  =  lustiniani  a.  III  lan.  1—Mart.31, 
a.  IIII  Apr.  1—Dec.  31 
Lanipadio')  et  Oreste-)  Ital.  Camp.  AqS.  Marcell.  Victor  Marius  Heracl.  Alex. 

')  =   Flavius  Lampadius  Romae  Rossi  inscr.  chr.  1  n.  1026 

')  =   Ruf.   Cenn.  Prob.  Orestis  in  diptycho  C.  V,  8120,6;  =    Flavius   Orestes   papyrus  Parisitia    apud 
Wesselyum  (in  actis  acad.  Vind.  1889)  n.  1 
p.  Chr.  531  =  ind.  VIIII   lan.  1 — Aug.  31,  ind.  X  Sejrt.  1 — Dec.  31;  =    lustiniani  a.  IIII  lan.  t — Mart.  31, 
a.  V  Apr.  1—Dec.  31 
1  p.  c.  Lampadi  et  Orestis')  Ital.  Camp.  AqS.  Marcell.  Marius  Beda  (3,  307  c.  519) 

)  ('sine  cos.'  Heracl.,  om.  Alex.) 

'p.  c.  n  Lampadi  et  Orestis  Victor 

')  inverso  ordine  Berl.  (Igypt.   Vrh.  2  n.  369 
p.  Chr.  532  =  ind.  X  lan.  1 — Aug.  31,  ind.  XI  Sept.  1 — Dec.  31;  =  lustiniani  a.  V  lan.  1 — Mart.  31,  a.  VI 
Apr.  1—Dec.  31 
literum  p.  c.  Lampadi  et  Orestis  Ital.  Camp.  AqS.  Marcell.  Marius  Alex.  ('sine  cos.' 

I  Heracl.) 

'\>.  c.  Lampadi  et  Orestis  anno  tertio  Victor 

p.  Chr.  533  =  ind.  XI  lan.  1—Atig.  31,  ind.  XII  Sept.  1—Dec.  31;  =  lustiniani  a.  VI  lan.  1—Mart.  31, 
a.  VII  Apr.  1—Dec.  31 

Occidentis:  Orientis  et  forjna  plena: 

et  iterum')  p.  c.  Lam-       Ital.    Camp.    AqS.  (I)  lustiniano  Aug.  III  AqS.  (II).  Marcell.Victor 

padi  et  Orestis  [Romae  Rossi  inscr.  Marius  Heracl.  Alex. 

chr.  1  n.  1030.  1031;  [Cod.  lust.J 

Aeclani  C.  I.  L.  IX, 
1384;  CapuaeC.IL. 
X,  4497J 

')  tertio  pru  et  iterum  AqS.;    p.  e.  it(erum)    a(t)que    iterum    Lampadio    et  Oreste  vv.  cc.  ind.  XI,  quod 
est  in  titulo  urbano  adservato  Veronae  (Majfei  M.  V.  180,  5),  ridetur  esse  eadem  formula  corrupta 
p.  Chr.  534  =  ind.  XII   lan.  1—Aug.  31,  ind.  XIII  SejJt.  1—Dec.  31;  =  lustiniani  a.  VII  lan.  1—Mart.  31, 
a.  VIII  Apr.  1—Dec.  31 

Occidentis :  Orientis : 

(Paulino  iuu. ')  Ital.    Camp.    AqS.  (II)  lustiniano  Aug.  IIII  Victor  [Smymae  C.  1.  Qr. 

Marius  [Cassiodorus  9276J 

var.  9,  22.  23j 

forma  plena: 
lustiniano  Aug.  IIII  et  Paulino')  AqS.  Marcell.  (60,14.  103,31).  Herael.  Alex.  [lohan- 

nes  II  episc.  Romanus  lustiniano  laffd  884;  Cod. 
lustj 
')  iun.  /((//.  AqS.  Camp.  Marius  et  sicfere  tituli  et  acta.  Cassiodorus  var.9,  22.  23  servavit  epistulas  duas, 
quibus  eum  conaulem  nominat  senatumque  de  ea  re  certiorem  fac.it  rex  Athalaricus.  =  Flavius  Paulinus  Romae 
Rossi  inscr.  chr.  1  n.  1048;  Venantii  filius   Cassiodorus  l.  c. 


INDEX  V. 


CONSVLES. 


545 


p.  Chr.  535  =  ind.  XIII  laii.  I  —Aiii/.  .31,  ind.  XI III  Sept.  1—Dec.  31 ;  =  lustiniani  a.  VIII  lan.  1—Mart.  31, 
a.  VIIII  Apr.  1—Dec.  31 

Gothorum  :  forma  legitima : 


p.  c.  Pauliii! 


Pauliuu  II 


Ital.  Camp.  AqS.  (I)  fSa- 
lonis   ad   C.  I.  L.  III, 

265'jj 


AqS.  (III) 


Belisario'1 


Camp.'^)  AqS.  (III)  Mar- 
cell.  Victor   Marius 
Heracl.  Alex.  fBomae 
liossi    inscr.    chr.  1 
n.  1056;    lusliniani 
novellaej 


')  =  Flavius  Belisarius  Bossi  inscr.   chr.  1    n.  1056  et  A^ov.  4;    Grenfdl  el  Hunt   (jreek  papyri    ser.   2 

n.  S5.  —  Eutropium  ei  addit  colleijam  Athanasius  ad  Nov.  6 
')  quod  est  consulatu  Vilisari  adscr.  errore  ad  a.  538  Camp. 

p.  Chr.  536  =  ind.  XIIII  lan.  1—Aug.  31,  ind.  XV  Sept.  1—Dec.  31;  =  lustiniani  a.  VIIII  lan.  1  -  Marl.  31, 
a.  X  Apr.  1—Dec.  31 


Gothorum: 

iterum  p.  c.  Paulini       Ital.  Camp.  AqS.  (I) 

fMennae  episcopi  Con- 
stantinopolitani  ad- 
notatio  ad   concil. 
ConstantinopoUtanum 
Mansi  S,  870] 

Pauliuo  III  AqS.  (III) 


forma  leyitima : 
j5.  c.  Belisari  AqS.  (II).    MarcellS. 

Marius    ('sine    cos.' 
Heracl.,  om.  Alex.) 


p.  c.  Belisari  annu  se- 
cundo 


Victor 


p.  Chr.  537  =  ind.  XV  lan.  1 — Aut/.  31,  ind.  I  Sept.  1—Dec.  31;   =  lustiniani  a.  X  lan.  1 — Mart.  31,  a.  XI 
Apr.  1—Dec.  31 

Gothorum:  forma  legitima: 


tertio  p.  c.  Paulini  AqS.  (I).  ftituli  Gallici 
C.  I.  L.  XII,  1693. 
2405] 


Paulino  UII 


AqS.  (III) 


iterum  p.  c.  Belisari 


p.  c.  Belisari  anno  II 
p.  c.  Belisari  anuo  III 


Ital.    Camp.   AqS.  (II). 

MarcellS.  Marius 
('sine  cos.'  Heracl., 
om.  Alex.) 

fNovellae  lust.] 

Victor 


p.  Chr.  538  =  ind.  I  lan.  l—Awj.  31,  ind.  II  Sept.  1—Dec.  31;  =  lustiniani  a.  XI  lan.  1 — Mart.  31,  a.  XII 
Apr.  1 — Dec.  31 

Gothorum:  forma  legitima: 

p.  c.  Paulini       fConciUum  Aurelianum  III      lohanne')  Ital.  Camp.  AqS.  (I). 


j  iunioris  concil.  Gall.  p.  1001]  MarcellS.  Marius 

Heracl.  Alex. 
Paulino  V  AqS.  (II)  _ 

')  xal  in(iQj(ov  TiQsrogiov  add.  Heracl.  =  Flavius  lohannes  (Fl.  lohanne  Orientale  v.  cl.  coTi.  Eom.) 
Romae  liossi  inscr.  chr.  1  n.  1064  (cf.  [Fl.  lohanne]  cons.  per  Orientem  Romae  C.  I.  L.  VI,  32042); 
Aeelani  C.  I.  L.  IX,  1386 

p.  Chr.  539  =  ind.  II   lan.  l~Aug.  31,    ind.  III   Sept.  1—Dec.  31;  =  lustiniani  a.  XII   lan.  1—Mart.  31, 
a.  XIII  Apr.  1—Dec.  31 

Gothorum:  forma  legitima: 


(V  p.  c.  Paulin 
(Paulino  VI 


fTicini  C.  I.  L.  V,  6467] 
AqS.  (III) 


p.  c.  lohannis  AqS.  (I) 

Apione')  Ital.  Camp.  AqS.  (II). 

MarccllS.  Victor 
Marius  Heracl.  Alex. 

•)  vioS  £tQttTt}yiov   add.  Alex.;    p.  c.  bilisarii   iiii   et  stratici   iiii    Ital.  (Sang.).    —    =  FI.  Strategius 
Apion,  Stratogius  Apioii  in  diptycho   C.  I.  L.  II,  2699;  Flaviu.^  Appion  Qortijnae  C.  I.  Or.  S635 


70« 


546  CONSVLES.  INDEX  V. 

p.  Chr.  540  =  ind.  III  lan.  1 — Aag.  31,  ind.  IIII  Sept.  1 — Dec.  31;  =  lustiniani  a.  XIII  laii.  1—Mart.  31, 
a.  XIIII  Apr.  1—Dec.  31 

Oothorum:  forma  leyitima: 


'VI  p.  c.  Paulini  [Bavennae  gesta   apud 

Marinium  pap.  n.  115. 
116;  Mantuae  C.  I.  L. 
V,  4084] 

fPaulino  VII  AqS.  (III) 


iteruni')  p.  c.  lohannis  AqS.(I)  [Viennae  C.  I.  L. 

XII,  2081] 


lustino  iun.-)  Ital.   Camp.  AqS.  (II) 

MarcellS.  Victor 
Marius  Heracl.  Alex. 
[Apione  11  AqS.  (IV)] 

')  bis  iterum  A(jS.  (Goth.) 
'')  iun.  add.  Marcell.  —  =  Fl.  Mar.  Petr(us)  Theodor(us)  Valent.  Rust.  Boraid.  Gerra(anus)  lust(inus)  in 
diptycho  apiul  G.  Meyer,  Zivei  antilce  Elfenheintafeln  ])■  60;  =  Flavius  lustiuus  Romae  Rossi  inscr. 
chr.  1  n.  1068.  1069 
p.  Clir.  541  =  ind.  IIIl  lan.  1—Aug.  31,   ind.  V  Sept.  1—Dec.  31;  =  lustiniani  a.  XIIII  lan.  1 — Mart.  31, 
a.  XV  Apr.  1—Dec.  31 
I III  p.  5.  lohannis  AqS.  (I) 

JBasilio  iun.')  Ital.  (p.  334  et  p.  336  c.  95)  Camp.  AqS.  (II)   Victor 

J  Marius  Heracl.  Alex. 

Basilii  anno  prinio  MarcellS. 

')  iun.   Ital.  Camp.  —  =  Auic(ius)  Faust(us)  Albin(us)  Basilius  in  diptycho  apud  Gorium  2   tah.  20. 
21  ad  p.  134;   *^.  BaaiXiog  Berl.  agypt.   Urk.  I  n.  305 
p.  Chr.  542  =  ind.  V  lan.  1—Aug.  31,  ind.  VI  Sept.  1—Dec.  31;  =  lusiiniani  a.  XV  lan.  1—Mart.31,  a.  XVI 
Apr.  1—Dec.  31 

Ip.  c.  Basili  Ittl-  Camp.  AgS.  Marius  Alex. 

p.  c.  Busili  a.  II  MarcellS.   Victor 

p.  Chr.  543  =  ind.  VI  lan.  1—Aug.31,   ind.  VII  Sept.  1—Dec.  Sl;  =   lusliniani  a.  XVI  lan.  1—Mart.  31, 
a.  XVII  Apr.  1—Dec.  31 

Iiterum  p.  c.  Basili  =  p.  c.  Basili  a.  II  Ital.  Camp.  AqS.  Marius  Alex. 

p.  c.  Basili  a.  in  MarcellS.  Victor 

p.  Chr.  544  =  ind.  VII  lan.  1 — Aug.  31,  ind.  VIII  Sept.  1 — Dec.  31;  =  lustiniani  a.  XVII  lan.  1—Mart.  31, 
a.  XVIII  Apr.  1—Dec.  31 
I  et  iterum  p.  c.  Basili  =  III  p.  c.  Basili  =  p.  c.       AqS.  Marius  Alex. 
I  Basili  a.  UI 

/p.  c.  Basili  a.  IIU  MarcellS.  Victor 

p.  Clir.  545  =  ind.  VIII  lan.  1—Aug.  31,  ind.IX  Sept.  1—Dec.  31;  =  lustiniani  a.  XVIII  lan.  1—Mart.  31, 
a.  XIX  Apr.  1—Dec.  31 
llin  p.  c.  Basili  =  p.  c.  Basili  a.  IIII  AqS.  Marius  Alex. 

fp.  c.  Basili  a.  V  MarcellS.  Victor 

p.  Cltr.  546   =   ind.  IX  lan.  1 — Aug.  31,   ind.  X  Sept.  1—Dec.  31;   =    lustiniani  a.  XIX  lan.  1  —Mart.  31, 
a.  XX  Apr.  1—Dec.  31 
IV  p.  c.  Basili  =  p.  c.  Basili  a.  V  AqS.  Marius  Alex. 

(p.  c.  Basili  a.  VI  MarcellS.  Viclor 

p.  Chr.  547  =  ind.  X  lan.  1 — Aug.  31,  ind.  XI  Sept.  1 — Dec.  31;  =  Iu.itiniuni  a.  XX  lan.  1 — Marl.  31,  a.  XXI 
Apr.  1 — Dec.  31 

IVI  p.  c.  Basili  =  p.  c.  Basili  a.  VI  AqS.  Marius  Alex. 

p.  c.  Basili  a.  VII  MarcellS.  [Victor  om.] 

p.  Chr.  548  =  ind.  XI  lan.  1—Aug.  31,  ind.  XII  Sept.  1—Dec.  31;  =  lustiniani  a.  XXI  lan.  1—Mart.  31, 
a.  XXII  Apr.  1—Dec.  31 

IVII  p.  c.  Basili  =  jp.  c.  Basili  a.  VII  AqS.  Marius  Alex. 

p.  c.  Basili  a.  VIII  Ital.  (1,  334)  Victor 

p.  Chr.  549  =  ind.  XII  lan.  1—Aug.  31,  ind.  XIII  Sept.  1—Dec.  31;  =  lustiniani  a.  XXII  lan.  1—Mart.  31, 
a.  XXIII  Apr.  1—Dec.  31 
jVIII  p.  c.  Basili  =  p.  c.  Basili  a.  VIII  AqS.  Marius  Alex. 

Ip.  c.  Basili  a.  VIIII  Victor 


INDEX  V.  CONSVLES. 


547 


p.  C/ir.  5,-)0  =  ind.  XIII  lan.  l  —  Aw/.  31,  ind.  XIV  Sept.  1—Dec.  31;  =  lustlniani  a.  XXIII  lan.  1—Mart.  31, 
a.  XXIV  Apr.  1—Dec.  31 
(VIIII  p.  c.  Basili  =  p.  c.  Basili  a.  VUII  AqS.  Marius  Alex. 

Ip.  c.  Basili  a.  X  Victor 

p.  Chr.  Ml  =  ind.  XIV  lan.  1 — Aug.  31,  ind.  XV  Sept.  1—Dec.  31;  =  lustiniani  a.  XXIV  lan.  1—Mart.  31, 
a.  XXV  Apr.  1—Dec.  31 
|X  p.  c.  Basili  =  p.  c.  Basili  a.  X  AqS.  Mariua  Alex. 

Ip.  c.  Basili  a.  XI  Victor 

p.  Chr.  552  =  ind.  XV   lan.  1—Aug.  31,  ind.  I    Sept.  1-Dec.  31;  =   lustiniani    a.  XXV    lan.  1—Mart.  31, 
o.  XXVI  Apr.  1—Dec.  31 
IXl  p.  c.  Basili  =  p.  c.  Basili  a.  XI  AqS.  Marius  Alex. 

Ip.  c.  Basili  a.  XII  Victor 

p.  Chr.  553  =  ind.  I  lan.  1—Auy.  31,    ind.  II  Sept.  1—Dec.  31;  =   lustiniani  a.  XXVI  lan.  l^Mart.  31, 
a.  XXVII  Apr.  1-Dec.  31 
iXII  p.  e.  Basili  =  p.  c.  Basili  a.  XII  AqS.  Marius  Alex. 

Ip.  c.  Basili  a.  XIII  Victor 

p.  Cltr.  5.54  =  ind.  II  lan.  1—Atig.  31,  ind.  III  Sej)t.  1—Dec.  31;  =  lustiniani  a.  XXVII  lan.  1 — Mart.  31, 
a.  XXVIII  Apr.  1—Dec.  3t 
iXUl  p.  c.  Basili  =  p.  c.  Basili  a.  XIU  AqS.  Marius  Alex. 

Ip.  c.  Basili  a.  Xnil  Victor 

p.  Chr.  555  =  ind.  III  lan.  1—Auy.  31,  ind.  IV  Sept.  1—Dec.  31;  =  lustiniani  a.  XXVIII  lan.  1—Mart.  31, 
a.  XXIX  Apr.  1—Dec.  31 
IXIIU  p.  c.  Basili  =  p.  c.  Basili  a.  XIllI  AqS.  Marius  Alex. 

Ip.  c.  Basili  a.  XV  Victor 

p.  Chr.  556  =  ind.  IV   lan.  1 — Aug.  31,    ind.  V  Sept.  1 — Dec.  31;  =  lustiniani  a.  XXIX  lan.  1—Mart.  31, 
a.  XXX  Apr.  1—Dec.  31 
IXV  p.  c.  Basili  =  p.  c.  Basili  a.  XV  AqS.  Mariua  Alex. 

|p.  c.  Basili  a.  XVI  Victor 

p.  Chr.  557  =  ind.  V  lan.  1—Auy.  31,    ind.  VI  Sept.  1 — Dec.  31;  =  Iustinj(mi  a.  XXX    Ihn.  1 — Mart.  31, 
a.  XXXI  Apr.  1—Dec.  31 
1 XVI  p.  c.  Basili  =  p.  c.  Basili  a.  XVI  AqS.  Marius  Alex. 

Ip.  c.  Basili  a.  XVII  Victor 

p.  Chr.  558  =  ind.  VI  lan.  1 — Atig.  31,  ind.  VII  Sept.  1 — Dec.  3t;  =  lustiniani  a.  XXXI  lan.  1 — Mart.  31, 
a.  XXXII  Apr.  1—Dec.  31 
IXVII  p.  c.  Basili  =  p.  c.  Basili  a.  XVII  AqS.  Mariua  Alex. 

Ip.  c.  Basili  a.  XVIII  Victor 

p.  Chr.  559  =  ind.  VII  lan.  1—Aug.  31,  ind.  VIII  Sept.  1—Dec.  31 ;  =  lustiniani  a.  XXXII  lan.  1—Mart.  31, 
a.  XXXIII  Apr.  1—Dec.  31 

IXVUI  p.  c.  Basili  =  p.  c.  Basili  a.  XVUI  AqS.  Marius  Alex. 

p.  c.  BasUi  a.  XVIIII  Victor 

p.  Chr.  560  =  ind.  VIII  lan.  1—Atiy.  31,  ind.  IX  Sept.  1—Dec.  31;  =  lustiniani  a.  XXXIII  lan.  1—Mart.  31, 
a.  XXXIV  Apr.  1—Dec.  31 
jXVIIII  p.  c.  Basili  =  p.  c.  Basili  a.  XVUII  Marius  Alex. 

Ip.  c.  Basili  a.  XX  Victor 

p.  Chr.  561  =  ind.  IX  lan.  1 — Aug.  31,    ind.  X  Sept.  1 — Dec.  31;  =  lustiniani  a.  A'A'.T/F  lan.  1 — Mart.  31, 
a.  XXXV  Apr.  1—Dec.  31 

!XX  p.  c.  Basili  =  p.  c.  Basili  a.  XX  Marius  Alex. 

p.  c.  Basili  a.  XXI  Victor 

p.  Chr.  562  =  ind.  X  lan.  1 — Auy.  31,  ind.  XI  Sept.  1—Dec.  31;  =  lustiniaiii    a.  XXXV  lan.  1—Mart.  31, 
a.  XXXVI  Apr.  1—Dec.  31 
IXXI  p.  c.  Basili  =  p.  c.  Basili  a.  XXI  Mariua  Alex. 

|p.  c.  Basili  a.  XXII  Victor 


548  CONSVLES.  INDEX  V. 

p.  Chr.  5tS3  =  ind.  XI  lan.  l—Auy.  31,  ind.  XII  Sept.  1—Dec.  31;  =  lustiniani  a.  XXXVI  lan.  1—Mart.  31, 
a.  XXXVII  Apr.  l—Vec.  31 
1 XXII  p.  c.  Basili  =  p.  c,  Basili  a.  XXII  Marius  Alex. 

]  p.  c.  Basili  a.  XXIII  ,  Victor 

p.  CJir.  564  =  ind.  XII  lan.  l—Aug.Sl,  ind.  XIII  Sepl.l—Dec.31;  =  lustiniani  a. XXXVII  lan.  1—Mart.31, 
a.  XXXVIII  Apr.  1—Dec.  31 
XXIII  p.  c.  Basili  =  p.  c.  Basili  a.  XXIII  Marius  Alex. 

p.  Chr.  565  =  itid.  XIII  lan.  1—Aug.  31,    ind.  XIV  Sept.  1  —  Dec.  31;  =  lustiniani   a.  XXXVIII  lan.  1— 
Mart.  31,  a.  XXXVIIII  Apr.  1-Nov.  13;  lusHni  II  a.  I  Nov.  14—Dec.  31 

iXXIIII  p.  c.  Basili  =  p.  c.  Basili  a.  XXIIII  Ital.  (traditur  quattuordecies  proconsul  basilius). 

Marius  Alex. 
p.  c.  Basili  a.  XXV  Camp.  (1,  749,  traditur  basili  xxuj  ad  a.  566(?) 

p.  Chr.  566  =  ind.  XIV  lan.  1-Aug.  31,  ind.  XV  Sept.  1—Dec.  31;  =  lustini  II  a.  I  lan.  1—Nov.  13,  a.  II 
Nov.  14—Dec.  31 
I  p.  c.  Basili  a.  XXV,  a.  I  cons.  lustini  Aug.  Marius  (pro  biennio) 

ilustiuo  Aug.  cos.  Camp.  (1,  749)  ad  a.  567(fJ.    Isidorus  (2,  424,  6). 

Seracl. 
p.  c.  lustini  n  Alex. 

p.  Chr.  567  =  ind.  XV  lan.  1—Aug.  31,  ind.  I  Sept.  1—Dec.  31;  =  lustini  II  a.  II  lan.  1—Nov.  13,  a.  III 
Nov.  14—Dec.  31 
■p.  c.  lustini  Ital.  (1,  335) 

;a.  II  cons.  lustini  Marius 

fp.  c.  II  lustini  Alex. 

p.  Chr.  568  =  ind.  I  lan.  1—Aug.  31,  ind.  II  Sept.  1—Dec.  31;  =  lustini  II  a.  III  lan.  1—Nov.  13,  a.  IV 
Nov.  14—Dec.  31 

Ia.  III  cons.  lustini  Marius 

p.  c.  II  lustini  a.  II  Alex. 

p.  Chr.  569  =  ind.  II  lan.  1—Aug.  31,  ind.  III  Sept.  1—Dec.31;  =  lustini  II  a.  IV  lan.  1—Nov.  13,  a.  V 
Nov.  14—Dec.  31 
/a.  IIII  cons.  lustiai  Marius 

|p.  c.  lustini  a.  IIII  *  Ital.  (l,  336)1 

'p.  c.  II  lustini  a.  III  Alex. 

p.  Chr.  570  =  ind.  III  lan.  1—Aug.  31,  ind.  IV  Sept.  1—Dec.  31;  =  lustini  II  a.  V  lan.  1—Nov.  13,   a.   VI 
Nov.  14—Dec.  31 
la.  V  cons.  lustini  Marius 

fp.  c.  II  lustini  a.  IIII  Alex. 

p.  Chr.  571  =  ind.  IV  lan.  1—Aug.  31,  ind.  V  Sept.  1—Dec.  31;  =  lustini  II  a.  VI  lan.  1—Nov.  13,  a.  VII 
Nov.  14—Dec.  31 
I VI  p.  c.  lustini  Ital.  (1,  336)  ? 

'a.  VI  cons.  lustini  Marius 

'p.  c.  II  lustini  a.  V  Alex. 

p.  Chr.  572  =  ind.  V  lan.  1—Aug.31,  ind.  VI  Sept.  1—Dec.  31;  =  lustini  II  a.  VII  lan.  1—Nov.  13,  a.  VIII 
Nov.  14—Dec.  31 

ia.  VII  cous.  lustini  Marius 

p.  c.  II  lustini  a.  VI  Alex. 

p.  Chr.  573  =  ind.  VI    lan.  1—Aug.  31,  ind.  VII  Sept.  1—Dec.  31;   =  lustini  II  a.  VIII  lan.  1—Nov.  13, 
a.  IX  Nov.  14—Dec.  31 

Ia.  VIII  cons.  lustini  Marius 

p.  c.  II  lustini  a.  VII  Alex. 

p.  CJir.  574  =  ind.  VII  lan.  1—Aug.  31,  ind.  VIII    Sept.  1—Dec.  31;  =  lustini  II  a.  IX  lan.  1—Nov.  13, 
a.  X  Nov.  14—Dec.  31 

ia.  Vnil  cons.  lustini  Marius 

p.  c.  II  lustiui  a.  VIII  Alex. 


INDEX  V.  CONSVLES.                                                                     549 

j>.  Chr.  575  =  inil.  VIII  lan.  l—Aiiy.  31,  ind.  IX  Sepl.  1 — Dec.  31;  =  luslini  II  a.  X  lan.l — Nov.  13,  a.  XI 
Nov.  U—Dec.  31. 

[a.  X  cons.  lustini  Marius 

(p.  c.  II  lusfini  a.  VlUl  Alex. 

p.  Chr.  576  =  ind.  IX  lan.  1—Aug.  31,  ind.  X  SeiH.  1—Dec.31;  =  lustini  II  a.  XI  lan.  1—Nov.  13,  a.  XII 
Nov.  14—Dec.  31 

ja.  XI  cons.  lustini  ilarius 

fp.  c.  II  lustiui  a.  X  Alex. 

p.  Chr.  577  =  ind.  X  lan.  1—Aur/.  31,  ind.  XI  Hept.  1—Dec.  31;  =  lustini  II  a.  XII  lan.  1  —  Nov.  13,  a.  XIII 
Nov.  14—Dec.  31 

(a.  XII  cons.   lustini  Marius 

'  p.  c.  II  lustini  a.  XI  Alex. 

p.  Chr.  578  =  ind.  XI    lan.  1-  Aug.  31,  ind.  XII   Sept.  1—Dec.  31;  =   lustini  II   a.  XIII   lan.  1—Oct.  5; 
Tiberii  a.  I  Sept.  26—Dec.  31 

!a.  XIII  cons.  lustini  Marius 

p.  c.  II  lustini  a.  XII  Alex. 

p.  Chr.  579  =  ind.  XII  lan.  1—Aug.  31,  ind.  XIII  Sept.  1—Dec.  31;  =    Tiberii  a.  I  lan.  1-Sept  25,    a.  II 
Sept.  26—Dec.  31 

iTiberio  Heracl.  Camp.  (1,  749)  ad  a.  5800) 


a.  I  cons.  Tiberii  Constantini  Marius 

cos.  Tiberii  Constantini  a.  I  Alex. 


p.  Chr.  580  =  ind.  XIII  lan.  l—Aurj.  31,  ind.  XIIII  Sept.  1  -Dec.  31;  =  Tiberii  a.  II  lan.  1—Sept.  25;  a.  III 
Sept.  26—Dec.  31 
^a.  II  cons.  Tiberi  Constantiui  Marius 

fp.  c.  Tiberii  Alex. 

p.  Chr.  581  =  ind.  XIIII    lan.  l—Aurj.  31,    ind.  XV  Sept.  1—Dec.  31;    =    Tiherii  a.  III    lan.  1—Sepl.  25; 
a.  II II  Sept.  26—Dec.  31 
p.  c.  Tiberii  a.  II  Alex. 

p.  Chr.  582  =  ind.  XV  lan.  1—Auy.  31,  ind.  I  Sept.  1—Dec.  31;  =  Tiberii  a.  IIII  lan.  l—Aurj.  14;  Mauricii 
a.  I  Aug.  15—Dec.  31 
p.  c.  Tiberii  a.  III  Alex. 

p.  Chr.  583  =  ind.  I    lan.  1—Aug.  31,    ind.  II  Sept.  1—Dec.  31;    =    Mauricii  a.  I    lan.  1—Aug.  14,    a.  II 
Aug.  15—Dec.  31 
p.  c.  Tiberii  divae  memoriae  a.  IIII  Alex.    (iftitvrSg   uniTtarog   xal   ix   xotvov    ifoyfAciTog 

iyqucpt]  fxerii    vnarsic<v   Tt^igiov    Ktavaravjivov 
rov  rijg  S-siag  ^ijfctog  erovg  tS') 
p.  Chr.  584  =  ind.  II  lan.  1—Aug.  31,  ind.  III  Sept.  l^Dec.  31;  =  Mauricii  a.  II  lan.  1—Aug.  14,  a.  III 
Aug.  15—Dec.  31 
Mauricio  cos.  Beracl.  Camp.  (1,  749)  Alex. 

p.  Chr.  585  =  ind.  III   lan.  1—Aug.  31,    ind.  IIII    Sept.  1—Dec.  31;   =   Mauricii  a.  III  lan.  1—Aug.  14, 
a.  IIII  Aug.  15—Dec.  31 
p.  c.  Mauricii  Alex. 

p.  Chr.  586  =  ind.  IIIl    lan.  1—Aug.  31,  ind.  V   Sept.  1—Dec.  31;   =    Mauricii    a.  IIII    lan.  1—Aug.  14, 
a.  V  Aug.  15—Dec.  31 
p.  c.  Mauricii  a.  II  Alex. 

p.  Chr.587  =  ind.  V   lan.  1—Aug.  31,    ind.  VI    Sepl.  1—Dec.  31;  =  Mauricii  a.  V  lan.  1—Aug.  14,  a.  VI 
Aug.  15—Dec.  31 
p.  c.  Mauricii  a.  III  Alex. 

p.  Chr.  588  =  ind.  VI  lan.  1—Aug.  31,  ind.  VII  Sept.  1—Dec.  31;  =  Mauricii  a.  VI  lan.  1-Aug.l4,  a.  VII 
Aug.  15—Dec.  31 
p.  c.  Mauricii  a.  IV  Alex. 

p.  Chr.  589  =  ind.  VII   lan.  1—Aug.  31,  ind.  VIII  Sepl.  1—Dec.  31;  =  Mauricii   a.  VII  lan.  1—Aug.  14, 
a.  VIII  Aug.  lo—Dec.  31 
p.  c.  Mauricii  a.  V  Alex. 


550  CONSVLES.  INDEX  V. 

p.  Chr.  500  =   ind.  VIII  lan.  1  —  Aug.  31,  ind.  VI III  Sept.  1-Dec.  31;  =  Mauricii  a.  VIII  lan.  1—Aug.  14, 
a.  VIIII  Aug.  16—Dec.  31 
p.  c.  Mauricii  a.  VI  Alex. 

p.  Oir.  591  =  ind.  VIIII  lan.  l-Aug.  31,  ind.  X  Sept.  1—Dec.  31;  =  Mauricii  a.  VIII I  lan.  1—Aug.  14, 
a.  X  Aug.  15 — Dec.  31 
p.  c.  Mauricii  a.  VII  Alex. 

p.  Chr.  592  =  ind.  X   lan.  1—Aug.  31,  ind.  XI    Sept.  1 — Dec.  31;  =  Mauricii  a.  X  lan.  1 — ^«^.  14,    a.  XI 
Aug.  15~Dec.  31 
p.  c.  Mauricii  a.  VIII  Alex. 

p.  Chr.  593  =  ind.  XI  lan.  1 — Aug.  31,  ind.  XII  Sept.  1 — Dec.  31;  =  Mauricii  a.  XI  lan.  1 — Aug.  14,  a.  XII 
Aug.  15—Dec.  31 
p.  c.  Mauricii  a.  VIIII  Alex. 

2>.  Chr.  594  =  ind.  XII    lan.  1  —  Aug.  31,  ind.  XIII   Sept.  1 — Dec.  31;  =  Mauricii   a.  XII  lan.  1 — Aug.  14, 
a.  XIII  Aug.  15—Dec.  31 
p.  c.  Mauricii  a.  X  Alex,. 

p.  Chr.  595  =  ind.  XIII  lan.  1  —  Aug.  31,  ind.  XI III  Sept.  1 — Dec.  31;  =  Mauricii  a.  XIII  lan.  1  —  Aug.  14, 
a.  XIIII  Aug.  15—Dec.  31 
p.  c.  Mauricii  a.  XI  Alex. 

p.  Chr.  596  =  ind.  XIIII  lan.  1 — Aug.  31,  ind.  XV  Sept.  1—Dec.  31;  =  Mauricii  a.  XIIII  lan.  1—Aug.  14, 
a.  XV  Aug.  15—Dec.  31 
p.  c.  Mauricii  a.  Xn  Alex. 

p.  Chr.  597  =  ind.  XV  lan.  1 — Aug.  31,  ind.  I  Sept.  1 — Dec.  31 ;  =  Mauricii  a.  XV  lan.  1—Aug.  14,  a.  XVI 
Aug.  15—Dec.  31 
p.  c.  Mauricii  a.  XHI  Alex. 

p.  Chr.  598  =  ind.  I  lan.  1 — Aug.  31,  ind.  II  Sept.  1 — Dec.  31;  =  Mauricii  a.  XVI  lan.  1 — Aug.  14,  a.  XVII 
Aug.  15—Dec.  31 
p.  c.  Mauricii  a.  XTTTT  Alex. 

p.  Chr.  599  =  ind.  II    lan.  1 — Aug.  31,    ind.  III    Sept.  1 — Dec.  31 ;   =    Mauricii  a.  XVII   lan.  1 — Aug.  14, 
a.  XVIII  Aug.  15—Dec.  31 
p.  c.  Mauricii  a.  XV  Alex.     Cf.  Camp.  1,  750 

p.  Chr.  600  =  ind.  III  lan.  1—Aug.  31,  ind.  IIII  Sept.  1—Dec.  31 ;  =  Mauricii  a.  XVIII  lan.  l~Aug.  14, 
a.  XV III I  Aug.  15—Dee.  31 
p.  c.  Mauricii  a.  XVI  Alex. 

p.  Chr.  601  =  ind.  IIII  lan.  1—Aug.  31,  ind.  V  Sept.  1—Dec.  31;  =  Mauridi  a.  XVIIII  lan.  1—Aug.  14, 
a.  XX  Aug.  15 — Dec.  31 
p.  c.  Mauricii  a.  XVII  Alex. 

p.  Chr.  602  =  ind.  V  lan.  1 — Aug.  31,  ind.  VI  Sept.  1—Dec.  31;  =  Mauricii  a.  XX  lan.  l^Aug.  14,  a.  XXI 
Aug.  15—Nov.  22;  Fhocae  a.  I  Nov.  23—Dec.  31 
p.  c.  Mauricii  a.  XVIII  Alex. 

p.  Chr.  603  =  ind.  VI   lan.  1—Aug.  31,    ind.  VII   Sept.  1—Dec.  31;  =   Phocae  a.  I  lan.  1 — Nov.22,   a.  II 
Nov.  23—Dec.  31 
Phoca  cos.  Heracl.  (ad  a.  604)  Alex. 

p.  Chr.  604  =  ind.  VII  lan.  1—Aug.  31,  ind.  VIII  Sept.  1—Dec.  31 ;  =  Phocae  a.  II  lan.  1—Nov.  22,  a.  III 
Nov.  23—Dec.  31 
p.  c.  Phocae  Ale.c. 

p.  Chr.  605  =  ind.  VIII  lan.  l~Aug.  31,    ind.  VIIII   Sepl.  1—Dec.  31 ;  =  Phocae  a.  III  lan.  1—Nov.  22, 
a.  IIII  Nov.  23—Dec.  31 
p.  c.  Phocae  a.  I  Alex. 

p.  Chr.  606  =  ind.  VIIII  lan.  1—Aug.  31,  ind.  X  Sept.  1—Dec.  31 ;  =  Phocae  a.  Illl  lan.  1—Nov.  22,  a.  V 
Nov.  23—Dec.  31 
p.  c.  Phocae  a.  II  Alex. 

p.  Chr.  607  =  ind.  X  lan.  1—Aug.  31,    ind.  XI   Sept.  1—Dec.  31;  =  Phocae  a.  V  lan.  1—Nov.  22,    a.  VI 
Nov.  23—Dec.  31 
jj.  c.  Phocae  a.  III  Alex. 


INDEX  V.  CONSVLES.  551 

p.Chr.608  =  ind.XI  lan.  l—Auy.Sl,  ind.XII  Sepl.  1—Dec.  31;  =  P/wcae  a.  VI  lan.  1— Nov.  22,  a.  VII 
Nov.  23—Dec.  31 
p.  c.  Phocae  a.  IIH  Alex. 

p.  Chr.  609  =  ind.  XII  lan.  l—Amj.  31,  iml.  XIII  Sept.  1  —Dec.  31;  =  Phocae  a.  VII  lan.  1—Nov.  22,  a.  VIII 
Nov.  23—Dec.  31 
p.  c.  Phocae  a.  V  Alex. 

p.  Chr.610  =  ind.XIII    lan.  l~Aug.3I,  ind.  XIIIl    Sept.  1—Dec.31;  —  Phocae    a.  VIII    lan.  l—Oct.4; 
Heraclii  a.  I  Oct.  5 — Dec.  31 
p.  c.   Phocao  a.  VI  Alex. 

p.  Chr.  611  =  ind.  XIlll  lau.  l^Awj.  31,   ind.  XV  Se^it.  1—Dec.  31;  =  HeracUi  a.  I  lan.  l—Oct.  4,  a.  II 
Oct.  5—Dec.  31 
lieraclio  cos.  Heracl.  Alex. 

p.  Chr.612  =  ind.  XV  lan.  1—Au(].3l,    ind.  I    Sept.  1—Dec.  31;  =  Ileraclii  a.  II   lan.  l—Oct.4,   a.  III 
Oct.  5—Dec.  31 
p.  c.  Heraclii  Alex. 

p.  Clir.  613  =  ind.  I  lan.  1—Auij.  31,  ind.  II   Sept.  1 — Dec.  31;  =  Heraclii  a.  III  lan.  1 — Oct.  4,  a.  IIII 
Oct.  5—Dec.3l 
p.  c.  Heraclii  a.  U  Alex. 


CHRONICA   III.  71 


552 


LATERCVLI  EPISCOPORVM. 


INDEX  VL 


VI.  LATERCVLI  EPISCOPORVM. 

In  comcrihcndis  episcopis  Romani.s  secufiis  sum  Duclicsniiun,  Jib.  pont.  p.  CCLXsqq., 
in  ConstanUnopolitmiis  Krumhacherum,  (xcschichtc  der  hyzantinischen  Littcratur  (ed.  II) 
p.  1148  sqq.  Ad  ep^iscopos  Alexandrinos ,  Antiochenos,  Hierosolymitanos  adhihtii  H.  F. 
Clintonem,  fasti  Homani  II  p.  r)35sqq.;  ultimos  Antiochenos  dcficiente  Clintonc  supplevi 
ab  HarnacJcio  v.  d.  benigne  adiutus,  collato  lihro  Assemani:  Scries  chronolocjica  patriar- 
charum  Antiochiae  (ed.  Notain  Darauni,  Romae  1881). 


A.   EPISCOPI  ROMANI. 


I.  Petrvs 

Petrus  Chr.354   1  7I,s.  u,    73,3.6    Gener.  B   1  133, 
169, 1  Geneal.  I  194,  614  Cons.  Const.  I  220,  5S  Barb. 

I  '281, 118  283,  146.  149  F.  rind.  A  I  282, 129  An. 
Val.  I  324,  65  328,  91  Havn.  I  339, 17  Prosp.  I  412, 
419.  421  414,  466.  467  add.  II  ad  Prosp.  I  490,  2,  18 
add.  V  495  bis  Chr.  511  I  639,  304.  305.  319  640,  320 
add.  1  ad  Vict.  Aq.  1  738,6.  9  3Iarc.  U  61,  381,  1 
63,  392  1).  8  84,  451  102,  525  Auct.  Marc.  II  107,  546,  1 
Cass.  II  137,651  138,689  Is.  hist.  II  274,  s.  13  C. 
Hisp.  n  342,  28.  29.  30.  31  343,  35  350, 54   Fs.  Is.  h. 

II  381,  6  bis  383,  9  Is.  chr.  A  U  455,  244.  247  ter  Is. 
chr.  B  II  455, 167  add.  II  ad  Is.  chr.  H  492  Gild. 
lU  26, 24  62, 10  63, 18.  20.  23  82, 29  83, 19  84,  30.  33. 
35  85,  2  V.  Gikl.  A  Ul  95,  24.  28.  32.  35  106,  25  V. 
Gild.  B  III  108, 44  Bed.  A  UI  252,  20  283,  283.  284 
284,293    292,  .376  295,416  296,421  298,443   309,530 

312,  .544     313,551     316,569    317,574    318,. 581    319,589 

320, 590  324, 604  {v.  5).  605  [v.  1)  Bed.  B  UI  283,  is2 
284,  184  Lal.  Mal.  III  434,  22  Reg.  Vis.  UI  468,  50 
cf.  basilica  Petri  sub  Koma,  ilem  ecclesia  Petri  sub 
Constaiitinoijolis  in  ind.  <jeoijr.  —  Simon  Gild.  III 
84,  32 

U.  Lmvs 

Linus  Chr.354    I   74,1     Prosp.  I  414,467    Chr.  511  I 
640,  320.  331 

in.  Cletvs 

Cletus   CJir.  354  I  74,  5    Geneal.  I  195,  621     Prosp.  1 
416,  498 

IV.  Clemens  I 

Clemens  Chr.  354  I  74,  3    Prosj).  I  418,  525     Chr.  511 
I   640,  .137.   345 

V.  Anenxlktvs 

Anacletus   Chr.  511  I   640,  331.  337    Anaclitus   Chi\  354 
I  74,7 


VI.  EVARISTVS 

Euaristus  Prosp.  I  419,  .'.47  Ckr.  511  I  640,  345.  347 
Aristus  Chr.  354  I  74,  9  idem  *Eucliaristus  Britt. 
m  164,26?  (cf.  p.  115,12) 

VII.  Alexander 

Alexander  Chr.  354  I  74,  11  Prosp.  Ii2\,:,ii6  Chr.  511 
I  640,  347.  353  Bed.  A  III  286,  310 

VIII.  Xystvs  I 

Xystus  Prosp.  I  422,  592  Sixtus  Chr.  354  I  74,  13 
Chr.  511  I  640,  353.  355 

IX.  Telesphor 

Telesphorus  Prosp.  I  423,  607  Chr.  511  I  640, 355  Teles- 
forus  Chr.  354  I  74, 15  add.  V  ad  Prosp.  1  495 
Tlieles])liorus  Chr.  511  I  640,  361 

X.  Hyginvs 

Hyginus  Prosp.  I  425,  629  Higinus  Chr.  354  1  74, 17 
Ignius   Chr.  511  I  640,  361  641,  364 

XI.  Pivs 

Pius  Chr.  354  I  74,  21  Geneal.  I  195,  622»  Prosp.  I 
426,  639  Chr.  511  I  641,  364  Bed.  A  lU  287, 322 

XII.  ANicr.TVS 

Anicetus  Prosp.  I  427,  659  Chr.  511  I  641,  365.  367 

XIII.  SnTER 

Soter  Chr.  354  1  74,  25  Prosp.  1  429,  676  Chr.  511  I 
641,  367.  371 

XIV.  Elevtiier 

Eleutcr  Bcd.  J  111  288,  331.  339  Eleuterus  Chr.  511  1 
641,  371.  3S0  Eleutlierius  Prosp.  I  431,  69S  Nenn. 
int.  111  164, 13/14 


INDEX  VI. 


LATERCVLl  EPISCOPORVM. 


553 


XV.  Vir.TOR 

Victor  C'hr.354  I  74,  •.'O  P/o.s/-.  l  4:53,  7:vj  434,  tm 
Clir.511  I  (;41,.-!8o.  :isr  Jied.  A  111  2.SH,  :i:» 

XVI.  Zkphyrinvs 

Zepliyrinus  Prosp.  1  434,  7:i4  Zcliiriiiiis  (icnettl.  1  195, 
G'j;i  Zeplieriiuis  Clir.  511  I  G41,  :i93  Zeferinus  Is. 
chr.  A  II  4G2,  :)ul  Ceijlierinus   Clir.  .'ill  I   G41,  :is7 

XVU.  Callistvs  I 

Callistus  Chr.  354  I  70,  2.  .■).  .'..  7 — u.  u  71 ,  4.  12.  ■.'(■> 
72,  3.  10.  14  76,  16.  17  Pros}).  I  43G,  7S4  Calistus 
Bed.  A  III  290,  36^.'  Callystus  ib.  293,  3sg  Calixtus 
Chr.  354  I  74,  :i3  Chr.  511  I  641,393.  3'.iG 

XVIII.  Vrbanvs 

Urbaims  Chr.354  I  74,  3.^  Prosp.  1  436,  7<.i4  Clir.  511 
I  G41,  39G.  3'J7  i>'e(«.  .1  UI  290,  3.',s 

XIX.  PoNTiANvs  (ft.  230-235) 

Pontianns  Clir.  354  I  72,  3  74,  37.  3s  Prosi).  I  437,  si3 
Sed.  A  m  290,362  Poncianus  Clir.  511  I  64I,:i'J7 
642, 402 

XX.  Anteros  (a.  235—236) 

Auteros  Prosp.  I  438,  824  Autheros  Chr.  354  1  75,  2.  4 
£ed.  .4  ni  290,  362  Antlierus  Chr.  511  I  642,  402 

XXI.  Fablanvs  (a.  236— 250) 

Fabiauus  Clir.  354  I  71,4  Geneal.  I  196,624  Pros2>.  l 
438,824  439,852  Chr.511  I  G42, 40:!.  413  iierf.  ^  III 
291,  370  Bed.  B  III  290,  217  Fabius  Chr.  354  I  75,  .s 
Went  Flaviauus  Is.  chr.  A  II  462,  301? 

XXII.  CoRNELivs  (a.  251—253) 

Coruelius  Clir.  354  I  75 ,  12.  1.=.  Prosp.  I  439,  852.  855 
Chr.  511  I  642,413.  414.  415  Bed.  A  UI  291,  370  392, 
376 

XXIU.  Lvcivs  (o.  253—254) 

Lucius  Chr.  354  I  70, 7  75,  n  Prosp.  1  440,  858  Chr.  511 
1  642,  415 

XXIV.  Stephanvs  I  (o.  254—257) 

Stepbanus  Clir.  354  I  70,  9  Clir.  511  I  642,416.423 
£ed.  ^  UI  292,  380  Stefauus  Prosp.  1 440, 85S  Stefla- 
nus  Chr.  354  1  75,  20 

XXV.  Xystvs  II  (a.  257—258) 

Xystus  Chr.  354  I  71  ,  2G  75,  22  Geneal.  I  196,  625 
Prosp.  I  440,  S6G  Bed.  A  lU  292,  38o  Sixtus  F. 
Vind.  B  I  289,  356  Chr.  511  I  642,  423 

XXVI.  DioNTSivs  (o.  259—268) 

Dionysius  Prosp.  I  441,884  Cltr.  511  I  642,  4-24.436 
Dionisius  Chr.  354  I  70,  2  75,  25 

XXVII.  Felix  I  (o.  269-274) 

Felix  air.  354  I  70,  3  75,  27  Prosp.  I  443,  916  Clir.  511 

I   642,  436.  433 


XXVni.  EvTYCniANVs  (0.275—283) 
Eutychianus  Chr.  3.'j4  I  70,  n  Prosp.  I  444,  924  Chr.  511 
1  642,  4:w  Eutycianus   Chr.354  I  75,29    Bed.  A  III 
293,  386 

XXIX.  Gaivs  (o.  283—296) 

Uaius  C%r.  35i  I  70,8  75,31  iVosp.  I  444, 924  Chr.511 
I  642,  4.39  643,  449  Bed.  A  111  294,  39G  add.  I  ad 
Bed.  UI  336 

XXX.  MAR0ELL1NV.S    (o.  296  —  304) 

Marcellinus  Chr.  354  I  70,  6  75,  33  Geneal.  I  196,  G2G 
Prosp.  I  446,  949  Chr.  511  I  643,  451  add.  I  ad  Vict. 
Aq.  I  738,  26  Bed.  A  III  296,  420  add.  1  ad  Bed. 
lU  336  i/s  Marcelliauus  Chr.  511  I  643,449 

XXXI.  Mari:ellvs  (n.  308-309) 
Marcellus   Chr.  354  1  76,  1 

XXXII.  EvsEBivs  (o.  309  [310?]) 

Eusebius  Clir.  354  I  70,  10  76,  3  Prosp.  I  447,  972 
Chr.  511  I  643,  451.  452  add.  I  ad  Bed.  lU  336 

XXXIU.  MlLTlADES  (o.  311—314) 

Miltiades  Chr.  354  I  70,  5  76,  4  Prosp.  I  447,  972  Mil- 
tiade  (dat.)  add.  I  ad  Bed.  UI  336  Melcliiades 
Chr.  511  I  643,  452.  458  add.  II  ad  Bed.  UI  337 

XXXIV.  SiLVESTER  (o.  314—335) 

Silvester  Chr.  354  110,4,  76,7  Prosp.  1448,988  air.511 

I  643,458.469  add.  II  ad  Bed.  lU  337  ter 

XXXV.  Marcvs  (o.  336) 

Marcus  Clir.  354  I  70,  12  76,  lo  Prosp.  I  451,  1034 
add.  II  ad  Bed.  lU  337  Marchus  C7o-.  511  I  643,  469 

XXXVI.  IvLivs  I  (o.  337—352) 

lulius  Chr.  354  I  70 ,  13  76 ,  12  Prosp.  I  451 ,  1034 
Chr.  511  I  643,  470  644,  48o  Bed.  A  lU  315,  5G1 
add.  II  ad  Bed.  lU  337  338 

XXXVII.  LiBERivs  (a.  352—366) 

Liberius  Clir.  354  I  76,  18  Prosp.  I  454, 107G  bis  455, 
1099  Chr.  511 1  644,  480.  506  Marc.  II  Gl,  382,  3  Bed.  A 
III  303,  485  add.  II  ad  Bed.  Ul  338 

XXXVUI.  Felix  II  — 

Felix  Frosp.  I  454, 1076  bis   Clir.  511  I  644,  4So  Marc. 

II  61,382,3  add.  II  ad  Bed.  lU  338 

XXXIX.  Damasvs  (o.  36G— 384) 

Damasus  Prosp.  I  4.58, 1132  461, 1182  C%r.  511  I  644, 
506  Chr.  452  I  648,  24  Hyd.  II  15, 13  Marc.  U  61, 
381, 1. 3  Bed.  A  UI  298,  442  299, 454  315,  5G1  add.  II 
ad  Bed.  Ill  338  340  [Dama]si  pa[pae]  I  add.  p.  VII 
(ad  p.  17) 

XL.  Smicivs  (a.  384—399) 

Siricius  Prosp.  I  461, 1182  add.  I  ad  Prosp.  I  486 
Chr.  452  I  648,  24  Hyd.  U  1,5,  15  Marc.  II  61,  383,  l 

71» 


554 


LATERCVLI  EPISCOPORVM. 


TNDEX  VI. 


Siricus  Clir.  511  1  644,  .suV  Syricus  add.  II  ad  Bed. 
m  340  fris 

XLL  Anastasivs  I  (a.  399—401) 
Anastasius  Prosp.  I  464, 1212  add.  I  ad  Frosp.  I  48tj 
3{arc.  11  65,  398,  l  add.  II  ad  Bed.  Ul  340 

XLII.   INNOCENTIVS    I    (fl.  401— 417) 

Innocentius    Prosp.  1  465,1223    468,1261    add.  I  ad 

Prosp.    I  486    Chr.462  1   650,39     i7(/(i.   II    16,3;. 

Marc.   II   67,4112,1    Bed.  A   III  300,466   add.   II  ad 

Bed.  III  340 

XLIII.  ZosiMVS  {a.  417—418) 

Zosimus  Prosp.  I  468,  I26u  469, 1266  add.  I  ad  Prosp. 

I  486    add.  IV  ad  Vict.   Aq.  I  755,  417    Marc.  II 

73,  417,  3 

XLIV.  BoNiFATivs  I  (rt.  418—422) 
Bonifatius  Prosp.  I  469,  i27o  add.  I  ad  Prosp.  I  486 
Hyd.  n  18,  .".2  Marc.  II  74,  420,  i  Bed.  A  III  302,  47.'> 

XLV.  Caelestinvs  (a.  422—432) 

Caelestinus  Hami.  I  300, 428  Prosp.  I  470, 12S1  472, 
1297.  1301  473, 1307  add.  I  ad  Prosp.  I  486  Chr.  452 
I  652,54  Hyd.  II  21,87  Marc.  U  75,423  77,430,3 
bis  Britt.  III  194,12  195,  4/.',  Bed.  A  III  302,482 
Celestinus  Bed.  A  III  315,  561 

XLVI.  XvsTVS  III  {a.  432-440) 

Xystus  Prosp.  I  473, 1309  477,  1336  478, 1341  add.  I 
ad  Prosp.  I  486  Chr.  452  I  656,  83  Hyd  11  22,  105 
Marc.  II  78,  432,  l  Bed.  A  HI  303, 485 

XLVII.  Leo  I  (a.  440—461) 

Leo  Prosp.  1  477,  1336  478, 1341  bis  479, 1350  480, 135S, 
15  bis  482,  1367,  13.  136'.l  484, 1375,  25.  1376  add.  I  ad 
Prosp.  I  486  add.  II  489,  3  (a.  b).  5  (a.  b).  9  (h). 
\-2(b)  490,  2, 17  Ca;  ier  od<Z.  F  497,  i34i  Chr.  452  1 
660,  122  Clir.  511  I  661,  600  add.  IV  ad  Vict.  Aq. 
I  755,  444  Byd.  n  24,  135  25, 145  lis  Marc.  II  80, 
440,  2  84,  451  88,  463  Cass.  n  157,  1256  Vict.  T.  II 
184,  447  bis    185,  449.  451    186,  455.  459    188,  469    193,  499 

Bed.A  m  302,481  315,561 

XLVIII.  HiLARVs  (a.  461—468) 

Hilarus  Uyd.  II  33,  221  35,  248  Marc.  II  87,  461  Vict.  T. 
H  188,  469  Hilarius  Vict.  T.  U  188, 473,  2  Bed.  A  III 
305,  497  HUarus  diaconus  Prosp.  I  480,  1358,  14 
Hilarus  archidiaconus  Vict.  Aq.  I  677,  i.  14.  15 

XLtS.  SiMPLicivs  (o.  468—483) 

Simplicius  Havn.  I  270,  39  Hyd.  U  35,  248  Marc.  U 
89,  467,  2  Vict.  T.  U  188,  473,  2  bis 

L.  Felix  m  {a.  483—492) 

Felix  HoAm.  I  270,  39.  40  Marc.  U  92,  482,  l  Vict.  T. 
U   188,  473,  2   190,  484.  486.  487    192,  492,  1 

LI.  Gelasivs  (a.  492—496) 

Gelasius  Havn.  I  270,  4o.  41  Jfarc.  U  94,  494,  3  Vict.  T. 
U  192,  492, 1  bis 


Lll.  Anastasivs  U  (a.  496—498) 

Anastasius  Hami.  I  270,  4i.  42  Marc.  II  9."),  498,  i  Vict. 

T.    II    192,  492,  1.   497,  2 

LIII.  Symmachvs  (a.  498-514) 

Syramachus  An.  Val.  I  324,  65  ter  Marc.  II  95,  ,500,  l 
Vict.  T.  II  192,497,2  197,  .524  Bed.A  III  306,  507 
Simmaclius  Havn.  I  270,  42.  43  Symmacus  P.  Camp. 

I  330, 502  747, 502 

LIV.  UORMISDAS  (a.  514—523) 

Ilormisda  Marc.  II  99,  .'.15,  i    Vict.  T.  II  197,  .524  199, 

538, 1  Hormista  Havn.  I  270,  43.  44  Hosmido  add.  IV 

ad  Is.  chr.  II  503,  3 

LV.  Iohannes  I  (a.  523—526) 

lohaunes  Havn.  I  270,  44  An.  Val.  I  328,  88.  39.  93 
Agn.  I  333,  39  Marc.  U  102,  525  Vict.  T.  II  199, 
538, 1  bis  add.  II  ad  Is.  chr.  II  493,  4    Ps.  Is.  chr. 

II  M\,mmg.  Bed.A  m  306,510 

LVI.  Felix  IV  (a.  526—530) 

Felix  Havn.  I  270,  45   Vict.  T.  II  199,  538,  i  bis 

LVII.  Bonifativs  U  (a.  530—532) 

Bonifatius  Vict.  T.  H  199,  538,  l  bis    Bonifacius  Iluvn. 

I  270,  46.  47 

LVIII.  loHANNES  II  (a.  533-535) 

lohannes  Havn.  I  270, 47  Vict.  T.  U  199,  538,  l  bis 

LIX.  AtiAPiTVS  (a.  535—536) 

Agapitus  Havn.  I  270, 48.  49  Auct.  Marc.  U  104,  535,  2. 

536,  5     105,  536,  10      Vict.  T.    U    199,  538,  1.   540,  1     200, 

541, 1  add.  II  ad  Is.  chr.  U  493,  8 

LX.  SiLVERivs  (a.  536—537) 

Silverius  Auct.  Marc.  II   104,  536,  5   105,  537, 1  Vict.  T. 

II  200,  541,  i.  542  V.  13  203,  553,  1       Severus  Havn.  I 
270,  49 

LXI.  ViGiLivs  (a.  537—555) 

Vigilius  Havn.  I  270,  50.  51  Aii,ct.  Marc.  U  105,  537,  l 

107,  646,  l    108,  547,  4    Vict.  T.    II   200,  642  V.  14.  21.  26 

201,  544,  1    202,  550, 1    203, 553,  1  204,  557,  1    Mar.  U 
236, 547, 1  Bed.  A  Ul  315, 56i 

LXII.  Pelagivs  I  (a.  556—561) 

Pelagius  Havn.  I  270,  51  Agn.  I  335,  79  Vict.  T.  II 
204, 558  205, 564, 1  Bed.  A  m  308, 524 

LXm.  lOHANNES  m  (a.  561—574) 
lohannes  Havn.  I  270,  52.  53  loh.  II  213,  573,  7  Bed.  A 
m  308,  524 

LXIV.  Benedictvs  I  (o.  575—579) 

Benedictus  Havn.  I  270,53.54  loh.  U  213,573,7  215, 

576 

LXV.  Pelagivs  II  (a.  579—590) 
Pelagius    iuuior    loh.  II  215,576    217,587,2    Pelagius 
Havn.  I  270,  54.  55 


INDEX  VI. 


LATERCVLI  EPISCOPORVM. 


555 


LXVI.  Gregorivs  1  (».  .■")9()-G()4) 

Gregorius  Havn.  I  270, ,"..".  271,  r.i;  339,17  loh.  II  217, 
.■.87,  a  C.  Hisp.  II  343, 33  his  Is.  clir.  A  II  477,  -tosb 
add.  II  ad  Is.  chr.  II  493,  4  add.  IV  502  50,'),  r. 
bis  l'a.  Is.  chr.  II  f)0!,  394  «17.  Joslj  Britt.  III  2(16, 
8/9  Bed.A  111  307,  .IH  308,  f,jc  30E),  .'.3u.  ,■.32.  .^.34 
32.'),  608  £e(Z.  ii"  111  .300,  276 

LXVII.  Sabinianvs  (a.  604— 60(i) 
Saviuianus  Hani.  1  271,.'.f. 

LXVlll.  BoNiFATivs  111  («.  607) 

Bonitatius  Bed.  A  111  310,  :,3.'i  Bouilacius  Havn.  1 
271,. '.7 

LXIX.  BoNiFATivs  IV  (o.  608-6l.'i) 

Bonilatius  add.  II  ad    Is.  chr.  II  493,  G    Bed.  A  III 

310,  .',36    Bonilacius  Havn.  I  271,  58.  59    add.  II  ad 

Is.  chr.  II  493,  8 

LXX.  Devsdedit  (a.  615-618) 
Deusdedit  Havn.  I  271,  59 

LXXI.  Bonifatitts  l'  (a.  619-625) 

LXXII.  HoNORivs  (a.  625— 688) 
Honorius  Bed.  A  III  311,  541  ji.  14 

LXXin.  Severinvs  (a.  640) 
SeTerinus  Bed.  A  Ul  311,541 

LXXIV.  Iohannes  IV  (a.  640—642) 
lohannes  Bed.  A  III  311,  541  v.  15 

LXXV.  Theodorvs  (a.  642— 649) 
Theodorus  Bed.  A  lU  312, 544  bis 

LXXVI.  Martinvs  I  {a.  649—653) 
Martinus  Bed.  A  III  813,  548.  549 

LXXVIL  Eugenius  (a.  654—657) 

LXXVIII.  ViTALiANvs  (o.  657— 672) 
Vitalianus  Bed.  A  III  313, 5si.  554  314,  5,55 

LXXIX.  Adeodatus  (a.  672 — 676) 

LXXX.  Donus  (a.  676—678) 


LXXXl.  AcATHo  (a.  678— 681) 
Agiitho  Bed.A  III  314,  .558  315,560 

LXXXn.    Leo  11  (a.  682-68.3) 

LXXXIII.  Benedictiis  II  (a.  684—685) 

LXXXIV.  loHANNES  V  (a.  685—686) 
lohannes  Bed.  A  III  314,  558 

LXXXV.  Conon  (a.  686—687) 

LXXXVI.  Sergivs  (a.  687-701) 

.Sergius  add.  IV  ad   Is.  chr.  II  502    Bed.  A  111  316, 

565.  566.  569     317,  572.  573 

LXXXVII    loHANNEs  VI  (a.  701—70.')) 
lohannes  Bed.  A  III  317, 573 

LXXXVIII    Iohannes  VII  (a.  705—707) 
lohannes  Bed.  A  III  317,  .=,74 

LXXXIX.  Sisinnius  (a.  708) 

XC.   CONSTANTINVS    (a.  708—715) 

Constantinus  Bed.  A  III  318,578.581.584 

XCI.  Gregorivs  II  (a.  71.5— 731) 
Gregorius  Bed.  A  111  319,  5S5    add.  III  ad  Bed.  III 
343,2 

XCII.  Gregorius  III  (a.  731—741) 

XCUI.  Zacharias  (a.  741—752) 
Zacharias  add.  111  ad  Bed.  III  343,  2 

XCIV.  Stephanus  II  (a.  752—757)    , 

XCV.  Paulus  (a.  757-  767) 

XCVI.  Stephamus  III  (a.  768—772) 

XCVII.  Hadrianus  (a.  772—795) 

xcvm.  leo  m  (a.  795— 816) 

Leo  add.  IV  ad  Bed.  UI  345  bis  (Pal,  Par.) 


perperam  in  episcopis  Bomanis  numerati: 

Theofilus 

Eulalius 


Hyd.  II  19,  65  (cf.  II  p.  7) 


I.  Annianvs  (a.  68—85  p.  C.) 
Auniauus  Prosp.  I  414,  4,56 

U.  Abilivs  (o.  85—98) 
Abilius  Prosp.  I  417, 507 

III.  Cerdon  (a.  98—109) 
Cerdo  Prosp.  I  419,  538 


B.   EPISCOPI  ALEXANDRINT. 

IV.  Primvs  (o.  109-120) 
Primus  Prosp.  I  420,  556 

V.  IvsTvs  (o.  120—131) 
lustus  Prosp.  I  422, 593 

VI.  EVMENES  (o.  131-143) 
Euineues  Prosp.  I  423,  611 


556 


LATERCVLI  EPISCOPORVM. 


INDEX  VI. 


VII.  Marcvs  (rt.  14.3—153) 
Maicus  Prosp.  I  427,645 

Vin.  Celadion  (a.  153—168) 
Celadion  Frosp.  I  427,  655 

IX.  Agrippinvs  (a.  168—180) 
Agrippinus  Prosp.  I  428,  673 

X.  Ivi.iANVS  (a.  180—190) 
lulianu.s  Prosp.  I  431,  7U5 

XI.  Demetrivs  («.  190—233) 
Demetrius  ProsjK  I  432,  721 

XII.  Heraclas  (a.  233—249) 

Heracles  Prosp.  I  437,  Su6  Eraclas  Bed.  A  III  2;m),  364 

Xm.  DioNYSivs  (fl.  249—265) 

Dionysius  Prosp.  I  439,  842  Dionisius  Bed.  A  III  291, 

372.  374 

XIV.  Maximvs  (a.  265-283) 
Maximus  Prosp.  I  441,  883 

XV.  Theonas  (a.  283—301) 

Theonas  Prosp.  I  444,  927  446.  962  Bed.  A  UI  294,  397 

XVI.  Petrvs  I  (a.  301—312) 

Petrus  Barh.  1  290,  197  Prosp.  I  446,  962   Bed.  A  III 
295, 409 

XVn.  AcHiLLAs  (a.  312—313) 
Achillas  Prosp.  I  448,  993 

XVUI.  Alexander  (a.  313-326) 
Alexander  Barb.  I  292,  224.  228  Prosp.  I  449,  loos.  1010 
Chr.  511  1  643,  461  loh.  II  219  v.  21 

XIX.  Athanasivs  I  (a.  326—341.  347—356.  363-373) 
Atbanasius  Barb.  I  292,  228    294,  258    296,  300   Prosp. 

I  451,  1030  452,  1054   453,  1066.  1070    4.56,  1115  bis 
Vhr.  511  I  643, 467     Is.  chr.  A  II  466,  33»     Bed.  A 

m   296,  428.  429   297,  436  (?).  439 

XX.  Gregorius  (a.  341—347J 

XXI.  Georcivs  I  (a.  356—363) 
Georgius  Prosp.  I  456,  1115 

XXn.  Petrvs  II  (a.  373,  itenm  373—377) 
Petrus  Barb.  I  296,  300  297,  313  Chr.  452  I  648,  24 

XXIII.  Lueius  (a.  373) 

XXIV.  TiMOTHEVs  I  (a.  377—385) 

Timotlieus    Barb.     I  297,  313.  325    Chr.  452   1  648,  24 
Marc.  U  61,  381, 1 

XXV.  Theophilvs  (a.  385—412) 

Theoi)liilus  Prosp.  I  460, 1168  464, 1220  bis    add.  II  ad 
Prosp.  1  488,  1168  P.  Ciz.  I  508,51  Chr.  452  I  648,  24 


Vicl.  Aq.  I  680,  I.  21  717  723  725  add.  IV  ad  Vict. 
Aq.  1  755,  380  Is.  chr.  A  II  471,  370  Bed.  A  UI 
249,  y  297,  436  299,  45C  add.  II  ad  Bed.  III  339 
TheoHlus  Baib.  1  297,325  Ilyd.  11  14,5  17,  3s.  40 
19,61  3Iarc.  II  65,  398,  3 

XXVI.  CvRiLLVs  (a.  412—444) 

Cyrillus  Havn.  I  300,  428  Prosp.  I  472, 1297  Ih/d.  II 
23, 109  iis  25,145  jVarc.  11  77,430,3  Is.  chr.  A  U 
472, 375  Cirillus  Bed.  B  111  300,  256 

XXVII.  DioscoRvs  I  (a.  444—452) 

Dioscorus  Prosp.  I  480,  1358,  U.  20  482,  1369  add.  II 
ad  Prosp.  I  489,  3  Ca.  6.;  Marc.  11  83,449,2  84,451 
89, 466   Vict.  T.  II  184, 447.  448  185,  451  quater.  453,  1 

186,  457,  3  ii"s.  459    190,480    199,538,2   200,  541,1  /o/t.  U 

219  V.  16  Is.  chr.  A  II  472,  3Sl  473,  384  Is.  chr.  B 
U  473,247  Bed.  A  III  305,496  Bed.  B  III  ,30.5,262 
add.  I  ad  Bed.  III  334,  494  —  populus  Dioscoritauus 
Vict.  T.  II  186,  457,  3 

XXVIII.  Proterivs  (a.  452—457) 

Proterius  Vict.  T.  II  185, 453, 1  186, 457,  3  bis.  460  189, 
475,  5.  477, 1  190, 480  bis  idem  Proterius  add.  IV  ad 
Vict.  Aq.  I  755,444? 

XXIX.  TiMOTHEVs  II   [Ellvrvs]   (a.  457— 460.   476— 
477) 

Timotheus  cognomento  EUurus  Vict.  T.  U  186, 457,  3 
bis  189,  475,  5  Timotheus  Ellurus  ib.  189,  477,  1  190, 
480  Timotheus  ib.  186,  458,  2.  460 

XXX.  TiMOTHEVs  m    [Salafaciarivs]    (a.  460—476. 
477—482) 

Timotheus  cognoraento  Salafaciarius  Vict.  T.  11  187, 
46U  189,475,5.477,1  190,480  Timotheus  Salaiaciarius 
ib.  190,  480  bis  Salafaciarius  ih.  190,  480 

XXXI.  loHANNEs  1  (a.  482—483) 
lohannes  Vict.  T.  U  190,  480  192,  494 

XXXn.  Petrvs  IU  («.  483?-490) 

PetrUS  Vict.  T.  11  190,480.482.484.485.487  191,490,1 
196,  521,  2 

XXXill.  Athanasivs  11  (o,  490—496) 
Athanasius  Vict.  T.  U  191,  490, 1  192,  491,  1.  495,  2 

XXXIV.  lOHANNES  U  MVLA   (a.  496—506) 
luhannes  cognomento  Mula  Vict.  T.  II  192,  495,  2 

XXXV.  lOHANNES  lU  Niceta  (a.  506—517) 
lohannes    cognomento    Niceta    Vict.  T.    II  192,  495,2 

193,  497,  3   196,  517,  1 

XXXVI.  DioscoRvs  11  (a.  517—519) 

Dioscorus  minor  Vict.  T.  II  199,  53»,  2    Dioscorus  ib. 

196,517,1.  521,  1 

XXXVII.  TiMOTHEVs  IV  (a.  519—537) 
Timotheus  Vict.  T.  U  196,521,1  197,524  199,538,2 


INDEX  VI. 


LATERCVLI  EPISCOPORVM. 


557 


XXXVIU.  CiAiANvs  {«.  537) 

Gaiaiius  Vict.  T.  11  199,  538,  2  bis.  640,  2  200, 5.41,  i 
Gaiaua  liaeresis  /s.  chr.  A  II  475,  397'> 
Gaianitae  (pl.)  Vict.  T.  II  199, 53s,  ■>.  savi.  5411,  'i 

XXXIX.  Theodosivs  (a.  537) 

Theodosius   Vict.  T.    II   199,538,  2  his.  540,  2  ter    '200, 
541,  1.  542  r.  22.  2(, 

Tlifoilosiana  liaeiesis  Is.  clir.  A  II  475,  391^ 
Tlieodosiaiii  Vlct.  T.  11  199, 538,  2.  539  Ais 
Tlieoilosiaiiitae  Vict.  T.  II  199, 540,  2 

XL.  Pavlvs  (a.  538—541) 
Paulus  Vict.  T.  II  200,  541,  1 

XLI.  ZoiLvs  (a.  541—551) 

Zoilus  Vict.  T.  II  200,541,1  202,551,2  203,553,1 


XLII.  ApnLLiNARivs  (a.  551—569) 
Apolliiiarius  Vk-I.  T.  II  202,551,2  203,553,1 

.\IJ]I.  fohaimcs  IV  (a.  m<J—.'i80j 

XLTV.  Eidogitis  (a.  580—607) 

XLV.    Theodonis  (a.  607—609) 

XL  VI.  lohannes  V  (a.  609—616) 

XLVII.   Oeoryius   II  (a.  616-6.30) 

XLVIII.  Cyrvs  (inde  ah  a.  630) 

Cyrus  Bed.A  III  312,543  313,548  314,559 


C.    EPISCOPI  ANTIOCHENI. 


I.  Evomvs  («.  43?— 70?) 
Euodius  Prosji.  I  412,  423 

II.  IGNATIVS    («.  70?— 115) 

Ignatius  Fros^).  I  414,471  419,550   420,  5«  1    Gild.   III 
67,  31  Bed.  A  lU  286, 309 

III.  IlEROs  (a.  115—129) 
Eron  Prosp.  I  420, 5B1 

IV.  CORNELIVS  («.  129—143) 
Cornelius  Prosp.  I  423, 6O8 

V.  Eros  (a.  143—171) 
Heros  Pros^t.  I  427,  611 

VI.  Theophilvs  (o.  171—183) 
Theophilus  Prosp.  I  429,  678 

VU.  Maximvs  I  (rt.  183—190) 
Maximus  Prosp.  I  431,  699 

VIII.  Serapion  (a.  190—203) 
Serapion  Prosp.  I  432,  723 

IX.  Asclepiades  (a.  203—218) 
Asclepiades  Prosp.  I  435,  770 

X.  PniLETvs  (a.  218—229) 
Pliiletus  Prosp.  I  435,  781 

XI.  Zebinvs  (a.  229-238?) 
Zebeniius  Prosji.  I  437,  «04 

XU.  lUiiVLAS  (a.  238?— 250) 

Haljylas  Prosp.  I  439,819  Babilas  Bed.  A  111  291,  371 
Babillas  add.  V  ad  Prosp.  I  495 

XIH.  1'Auivs  («.250—252) 

Fabius  Prosp.  I  439,  849  Fabiauus  add.  V  ad  Prosp. 
I  495 


XIV.  Demetrianvs  («.  252—260?) 
Demetrianus  Prosp.  I  440,  S57 

XV.  Pavlvs  I  Samosatenvs  (a.  260?— 270) 

Paulus  Prosp.  I  441,  891  (oj  Paulus  Samosatenus  ih. 
440,  871  441,  889.  890  460,  115S  Chr.  511  1  641,  381 
642,  425.  430  Is.  chr.  A  II  464,  315  Paulus  Samu- 
sathenus  Bed.  B  III  292,  227  Paulus  Samositanus 
Ilavn.  I  268,  13  Paulus  de  Samosatliae  Bed.  A  III 
292,  3S3 

Pauliani  Frosp.  I  441,  S90.  891  fi)  442,  891  Ca^ 

XVI.  DoMNVs  I  (a.  270—272) 

Domnus  Frosp.  I  441,  SS9  Chr.  511  I  642,  425 

XVII.  Timaevs  (a.  272—280) 
Timeus  Frosp.  I  442,  902 

XVIII.  Cyrillvs  («.  280—302) 
Cyrillus  Frosp.  I  444,923 

XLX.  Tyrannvs  («.302—?) 
Tyrannus  Frosp.  I  446,  961  451, 1027 

XX.  VlTALIS 

Vitalis  Prosp.  I  451,1027 

XXI.  Philogonivs  (?-321) 
Filogonius  Prosp.  I  451,  1027 

XXII.  Pavlinvs  I  (o.  321—325) 
Paulinus  Frosp.  I  451,  1027 

XXIU.  EvsTATHivs  (a.  325—328) 
Eustathius  Prosp.  I  451,  1027    456,  1116        idem  vide- 
tur  Eustachius  Vict.  T  II  191,  490,  2 

XXIV.  Pavlinvs  11  («.  328—329) 
l'aulinus  Proap.  I  456,  III6 


558 

XXV.  Eulalius  (a.  329—1) 
A'A'  VI.  Euphronius 

XXVII.  Placillus  (a.  332'?— .342) 

XXVIII.  Stephamis  I(a.342—?) 

XXIX.  Leontius  (^—SSS) 

XXX.  Eudoxius  (a.  358—359) 

XXXI.  Anianus  (a.  .359—360) 

XXXU.  Meletivs  (a.  360—361.  362—376.  378—381) 
Meletius  Pros^).  I  457,  U24  Ilarc.  II  61,  381,  1  65,  398,  3 

Miletius    Chr.  452  I  648,  24     Melitius   Bed.  A   111 

297,  438 

XXXIII.  Euzoius  (a.  361—362) 

XXXIV.  Paulinus  III  (a.  362) 

XXXV.  Dorotheus  (a.  376—378) 

XXXVI.  Flavianvs  I  (a.  381-404) 
Flavianus  Chr.  452  I  648,  24 

XXXVII.  Porphyrius  (a.  404—413) 

XXXVIII.  Alexander  (a.  413—420) 

Alexander  Vict.  T.  II  187,  465,  i  188,  473,  4  fortasse  hic 
est,  sed  Maximo  II  succedit  apud  Victorem 

XXXIX.  Theodotus  (a.  420— 429) 

XL.  lOHANNEs  I  (a.  429—442) 

lohannes  Vict.  T.  II  184,  444  200,  542  v.  19 

XLI.  DoMNVS  II  (a.  442—449) 
Domnus  Vict.  T.  II  184,  444.  447 

XLn.  Maximvs  U  (o.  449—456) 
Maximus  Vict.  T.  II  185,451  187,465,1 

XLIII.  Basilius  (a.  456—458) 

XLIV.  Acacius  (a.  458—459) 

XLV.  Mabtyrivs  (a.  459—471) 

Mai-turius  Vict.  T.  II  188,  473,  4  bis  189,  477,  3 

XLVI.  IVLiANVs  («.  471—476) 

lulianus  Vict.  T.  II  188,473,4  189,477,3 

XLVII.  Petrvs  Fvllo  (a.  476—477,    iterum  a.  485— 
488  secundum  Clintonem) 

Petrus   cognomento    Fullo    Vict.  T.  U  189,  477,  3    190, 

482.  485.  487     191,  488,  3     196,  521,  2 


LATERCVLI  EPISCOPORVM. 


INDEX  VL 


Petrus  Vict.  T.  II  191,488,3  192,491,2  aVms  atque 
Pkdlo  habetur,  lohanni  Camp.  succedens 

XLVIII.  loHANNEs  II  Camfanevs  (a.  477—478) 
loliannes  cognomento  Campaneus  Vict.  T.  II  191,  488,  3 

XLIX.  Stephanvs  II  (o.  478—480) 

L.  Stephanvs  III  (a.  480-481) 

Stephanus  (II  aut  III)  Vicl.  T.  II   191,  488,  3 

Ll.  Calandio  (a.  481—485) 

Calendio   Vict.  T.  II  191,  4ss,  3.  490,  2    192,  491,  2  bis. 
492,  1 

LU.  1'alladivs  (a.  488—498) 

Palladius    Vict.  T.  II  192, 491,  2.  492,  1  193,  497,  3 

LIII.  Flavianvs  II  (a.  498-512) 

Flavianus  Marc.  II  98,  512,  9  bis.  513     Vicl.  T.  II  193, 
497,  3.  499    194,  504 

LIV.  Severvs  (a.  512—519) 

Severus   Marc.  II  98,  513    Vict.  T.  II  194,  504.  imbis 

195,512.516     196,521,1     197,534     199,  539  (er   200,  542 
».  23.  26 

Severiani  Vict.  T.  U  199,  539 

LV.  Pavlvs  II  (o.  519—521) 
Paulus  Vict.  T.  U  197,  524  200, 540 

LVI.  EvPHRAsivs  (o.  521—527) 

Eufrasius  Marc.  II  102,  526  Viet.  T.  U  200,  540 

LVII.  Ephraimvs  (a.  527—545) 
Euphemius  Vict.  T.  U  202,  548,  2 

LVIII.  DOMNVS  lU  (0.545-559) 

Domninus   Vict.  T.  U  202,  548,  2    203,  553,  1    204,  555,  3 

LIX.  Anastasivs  I  (o.  559—570.  593—599) 
Anastasius  Vict.  T.  U  204,  555,  3 

LX.  Gretjorius  (a.  570—593) 

LXI.  Anastasius  II  (a.  599— 610  f) 

LXII.  Macedonius 

LXIII.  Macarivs  (ante  a.  678—680) 
Macarius  Bed.  A  UI  314,  559  v.  i.  6 

LXIV.  Theophanes  (o.  680—686?) 
Theophauius  Bed.  A  III  314,  559  v.  9 


INDEX  VI. 


LATERCVLI  EPISCOPORVM. 


559 


D.   EPISCOPl  HIEROSOLYMITANI. 


I.  lACOBVS  rOGNOMlNE  IVSTVS 

lacolius  IVater  domiiii  JVos]).  I  410, 3<i:i  413,  4;.2  Chr.  511 
1  (539,  .117  Uild.  III  67,  lii  Bed.  A  III  '2«3,  271  t'84, 
291  Lat.  ilal.  111  4"26,  32  lacobus  apostolus  i"'.  Vind. 
A  1  283,  151  lustus  appellatus  Prosp.  I  413,  4.52 
t7(r.  5;;  I  639,  317 

II.  SlMEON    nvi   ET    81MON 

Syiiieon  q.  e.  iSimoii  filius  Clcopae  iict^. -I  111  'iH6, 30s 
Simeon  q.  e.  Simon  Prosp.  I  413,452  Slniun  filius 
Cleopae  ih.  420,  558  Simon  filius  (leupae  Chr.  511 
I  640,  346  Simon  Cleopas  h.  chr.  A  II  458,  266 
Symou  Bed.  B  III  286,  IM 

III.  IvsTvs  I  (a.  108?) 

lustus  Prosp.  I  420,  558  421,  572 

IV.  Zacchaevs 
Zacheus  Prosp.  1  421,  572 

V.  TOBIAS 

Tobias  Prosp.  I  421,572 

VI.  Beniamin 

Beniamiu  Prosp.  I  421,. "172 

VII.  loHANNES    I 
lohaunes  Prosp,  I  421,  572 

VUI.  Matthias 

Mathias  Prosp.  I  421,  572 

IX.  Phii.ippvs 

Philippus  Pros2>.  I  421,572  422,599 

X.  Seneca 

Seneca  Frosp.  I  422,  599 

XI.  IVSTVS  II 

lustus  Prosp.  1  422,599 

XII.  Levi 

Levi  Prosp.  I  423,  599 

XIII.  Ephraim 

Ephres  Prosp.  I  423,  599 

XIV.  lOSEPH 

losef  Prosp.  I  423,  599 

XV.  Ivdas 

ludas  Prosp.  I  423,  599 

XVI.  Marcvs  (o.  136) 

Marcus  Prosp.  1  424,  622  428,  663    Chr.  .511  I  640,  357 
Bed.  A  III  287,  319 

CHRONICA    III. 


XV  U.  Cassianvs 
Cassiaiius  Prosp.  I  428,  603 

XVIII.  PVBLIVS 

Publius  Prosp.  I  428,  663 

XIX.  Ma.ximinvs 
Maximus  Prosp.  I  428,663 

XX.  IvLIANVS 

luliauus  Prosp.  l  428, 663 

XXI.  Gaivs 

Gaianus  Prosp.  I  428,  663 

XXII.  Symmachvs 
Symmachus  Prosp.  I  428,  663 

XXin.  Gaivs 

Gaius  Prosp.  I  428,663 

XXIV.  IVLIANVS 

lulianus  Prosp.  I  428,  663 

XXV.  Capito 

Capito  Prosp.  I  428,  663 

XX\1.  Maximvs  I 
Maximus  Prosp.  I  432,  715 

XXVII.  Antoninvs 
Antoninus  Prosp.  l  432,  715 

XX\TU.  Valens 
Valeiis  Prosp.  I  432,  715 

XXIX.  DOLICHIANVS 

Uulichianus  Prosp.  I  432,  715 

XXX.  Narcissvs  {his,  primum  inde  ah  a.  190) 
Narcissus  Prosp.  I  432,  715  bis   433,  743    434,  751    435, 

771  Is.  chr.A  U  460,285  461,289»  Bed.A  UI  289, 

343.  34R 

XXXI.  Divs 

Dius  Prosp.  I  432,  715 

XXXII.  Gehmanio 
Germanio  Prosp.  I  432,  715 

XXXIU.    GORDIANVS 

Gordius  Prosp.  I  432,715 

XXXIV.  Alexander  (a.  214—2.50) 
Alexander  Prosp.  1  434,  756  43.^  771  439,  .849  /s.  chr.  A 
II  461,  289»  Bed.  A  Ul  289, 34s  291,  371 

72 


560 

XXXV.  Mazabanes  (a.  250—262) 
Mazabanus  Prosp.  I  439,  849 

XXXVI.  Hymenaevs  («.  262—298) 
Hymeneus  Prosp.  I  441,  887 

XXXVII.  Zabdas  (a.  298—300) 
Zabdas  Prosp.  I  446,  '.m 

XXXVIII.  IIERMON  (n.  300—324) 
Hermon  Prosp.  I  440,  '.ifio 

XXXIX.  Macarivs  I  (a.  324—336) 

Macarius    Chr.   imsch.    I  234,  334    Prosp.  I  448,  99G 
454, 1074 

XL.  Maximvs  II  (rt.  336—348) 
Maxiinus  Prosp.  I  454, 1U74 

XLI.  Cyrillvs   (primum   inde   ab   a.  348,    tertium  — 
376,  quartum  381—388) 

Cyrillus  Chr.  452  I  648,24  ilarc.  U  61,  381,1  add.  II 
ad  Bed.  III  338 

XLII.  Eutychius 

XLIII.  Irenaeus 

XLIV.  Hilarius  (a.  3T6—381) 

XLV.  loHANNEs  II  (a.  388—416) 

lobannes  Cons.  Const.  1  246,  415.  419  Chr.  452  I  648,  24 

Syd.    II    17,  38.  40    18,  58    22,  106  bls 


LATERCVLI  EPISCOPORVM. 

XLVL  Praijllus  (a.  416— 42.5) 


INDEX  VI. 


XLVU.  IvvENALis  (a.  425—458) 

luveualis  Byd.  II  22,  i06  bis   Vict.  T.  II  184, 447   185, 

451    186,  459    187,  465,  2 

XLVIII.  Anastasivs  (a.  458—478) 
Anastasius   Vict.  T.  II  187,  465,  2  188,  473,  5 

XLIX.  Martyrivs  (a.  478-486) 
Marturius    Vict.  T.  U  188,  473,  5  189,  477,  2 

L.  Sallvstivs  (a.  486—494) 

Sallustius     Vict.   T.    II    189,477,2    192,492,1     193,497,3 

LI.  Elias  (a.  494-513) 

Helias  Marc.  II  99,  5i6,  2   Vict.  T.  U  193,  497,  3  194,  .■i09 

LII.  Iohannes  UI  crvcis  cvstos  (a.  513 — 524) 
lohannes   crucis  custos   Vict.  T.  II  194,509    196,521,1 

197,524    198,535 

LIU.  Petrvs  (a.  524—544) 

Petrus   Vict.T.  II  198,535  201,544,2 

LIV.  Macarivs  II  (a.  544—552.  563—573) 
Macarius   Vict.  T.    U   201,  544,  2    203,  652.  553,  l    205, 

564,  2  bis 

LV.  EvsTATHivs  (a.  552—563) 

Eustochius   Vict.  T.  U  203,  552.  553,  l  205,  564,  2 


E.   EPISCOPI   CONSTANTINOPOLITANI. 

1.  Metrophanes  (a.  315—327  p.  C.  ?) 
//.  Alexander  (a.  326—340) 


lU.  Pavlvs  1  (a.  340—341.  342-344.  348—350) 
Paulus  Prosp.  I  4.53,  1061.  1062.  1064 

IV.  Evsebivs  (a.  341—342) 
Eusebius   Chr.  pascli.  1  235,  337, 1 

V.  Macedonivs  I  (a.  342—348.  350—360) 
Macedouius   Prosp.  I  453,  1063.  1063  (a).  1064   add.  VI 

ad  Prosp.  I  498,  380  Chr.  511  I  644,  489  Marc.  II 
61,381,1  Nenn.  int.  UI  168,9  Bed.  A  lU  299,454 
Machedouius  Bed.  A  III  315,  561  v.  5 

Macedoniana  haeresis  (vel  heresis)  Havn.  I  268,  7 
Prosp.  I  453,  1062  Is.  chr.  A  II  467,  339  — 
Macedonianuin  dogma  Prosp.  I  457, 1124  Chr.511 
I  644,  493  Jlachedonianum  dogma  Bed.  A  III 
297,  438 
Macedoiiiaui  Prosp.  1  453,  1063  (a)  Chr.  511  I  644, 
479  Marc.  11  77,  429,  l  bis 


VI.  EvDoxivs  (a.  360-369) 

Eudoxius  Prosp.  I  458,  1133  Chr.  511  I  644,  503  Bed.  A 

III  298,  443  315,  561    Eodoxius  add.  II  ad  Bed.  III 

339 


VII.  iJemojihilics  (a.  369— 37y) 

VIII.  Euayrius  (a.  369—370) 

IX.  Gregorius  I  (a.  379—381) 

X.  Maximus  (a.  381) 

XI.  Nectarivs  (a.  381—397) 

Nectarius    Chr.  511  I  644,489    Marc.  II  61,381,1    65, 
398,3    Bcd.  A    III    315,  5611).  6 

XII.  Iohannes  I  Chrysostomvs  (a.  398—404) 
lohauues  Chrysostomus  Is.  chr.  B  11  471,  239  lohannes 

Crysostomus  Bed.B  lll  300,254  lohannes  cognoinento 
os  aureum  Hyd.  II  16,  37  lohaunes  Prosp.  I  464, 
1220  bis  Chr.  452  I  650,  42  3Iarc.  II  65,  398,  3  67, 
403,3  68,404,1  77,428,2  79,438,2  Is.  chr.  AU  ill,3W 


INDEX  VI. 

XIII.  Armcius  (a.  404— 405) 

XIV.  Atticts  (n.  40.')  [406?]— 42.')) 
Atticus  Jlai-c.  II  72, 41,'.,  1  73,  m,  2 

XV.  SisiNNivs  1  (a.  426?— 427?) 
Sisiunius  Marc.  II  76,  421; 


XVI.  Nestorivs  (a.  428-431) 

Nestorius  Frosp.  I  472,  1297  473,  UiOi;  Clir.  462  I  652, 
5S  Hyd.  II  23, 109  24,  127  25, 145  Marc.  II  77,  428,  1. 
430,  3  bis  78, 430  Vict.  T.  U  185,  451  192,  497, 1  loh. 
II  219  V.  15  Is.  chr.  A  U  472,  378  Is.  chr.  B  U  472, 
243  Bed.  B  III  302,  25s  Bed.  A  UI  315,  561  i-.  s 
Nestoriauuui  dogma  Marc.  II  73,  416,  2  Nestoriaua 

perfidia  ib.  77,  430,  3  91,  4T6,  1 
Nestoriani  Marc.  U  87,459 

XVII.  Ma.\imianvs  (a.  431-434) 
Maximiauus  Marc.  II  78,  430 

XVIII.  Proclus  (a.  434-447) 

XIX.  Flavianvs  (a.  447—449) 

Flavianus  Prosp.  I  480,  1358,  6.  12  481, 1358,  31  add.  II 
ad  Prosp.  I  489,  3  bis  490,  2, 15  Ilyd.  11  24, 127  25, 
145    Mare.  U  83,  449,  2     Vict.  T.  11  184,  447  bis.  448 

185,  450,  4 

XX.  Anatolivs  (a.  449— 458) 

Auatolius   Vict.  T.  U  185,  450, 4.  451  188,  473,  3 

XXI.  Gennadivs  I  («.  458—471) 

Gennadius  Marc.  U  90,  470   Vict.  T.  II  188,  473,  3  bis 

XXU.  AcACivs  1  (a.  471-489) 

Acacius  Vict.  T.  U  188,  473,  3  190,  482.  485.  486.  4S7 
191,  4*7.  488,  3.  489    196,  521,  2 

XXIU.  Fravitas  (a.  489—490) 
Fravitas   Vict.  T.  II  191,489 

XXIV.  EvpHEMivs  (o.  490—496) 

Euphemius  nct.  T.  U  191,  489  192,  491,  i  bis.  2.  492,  2. 
496  195,515,2  Eufemius  Marc.  II  94,  494, 1.  495  Jw 

XXV.  Macedonivs  11  (o.  496-511) 

Macedonius  Marc.  U  94,  495  97,  511  bis  98,  r.l4.  l  Vict.  T. 

11    192,  496.   497,  1    193,  501 

XXVI.  TiMOTHEvs  I  (a.  511—518) 

Timotheus  Marc.  II  97,  -.ii     Vicl.  T.  II  193,  50i    196, 

517,  2 

XXVII.  loHANNEs  U  Cappauox  (a.  518— .520) 
lohannes   Cappadox    Vict.  T.    U  196,  517,  2    197,  524 

199,  537 


LATERCVLI  EPISCOPORVM. 


561 


XXVm.  Epiphanivs  (a.  520—536) 
Epiphanius  Vict.  T.  U  197,  524  199,  537  Epifanius  Auct. 
Marc.  U  104, 535, 4 

XXIX.  Anthimvs  I  (a.  536) 

Authimus  Auct.  Marc.  II  104,  535,  4  105,  536,  lo  Vict.  T. 

U    199,  537.  540,   1     200,  542   V.  22,23.  26 

XXX.  Menas  (a.  536—552) 

Menas   Vict.  T.  II  199,  540, 1  203,  553, 1   Meimas  ^liic^. 
Marc.  II  105,  536, 10 

XXXI.  Evtychivs  (o.  552—565.  577—582) 
Eutychius   Vict.  T.  U  205,  565.  =66, 1  Euthicius  Bed.  A 

m  308,  526  bis  Eutyches    Mct.  T.  II  203,  553, 1 

XXXU.  Iohannes  m  (a.  565—577) 
lohannes   Vict.  T.  U  205,  566, 1 

XXXIII.  lohannes  IV  (a.  582—595) 

XXXIV.  Cyriacus  (a.  595— 606) 

XXXV.  Thomas  I  (a.  607—610) 

XXXVI.  Sergivs  (a.  610—638) 

Sergius  Bed.  A  111  312,  543    313,  548  bis    314,  559  v.  7 

XXX VU.  Pyrrhvs  I  (a.  638—641.  655) 

Pyrrhus  Bed.  A  m  312,  543.  544.  546   313,  548   314,  559 

ti.  8 

XXXVUI.  Pavlvs  II  (a.  641—654) 

Paulus  Bed.A  III  312,546   313, 543  Ws  314,5  59  v.s 

XXXIX.  Petrvs  (a.  655—666) 
?  Petrus  Bed.  A  III  314,  559  v.  8 

XL.    Thomas  II  (a.  667—669) 

XLI.  lohannes  V  (a.  669—675) 

XLII.  Constantinus  I  (a.  675 — 677) 

XLIII.  Theodorus  I  (a.  677—679.  686—687) 

XLIV.  Georgivs  I  (a.  679—686) 
Georgius  Bed.  A  III  314,  559  Us 

XLV.  Paulus  III  (a.  688—694) 

XLVI.  Callinicvs  I  (a.  694—705) 
Callinicus  Bed.  A  III  317,  577 

XLVU.  Cyrvs  (a.  705—712?) 
Cyrus  Bed.  A  111  317,  677  318,  580 


72' 


562 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


VII.    NOMINA  HOMINVM. 

Indice  V  consulum  quae  continentur  nomina  non  itcrantur.  Comprehensa  sunt  nomina 
deorum  et  mythologica.  —  In  indice  Jioc  itemque  in  geograpMcis  magno  cum  frtictu  usus 
snm  clrroiiicormn  minorum  editione,  quam  curavit  G.  Frick  (Lipsiae  1892).  Practerca  in 
Celticis  Uenricus  Zimmer,  in  Arahicis  Thcodorus  Nocldeke  Unguarztm  earum  pcritissimi 
in  iis  quae  ad  eorum  provincias  spectant  egregia  opera  nos  adiuverunt. 


Aaron  (sacerdos,  fil.  Ambram)  Oener.  A  I  114,  244. 
245  133,  333,  7  135,  3.1,5  136,  359  ter  136,  360.  361  Ohr. 
Al.  I  114,  221.  226  Gencr.  B  I  130,  142  133,  168,  7. 
170, 3  135, 117  Geneal.  I  178,  365  186,  480.  485.  486 
187,  488»  ■  c.  490.  493   190,  536  Prosp.  I  388,  69   C/ir.  511 

I  633,48  634,98  Gild.  m  86,7  88,27 
Aarou  (fil.  Rubeu)  Geneal.  I  176,  328 
Aaron  iudex  v.  Elou 

Aaron  (martyr  Britauaicus)  Gild.  UI  31,  20  Bed.  A 
m  295,  406 

Abacuc,  Abacum  v.  Abbacuc 

Abair  v.  Abir 

Abarces  v.  Arbaces 

Abbacuc  {Cliabaqquq  propheta,  vulgo  Habahuh)  Oener. 
B  I  130,  182  133, 168,  36  Is.  chr.  A  II  471,  367  Ab- 
bacum  Oener.  B  I  126,  135  Abacuc  Gild.  III  56,  25 
Abacum  Chr.  Al.  I  127,  294  128,  303.  306.  308  Am- 
bacuc  Gener.  A  I  133,  333,  36  Ambacum  ib.  127,  295 
Bed.  A  m  300, 464 

Abbo  abbas   V.  Oild.  A  III  102,  35 

Abdede  v.  Abidda 

Abdella  {Abdallah,  dux  Moaviae)  C.  Misp.  U  344,  38  bia 
HabedeUa  C.  Byz.  U  344,  24  Us 

AbdeUa  (rex  Arabum)  C.  Byz.  U  346,  29  ter   C.  ffis^J. 

II  349,  49    Habdella   C.  Byz.  U  347,  32  ler    AbdiUa 
C.  Hisp.  II  346,  43  my. 

Abdella  (princeps  Ismahelitarum)   C.  Bisp.  U  366, 130. 

134  Abdelhun  ib.  3G7,  135  Abdella  Alascemi  ib.  367, 

137  AbdeUa  Alescemi  ib.  366, 134 
Abdellaziz  (Abdalaziz,  fil.    Marwan)    Habellaziz    C. 

Byz.  U  347,  29 
Abdellaziz  (fil.  Musa)    C  Hisp.  U  354,  73    Abdellazis 

ib.  356,  79  Abdilaziz  ib.  354,  74  Aljdillazis  ib.  356, 79 
Abdelmelic  {Abdalmelik,  fil.  Marwan)   C.  Ilisp.  II  349, 

52.  r.3    Abdelmelec  ib.  3.50,  57.  58  351,  62    Abdilmelic 

ib.  347,  45    Uabdelmele   C.  Byz.  II  346,  29    347,  29. 

iiter 
Abdelmelic   C.  ^.'sp-  H  362,  los    363, 112    .364,  ii6iis. 

117.  118  Abdelmelec  ib.  362, 107  364,  119.  U9  mg.   Ab- 

dilmelec  ib.  364,  119  Abdilmelic  ib.  363, 110 
[Abderliaman  Kp.   Ou.  [1  375,  20] 
Abderraman  (Abdarrahmun)  C.  Hisp.   II  360,  98     Ab- 

derrama  ib.  360,97   Abdirraman  ib.  361,  loo  364,  119 

Abdirrama  ib.  361, 101, 103  Abdirrahaman  ib.  361, 104 

Abdorraman  ib.  358,  86 
Abdeus  propheta  Chr.  Al.  1  121,267       c/.  Abdias 


Abdias  (fil.  Ananiae,  propheta)  Oener.  A  I  122,274 
Chr.  Al.  I  123,  274    Gener.  B  I  133,  I6s,  20    Prosp. 

I  392, 125  Chr.  511  I  634, 118  Is.  chr.  A  II  441,  122. 
124  Is.  chr.  B  U  441,  82  Bed.  B  III  263,  95  Abdeus 
Chr.  Al.  I  122,  271  Abdiu  Oener.  A  I  133,  333,  20 

Abdil-  vid.  Abdel- 

Abdirraman  cet.  v.  Abderraman 

Abdiu  V.  Abdias 

Abdon  (iudex)   Chr.  Al.  I  119,  250  Geneal.  1  189,  518 

Chr.  511  1  634,  75  Hebron  Oener.  yl  I  119,  264  Gener. 

B  I  119, 106  Labdon  Prosp.  I  390,  93.  95  Is.  chr.  A 

II  438,  94  Is.  chr.  B  U  438,  62  Ps.  Is.  chr.  II  499, 
94  Bed.  A  III  260,  68.  70  Bed.  B  III  260, 74  Lat. 
Bed.  111  350,  43.  44 

Abdoneus  (propheta)  Chr.  Al.  I  123,  273  Abladone 
Gener.  A  I  133,  333,  22  Labdonae  ib.  123,  276  Addon 
Gener.  B  I  133,  16S,  22  Blancona  ib.  123,  121 

Abdorraman  v.  Abderraman 

Abdos  (martyr)   Chr.  354  I  71,23 

Abeddarat  v.  Abidda 

Abel  (fil.  Adam)  Geneal.  I  161,  ^ob  ter.  24»- b  163,39». 
53  Is.  chr.  A  11  426, 4  Ps.  Is.  chr.  II  498, 4  ter. 
4  mg.  Oild.  UI  64,  23  Bed.  A  III  249,  10  Bed.  B 
UI  249, 11  Habel  Oeneal.  I  161,  23       cf.  Ella 

Abessa  (fil.  Sarviae)  Geneal.  I  178,  37i       cf.  Abessan 

Abessalon  {Absalom,  fil.  David)  Geneal.  I  191,  541  bis. 
543 

Abessan  {Ibzan  iudex)  Bed.  A  III  260,  65  Lat.  Bed. 
lU  3.50,  41    Abessa  Is.  chr.  A  U  438,  92  Is.  chr.  B 

II  438,  60  Bed.  B  lU  260,  71  Lat.  Bed.  III  350,  42 
Esebon  Prosp.  I  390,90  Chr.  511  I  633,71.  74  Us- 
bon  Geneal.  I  189,516  Esbal  Chr.  Al.  I  118,249 
?  Allon  Oener.  A  l  1 18,  262 

Ahgarus  Is.  chr.  A  II  461,  290''  Bed.  A  III  289,  351 
Bed.  B  III  289, 209" 

Abia  (rex  ludae)  Gener.  B  I  122,  117  132,  167,  36 
Oener.  A  I  133,  335,5  Prosp.  1  391,  118  Chr.  511 
I  634,  110  Is.  chr.  A  II  440, 117  Is.  chr.  B  II  440, 
77  Bed.  B  III  263,  90  Lat.  Bed.  III  350,  55  Abias 
Oener.  A  I  122,  272    Abiam  ib.    132,  332,  36    Bed.  A 

III  263 ,  93.  94  Ahiam  (acc.)  Gener.  A  I  122,  273 
Lat.  Bed.  III  350,  54  Abiu  Chr.  Al.  I  122,  269.  270 
Ahiud  Qeneal.  1  180, 383.  385 

Abia  (fil.  Samuhel)  Habia  Oener.  A  1  136,  358  Abia- 

thar   Oeneal.   I  189, 530 
Abia  (princeps  sacerdotum)  Oeneal.  1   190,  ri36 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


563 


Abia  (labes,  pater  Selluni,  regis   Samariae)  Gener.  A 

I  134,  349  Narmi  Oeneal.  1  192,  .'>64 
Abiasar  (fil.  Core)  Geneal.  I  18G,  483  Ablasap  Gener. 

A  I  136,360 
Abiath.ir    (fil.  Abimelcch,   sacerdos)    Gener.  A  I  121, 

269  Geneal.  I  189,526  191,542<er   Frosp.  I  391,  lus 

Chr.  511   I  684,  95    Habiathar   Oener.  A   I  135,  357 

Abiathas  Oeiier.  B  I  120,  114       c/.  Abia,  fil.  Sam. 
Abidda  (Obed  Edom)  Geneal.  I  190,  537  Ablddare  Ib. 

191,. ■.39  Abedd.^xr.at  Gener.  A  I  120,269  Abdede  Clir. 

Al.   I   120,266 
Abigea   (Abigail,   filia  lesse,   soror  David)   Geneal.  I 

178,  370  179,  377"- 1 
Abigea  (Abigail,  uxor  Uavid)  Geneal.  1  179,  380 
Abilius,  episc.  Al.,  v.  ind.  VI  p.  555 
Abimael    (fil.    lectan)    Abimeel    Gener.  A   1  105,  \»2 

Abimeil   Chr.  Al.    I  105,  150    Abimelecb    Oener.  B 

I  10,5,73  Geneal.  I  166,  los  170,214 
Ablmelech  (rex  Philistluorum)  Gild.  III  86,  4 
Abimelech    (fil.  Gedeonls,  ludex)    Chr.  Al.  I  118,  242 

Oeneal.  I  188,  5lo    Chr.  511  I  633,  61    Is.  chr.  A 

U  437,  81    Is.  chr.  B  n  437, 52  Bed.  A  IH  259,  57. 

59    Lat.  Bed.   III  350,  37.  38    Abimelec   Oener.  A  I 

118,257    Gener.  B  1  118,  loo   Pros}).   I  389,77  Bed. 

B  m  259,  63 
Abimelech    (fil.  Achitob,    pater    Ablathar)    Geneal.  I 

189,  526  191,  542  Abimelec  Oener.  A  I  121,  269  Achi- 

melecb  ib.  135,  357  Achlmelec  Geneal.  I  189,  526 
Abimelecb  (poutifex)  Prosp.  I  392,  ii9  Chr.511  1634, 

113    Is.   chr.  A   II  440,  iis    Is.   chr.  B   U  440,  78 

Bed.  B  III  263,  9i 
Abimelech  c/.  Abimael 
Abii-  (fil.  Roa)  Britt.  UI  161,  2    Abalr   Nenn.  int.  Ul 

149,17  171,17 
Abira  (fil.  Maziae)  Geneal.  I  172,  261 
Abisac  Geneal.  I  191, 542 
Abiu  f.  Abia  rex 
Abiud  (fil.  Aaron)    Gener.  A  I  136,  359  Jis    Oeneal.  I 

186,  486.  487» 

Abiud  (fil.  Zorobabel)  Geneal.  I  185,  462.  463  Abiut 
Gener.  A  I  132, 332,  53  bis  Abiuth  Oener.  B  I  132, 
167,  53       Abluth  ib.  132, 167,  52  falso  pro  losedech 

Abiud  cf.  Abla  rex 

Abladone  v.  Abdoneus 

Abner  Oener.  A  I  120,  269 

Abraham  Oener.  A  I  104, 162.  172  113,  236.  233.  239  115, 
248  130,306.  307  132,332,20  Chr.  Al.  I  112,205  113, 
210.  211.  212.  213.  215  bis.  216  add.  I  od  Chr.  354  1 
151,24  Geneal.  1  nO,  2n  171,241  172,  252a-b.  257. 
263.  266  173,  266  177,  353  bis  Prosp.  1  385  inscr.  386, 

25.  26.  29.  30.  31  387,  35.  37  409,  383.  384  474,  1317.  1318 
add.  I  ad  Prosp.  I  487. 15.  I7  add.  F497  Chr.  511 
1  632, 21.  23  633,  39  635,  UG  638, 276  639,  291  Vict. 
Aq.  1  681,15.24  add.  I  ad  Vict.  Aq.  I  737,22.23 
Cass.  U  120,  6  loh.  II  220  v.  6.  7  add.  VII  ad  Is. 
hiat.  II  376  Ps.  Is.  h.  U  378,  2  Is.  chr.  B  II  42.5,  3 
bis  431,28  432,31  /s.  c/ir.  jI  II  431,  31  432,34 
add.  II  ad  Is.  chr.  II  491,  2  bis  492  Oild.  III  26,  14 
86,  2  Britt.  lU  145  v.  3  (a).  5  (a)  146  v.  5.  6  A'e>i7j. 
int.  III  196,  3    Bed.  A  III  247,  3   248,  4  bis   255,  37 


bis.  38  256, 39.  40  257,  46  Bed.  B  UI  247,  4  248, 5 
bis  255,  37.  40»  256,  41  add.  IV  ad  Bed.  lU  345  bis 
Lat.  Bed.  UI  349,  24.  28  Abrahae  (gen.  vel  dat.) 
Chr.  Al.  I  104,  143  113,  214  add.  I  ad  Chr.  354  I 
151,  23.  26  Oeneal.  I  172,25ia'''.  260.  262  bis.  264a'l'. 
26-.  187, 497  Prosp.  I  386,  27  add.  V  ad  Prosp.  I 
497  Chr.  511  I  632,  24  633,  4o  634, 79  Vict.  Aq.  I 
681, 14  Hyd.  II  13  V.  19  C.  Btjz.  II  347,  32  Abrahe 
(gen.  vel  dat.J  Oeneal.  I  177,  353  187,  496  add.  V 
ad  Prosp.  I  497  C.  Eisp.  U  347,  45  Ps.  Is.  h.  U 
378,  2  Bed.  A  III  257,  46  Habraham  Gener.  A  I 
113, 237  Silv.  I  547,  3  add.  VII  ad  Is.  hist.  II  376 
Ps.  Is.  chr.  U  498,  31  bis  Gild.  III  65,  5  Britt.  III 
145  V.  3  (b).  5  (b)  Habrahae  (gen.)  Oeneal.  I  173, 
266  Ps.  Is.  chr.  II  498,  31  bis       Abraam   Oener.  B  I 

129,   175.   176     130,  141.   142     132,    167,  20     133,  168,  3 

Gener.  A  1  133,  333,  3  139,  23  140,  1  bis.  2  F.  Vind. 
B  1  278,  74  bis  add.  II  ad  Is.  chr.  U  492  Bed.  A 
lU  2.58,48  Abram  add.  I  ad  Chr.  354  I  151,  22 
Prosp.  I  408,  361 

Abrahlm  v.  Ibrahim 

Absalom  v.  Abessalou 

Absimarus  v.  Tiberlus  III  Apsimarus   in  ind.  II  p.  491 

Abubeccar  (Abubelcr)  C.  Byz.  II  338,  19  Habubeccar 
ib.  338,  17  Abuliaccar  C.  Hisp.  II  338,  12  bis  339,  13 

Abulchattar  Hii.sam  Abulcathar  V.  Hisp.  U  364, 122 
365,  124  366,  131  367,  136  Abulcathar  nomine  Albo- 
zan  ib.  364, 122  Alozzam  cognomento  Abulcatar  ib. 
354,  75  Aloozam  ibid. 

Abyron  Geneal.  I  176, 326 

Acaclus  (episc.  Beroensls)  Marc.  II  65,  398,  3 

Acacius,  eplsc.  Const.,  v.  ind.  VI  p.  661 

Acaz  Geneal.  I  192,  557'' 

Acaz  cf.  Acbaz 

Acepbali  Is.  chr.  A  II  473,  385  bis.  386»  Bed.  B  III 
306,  263  312,  2Si».  282"  add.  I  ad  Bed.  Ul  334,  509 
Acefall  Is.  chr.  A  II  474,  389»  475,  394».  397»  Is. 
chr.  B  II  473,  249  475,  253  Bed.  A  III  312,  543 
add.  I  ad  Bed.  III  334,  494  —  acephalus  episcopus 
O.  Hisp.  II  340,  16 

Accila  V.  Optila 

Achab  {qui  vulyo  Ahab,  rex  Israhel)  Chr.  Al.  I  123, 
274  Geneal.  l  \&l ,  \n  180,392  192 ,  552.  ;.53.  555» 
Oild.  Ul  50,22  51,11  Achap  Oener.  A  I  134,342. 
343.  344  Ahab  Bed.  A  III  263,  98  264,  104  his  Agab 
Gener.  B  I  134,  155  bis  Achaz  Gener.  A  I  123,  277 
c/'.  leconias 

Achan  (fil.  Charmin)  Achar  Geneal.  I   176,  337 

Achantia  Cons.  Const.  I  245,  388,  1 

Acbap  V.  Achab  et  Achaz 

Achar  v.  Achan 

Achaz  (qui  vuUjo  Ahas,  rex  ludae)  Oener.  B  I  132, 
167,  45  Geneal.  I  193,  569  Prosp.  I  393,  152.  I5r,  Is. 
chr.  A  U  443, 145  Is.  chr.  B  U  443,  97  Bed.  A  III 
266, 124.  128  Bed.  B  lU  266,  110  Lat.  Bed.  lU  350, 
64.  65  Ahaz  Oeneal.  I  180,  401.  403  Agaz  Oener.  A 
I  134,  335,  11  Acaz  ib.  132,  332,  45  Chr.  511  I  63.5, 
144.  147  Achas  Oener.  A  I  124,  282.  283  135,  352.  353 
Chr.  Al.  1  124,279.282  Acbap  Oener.  B  I  124,127 
—  c/'.  Achab 


564 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Aclieli    {Vhal-alja,    piiter    Neemiae)    Oener.  A  I  129, 

299  Achillei  Chr.  Al.  I  129,  313 
Achia   (pater  Baasa,   regis   Israhel)   Gener.  A   I  134, 

339  Qeneal.  1  192,  548      c/.  Achias 
Achialou  v.  Elon 

Acliias  (Silonita,  propheta)   Gener.  A  I  121,  27o    122, 
L'7i  133, 333, 14    Gener.  B  I  121,  ii5.  iie    133,  iGs,  15 
Chr.  Al.   1  121,  267.  268    Chr.  611  1  634,  a9.  114    Is. 
chr.  A  n  441,  120   Is.  chr.  B  II  441,  80   Achia  Prosp. 
I  392, 121  —  c/.  Ozias 
Achila  Beg.  Vis.  III  469  (Par.) 
Achillas,  episc.  Al.,  v.  ind.  VI  p.  556 
Achilleae  tliermae  v.  Constantinopolis  in  hid.  VIII 
Achillei  v.  Acheli 

Achilles,  Jil.  Pelei      Achilles   filius   l'yrri   Scijth.  B  II 
316,  16    AchiUeus    Chr.  Al.  I  120,  262        Alixe  filio 
Scyih.  L.  II  316, 16 
Achilleus  tyrannus  v.  ind.  II  p.  481  sub  Maximiano 

Herculio 
Achilon  v.  Elon 
Achim  (fil.  Saddoc)    Oener.  A  I  133,  332,  57    Oener.  B 

I  132, 167, 67  Geneal.  I  185,  466.  467 
Achima  (uxor  Saul)  Geneal.  I  190,  534 
Achima  (uxor  DavidJ  Geneal.  I  179,  380 
Achimas  (pater  Heliae  prophetae)  Gener.  A  I  135,  355 

Achimaas  Gener.  B  1  135, 117 
Achimelec,  Achimelech  vid.  Abimelech,  fil.  Achitob 
Achin  {lachin,  princeps  sacerdotum)  Geneal.  I  190,  536 
Achiuan  (fil.  Euac)  Geneal.  I  179,  375 
Acbitob    (fil.   Amaria,    saoerdos)    Oeneal.   I   191,  640 
Aytop  Oener.  B  I  135, 117  Amittib  Gener.  A  1  135, 
355 
Achitob  (fil.  Finees)  Geneal.  I  189,  525.  526 
Acilius  V.  Severus 
Acindynus,  praef.  urbis  Septimius  Acyndinus  Chr.  354 

I  66,  293  Septimius  Aquindinus  ib.  66,  294 
Acisolus  martyr  Is.  hist.  II  285,  19/20 
Aoo  V.  Catulinus 
Acoemetense  monasterium  Vict.  T.  II  203,  552      mona- 

steriorum  Acoeraetensium  ib.  191,487 
Acoutius  martyr  Clir.  354  I  72,  7 
Actaeon  Acteum  Chr.  Al.  1  118,  244 
Acyndinus  v.  Aoindynus 

Ada  (uxor  Lameoh)  Geneal.  I  163,  4S.  55  164, 56 
Ada  (u.\or  Esau)   Geneal.  I   173,  271 
Adaluual  (rex  Laugobardorum)  Ilavn.  I  339,  24 
.'Vdain  Gener.  A  I  91,27.28  93,39  94,46  113,  23.s  ll.'j, 

248    121,  269    130,  301.  303.  305    131,  315    132,  332,  1    133, 

333,1  Gener.  B  I  91,  26.  27  93,  38  94,45  120, 110  129, 

173.  179  130,  138.  140  131,  148.  198  132,  167,1  133,  16S,1 

137,  216  139,  2.  3.  12    Chr.  Al.  I  91, 1.  2.  3  bis    93,14 

94,23  112,203  113,213.215.216  114,223.225  115,227. 
228  119,259.  260  120,264  124,280  128,297  add.  1  ad 
Chr.  354   1    151,  1.  13.  25     152,  27.  32.  35    153,  66.  70.  73 

Geneal.  l  161,  14.  24''  164,  63  Savn.  1  267,  1  bis  Barb. 
I  276,  30  278,  80  294,  269  F.  Vind.  B  I  278,  74  bis 
3.30,  650  Prosp.  I  385  inscr.  1  386,  13.  28  409,  385. 
386  474, 1318  bls  add.  I  ad  Prosp.  I  487, 18.  19  add.  V 
497  Chr.  511  1  632,  1.  11  634,  106  639,  293  add.  I  ad 
Vlcl.  Aq.  1  737, 7  Cass.  II  120,  2  161,  1365     Vict.  T. 


II  206,  .^67, 3  bls  loh.  II  220  V.  5.  12  C.  Hisp.  U  353, 
72  367, 137  368, 140  add.  VII  ad  Is.  hist.  II  376 
Is.  chr.  A  II  426,  3.  4  Is.  ckr.  B  H  425,  3  426,  4.  5 
add.  II  ad  Is.  chr.  U  491,  1.  2  add.  IV  506,  6  Ps. 
Is.  chr.  II  498,  3.  3  mi/.  quater.  4  bis,  4  m(/.  5.  31 
Britt.  ni  145  V.  9  (a).  13  (a).  1  (b).  16  (b)  146,  4  161,7 
Bed.  A  III  247,  2  249,  9  ter.  10  Bed.  B  III  247,  3 
249,  11  281, 176  add.  I  ad  Bed.  III  334,  wbis  add. 
IV  345  Lat.  Bed.  III  349, 3.  4.  5.  6.  7.  8.  9.  10  353, 
166  (Par.)  Bil.  III  416, 14.  21  Lat.  Mal.  lU  427,  3. 
5.  8.  26  430,  n.  48  432,  32  Eeg.  Wand.  111  460,  22  — 
gen.  Adae  Prosp.  I  467,  1252  Ps.  Is.  chr.  U  498,  5 
bls  Lat.  Mal.  III  427,  21    Ade  Ps.  Is.  chr.  II  498,  4 

Adaricb  Havn.  mr/.  1311,478  Adaric  Havn.  A  I  311, 
478  Havn.  B  I  311,478 

Adax  [Hadad,  rex  Edom)  Oeneal.  I  174,  286  Arax 
ib.   173,  285 

Adda  (fil.  Ida)  Britl.  III  202,  u  206,  4.  5 

Addaeus  patricius  loh.  II  211,  568, 1 

Addax('(),  rex  Alanorum  Addace  {abl.)  Chr.  511  I  655, 
564    Hyd.  II  19, 68    Atace  (abl.)  Is.  hist.  II  276,  14 
.Addo  (Iddo,  pater  Zacbariae  prophetae)  Gild.  111  58,  6 
c/.  Azarias 

Addon  v.  Abdoneus 

Adelbnsus  {Alfonso,  reges  Hispauiae  complures)  Rey. 
Vis.  III  469  (Leg.)  ter  Adefousus,  fil.  Kaiinundi 
ducis  add.  VII  ad  Is.  hist.  II  376  Audefonsus,  fil. 
Ordonii  Beg.  Vis.  III  469  (Leg.) 

Adelphius ,  praef.  urbis  Clodius  Adelfius  Chr.  .354  I 
69,  351 

Adi  [Addi,  fil.  Chosa)  Oeneal.  I  193,  589.  590 

Adlas  Barb.  I  281,  120 

Adlsing  Britt.  III  205,  2 

Adolif  V.  Atbaulfus  in  ind.  IV  p.  494 

Aea  {AJja,  fil.  Sebegeon)  Geneal.  I  174,  297 

Aedem  (fil.  Suthalam)  Geneal.  I  177,  349 

Aedgum  v.  Eadguin 

Aedibritli  Britt.  III  202,  6 

Aedilberectus  (rex  Cantuariorum)  Bed.  A  III  309,  531 

Aedilfridus  (rex  Anglorum)  Bed.  A  III  309,  531 

Aedldric  (fil.  Ida)  Britt.  III  202,  12 

Aedlfred  v.  Eadfered 

Aedlric  (fil.  Adda)  Britt.  111  206,  5 

Aeggeus  v.  Euveus 

Aegialeus,  rex  Sicyoniorum  Egialeus  Clir.  Al.  I  113, 
214  Agialeus  Is.  chr.  A  II  431,  30  Aegealeus  Bed. 
A  111  261,  76    Aegialius  ib.  255,  36 

Aegidius  (comes  utriusque  militiae)  Ilgd.  11  33, 217. 
218.  224.  228  Mar.  II  232,  463  Is.  hist.  11  280,  2s 

s.  Aegiditis  sanotus  Egidius  confcssor  add.  IV  ad  Is, 
chr.  II  503,  1 

Aegyptus  Silvius  Prosp.  I  391,  116  Cass.  U  122,  60 
Bed.  A  UI  263,91  Athis  vel  Aegyptus  Silvus  Chr. 
511  1  634, 109  (Atys  sive  Aegyptus  S.  Hieron.,  Atys 
Liv.  3,  1)  Aegyptus  Bed.  A  III  263,95  Appius 
Chr.  354  1  143,  21  (debuit  esse  Epitus'  M.) 

Aelam  v.  Elam 

Aelfguin  Britt.  III  202,30 

Aelfret  v.  Eadfered 

Aelius  V.  Diouysius,  praef.  urbis 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


565 


Aelle,  rex  Anglorum  Bed.  A  III  309,  .131 

AeiiiiliaMus  Frosp.  I  457,  iii'.i 

Aemiliuiius  imperatDr  v.  ind.  II 

Aemiliauus  cf.  Scipio 

.Vemilius  v.  Paullus 

Aeuion  v.  Haemon 

Aenas  w.  Euos 

Aeueas  (fil.  Ancliisae)  Clir.  3,'i4  1  14.'!,  m.  rj.  1:1.  11.  n; 
Prosp.  I  390,  9.S.  98.  99  I  .'■)46,  20  Chr.  511  1  G34,  7S. 
86  Cass.  II  121,47  122,  48..-,!  Is.  chr.  A  II  438,9« 
439,99  Ps.  Is.  chr.  II  499,94  Pritt.  III  149, ;.  150,  r,.  8 
152,  7/s  153,  3.  5  161, 14   Ne7m.  int.  III  149,  22  1,50, 

3.  5     151,  13.  36.  36/37    152,  24     153,  11.  12     Sed.  A   III 

261,  72  ter.  75    Bed.  B  III  260,  7^    Eneas  Ps.  Is.  h. 

n  379,3  Ps.  1.1.  c/ir.  II  499,  98   j\'e)m.  III  151,42/43. 

43  Euee  (r/en.)  Kenn.  III  151,  14 
Aeneas    Silvius   Chr.  354   I  143,18    Prosp.  I  391,104 

Chr.  511  I  634,  ss  Cass.  II  122,  .^3  Bed.  A  III  261, 

78    SUvius  Aeneas   Bed.  A    III  262,  s?    Silvi  Aenei 

Ojen.)  Chr.  511  I  634,  Kio 
Aenobarbus  (pater  Neronis)  i^ilv.  1  520,  s 
*Aercius  v.  Odiel 
Aeschylus  Is.  chr.  A  II  446,  174 
Aetau  Britt.  III  205,  s  Eata  Glinmaur  {*.  205,  9 
Aeter  (pater  Amessae)  Geneal.  I  179,  377» 
Aetherius  patricius  loh.  W  211,  .%s,  i 
Aetius  (Arrianus)  Prosp.  I  4.59,  n4s  Eti  (ijen.)  Clir.511 

1  644,  499 
Aetius  (dux    utriusque   militiae    et  patricius)   Harn.  I 

301,432  302,  451  Us  303, 454.  455,  2  F.  Vind.  B  I  303, 

572  Prosp.   I  471,1288.  1290    472,1298.  1300    473,1303. 

1310  Us   475,  1322    476,  1335  bis    477,  1.339    478,  i34i 

481,  1364  482,  1367,  2  483,  1373.  1.  s.  9.  12.  1375  Us 
add.  I  ad  Prosp.  I  487,  454  add.  II  490,  2, 18.  3,  19. 
24  Clir.  452  1  658,  loo.  102.  106.  109.  111.  112    660, 115. 

118.  123.  127     Chr.  611   I  659,  587.  588   661,  596   663,  615 

Eyd.  n  21,  92  22,  93.  96.  98.  99  qtiater.  103.  108  23, 110. 
112  26,  150  (a)  27, 154.  160.  162  28,  167  3Iarc.  II  78, 
432,  2.  3  6)8  86,  454,  2.  455,  1  Us  Cass.  II  155,  1211  156, 
1217.  1226    1.57,  1253.  1260.  1262    Vict.    T.    II    185,  449.  454 

Is.  hist.  II  277,  s.  10.  26  Bed.  A  III  303,  4s:!  304,  493 
ndd.  I  ad  Bed.  III  334,  492  Agitius  Gild.  III  28,  3 
36, 1.  2 

Aetius  (idemV  Marc.  II  75,421,3 

Aeva  V.  Eva 

Aezrasa  (Eldaa,  fil.  Maxian)   Geneal.  I   172,  261 

.'Vfer  (fil.  Maxiau)   Geneal.  I  172,  261 

Afesor  {Happizzez,  princeps  sacerdotum)  Geneal.  I 
190,  536 

Afifenet  v.  Ascanaz 

Afius  V.  Amphion 

.Vfranius  (legatus  Pompei)  add.  I  ad  Is.  hist.  II  301.  16 

Afrauius,  praef.  urhis,   rid.  Ilaunibaliauus 

Africanus  scriptor  lulius  Africanus  P.  Camp.  1  745,  4 
I  add.  p.  VII  (ad  p.  78)  Is.  chr.  A  II  424  Bed.  A 
III  270,150  289,354  290,364  Africanus  Chr.  paach. 
1  224, 148  Is.  chr.  A  II  461.  290''  Bed.  A  III  271, 
151  273, 170  Us  289,  351  Aftricanus  Chr.  511  I  636, 
201  Bed.  B  III  289, 209» 

Agab  V.  Achab 


Agaljus    proplieta    (Act.   apost.  11,  28)    Prosp.  I  412, 

429   Chr.  511  I  (;39,  3UK 
Agal  (uxor  David)  Geneal.  I  179,  380 
Agam  (fil.  Naclior)  Geneal.  I  171,243 
Agamemuou  Prosp.  I  390,  92  Chr.  511  1  633,  70  Bed. 

A  m  260,66  Agamoronus  Chr.  Al.  I  120,262 
Agapitus  (martyr)  Chr.  354  I  71,  37 
.Vgapitus  (sciiator)  An.  Val.  1  328,  90 
Agapitus  (senator  nlius)  An.  Val.  1  328,  90 
Apapitus,  episc.  Kom.,  v.  ind.  VI  p.  554 
Agar  ancilla  (Hagar,  mater  Ismahelis)  Geneal.  I  172, 

253»  ■  'J  Prosp.  I  386,  29   Kp.  Ov.  II  375,  20  Is.  chr.  A 

II  432,  34 
Agatho,  episc.  Rom.,  v.  ind.  VI  p.  555 
Aijathijrsus  Agathirsus  Nenn.  int.  III  156,  11 
Agaz  V.  Achaz 

Ageuor  Gener.A  I  97, 7S   Aginoru  (jen.)  Chr.  Al.  I  97,54 
Aggaeus  v.  Aggeus 
Agganaz  v.  Ascanaz 
Aggeus  (Chaggaj  jirojtlieta ,   ruljo  Hatjijai)  Chr.  Al. 

I  127,  294  128,  303.  306.  30S  Gencr.  A  I  128,  29S  133, 

333,  40    Gener.  B    I  133,  I6s,  40    Prosp.  I  396,  185 

Chr.  511  I  636,193    Bcd.  A    III  271,  i;,6    Aggaeus 

Gild.  III  58,  3 
Agialeus  v.  Aegialeus 
Agila  V.  ind.  IV  p.  495 

s.   Agileus  martyr  Bei/.  JVarnl.  III  459,8.  16  (A) 
Agilulfus  (rex  Laugohardorum)  Havn.  I  339,  15.  22  bis. 

24  Agilulfus  q.  e.  Ago  ib.  339, 14 
Agitius  V.  Aetius 
Agiulfus  V.  Aioulfus 
Agla  (uxor  David)  Geneal.  I  179,  380 
Agues  (martyr)  Chr.  .354  I  71,6   sanctae  Agnae  mar- 

tyris  Bed.  A  III  296,  4is  , 

Aguobor  Geneal.  I  174,  2ss 
Agnoitae    Vict.  T.  II  199,  539  bis 
Agnomiuis    (jen.)    Britt.   III  154,  17/I8    Xenn.  int.  in 

154,  27 
Ago  V.  Agilulfus 

Agrestius,  Lucensis  episcopus  Hijd.  II  22,  103 
Agricola  (Pelagianus)  Prosp.  I  472, 1301 
Agricola  (episc.  Agaunensium)  3Iar.  II  237,  565, 1 
Agrippa  Silvius  Prosp.  I  392, 127   Chr.  511  I  634,  130 

Cass.  U  122,  64    Nenn.  int.  m  153,  18    Bed.  A  in 

263,  101    Agrippa   Chr.  354   I  143,35    Bed.  A   III 

265, 110 
Agrippa  cf.  Herodes  Agrippa;  M.  Agrippa   v.  ind.  II 

p.  474  sub  Augusto 
Agrippina  v.  ind.  II  p.  475  suh  Claudio 
Agrippinus,  episc.  Al.,  v.  ind.  VI  2>.  556 
Agrippinus  (comes)  Eyd.  II  26,  151  33,  317  Is.  hist.  II 

280. 38 
Ahah  V.  Achab 
Ahaz  r.  Achaz 
Ahiel  Bed.  A  III  263,  96 
Ahiripertus  (rex  Langobardorum)  add.  I  ad  Bed.  IH 

335,  581 
Aiaiae  (Haddschadsch)  C.  Byz.  U  347,  33      idem  Ta- 

hihie  ibid.;  cf.  p.  309 
Aiax  (^Vn-ianus)  Hyd.  II  33 ,  232    Alax  Is.  hist.  U  302, 17 


566 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Aicas  V.  Egica  in  ind.  IV p.  496 

Aigiue  (gen.,  filii  Agathirsi)  iVemi.  int.  111  156:  'l 

Ainmericus   V.  Gild.  A  111  94,  32  95,  3 

Aio  (dux  Langobardorum)   add.  VI  ad  Prosp.  I  498, 

37;).  389 
AiouHus  (Agiuultus  apud  lordan.  c.  44)  Ilyd.  11  29, 

iso  30,  1S7        idein  videlur  Agiullus  ib.  25,  13a 
Air  V.  Assyr 

Aiub  (Aijub)  ('.  Ilisp.  U  35(5,  79 
Alamundarus    (rex    vel    reges    Sarracenoruni)    Auct. 

Marc.  U  105,  .^3«,  11     Vict.  T.  II   195,  .512    Aramuu- 

darus  loh.  II  214,  .17:.,  3 
Alanus  (fil.  Fethuir)  Britt.  111  159,  19/20  160,  U  Nenn. 

III  147,9    Nenn.  iiit.  III  149,  G.  15  171,  u   Alaneus 

Brilt.  111  161,  11.  12  Alanius  111  127,  Slll 
Alanus    (rex  Veneficae    regionis)    V.   Gild.  A  111   101, 

45    102,2 

Alanus  (comes,  fil.  Claufredi  et  Hadegogis)    V.  Gild.  A 

III  103, 15.  23.  39 
jUaor  (Al-awar'?)  C.  Eisp.  II  356,79.  80.  81 
Alaricus  1  et  11,  reges  Visigothorum,  v.  ind.  IV  p.  494 
Alaricus  cf.  Athalaricus 
Alascemi  v.  Abdella 
Alascila  v.  Muhammed 
Alax  V.  Aiax 
Alba  Silvius  Chr.  511  1  634,  ino  Cass.  11  122,  59  Bed.  A 

m  262,  87  Alba  Chr.  354  I  143,  20  Bed.  A  lU  263, 

91  Albanus  Silvius  Frosp.  I  391,  112  Nenn.  int.  111 

153,  19 
Albanus    (fil.  Hisitionis)    Nenn.  inf.    lU   149, 9    Britt. 

III  160,3 
Albanus    (Verolamiensis)   Gild.  Ul  31,  20    Bed.  A  111 

295,  406 
Albanus  Silvius  v.  Alba 
Albida  v.  Alboin 
Albidus  V.  Aspidius 
Albinus    (procurator   ludaeae)    Clir.  511  I  639,316.318 

Bed.  A  m  284,  292  bis 
Albinus  tyrannus  v.  ind.  II  p.  477  sub  Septimio  Severo 
Albinus  (praef.  urbis)    Numnius    Alljinus    Chr,  354  1 

65,  2.56.  261—263 
Albiiius  (praef.  urbis)    Kufius  Albinus    Chr.  .354  I  68, 

335.  336 

Albinus  (patricius)  An.  Val.  I  326,  S5  328,  ss.  86.  S7 

Albinus  (adversarius  Aetii)  Prosp.  1  478,  1341 

Albinus  cf.  Balbinus  imperator  in  ind.  II 

Alboin  (rex  Langoljardorum)  Agn.  1  336,  96  add.  IV 
ad  Is.  chr.  II  505,  5  Alboinus  Agn.  I  336,  96  Eyd. 
U  36  V.  n  Alboenus  Havn.  1  338,  6  Mar.  11  238, 
569  Alboaenus  Harn.  1  337 ,  4  Albuenus  Mar.  11 
238,572  All)uinus  Ps.  Is.  chr.  U  601,402  Bed.  A 
ni  308, 627  Aluinus  loh.  II  213,  573,  1  Albida  Sang. 
I  336,  717 

Alcfrid  Britt.  111  202,29 

Alcimus  (sacerdos)  Prosp.  I  401,270  Alchymus  Bed. 
A  Ul  278,232 

Alcippe  Chr.  jiasch.  1  221,  76 

.\lcissus    (episc.  Nicopolitanus)   Marc.  U  99,  516,  3  bis 

Aldul  Britt.  III  203,31 

Aleittan  (Alhaitham)  C.  Hisp.  U  360,  96.  98.  99 


Alesceini  cf.  Abdella 

Aletes,  rex  Corinthiorum  .lUethis  Bed.  A  III  262,  so 

Alexander   (fil.  Priami)    Chr.  511  I  633,  73   Is.  chr.  A 

II  438,  91  h.  chr.  B  U  438,  61 
Alexander  (rex  Epiri)  Cass.  U  126,  222 

Alexander  Magnus  Macedo  Chr.  354  1  140, 13  add.  I 
ad  Chr.  354  1  1.52,  53  Chr.  511  1  637,  209  iUexander 
Magnus  Scgth.  L.  W  312,  3  320,  27.  2k  322,  34  Scyth. 
B  U  312,  3  320,  27      Alexander  Macedo  Gener.  A  I 

131,  329  132,  331  add.  I  ad  Chr.  354  I  152,  .50 
Scyth.  L.  U  321,  30  Is.  chr.  A  U  449, 195  Lat.  Al. 

III  447,32  450,  32       Alexauder  Gener.  A   I  89,  11 

132,  331  bis  137,  363  Gener.  B  I  89, 18  137,  200  F. 
Vind.  B  1  278,  74  bis  Prosp.  1  397,  216  398,  222.  224 
Chr.  511  1  637  ,  211.  213.  214  Is.  hist.  U  268, 14  (a). 
\b(b)  Scyth.  B.  11  316,17  320,28  321,30<er  Scyth. 
L.  H  316,  17  321,  30  322,  33  Is.  chr.  A  II  448, 193 
458,  265  Is.  chr.  B  11  448, 129  449, 130  Ps.  Is.  chr. 
U  499,  196  mg.  Bed.  A  Ul  274,  193  275, 195.  200.  201. 
202  295,  415  Bed.  B  111  27.0,  145  Lat.  Bed.  111  351, 
85.  86  Lat.  Al.  111  448,  1.  2.  mg.a  451  imcr.  454 
inscr.  1/2  (a)  Allexander  Gener.  B  I  131, 195 

Alexander  (fil.  Alexandri  Magni)  Lat.  Al.  lU  448,  3 
451,  2  454,  3 

Alexander  (rex  Syriae)  Ps.  Is.  chr.  II  499,  195  mg. 
(ann.  VlUl) 

Alexander  lannaeus  (pontife.x  ludaeorum)  Chr.  511  1 
638,  249  lanneus  cognomento  Alexander  Prosp.  1 
403,  294  lanaeus  cognomento  Alexauder  Bed.  A  111 
279,241  Alexander  Prosp.  1  403,305  C/ir.  S/i  I  638, 
250  Ps.  Is.  chr.  U  499,  195  mg.  (ann.  XXVU)  Bed. 
A  m  279,248 

Alexander  (fil.  Aristobuli  II)  Bed.  A  lU  281,  264 

Alexander  (fil.  Herodis)  Bed.  A  111  281,264 

Alexander  (martyr)   Chr.  354  I  71, 19 

Alexander  imperator  v.  ind.  II p.  478  (Severus  A.)  et  492 

Alexander  tyrannus  c.  ind.  II  p.  48'2  suh  Licinio 

Alexander,  episc.  Al.,  v.  ind.  VI  p>.  556 

Alexauder,  episc.  Autioch.,  v.  ind,  VI  p.  558 

Alexander,  episc.  Hierus.,  v.  ind.  VI  p.  559 

Alexander,  episc.  Kom.,  v.  ind.  VI  p,  552 

Alexander  cf.  Ptolemaeus  X,  XI,  XII 

Alexandra  quae  et  Salina  Prosp.  1  403,  305  Chr.  511 
1  638,  250  Salina  Alexandra  Ps.  Is.  chr.  U  499, 
195  )»-/.       Alexandra  Bed.  A  III  279,  248 

Alexandrinorum  regnum  Prosp.  1  398, 225 

Alfide  (gen.)  add.  I  ad  Bed.  111  335,  581 

Alfonso  V.  Adefonsus 

Alfurc  V.  Artaxerxes 

Alfure  qui  dicitur  Artus  Ps.  Is.  h.  II  378,2 

Algelmundus  (rex  Langobardorum)  add.  VI  ad  Prosp. 
I  498,  389 

Alguing  Britt.  lU  204,  8 

Algus  V.  Argus 

Alhozan  v.  Abulchattar  Husam 

Alhun  Britt.  111  205,1 

Aliap  Gener.  A  1  136,  358 

Alica  Or.  Const.  1  10,  s 

Alidulfus  (rex  Langobardorum)  add.  I  ad  Bed.  111 
335,  581 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


567 


Ali|iius  ii.  Alypiiis 

Alixe  i\  Acliilles 

Alla  coiues  Chr.  511  1  065,  Bj3 

AUoccus   V.  Qild.  A  III  91,24.  .fi 

Allectus   tyrannus    i'.  ind.  II  /i.  4S1  suh    Moxlmiunii 

llerculio 
Alleiou  V.  Ella 

Alli  Britt.  111  203,  9  '2UH,  l'7  Ulli  Ib.  204,  3 
AUon  V.  Abessan 

Almuzar  (Almansur)   C.  Jlisp.  II  364,  lis 
Alo  (dux  Beneventi)  Ps.  Is.  chr.  II  501,414 
Aloozam,  Alozzam  v!d.  Abulcliattar  Ilusam 
Alphaeus    (paler    lacobi    apostoU)    Alpheus    Oener.  B 

I  133,  169,  9 
Althadas  (rex  Assyriorum)  Cass.  II  121,  17 
Aluiuus  V.  Alboin 
Alulit  V.  Izit,  Welid 
Aluson  Britt.  111  202,4 

Ahjpius    Tayastensis  Alipius  Ilyd.  II  36  v.  4 
Amabilis  (mag.  militiae)   loh.  II  212,571,2 
Amalabirga  (soror  Theoderici,  uxor  Herminirredi)  An. 

Val.  I  324,70 
Amalafrida  (soror  Theoderici,  u.xor  Trasamundi)  Vict. 

T.  n  196,523  Amalafrigda  An.  Val.  1  324,68 
Amalaricus  v.  ind.  IV  p.  495 
Amalasuinthii ,  jilia    Theodcrici   Anijilasuentba    Auct. 

Marc.   II  104,534      Amalasuiutii  Cass.  U   160,  I3.'i8 

Malasintha  Agn.  I  333,  62 
Amalecb  Oeneal.  I  173,  275 
Amalricus  v.  Athanaricus  in  hid.  IV  p.  494;  cf.  Ania- 

laricus 
Aman  {Haman)   Chr.   Al.   1   129,  314 
Amandus  Or.  Const.  I  9,  30  10,  3.  4 
Amantius  (praepositus  palatii)  Marc.  II  101,  519,  2  (a) 

quater.  (b)   Vict.  T.  U  196,  519 
Amargin  Kenn.  int.  UI  158,  7 
Amaria  (sacerdos)  Gener.  A  1 135,  355   Aniarioth  Oener. 

B  I  135, 117 
Amasias  (Amazja,  rex  ludae)  Oener.  A  I  123,  279.  280 

Oener.  B  1  123, 124    Chr.  Al.  I   123,  276.  277   Brosp. 

I  393, 145  Chr.  511  I  635, 133  Is.  chr.  A  II  442, 134 

Is.  chr.  B  U  442,91    Bed.  A  111  264,  107    265,111. 

113    Bed.  B    III  265,  104    Lat.  Bed.    111  350,  61.  62 

Amassias  Oeneal.  1  181,  429     Araessias  Oener.  A  I 

132,332,42  134,346  Oeneal.  \  \W ,  395.397    Amesias 

Ocneal.  I  182,  430 
Amatbas  (discipulus  Antonii  monachi)    1'rosp.  I  Abb, 

1098 

Amatheas  rex  Britt.  Ul  195,  11     .\mathcus  ib.  195,  14 

198,12 
Amathi  (fil.  Cb.inaan)  Oener.  A  I   1(X),  129    Amatbius 

Chr.  Al.  1   100,  102  Amattbcus   Ocneal.  1   167, 155 
Amathi  (Amithai,   pater  lonac  propbelac)   Ocncr.  A   1 

124,280  Gener.  B  I  123,  125  Amatlici  ("//c/i.J  ','/(/■.  Al. 

1    124,277 
Amazones  quaere  in  indice  ijeoi/r. 
Amhacuc,  Ambacum  v.  Abbacuc 
Ambiza  C.  Hisp.  11  358, -ss  359,  90.  91 
Ambram  (fil.  Caath)  Chr.  Al.  1  114,220.  221  Oener.  A 

1  136,  359  ter.  360  ter   Geneal.  I  186,  476.  4so  187,  491 

CHBONICA    III. 


Amram  Oener.  A  I  114,243  1'ro.ip.  1  388,47  Chr. 
511  I  633,  35  Bed.  A  111  257,  46  7'.  15  Aram  Oener. 

A    1    114,244 

Amhri  v.  Aniri 

Ambrosius  (episc.  Mediol.aneusis)  Prosp.  I  459,  1163 
461,1173  463,1204  7Vh(.  r«/.  1  629,  5  Chr.  511  \ 
644,  500  647, 519  Chr.  4.'j2  I  ()46,  8.  13.  14.  15  add.  IV 
ad  Vict.  Aq.  I  755,  397  Ilijd.  11  15,  8.  13  3Iarc.  II 
65,  .398,  2  66,  398  Cass.  II  153, 1134  154,  lico  Is.  chr. 
A  II  469,  353  Britt.  III  168,  5/6  Nenn.  int.  lU  168,  3 
Bed.  A  111  298, 446  299, 458  Bed.  S  \\\  298,  248 

Ambrosius  (rex  Britonum)  Britt.  III  171,6/7  186,10 
192,14  209,11  Nen7i.  m/.  111171,4  181,9  186,6.11 
192,  7  Ambrosius  Aurelianus  OiUl.  111  40, 12  Bed. 
A  \1\  306,  504  Embros  Guletic  Nenn.  int.  lU  186,  7 
Embreis  Guletic  Britt.  III  186,  11 

Amhrosius  An.  Val.  I  315,  47 

Amer  (Omar  I)  C.  Hisp.  U  339,13.  14  340,19.  21.23 
Hamer  C.  Byz.  II  338,  19  339,  21  bis 

Amer  (Omar  II)  C.  Byz.  II  357,  38  llamer  ib.  357,  38 
Umar  C.  Hisp.  II  357,  S4  bis  359,  ss  my.  Ilumar  ib. 
356,  81  359,  88 

Amesa  {Amasa,  fil.  Abigeae)  Oeneal.  I  179,3771" 
Amessa  ib.  179,  377'''  bis 

Amesias,  Amessias  vid.  Amasias 

Aminadab  (fil.  Arani)  Oener.  A  I  132,  332,  27  Gener.  B 
I  132, 167,  27  Oeneal.  I  178,  363.  364 

Aminadab  (fil.  lesse)  Oeneal.  1  178,  370 

Aminadab  (is  apud  quem  fuit  arca  domini)  Oener.  A 
I  120,  269  bis  Chr.  Al.  I  120,  266  Oeneal.  I  190,  537 
191,  .539  Aminabad  Chr.  Al.  I  120,263 

Aminoem  (Abinoam,    pater   Baracb    iudicis)    Chr.  Al. 

I  117,237  Aminoen  Qener.  A  I  117,2.54 
Amital  (uxor  losiae)  Geneal.  1  180,  ii3 
Amittib  v.  Achitob 

Amnian  (fil.  Lotb)  Geneal.  1 172,  249  Ammon  ib.  172,  248 
Ammon  (Amnon,  fil.  David)  Geneal,  I  191,  541 
Aramou  c/.  ind.  geoijr. 
Amolgitb  Britt.  III  197,2 

Amon  (rex  ludae)  Oener.  B  I  125, 130  132,  167,  48 
Prosp.  I  394,  163  Chr.  511  I  635,  160.  163  Is.  chr.  A 

II  444, 155  Is.  chr.  B  II  444,  103  Bed.  A  111  267, 
133.  135.  136  Bed.  B  m  267, 117  Lat.  Bed.  III  350, 
67.  68  Amos  Oener.  A  I  125,  285.  286  132,  332,  48  134, 
335,  14    Chr.  Al.  I  125,  285.  286   Oeneal.  I  180,  407.  409 

Amorius  (propbeta)  Oener.  A  I  135,  356 

Amorreus  (fil.  Chanaan)   Gener.  A  I  100, 122  Chr.  Al. 

I  100,  94  Oeneal.  I  167,  147 
Amos  rex  v.  Amou 
Amos  (sacerdos)   Oener.  A  1   135, 355 
Amos  (propbeta)  Gencr.  A  I  123,  28u  133,  233,  23  Gener. 

B   I    123,125    133,168,23     Chr.    .11.    I    124,277   Prosp. 

1393,148    Chr.  511    I   635,138    Is.  chr.  A    II  441, 

120  443,  141    Is.  chr.  B  U  441 ,  8u    OiUl.  111  56,  37 

.57,  9  73, 12  Bed.  B  \\\  265, 105 
Amphiou  Bed.  B  111  259,  58    Auphion  Prosp.  I  389,  69 

Anfion   Is.  chr.  A    II  435, 63    436, 72    Amfius  Chr. 

Al.  I  117,241  Afius  ibid. 
Amram  r.  Ambrara 

Amri   (Omri,  rex  Israhel)  Bed.  A   UI  263,96    Arabri 

73 


568 


NOMINA  HOMTNVM. 


INDEX  VIT. 


Oeneal.  I  192,  651».  y^i    I.amljii  Gener.  B  I  134,  l.sn 
Zambri   Oener.  A  1  134,  341 
Amulius  Silvius  Chr.Hll  I  635,  136».  139  Cass.  II  122, 
70    Bed.  A   III  265,  117    AmuUius  Silvius  Prosp.  I 
393,  144    Amulius  Chr.  354  1  143,  28    Ps.  Is.  h.  II 
379, 3  ocHes  Ps.  Is.  chr.  U  499, 146  Bed.  A  III  266, 
V2S    Mulius  Ps.  Is.  chr.  II  499,  9S     *  Araulius  (jn-o 
Romulo)  Ps.   Is.  chr.  II  499, 14S 
Amyiites  (re.x  Assyriornm)   Cass.  II  121,  28 
Anaaurauht  Brili.  III  146 

Anacletus,  episo.  Rom.,  vid.  Aneiicletus  in  ind.  VI p.  552 
Anagastus  patricius  loh.  II  214,  576,  2 
Anambmlus  episcopus  C.  Ilisp.  II  361,  lOi 
Anania  [Ilananja  levita)   Qcneal.  I   191,  538 
Ananias  (Ilanani  levita,  alias)  Geneal.  I  191,  53s 
Ananias  (Hanani   propheta,   pater  Abdiae)   Oener.  A 
I  122,  274  Aunanias  ib.  133,  333,  17  Gener.  B  I  122, 
118   133,  168,  17    Chr.  Al.  1  122,  270    Oild.  III  51,  2 
Anani  Prosp.  I  392,  i2i  Ananei  Chr.  Al.  I  122,  271 
Ananias  (pseutloprnpheta)  Gener.  A  I  125,  28s    Anna- 

nias  lurdus  Chr.  Al.  I  125,  288 
Ananias    (fil.  Zorohahel)    Annauias   Oener.  A  I  132, 

332,  53 
Ananias    (Sananja,    socius    Danielis,    =    Sadrach) 

Prosp.  I  395, 175  Is.  chr.  A  II  445, 162   Bed.  A  III 

268,  140  Annanias  Chr.  Al.  I  126,  291 
Auaolsus  (dux  GJothorum)  Hyd.  II  21,  92 
Anastasia  v.  ind.  II  j>.  481    (snh  Constaniio  I).    483 

(sub  Valente) 
beata  Anastasia  Marc.  II  61,  380 
Anastasius  imperator  v.  ind.  II  p.  489  ei  491 
Anastasius,  episc.  Antioch.,  v.  ind.  VI  p.  558 
Anastasius,  episc.  Hieros.,  w.  ind.  VI  p.  560 
Anastasius,  episc.  Kom.,  v.  ind.  VI  A  (n.  XLI.  LII) 
Anastasius  (hereraita)    Vici.  T,  II  191,490,3 
Anastasius  (abbas)  Bed.  A  111  310,  539 
Anastiisius  (Persa  monachus,  martyr)  Bed.  A  III  310, 

639  311,  540 
Anatolius  (episc.  Laodicenus)  Prosp.  I  443,  917    Bed. 

A  III  293,389  Aiiatholius  Bed.  B  III  293,230» 
Anatolius,  episc.  Const.,  ».  ind.  VI  p.  561 
Anatolius  (magister  militiae)  Marc.  II  80,  441,  1 
Anchises    Chr.  354    l  143,  lo    Nenn.    int.   III  149,  32 

151, 13/14.  36  Jjs  Nenn.  Ill  151,41/42   Briit.  III  161, 

14  Anchise  (<jen.)  Nenn.  III  151,  16.  41 
Ancus  Marcius  v.  ind.  I 
Andevotus    (dux    Itomanae    militiae)    Hijd.    II  23,  114 

Is.    kist.    II    300,22/23 

Andragaisus  (comes)  C/tc.  511  I  647,  51?  Andragathius 
Marc.  11  62,  388,  2  Andragatius  add.  II  ad  Bed. 
III  3.39 

Andreas  (apostolus)  Gener.  B  1  133,  169,2  Chr.  pasch. 
I  236,  337,  2  239,  357,  1  Cons.  Const.  I  239,  357, 1  F. 
Vind.  A  1  293,  447  F.  Vind.  B  I  293,  447  Barb.  I 
293,  241  Prosp.  [  456,  1101  Is.  chr.  A  II  467,  342 
Bed.  A  111  296,432  Bed.  B  III  296,241 

Androas  (episcopus)   Vici.  T.  II  193, 499 

Andreas  (cubicularius)  Marc.  U  101,  519,  2  (a)  his.  (h) 
Vicl.  T.  11   196,519 

AnJrogcus  Prosp,  I  390,  83 


Andromachus  Bed.  A  III  275,  196 

Androiiicus  Bed.  A  III  262,  S4 

Aner  Gild.    III  86,  2 

Anfion  v.  Amphion 

Anfrid  Briit.  III  202,  22 

Auicetus,  episc.  Romanus,  v.  ind.  VI  p.  552 

Auicius  V.  Faustus,  lulianus,  1'aulinus 

Anir  Britt.  III  217,  31 

Anna  (mater  Samuhelis)  Gener.  B  I  133,  170,  (e)  Geneal. 

I    189,538 

Anna  (uxor  Hieroboam)  Oeneal.  I  192,  547 

Anna  (uxor  Abiud)  Oeneal.  I  180,  386 

Anna  (avia  Christi)    Gener.  A  I   133,  334,  6    Gener.  B 

1    133,  170,  7 
AnnaC^),   rex  Ammonitarum   Annae  (ijen.)  Geneal.  I 

180,  381» 
Anna  (?)  Euaeus  Annae  Euhei   Oeneal.  I  173,  276 
Anna  (filius    Rhesa,    loanan   ap.  Luc.  3,  27)  Geneal. 

I    193,  595    194,596 

Annae,  regis  Anglorum  Bed.  A  III  315,  562 

Aunanias  v.  Ananias 

Annas?  (Hannas  2'ontifex)    Aunae    Ojen.)  Lai.  Mal. 

III  430,  13  Anna  (abl.)  Oeneal.  I  194,  612 
Annianus,  episc.  Al.,  v.  ind.  VI  2>.  555 
Annianus  (heremita)   Vict.  T.  II  191,  490,  3 
Annibalianus  v.  Hannibalianus 
Annius  v.  Anulinus 
Ansila  Prosp.  1  478, 1344 

Antaeus  Pros2>.  I  388,  52  Is.  chr.  A  II  438,  88 
Autemius  v.  Anthemius 
Autemus  Oeneal.  I  195,  616  bis 
Antenor  Bed.  A  III  261,  74 
Anteros,  episc.  Ilomanus,  v.  ind.  VI  2>.  553 
Anthemius  iniperator  «.  ind.  II 
Antheros,  Autherus  v.  Anteros 
Anthimus,  episc.  Const.,  v.  ind.  VI  2>.  561 
Anthropomorphitae  Prosp.  I  453, 1059    Anthropomorfi- 

tae   Is.  chr.  A    II   467,  339     Is.  chr.  B  II   467,  225 

add.  II  ad  Bed.  III  338       cf,  Audiani 
Authusa  (Fortuiia  urbis  Constantinopoleos)  Chr.pnscli. 

I  233,  .12S,  2 
Autiabis,  Aiitiavis  v.  Antiope 
Autigoims  Bed.  A  III  27,5,  202 
AiitiuKjIiis    (pater    Anthemii    iiiiperatoris)    ('lir.  .'ill    I 

664,  649 
Antiiious  V.  .\ntinoupolis  in  iiid.  yeorjr. 
Aniiochianus ,   praef.  urbis  Flavius  Aiitiocianus  Chr. 

354   I    66,  269.  270.  372 
Antiochi,  refjes  Syriae: 

Antiochus  (I,  Soicr)  Ps.  Is.  chr.  II  499,  195  nifj. 
(ann.  XVUU) 

Antiochus  (II,  Tlaus)  Ps.  Is.  clir.  II  499,  195711^. 
(ann.  XV) 

Aiitiofhus  (III)  Magnus  Chr.  511  I  637,230  Ps.  Is. 
chr.  11  499,  196  iiKj.  Bed.  A  111  277,  226  Antiochus 
Prosp.  I  400,  258.  262  Chr.  511  1  637,  236  Bcd.  A 
111  277,  222.  226 

Antiochus  (IV)  Epiphanes  Prosp.  I  401,267  Bed.  A 
111  278,229  Anthiocus  Epiphanes  Chr.  511  I  637, 
23S  Antiochus  Prosp.  I  401,  271  415,  4so  Chr,  511 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


569 


1  (J37,  240  Js.  clir.  A  II  i:A,  2i:t  Ps.  h.  chr.  11 
499,  la:.  my.  (,aim.  XI)  Ikd.  A  111  278,  a-jii.  23i 
Bed.  n  111  278,  157    Antliiocus  Vhr.  511  1  G37,  ■.•:i'.i 

Antioclius  (V)  Eupjvtor   P».  Js.  chr.  11  499,  i;i.i  »»//. 

Antioclius  (XIII,  Asiaticus)  Prosp.  I  403,  2'.iG 
Antiochus  tyninnus  v.  ind.  II  p.  480  sub  Aureliano 
.\ntioclius  (episc.  Ptoloniensis)  Mnrc.  11  6;"),  :t;>H,  :i 
Autioclius  (praef.  praetorio)  Marc.  11  83,  44«,  2 
Autioclms  (prnotectus,  aUus)  A</n.  1  33;'),  7'.i 
Antiojie,  regina  Aviazotmm  Autiabis  iSct/lh.  L.  11  31(>, 

15  Antiavis  Scyth.  B.  11  316, 15 
Autipas  V.  Herodes  tetrarcha 
Antipater  (Macedonius,  pater  Cassandri)  Scijlh.  L.  11 

322,  3:i  Antipatris  (ijen.)  Hcylh.  B.  11  322,  ;i3 
Antipater,    Herodis    Ascalonitae    tilius   1'rosp.    1  404, 

306    Chr.  511  1  638,  25H    Bed.  A  111  279,  24a    Anti- 

pater  Ascalonita  Prosp.   I  405,  33.i,  l   Chr.  511  l  638, 

270     Bed.  A  UI  281,  262      Antipater  Prosp.  1  406, 

3:15,  21 
Autipater  cf.  Herodes  Auti|)as 
Antonina  patricia  (u.\or  Belisarii)    Vict.  T.  11  200,  ,=.42 

V.  22.  28 

Antoninus  Severi  filius  imperator  ii.  ind.  II 
Antoninus  (episc.  Emeritensis)  Eyd.  11  24,  130  25, 13» 
Antoninus  (episc.  Gerniis)  Marc.  II  77, 42»,  1 
Autouinus,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  p.  ■'>59 
C.  Antonius   Cass.  11   133,  510 

M.  Antonius  (triumvir)  Cass.  II  134,  536.  555  Antonius 
Gir.  pasch.  I  217,  71G,  -2  (c/.  216,  713,  2)  Prosp.  1 
405, 325.  330  406,  336.  339  Silv.  I  520,  2  bis  Cass.  U 
134,5:19.  558  Is.  chr.  A  II  458, '23.5»  Bed.  A  111  281, 
265  ter.  2GS  Marcus  Ps.  Is.  h.  II  380,  4 
Autonius  tyraimus  r.  ind.  II  j>.  476  sub  Domitiano 
Antouius  monaclius  Harn.  I  269,  :iO  Prosp.  I  439,  ,'<48 
451,1041    455,1095    Chr.  511  I  642,411    /«.  chr.  A 

II  463,  306  467,  341  476,  400  Is.  chr.  B  II  463,  205 
Bed.  B  III  291,221  Bed.  A  Ul  296,430  .307,517 
Anthonius  monachus  Chr.  511  I  643,  473  Antonius 
heremita  rict.  T.  11  205,561  V.  Gild.  B  111  107,  13 
Anfonius  Prosp.  1  455,  I0'.i8 

Anulinus,  2>raef.  urbis  Aunius  Anuliuus  (.'hr.  354  I 
66,  306   67,  312 

Aod  (sacerdos)  Geneal.  I  192,  557'''      cf.  Aotli 

Aoth  {Ehud  iudex ,  fil.  Gera)  Oeneal.  I  188,  503.  504 
Chr.  511  I  633,  50  Is.  chr.  A  U  435,  65  Is.  chr.  B 
U  435, 46  Bed.  A  III  259, 51  Bed.  B  UI  259, 57 
Lat.  Bed.  111  3!jO,  34-:ift  Aod  Gener.  A  I  116,2.52 
117, '253  Prosp.  1  389,67.68.  70  Haoth  Gener.  B  1 
116,95      Naoth  Chr.  Al.  1  116, '233.  234.  235  117,  2;i6 

Aoth  (fil.  Ahair)  Nenn.  int.  111  149,  17  171,  17  Oth 
Britt.  111  161,2 

Aoth  {Ohad,  fil.  Simeon)  Gencal.  I  176,  .'/J'.! 

Aparanadisus ,  rex  Chaldaeorum  Aparanadius  ImI, 
Al.  111  450,  9  Apraanadius  ib.  447,  9 

Apemeu  (filia  Beziiachij  OeneuL  1  184,  450 

Aper  (socer  Numeriani)   Prosp.  I  445, 933    I.at.  lust. 

III  421,40 

Aphatias  (fil.  David)  GeneaL  1  191,543 

Apion  Appion  grammaticus  Bed.  A  III  258,47 

Apis  (rex  Aryivorum)  Prosp.  I  387,  42  Bcd.  A  III  256, 


44      Apis,  quem  Sorapiu  vocant  Prosp.  387,  36  (ubi 

confundunlur  Apis  ct  Arf/us) 
ApoUinaris  (episc.  Kavennas)   V.  Gild.  A  111  95,45  — 

pons  ApoIIiuaris  v.  Uavenna  in  indice  geogr. 
ApoIIinaris    (episc.   Ilierajiolitanus)    ProsjK  I  429,  683' 

Bed.  A  111  288, 332 
AiMillinaris  (episc.  Laodicenus)   Jfavn.  I  268,  12  Prosp. 

1  457,  1129  458,  1130»  ndd.  V  ad  Prosp.  1  496  Clir. 

45J  1  648,  21   Chr.  511  1  649,  525  Is.  chr.  A  U  469, 

351  A|)pollinaris  Chr.  511  I  644,  501  Bed.  A  111  298, 

441  Ajiolinaris  add.  II  ad  Bed.  111  339 
Apollinaristae  Chr.  452  1  648,  21 
Apollinarius,  episc.  AI.,  v.  ind.  VI  ])•  557 
Apollo  Prosp.  1  338,  49.  60   Is.  chr.  A  II  436,  74  442, 

133    Is.  chr.  B  U  436,  49    Bed.  A  III  295,  416    gen. 

Apollouis  Bed.  A  292,  376 

circenses  ApoUinares  Chr.  354  1  146,28 
ApoIIodorus  (praeceptor  Augusti)  Js.  chr.  A  11  452,  230 
Apollonius  (Khodius)  historiografus  Chr.  Al.  I  119,  254 
Apollonius  Tyaneus  Prosp.  I  418,  529  Cass.  U  140,  736 
ApoIIonius  stoicus  (Chalcidicus)   Cass.  II  142,  814 
Appion  v.  Apiou 

Appius  (Silvius)  r.  Aegyptus  Silvius 
Appius  Claudius  v.  Chiudius 
Appius  patricius  Marc.  11  97,  510,  2 
Api'aanadius  v.  Aparauadisus 
Apronianus  centurio  Barb.  1  281,  120 
Apronianus,  praef.  urbis  'rurgius  Apronianus  Chr.  354 

I  68,  339 

Aproniani  ibrum  vid.  Roma  in  ind.  yeoijr. 

Sextus  Apuleius  Cass.  U  135,  590 

Apulius  Claudius  v.  Claudius 

Aquila  (interpres)  /s.  chr.  A  U  458,  270   Js.  chr.  B  II 

458, 179  Bed.  B  UI  286, 197 
Aquilinus  comes  Marc.  U  95,  499,  l 
Aquindinus  v.  Acindynus 
Arabundus  Cass.  II  1.58,  1287 
Araceus  v.  Aruceus 

Arad  (fil.  Barad,  rex  Edom)  Geneal.  I  174,  289 
Arad  (fil.  Balac)  GeneaL  I  177,  355  178,  355 
Arad  (fil.  Arad,  nepos  Balac)  Qeneal.  I  178,  355 
Aradius    (fil.  Chanaan)    Qener.  A   I  100,  127    Arudius 

Chr.  Al.  I  100,  '.19  Azyrius  Qeneal.  1  167, 153 
Aradius  cf.  Uufinus 
Aram    (fil.  Sem)    Gener.  A   I  104,  I6I.  163    Chr.  Al.  I 

104,  134.  135    Geneal.  I  165,  80.  82»- 1'     I's.  Is.  h.  II 

378,  2  bis  Haram  Gener.  B  1  104,  55 
Aram  (fil.  Esrom)  Gener.  A  I  132,  332,  26     Gener.  B  I 

132,  167,  26  GeneaL  I  178,  3C2.  363 
Ai-am  (fil.  lesse)  GeneaL  I  178,  370 
Aram  cf.  Ambram,  Asarmot 
Aramundarus  r.  Alamuud.-irus 
Arau  (Ilnrun,  fil.  Tliara)   Gencal.  I  171.241.247 
Aran  (=  Aunami)  Qencal.  1   174,  :ioo» 
Aratus   (Solensis   poefa)   Prosp.  1  399,242    Chr.511  I 

637,224    Bed.  A  111  271),  217    Aratus   astrologus  Is. 

chr.  A  II  4,50,  202 
Aratus  versificator  ecclesie  Eomane  subdiaconus  add. 

II  ad  Is.  chr.  U  493,  8 
Arax  V.  Adax 

73» 


570 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


ArazMi'  (rex  Syriae)   Oenenl.  I   180,  382 
Arhiices,    rex   Medoruin  Arbocns  Bed.  A  III  265,  114 
Alj.irces  Ib.  265,  118 

Arbogastes  (comes,  mag.  militura)  Jlavn.  I  298  Prosp. 
I  402,1191  463,  1197  bis  add.  VI  ad  Prosp.  I  498, 
391  Dom.  Val.  I  629,  23  Chr.  452  I  650,  29  Chr.  511 
I  651,  529  Marc.  II  63,  392,  i*  64,  :)94,  i.  2  add.  II  ad 
Bed.  III  340  gen.  Arbogasti  Mare.  II  ()2,  391,  2.  3 
Arvagastes  Hyd.  II  15,17  jre«.  Arvagasti  ib.  15,22 
Argabastes  Britt.  III  169,  4  Arguba  Nenn.  hu.  III 
169,  5 

Arborius  Byd.  II  32,  213  33,  230 

Arcadia  v.  ind.  II  j>.  485  stib  Arcadio 

Arcadius  imperator  v.  ind.  II 

Arcadius  (martyr  Hispanus)  Prosp.  I  475,  132»  Archa- 
dius  add.  V  ad  Prosp.  1  497,  1329 

Arceanus  (rex  Chaldaeorum)  Lat.  Al.  Ill  451),  c.  Ar- 
caeanus  ib.  447,  6 

Arces  {Haggi,  fil.  Cfad)  Oeneal.  I  176,  340 

Arcbelaus  (fil.  Herodis)  Prosp.  I  408,  3G6.  3G8  Chr.  511 
I  638,  278.  279  Bed.  A  III  282,  2C,9  bis  Lat.  Mal.  III 
428,  2G.  3G  idcDi  Lat.  ilal.  427,  2?  (tibi  scribendmn 
pater  Arcbelai?) 

Archelaus  (episc.  Mesopotamiae)  Bed.  A  III  294,  394 

*Archetis  Ps.  Is.  h.  II  380,5, 

Archia  {Barachias,  fil.  Zorobabel)  Qener.  A  I  132, 
332,  S3 

Archis,  dux  Beueventi  Ps.  Is.  chr.  II  601,  406  gen. 
Aiichis  ib.  501,  414 

Ardabastus  tyi-annus  v.  ind.  II  p.  491  sub  Constan- 
tino  V 

Ardabur  Marc.  II  76,  42.",,  i 

Ardabur  (fil.  Asparis)  3Iarc.  II  90,  471  Ardaburius 
Vict.  T.  n  188,471 

Ardabur  cubicularius  Marc.  U  101,  .^19,  2  bis 

Ardo  Beg.  Vis.  HI  469  (Par.) 

Areaagiii,  filia  Tlieodorici,  regis  Ostrogotboruin ,  vld. 
ind.  IV  p.  495  sub  Alarico  II 

Arelius  (rex  Assyriorum)  Cass.  II   121,  12 

Aremulus  Silvius  Prosp.  I  393,  141  Chr.  511  I  635, 
128  Cass.  U  122,  65  Nenn.  int.  Ul  153,  17  Bed.  A 
III  265, 110  Aremulus  Bed.  A  UI  265, 112  c/.  Remus 
Silvius  Chr.  354  I  143, 29,  ubi  confundi  videntur 
Arevmlus  Silvius  et  Bemus 

Areobindas,  Areovinda  v.  Ariobiuda 

Arf-  V.  Arph- 

Argabastes  v.  Arbogastes 

Argimundus  loh.  U  219,  590,  3  bis 

Argonautae  Prosp.  I  389,  74    Chr.  511  I  633,  57  Cass. 

II  121,38  Is.  chr.  A  II  437,80 
Arguba  v.  Arliogastes 

Argus  panoptes  providens  Algus  Clir.  Al.  I   116,  23.', 
Argus  (rex  Argivorum)  Is.  chr.  A  II  433,  43    Bed.  B 

III  256,48       c/.  Apis 

Ariagne  v.  ind.  II  p.  4S8  sub  Zenone 

Arianus  cet.  v.  Arrianus 

Ariaricus  (rex  Gotborumj  Or.  Const.  1  10,  25 

Arichis  v.  Arcbis 

Arideus  v.  Philippus  Arrhidaeus 


Ariel    {Ahisalom,    pater   Macchac,    uxoris    Roboam) 

Oeneal.  I  ISl),  ;is4 
Ariobinda  patricius  Marc.  II  83,  449,  3  Ariobindus   dux 

Prosp.  I  478,  1344 
Areobindas,  Romanus  dux  Mare.  II  96,  503  98,  512,  4 
Ariobiiulam    patricium    priiicipenKiue    Romanae    apud 

AtVicam    militiae    Vict.  T.    II  201,  541;,  2    Ariovinda 

Aucl.   Marc.  il   107,  54G,  3    Areovinda  ib.  108,  547,  6 
Ariobs  (fil.  Gad)  Oeneal.  I  176,  340 
Aristarclius  (tragoediarum   scrijjtor)  Prosp.  I  396,  198 

Is.  chr.  A  II  447, 179 
Aristides  (apologeta,    Atheniensis  philosopbus)  Prosp. 

I  423,  C04  add.  II  ad  Is.  chr.  II  491,  3  Bed.  A  III 

286, 31G 
Aristobolus,    peripateticus   philosophus   Prosp.  I  401, 

2GG  Bed.  A  III  278,  228 
Aristobolus    (I,   rex   et   pontifex  ludaeorum)  Prosp.  I 

403,  k93    6%»-.  511   I  638,  247    Is.  chr.  A   II  446, 171 

Ps.  Is.  chr.   II  499,  195  mg.    Bed.  A    III  274,  177 

279,  240 
Aristobolus  (II)  Chr.  511  I  638,  259  bis  Bed.  A  III  279, 

249  bis   281,  264 
Aristobolus    (fil.  Herodis  inagni)    Bed.  A  III  281,  264 

bis  283,  275       Ristobolus  Chr.  511  I  639,  297 
Aristobolus,  praef.  urbis  Chr.  354  I  66,  295 
Ariston  (martyr)   Chr.  354  I  72, 19 
Aristojihanes    Aristofanes ,    tragoediaruin  (sic)  scriptor 

Is.  chr.  A  II  447,  179 
Aristoteles    Prosp.  I  397,  212    Is.  chr.  A    11  448,  188 

Is.  chr.  B  II  448,  125  Bed.  B  lU  274, 140  Aristotiles 

Bed.  A  lU  274,  184 
Aristus,  IUyricianae  ductor  militiae  Marc.  II  95,  499,  1 
Aristus  cf.  Euaristus 
Arivis  (rex  Assyriorum)   Cass.  II   121, 11 
Arius   (rex  Lacedaemoniorum)  Bed.  A  III  277,  223 
Armametres  (rex  Assyriorum)  Cass.  II  121, 14 
Armenon  Kenn.  int.  III  149,  7.  9  Britt.  lU  160, 1.  3.  9 
Armonius  Marc.  II  96,  504 
Arnigisclus  (magister  militiae)  Marc.  II  80,  441,  2  82, 

447,  5 

Arnobius  (rhetor)  Bed.  A  Ul  253,  2G 

Arnulfus  (frater  Odoacri)  Is.  hist.  II  283,  3  (a)  Oiioul- 
fus  ib.  283,  5  (b)  Unulfus  Chr.  511  I  665,  670 

Arogus  V.  Arses 

Arouth  Farao  Chr.  Al.  1  113,214 

Arpedo  v.  Sagylus 

Arphaxat  {Arpakhschad ,  fil.  Sem)  Geneal.  I  164,  63 
Arfaxad  Chr.  Al.  1  93, 17.  18  104,  139  Oeneal.  I  165, 
93  171,230.231  Arfaxat  Oener.  A  I  93,41.42  103, 
159  104,  168  132,  332,  12  Oener.  B  1  103,  53  104,  58 
129,  174    132, 167,  12    139, 14.  15    add.  I  ad  Chr.  354 

I  151,  12.  14.  23  Geneal.  I  165,  76.  94  166,  112  F. 
Vind.  B  1  278, 74    Chr.  511  I  632,  ij.  13    Ps.  Is.  h. 

II  378,  2  Is.  chr.  A  il  429,  19.  20  Is.  chr.  B  II  429, 
IG.  17  Bed.  A  lU  252,  21  253,  21  bis.  22.  23  bis 
Arfaxath  Oener.  B  I  93,  40.  41  Prosp.  I  386,  15.  iG 
Bed.  B  III  252,  24  253,  25  Lat.  Bed.  UI  349,  16.  17 
Arfarad  Chr.  Al.  I  103,  I3i 

Arpocras  polyfagus  Chr.  354  I   146,  2 
Arranh  (fil.  Rison)  Geueal.  I  175,  3o2 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


571 


Arrliidaeus  v.  Pliilippus  Airliiilacus 

Arrius  (presbyter  Alexandriiiu.s)   Hmm.  I  2(>8,  f>  liarh. 

I  292,  224    An.  Val.   1  328,  as    Proap.   I  449,  loio 

add.  V  ad  Prosp.  I  49.T    Vhr.  511  I  643,  4GI     Vkl. 

T.  II  189,  473,  2    loh.  U  219  V.  17.  21    Is.  hiat.  II 

270,  M   289, 11   298, 24    7«.  chr.  A  II  465,  :i;ii    4G6, 

337  Bed.  A   111  31u,  .iUl  add.  II  ud  Bed.  111  'i\Vi  ler 

AiTiaiiu.s  (suhst.)  Havn.  I  269,23  Iliid.  11  33,232 

Mar<:  11  90,  471     Vict.  T.  II  193,  4ii.s    Is.  hist. 

II  302,  17    Is.  chr.  A  II  460,  336    469,  34;i  474, 

392  Bed.  A  111  306,  503  308,  :i29  add.  II  ad 
Bed.  III  339  Ariauus  Chr.  pasch.  I  240,  .sc,4,  3 
—  Arriana  Ilyd.  11  16,37    Vict.  T.  U  191,  4;u 

Arriani    (pl.,  sulist.)    Barb.  I  294,  2.'i8     An.  Val. 
I  328,91.  94    Brosp.  1  451,  iu27    453,  loui.  1002. 

10G4  454,  1074.  107G  455,  1091.  109G  456,  1108.  1115 

458,  1133    add.  V  ad  Prosp.  I  496    Dom.  Val. 

I  629,  9  Chr.  511  I  644,  479  Chr.  452  I  646,  8. 
13  648,  22  652, 51  662,  i3r  Ili/d.  II  17,  40  23, 
11»  (a).  120  Marc.  II  60,  3so  61,3soto-  93,484,4 
102,  525  loh.  II  218,  5S8,  1  Bed.  A  III  297,  433 
298,  443  299,  453  add.  II  ad  Bed.  111  339  — 
'AQUiyoih  'ESioxuofiTug    Chr.  pasch.  1  243,  379 

Arrianus  (adj.)  Marc.  U  90,  471    /».  chr.  xl  II  474, 

393  Arrianum  caenum  Gild.  III  69,  C  Ar- 
riauum  contagiuin  Is.  hist.  11  298,  20  Arriaiuim 
dogma  1'rosp.  1  452,  104«  Clir.  511  1  643,  474 
loh.  n  216,580,2  Is.  hisl.  II  302,  21  (a)  Is. 
chr.  A  II  466,  334.  334"     Ai-riauus  error  Vict.  T. 

II  193,  500  Arriana  fides  Marc.  II  85  v.  u 
Arrianus  furor  Vict.  T.  II  187,  4fiG  Is.  hist.  II 
298,  14  Arriana  liaeresis  Chr.  511  1  644,  479 
647,519  loh.  II  219  w.  14.  26  Is.  hist.  II  270,9 
(a).  12/13  289,  6  302,  23  Is  ehr.  A  II  465,  331 
Bed.  A  III  299,  458  Arriana  impietas  Havn.  I 
270, 38  Prosp.  I  452, 1054  475, 1327  Hyd.  U  23, 
120  Is.  hist.  U  302,  25  Is.  chr.  A  U  472,  377 
Bed.  A  III  296,  428  302,  480  Arriana  iusa- 
nia  Vict.  T.  II  193,  497,  4  Is.  hisl.  U  299,  2 
Arriana  perfidia  Prosp.  I  476,  1329  Hyd.  11  21, 
89  Is.  hist.  II  287,  18  297,  i  Gild.  111  32,  21 
Arriana  pestilentia  Is.  hist.  II  288,  2  297 ,  14 
Arriaua  pravitas  Prosp.  I  459,  1143  Chr.  511  1 
644,  480.  485  (Ariana  644,  485)  Ai-riana  secta  An. 
Val.  I  315, 48  322,  60  loh.  11  212, 572  216, 58o,  2 

218,  587,  5  bis 
Arsaces   (rex  Partborum)  Prosp.  I  400,  249    Asarclies 
Chr.  511  I  637,  225 
Arsacidae  Prosp.  I  400,  249  Asarcidae  Clir.  511  I 

637,  225 

Arsamus  «.  Darius  UI 

Arses  Ochi  filius  (rex  Persarum)  Prosp.  I  397,  217 
Bed.  A  111  274,  190  jVi-ses  Lal.  Bed.  III  351,  83.  84 
Arseu  add.  I  ad  Chr.  .3.5J  I  152, 49  Ar.sos  notus 
Geiier.  A  I  131,  328  AQoiyov  Lat.  Al.  lU  447,  3u 
450,30  Xerses  Ochi  filius  Bed.  B  IIl  274, 141  Xerxes 
Ocbi  filius  Is.  chr.  A  II  448,  190  Xerxes  Is.  chr.  B 
U  448, 126      yOcbus  Bed.  A  lU  274,  193 

Artabanus  (rex  Persarum)  add.  I  ad  Chr.  354  I  152, 
45  Prosp.  1  396, 193     Bed.  A  UI  273, 167 


Artabanus  (dux  Carthaginis)  Vict.  T.  U  201,  546,  2 
Artabanes  Auct.  Marc.  11   108,  547,  6  bis 

Artaxer,\es  (I)  qui  et  Longimanus  Is.  chr.  A  II  447, 
176  Artarxerxes  qui  et  Longimanus  id  e3t  fjutxqoxeiQ 
Bed.  A  III  273,  1C9  Artaxerxes  qui  et  Longimanus 
dictus  Chr.  511  1  636,  197  Artarxerxes  qui  Longi- 
nianus  cognominabatur  Prosp.  I  396,  194  Artarxerxes 
Longemanus  Oener.  A  1  131,  322  Artarxorxes  longi- 
bracius  add.  I  ad  Chr.  354  1  152,  39  AqtuSiqSov 
TiQiaTnv  ImI.  Al.  111  450,  26  AQTuSsQiov  UQoxov  ib. 
447,26  Artaxerxes  Is.  chr.  B  U  447,  iis  Artarxerxes 
Chr.  AL  1  129,  312  Bed.  A  111  273,  170  bis  Lnt.  Bed. 
III  351,  79.  80  Artaxerses  add.  V  ad  Prosp.  I  494 
Artarxerses  Bed.  B  111  273,  133  Artarxersis  Oener. 
B  I   131,  189 

Artaxerxes  (II)  Mnemon  Prosp.  I  397,  209  Artarxerxes 
q.  e.  cognominatus  est  Mneiuou  Bed.  A  III  274 , 
178  Artaxerses  Memnon  add.  V  ad  Prosp.  I  494 
Artaxerses  q.  e.  Mennou  Chr.  511  I  636,  202  Aqtu- 
ScqSov  ji  Lat.  Al.  III  447,  28  450,  28  Artaxerxes 
Is.  chr.  A  II  448, 183  Is.  chr.  B  U  448,  122    Artar- 

■  xerxes  Gener.  A  I  131,  326  add.  I  ad  Chr.  354  I 
152,  47  Lat.  Bed.  UI  351,  81.  82  Artar.xerses  Bed.  B 
lU  274, 137  Artaxersis  Gener.  B  I  131,  193 

Artaxerxes  (UI)  q.  e.  Ochus  Prosp.  I  397,  213  Is.  chr. 
A  II  448,  186  Artarxerxes  q.  e.  Ochus  Bed.  A  III 
274,  185  Artarxerses  q.  e.  Ocbus  Bed.  B  lU  274, 
139  Artaxerxes  q.  e.  Echus  Chr.  511  I  636,  204  Ocor 
q.  e.  Artarxerxes  Gener.  A  I  131,  327  Ochus  Artar- 
xersis  Gener.  B  I  131,  194  Artaxer.xes  Is.  chr.  B  II 
448, 124  Artarxerxes  Lat.  Bed.  III  351,  82.  83  Ochus 
Is.  chr.  A  U  448,  190  Bed.  A  III  274,  190  Bed.  B 
m  274,  141  Lat.  Al.  III  447,  29  450,  29  Plus  add.  I 
ad  Chr.  354  I  152,  48 

Arta.cerxes  veteris  testamenti:  Artaxerxes  Geneal.  I 
185,  458  Jis  Artarxer.xes  Bed.  A  lU  271,  151  6is  Ar- 
tarxerses  Oener.  A  I  129,  299  Artaxerses  (Dario  par 
habetur)  Oeneal.  I  182,  445  Artaxerxes  (=  Arta- 
xerxes  I)  Prosp.  I  396,  199  Chr.  511 1  636,  200  Artar- 
xerxes  Chr.  Al.  I  129,  313  bis  Artarxerxes  (=  Ar- 
taxerxes  II)  Bed.  A  III  274,  179 

Artaxerxes  (Ardeschir  I) ,  rex  Persarum  posterior 
Xerxes  Cass.  II  146,  914  Xerses  Prosp.  I  436,  791 
Chr.  511  I  641,  395  Alfurc  Ps.  Is.  h.  II  381,  7 

Artaxerxes  cf.  Cambyses  et  Xerxes 

Artemidorus'i  Artemetoris  (gen.)  Ayn.  I  333,  39 

Artemon  (baereticus)  Havn.  1  268,  13  Prosp.  I  441, 
889.  891  (a)  460,  115S  Chr.  511  I  642,  425  Artbeinou 
Chr.  511  641,  381 

Arteinius  w.  Anastasius  II  in  ind.  II  p.  4i)I;  cf.  Tbeo- 
dosius  111   ibid. 

Artburus  (rex  Britanniae)  V.  Oitd.  B  lU  108,16.22. 
25.  27.  34.  35.  38  Arturus  ib.  108,  12  109,  37  111  130, 
LXn  Arthur  Britt.  III  199,  6.  17  217,  20  ^'cnn.  int. 
IIl  199,  4.  13  yen.  Artbur  Britl.  Ul  200,  13  Nenn. 
int.  III  200,  4  yen.  Arthuris  Nenn.  int.  217,  3  Ar- 
tburi  militis  Britt.  217,  19.  31 

jVrtorius  v.  Maximus 

Artus  V.  Alfure 

Arvagastcs  v.  Arbogastes 


572 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Aruceus  (fil.  Clianaan)  Chr.  Al.  I  100,  97  Geneal.  I 
167,  ir,o  Araceus  Oener.  A  I  100,  124 

Arudius  v.  Aradius 

Arves  v.  Krvigius  in  indke  IV  p.  49G 

Asa  (rex  ludae)  Oener.  B  I  122,  u»  132,  isi,  37  Chr. 
Al.  I  122,270  Gener.  A  I  132,  332,  37  133,  335,6  Gild. 
111  50,  29  51, 10  Bed.  A  lU  263,  94.  96.  97  Bed.  B 
III  263,92.  93  JmU  Bed.  III  350,  65.  56  Asa  iustus 
Prosp.  I  392,  120  Asaa  Chr.  511  I  634,  lli  Asab 
Oener.  A  I  122,  273  Is.  chr.  A  II  440,  119  Is.  chr. 
B  II  440,  79  Asaf  Gener.  ^  I  122,  274  Oeneal.  I 
180,  385.  387 

Asabias  (Hasahja  sacerdos)  Geneal.  I  190,  538 

Asadia  (fil.  Zorobabel)  Gener.  A  I  132,  332,  53 

Asael  (fil.  Sarviae)  Geneal.  I  178,  371 

Asaf  V.  Asa  et  Asaph 

Asafli  (sacerdos,  =  Asaph?)  Oeneal.  l  190,  538 

Asal  V.  Gebal 

Asam  (fil.  8eir)  Geneal.  I  174,  301 

Asaph,  princeps  sacerdotum  Asaf  Geneal.  1  186,  4S3 

190,  537    191,  539 
Asapb   propbeta   Prosp.  I  391, 109    Chr.  511  I  634,  9« 

Is.  chr.  A   II  440,  110 
Asaracus  v.  Assaracus 
Asarcbes  v.  Arsaces 
Asarcidae  v.  Arsacidae 
Asaridinus    (rex    Cbaldaeoruin)    Lat.   Al.    III  447,  13 

450,  13 
Asarmot    {Hazarmaveth ,   fil.  lectau)  Gener.  A  I  lO.i, 

ni;    Aram    Oener.  B   I   105,  65     Chr.  Al.  I   105,  147 

Sarniobt  Oeneal.  I  170,  209  Soroinot  ib.  165, 102 
Asbadus  (magister  militiae)  Savn.  I  337,  2  bis.  3  Asua- 

dus  ib.  337,  1 
Asban  (fil.  Deson)  Geneal.  1  174,  300^^  (his)  et  •" 
Ascanaz  {Aslcenas,  fil.  (iomer  [vel  Lotam])   Oener.  A 

I  96,63    Geneal.  1  169,  ise    Ascbanatb  Chr.  Al.  I 
96,45    Agganaz  Gencrt/.  I  168,  171    Aflenet  Ps. /s. /;. 

II  378,  2 

Ascauius  (Aeneae  filius)  Chr.  354  I  143, 11  Prosp.  I 
390,  96.  98.  99  Chr.  511  I  634,  85  Cass.  II  122,  49  Is. 
chr.  A  II  439,  99  /».  chr.  B  II  439,  65  Ps.  Is.  chr. 
11499,98  £Wtt.  UI  149, 1;  l.W,  10.  15/iG.  k;  1.53,4 
161,  13  his  Nenn.  int.  III  150,  5.  s.  13  151,  12.  37  153, 
u.  22  Bed.  A  III  261,  tj  bis  Bed.  B  III  261,  77 
Ascbanius  Nenn.  III  151, 14  152,  i 

Ascanius  Silvius  (fil.  Postumi  Silvii)  Nenn.  int.  III 
153, 19  Asciinius  Ps.  Is.  chr.  II  499,  93 

Ascanius  delator  Iliid.  II  31,  201 

Ascatadis  (rex  Assyriorum)   ('«,«.  II   121,26 

Ascbam  (uxor  Gutboniel  iudicis)   Oeneal.  I   1«8,  501 

Ascbanatb  v.  Ascanaz 

Ascbolius  (episc.  Thessalonic.)  add.  VI  ad  Prosp.  I 
498,  3S0 

Asclepiades,  episc.   Antiocb.,  i'.  ind.  VI  p.  557 

Asclepiodotus  (praefectus  pr.aetorio)  Bed.  A  III  294,4i}i 

Asdingi  (stirps  Vandal(pruni)  Vict.  T.  II  198,534,1 
Asdingus  ib.  198,  531 

Aseas  {lesaia  levita)  Oeneal.  I  190,  533 

Aseuoas  v.  Aseiineus 

Aseiiiiet  (uxor  lo.sopli)   Oeneal.  I   177,  343 


idem  ? 


Asenneus   (fil.  Chan.aa»)    Oeneal.   I    167,  152    Aseneas 

Oener.  A  I  100,  126  Asetlnieus  Chr.  Al.  I  100,  98 
Aser  {Asser,  fil.  lacob)  Geneal.  I  175,  311''.  319    176, 

341  his 

Asetbneus  v.  Asenneus 

Asibel  (fil.  Beniamin)  Oeneal.  I   177,  354 

Asierus  ?'.  Asuerus 

Asomu  (fil.  lesse)  Geneal.  I   178,  370 

Ason  (fil.  Dan)  Ocneal.  I  178,  3r>6 

Asor  {Husam,  rex  Edoni)   Geneal.  I  178,  284.  285 

Aspar  Mare.  II  76,  425,  1  1 

Aspar  (inag.  militiae)  Marc.  II  80,441,11 

Aspar    (patricius)    Hyd.    II  35,  247    Marc.  II  90,  471 

Cass.  II  158, 1291    Vict.  T.  II  188,  47u.  471 
Aspidius  loh.  II 214,  575,  2  Albidus  Ps.  Is.  h.  II  385,  14 
AsriX  V.  Esra 
Assaracus  (fil.  Trois)  Nenn.  int.  III  151, 15.  2s.  32    Asa- 

racus  Nenn.  III  151,  17.  29.  38/39 
Asser  v.  Aser 
Assuerus  v.  Asuerus 
Assur  (fil.  Sem)   Gener.  A    1   103,  158    Ps.  Is.  h.    II 

378,  2  bis  Asur  Chr.  Al.  1  103,  130   Asyr  Gener.  B 

I  103,52  Assyr  Geneal.  I  164,  7iab.  74»  166,131 
Assyr  {Assir,  fil.  Core)  Geneal.  I  186,  4S3  Air  Gener. 

A  I  136,  360       cf.  Assur 
Assyrin  (fil.  Dedan)   Geneal.  I  172,  259 
Asterius  (comes  Hispauiarum)  Hyd.  II  20,  74 
Astiages  v.  Astyages 
Asturius  (mag.  utriusque  militjac,  consul  «.  449)  Hyd. 

II  24, 125.  128  2,5,  143 

Astyages  (rex  Medorum)  Astiages   Clir.  511  I  636,  184 

,Scyth.  L.  II  312,  4  quiiujuies      8cyth.  B.  II  312,  4  bis 

Bed.  A  III  270, 149  v.  15    Astyaces  Geneal.  I  181,  421 
Asuadus  V.  Asbadus 
Asuerus  (pater  Darii)  Chr.  Al.  I   128,  300    Bed.  A  III 

270, 149  Asverius  Gener.  A  I  128,296  Asierus  Oeneal. 

I  181,  424       Darius  q.  e.  Asuerio  ib.  182,  U3^ 
Asuerus  (rex  Persarum)  Bed.  A  III  271,  151    274, 179 

(hic    par    hahetur    Artaxerxi    3lnemoni)    Assuerus 

add.  V  ad  Pro.y}.  I  494  (=  Artax.  Mneinon) 
Asur  V.  Assur 
Asyr  V.  Assur 
Atala  V.  Attila 
Atal.aricus  r.  Atbalaricus 
Atalia  v.  Atlialia 
Atalus  r.  Attila 
At;inagildus,  Atanagillus  «('d.  Athauagiklus  in  ind.  IV 

p.  495 
Atanaricus,    Ataiuarigus    r.    Atlianaricus    in    ind.  IV 

p.  494 
Ataricus  v.  Atbanaricus  in  ind.  IV  p.  494 
Ataulfus  (Atauulfus  cet.)  r.  Atliaulfus  in  ind.  1 V p.  494) 
Atax  r.  Addax 

Atliacht  Nenn.  int.  III  149,  17  171,  16 
Atbalaricus    (rex    Ostrog(jthorum)    An.  Val.  I  328, 96 

A,/n.  I  .333,  62  Bed.  A  III  307,  512  Atbalarico  add. 

I  ad  Bed.  III  334,  522   Atalaricus  Mar.  II  235,  526 

Alaricus  F.  Vind.  B  I  334,  696 
Atbalia   (regina    ludae,    mater  Ocboziao)    Gener.  B  I 

123,  122  /s.  chr.  A  U  441,  127  Is.  chr.  B  II  441,  s7 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


573 


Ikd.  A  JU  2U4,  ws  Us    Bed.  B   III  2G4,  iiio    I.at. 
Bed.  Ilt  350,. ",9.  60     Atalia  Oeneal.  I  192,  r,:,7b 
Gotliolia  Gener.  A  1  123,  277  his  Oeneal.  1  180,  ;w.'  Ks 
iVo.';-.  1  3;)2,  134    Chr.  511  I  635,  r.-,',   Godolia  Chr. 
AL  1  12.-!, -.'74  6;« 
AtliauaiUliis  C.  Ilisji.  11  354, 7',       cf.  Atliaiiagiltlu.'! 
Atliaiiagiiiliis  r.  ind.  IV  p.  495 
Atliaiiaricus  v.  ind.  IV  2J.494 

Athaiiasiiis.  episc.  Al.,  v.  ind.  VI B  (n.  XIX.  XXXIII) 
Atliaiilfus  r.  ind.  IV  p.  494 
Atlieiie  Prusp.  I  388,  hi        cf.  Minerva 
AtlieiKiilorus  (episc.  Ponti)  Bed.  A  III  290,  .tG.i 
Atlienodorus    (Isaurus)    Marc.  11  95,497     Vict.    T.    II 

192,  49,5,  1 
Athis  V.  Aegyptus  Silvius 
Atliulpus  V.  Athaulfus  in  ind.  IV  p.  494 
Atlas  frater  Piomethei,  astrologus  Chr.  Al.  1  IK), -.'35 
bis      acc.  Atlatmn  ihid.  Atlans  Prosp.  1  387,  4B 

tW  U  121,  21   Is.  chr.  A  II  433,  46.  46»  434,  47   Is. 
chr.  D  II  433,  39 
Atlas  cf.  Aillas? 
Atreus  (rex  Argivorum)  Prosp.  I  390,  S7    Afrea  Chr. 

Al.   I   119,  2S4 
Attalus  (III,  rex  Pergami)  Prosp.  I  402,  285 
Attalus  tyraiinus  v.  ind.  II  p.  485  suh  llonorio 
Atthuman    {Othman,    rex    Saracenorum)    C.  Sisp.   II 
341 ,  26    Attuman  ib.  341 ,  25    Atthoraam  ib.  343 ,  3.', 
Etheman  C.  Byz.  II  341,  23  bis 
Attunian  C.  IPisp.  II  360,  96 
Atticus,  episc.  t'onst<intinop.,  v.  ind.  VI  p.  olil 
Atticus  (episc.  Ilicrosolym.)  Hyd.  II  22,  iiiG 
Attila  (rex  Ilunnorum,    <jen.  -ae,    acc.  -am)  Ilavn.  I 
301,451  302,451    An.  Val.  I  310  Prosp.  I  480,1353 
481,  1364  482, 1367, 1.  1370   add.  II  ad  Prosp.  I  490, 
2,  l.'i,  3,  19     Chr.511    I  661,  5S9     063,  615  bis.  617.  632 
Chr.  452  I  660,  131  662, 139.  141  Ilyd.  II  26, 153  27, 

1.54  j/arc.  U  81,  442.  445,  1  82,447,2.4.5  83,  44S,  2 
84,  452,  3  86,  454, 1.  2  90,  469  Cass.  U  156,  1243  157, 
1253.  1255.  1258      Vict.    T.     U    185,  449  bis.  4.53,  2     Chr. 

Caes.  II  222,  450  /».  Idst.  U  278,  i  (a).  19.  26  Bed.  A 
IIl  303,  4S7  add.  I  ad  Bed.  UI  334,  488  Attile  (dat.) 
Bed.  A  UI  305,493  Attila  (gen.  -auis,  ahl.  -ane) 
Ilacn.  I  302,  452  Mare.  U  79,  434  Attilanum  (acc.) 
add.  II  ad  Prosp.  I  490,  3,  19  Ataluni  (acc.)  Ps. 
Is.  h.   II  384,10  Atala  (ahl.)  ibid. 

Attuuiau  V.  Atthuman 

Aucupa  (Ohba)  C.  Bisp.  II  362, 109 

Audcca  (tyraiinus  Suevoruui,  acc.  -aneui)  loh.  II  216, 
584,  2    217,  5S5,  2.  5    Is.    hist.   II   303,  9.  13 

Audefiiusus  V.  Adefonsus 

Aiulcus  (liaercticus)  Prosp.  I  453,  lu58.  I05'j  —  herosis 
.\udiana  ih.  453,  10.58 

Audiani  Prosp.  I  453, 1059     cf.  Antliropomorphitae 

Avenlinus  Silvius  Prosp.  I  393, 142  Chr.  511  I  635, 
I2',i  1'ass.  U  122,67  Xenn.  int.  III  153,17  Bed.  A 
III  265,112  Aveiitinus  Chr.  354  I  143,  jg  1  add. 
p.  X  {mont.  1)  Bcd.  A   III  265,116 

Aveiitius  (episc.  Asisiuas)  Aiict.  Marc.  II   lOS,  547,  1 

Aufcntius  V.  Auxentius 

Aufidius  1".   Hassus 


Augodada  (uxor  Theodorici)  An.  Val.  I  322,  63 
Augustinus  (martyr)  add.  1  ad  Vict.  Aq.  I  738,  21 
Auijustinus  (episc.  Hipjiuiiiensis)  Aurelius  Augustinus 
Prosp.  I  473,  1304  Augustinus  ih.  463, 1204  468, 126I 
add.  V  ad  Prosp.  I  497,  1304  Dom.  Val.  I  630,  I8/19 
Chr.  452  1  648, 17  652,  47  656,  81  Chr.  511  1  653, 
541  P.  Camp.  I  745,  7  ffyd.  U  18,  53  22, 108  (a.  b) 
36  V.  4  Marc.  U  73,  416,  1  77,  459,  2  Cas.s.  II  154, 
1160  Is.  chr.  A  II  471 ,  369  Is.  chr.  B  II  471,  241 
J5ed  .4  III  250, 15  251, 17    252, 19    255,37    .301,472 

302,480    321,.593.  594W,  13    322,  ,598    325,608    Bed.  B 

111  300,  254  Agustinus  C.  Hisp.  II  343,  32 
Augustinus    (episc.  Cantabrigiensis)    Bed.  A    IIl  309, 

531  bis.  532 
Augustulus  imperator  !'.  ind.  II 
Augustus  imperator  v.  ind.  II 
Avienus  consularis  Prosp.  I  482, 1367, 12 
Avitus  imjierator  v.  ind.  II 
Avitus  (presbyter  Bracarensis)   Cons.  Const.  I  246,  415 

Bed.  A  m  300, 471 
Aunara  {Ana,  fil.  Seir)  Oeneal.  1  174,  299 
Aunan  {Onan,  fil.  luda)  Geneal.  I  176,  331.  334 
Aureliauus  imperator  v.  ind.  II 
Aurelianus  cf.  Ambrosius 

Aurelius  (rex  Hispaiiiae)  Rerj.  Vis.  Ill  469  (Lerj.) 
Aurelius  cf.  Augustinus ,   Caninus ,   Celsinus ,   Hermo- 

genes 
Aureolus  tyraiinus  r.  ind.  II  p.  479  suh  Oallieno 
Aurich  v.  Euricus  in  ind.  IV  j'-  494 
Aurthach  Britt.  UI  161,2 
Ause  (uxor  Cham)  Oeneal.  I  166,  114 
Ause  (pater  Nave)  Geneal.  I  177,  350.  351 
Ausonius    (rhetor,   praecejjtor  Gratiani)    Dom.  Val.  1 

629,  15 
Austregildis  regiua  Mar.  U  239,  5Sl,  l 
Autharic  (rex  Laiigobardorum)  loh.  U  216,  581,  i  217, 

586,  1    Autharith  Ilucn.   I  338,  8    Autherenem  (acc.) 

ib.  339,  14 
Auxentius    (episc.    Mediolanensis)    Prosp.  I  459,  1153 

Bed.  A  III  298,  446  Aufentius  Chr.  511  I  644,  5oo 
Auxentius  (hereuiita)    Vict.  T.  II   19I.4',i0,  3 
Auxilius  Britl.  III  195,  I7 
Aytop  V.  Achitob 

Aza  (fil.  Ismaliel)  Gcncal.  I  172,254 
Azael  V.  Azahel 

Azacr  (fil.  lectau)  Gencal.  1  170,  212  =  lezel'^ 
Azahel  (Chazael  [vulyo  Hasael],   rcx  Syriae)  Bed.  A 

III  265,111  Azael  Oeneal.  I  192,558 
Azahel  (angelus)  Barb.  l  281,  120 
Azanae  ('jen.)  Oener.  A  1  135,  355 
."izarias    {Asarja    propheta,    fil.   Obed    \hebr.   Oded]) 

Oener.  A  I  122,  273    Chr.  511  I  634, 114    Is.  chr.  A 

U  441, 120.  122    OHd.  III  50,  29    Azarias  q.  e.  Addo 

Prosp.  I  392,  121 
Azarias  propheta  (alius)  Prosp.  I  392,  137 
Azarias    sacerdos    Oener.  A    I   135,  355     Gener.  B  1 

135,  117 
Azarias,  fil.   loram  ct  Athaliac,  rex  ludae,  rid.  t)cho- 

zias 


574 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Azari.is  q.  e.  Ozias  (Asarjn  rel  Usia,  fil.  Araasiae, 
re.x  Iiulae)  Prosji.  1  393,  14C  Jied.  A  III  2G5,  113 
Azarias  sive  Ozias  Prosp.  I  393,  U8  Ozias  Gener. 
A  I  123,  2S0  Us  124,  2Si  132,  332,  43  Gener.  B  I 
123,  Mb  132,  167,  43  Chr.  Al.  I  123,  277  124,  277.  27S 
Geneal.  I  180,  397.  399  Chr.  511  I  635,  13.',.  139  Is. 
ehr.  A  II  442, 1.3,'i  Is.  chr.  B  II  442,93  Bed.  A  III 
2(5,5,  120  Bed.  B  lU  265,  106  Lat.  Bed.  III  350,  G2. 
63  Ilozias  Geneal.  I  181,429      yej».  Hozie  ib.  182,430 

Azarias  (Sacharja,  fil.  Hieroboam  II,  rex  Israbel) 
Gener.  A  1  134,  348  Gener.  B  I  134,  lei  Zaccharias 
Geneal.  I  192,  563 

Azarias  (Asarja,  socius  Dauihelis)  Frosp.  I  395,  n.s 
/s,  chr.  A  II  445,  162  Bed.  A  III  268,  HO 

Azor  (fil,  Eliachim)  Gener.  A  1  132,  332,  55  Gener.  B 
1    132,  167,  55   Oeneal.    I    185,  464.  465 

Azyrius  v.  Aradius 


Baal  Geneal.  I  167,144  Oild.  III  66,20  72,  19 
Baasa    (Baesa,    rex   Israhel)     Oeneal.    I    192,  548.  549 

Gild.  III  .50,  12.  14    Basa  Gener.  B  I  134,  1,52    Base 

(gen.)  Gener.  A  I  134,  340  Basan  ib.  134,  339 
Baath  Britt.  III  161,3  corruptum  ex  lobaathf 
Babylas  (Babilas  cet.)  episc,  Antiocli.,  v.  ind.  VI  p.  557 
Bacaudae  v.  indicem  yeogr. 
Bacchylus    (episc.  Asianae    provinciae)    Pro.ip.  I  433, 

743  434,  751    Bacliilus  Bed.  A  III  289,  343 
Baduarius   (gener  lustini  principis)  loh.  II  214,  576, 1 
Baduila  v.  Totila 

Balaac  (Bela,  rex  Edom)  Geneal.  I  173,  282  bis.  283 
Balaam  (Bileam,  fil.  Beor)  Geneal.  I  173,  282 
Balac  V.  Bellac 
Balaeus  (rex  Assyriorum)   Cass.  II   121,16     alius  vid. 

Xerxes,  rex  Assyriorum 
Balam  (fil.  Asam)  Geneal.  I  174,  301 
Balbina  Chr.  354  I  70,  12 
Balbinus  impei-ator  v.  ind.  II 
Balbus  Sih.  I  545 
BaUa  (ancilla,  concubina  lacob)   Oeneal.  I  175,  sil»'''. 

322 
Balleiion  (re.x  Edoni)   Gene.al.  I   174,  2S8.  289 
Ballia  (ostiaria)  Barb.  I  281, 118 
Balthasar  (Belsazar,  rex  Babyloniae)  Bed.  A  III  270, 

150    Balthasar   qui   Naboan  nuncupatur  ib.  270,  149 

V.  11/12     Baltasar    Chr.  Al.    I  128,  298     Chr.  511  I 

636, 183 
BaUhasar  mayus  Bithisarea  Barb.  I  278,  86 
Banba  Nenn.  int.  III   1 58,  3 
Banne  (princeps  sacerdotuni)   Geneal.  1  190,  536 
Barac  (iudex)  Gener.  A  I  117,  254  Prosp.  I  389, 70  bis 

Barach    Chr.  Al.    I   117,  237  bis.  238.  239     Geneal.  I 

188,  507  Chr.  511  I  633,  52   Bed.  A  III  259,  53    iJa- 

rech  Gener.  B  1  117,  97 
Barachias  Bed.  A  III  264,  109 
Barachias    (Berechja),    pater    Zachariae    prophelae 

Barucheus  Clir.  Al.  I  128,  303 
Barad  (Bedad,  pater  Arad)  Oeneal.  I  174,  289 
Barbas    (episc.  Arrianus)     Vict.  T.   II  193,  .soo  bis    Is. 

chr.  A  II  474,  393  bis        Barbus  Havn.  I  269,  24  bis 


Barliatus  v.  Scipio 

Barcelaicus  abbas  add.  II  ad  Is.  chr.  II  493,  7 

Bardesanes  (haeresiarches)  Prosp.  I  430,  690.  691  (^o.  i^ 

Chr.  511  I  641,  370 

Bardesanitae  Pros]).  I  430,  69i 
Barech  v.  Barac 

Baria   (Bria,  fil.  Aser)    Oeneal.   I   176,  341.  343   177,  342 
Barnabas   apostolus    Vict.  T.  II  191,488,1     Is.  chr.  A 

II  474,  388  Bed.  A  in  305,  499    Bed.  B  III  305,  264 
Baruabus  tribunus  Prosp.  1  471,  1292 
Barracim  sacerdos  Oener.  A  I  135,  356 
Bartholomeus  apostolus  Oener.  B  I  133,  169,  7 
Baruch  propheta  Chr.  Al.  I  12.5,288  126,289.290  128, 

298 
Barucheus  v.  Barachias 
Basa,  Basan  v.  Baasa 

Basemath  (uxor  Esau)  Oeneal.  I  173,  26S.  269 
Basianus    Vict.  T.  II  191,  487 
Basileus  v.  Basilius,  ep.  Amasiae 
Basilides    (haeresiarches  Alexandriuus)    Prosp.  I  424, 

616.  617     Chr.  511   I  640,  358     Is.   chr.  A   II  459,  271 
Basilides  (Scythopolitanus,  philosophus)  Cass.  II  142,814 
Basiliscus  tyrannus  v.  ind.  II  j>.  488  sub  Zenone 
Basiliscus  episcopus  Ma/rc.  II  67,  403,  3 
Basilius  imperator  v.  ind.  II 
Basilius    (praef.    urbis)    Valerius    Maximus    Basilius 

Chr.  354    I  67,  319     Valerius    Maximus  ib.   67,  320. 

321.  322 
Basilius  (episc.  Amasiae)    Basileus  Prosp.  I  449, 1007 
Basilius  (episc.  Caesariensis)    Chr.  511   I  644,  608    Is. 

chr.  A  n  463,  312»  Gild.  III  69,  4.  8 
Basilius  Eyd.   II  2,5,  141  bis.  142 
Basilius  (pater  Theodori,  praefecti  praetorii)  An.  Val. 

I  324,  68 
Basilla  Chr.  354  I  72,  5.  9.  11 
Bassianus    (maritus   Anastasiae,    sororis    Constaiitini) 

Or.  Const.  I  8,  28.  30.  31  bis 
Bassus : 

Aufidius  Bassus  Cass.  II  161,  1370 
Septimius    Bassus    (praef  urbis)    Clir.  354   I  67, 
317.  318 
Bathseba  v.  Bersabe 
B.atuel    {Bethuel,    fil.  Nachor)    Oeneal.  I  171,  243.  244 

173,267» 
Batuel  (Pethuel,  pater  loel  prophetae)  Gcncr.  A  1  124, 

281     yen.  B.atueli  ib.  133,333,29    Hathueli  (yen.)  Chr. 

Al.   I   124,  278 
Batzas  Auct.  Marc.  II  105,  .536, 11.  538,  1 
Baux  (Bus,  fil.  Nachor)  Geneal.  I  171,  243 
Baux  (fil.  Abraham)  Geneal.  I  172,  257 
Bearnoch  Britt.  III  202,  17 
Beldiab  Britt.   111  206,25 
Beda  presbyter  add.  III  ad  Bed.  III  343,  2   add.  IV 

345  (Vatic.) 
Beeri    (pater    Osee    prophetae)    Gener.  B    I    123,  125 

Oener.  A    I  133,  333,  25     Belieri  Gener.  A    124,  280 

Ebrei  Chr.  Al.  I  124,  277 
Belchana  v.  Elcana 

Beldeg  (fil.  Wodeii)  Britt.  III  202,  i     Beldeyg  ib.  201,  19 
Belesarius  v.  Belisarius 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


575 


lielgi  (Beldsch)  C.  Hisp.  U  354,  75 

Belgi  (idem'?)  C.  Bisp.  n  363,  iis  364,  iis  ii'.)  bis.  n-o 

367,  136 
Belibus  (rex  Clialdaeorum)   I.at.  Al.  III  447,  s     liili- 

bus  ib.  450,  s 
Belisarius  (patricius  ac  niagister  militiae)  Atjn.  I  333, 

62  Auct.  Marc.  II  104,  .■i.15,  l.  536,  l.  3  105,  ."i^e,  s.  537, 

1.  2.    538,  1.  2    106,    538,  5.  7.    539,  2.  4.   540,  3.  5.    541,  1 
107,  544,  3  Us.  545,  3    108,  547,  5    Js.  Mst.  U  299,  22  (b). 

23  (a.  b).  28  Is.  clir.  A  II  475,  39«  lier/.  Wand.  III 
459, 19  Belesarius  Ilijd.  II  36  v.  5  Vict.  T.  II  198, 
532.  534, 1  ter.  2  200,  ,'.42  V.  22  205,  5G0  Alar.  II  235, 
534,  2  236,  540,  2.  547,  3  Bilisarius  F.  Vind.  B  I  334, 
697  Ins  Auct.  Marc.  II  108,  547,  3  /s.  hist.  II  299,  29 
Bilizarius  Bed.  A  III  307,  516  Bilistarius  Havn.  I 
269,  28  Belsuarius  add.  I  ad  Bed.  III  334,  522 
Bellac  (Bela,  fil.  Beniamin)  Geneal.  I  178, 355    Balac 

ib.    177,  3.=.4.  355 

Bellepares  (rex  Assyriorum)  Cass.  II  121,  31 
Bellerophon   Bellorofou  Is.  chr.  A  II  436,  71      Vellero- 

phons  Ep.  Ov.  n  371,  5 
Belliuus  Britt.  IH  162,17  Kenn.  int.  III   162,7/8 
Belochus  (rex  Assyrioruni)   Cass.  II   121,  30    Hilochus 

Chr.  Al.  I  114,  224 
Belpoleims   V.  Gild.  A  III  101,46 
Belsazar  v.  Balthasar 
Belsuarius  v.  Belisarius 
Belus    (rex  Assyriorum)    Silv.  I  .547,  2    Is.  chr.  A  II 

431,30     Bed.  A    III  255,36     Bed.  B    111   265,  107 

Bilus  Chr.  Al.  I  113,214 
Ben  Kenn.  III  144,  26 
Benadab  (rex  Syriae)  Bed.  A  III  263,  94 
Benedictus,  episc.  Eom.,  v.  ind.  VI  p.  554 
s.  Benedictus  abbas  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  753      Is. 

cftr.  A    II  476,  399"     add.  II  ad   Is.  chr.  II  491,  3 

493,  4iw.  5     add.  /F  502    .503,2     Ps.  Is.  chr.  II 

501,  394  mg.  bis  Bed.  A  III  307,  ;.14   Bed.  B  Ul  307, 

268* 

Benenatus  episcopus   Vict.  T.  II  202,  549,  1 

Beuianiiu  (fil.  lacob)  Geneal.  I  175,311''    177,  354  iw. 

355  178,  355    Beniamen  ib.  175,  32i 
Beniamiu  (princeps  sacerdotum)  Geneal.   V  190,536 
Beniainin,  episc.   Hieros.,  v.  ind.  VI  p.  .559 
Benli  Britt.  III   173,  1  Nenn.  int.   lll  173,  1 
Beor    (pater  Balaac,    retjis  Edom)    Sephor  Geneal.  I 

173,  282 
Beor  (pater  Balaam)  Geneal.  I  173,  282 
Beorgor  (rex  Alanorum)  F.  Vind.  A  I  305,  593  Marc. 

II  88,464   Cass.   11   158,1278 
Beornec  Brilt.  111  202,2 
Berengarius  v.  lucbael 
Berenice  (mater  Herodis  Ayrippae  I)  Beronice   Bed. 

A  HI  281,264 
Beriochabel  (fil.  Fineesl   Geneal.  I   189,  525 
Bernhartus,    rex    Italiae    add.  IV   ad    Bed.    III  345 

(Baris.) 
Berolius  i\  Braulio 
Beronice  v.  Berenice 
Bersabe  {Bathseba,  uxor  David)  Geneal.  I  179,  3so  6m 

191,543 

CHRONICA   III. 


Beryllus  episcopus  Prosp.  I  437,  R03 

Bessa  (patricius)  Artct.  Marc.   II   106,  .i40,  6  107,  542,3. 

545,  3 
Besso  (Fraucus)   Chr.  Caes.  H  223,  531 
Beulanus  presbyter  Nenn.  IH  152,6    207,25     Beulan 

III  144,  23         cf.  p.  144  jmiescriptio   codicis  L   ad 
carmen  Nennii 

Bezzachi  Geneal.  I  184,  450 

Bibia  V.  Perpetua 

Bida  (princeps  sacerdotum)  Geneal.  I  190,536 

Bileam  v.  Balaam 

Bilibus  V.  Belibus 

Bilisarius  simil.  v.  Belisarius 

Biloian  »;.  Valerianus  in  ind.  II  p.  479 

Bilus  V.  Belus 

Birdei  Britt.  III  202,  34 

Bithisarea  v.  Balthasar  magus 

Bitibas  v.  Wamba  in  ind.  IV  p.  4y6 

Bitissicus  v.  Theudisclus  in  ind.  IV  ]>.495 

Blaedla  v.  Bleda 

Blancona  v.  Abdoueus 

Bleda  (rex  Huniiorum)  Prosp.  1  480,  1353  Chr.  452  I 

660,  116.  131     Marc.  II  81,  442.  445,  1     Cass.  H  156, 

1243  Blaedla  Bed.  A  111  303,  487 
Bleda  (dux  Gothorum)  Auct.  Marc.  II  107,  542,  3 
Bluchbard  Britt.  UI  205,20 
Boarus  v.  Boguarus 
Boas  V.  Boos 

Bocia  {Buhhia  levita)  Geneal.  I   190,  538 
Bodb  V.  Boidb 
Boethius    (patricius    et    praelectus    praetorio,    amicus 

Aetii,  f  a.  454)  Marc.  II  86,  454,  2     Vict.  T.  H  185, 

454    Boetius  Prosp.  I  483,  1373,  14  add.  II  ad  Prosp. 

I  490,  3,  24   Cass.  H  157,  1260    Veaetius  F.  Vind.  B 

I  303,  572 
Boethius  (patricius  et  scriptor  uobilis,  f  a.  524)  An. 

Val.  I  326,  85  328,  86.  87  bis.  92    Boetius  F.  Vind.  B 

I  332,  679    Agn.  I  333,  39    3Iar.  H  235,  524,  3   add. 

IV  ad  Is.  chr.  II  502 

Boethius  episcopus   Vict.  T.  II  203,  652 

Boguarus  (fil.  Neguae)  Britt.  III  KiO,  7    Boarus  Nenn. 

int.  III  149,12/13 
Boidb    (fil.  Semoib)    Nenn.   int.  IH   149,  I6     Bodb  ib. 

171,  16  Boib  Britt.   III   160,  15 
Boladia  v.  Placidia 
Bonifatius  (patricius,  postea  magister  militum)  Havn. 

I  301,  432     Prosp.  I  469,  1278  470,  1266  471,  1294  bis 

472,  1294    473,  1310    Chr.  511  I  657,  571    Chr.  452  I 

658,  96.  109.  111    Hyd.  II  20,  76  22,  99    Marc.  H  78, 

432,  2.  3  ter  79,  435,2  Cass.  II  156,  1214 
Bonifatius,    episc.  Rom. ,    v.   ind,    VI  A    (n.  XLIV. 

LVIL  LXVIIL  LXIX) 
Bouifatius    (episc.    Carthaginieusis)     Vict.   T.    H  197, 

523,2    198,  .533.  .535     lieg.  Waud.   III  Am.\(.(A) 
Bonifattus  (archiepisc.  J{ogontiacen.iisJ  Bonifacius  add. 

III  ad  Bed.  IH  343    Bonefatius  add.  IV  345  (Pal.J 

Bonefacius  ibid.  (Vat.,  Par.,  Eins.) 
Bonosus  tyraunus  v.  ind.  H  p.  4S0  sub  Probo 
Bonus  Britt.  III  193,  6    Nenn.  int.  III  193,  5 
Boos  {Boas,  niaritus  Ruth  Moabitidis)  Geneal.  I  178, 

74 


576 


NOMINA  HOMINVM. 


iNDEX  vn. 


367  his    Boo/,  Gener.  B  1   132,  167,  30    Boz   Oener.  A 
1    132,  332,  30 

Borboritae  Prosji.  I  424,  618 

Boso  (dux  Francoruin)  luh.  II  218,  589,  2 

Bostrenus  Prosp.   I  437,  so;t 

Boz  V.  Bnos 

Bracila  comes  Marc.  II  91,  477  {acc.  -am)        Brachila 

{acc.  -anera)    Harn.  A    I  311,  477    Barn.  B  I  311, 

477     Bami.  mtj.   1   311,477     Bravila   F.  Vind.  A    I 

310,  623 
Braulio  (episc.  Caesaraugustanus)  C.  Hisp.   II  340,  20. 

22    Berolius  Ps.   /.?.   h.  11   387,  17  his 
Brennus  (dux  G,iII()rum)  Bed.  A  III  274,  183 
Briacat  Britt.  III  193,  4    Nenn.  int.   III  19.3,  3 
beata  Brigidda  V.   Gild.  A  HI  94,  23       sancta  Brigida 

Britt.  m  159,  1.  3    III  127,  XI 
Britannicus  v.  ind.  II  p.  475  suh  (Jlandio 
Britus  (is,  a  quo  nomen  ducunt  Britones)    Nenn.  inl. 

III  149,  s/;i.  14  l.W,  18    l.^il,  n   152,  n  153,  12.  21. 23 

154,3  171,13    Nenn.  III  151,  2.  11  Brito    Nenn.  int. 

m  147,7  151,3s/.39    Britto  Nenn.  IM  147,7    Britt. 

m  153,  9.  10    160,  3     Brutus  III  127,  III.  IV    Britt. 

III  159,  14  161,  10,  11     Bruto  III  127,  IV    2?);«.  III 

150,  22 
Brond  Britt.  III  204,  20 

Brumasius  (episc.  Africanus)   Vict.  T.  11  205,  .'j6s 
Brunliilde  add.  I  ad  Is.  chr.  II  490,  7 
Brutius  (scriptor)  Prosp.  I  418,  W.Vi       cf.  Brutus 
Bruto  V.  Britus 
Brutus  (is  qui  Hisj^aniam   snhegit,  D.  Iimius   Brtitus 

Callaecus,  cos.  a.  616)   add.  I  ad  Is.  hist.  II  .304,  17 

Is.  chr.  A  II  451,  216  Is.  chr.  B  II  451,  144  Bed.  B 

III  278, 1S9     Brutius  Prosp.  I  402.  2so 
Brutus  dictator  Iiilius   {scr.  lunius)  Brutus  Chr.  354 

I  145,  lo/it 
Brutus  (is  qui  Caesarem  inlerfecit,  M.  lunius  Brutus) 

Cons.  Const.   I  216,  713,  2    Cltr.  pasch.  I  217,  716,  1 

Silv.  I  547,30 
Brutus  cf.  Britus 
Bubulcus  (C.  lunius  Brutus  Bubulcus)  Cons.   Const.  I 

209,  445  Chr.  pasch.  I  209,  445 
Bucceleuus  Mar.  II  237,  .'>55  238,  568  (idem  an  diversil) 
Builc  Britt.  HI  156,  6 
Bul  V.  Hul 

Burdunelus  (tyranuus)   Chr.  Caes.  II  222,  496.  497 
Burguiidus  (fil.  Armenon)    Britt.    III  160,  5      Burgan- 

dus  Netm.  int.  III    149,  11 
Buzi  (propheta)  Gener.  A  I  126,  290   Gener.  B  I  126, 
134    133,168,32       Buzzi  Chr.  Al.    I  126,289       Buz 
Gener.  A  133,  333,  32 
Buzi  {Busi  sacerdos,  pater  Ezechiel  prophetae)  Gener. 
A  I   135,  356 


Caath  {Kahath,  iil.  Levi)  Gener.  A  I  114,  242.  243 
Chr.  Al.  I  114,219.220  Bed.A  III  257,46  Chaat 
Geneal.  I  186,  480  Caat  ih.  190,  537  Cahaad  Gener. 
A  I  136,  359  his  Cabaad  ihid.  Cath  Geneal.  I  186, 
475.  477.  482  add.  I  ad  Vict.  Aq.  I  737,  23  (iaad 
Geneal.  I  176,  330       c/.  Gad 


Cibal   (canis)  BriH.  III  217,  is 

Cacus  Chr.  354  I  143,  8    Silv.  I  545 

Cadnnis  Gener.  A  I  97,  7s     /s.  chr.  A  II  435,  62     Is. 

chr.  B    U  435,  45     Bed.  B    III  258,  56       Cathmus 

Chr.  Al.  I  97,54     Cadmu  (gen.)  ib.  117,241 
Cadocus  (abbas  Nancarbanensis)    V.  Gild.  B  III   108, 

31.  43.  4.'.    109,  4.  7.   U.  15.  16 
sancta  Caecilia  add.  V  ad  Prosp.  I  495 
Caecilianus    (diacomts    Bom.)    Cecilianus     Geneal.    I 

196,  626 
Caecilianus  (episc.  Carthaginiensis)  Prosp.  I  450, 1026 

(a)  his.  (b)  bis 
Caecilius,  cumoediarum  scriptor  Prosp.   I  401,2i;5 
{'accus  V.  Claudius 

Caedar  {Kedar,  fil.  Ismahelis)   Geneal.  I   172,  254 
Caelestinus,  episc.  Rom.,  v.  ind.  VI  p.  554 
Caelestius  (socius  Pelagii)  Prosp.  I  467, 1252 
Servilius  Caepio  Cass.  II  132,  460 

Neratius  Caerealis  (praef.  urbis)   Chr.  354  I  69,  3S2.  353 
Caesar  dictator  v.  ind.  II 
Cahaad  )'.  Caath 
Cain    (fil.  Adam)    Geneal.   I  161,  is^-b.  -jiib  ler.  23  <er 

162,  36.  37.  38      163,  39»  •1'.  40».  41.  53.  54  bis     Prosp.   1 

385, 12     /s.  chr.  A  U  427,  6»   428, 14     Ps.  Is.  chr. 

II  498,  4  ter  Bed.  A  lU  249, 10  251,  16 

Cainiin  {Kenan,  fil.  Enos)  Gener.  A  I  91,30.31  132, 
332,  4  Oener.  B  I  91,  29.  30  132,  167,  4  139,  5.  6  Chr. 
Al.  1  91,5.  6  Ws  add.  I  ad  Chr.  354  I  151,3.4 
Gencal.  I  162,  28.  29  Prosp.  1  385,  3.  4  add.  I  ad 
Vict.  Aq.  I  737,  10.  11  Is.  ehr.  A  U  426,  6  427, 7 
Is.  chr.  B  n  426, 7  427,  8   Britt.  lU  161,7    Bed.  A 

III  250, 12  bis.  13    Bed.  B  lU  250,  13.  14    Lat.  Bed. 
111  349.  6.  6     Cayuam  Chr.  511  I  632,  3.  4 

Caiuan  (fil.  Arphaxat)  Gener.  A  1  93,  42.  43    Gener.  B 

I  93,  41.  42  132, 167, 12  139, 15.  16   Ohr.  Al.  I  93,  is. 

r.)    104,  139.  140     add.  I   ad  Chr.  354    I  151,  14.  15 

ProsjK  I  386,  16.  17    Bed.  A  III  253,  23  quater  Bed. 

B  III  252,  23      Caynam  Chr.  511  I  632,  14      Caua- 

an  ih.  632,  13 
Caiphas  (pontifex  ludaeorum)  Oeneal.  I  194,  612  lat. 

Mal.  III  429;  28  430,  13 
Caitel  V.  Catel 
C'aius  V.  Gaius 

Caldu  angelus  Barh.  I  281,  120 
C.alel)  {'.  Chaleb 
Calendio,    episc.  Antioch.,    vid.  Calaudio    m   ind.    VI 

p.558 
Caligula  imperator  v.  ind.  II 
Calistus,  Calixtus,  episc.  Kom.,  ti.  Callistus 
Callinicus,  episc.  Const.,  v.  ind.  VI  ji.  561 
Calliopius  (patricius  Autiocheuus)  Marc.  II  100, 518,  3 
Callistus,  episc.  Rom.,  v.  ind.  VI  p.  553 
Calluc  (mag.  militum)  Auct.  Marc.  U  106,  539,  6 
Calocaerus   tyrannus  v.  ind.  U  p.  482  sub  Constan- 

tino  I 
Calocerus  (niartyr)   Chr.  354  I  71,  12 
Calon  V.  Elon 
Cam  V.  Cham 
Cambyses  (rex  Persarum)    Bed.  A  III  271,  153.  15S  ter 

211,  220     Lat.  Al.    III  447,  23    450,  23     Cambysus 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


577 


Ckr.  Al.  I  128,  305.  30T  Cambises  Oenct:  A  1  131, 
318  Lat.  Bed.  III  350, 76.  77  C.iiiibisses  Chr.  611  I 
636,  189  Ps.  Is.  chr.  II  ASi^  p.  16'.>  Cabisses  Chr.  511 
I  636,  1S6  C.nmbies  Oeiier.  B  I  131,  is.')  *Artai- 
xerxes  aild.  I  ad  Chr.  354  I  152,  3S 

Camenae  I  add.  p.  XI  {j>ort.  3) 

Camenms  (praef.  urbis)  Ceionius  luliaiius  Kameuius 
Chr.  354  I  68,  333 

Camillus  Prosp.  I  397,  2U  Chr.  511  I  (;37,2io  Cass. 
U  125,183 

Camillus  tyrannus  v.  ind.  II  j^.  475  sub  Cluadio 

Cumpeius  r.  Carpentus 

Canaau,  Canaam  v.  Cbauaau;  cf.  Caiuau 

Cananeus  (pater  Sedeciae  pseudoproplietae)  Gener.  A 
I  122,  274 

Canazat  (fil.  Nachor)  Geneal.  I  171,  243 

Caudianus,  Candidianus  v.  ind.  geogr. 

Aurelius  Caniuus   Oild.  III  43,  3 

Capen  v.  Capys,  pat.  Ancbisae 

Capis  Silvius  v.  Capys  S. 

Capito,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  p.  559 

Capreolus    (episc.    Cartbaginiensis)     Vict.   T.    II  187, 

463,  1 

Capturin  Gener.  A  I  lUO,  ii7      Catliftboriim  Clir.  Al. 

I  100,90 
Capys,  pater  Anchisae  (ApoUod.  3,  12,  2,  3)      Capeu 

Nenn.  III  151, 17.  40    2\enn.  int.  111   151,  14.  33.  34 
Capys  Silvius  Prosp.  I  392, 122  Cass.  II  122,  61    Bed. 

A    m  263,  95       Capis    SUvius    Chr.  511    1  634,  112 

Capys  Chr.  354  I  143,  22    Bed.  A  UI  263,  99  ((/en.) 
Caracalla  imperator  v.  ind.  II 
Caram  v.  Charram 

Caranus  (rex  Macedonuiu)  Bed.  A  III  265,  119 
Caratocus  Nancarbaneusis   T'.  Gild.  B  UI  110,  25 
Carausius  tyrannus  v.  ind.  II  p.  481  sub  Maximiano 

HercuUo 
Carcedo  (Tyrius)    Chr.  511  I  634,  94     Cass.  II  122, 67 

Bed.  A  UI  262,  S5 
Carinus  imperator  v.  ind.  II 
Carlomannus  (fil.  Caroli  Martelli)  Lat.  Bed.   UI  353, 

162.  163      Karlomanuus  add.  IV   ad    Bed.   UI  345 

(Vat.,  Pal.,  Par.,  Eins.  sup.)    Carlus  add.  III  ad 

Bed.  343,  2 
Carlomannus  (fil.  Pippini  regis)  add.  IV  ad  Bed.  III 

345  (Pal.)     Lat.  Bed.  III  353,  164.  165       Karloman- 

nus  add.  IV  ad  Bed.  345  (Vat.,  Par.,  Eins.  sup., 

Eins.  inf.  ter) 
Karlomannus  add.  IV  ad    Vict.  Arj.  I  754  jtost  283 
Carmeutis  uymfa  Is.  chr.  A  U  438,  97     Carmentis  Is. 

chr.  B   U  438,  57     Bed.  B    III  260,  cs     Carmentis 

Nicostrata  I  add.  p.  XI  (port.  21) 
Carmiu  (Karmi,  fil.  Euben)  Oeneal.  I  176,  328 
Carmin  (Kanni,  fil.  Zambri)  Charmiu  Geneal.  I   176, 

336 
C.anu  Bed.  A  UI  261,76 
Carolus  (Martellus)  iMt.  Bed.  III  3.')3,  i6i.  162    Karolus 

add.  IV  ad  Is.  chr.  II  50.1,  5      Carlus  maior  donius 

add.  III  ad  Bed.  lU  343,  2     Carlus  add.  I V  ad 

Vict.  Aq.  1  753  post  179  754  post  23,5     Karlus  add. 

IV  ad  Bed.  III  345  (Val.,  Pal.,  Par.,  Eins.  sup.) 


Carolus  Magnus  Carolo  magui  add.  II  ad  Is.  chr. 
II  491,  1  Karlomaguus  add.  IV  ad  Is.  chr.  U 
503,  1  Carolus  Maximus  add.  VII  ad  Is.  hist.  II 
376  Carolus  add.  II  ad  Is.  chr.  II  492  {v.  3.  15) 
Lat.  Bed.  III  353,  166  (BC)  Karolus  add.  IV  ad 
Vict.  Aq.  I  754  posl  238  et  277  add.  IV  ad  Bed. 
UI  345  (Eins.  inf.  aexies)  Lat.  Bed.  lU  354,  166 
(Par.  12117)  Carlus  Lat.  Bed.  353,  164.  165.  166 
(Montp.)  354, 166.  166»  (Guelf.)  Karlus  add.  IV  ad 
Bed.  345  (Vat.,  Pal.  bis,  Par.  bis ,  Eins.  sup.) 
Lat.  Bed.  353,  166  (M) 

Karolus  (fil.  Ludovici)  add.  IV  ad  Bed.  III  345 
(Eins.  sup.,  inf)  Lat.  Bed.  UI  353,  I66l>  (Par.) 
354, 167  (Par.  4883).  \(X^  (Par.  12117)  Karolus  iuuior 
add.  IV  ad  Bed.  345  (Eins.  inf.) 

Carosa  v.  ind.  II  p.  483  sub  Valente 

Carpentus  Silvius  Prosp.  I  392,  123  Clir.  511  I  634, 
116  Cass.  U  122,  62  Bed.  A  III  263,  99  Campeius 
Chr.  354  I  143,  23  {'debuit  esse  Calpetus'  M.)  [Ca- 
petus  Liv.  3,  1] 

Carpophorus  martijr  Carpoforus  Chr.  354  I  71,  28 

Carrulus,  cousul  Fraucie  iuterioris  Austrie  C.  Sisp. 
II  361, 104 

Carus  imperator  v.  ind.  II 

Casius  V.  Cassius 

Casloniu  (fil.  Mesraim)  Oeneal.  I  167,  141  bis  Casluin 
Qener.  A  I  100, 115 

Cassander  (fil.  Antipatri)  Scyth.  B.  U  322,  33  Casander 
Scyth.  L.  II  322,  33 

Casser  Brilt.  III  203,  19 

Cassiauus,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  p.  559 

Cassiauus  (diaconus  Eomauus)  GeneqJl.  I  196,  626 

Cassianus  (lohannes  Cassianus,  scriptor  ecclesiasticus) 
Clir.  452  I  658,  104 

Cassiodorus  add.  II  ad  Is.  chr.  II  493,  8 

Cassivellaunus  Nenn.  int.  UI  164,  8 

Sp.  Cassius  (mag.  eguitum  a.  253  u.  c.)  Cass.  II  1 23, 105 

Cassius  ceusor  I  add.  p.  XI  {viae  2) 

Cassius  (C.  Cassius  Loni/inus,  qui  Caesarem  interfecit) 
Cons.  Const.  I  216,  713,3  Silv.  I  547,30 

Cassius  (Cassius  Longinus,  procurator  Syriae ,  gid 
templum  spoliavit)  Prosp.  I  405,  326  Bed.  A  III 
280,  260 

Casius,  praeses  Syriae  (alius)  Lat.  Mal.  IH  429,  42 

Cassius  tyrannus  v.  ind.  II  p.  477  sub  Marco 

lulius  Cassius  (vice  praefecti  urbis  a.  318  p.  C.)  Chr. 
354  I  67,  31« 

Cassius  cf.  Diou 

Castinus  (mag.  militum)  Prosp.  I  469,  1278  470,  1282 
471,  12SS  Eyd.  U  20,77 

Castor  (episc.  Aptensis)  Chr.  452  I  656,  86 

Castores  (i.  e.  Castor  et  Pollux)  CIi.  354  I  146, 16 

Catapbryges  Prosp.  I  429,  686  (a)  Cataphrygas  ib.  429, 
6S5  Catapbrygarum  Chr.  511  I  641 ,  369  Catafri- 
garam  Is.  chr.  A  II  459,  277  /s.  chr.  B  II  459,  183 
Katafrigarum  Bed.  U  III  287,  201 

Categiru  Britt.  III  187,  is  192,  11  Catigeru  Nenn.  inf. 
lU  187.11   192,6 

74» 


578 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Catel  Brill.  III  17(5,  4       Caitel    Nenn.  int.    III  17G,  4 

Catell  Diiniluc  BrlU.  176,  i;/7 
Catgabail  liritt.  III  208,  \6       Catgabail  Catguommed 

ib.  208,  18/19 
Catgualart  BriU.  lU  208,  5 
Cafguollaunus    (rex    Guenedotae    regionis)    Britt.    III 

204,  38     Catgublaun  ib.  207,  3 
Cath  V.  Caath 
Cathfthoriira  v.  Capturin 
Catigern  w.  Categirn 
Catiliua    Cons.  Const.    I  215,  691     Prosp.    I  404,  313 

Cass.  II  133,  sio 
Cato  Uticensis     Marcus  Porcius  Cato  Prosp.  I  404,  311 

Cato   Is.  chr.  A    II  452,  228      Catho   Ps.   Is.  h.  II 

380,4 
CatuVtnus   (praef.  urbis)    Aco    Catulinus   Philoniatius 

Chr.  354  I  68,  342     Aco  Catulinus  ib.  68,  343.  344 
Catulus  (Q.  Lutatius  Catulus,  cos.  a.  652  u.  c.)  Prosp. 

I  403,292 
Q.  Catulus  (Q.  Lutatius  Catidus  Capitolinus)  Cass.  II 

133,  f,oi 
P.  Lutatius  Catus  Chr.  354  I   145,  9  (in  dictatoribus) 
Caunus  (pater  Gildae)    V.  Oild.  A  III  91,  i.  18 
Cavvades  (rex  Persarura)    Vict.  T.  II  194,  508 
Caynam  v.  Caiuau 
Cebetus  v.  Gepidus 
Cebron  (Hebron,  fil.  Caath)   Geneal.  I   186,  476        C'e- 

brura  Oener.  A  I  136,  360     Cefron  ib.  136,  3.=>9 
Cecropius    (episc.  Nicomediensis)    Chr.  pasch.   I  239, 

359,  1 

Cecrops   (rex   Atticae)   Chr.    Al.  I  117,  238     Prosp.  I 

388,  55    474, 1316    add.  1  ad  Prosp.  I  487, 14    Silv. 

I  547,  5    Cass.  II  121,  25    Is.  chr.  A  II  434,  49   Ps. 

Is.  chr.  II  499,  49     Bed.  A  III  260,  69     Bed.  B  III 

256,  50       Cycropps  add.  II  ad  Is.  chr.  II  492  bis 
Cefron  v.  Cebron 
Ceionius  v.  Camenhis,  Varus 
Celadion,  episc.  Al.,  v.  ind.  VI  p.  556 
Celcias,  Celcius  r.  Chelcias 
Cele  (abl.)  I  add.  2'.  X  (mont.  2) 
Celechias  v.  Chelcias 

Celer  (magister  officiorum)  Marc.  II  96,  503.  .'04 
Celer  (senator)  Marc.  II  98,  512,  5 
Celerianus  (satelles)  Marc.  II  101, 620 
Celestinus  v.  Caelestinus 
Celius  )).  Probatus 
Celjjha  V.  Zelpha 
Celsinus   (praef.  urbis)   Aurelius    Celsinus  Chr.  354  1 

68,  341     Aur.  Celsinus  ib.  69,  351 
Celsus  (philosophus  Epicureus)  Bed.  A  III  291,  368 
Celsus  (patricius)  Mar.  11  238,  570,  2 
Celus  ji.  Coelus 

Cencris  Pharao  Nenn.  int.  III   157,  .3/4 
Ceuez  {Kenas,  fil.  Eliphas)  Oeneal.  I  173,274     Zenez 

ib.  173,  273 
Censorius  comes  Hyd.W  22,98.  loo    23,  ui.  121  2.5,  139 
Ceutauri  Prosp.  I  390,  so    Chr.  511  1  633,  63    Bed.  A 

III  259,  60 
Ccolfridus  abba  licd.  A  lU  320,  590 
Cepliorinus  v.  Zepliyrinus 


Cerberns  Is.  chr.  A  II  436,  63 

Cerdo,  episc.  AI.,  r.  ind.  VI  p.  555 

Cerdo  (haeresiarches)  Prosp.  I  425,  633  426,  635  (a.  b). 

636  Chr.  511  I  641,  362  Bed.  A  lU  287,  323 
Ceres  Is.  chr.  A  11  436,  66 
Ceretic  (interpres  Guorthigirni  Brilt.,  rex  Nenn.  int.) 

Britt.  III  177,  25  Nenn.  int.  III  177,  n 
Ceriiithus  add.  V  ad  Prosp.  I  495 
Certic  BriU.  (rex)  III  206,29 
Cestius  «I.  Florus 
Cettheus  (fil.  Chanaan)  Oeneal.  I  167,  145      Chetheus 

Oener.  A  I   100, 120     Chetteus  Chr.  Al.  I   100,  93 
Cetthyn  (fil.  laphet)  Oener.  A  1  96,  66     Cliattaim  Chr. 

Al.  I  96,  43 
Cettura  (Kettira,  uxor  Abrahara)   Oeneal.  I  172,  257.  262 
Ceurilas  (dux  Gothorura)    Is.  hist.  U  280,  19  (a.  b).  22 

Cyrila  Hyd.  II  31,192.  193  33,  219  4(«.  220  iw 
Chaat  V.  Caath 

Chabus  pliylarchus  Auct.  Marc.  U  105,  536,  11 
Chado  episcopus  add,  II  ad  Is.  chr.  II  493,  7 
Chaerea  i<ilv.  I  520,  5 
Chalelj  {Kaleb,  iVater  Gothoniel)    Chr.  Al.  1   115,  231 

Oeneal.  I  188,  501  6is    Caleb  Gener.  A  I  116,250 
Chaleb   (fil.  David)   Oeneal.  I  191,541 
Cliam  (fil.  Noe,  vulgo  Ham)  Oener.  A  I  92,  37  95,  48. 

50.54  99,94    101,137    103,153.154    112,230     Oeuer.  B 

I  92, 36  95,  91    Chr.  Al.  I  92, 12  93, 16  95,  25.  27.  30 

99,  68.  69.  74.  80  101, 109  103,  126.  127    Geneal.  I  164, 

e^ti.  72    166,113.  114.  116».  133.  135^    167,142    168,166'»-'' 

170,222,  223  175,  306  Prosp.  I  385,  10  add.  I  ad 
Vict.  Aq.  I  737, 17  add.  I  ad  Is.  hist.  II  304,  5.  9 
Ps.  Is.  h.  II  378,  2  ter  Is.  chr.  A  II  429,  i8  Gild. 
111  86, 1  Nemi.  int.  III  149,  3  151,  22  Britt.  III  1.59, 
17  Bed.  A  III  254,27.28  Cam  Nenn.  III  151,22 
Chanaan  (Kanaan,  fil.  Cham)  Chr.  Al.  I  99,  73 
Oeneal.    1   167,  143  bis.  1.56      Chanahan    Chr.  Al.    I 

100,  91.  92     Canaan  Ps.  Is.  h.  II  378,  2  bis     Chanaam 
Gener.  A  1  99,  93  100, 119     Canaam  Geneal.  I   166, 

119 
Clianaain  (fil.  Sem  [?|)   Geneal.  1   165,90 
Cii.aribertus  (rex  Francorum)   Mar.  II  237,  501 
Charinin  v.  Carmin 
Charram  (Kareah,    avus    Tholae  iudicis)    Chr.   Al.  I 

118,243  Geneal.l  188,611     Caram  Oener.  A  I  118, 

2.58 

Chat  (fil.  Sobal)  Oeneal.  I  174,296 

Chattaim  i'.  Cetthyn 

Chelcana  v.  Elcana 

Chelcias  (Hilkia,  hebr.  Chilqijja) ,  pontifex  max.  ludaeo- 
rum  Chelchias  Prosp.  I  394, 167  Celechias  Chr.  511 
1  636,  169 

Chelcias  (Ililkia)  sacerdos,  pater  Hieremiae  Colcias 
Oener.  A  I  125,  287  133,  33:1,  30  Elehias  Oener.  B 
I  125,132  129,182  Helehias  iV;.  13.5,  117  Chelcheus 
Chr.  Al.  I  125,  287      Chelcis  Gener.  A  I  135,  355 

Chelcias  sacerdos  (alius)  Celcias  Gener.  A  I  13.5,  355 
llelchias   Oener.  B  I  135, 117 

Chelcias  saccrdos  (al.)  Celcius  Oener.  A  I  135,  356 

Chetheus,  {'hotteus  v.  Cettheus 

Chenir  (princeps  sacerdotum)   Oeneal.  I   190,  036 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


579 


Cliililebertus    (I,   rex  Fraiicurum)    Mar.  II  2.'5i'),  Siu,  i 

236,  .^55,  2    237,  55S     add.  II  ud    Is.  chr.   U  4i)2 

Hildebertus  Is.  hist.  II  283,  is/iii     Hildilicrtus  CVi»-. 

C'ae«.  U  223,  .'.31 
Childebertus  (11,  rex  Francoruui ,    iil.  Sigiberti)  Jilar. 

II  2;j9,  .'.7G     Cbildibertus  ib.  239,  .',si,  2 
Cbildeljertus    (rex    Hurgundiuuuin)    add.  VII    ad    Is. 

hist.  U  376 
Cbildericus  (I,  rex  Francorum,  fil.  Merovei)  V.  OiUl.  A 

lU  96,  iG     Cbilderigus  add.  VII  ad  Is.  hist.  U  376 
Childencus  II,    rex  Francormn    (Jll,  Chlodovci)    llil- 

dericus  add.  II  ad  Is.  chr.  II  492     Ileldoricus  ibid,. 
Childcricus  III,    rex   Francurum   ultimus   Uildericus 

add.  III  ad  lied.  UI  343,  J      • 
Cbildericus  cf.  Hildericus  iu  ind.  III 
Cbilpericus  (I,  rex  Fraucorum)  Mar.  II  239,  57G     Uil- 

pericus  ib.  237,  .',Gi  2.39,  57G.  57» 
Cbindasuindus  (Cbiudasuiuctus  simil.)  v.  ind.IVp.  490 
Cbiudas  v.  Cbindasuindus 
Cbintila  !i.   ind.  IV  p.  4'.tti 
Cbinzirus  (rex  Cbaldaeorum)  Lat.  Al.  lU  450, .)     Cbiu- 

zerus  ib.  447,  3 
Cblodomeris  (rex  Francorum,  fil.  Cblodovei)  Jlar.    11 

235,  ;i-J4,  2  bis 
Cblodomeris  (fil.  (Juutbegramni)  3Iar.  II  239,  ."177 
Chlodoveus  I,    rex    Francorum   Clodoveus    add.  VII 

ad  Is.  hist.  11  376     Lodovicus  add.  IV  ad  Is.  chr. 

U  503,  3     Fluduicus  Is.  hist.  II  281,  24 
Cblodoveus  (U ,    rex  Fi-ancoruni)  add.  II  ad  Is.  clir. 

II  492 
Cblotbacarius   (I,    rex   Fraucorum)    Mar.  II  236,  .'i.',», 

1.  2  237,  556, 1.  55S.  ,561     Cblothacbarius  ib.  236,  555,  3 

bis     Cblotarius  ib.  235,  534,  1 
Chlotbacarius  (U,  rex  Francorum)  add.  I  ad  Is.  chr. 

II  490,  3      Chlotacarius  ib.  490,  8      Clutacharius  ib. 

490,  10       Cblotharius  add.  II  ad  Is.  chr.  U  493,  7 

(abavus)    Lotbarius    add.  I   ad    Is.  clir.   U  490,  1 

Clodoarius  add.  IV  ad  Is.  chr.  U  505,6  idem'? 
Clotharius  (lU,    rex  Francorum)   add.  II  ad  Is.  chr. 

U  492      Clodoarius  add.  IV  ad    Is.  chr.  U  505,  G 

(uepos)  i{lemf 
Chlotbarius  (IV,  rex  Francorum)  add.  II  ad  Is.  chr. 

U  493, 7 
Cblotbacarius  (fil.  Guntbegramni)   Mar.  II  239,  577 
Clodcarius  (re.\  Hurgundiunum)  add.  VII  ad  Is.  hist. 

U  376 
Cboadis  (rox  1'ersarum)  Marc.  II  96,  502,  2 
Cbober  [Ileber,  fil.  Bariae)   Oeneal.  I  177,  342 
Chober  (liecher,  fil.  Benianiin)  Geneal.  I  177,  3.54 
Chubodda  (uxor  (Jcboziae)   Oeneal.  I   180,  3U4 
Cboljra  (princeps  sacerdotum)   Oeneal.  1   190,  53G 
Chucbebas  (dux   ludaeorum)  Prosp.  I  424,  619 
Choos  (princeps  sacerdutuni)  Oeneal.  I  190,  536 
Cbore   (Korah,   fil.  Isaar  [hebr.  QorachJ)    Oener.  A 

1  136,358.360       Cborao   Oeneal.   I  186,  4«2.  ia^i  bis 

Coro  Oener.  A  1  136,  3gu     Coreb  ibid. 
Choreb  (princeps  sacerdotum)   Oeneal.  1   190,  r,3G 
Cborram    {Keran,   fil.  Ueson)    Oeneal.  l   174, 3uu*  iis 

Corram  ib.  174,  ^oob 
Cborrem  (fil.  Ksau)  Qeneal.  1  173,  277 


Cbnrri  (Ilori,  fil.  Lutban)   Ocncal.  I   174,  2a5 

Chosa    (fil.  Eldema,    Kosam  ap.  Luc.  3,  26)   Oeneal. 

I    193,  588.  580 

Cbosro  V.  Cosdroes 

Cbramuus  v.  Cramnus 

Christus   Or.  Const.  I  10,  32  Chr.  354  I  71,2    Oener.  A 

I  90,  22  130,  302  bis  131,  312.  313  132,  331  bis  133,  333, 
41.  334,5.  8  Oener.  B  I  90,21  131,147.  148  132,  167, 
G2  133,  163,  42.  170,  7.  9  add.  I  ad  Chr.  354  I  \b2,  26 
bis  Oeneal.  1  162,  32"   163,  39».  53  ter    168,  iGi''  185, 

471    191,543    194,612     (.'oHS.  C'o«S<.  I  218,  752   220,29'' 

Chr.  pasch.  I  221,  68  237 ,  350 ,  3  Havn.  I  268,  15 
269,24  F.  Vind.  A  I  278,74  281, 114  F.  Vind.  B 
1278,74     iiari.  I  279,  100     Prosp.  I  387,  43    405, 

333.  335,  3  406,  335,  16  408,  361.  362  409,  37G  412,  421 
420,  564  425,  634  (a  .  b)  42t;,  634  (b).  635  (a)  bis.  (b) 
ter  427,  657  430,  «;u  434,  757  436,  796  441,  890 
443,  919  (i;    447,974     448,985     450,  1026  Ci)    458, 

1130(0;  467,1262  468,1265  472,1297  473,1307 
481,  1358,  .32  add.  II  ad  1'rosp.  I  489,3  (a.b) 
add.  IV,  4  493  ter  add.  V  494  prol.  495  qua- 
ter  496  iis  Chr.  511  I  63H,  271.  27G  639,284.286. 
296.  305  649,  525  Chr.  452  I  652,  58  Vict.  Aq.  I  677, 
14  682,  21  add.  I  ad  Vict.  Aq.  I  737,  3.  31.  32  738,  l 
add.  II  740,  6.  7.  9     I  add.  p.  VII  (ad  p.  78)  Hyd. 

II  18,58  Marc.  II  60,380  61,380  65,398,2  74,419,3 
77,  429,  2  84,  453,  1  85  V.  9.  16.  27  88,  463  89,  466  93, 
4S4,  3.  4.  486  bis  98,  512,  4.  6.  9  99,  616,  3  Vict.  T.  H 
181,  447.  448  193,  499  199,  538,  2.  539  ter  200,  542  17.  25. 
3U  201,  542,  1  loh.  U  211,  567,  3  212,  569,  3  219,  590,  2 
Is.  hist.  U  271,  11  273,  l  (b).  20.  25  (a).  26  (b).  31  (a) 
274,  2  (a)  291, 17  297, 17  Scylh.  L.  II  319,  24  Scyth. 
B.  II  319,  24  C.  msy.  II  339, 15  340, 20.  22  342,  31 
349, 50  353, 59  367, 137  ler.  138.  139  368, 139.  140  his 
Ps.  Is.  h.  U  383,  9    385, 15     Is.  chr.  A  U  455,  245 

462,303    46,5,330     467,345   468,345.347    471,374   472, 

379  474,  393  476, 401''  480,  416  Is.  chr.  B  U  454, 
159.  161  476,  257  add.  II  ad  Is.  chr.  II  491,  2  bis 
492  bis  493, 7.  8  add.  1 V  .502  ter  505,  5  506,  6  Ps. 
Is.  chr.  U  498,  3  mg.  499,  234  bis  501,  415  Gild.  lU. 
26, 24  27,  23  29, 9  31, 3.  22.  24  32, 15.  20  41, 12  42,  6. 
10.  22  44, 1  46, 1.  lu  47,  30  49,  23  61, 17.  21  62,  9.  16 
64,  9  6.5,  0  66, 5.  14  67,  2.  17.  23.  26.  30  68, 1. 12.  21.  33 
69,  2  77, 17  78,  23  79, 16.  n  80, 10.  13  81, 7. 20  83,  26. 
28.  36  84, 31.  33   V.  Gild.  A  UI  91,  2  92, 12  93, 11.  40. 

46    94,  3.  4.  10.  15.  35.  36    95,  41    96,  6.  37    100,  26.  32.  39 

101,7  103,28.  29  104,9  Britt.  m  145,  laCo;.  n(a). 
16  (a)  bis.  17  (b).  19  (b)  163,  8  164,  9.  22  172,  4  194, 
14  195,  8  196,  7.  9.  24  206,  40  Nenn.  int.  111  163,  3 
164,  3.  13  172,  3  Nenn.  111  207,  23  Bed.  A  111  249, 
lu  250,  n   257,46    262,86.89   273, 170  283,279  287, 

321.327  289,346  290,358  293,383  295,405  302,482 
304,  492  305,  495.  496  308,  272  309,  531  bis  310,  539  ter 
312,  .543  313,  548  bis  314,  559  315,  562  317,  572  322, 
59G  quater.  597   323,  600   325,  607.  610   326,  614    Bed.  B 

III  297,  246  309,  278  add.  I  ad  Bed.  UI  334,  521 
add.  II  339  Lat.  Bcd.  111  351,  luo.  105.  106  Lat. 
Mal.   111  426,  2.  u  427,  u.  ig.  21.  32  428,  15.  20.  32 

430,  14.  15.  19.  20.  22.  47  431,  14.  21.  30.  37.  42.  43.  47.  48 

432, 5.  23.  26  433, 4  434,  i.  2.  3.  10.  13.  15.  19  435, 14 


580 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Ijat.  Al.  III  452  mij.  b  —  Christus  quem  Daniliel 
scribit  Prosp.  I  405,  3:ts,  9  Christi  i.  e.  sacerdotes 
ib.  405,  3:ii,  10  406,  3:i5,  la  —  lesus  Christus  Chr.  ,354 
I  73  inser.  2  Gener.  A  1  131,  3U  133,  \vi-i,e,-i 
Geneal.  I  160,  \^  bis  161,  as  16.5,  93  194,  613  Jlarb. 
I  278,  so  bis  281,  118.  1-20  bis  292,219  F.  Find.  B 
1  281,  lu  ProsiK  I  386,  :tD  408,  s.w  409,378.388 
410,  390  430,  T96  458,  ii3o  (a)  480,  1358,  :*  otW.  / 
ad  Prosp.  I  487,  7  add.  V  494  ^ro/.  497  bis  Hilv. 
1  519,  9/io  Chr.  611  I  638,  27r,  Vict.  Aq.  I  683,  6.  12 
P.  Camp.  I  745,  5  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  753,  i 
Ilyd.  II  13,  5.  7.  8  Marc.  II  74,  419,  3  Cass.  II  135, 
596  137,  e:j5  Vict.  T.  II  184,  447  206,  567,  3  bis 
loh.  II  211  V.  s  220  V.  7.  10  /s.  c/tn  A  II  454,  237 
481     Ps.  Is.  chr.  II  498,  31   499,  234     Gild.  lU  68, 

13/14.  16   80,  17.  20   82,  16.  30.  3l/32.  36    86,  9       V.  Gild. 

A  III  92, 30.  34  94, 7.  19.  40  95,  31/32.  33.  42  99, 15. 19 
100, 19.  29  Britl.  m  145, 13  fi;  146,  9  200, 5  209, 19 
Bed.  A  III  252,  20  282,  2gs  Bed.  B  m  281,  176» 
add.  IV  ad  Bed.  lU  345  bis  Lat.  Bed.  III  351, 
104   353,  167  (M)    Lat.  Mal.  III  426,  21   427, 5.  7.  8. 

22.  25.  44      429,  11.  14.  25.  33.  38.  41.  44      430,  4     435,  17 

Bey.  Vis.  III  468,  42  Ihesus  Christus  Ps.  Is.  h.  II 
380,  5  add.  II  ad  Is.  chr.  U  492  quater  —  Cluistus 
lesus  Geneal.  I  172,  250"  194,  Gli  add.  II  ad  Vict. 
Aq.  I  740,  6  Gild.  m  82, 11/12  V.  Gild.  A  UI  99, 
16  —  lesus  Barb.  I  280,  106  Prosp.  I  458,  1130  (b) 
V.  Gild.  A  m  97,3  Bed.  A  UI  326,  6I1  Lat. 
Mal.  UI  427,  37  428,  14.  39.  4u  430,  7  435, 16  lesu 
(nom.)  Barb.  I  280, 110  (lesus  sacerdos  magnus  ap. 
Zachariam  prophetam:  Lat.  Mal.  m  432,  35) 
Christiani  (pl.  subst.)  Or.  Const.  1  9,  20     Geneal. 

I    163,39a.  44    192,  .S46    195,621.622*    196,626.627 

Cons.  Const.  I  223,112  228,251  231,303  240, 
363  Barb.  I  291,202  An.  Val.  1  326,  81.  82   AgH. 

I  333, 39  335, 79    Prosp.  1  411,  403  bis  414,  466 

418,  530.  533     420,  558.  564    424,  619    429,  682   434, 

755  439, 847  440,  S67  448,  990  449,  1005  453,  locs 
457, 1117  458,  1140  Chr.  511   I  639,  296.  319  640, 

339.  346.  343     641,  399     642,  410.  419     643,  447.  459 

644,  497  add.  I  ad  Vicl.  Aq.  I  738,  8.  10.  14.  19. 
23.  25  Hyd.  U  35,  253  Marc.  II  69,  408,  1  74, 
420,  3    Cass.  U  142,  785   145,  889   148,  966    Vict.  T. 

U  187,  466  Is.  hist.  U  269,  24  271, 13.  32  272, 
29  (a)  274,  23/24.  2.5/26  298,  9  G.  Eisp.  U  349, 
hobis  350, 54  354, 74  356,  8I  359,  90.  92  361, 101 
362, 108  366, 131    Ep.  Ov.  11  374,  le    Ps.  Is  h. 

II  381,7    382,9    383,  9  4is     Is.  chr.  A  U  457, 

258  462,  299  463,  312  464,  317  465,  325.  330  467, 
344.  344»  468,  347.  347»   /«.  chr.  B   U  464,  213 

480,  265  add.  II  ad  Is.  chr.  II  491,  3  493,  8 
494,8  add.  /r  503,1  Gild.  111  68,4  V.  Gild. 
A  m  93,  43  Bed.  A  III  284,  293  285, 302  286, 
308.316  287, 3:io  289,344  291,370  292,378  294, 
402  295,408  297,435  311,  .540  .Bed.  .B  UI  290, 
215  293,  229  294,  236  297, 243  310,  280  add.  II 
ad  Bed.  m  336  337  338  XQ^iaTuwoi)  Lat. 
Al.  Ill  454,  9  (b)  Christiauni  add.  II  ad  Bed. 
m  ;536  Cristiaui  F.  Viml.  A  1  289,  356 
Christiunus  (subsl.)  Or.  Const.  I  10,  30  bis   Geneal. 


I  163, 53  Prosp.  I  438,  S33  457,  1117  Silv.  I 
.521,37  Marc.  II  76,423,2  Cass.  U  147,943 
Is.  hist.  II  273,  9  (a).  10  (h)  Ps.  Is.  h.  II  387, 
19  Is.  chr.  A  U  465,  330  468,  347  /s.  chr.  B 
U  467, 227  468,  229  Gild.  UI  68, 19  77,  6  83, 
31  /Jeii.  .4  lU  288, 331  291,367  295,414  Bed. 
B  III  297 ,  243.  245  add.  II  ad  Bed.  111  337 
339  Cliristiana  Prosp.  1  418,533 
Cliristianus  (adj.)  Or.  Const.  1  10,  32  Geneal.  I 
163,  43  Havn.  I  268,  6  Prosp.  I  431,  694  446, 
95G  452,1044  453,10,59  473,1304  add.  V  ad 
Prosp.  I  496  Silv.  I  522,  62  547,  34  Chr.  511 
I  641,372  642,405  Cass.  II  142,  s04  153, 11:14 
Vict.  T.  U  187,464  194,508    loh.  U  212,  ,569, 1 

218,  587,  5  bis.  589,  1  Is.  hist.  II  270,  10  (b)  291, 
14  C.  Hisp.  U  340,  22  Is.  chr.  B  II  462,  203 
Ps.  Is.  chr.  U  501  ante  327  Gild.  III  31 , 8  67, 13 
Bed.  A  III  262,  81  286,  316  287,  321  bis  290,  36 1 

291,367     310,  .539     316,566       £e<i.  .B   lU   291, 219 

Chrysaphius    (praepositus,    cubicularius)     Vict.   T.    II 

185,450,2     Chrysafius  Prosp.  I  481,  1361     add.    II 

ad  Prosp.  I  489,  s  (a).  11  (a)     3Iarc.  U  83,  460,  3 

Chrysouius  (episc.  Alncanus)   Vict.  T.  U  205,  565 

Chus  (Kusch,  fil.  Cham)  Gener.  A   I  96,  56    99,  95.  99 

100,  108  Chr.  Al.  I  96,33  99,  70.  74.  80  100,83  Geneal. 

I  166,  UG»  •  b.  128    Ps.  Is.  h.  U  378,  2  bis 
Chusau    Rasatliaim    (Kusan   Risalliaim,    rex   Mesopo- 

tamiae)  Bed.  A  III  259,  50  Chusarsaton  Geneal.  I 
188,  500  Cusarsatou  Gener.  A  I  116,  250  Cusarra- 
tou  ib.  115,249  Chusaisate  Gener.  B  I  115,92 
Chusather  Chr.  Al.  I  115,231  Chusater  ib.  115,230 
Ciau  qui  vocatur  Gueinth  Guaut  Britt.  lU  205,  21 
Cicero  orator  M.  Cicero  Cass.  U  134,  54o  Cicero  Cons. 
Const.  I  214,  G48  216,  711  217,  720  Chr.  pasch.  1 
215,700    217,717     Pros^A  I  402, 290   405,331     Cass. 

II  133,  514.  516  Is.  chr.  A  II  451,  218  452,  231  Bed. 
A  m  279,  239  Bed.  B  m  279,  iGi  TulUus  Maicus 
add.  IX  ad  Is.  hisl.  II  390,  (b)  17 

Ciuciunatus  (dictator)  Chr.  354  I  145,  8 

Cineladanus    (rex   Chaldaeorum)    Lat.  Al.  III  4.50,  15 

Ciniladauus  ib.  447,  15 
Ciutila  V.  Chiutila  in  ind.  IV  p.  4i)G 
Ciprianus  v.  Cypriauus 
Cirillus  V.  Cyrillus 
Cis  (pater  Saul)   Chr.  Al.  I  120,  263     add.  I  ad  Chr. 

3.54  I  152,  31  Geneal.  I  190,  533 
Citthim  (fil.  lavan)  Geneal.  I  169,  is4l>     Citi    ib.  169, 

1S4»    Citliii  Gener.  A  I  96,  74     Ctici  Chr.  Al.  I  96,  51 
Clam  V.  Declam 

Clau  add.  IV  ad   Vict.  Aq.  I  754  post  324 
Claudianus  poeta  Prosp.  I  463, 1205     Chr.  452  I  050, 

35     Marc.  II  66,  399,  l     Cass.  II  154,  1161 
Claudius  censor  Appius  Claudius  Caecus  Prosp.  I  398, 

229     Bed.  A  III  275,  204     Appius  Claudius    1  add. 

p.  XI  (viae  1)    Cass.  U  126,  243 
Olaudius  dictator  Apulius  Claudius  Chr.  354  I    145,  6 
Claudi  basilica  Silv.  I  545 
Claudius  iraperator  v.  ind.  II  p.  475  et  479 
Claudius  (dux  Lusitaniae)    loh.  11  218,  589,  2  bis     Is. 

hist.  II  289,  21 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


5S1 


Claviiis  (inartyr)  Clir.  :ir>4  I  72,  le 

Cleaiithes  (pictor)  Js.  chr.  A  II  434,  i(.'> 

riearclms    (praef.  iirbis  Constaiitinop.)    Cass.   II    l.^iS, 

1120 
Clelms  )'.  Clepplio 
Cleniens  (niartyr)   C/ir.  :iJ4  I   72,  ir. 
Clcinens.  episo.  Ronianus,  »'.  ind.  VI  p.  .552 
Flavius  Cleniens  (consul,  inartyr)  Bed.  A  111  ^S.^i,  :)02 

Kl.  Cleinens  Prosj).  1  418,  5:13 
Clemons  (pre.sbyter  Alexandriiius,  scriptor  ecel.)  Prosp. 

1  433, 741  435, 762    Bcd.  A  111  28S,  342 
Clemens  ei>iscopus  clirouogr.iplius    Lal.  Mal.   III  42'j, 

le  427.  is 
(■lemens  cf.  Vilbrordus 
Cleopas  rid.  Simeoii  in  ind.  VI  p.  .559 
Cleopatra  (mater  Ptolemaei  Soteris  II  et  Alexandri  I) 

Bed.  A  III  279,  244       cf.  Ptolemaeus  Soter  II 
Cleopatra  (soror  Ptoleniaei  XIV,  regina  Aegypti  ultinia) 

Gener.A  I  137,37.^    Prosp.  1  404,316  40.'),  324  400, 

339     Silv.  I  520,  2     Cass.  II  134,  558     Is.  chr.  A  II 

452,  232  (453,  232»)     Is.  chr.  B  n  452,  lf.3     Bed.  A 

in  280,  2.i4.  256.  -.'SS  281,  261.  265  his.  368      Bed.  B  III 

280,  168    Lat.  Bed.  III  351,  97.  98    Lat.  Al.  III  448, 

13     451,12.  mj./     454, 13  Crt) 
Cleppho  (rex  Laugobardoruni)  Hmn.  I  338,  6     Clebus 

Mar.  II  238,  573,1.  574     Clip    add.  I   ad   Bed.  III 

335,  527 
Cletus,  episc.  Rom.,   v.  ind.  VI  p.  552 
Cleupas  V.  Simeon  in  ind.  VI  p.  559 
Cliiius  (=  Linus)  Is.  chr.  A  II  435,  63 
Clip  V.  Cleppho 
Clodcarius  i'.  Chlotliacarius 
Clodiae  agger  v.  Roma  in  geoijr. 
Clodionus    (Clojo ,    rex   Francoruin)    add.  VII  ad  Is. 

hist.  II  376 
Clodiiis  (trib.  plebis)   Cass.  II  133,  514 
Clodius  tyrannus  v.  ind.  II  p.  475  sub  Nerone 
Clodius  Albiuus    tyraunus    c.  ind.  II  j>.  477  sub  Sep- 

iimio  Severo 
Clodius  c/.  Adelphius 
Clodoarius  v.  Chlothacarius 
Clodoveus  V.  Chlodoveus 
Clotacharius,  Clotharius  v.  Chlothacarius 
?Cocboy  Britt.  III  208,29 

Codrus  (rex  Atlieniensium)  Is.  chr.  A  11  439,  108 
Coelus  Celus  Kenn.  int.  III  151,19 
Coloplius  Geneal.  I  163,  4i 

Columba  Britt.  lU  1.59.2     Columkilla  III  127.  XI 
s.  Colnmbanus  add.  II  ad  Is.  chr.  II  494,  s 
Conimodus  imperator  v.  inilex  II 
Conanus   V.  Gild.  4  III  102,  20 
Conimmidus  r.  Cuniemundus 
Conomerus  tjTannus   V.  Gild.  A  III  97,  40 
Conon  (illustris  Romanus)  Auct.  Ma/rc.  II  105,  538, 1 
Constans  imperator  v.  ind.  II  p.  482  et  490 
Coustans  (filius  ConsUintini  tyranni)  v.  ind.  II  p.  485 

suh  patre 
Constantia  v.  ind.  II  p.  481  (sub  Licinio)  et  482  (sub 

Constantino  I) 
Constantiana  r.  ittd.  II  p.  482  suh  Hannihalliano 


Constantianus    (niag.    inilituui)    Auct.  Marc.    11    107, 

546,  4 
Const.nutinns    iniperator   v.  ind.  II  p.  482.    49(1.    491. 

492 
Const;MitiiMis  tyraniuis  c.   ind.  II  71.  485  sub  Honorio 
Coustanlinus    (111.  Roinani   1    iinp.)    j'.  ind.  II  p.  492 

sub  patre 
Constantiuus  Ileraclius  (fil.  Constantini  Pogonati  iinp.) 

V.  ind.  II  p.  490  sub  patre 
'  Constautinus  fpraef.  praetorio)  Marc.  11  82, 447,  3 
Constintinus  (patricius)   Marc.  II  10.5,  53s,  2 
Coust.intiiius    (inag.    inilituin  ?)    Auct.  Marc.    II    106, 

54",  6 
Con.stantiuus  (episc.  Laodicenus,   oliin    inag.  inilitiae) 

Marc.  II  97,  510,  3 
Constantinus,  episc.  Romanus,  v.  ind.  VI  p.  555 
('oiistantinus  (rex  Britanniae?)   Gild.Wl  41, '29 
Coiistantius  iniperator  i'.  i>ul.  II  j'.  481.  482.  486 
Constautius    ((iallus)    v.  ind.  II  p.  482  sq.    sub    Con- 

stantio   II 
Constantius   Augustus    (imperator  iucertus)   c.  Ind.  II 

p.  402 
Constantius  Prosp.  1  468,  1265 
Constautius  (praef.  urbis  Coustantinop.)   Marc.   II  95, 

501, 1.  2 
Consus  Consuales  ludi  Bed.  A  III  266, 126 
Contradis  (praedo)  Marc.  II  79,  438,  l 
Core,  Coreb  v.  Chore 
Coretes  v.  Curetes 

Cornelius,  episc.  Autioch.,  v.  ind.  VI  p.  557 
Coruelius,  episc.  Roni.,  v.  ind.  VI  p.  553 
Cornelius  c/.  Saecularis,  Scipio 
Corram  v.  Chorram 
Corviuus  (dictator  a.  453)  Cons.  Const.  I  209,  453   Vale- 

rius  Corvinius  Chr.  354  I  145, 9   (in   dictatoribus) 
Corvinus  c/.  Messala 

Corybantes  Frosp.  I  388,  56  Is.  chr.  A  II  434,  51 
Cosdroes  (rex  Persarum)  loh.  II  211,567,3  214,575,1 

Cosdroas    (gen.  -ae)   C.  Byz.   II  335,  9.  10     Cosdroe 

(noni.,  gen.,  abl.)   C.  Hisp.  II  335,  3     Ps.  Is.  h.  II 

386, 17  quinquies     add.  II  ad  Is.  chr.  II  494,  s    add. 

IV  502     Cosdi-o  (nom.,  abl.)  C.  Hisp.  II  335,4  his 

336,4.5     Chosro  (acc.  -onem)    Bed.  A  III  311,540 

Esdre  add.  II  ad  Is.  chr.  II  494,  9 
Cosmas  Marc.  II  99,  516,  3 
Cotafredus  v.  Gotafrid 
Cottius  rex  Cass.  n  138,  685 
Cramuus  (fil.  Chlothacarii ,  regis  Francorum)  Mar.  II 

236,  555,  2  237,  556,  3     Chramnus  ib.  237,  .560,  2  bis 
Crassus  Prosp.  I  404,  3i8  Chr.  511  I  638,  263 

signa  Crassiana  Cass.  II  135,  574 
Cratinus  comicus  Prosp.  I  396,  I9S    Is.  chr.  A  II  447,  I80 
Credenus  iVejm.  i«^  III  155,  5 

Crescens  cynicus  Prosp.  I  427,  657     Bed.  A  III  287,  321 
Crescenti.iuus  (martyr)   Chr.354  I  71,29 
Cris|)us  Caesar  v.  ind.  II  p.  482  suh  Constantino  I 
Croesus  (rex  Lydoruiu)   Cltr.  511  I  636, 1S4      Cryssus 

Chr.  Al.  1  128,  304        Cressus  Sojth.  L.   II  312,  5 

Crassus  Scyth.  B.  II  312,  5 
Ctici  V.  Citthim 


582 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


s.  Cudbert  (episcopus  Lindisfarneusis)  Britt.  III  208,  21 
Cudberctus  Bed.  A  III  316,  s"o 

Cuillus    V.  aild.  A  III  91,  19 

Cultum  (Kulthum)  0.  JJisp.  II  363,  n:i.  115..  us  mg. 
365,  125 

Cumanus  (procurator  ludaeae)  Prosp.  I  412,428 

Cuned.ig  Briit.  III  205,  2fi  Cuneda  ib.  156,  11  Nenn. 
int.  III  156,  14 

Cuneglasus  Gild.  III  44,  s 

Cuniemundus  (re.^  Gepidorum)  loh.  II  212,  .'.72  213, 
.'i72,  1  Coniniundus  Havn.  I  337,  i  Cunemundeni 
(aec.)  ih.  337,  4 

Curetes  Prosp.  I  388,  r.6     Coretes  Is.  chr.  A  II  434,  ^i 

Cursor  (L.  Papirius  Cursor,  dictator  a.  430  et  445 
u.  c.)  Cons.  Const.  I  209, 445  Papinius  Cm-sor  ib. 
208,430  Chr.pasch.  I  208,430 

Cusarraton,  Cusarsaton  v.  Chusan  Easathaim 

Cyduram  v.  Hiduram 

Cyuegius  (praefectus  Orientis)  Cons.  Const.  1  244, 
388     Bi/d.  II  1.5,  is 

Cynieus  Prosp.  I  427,  6.i7  Bed.  A  HI  287,  321 

Cyprianus  (episc.  Carthagiuiensis ,  martyr)  Chr.  354 
I  72,  10  Geneal.  I  160,  i»  196,  625  Cons.  Const.  I 
228,  258  Chr.  pasch.  I  228,  258  bis  F.  Vind.  A  I 
289,  306  Prosp.  I  439,  85s  440,  S58.  864  Chr.  .511  I 
642,  418  add.  J  ad  Vict.  Aq.  I  738,  20.  24  Cass.  II 
117,  a64  Js.  chr.  A  II  463,  308.  310  Is.  chr.  B  II 
463,  209  Bed.  A  III  292 ,  378  Ciprianus  Geneal.  I 
196,  624  Bed.  B  lU  292,  225  Cipryanus  F.  Vind.  B 
I  289,  366 

Cyprianus  ('referendarius,  postea  comes  sacrarum  et 
niagister')  An.  Val.  I  326,  S5  328,  85.  86 

Cypris  (mater  Ilerodis)  Prosp.  I  405,335,1/2  Bed.  A 
m  281,  262 

Cyriacus  (martyr)  Chr.  354  I  71,  29 

Cyrila  v.  Ceurilas 

CyriUus,  episc.  Al.,  v.  ind.  VI  p.  556 

Cyrillus,  episc.  Antioch.,  )>.  ind.  VI  p.  557 

CyriUus,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  j).  560 

CyriUus  (du.x)  Jllarc.  II  99,  514,  3 

Cyrinus  v.  Quiriniu.s 

Cyrus  (rex  Persarum)  Gener.  A  I  89,  10  128,  297  131, 
316.317  Gener.  B  1  89, 10  130,  isa  6js  131,184  140, 
s.  11  Chr.  Al.  1  128,  3111.  302  bis.  303.  304.  305.  307 
Geneal.  1  I«l ,  421  bis.  422.  433  bis.  424  182,  439  184, 
453  F.  Vind.  B  I  278,  74  bis  8ilv.  I  547,  19  Chr.  511 
I  636,  184  Cass.  II  123,  91  Scylh.  L.  II  312,  4  quin- 
quies.  5  bis  313,  5.  6  «ea;ies  314, 7  bis.  s  bis  320,  27  bis. 
28  Scyth.  B  II  312,  4.  5  313,  5  bis.  6  ter  314,  7.  8  bis 
320,  27.  28  321, 32  Ps.  Is.  ehr.  II  499, 162  Bed.  A 
III  269,  148  bis  270  ,  149  {v.  13.  16).  150.  I5i  271 ,  153 
272, 160  305,  496  add.  IV  ad  Bed.  III  345  (Ein.i. 
inf.)  bis  Lat.  Bed.  III  3.50,  76.  76  Lal.  Al.  III  447, 
22  4.50,  22     Cirns  add.  I  ad  Chr.  354  I    152,  37 

C!yrus  iunior  (IVater  Artaxer.xis  Mnemouis)  Gener.  A 
I  131,  326     Cyrus  Oener.  B  I  131, 193 

Cyrus,  opisc.  Al.,  v.  ind.  VI  p.  557 

Cyrus,  episc.  Const.,  v.  ind.  VI  p.  561 

Cyrus  (episcopus)   Vict.  T.  II  193, 499 

Cytallianus  ».  Quiutillus  iniperator  in  ind.  II 


Dactyli  Idaei   Is.  chr.  A  11  435,  64.  64* 

Daedalus  Chr.  511  I  633.  .=.5     Is.  chr.  A  II  436,  75 

Dagda  Nenn.  int.  III  155,  8 

Daiocus   V.  Gild.  A  III  102,  9 

Dale  (Ela,  pater  Osee  regis)  Gener.  A  I  135,  353 

Dalea  (princeps  sacerdotum)  Geneal.  I  190,536 

Dalmatius  v.  ind.  II  p.  481  (sub  Constantio  I)  et  482 

(sub  Constantino  I) 
Dalyla  [Delila,  uxor  Samson)   Geneal.  I  189,  520 
Damasns,  episc.  Rom.,  «.  ind.  VI  p.  553 
Damhoctor  Britt.  IH  156,  3     Damoctor  Nenn.  int.  III 

156,4 
Damianus  3Iarc.  II  99,  .'.16,  3 
Dan  (fil.  lacoh)  Geneal.  I  175.  311''.  322    178,  356  bis 

195,  620 

Daniel  (propheta,  gen.  -elis)  Gener.  B  I  130,  182  ter 
133,  168,  3.8  Chr.  511  I  636,  182.  183.  200  Is.  hist.  II 
297,  16  Gild.  III  59,  30  Britt.  III  146,  8  Danihel 
(^e?!.  -helis)  Gener.  B  I  126, 136     Gener.  A   I  128, 

296  133,  333,  38  Chr.  Al.  I  126,  291  127,  294  128,  298. 
300.  303.  306.  308.  309   129,  313   Geneal.  I  182,  441   Prosp. 

I  395,  17.1.  182   405,  335,  9.  14    406,  335,  29     Hyd.  II  18, 

57  23,  118  (a)    Marc.  II  63,  392  v.  13  90,  470    Is.  hist. 

II  275,  19  Is.  chr.  A  U  445,  162  Britt.  lU  146,  7 
Bed.  A  III  268, 140  270, 149  (».  I8/19.  20.  23).  150  271, 
158  275,  202  324,  603  Dauihel  (gen.  -heli,  dat.,  abl. 
-he\o)  Geneal.  1  181,4-.'5  182,439  185,461  Prosj).  I 
397,202  add.  IV,  4  ad  Prosp.  I  493  iis  Is.  chr. 
A  II  454,236 

Daniel  (heremita)    Vict.  T.  II  191,  490,  3 
Darhia  (uxor  Oziae  regis)  Geneal.  I  180,  400 
Dardanus    (rex  Troiae,    fil.  lovis    [fil.  Elisae   Britt.\) 
Nenn.    III  151,20      Nenn.  int.   III  151,17    153,7 
Britt.  III   161,15     *Darius   Chr.  Al.  I  119,252 
Dardanus  Chr.  452  I  654,  69 

JJarius  I,  rex  Persarum  Darius  primus  Chr.  Al.  l 
128,  299  Ja^eiov  Tigiatov  Lal.  Al.  lU  450,  24 
JuQiov  TiQnjov  ib.  447,24  Darius  Chr.  Al.  1 
128,  .300  Gener.  A  1  131,320  Gener.  B  I  131, 
187     add.  I  ad  Chr.  354  I  152,  44      Geneal.  I  181, 

424      182,  439.   443».    444.    445  bis.   446.    447      183,  447  bis 

184,  ii-i^.  4550  Prosp.  I  395,  181  396,  188.  190  405, 
335,  12     409,380     415,481     474,1313       add.  I  ad 

Prosp.    I    487  ,   8        Chr.   511   I  636 ,  184.  185.    190.    196 

638,  272  Scyth.  L.  II  317,  19  ter.  20  bis  319,  27  bis 
320,  28  Scyth.  B.  U  317,  I9.  20  320,  28  add.  VII 
ad  Is.  Iiisl.  II  376  Is.  chr.  A  II  446,170  /s.  chr. 
B  II  446,  114     add.  II   ad  Is.  chr.  II  492     Britt. 

III  145,  10  (b).  12  (b)  Bed.  A  m  270, 149  v.  u.  20 
271, 151.  158  quater  272,  1.59  bis.  i6oter.  163  his  Bed.B 
111  271,  129  Lat.  Bed.  UI  350,  77  351,  78  yen.  Dari 
Geneal.  I  183,447  Daryus  Scyth.  B.  II  320,  27  iis 
—  Darius  stultus  Chr.  Al.  I  128,  307  129,  310 
Darlus  .\.stiagis  filius  Bcd.  A  III  270,  149  )'.  15 
Darius  filius  Asueri  (Asverii,  Asieri)  Gener.  A  1 
128,296  67(»-.  ^U.  I  128,  300  Genea/.  I  181,  424 
Bed.  A  III  270,  149  v.  21  Darius  q.  e.  Asuerio 
Geneal.  I  182,  in^     Artaxerses  ib.  182,  445 

Darius  (II)  q.  e.  Nothus  Is.  chr.  A  II  447,  181  Bed. 
B  III  273, 135      Darius  cognomento  Nothus  Prosp. 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


583 


I  397,  207  Bed.  A  in  273, 175  Darius  Notus  Gener. 
A  I  131,325  Gener.  B_\  131,192  add.  I  ad  Chr. 
354  I  152, 46  Jttgiov  fi  Lat.  Al.  III  447, 27  450, 
27  Darius  Prosp.  1  397,  209  h.  chr.  B  II  447,  120 
Bed.  A  111  274,  I7R  Lat.  Bed.  III  351,  80.  81 
Darius  (UI)  Arsanii  filius  Brosp.  1  398,  220  Chr.  511 
1  637,  211  /s.  chr.  A  11  448,  i'.>2  Bed.  A  III  275, 
194  JtiQiov  y  Lat.  Al.  III  447,  :u  450,  :u  Darius 
Gener.  A  1  131,  329  137,  363  Gener.  B  1  131,  19S 
140,  13  add.  I  ad  Ckr.  354  1  152,  50  Scyth.  L. 
U  321,  30  ter  322,  33  Scyth.  B  U  321,  30  bis  322,  33 
/«.  chr.  B  II  448,  128  Ps.  Is.  chr.  II  499, 195  mg. 
Bed.  A  m  '21b,  198.  200  Bed.  B  UI  275,  143  Lat. 
Bed.  lU  351,  S4.  S5 
Darius  cf.  Dardanus 

Datan  (Dathan,  fil.  Eliab)  Geneal.  I  176,326 
Datius  (episc.  Mediolanensis)   Vict.  T.  II  203,  554,  3 
David  Gener.  A  I  120,  269  ter    121,  269  quinquies.  270 
130,  :i0i    132,  332,  33    133,  333, 12.  335,  2     Gener.  B  I 

120,  113    132,  167,  33     133,  168,  12      Chr.  Al.    I    120,  265. 

266  quater   121,  267  124,  281  129,  313     Geneal.  I  172, 

2.50^  178,  370  179,  372.  373  septieS.  377».  37S.  379»'''.  380 
180,382  182,444  183,4.50  186,483  190,  .535  tis.  536. 
537  191,  539  his.  540.  541.  542.  ,543  bis  193,  ^Ti^.  573  194, 
610       Prosp.    I   391,    106.   107.   110     396,   187     418,532 

add.  V  ad  Prosp.  1  497  Chr.  511  I  634,  91  638, 
246  640,  339  Cass.  n  122,  54.  58  add.  VII  ad  Is. 
hist.  II  376  bis  Is.  chr.  B  II  425,  3  bis  439,  71  Is. 
chr.  A  II  439,  107  457,261  Gild.  III  49,26  51,  9 
56,20  83,20  Britt.  m  145,  6  (a).  7  (a)  146,  6.  7 
Bed.  A  III  248,  4.  5  262,  si.  82.  86.  89  Bcd.  B  III 
248,  .5.  6  262,84  add.IVadBed.mMbbis{Eins. 
inf.)  Lat.  Bed.  UI  350,  48.  52  Lat.  Mal.  lU  428,  21 
431,9.  13  434,23 

psalmi  Davitici   V.  Gild.  A  III  105,  I7 

Debbora  (Vehorah  iudex)  Gener.  A  I  133,334,4 
Geneal.  I  188,  507  Prosp.  I  389,  70  his  Chr.  511  1 
633, 52  Is.  chr.  A  n  436, 73  Is.  chr.  B  U  436,  48 
Lat.  Bed.  lU  350,35.36  Deborra  Gener.  A  I  117, 
254  CAr.  ^/.I  117,  237  iiS.  238.  239  Gciier.  B  I  133, 
170,4  Bed.  A  m  259,53  Bed.  B  III  259,59  Deb- 
borra  Gener.  A  I  117,  254 

Decdric  v.  Deodric 

Decentius  v.  ind.  II  p.  483  sub  Constantio  II 

Decimus   Chr.  354  I   145,  8  (in  dictatorihus) 

P.  Decius  Chr.  354  I  145,  9  (in  dictatoribus) 

Decius  imperator  v.  ind.  II 

Declara  (Dikla,  fil.  lectau)  Gener.  A  I  105,  18O  Chr. 
Al.  I  105,  151  Dehelam  Gener.  B  1  105,  69  Clam 
Geneal.  1   166,  iu6       Declax  ib.  170,  213 

Dedan,  Jil.  Bei/ma  ludadan  Gener.  A  I  99,  io7  luda- 
dat  Chr.  Al.  I  99,  82       luda  Geneal.  1  166,  127 

Dedan  (fil.  lectan)  Geneal.  1  172,  258.  259 

Deebi  (fil.  lechoniae)  Gener.  A  I  132,  332,  .51 

Dehelam  v.  Declara 

Delbaith  Nemi.  int.   III   155,  s 

Delfidius  rhetor  Prosp.  I  462,  1187 

Delila  v.  Dalyla 

Demetrianus,  episc.  Antioch.,  v.  ind.  VI  p.  557 

CHRONICA    IIl. 


Demetrius  (I,  rex  8yriao)  Prosp.  I  401,  273    Chr.  511 

I  637,  241     Ps.  Is.  chr.  II  499,  195  mij.  (ann.  XI) 
Demetrius  (U,  rex  Syriae)  Ps.  Is.  chr.  II  499,  195  vuj. 

(anu.  III) 
Demetrins,  episc.  AI.,  v.  iiid.  VI  p.  556 
s.  Demetrius   V.  Gild.  A  lU  99,  41 
Democritus  (philosophus)   7s.   dir.  A  II  447,  180 
Demostheues  (orator)  Prosp.  I  397,  215     Is.  chr.  A  U 

448,  187     Is.  chr.  B  U  448,  125     Bed.  A  UI  274, 1S7 

Demostenes  Bed.  B  lU  274, 140 
Curius  Dentatus  Chr.  354  I  145,  10  (in  dictatoribus) 
Denzicis  (gen.,  regis  Hunnoruni)  Marc.  II  90,  469 
Deodatus  v.  Theodatus 
Deodric  (fil.  Ida)  Britt.  lU  206,  12      Deoric  ib.  206,  6 

Decdric  ib.  202,  13 
Deogratias  (episc.  Carthaginiensis)  add.  II  ad  Prosp. 

I  490,  3,  25   Vict.  T.  II  187,  463,  1 
Deoric  v.  Deodric 
Deothere  Britt.  III  202,  15 
Derra  (fil.  lectan)  Gener.  A  I   105, 178     Oderba  Gener. 

B  I  105,  67     Odera  Geneal.  I  165,  104     Odorrem  ib. 

170,  211 
Desiderius  (dux  Francorum)  loh.  II  218,  5S7,  6 
Deson  [Dison,  fil.  Seir)  Geneal.  I  174,  299.  300»- b 
Deucalion  Is.  chr.  A  U  434,  52       Deucalios  Chr.  Al. 

I   116,235 
Deusdedit,  episc.  lionianus,  v.  iiul.  VI  p.  555 
Devvi  (gen.)   V.  Gild.  B  III  108,  1 
Diadumenus  v.  ind.  II  p.  478  suh  Macrino 
Diauus  Nenn.  int.  III  155,  5 
Dictinius  (episc.  Gallaeciae)  Ilyd.  II   16,  31 
Didimus  v.  Didymus 
Didius  lulianus  imiierator  v.  ind.  II 
Dido  (ahl.  -one)  Chr.  511  1  634,  94     is.  chr.  A  II  440, 

109     Is.  chr.  B  II  440,  72    Bed.  B  III  262,  S5    abl. 

Dido  Bed.  A  lU  262,  S5 
Didymus  Ridimus  Ps.  Is.  h.   II  380, 4 
Didymus   Alexaudrinus    Prosp.  I  459, 1146       Didimus 

caecus  Chr.  511  I  644,  498        Didymus  monachus  et 

confessor  Alexaudrinus    Vict.  T.  II  205,  566,  1 
Didymus  (dux  Komanus)   Is.  hist.  II  295,  12 
dii  inferi  7s.  chr.  A  U  444,  153» 
dii  superi  Is.  chr.  A  II  444,  153» 
Dile  Gener.  A  I  136,  360 
Dina  (filia  lacob)  Geneal.  I  175,  317      Diue  (dat.)  ib. 

176,  339     Dyna  ib.  175,  311''  bis 
Diocletianus  imperator  v.  ind.  II 
Diodorus  (episc.  Tarsensis)    Vict.  T.  II  193,  499 
Diogeues  tyrannus  v.  Eugenius  in  ind.  II  p.  484 
Cassius  Diou  (praef.  urbis)   Chr.  354  I  66,296 
Dionysius  (tyrannus  Syracus.)  Prosp.  I  397,  208 
Dionysius,  episc.  Alexaiidriuus,  v.  ind.  VI 2'-  556 
Dionysius    (episc.    Corinthiornm)    Prosp.    1    429,  684 

Bed.  A  m  288, 332 
Dionysius    (episc.   Mediolanensis)    Prosp.    1  455,  1091 

Dionisius  Chr.  511  I  644,485 
Dionysius,  episc.  Komanus,  v.  ind.  VI  ji.  553 
Dionysius,  praef.  urbis   Aelius   Diouisius  Chr.  354  I 
66, 301 

75 


584 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  Vll. 


Dionysius   Exiguus    Diouisius    add.  IV  ad   Vict.  Aq. 

I  75G,  .".2.1    Bed.  A  III  307,  sis    Bed.  B  UI  307,  270 
Dioiiysius  cf.   Pliilocalus,  Ptolemaeus  XIII 
JJionysos  deus  Dionysu  (gen.)  Chr.  Al.  I   117,241 
Dioscurus,  episc.  AL,  i'.  Mid.  VI B  (n.  XX  VII.  XXX  VI) 
Dius   Vict.  T.  II  191,  487 

Dius,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  p.  559 

Dodam  v.  lavan 

Doec  (Syrus)   Geneal.  I  191,  542  bis 

Dolicliianus,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  p.  559 

Dulobellus  Britt.  III  162,  i,Vi6    Nenn.  int.  HI  162,  a.  n 

Domitiaiius  imperator  v.  ind.  II 

Flavia  Domitilla  Prosp.  I  418,  533     Bed.  A  HI  285,  302 

Cn.  Domitius  (Ahenobarbus,  censor  a.  639  u.  c.)  Cass. 

II  131,  4,w 

Domitius  (inaritus  prior  Liviae)  Silv.  I   ,520,  4 

Domitius  cf.  Moilestus 

Domnica  v.  ind.  II  j>.  483  sub  Valente 

Domuiuus  (episc.  Helenensis)  lok.  U  213,  572,  4 

Domninus  c/.  Doinnus  III,  ep.  Ant.,  in  ind.  VI  2>.558 

Domnio  (sacerdos  Serilicensis)  Marc.  II  99,  516,  3  bis 

Domnius    (martyr   >Salonensis)    add.  I   ad    Vict.  Aq.  I 

738,  2G 
Domnus,  episc.  Autioch.,  v.  ind.  VI  C  (n.  XVI.  XLI. 

L  VIII) 
Donatus,  praef.urbis     lunius  Donatus  Chr.  354  1  65,257 
Donatus  (episc.  Carthaginiensis,    haereticus)  Prosp.  I 

4.50,  1025.  1026  (a)  451,  1026  (b)     add.  V  ad  Prosp.  1 

495  Chr.  511  I  643,  464  —  alius  Donatus  Prosp.  I 

451,  1026  fn) 

Donatistae  Geneal.  I  196,  627  (L)    Cons.  Const.  I 
246,  405      Ilavn.  I  267,  2      Prosp.  I  4.50,  1025. 
1026  ('q)    465,  1225     add.  II   ad  Prosp.  I  488, 
1225     Hyd.    II  18,  ,53     Is.  chr.  A    II  465,  332 
Donatiani  add.  V  ad  Prosp.  I  495 
Donatus   (episc.   Epiri)   Is.  chr.  A  II  470,  366 
Donatus  (episc.  Africanus)    Vicl.  T.  U  205,  565 
Donatus    (abbas    monasterii    Servitani)     loh.    U  212, 

571,  4   217,  584,  5 
Donatus  (grammatieus)   Cass.  II  152, 1092     Is.  chr.  A 

II  467,  340     add.  II  ad  Bed.  III  338 
Doiiatus  (medicus)  Mar.  II  239,  581,  i 
Dongual    V.  Glld.  A  III   104,  37 
Donn  Nenn.int.  III  158,1 

Donus  Moutanus  (martyr  Africanus)  Geneal.  I  196,  624 
Dorotlieus  (uiartyr  Alexandrinus)  Barb.  I  295,  286 
Dorotlieus  (episc.  Ancyranus)  Marc.  II  98,  513 
Dosis  (uxor  Ilerodis)   lled.  A  111  281,264 
Dracou    (legislator  Atheniensium)    Chr.  511  I   640,  354 

Cass.  U   141,777 
Drusus    (mag.    cquitum    a.  430  u.  c.)    Cons.  Const.  I 

208,  430     Chr.  pasch.  1  208,  430 
Drusus  (is  qui  duxit  Aquam  Drusiam)  1  546, 19 
Drusus  cf.  ind.  II  2>.  475  sub  Auijusto  et   Tiberio 
Dulcidius    (pater    lustini  II    imperatoris)     Vict.  T.   II 

206,  567,  3 
Dulichianus,  episc.  ilieros.,  v.  ind.   VI  2>.  559 
Dumiufort  Britt.  111  204,  13 
Dutigirn  Britt.  III  205, 17 
Dyna  v.  Dina 


Eadan   Nenn.  int.  III  155,  6 

Eadhyrth  Britt.  III  205.  10 

Ivulfered  Flesaurs   Britt.  III  206,  21     Aedlfred  Flesaur 

ib.  202,  20      Aelfret  ib.  202, 19      Eadfred  ib.  207,  i 

Eadlfrid  ib.  208,  2/3 
Eadfird  (fil.  Edgum,  Eadfrid  ap.  Bed.  h.  e.   II  14.  20) 

Britt.  III  204,  32 
Eadguin  (fil.  Alli)  Sritt.  III  203,  9     Eoguiu  ib.  206,  27 

Eadgum  ib.  206,  33      Edgum  ib.  204,  33      Aedgum 

ib.  204,  30      Edwinus  Nenn.  III  206,  1/2.  10     Nenn. 

int.  111  206,  1/2     Eduinus  Bed.  A  III  311,  .'.41 
Eadlbald  (fil.  Alguing)  Britt.  lU  204,  8 
Eadlfrid  v.  Eadfered  Flesaurs 
Eadlit  Britt.  III  204,  6 
Eadmundus  Britt.  III   146,  3 
Eadric  v.  Ealdric 
Eaeduc  v.  Sadoc 

Ealdhald  (fil.  Ealdbert)  Britt.  UI  203,  15 
Ealdbert  Britt.  III  203,14 
Ealdric  (fil.  Ida)  Britt.  lU  202, 19      Ealric  ib.  202,  18 

Eadric  ib.  205,  5 
Eamcr  Britt.  III  203,  40 
Eandulf  Brltt.  III  204,  14 
Eanflcd  (filia  E,adguin)  Britt.  lU  203,  8/9  206,  3o    Ean- 

fleth  Nenn.  int.  III  206,  1      Elfled  Nenn.  ill  206,  1 
Eata  ),'.  Aetan 
Ebha  (dux  Gothus)  Is.  hist.  U  282,21       lleblia  Chr. 

Caes.  II  223,  510.  513,  1 
Eber,  fil.  Sala  v.  Heber 

Eber  (rex  Hiberniae  meridionalis)  Nenn.  int.  111  158,  9 
Ebilath  v.  Evilat 
Ebionitae  add.  V  ad  Prosp.  I  495     Hebionitae  Byd. 

II  22,  106     Hehionita  haereticus  ib.  25, 145     haereti- 

cus  He))ionaeus  ib.  23,  loy 
Ebissa  Britl.  III  179, 19     Nenn.  int.  111  179,  12 
Eboricus  (rex  Suevorum)   loh.  II  216,  583.  584,  2    217, 

585,  5     Is.  hist.  II  303,  9 
EbracariuB  (dux   Francorum)    V.  Gild.  A  Ul  101,47 
Ebrei  v.  Beeri 

Ebremud  (gener  Theodati)  Marc.  U  104,  536, 1 
Ebroinus  add.  IV  ad  Is.  chr.  II  502 
Ehsiba    (Hephziba,    uxor    Ezechiae   regis)    Geneal.  I 

180,  406 
Ecberectus ,    vir    sanctus    de  gente  Anglorum  Bed.  A 

m  319,586     cf.  Eegbirth? 
Ecclesius  (episc.  Ravennas)  An.  Val.  I  328,  9o    Agn. 

I  333,  39 
Ecfridus   (re.\  Anglorum)  Bed.  A  III  315,  562 
Ecgberth  (fil.  Ercunbert)  Britt.  lU  203,17 
Ecghirth    episcopus    (fil.  Eadbyrth)    Britt.  III  205,  11 

cf.  Ecberectus? 

Ecgfird    (fil.  Osguid)  Britt.  III  204,40    I 

Ecgfrid  Ailguin  ib.  204.  41        Echfird'    . ,      „ 
°  °  /   ulem  ? 

ib.  202,  31        Echgfrid  ib.  202,  32        ( 

Ecgfrid  (fil.  Oshiu)  Britl.  lU  208,  19       ■ 

Ecgfrid  (fil.  Otta)  Britt.  IH  204, 12 

Ecgulf  7)'»-;«.  UI  205,  6 

Echfird,  Echgfrid  v.  Ecgfird 

Echun  Britt.  III  205,3 

Ecui  Brilt.  lU  203,29 


INDES  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


585 


Ectam  V.  lectan 

EctUet  Britt.  III  161,  2 

Edgum  V.  Eadguin 

Edico  (pater  Odoacris)  An.  Val.  1  314,  4.'. 

s.  Ediltlu-yda  (regina  Anglornm)  Bcd.  A   III  315,  5ca 

Edom  V.  Esau 

Edric  (fil.  Ida)  Brilt.  III   202,  14 

Edric  (fil.  Ecni)  Britt.  III  203,30 

Eduinus,  Edwinus  v.  Eadguin 

Elrem  v.  Ephrem 

Efron  {Ephron,  fil.  Saar)  Ocneiil.  I  177,  3.'i3 

Egialeus  v.  Aegialeus 

Egica  V.  ind.  IV  p.  496 

Egidius  V.  Aegidius 

Egilonis  v.  ind.  IV  p.  496  sub  lioderico 

Eglom  )'.  Eglon,  Elon 

Eglou    (rex    Moabitarum)    Gener.  A    I    110,  251.  2:.2 

Bed.A   III  259,  51  Jis     Eglom  Chr.  Al.    I  116,232. 

233     Geneal.   I  188,  502  his.  5U3     Heglom   Gener.  B 

I    116,  »4 

Egreas   V.  Oild.  ^  HI  91,  24.  31 

Ehoarn   V.  Gild.  A  III  103,  44 

Ehud  V.  Aoth 

Eire  Nenn.  int.  III  158,  4 

Eithne  (gen.)  Nenn.  int.  III  155,  7 

Eiulat  «.  Evilat 

Ela  (rex  Israhel)  Oener.  B  I  134, 154     Oeneal.  I  192, 

549.  550     Hela  Gener.  A  I  134,  340 
Eladan  Nenn.  int.  III  155,  8 
Elagal)alus  imperator  «.  ind.  II 
Elam   (fil.  Sem)    Chr.  Al.  1  103 ,  129     Geneal.  I  164, 

63»  •'".69     Ps.  Is.  h.  II  378,2  ter     Aelani  Oener.  A 

I  103,  157     Helam  Oener.  B  I  103,  51 
Elam  (pater  Sameae  prophetae)  Gener.  A  I  133,  333,  IG 

Helam  Gener.  B  I  121,  li«     Aelarai  (gen.)  Gener.  A 

122,  271     EUamei  (gen.)  Chr.  Al.  I  121,  263 
Elam  (rex  Sidouiensium)  Geneal.  I  192,  552 
Elarius  i'.  Hilarius 

Elas  {Ma,  dux  Edom)  Geneal.  I  174,  2'.io 
Elbobdus  episcopus  Nenn.  III  207,  9 
Elcana,  Jil.    Chore       Helcana    Oener.  A    I  136,360 

Helcbaua  ih.  136,  35s     Uelchana  Geneal.  I  186,  483 
Elcana,  pater    Samuelis    Belchaue    (</en.)    Geneal.  I 

189,  523 
Elcana,  fil.  leroham,  sacerdos  Chelcana  Oener.  A  I 

136,  358 
Elchias  v.  Chelcias 
Eldat    (fil.   Eldoc)    Briu.   III  193,  3      Nenn.   int.   III 

193,  2 
Eldema  (fil.  Er)  Oeneal.  I  193,  587.  588 
Eldoc  Britl.  III  193,  4     Nenn.  int.  III  193,  2 
Eleachim  »'.  loachim 
Ele.Hzar  (fil.  Aaron,  sacerdos  vel  pontilex   ludaeoruni) 

Gener.  B  I  135,  117     Gener.  A  I  136,  359  his  Geneal. 

1187, 488a-o.  489'' -c  190,  .536  Prosp.  l  3ii9, 63    Eleaza- 

rum  (acc.)  Oener.  A  I   136,359     Chr.511  I  633,48 

Eliazar  Oener.  A  I  135,  355 
Eleazar  (fil.   Eliud)  Oener.  B  1   132,  167,  59     Geneal.  I 

185,  468.  4iw     Eliazar  Oener.  A  I  133,  332,  59 
Eleazarus  (frater  Simonis,  pontifex  ludaeorum)  Prosp. 


I   399,  237.  243.  247      C7ir.  511    I   637,  220.  221.  227      Is. 

chr.  A  II  450,  2oi     Bed.  A  III  276,  212.  21B.  218 
Eleazar  cf.  Eliezer 

Eleuter(us),   episc.  Rom.,  v.  Eleuther  in  ind.  VI p.  552 
Eleutherius   (dux   Heraclii)    Haxn.  I  339,  21.  22  his.  23 
Eleutherius  cf.  Eleuther  in  ind.  VI  p.  552 
Elfled  V.  Eanfled 
Eli  V.  Heli 

Eliab  (fil.  Phallus)  Geneal.  I  176,32.5.326 
Eliab  (fil.  lesse)   Qeneal.  I  178,  370 
Eliachim  v.  loachim 
Eliachim  (?)  pontifex,  fil.  loachim      Heliachim  Prosp. 

I  396, 196     Heliasib  Chr.  511  I  636, 198 
Eliachim,  fil.  Enam       Eliacim   Geneal.  I  193,  576.  577 
Eliachim  (fil.  Abiud)  Oener.  A  I  132,  332,  54     Oeneal. 

I  185,  463.  464     Heliachim  Gener.  B  I  132,  167,  54 
Elias,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  p.  560 
Elias  cf.  Helias 

Eliath   (Eliatha  levita)  Gencal.  I  191,  538 
Eliazar  v.  Eleazar 
Eliba  V.  Holda 

Elibama  {Oholihavia,  uxor  Esau)  Oeneal.  I  173,276 
Elibathe  (OhoUbama,  fil.  Aunam)  Geneal.  I  174,  299 
Eliezer  (fil.  Abraham)  Oeneal.  I  172,  ^ss*»  (acc.  -nm) 
Eliezer  (fil.  Moysis)   Oeneal.  I  187,  495''       Eleazarum 

(acc.)  ib.  187,  491.  495» 
Eliezer  (fil.  lorim)  Geneal.  I  193,  584.  585 
Elifas  (Eliphas,  fil.  Esau)  Oeneal.  I  173,  272     Helifas 

ib.    173,  273.  275 
Elinias  (Oholihama,  dux  Edoin)   Oeneal.  I   174,290 
Elis  (fil.  Gad)  Oeneal.  I  176,  340 
Elisa  (fil.  lafet)   Oeneal.  I   169,  189 
Elisa    (fil.  lavan)    Chr.  Al.    I  90, 49     Geneal.  I  169, 

182*      Elisan  Gener.  A  I  96,  72      Flise  (yen.)  Britl. 

III  161, 15     Esrifau  Geneal.  I  169,  132'' 
Elisa,  fil.  Odiel  v.  Elisafath 
Elisa  propheta  v.  Heliseus 
Elisabeth  (raater  loliannis  baptistae)   Barh.  I  276,  52 

277,  68  his    279,  91  his       Elizabeth  Oener.  B  I  133, 

170,  8     Helisabet  Gener.  A  I  133,  334,  7 
Elisaeus  v.  Heliseus 
Elisafat  (Eliseba,  uxor  Aaron)  Geneal.  I  178,  3r,5  187, 

490     Helisafit  Oener.  A  I  136,  359 
Elisafath   (EUzaphan,   fil.  Odiel   [Aercius])   Gener.  A 

I  136,  360     Elisa  Oeneal.  1  186,  477 
Elisee,  Eliseus,  Elisseus  r.  Heliseus 
Eliud    (fil.  Achim)    Oeneal.    I   185,  467.  468        Heliud 

Gener.  A  I  133,  332,  58     Gener.  B  I  132,  167,  58 
Elizabeth  v.  Elisabeth 
Ella  (Hillel,  pater  Abdon)  Chr.  Al.  I  119,250    AUeion 

Oener.  A  I   119,261     Abel  Oener.  B  I   119,  106 
Elladius  (cpisc.  Toletanus)  C  Hisp.  II  339,  16 
Ellamei  i'.   Elam 
Elmet  Nenn.  III  178,  1      Nenn.  inl.  III  178,  i;    sed 

cf.  adnot. 
Elmigisilus  v.  Hilraegis 
Elniodab    (Almodad,  fil.   lectan)   Gener.  A    I  105,  174 

Helmodat  Geuer.  B  I  105,  63      Ermodad   Chr.  Al.  I 

10.5,  145     Elmodam  Oeiieal.  I   170,  2o7 
Elom  (Elon  Cettheus,  pater  Adae)  Oeneal.  I  173,271 

75* 


586 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Elom    {Ismael    Eulieus,    pater  Basemath)    Geneal.    I 

173,  26S 
Elom  cf.  Elon 
Elon    (iudex)    Gener.  A  I  118,  2f,3       Elom  Geneal.  I 

189,  r,i7  bis     Eglom    Ghr.  Al.    I   118,  248        Aaron 

Gener.  J3  I  118,  105     Achialon  Ps.  Is.  chr.  II  499, 

93»    Bed.  A  m  260,  f.7     Bed.  B  III  260, 73     Lat. 

Bed.  III  350,  42.  43     Achilon  Is.  chr.  A  II  438,  93» 

Calon  Chr.  511  I  633,  74 
Elric  Brltt.  III  203,  32 
Elvodugus  Nenn.  III  143,  4.  r,/7      Nenn.  int.  III  143, 

6/7     s.  Elbotus  in  126 
Emadan  {Uemdan,  f51.  Desou)  Geneal.  I  174,  3uo»  bis.  '' 
Eman  {Hemam,  fil.  Lothan)   Geneal.  I  174,  295 
Eman    (princeps    levitarum)    Geneal.  I  186,  4S3    190, 

537    191,  539 

Emhla,  Emblas  v.  lerablas 

Erahreis  vel  Embros  Guletic  rid.  Amhrosius,  rex  Brit. 

Emelier  (fil.  Gesson)  Oener.  A  I  136,  359      cf.  Lohon 

Emiraegim  v.  Enemim 

Emmer  (Immer,  princejis  sacerdotum)  Genenl.  I  190, 
536 

Emmor  {Hemor,  pater  Syclien)  Oeneal.  I  177,  352 

Empedocles  philosophus  Enpedocles  Prosp.  I  396,  197 

Enac  Geneal.  I  179,  375  bis 

Enam  (fil.  Matliam)  Geneal.  I  193,  675.  576 

Enasib  (princeps  sacerdotum)   Geneal.  I  190,  536 

Encratitae  Prosp.  I  430,  688.  689  Ohr.  511  I  641,  370 
Is.  cUr.  A  II  459,  277 

Eneas  v.  Aeneas 

*Eneas  lulius  Ohr.  .354  I  145,  7 

Enemim  (fil.  Mesraim)  Gener.  A  I  100,  iii  Enemigim 
Chr.  Al.  I  100,  S6     Emimegim  Oeneal.  I  167,  137 

Ennins  poeta  Quintus  Ennius  Prosp.  1  400,  252  En- 
nius  ib.  401,272  402,  275     Is.  chr.  A  11  451,  211.  ^W^ 

Enocli  (fil.  Cain)  Bed.  A  III  251,  17  v.  9  Enos  Geneal. 
I    163,  4U»-b.  42.  45 

Enocb  {vnli/o  Ilenoch,  hehr.  Chanohh,  fil.  lared) 
Gener.  B  I  92,  32  139,  8.  9  Chr.  Al.  I  92,  8.  9  bis 
add.  I  nd  Chr.  354  I  151,  6.  7  Geneal.  I  162,  3i. 
32''.  33  Prosp.  I  385,  6.  7  Chr.  511  I  632,  6.  7  add. 
I  ad  Vicl.  Aq.  I  737,  13.  14  Is.  chr.  A  II  427,  9. 
10  bis  Is.  chr.  B  II  427, 10.  u  Gild.  III  64,  25  iw 
Britt.  III  161,  6  Bed.  A  III  250,  15  bis.  16  251, 16 
V.  3  Lat.  Bed.  III  349,  a.  9  Enoc  Oener.  A  I  92, 
33.  34  132,  332,  7  Gener.  B  I  92,  33  Bed.  B  III 
250,  16.  17     Enoci  Oener.  B  I  132,  167,  7 

Euocli  (propheta)  Gener.  B  I  133,  I68,  1  Oeneal.  I 
194,614  add.  IV,  4  )id  Prosp.  I  493  Bed.  A  III 
323, 6011 

Enoch  {Ilanoch,  fil.  Maxian)   Geneal.  I  172,  261 

Enoch  {Hanoch,  fil.  liuhen)  Geneal.  I  176,  324 

Euoch  (fil.  Phallus)  Oeneal.  I  176,  325 

Enos  (fil.  Sotli)  Oener.  ^l  I  91,  29.  30  132,  332, 3  Gener. 
B  1  91,  28.  29  132,  167,  3  139,  4.  5  Chr.  Al.  I  91, 4. 
i  bis  add.  I  ad  Chr.  .154  I  151,  2.  3  Geneal.  I  162, 
27» -c.  28  Prosp.  I  385,  2.  3  Chr.  511  I  632,  2.  3 
add.  1  ad  Vict.  Aq.  I  737,  9.  10  Is,  chr.  A  II  426, 
5.  6  /,,.  chr.  B  II  426,  B.  7  Ps.  Is.  ehr.  II  498,  5 
Bviii.  \\\   161,7     £erf.  vl  m  249, 11  J«-s    250,11.12 


Bed.  B  III  249, 12  250, 13     Lat.  Bed.  IH  349,  4.  5 

Aenas  Oeneal.  I  162,  11^  bis     cf.  Enoch,  fil.  Cain 
Enricus  v.  Alaricus  I  el  II  in  ind.  IV  p.  494.  495 
Enzer  {lezer,  fil.  Neptalim)  Geneal.  I  178,  358 
Eobba  Britt.  III  201,  1    202,  8  205,  13     Eubba  Nenn. 

III  205,  1 
Eoguin  V.  Eadguin 
Eormoric  Britt.  III  203,  13 
Eoua  V.  Eua 
Ephrem,  fil.  losepili  (hehr,  Ephrajim)  Efrem  Oeneal. 

I    177,  343.  348 

Eplirem  (diaconus  Nioomedensis)  Marc.  II  87,  459 

s.  Ephrem  (scriptor)  Lat.  Mal.  III  433, 11 

Ephres,  episc.  Hieros.,  r.  Ephraim  in  ind.  VI  p.  559 

Epicuraeus  Epicurus  pbilosophus  Bed.  A  III  291,  368 

Epifanius  v.  Epipbanius 

Epimetheus ,  frater  Promethei     Epimitheus  Chr.  Al.  I 

116,  235  bis 
Epipbanes  v.  Ptolemaeus  V 
Epiphanius,  episo.  Const.,  v.  ind.  VI  p.  561 
Epiphanius  (episc.  Cyprius)  Marc.  11  65,  39s,  3      Epi- 

fanius  Ilyd.  II  17,33    Epyfanius  Lat.  Mal.  III  428,33 
Epiphanius  fepisc.  HispalensisJ  EpUanius  Ilyd.  II  24, 124 
Er  (fil.  luda)  Oeneal.  I  176,  331.  334 
Er  (fil.  Hieu)  Oeneal.  I  193,  586.  587 
Eraclas  v,  Heraclas,  episo.  Al. 
Eracles  v.  Hercules 
Eraclius  v.  Heraclius 

Eram  (Iram,  dux  Edoni)  Oeneal.  I  174,  290 
Erarius    (rex    Gothorum)    Aucl.  Marc.   11  106 ,  541 ,  2 

107,  542,  2 

Ercunhert  Britt.  m  203,  IG 

Erechtheus    vel   Ericlithonius ,    rex  Atheniensinm  Ere- 

theus   Chr.  Al.  I   114,224     Erictonius  /s.  chr.  B  II 

435,  43     Erectonius  Is.  chr.  A  II  435,  60 
Erecbtonius,    Erectonius    vid.    Erechtbeus    et    Erich- 

thonius 
Ereraon  Nenn.  inl.  III  158, 10 
Ereriliva  (mater  Theoderici,  regis  Gothorura)  An.  Val. 

I  322, 58     quae  in  haptisino  Eusebia  dicta  ihid. 
Eretheus  v.  Erecbthens 
Erictonius  v.  Erechtheus 
Erichthonius  (fil.  Dardani)  Erectonius  Nenn.  III  151, 

19      Erecbtonius    Nenn.  int.    III   151,  16;17.  26      c/. 

Erecbtheus 
Erisfan  v.  Rifat 
Eritlion  Prosp.  I  .388,60 
Ernienegildus  v.  Hermenegildus 
Ermengarius  (rex  Suevornra)  Hyd.  II  21,90''      Here- 

inigarius  ib.  21,  90» 
Ermenigildus,  Erminigillus  v.  Hermenegildus 
Ermes  v.  Hermes 
Ermodad  v.  Elmodab 

Eron,  episc.  Aiitiocli.,  v.  Heros  in  ind.  VI  p,  557 
Eron  c/.  Heron 

Eros,  episc,  Arelatensis       Heros  Prosp.  I  466, 1247 
Ersichon  Prosp.  I  388,  49 
Ervigius  v.  ind.  IV  p.  496 
Esaias  (lesaias  propheta,  hehr.   leschajahn)  Oener.  A 

1    124,  280.  281.  282.  283     13.3,  333,  24       Chr.  Al.    I    124, 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


587 


277.  278.  279.  283  125,  284  PrOSJ).  I  393,  148.  151  394, 
158  add.  I  ad  Prosp.  I  487,  10  h.  chr.  A  II  443, 
149  Oild.  lU  38,  5  b\,  17  54,  3  G7,  4  70,  9  Bed.  B 
III  265, 109  Bed.  A  III  326,  613  Lat.  Mal.  III 
432,48  433,6  Esaia  Is.  chr.  A  II  443,  ui.  144 
Isaias  Oener.  B  I  123,  125  124,  12G.  127  133, 168,  24 
Prosp.  I  474, 1314  add.  11  ad  Is.  chr.  II  492  Bed. 
A  ni  324,  605  Isaie  (yen.)  add.  V  ad  Prosp.  I 
494  Ysaias  trCJier.  23  I  124,  128  add.  V  ad  Prosi). 
I  494  Chr.  611  I  635, 138  Ysayas  Chr.  511  635, 143' 
losias  ib.  635,  152  —  illud  Isaianum  Gild.  III  48,  16 
Esau  Geneal.  I  173,  267»  (Tiwj.  '^.  268.  269  bis.  275.  276. 
280  175,  304.  308.  310"  Is.  chr.  A  II  432,  35  Bed.  A 
III  256,  41  Esau  qui  dictus  est  Eilom  Geneal.  I 
174,  asia'"^  Esau  q.  e.  Edom  iVos/).  I  386,  32  Edom 
q.  e.  Esau  Geneal.  I  174,  291'' 
Esbal  (fil.  Saul)  Geneal.  I  190,  534  cf.  Abessan 
Esdras  (Ezra  sacerdos,  fil.  Seraja)  Geneal.  I  185, 458 
add.  V  ad  Prosp.  I  494  Chr.  511  I  636,  198.  200 
Is.  chr.  A  n  447, 177  Gild.  III  59,  c  Esdra  Geneal. 
I  185,  457.  459.  461  193,  571  Bed.  B  III  273,  134 
Esdre  (dal.)  Geneal.  I  185,  458       Hesdras  Chr.  Al. 

I  129,  315  add.  I  ad  Ohr.  354  I  152,  35  Is.  chr. 
B  II  447, 119  Ezdra  Oener.  B  I  131,  146.  147  Ez- 
ras  Prosp.  I  396,  195  Ezra  Bed.  A  III  273,  169 
Heszras  Gener.  A  I  131,311.312     (•/'.  Zorobabel 

Esdre  cf.  Cosdroes 

Esdriel  {Asareel  levita)  Geneal.  I  1 90,  538 

Esebon  v.  Abessan 

Esra  (fil.  lobath)  Nenn.  int.  III   171,17       Ezra  Brllt. 

III  161,  3       Asra  Nenn.  int.  III  149,  is 
Esraim  v.  Mesraim 
Esrifan  v.  Elisa 
Esrom  (ffezron,  fil.  Phares)  Oeneal.  I  176,332    178, 

361.  362      Esrum  Gener.  A  I  132,  332,25       Hesrom 

Geiier.  B  1  132,  167,  25 
Esther  v.  Hester 
Etan  ti.  Etham 
Ethach  Brilt.  III  161,  1 
Etliam  (princeps  levitarum)  Oeneal.  I  190,  537      Etan 

ib.  186,483  191,539 
Etheman  v.  Atthuman 
Ethil  V.  lezel 

Etlioram  (fil.  David)  Geneal.  I  191,  543 
Eti  !'.  Aetius  Arriauus 
Etth  (llothir  levita)  Geneal.  I  191,  538 
Ettis  V.  Sadoc 
Eva  (uxor  Adam)  Oeneal.  I  161,  16     Bed.  A  III  249, 

9  V.  13     Lal.  Mal.  III  430,  I6     Aeva  Chr.  Al.  I  91, 1 

Geneal.  I  161, 12     Ps.  Is.  chr.  II  498,  3.  4  m(/. 
Eua  (fil.  Pubba)  Britt.  III  204,  5.  9.  16     Eoua  ib.  208,  30 
Euagrius  mouachus  add.  VI  ad  Prosp.  I  499,  397 
Euagrius  (scriptor)  Marc.  II  76,  423,  2 
Euagrius  heremita  diacouus  Vict.  T.  II  205,  566,  1 
Euagrius  (presbyter  Antiochenus)  Chr.  511  1  642,  431 
Euander  I  add.  p.  X  (mont.  3).  XI  (port.  21) 
Euangelus  (sacerdos  Pautalieusis)  Marc.  II  99,  516,  3  bis 
Euanthius  (archidiaconus  Toletaaus)  Euantius  ('.  IHsp. 

II  358,87     Euantus  ib.  363,  111 
Euaristus,  episc.  Kom.,  v.  ind.   VI  p.  552 


Eubba  V.  Eobba 

Eucliaristus  )>.  Euaristus 

Eucherius    (fil.  Stilicouis)    Chr.  511  I  655,  55S     Mare. 

n  69,  408,  X  bis 
Eucherius    (episc.    Lugdunensis)    Silv.    I   518    inscr. 

Chr.  452  I  662, 134     Marc.  II  86,  456,  2 
Eucherius  episcopus  (ul.)    Vict.  T.  II  193, 499 
Euchrotia  Prosp.  I  462,  1187 
Euctemon  Lai.  Al.  III  447  mg. 
Eudo   (dux  Franooruni)    C.  Bi/z.   II  358, 40     C.  Sisp. 

II  358,  86  361, 102  bis.  103.  104  bis.  104  viy. 
Eudo  (fil.  Gaufredi  ducis)   V.  Gild.  A  III  103,  24 
Eudocia  v.  ind.  II  p.  486  suh   Theodosio  II 
Eudoxia  v.  ind.  II  p.  485    (sub  Arcadio)  et  487  (sub 

Valentiniano  III);  cf.  Eudocia 
Eudoxius,  episc.  Const.,  v.  ind.  VI  p.  560 
Eudoxius  (medicus)  Chr.  452  I  662,  133 
Everdingus  (comes  stabuli)  Chr.  511  I  664,  649 
Euergetes  v.  Ptolemaeus  III,  VH 
Euericus  v.  Euricus  in  ind.  IV  p.  494 
Evexia  Gener.  A  I  135,  356 
Euf-  V.  Euph- 
Eufa  V.  Tufa 
Eugee  V.  Evilat 

Eugenius  tyrannus  v.  ind.  II  p.  484  sub  Theodosio  I 
Eugenius  (procurator)  Marc.  II  79,  434 
Eugenius  (episc.  t'artliagineusis)   Vict.  2\  II  187,  463,  1 

189,  479, 1   194,  505     Rey.  Wand.  III  458,  5  459,  8.  9 
Eugenius  (episc.  Toletauus)  C.  Ilisp.  II  343,  35 
Eugilat  V.  Evilat,  fil.  Chus 
Evilat  (Havila,  fil.  lectan)  Gener.  A  I  105,  185     Evi- 

lath  Geneal.  I   170,217      Ebilath  ib.  166,110      Eiu- 

lat  Gener.  B  I  105,  76      Eugee  Chr.  Al.  I  105, 155 
Evilat  (Havila,  fil.  Chus)   Oener.  A  1*99,101       Evilad 

Geneal.  I  166,  123     Eugilat  Chr.  Al.  I  99, 76 
Evilmerodacli  (rex  Babyloniorum)  Bed.  A  III  269,  146 

!'.  3  270, 149  j'.  8/9      Ulemadar  Geneal.  I  181,4l8  6i"s 
sancta  Eulalia  martyr  Hyd.  II  21,  90  (a.  b)  30,  182     Is. 

hist.  II  280,  11  (a .  b)     sancte  Eulalie  (gen.)  Ps.  Is. 

h.  II  384,  12 
Eulalius  episcopus  cf.  ind.  VI  p.  555 
Eulogius  (episc.  Caesariensis)  Hyd.  II  17,  38.  40 
Eumauii  v.  Euuomius 
Eumenes,  episc.  AI.,  v.  iiid.  VI  p.  555 
Eunomia  (filia  Nazarii  rhetoris)  Havn.  I  268,  5    Prosp. 

I  452,  1044 
Eunomius  (haereticus)  Ilavn.  I  268, 11     Prosp.  I  459, 

1148     Chr.  511  I  644,  499      Is.  chr.  A   11  469,  351  — 

secta  Eunomiaua  .1».  Val.  I  326,  73     heresis  Euno- 

miana    Prosp.    1459,1149(0)        *Eumanios    (acc.) 

Chr.  511  I  644,  479 
Euo  1'.  ind.  IV  p.  4'.I6  sub  Vitizane 
liuodius,  episo.  Antiooh.,  v.  ind.  VI  p.  557 
Eupater  (martyr)  Geneal.  I  196,  Mi 
Euphemia,  uxor  lustini   I  imp.,  r.  inil.  II  p.  489 
s.  Euphemia  Vict.  T.  II  203,  552     Eufomia  F.  Vind.  A 

I  290,  413     Marc.  11  84,  451 
Eupbemius,  episc.  Antioch.,  v.  Ephraimus  111  ind.  VI 

p.  558 
Euphemius,  episc.  Const.,  v.  ind.  VI  p.  561 


588 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Euphrasius,  episc.  Antioch.,  v.  ind.  VI  p.  558 

Eiiphratcs  philosophus  Prosp.  I  418,  529 

Euphronius  (episc.  Augustodunensis)  Chr.  511  1  663, 
616     Eufronius  Hyd.  II  26,  i.si 

Euricus  V.  ind.  IV  p.  494 

Euripides  Prosp.  1  396,  191  Is.  c/ir.  A  II  446,  174 
Is.  chr.  B  II  446,  117     Euripidus  Chr.  Al.  I  IIG,  -iw, 

Europs  (rex  Sicyonis)  Silv.  I  547,  4 

Eurystheus  (rex  Lacedaemonis)  Bed.  A  III  2G2,  so 

Eusebia  v.  ind.  II  p.  482  sub  Constanlio  II 

Eusebia  cf.  Ereriliva 

Eusebius  (episc.  Caesariensis)  add.  V  ad  Prosp.  I 
494  prol.  his  495  Vict.  Aq.  I  681,  R.  is  P.  Camp. 
I  745,  6  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  754,  37«  Syd.  II 
13,  18  3Iarc.  II  60  praef.  v.  2  loh.  11  211  v.  3 
C.  Hisp.  II  367, 137  /s.  chr.  A  II  424  469,  351» 
Bed.  A  m  257,  47  258, 48  his  260,  67  267, 139  270, 
150  271, 151.  158  272, 159  282,  27.t  his  290, 355  293, 
393  295,  407  305,  496  Eil.  III  416,  12  Eusebius 
Pamiiliili  contubernalis  Prosp.  I  450,  1022  Eusebius 
Pampliili  F.  Her.  III  397  mij.  398  mg.  Eusebius 
Pamphiliensis  Lat.  Mal.  III  426,  19  427,  20  cf. 
Hieronymus 

Eusebius,  episc.  Const.,  r.  ind.  VI E  (n.  V.  XXV) 

Eusebius  (episc.  Dorylaeensis)  Vict.  T.  II  184,  448 
185,  451 

Eusebius  (episc.  Fanester)  An.  Val.  I  328,  90 
Eusebius  (episc.  Laodicenus)  Prosp.  I  442,  907 
Eusebius    (episc.    Nicomediensis)    Prosp.    I  452,  lOiG 

Ohr.  511  I  643,474     Is.  chr.  A  II  466,  334.  334a 
Eusebius,  episc.  Rom.,  v.  ind.  VI  p.  553 
Eusebius  (episc.  Vercellensis)  Prosp.  I  455, 1091    456, 

1116  458,  1141     Chr.  511  I  G44,  485 
Eusebius  episcopus  Havn.  I  304,  456,  2 
Eusebius  (praef.  urbis  Ticini)  An.  Val.  I  328,  87 
Eusebius  cf.  Fuusdu 
Eustachius,  episc.  Antioch.,  v.  Eustathius 
Eustatliius,  episc.  Antioch.,  v.  ind.  VI  p.  557 
Eustathius,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  p.  560 
Eustathius    (presbyter    Constantinop.)    Prosp.   I  452, 

1045 

Eustochius  (presbyter  Arrianus)  Marc.  II  85  v.  13 
Eustochius,    episc.  Hieros.,    «1.  Eustatliius   in   iiid.    VI 

p.  560 
Eutharicus    (gener   Theoderici    et   consul)   An.   Val.  I 

326,  80  its.  81     Cass.  II  160,  1358       Eutharicus  Cil- 

lica   Cass.  IGO,  1362       Eutharicus  Cilliga  An.  Val. 

326,  82 
Euthi-  V.  Euty- 

Euthoricus  v.  Euricus  in  ind.  IV  p.  404 
Euti-  V.  Euty- 

Etitnipius  (scriptor)  add.  IV  ad  Is.  chr.  II  503,  3 
Eutrupius    (eunuclius    et    consul)    Prosp.    I  4G4,  1216 

3{arc.  n  64,  396,  2   66,  399,  1 
Eutropius    (abbas  monasterii   Servitani)    loh.  II  217, 

584,  5  219  v.  10 
Eutyches,  episc.  Const.,  r.  Entychius 
Eutyclios  (presbyter  ct  archimandrita,  haereticus;  i/cn. 

-is  vel  -etis,  acc.  -em,  en,   etem,   abl.    e  vel  -ete) 

Prosp.  I  480,  1358, 1.  12    482, 1369      Hyd.  II  25,  145 


Jirarc.  n  84,  451  88,  463  89,  466  98,  513  Vict.  T.  II 
184,447.448    185,4.50,2.451    186,459     192,497,1    199, 

538,  2  loh.  II  219  i'.  16  Is.  chr.  A  II  472,  381  Eu- 
tices  {gen.  -etis,  acc.  -en,  abl.  -e)  add.  II  ad  Prosp. 
I  488,  2,  3  489,  3  (a).  5  490,  2,  14.  n  bis  add.  II  ad 
Is.  chr.  II  493,  8  Euthices  {gen.  -etis,  acc.  -em  e< 
-en)  Bed.  A  III  305,  496  306, 50S  315,  561  c/.  Eu- 
tychius 

Eutycliianus  error  Vict.  T.  II  190,482     Eutychiana 
heresis  Prosp.  I  480,  135«,  l     Euticiani  liereses 
add.  IV  ad  Is.  chr.  II  505,  5      episcopus  Eu- 
tychianista    Vict.  T.    II  199,  537 
Eutycliiaui  (subst.,  plur.)  Marc.  II  87,  459 

Eutychianus,  episc.  Rom.,  v.  ind.  VI  p.  55S 

Eutychianus,  martyr  Hispanus  Eutycianus  Prosp.  I 
475,1329  476,  1329  Euticius  add.  V  ad  Prosp.  I 
497,  1329 

Eutychius,  episc.  Const.,  )'.  ind.  VI  p.  561 

Euuericus  )'.  Euricus  in  ind.  IV  p.  494 

Euveus  (fil.  Chanaan)  Gener.  A  I  100,  125  Oeneal. 
I  167,  149  175,  306     Aeggeus  Chr.  Al.  I  100,  96 

Euvodius  (praef.  praetorio)  Prosp.  I  462, 1187 

Exuperantius  (praef.  praetorio)  Prosp.  I  470,  1285 
Exuperantis  (nom.)  Chr.  452  I  658,  97 

Exuperantius  (episc.  Ravennas)  Agn.  I  301 

Ezdra  v.  Esdras 

Ezechias  (rex  ludae ,  vulgo  Iliskia  fhehr.  ChisqijjaJ) 
Oener.  A  I  124,  283.  284  131,  309.  310  132,  332,  46 
134,  335, 12  Gener.  B  I  124, 128  131,  I44.  I45  132, 
167,  46  Chr.  Al.  I  124,  282.  284  Geneal.  I  180,  403. 
405  Prosp.  I  394,  157  Chr.  511  I  635, 149  udd.  I 
ad  Vict.  Aq.  I  737,  29  bis  Is.  chr.  A  11  443,  148 
Is.  chr.  B  II  443,  99  Gild.  III  43,  20  67,  5  Bed. 
A  III  266, 128.  131  Bed.  B  m  266,  113  Lat.  Bed. 
III  3.50,  65.  66     cf.  Ezechiel 

Ezechiel  (propheta,  vulgo  Hesekiel  fhehr.  lechezqeelj) 
Gener.  A  I  127,  295  135,  356  Oener.  B  l  126,  136 
133,  168,  33  (postil)  Oeneal.  I  190,  536  Chr.  511 
I  636, 182  Is.  hist.  II  268,  e  Gild.  III  59,  20  75, 
37  Bed.  A  III  268, 144  Ezecliiliel  Gener.  A  I  133, 
333,  33  135,  356  Prosp.  I  395,  isi  Hiezechiel  Chr. 
Al.  I  126,  291  127,  294  bis  128,  298.  303  Ezechias 
Oener.  B  I  133,  168,  33 

Ezei  V.  lezel 

Ezra  !'.  Esdras,  Esra 

Ezras  ii.  Esdras 


{sub  F  quae  desiderantur  nomina  quaere  suh  }'h) 

Fabianus,  episc.  Antioch.,  vid.  Fabius 

Fabiauus,  episc.  Rom.,  )'.  ind.  VI  p.  553 

Fabius    pastor   (Faiislulus  ap.  lAr.  1,  4)    Ps.  Is.  chr. 

II  499, 146 
Fabius  (dux  Romuli)  Bcd.  A  III  2GG,  127 
t^.  Fabius  (dictator)   Chr.  354  1  145,  10 
Fabius  (dictator)  Ohr.  354  I  145,  s     cf.  Maximus 
Fabius,  episc.  Antioch.,  )'.  ind.  VI  p.  557 
Fabius,  episc.  Rom.,  vid.  Fabianus 
Fabius  cf.  Titianua 
Facee   {Peqach,  rex  Israliel,   til.   Romoliae)   Qe.neal.  I 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


589 


193,  567.  56S      Faceae  ih.  Ii)3,  siw      Kaciica  (iencr.  A 

I  135,  352  Faiicas  Gencr.  B  I  13.5,  ii;.'. 
Fache  (uxor  losapliat)  Oeneal.  I  180,  :wo 
Facia  {Pcqachja,   rex    Israhel,    fil.  Manae)   Oeneal.  I 

193,  .-.66        Falcias  Gener.  B  1  134,  164        Fahicias 

Oencr.  A  I  134,  351 
Facuea  v.  Facee 

Facumlus  (episc.  Hermiaiieusis)   Vict.  T.  11   l.'(iy,  5511,  l' 
Fatila  (dux,  pater  Telagii,  ncn.  -auis,  ucc.  -aiium)  Ejy. 

Ov.  II  374, 16  bis 
Faffila  (rex  llispaiiiac)  Bey.  Vis.  III  4(^9  (Le;;.) 
Fala  V.  Fua 

Falacias,  Falcias  v.  Facia 

Faldas  {Fildas,  fil.  Nachor)   Geneal.  I  171,243 
Faleg  (Peleg,  fil.  Ileher)    Oener.  B  I  93,44    Clir.  511 

I  632,  16.  17       Falecg  Ocncr.  B  I  104,  61       Falec 

Oener.  A  I  93,  45  104,  172  112,  232  132,  332,  15    Chr. 

.1/.  1104, 143    107,166   112,206    Gc»icr.  i>'  1139,  is. 

19      Falech  Chr.  Al.   I  93,21    Gener.B  I  129,174. 

175    132,  167,  15     add.  I  ad  Chr.  354  I  151,  17.  is 

Geneal.  I  nO,W6    171,  225» •1'.  226.  227.  22S.  236     F. 

Vind.  B  I  278, 74  bis    Is.  chr.  A  II  429,  22  430,  23 

Is.  chr.  B  II  429,  19  430,  20    Bed.  A  III  253,  25  bis. 

26    254,  29    Bed.  B  III  253,  27    254,  29    Lat.  Bed. 

III  349,  19.  20      Phalech  Geneal.  1 165,  97.  9S    Prosp. 

I  386, 19.  21    Lat.  Mal.  III  427,  3  Us.  10 
Faueas  v.  Facee 

Fania  (fil.  lechoniae)  Oener.  A  I  132,  332,  52       Fau- 

ueam  (acc.)  ib,  132,  332,  51 
Fanuc  (fil.  Fania)  Gener.  A  I  132,  332,  52 
Faramundus    (rex   Francorum)    add.  VII  ad  Is.  hist. 

II  376     Pharamundus  ibid. 

Fares  (Perez,  fil.  ludae)  Oeneal.  I   176,  331.  332     178, 

360.  361    183,450         Faris  Gener.  A    I  132,3.32,24 

Phares  Oener.  B  I  132,  167,  24     Oeneal.  I  182,  444 
Fatnea  (sacerdos)  Oener.  A  I  135,  356 
Faunus   (fil.  Pici)    Chr.  364    I  143,  G    Ps.  Is.  chr.  II 

499,94     Britt.  III  150,2    iS^jm.  iii^  III  1.50,  1  1.53, 

8/9  Bed.  A  III  261, 72 
Fausta  i'.  ind.  II  p.  4S2  sub  Vonstantino  I 
Faustiuus  tyrannus  v.  ind.  II  p.  480  siih  Anreliano 
Faustinns,  praef.  urbis    Pompeius  Faustiuus  Cltr.  354 

I  66,  3011 
Faustus,  praef.  urbis    Anicius  Faiistus  Chr.  354  I  66, 

299 
Fausti   hasilica  add.  II  ad  Prosp.  I  490,  25 
s.  Faustus    (fil.    Guorthigirui)    Britt.    IJl    192,  ifi.  22 

Nenn.  int.  III  192,9 
Faustus  cf.  Niger 

Fazon  (dux  Edom)  Oeneal.  I  174,  290 
Felicissimus  tyiannus  v.  ind.  II  p.  480  sub  Aureliano 
Felieisslmus  (martyr)  Chr.  354  I  71,  27 
Felicitas  (niartyr  ('arthaginicnsis)  Chr.  354  1  71,  10   Oc- 

neal.  I  195,  623    F.   Vind.  A  1  287,  3U7    F.  Vind.  B 

I  287,  307    Prosp.  I  434,  757    Chr.  511  1  641,  386 

Bed.  A  III  289, 346  302, 475 
Felicitas   (martyr  Capuensis)   add.  I  ad    Vict.  Aq.  I 

738,  21 
Felius  1'.  Valia  i;i  ind.  I  V  2>.  4'J4 
Felix  (procuiator  ludaeae)  Prosp,  I  412,  434    413,  440 


bis.  446     Chr.    511     I    639,  309.  314      Cass.    II    138,  671 

Bed.  A  III  2S4.  290 
Feli.x  (mag.  mililum  et  patricius)  Ayn.  I  301     Prosp. 

1  471,1292.  1294    472,  13U0    47.3,  13u3      IJyd.   II  21,84 

22, 94     Marc.  II  77,  430,  2 
Felix  (raartyr)  Chr.  354  1  71,  is 

Felix  (niartyr,  aliusl)  add.  I  ad    Vict.  Aq.  I  738,27 
Felix,  episc.  Kom.,  v.  ind.  VI A  (n.  XXVIL  XXXVIIL 

L.  LVI) 
Felix  (episc.  Toletauus)  C.  llisp.  II  351,60 
Felix    (Gillensis    monasterii    hegumeuus)    Vict.  T.    II 

203,  553,  1   204,  557,  2 

Felix  (abhas)    V.  Gild.  A  III  102,  24.  25.  31.  34  103,  l. 

18.  26.  36    105,  23.  31    10(i,  17 
Ferezeus  (fil.  Chauaau)  Chr.  Al.  I   100,  lol 
Fergus  Lethderg  Nenn.  int.  III  156,  2 
Fernmail  Britt.  III  192, 25     Fernniael  Nenu.  int.  III 

192, 14 
Ferrandus  (diaconus  Carthaginiensis)    Vict.  T.  II  201, 

546,  1 
Festus  (procurator  ludaeac)  Prosp.  I  413, 446  Chr.  511 

I  639,  314.  315     Bed.  A  III  284,  290.  292 
Festus  senator  v.  Niger 
Fetebir  v.  Fetliuir 
Fethuir  (fil  Ogaman)  Nenn.  int.  UI  149,  15  171,15 

Fetebir  Britt.  III  160,14 
Feton  V.  Phaethou 
Fevva  (rex  Kugorum,  acc.  -anem)  Ilavn.  A  I  313,  487 

ler    Harn.  B  I  313,  487,2     «fc.  Fevvanuui  F.  Vind. 

A  I  312,  635  bis     Foeba  Cass.  11  159,  1316 
Fila  V.  Fua 

Filim  (acc.)   V.  Oild.  A  III  103,  22 
Fiuan    (episc.  Lindisiarneusis)    add.  IV  ad    Vict.  Aq. 

I  753  post  116 
Finees  (Pinehas  sacerdos,  fil.  Eleazar)   Chr.  Al.  I  114, 

235    115,  328  6i's.  229    Gener.  A  I  135,355    Oener.  B 

I  135,  117     Geneal.   I  187,  489»  ter.  ''•o     Prosp.  I 

389,85    Chr.  511  I  633,  48    Oild.   III  65,  15.  20 

Finies  Gener.  A  I  136,  359 
Fiuees  (Pinehas,  fil.  Ileli)  Geneal.  I  189,524.535.531 

Oild.  III  69,  27     Fineis  Oener.  A  I  135,  357 
Finu  Britt.  III  171,  12     Nenn.  int.  III  171,  12 
Firmus  (episc.  Nuinida)    Vict.  T.  11  202,551,1.  552,2 
Placcilla  v.  ind.  II  p,  485   (sub  Arcadio)  et  486  (sub 

Theodosio  II) 
Flaminius   (C.  Flaminius ,   conszU  a.  531   et  537  u.  c.) 

I  add.  p.  XI  (riae  3) 
Flaminius    (T.   Quinctius   Flamininus ,    cunsul  a.  556 

u.  c.)  Prosp.  I  400,  262     Flammiuus  Chr.  511  I  637, 

236 
Flavia  v.  Domitilla;  cf.  ind.  II  p.  4'JO  sub  Hcraclio 
Flavianus,  praef.  urbis     lunius  Flaviauus   Chr.  354  I 

(>7,  311 
Flavianus,  episc.  Autiocb.,  v.  ind.  VI  C  (n.  XXXVI. 

LIII) 
Flavianus,  episc.  Const.,  v.  ind.  VI  p.  561 
Flavianus,  episc.  Kom.,  v.  Fabiaiius  in  ind.  VI  p.  553 
Flavius  )).  Autiochianus,  Clemens;   cf.  Domitiauus  in 

ind.  II 
Flavius  Severus  v.  ind.  II  p.  481 


390 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Flise  1!.  Elisa 

Florianus  imperator  i\  ind.  II 

Florus    {Gesshis  Florus,   procurator  ludaeae)  Bed.  A 

III  284,  2<i2     Florus  Cestius  Chr.  611  1  639,  318 
Fluduicus  V.  Clilodoveus  I 
Focas  V.  Pliocas 
Fodepald  v.  Folcvald 
Foeba  v.  Fevva 
Fogor  Geneal.  I  187,  493.  496 

Folabia  r.  Flavia  in  ind.  II  p.  490  (suh  BeracUo) 
Folcvald  Nenn.  int.  III  171, 13       Fodepald  Brilt.  III 

171,12 
Folla  Nenn.  int.  III  158,  3 
Foroneus  v.  Plioroneus 
Fortuna  Marc.  II  97,  5io,  i 
Fortuna    (Constantinopolitana,    )/    Tti/j;   r»;^   ttoXecu?) 

Chr.  pasch.  I  233,  328,  2  234,  330,  i  bis 
Fotinus  V.  Photiuus 
Framidaneus  loh.  11  212,  571,  3 
Franitano  (rex  Suevorura)  Ilijd.  II  30, 1S8     Framtane 

ib.  30,  189     Frantan  Is.  hist.  II  301,  21.  28 
Francus   (fil.  Ilisitionis)   Nenn.  int.  III  149,  8     Britt. 

III   160,2/3 
Francus  cf.  Pompeianus 
Frautan  v.  Framtano 
Fravitas,  episc.  Const.,  v.  ind.  VI  p.  561 
Frealaf  Britt.  III  171,11     Nenn.   int.  III  171,  u 
Fredbalus  (rex  Vandalornm)  Ilyd.  II   19,  (a^ 
Fredericus   (Frediricus)   v.  iud.  IV  p.  494  sub   Theo- 

dorico  I 
Fredoarius  (episc.  Accitanus)  C.  Hi.y).  II  358,  87 
Fredulf  Britt.  III  171,  11/12        Fredolf  iVenn.  int.  UI 

171,11 
Frenn  Nenn.  int.   III  171,  12 
Fretimundus  Bi/d.  U  23, 111 
Fretiricus  v.  Frcdericus 
Fridericus  F.  Vind.  A  I  320,  «45       Friderigius  Havn. 

I  321,2 
Fridigernus  (rex  Gothorum)   Is.  hist.  II  270,  6.  7     Is. 

chr.  A  n  468,  349  bis 
Frigdaricus  v.  l'^redericus 
Friodolguald  Britl.  III  206,  7 
Froila  (rex  Hispaniae)  Eeg.  Vis.  III  469  (Leg.) 

Froyla  (rex  Hispaniae,  al.)  Reg.  Vis.  III 469  (Leg.) 
Froneus  v.  Phoroneus 
Frontinus    (episc.  Salouensis)     Vkt.  T.    II  203 ,  554,  1 

Frontinianus  ib.  205,  5(12,  1 
Fronto  (orator)   Cass.  II  143,  829 
Fronto  (comes)  Hyd.  II  27,  155  28,  no  (a) 
Froyla  V.  Froila 
Frumarius    (dux  Suovorum)  Hyd.   II  31 ,  201    32,  203 

33,  223  I„.  hist.  II  302,  6.  7.  II  (a.  b) 
Fua  (Pua,  p.-iter  Tholae  iudicis)  Geneal.  I  188,  511 
{iihi  scribendum :  [Thola]  filius  Fua  [filii]  Cliarrani) 
Phoa  Bed.  A  III  259,  r.9  Fala  Gener.  A  I  118, 
258  Fila  Chr.  Al.  I  118,  243.  245  Sela  Gener.  B  I 
118,  101 
Fud  V.  Fut 

Fuiziol  (socer  Eloazar  sacerdotis)    Geneal.  I  187,  4«'.)» 
Ful  V.  Fut 


Fulgentius  (episc.  Ruspensis)  Havn.  I  269,  22   Vict.  T. 

II  193,  497,5  Is.  hist.  II  299,5  Is.  chr.  A  II  474, 

39!    Is.  chr.  B  n  474,  251    add.  IV  ad  Is.  chr.  II 

502    Bed.  B  III  306,  266 
Fulvius  (M.  Fulvius  Nobilior,  cos.  a.  565  u.  c.)  Cass. 

II    130,373 
Minucius  Fundanus  (proconsul  Asiae)  Prosp.  I  423,  604 
Furius  V.  Pliilocalus 
Fut  (Put,  fil.  Cham)  Geneal.  I  167,142       Futh  Chr. 

Al.  I  103, 133    Ps.  Is.  h.  II  378,  2  bis    Fud  Gener. 

A  I  99,  97  Chr.  Al.  I  99, 72     Ful  Geneal.  I  166,  ns 
Fuusdu  quod  est  Eusebii  Barb.  I  278,  80 


Gaad  V.  Caath,  Gad;  cf.  Gad  in  geogr. 

Gaba  Geneal.  I  180,  384 

Gabel  v.  Gebal 

Gabinius  (dux  Romanus,   qui  Syriam  subegit)  Prosp. 

I  403,296  Is.  chr.  A  II  451,221       Gabinus  Bed.  A 

III  279,  243  Bed.  B  IH  279,  163 
Gabriliel  angelus  Barb.  I  277,  63     Lat.  Mal.  III  426, 

24     Gabrihelus  add.  IV,  4  ad  Prosp.  I  493 
Gad   (fil.  lacob)   Geneal.  I  175,  311''.  318    176,  340  iis 

cf.  ind.  geogr. 
Gad  (propheta)   Geneal.  I  179,  373  ter    Prosp.  I  391, 

109      Gaad  Gild.  III  49,  26      Gat  Gener.  A  I  121, 

269  Is.  chr.  A  II  440,  110       Gatli  Gener.  B  I  120, 

269  Chr.  511  I  634,  96        Caath  Chr.  Al.  I  120,  266 
Gaddi  (fil.  Susi)  Geneal.  I  177,346     cf.  Gadi 
Gadi  (pater  Manae,  regis  Israhel)  Gener.  A  I  134, 350 

Gaddi  Geneal.  I  193,  565 
Gaeta  v.  Geta 

Gaianus,  episc.  Al.,  v.  ind.  VI  p.  557 
Gaianus,  episc.  Hieros.,  v.  Gaius  in  ind.  VI  p.  559 
Gaianus  (Naisitanus  sacerdos)  Marc.  II  99,  516,  3  bis 
Gaina  (comes)  Marc.  II  64,  39.%  5  66,  399,  3.  400  bis.  4oi 
Gaisericus,  Gaisiricus  v.  Gensericus  in  ind.  III 
Gaius  imperator  v.  ind.  II 
Gaius  Caesar  cf.  ind.  II  p.  475  sub  Augusto 
Gaius,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  D  (n.  XXI.  XXIII) 
Gaius,  episc.  Kom.,  v.  ind.  VI  p.  553 
Galaad  (fih  Manasse)  Geneal.  I  177,  344 
Galata  v.  ind.  II  p.  4S3  sub  Valenie 
Galba  imperator  v.  ind.  II 
Galenus  medicus    Galienus  Is.  chr.  A  11  459,  27.i     Gal- 

lieuus  Ps.  Is.  h.  II  381,  6 
Galeoin  Nenn.  int.  III  156,  9 
Galerius  Maximianus  v.  ind.  II 
Galla  V.  ind.  II  p.  484  sub    Theodosio  I 
Galla  Placidia  v.  ind.  II  p.  486  sub  Constantio  III 
Gallicanus,  praef.  urbis    Ovinius  Gallicanus  Chr.  354 

I  67,  316 
Gallienus  iinperator  v.  ind.  II 
(iallienus  cf.  Galenus 
Gallio  (dux  Komauusi)  Prosp.  I  471,  1294 
Gallus  imperator  v.  ind.  II 

Gallus  Caesar  v.  ind.  II  p.  482  sq.  sub  Constantio  II 
Plotius  Gallus  (rhetor)  Prosp.  I  403,  303     Chr.  511  I 

638,  251     Is.  chr.  A  II  452, 224 
s.  Gallus  add.  II  ad  Is.  chr.  11  494,  8 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


591 


Gamalihel  Bed.  A  III  300,  470 
Garaer  v.  Gomer 

Gamiiel  (princeps  sacerdotnm)   Oetieal.  1   ISK),  .'i36 
Gamuliel  (Kemvel,  fil.  Naclior)  Geneal.  I  171,  i'4:) 
Ganymedes  Ganymides  Chr.  Al.  I  117,  241 
Garcia  (rex  Hispaniae)  Reij.  Vis.  III  469  (Leg.) 
Garmulem  (ncc,  re.x  Mauroruni)  loli.  II  21,'),  hix,  1 
Garter  v.  Gatber 

Gaslicus  V.  Gisaleicus  i>i  ind.  IV  p.  495 
Gat  V.  Gad 
Gatera  v.  Gather 
Gath  i'.  Gad 

Gathaspa  magus  Barb.  I  278,  S6 

Gather  [Oether,  fil.  Arani)  Ckr.  Al.  I   104,  137     Gatliera 
Gener.  B  I  104,  57     Gatera  Geneal.  I  1(35,  S7     tJarter 
Oener.  A  I  101,  iil6 
Gau  (Puvva,  fil.  Isachar)  Geneal.  I  176,  338 
Gaudentius  (comes)  Cons.  Const.  I  246,  39'.ii 
Gaudentius  (comes,  pater  Aetii)  Chr.  452  I>    idem? 

658, 100  ) 

Gaudentius  (fil.  Aetii)  Byd.  II  28, 167 
Gauiredus    V.  Gild.  A  III  102,  21.  26  103,  l 
Gauterit  (coraes  Gotlniruni)   Chr.  511  I  6(54,  6.M 
Gauzlinus  (abbas  Floiiacensis)    V.  Gild.  A  III   102,  22 

103,  25 
Gazuba  (uxor  losaphat)   Geneal.  I  180, 388 
Gebal   (Obal,  fil.  lectan)    Gener.   A   I  105,  isi    Chr. 
Al.  l  105,  152        Gabel  Oeneal.    I   166,  1U7       Asal 
Gener.  B  I  105,  70.  71 
Gebamundus  v.  ind.  III  sub  Gelimer 
Gehel  (Ebal,  fil.  Sobal)  Geneal.  I   174,2% 
Gebidus  v.  Gepidus 
Gechbrond  Briit.  III  202,3 
Gecoiiias  v.  lechonias 
Gedam  (Irad,  filius  Euos,    filii  Cain)   (leneal.  I   163, 

45.  46 
Gedeon    (Oideon    iude.x,    aiit    indcci.    aiit    i/en.  -imis) 
Gener.  A   I  117,256   Oener.  B  1  117,  wi.  loo     Chr. 
Al.  I  117,  240  bis  118,  242    Oeneal.  I  18«,  509    Prosp. 
I  389,  72.77    Chr.  511   I   633,  54.  Gi    loh.   H  218, 
589,  2    Is.  chr.  A   II  437,  77    Is.  chr.  B   II  437,  50 
Oild.  III  66,  5    Bed.  A  III  259,  55  bis.  57    Bcd.  B 
III  259,  61  Lat.  Bed.  III  350,  36,  37      yen.  Gedeoui 
Chr.  Al.  I  117,241 
Gefar  (Epha,  fil.  Jlaxian)   Geneal.  I   172,  261 
Geilamer,  Geilimer  r.  Gelimer  in  ind.  III 
Geisericus  v.  Geusericus  in  ind.  III 
Gelasius,  cpisc.  Rora.,  v.  ind.  VI  p.  554 
Gelimer  v.  ind.  III 
•Gerainus   Bed.  A  III  259,51    pro    avo  Aoth   iiidicis 

(an  ex  eo  ortum,  guod  Aoth  fuit  ambidexterf) 
Geminus  (presbyter  Antinchenus)  Prosp.  I  437,803 
Gemuhel  (lemuel,  fil.  Sinieon)  Geneal.   I   176,329 
Genez  (Kenas,  dux  Edom)  Geneal.  1    174,290 
Genez  (Aenas,  pater  Gothonicl  iudicis)  Geneal.  I  188,501 
genius  populi  Roraani  Chr.  354  I  148, 9 
Gennndius,  episc.  Const,  r.  ind.  VI  p.  .567 
Genuadius  Imag.  milituui)  loh,  II  215,578,1 
Genue    (fil.  lose,    lannai    ap.   Luc.  3,  24)    Geneal.  I 
194,  602.  603 
CHRONICA    UI. 


Gensericus  v.  ind.  III 

Gentun  v.  ind.  III  sub  Oenserico 

Georgius,  episc.  AI.,  v.  ind.  VI  p.  556 

Georgius,  episc.  Const.,  v.  ind.  VI  p.  561 

Gepidvs  (fil.  Armenon)  Gebidus  Britt.  III  160,  5     Ce- 

betus  Nenn.  int.  IIl  149,  iu;ii 
Gera  (pater  Aoth  iudicis)  Bed.  A  III  259,  M 
Gergesseus  (fil.  Chanaan)  Gener.  A  I  100,  123     Geneal. 

I  167,148     Gergeseus  Chr.  Al.  I  100,95 
Germauicus  v.  ind.  II  p.  475  sub  Augusto 
Gerraanio,  episc.  Hieros.,  V.  ind.  VI  p.  559 
Germanus  (dux  Theodosii  11)  Prosp.  I  478, 1344 
Germauus    (dux  lustiniaui)    Auct.  Marc.  II  104,  536,  2 

105,536,9.537,3     106,539,5.540,1.641,1         G.    patri- 

cius  loh.  II  211,  569,  2 
s.  Germanus    (episc.  Autessiodorensis)    Prosp.  I  472, 

1301     Chr.  452  I  660,  114     Britt.  III  172,5/6    174, 

9/l0.  19      175,  10.  16     176,  13      180,  11.  17.  19     181,  7.  8 
190,14      191,3.11.19/20      192,17       193,13      195,7.9 

Nenn.  int.   III  172,  fi.  11.  12    173,  2.  6/7.  7    174,  2.  7. 

10.  14.  14/15.  17     175,  3.  5.   13      176,  3.  6      180,  12.  19.  20. 
21/22.  24      181,  4.  8      190,  5      191,  1.  3      192,  10      193,  8 

194,  6     Bed.  A  III  304,  49i  bis 
Germanus  (presbyter  Arabicae  regionis)  Ilyd.  II  22, 

106 
Gerontius  comes  Prosp.  I  466, 1243 
Gersam  (Gersom ,  fil.  Moysis)  Geneal.  I   187,491.492. 

495""'' 
Gervasius  (raartyr)  Chr.  452  I  646,  14      Bed.  A   III 

299,  458   300,  466 
Gesalecus  (Geseleicus  etc.)  v.  Gisaleicus  in  ind.  IV 

p.  495 
Gesericus,  Gesiricus  v.    Gensericus  i)i  ind.  III 
Gesse  v.  lesse 
Gesson    (Oerson ,    fil.  Levi)     Oener.  A  I  136,  3596/5 

Geneal.  I  186,475.47«    190,537       Gethnon  Oeneal. 

176,  330 
Geta    (fil.  Vanli    aut  dei)    Britt.   III   171,  12       Gaeta 

Ne7t7i.  int.  III  171,  12 
Geta  iraperator  v.  ind.  II 
Gethicus  v.  Vitiza  in  ind.  IV  p.  496 
Gethnon  )'.  'Gesson 
Geticus  V.  Vitiza  iti  ind.  IV  p.  496 
Gideon  v.  Gedeou 
s.  Gildas  Oild.  III  86,  1.  11.  17    87,  19.  36    88,3.  25.  27. 

31  89, 1    90, 27     V.  Oild.  A  III  91,  1. 5    92,  8.  22.  25 

93,  7.  21  94,  3.  10.  12.  18.  25.  28.  32.  35.  39  95,  1.  7.  23. 
30.  36.  39.  44.  47  96,  18.  33  97,  47  98,13.  15.  24.  2.5.  27. 
28.  31.  32.  34.  42.  47  99,  2.  5.  23.  27.  31.  37.  41  100,  1.  5. 
14  102,4.9.10  10.3,41  104,9.13.19.28  105,2  V. 
Gild.   B    III    107,  2.  28    108,  11.  12.  23.  29.  40    109,  3.  8. 

15.  17.  19.  25.  28  110,  5.  14  Gildas  Sapiens  V.  Gild.  B 
III  108, 34  109,  42  Gildas  q.  e.  Gildasius  V.  Gild. 
A  III  92,  4     <■/'.  indicem  yeogr. 

GUdo  (comes)  Cons.  Const.  I  246,  398  F.  Vind.  A  1 
298,  528  Prosp.  1  464,  1214  add.  IV  ad  Prosp.  I 
491,  1214  Chr.  452  I  650,  3G.  38  Marc.  II  65,  398,  4 
quater  66,  398 

Gilimer  v.  Geliraer  in  ind.  III 

76 


592 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Ginguriaims    V.  Glhl.  A  III  105,  -.'6 

Giusericus,  Ginsiricus  v.  Gensericus  171  ind.  III 

Gisaleicus  (Gisalecus)  v.  ind.  IV  p.  495 

Gisericus,  Gisiricus  v.  Gensericus  in  ind.  III 

Gisulfus  (dux   Langobardorum)  Bed.  A  III  317,573 

Giulglis  BriU.  III  204,  26 

Gizericus  v.  Gensericus  m  ind.  III 

Glovi  Brilt.  ni  193,  6.  s      Glou  Nenn.  int.  III  193,  f..  6 

Glycerius  imperator  v,  ind.  II 

Gnostici  Prosp.  I  424,618    460,  ini    Chr.  511    I  G40, 

358  Hyd.  II  15, 13 
Godegeselus  (frater  Gundobagaudi)   Mar.  II  234,  500, 

1  bis.  2 
Godemarus  v.  Godomarus 
Godolia  v.  Athalia 

Godolias  {Gedalja  levita)  Geneal.  I  190,  538 
Godomarus    (rex  Hurgundionum)    Mar.  11  235,  534,  1 

Godemarus  ib.  235,  524,  l       Gotmarus  add.  VII  ad 

Is.  hist.  II  376 
Goericus  Chr.  Caes.  II  223,  610 
Gog  Is.  hist.  II  268,8     Sajth.  L.  II  819,25 
Goibuen  Nenn,  int.  III   155,6 
Goliath  alterum  Goliara  C.  Hisp.  II  336,  4 
Golla  {Alwa,  dux  Edom)  Geneal.  I  174,  290 
GoUa  (Alwan,  fil.  Sobal)  Geneal.  I  174,  296 
Gomer  (fil.  laphet)  Ps.  Is,  h.  II  378,  2  379,  2     Britt. 

III  161, 17       Gamer  Gener.  A  I  96,  59.  67  Chr.  Al. 

I  96,  36.  44  Geneal.  I  168, 169 
Gomorius  sacerdos  Gener,  A  I  135,  356 
Gondolo,  Gondolus  v.  Cbindasuiudus  m  ind.  IV p.4'JG 
Gondomarus  v.  Gundemarus  in  ind,  IV  p,  495 
Gonteramuus  v,  Guntegramnus 
Gordiani  imperatores  v,  ind,  II 
Gordiauus  cf,  Sogdianus 

Gordius,  episc.  Hieros.,  v.  Gordianus  in  iiid,  VI  p.  559 
Gorgias  (rbetor)  Is.  chr.  A  II  447,  182^ 
Gorgo  Is,  chr.  A  II  436,  70 
Gorgonius  (martyr)  Chr.  354  I  72,  8 
Gosuiutha  v,  ind.  IV  p.  495  sub  Athanagildo 
Gotafrid  dux  add.  IV  ad  Bed.  III  345  (Vat.)     Cota- 

fredus  ibid.  ter  (Pal.,  Par.,  Eins.  siip.J 
*GothoI  Gener.  A  I  123,  276  (loco  Helisei  prophetae) 
Gotbolia  v.  Atbalia 

Gotholias  (Giddalthi  levita)  Geneal.  I  191,  53s 
Gothomi  {Gaetham,  S\.  Eliphas)  Geneal.  1  173,  273 
Gothoniel  (Othniel  iudex)  Geneal.  I  188,  601  ter     Chr. 

511  I  633,  47.  49     Gotbonial  Chr.  Al.  I  115,  231  116, 

231    Gothonihel  Gener.  A  I  116,  250    Prosp.  I  389, 

64.  66.  67    Is.  chr.  A   II  435,  61    Is.  chr.  B  II  435, 

44     Gottbouihelam  (acc.)  Gener.  B  I  116,93     Otbo- 

niel  Bed.  A  III  258,  49  Bed.  B  IH  258,  55     Othoni- 

hel  Lat.  Bed.  III  350,  33.  34 
Gothus  (fil.  Armeuon)  Britt.  HJ  160,  4     Gotus  Nenn. 

int.  III  149,  10 
Gotmarus  v.  Godomarus 
Gotus  v.  Gothus 
Granius  v.  Serenus 
Gratianus  imperator  v.  ind.  II 
Gratianus  tyrannus  v.  ind.  II  p.  485  siib  Honorio 


Oralianus,  praef.  tirbis  Turranius  Gratianus  Chr.  354 

I  66,  290 
Gregorius  (Hispanus)  Prosp.  I  459,  1143       Chr.  511  I 

644,  4R5 
Gregorius    (Nazianzenus)    add.   VI  ad  Prosp.    I  498, 

381     Marc.  II  60,  380 
Gregorius    (Nyssenus,    frater    Basilii)    Is.    chr.  A    II 

463,  312» 
Gregorius    (comes)    C.  Byz.   II  344,  24      C.  Hisp.  II 

344,  38 
Gregorius,  episc.  Rom.,  v.  ind.  VI  A  {n.  LXVI.  XCI) 
Gregorius  cf.  Theodorus,  episc.  Neocaesareae 
Grimoald  (dux  Beneventi)  Ps.  Is.  chr.  II  501,  4U 
Grunitus  diaconus  Prosp.  I  473, 1303 
Gua  (Galiam,  fil.  Nacbor)  Geneal.  I  171,246 
Guallanc  Britt.  III  206,  11/12 
Guauach  Nenn.  int.  III  152,  10 
Gueagon  Britt.  III  203,  35 

Guecha  Britt.  III  203,  27     Guillem  Guecban  ib.  203,  24 
Guectha  Britt.  III  171, 10/11     Nenn.  int.  III  171,10 
Guedolgeat  Britt.  III  203,  34 
Gueintb  Guaut  v.  Cian 
Guennuvar   V.  Gild.  B  III  109,  37 
Guerdmund  Britt.  III  203,  37 
Guerecus   V.  Gild.  A  lU  101,  46 
Gufi^an  Brilt.  III  203,  27 
Guictglis  Britt.  III   171, 10      Guictgils  Nenn.  int.  III 

171,10 
Guigta  Britt.  III  171,10     Nenn.  int,  III  171,  10 
Guital  Nenn,  int,  III  171,2   193,4     Guitaul  i'j-t«.  III 

193,6 
Guithleg  Britt.  III  203,36 
Guitigis  V.  Vitigis 
Guitolin  (fil.  Glovi  s.  GIou)  Briit.  III  193,  6      Nenn, 

int,  III  193,  4 
Guitolinus  Britt,  III  209,11 
Gulfilas    (episc.  Gothorum)    Is,  hist.  II  270,  20  (a.h) 

Is.  chr.  A  n  469,  350 
Gulstanus   V.  Oild.  A  III  106, 13.  26 
Gundebadus  (patricius)   Chr.  611  I  664,  650        Gundi- 

badus  Cass.  II  158,  1295      Gundobadus  F.   Vhid.  A 

I  306,  608 
Gundebadus   (rex  Burgundiouum)   An.  Val.  I  322,  63 

N.  Gall.  I  600,  XI  2     Is.  hist.  U  282,  16      Gunde- 

vadus   add.  VII  ad  Is.  hist,  H  376  bls       Gundu- 

badus    Vict,  Aq,  l  729      Gundefade  (abl.)  Chr.  511 

I  665,  690      Gundobagaudus  Mar.  II  234,  6OO,  1  ter. 

2.  516 
Gundemarus  r.  ind.  IV  p.  495 
Gundericus,  rex  Vandalorum,  v.  ind.  III 
Gundericus  (episc.  Toletanus)  C.  Hisp,  II  351,63 
Gundevadus  v,  Gundelmdus,  rex  Burgund. 
Gundibadus  v,  Gundebadus  patricius 
Gundicbarius  (rex  Burgundionum)  Prosp,  I  475,  1322 

Cass,  n  156, 1226 
Gundiocus  (rex  Burgundionum)  Havn,  I  305,  457,  2 
Gundobadus  v.  Gundebadus  patrioius 
Gundobagaudus,    Gundubadus    v.   Guudebadus,    rex 

Burguiul. 
Guni  (fil.  Neptalim)  Oeneal,  I  178,  35S 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


593 


Guiitamundus  (Guntabundus)  v.  ind.  III 
Guntegramnus  (re.\  Kr.ancorum,  til.(;iili)tli:u'arii  1)  Mar. 
II  237,  5G1     Gunthegramnus  ili.  2.'i!t,  un     Goiiteram- 
nus  loh.  II  218,  689,  2 
Gunthamuudus  >■.  Guntamundus  in  ind.  III 
Guntliarius  (mag.  militum)   Aiict.  Marc.  II  108,  .'i47,  G 

bis      Guutharith    Fict.  T.  II  201,  .',46,  2 
Guntliegramnus  v.  Guutegraranus 
Gunthiraer  r.  ind.  III  sub  Gelimer 
Guntramnus  (rcx  Burguudionum)  N.  Gall.  I  GOO,  X  6 
Guoidcaut  Jiritt.  III  193,  3     Netin.  int.  UI  193,  i 
Guorthemir  Britt.  lE  18G,  21    187,  u    189, 1/2   192,  10 
Kenn.  int.  UI  186,18  187,8  188,  i   189,1,2     Guor- 
themiri  (yen.)  ib.  186, 17     Guortimer  ib.  192,  5     Gor- 
themir  III 129,  XLVI      Gortemir  III  129,  XLIV.  XLV 
Guorthigirnus  Britt.  III  171,  3.  17     172,  2     177,  23/24 
178,  4  179, 9    180,  8/9    181, 2    183, 11/12  187,  n  188, 
15    189,  2.  4/5    190,  9.  14     191,  7.  8.  16/17.  19     193,  12 
209,  8/9.  10.  13.  21     Kenn.  int.   III  171,  19     176,  12 
177,6.15/16    178,15.23    179,3    180,16/17   181,3    183, 

11  186,  10/11.  19  187,  11/12  189,  3  190,  2.  3  191,  10.  u 
199, 1  Guorthigernus  Nenn.  int.  Ill  154,  I3/H  171, 1 
177,10  179,10/11  180,9/10.14  181,5.  19  188,8  190,5 
191,  6  Guorthegiruus  Britt.  III  189,  s  Guorthi- 
giru  Britt.  HI  186,  21  Nenn.  int.  III  193,  4  Guor- 
thigirn  Guortheneu  Britt.  III  193,  5  Gortigernus 
m  129,  XXXVI  sqq.  Vertigernus  Bed.  A  III  303, 
484 

Guoyraucgonus  Britt.  III  179,  3       Guraugona  Nenn. 

int.  m  179,  i 
Gurangona  v.  Guoyrancgonus 

Habakuk  v.  Abbacuc 

Habdelmele  r.  Abdelmelic 

Habedella  v.  Abdella 

Habel  v.  Abel 

Habellaziz  r.  Abdellaziz 

Habia,  fil.  Samuhel,  i'.  Abia 

Habiathar  v.  Abiathar 

Habital  (uxor  David)  Geneal.  I  179,  380 

Habraham  v.  Abraham 

Habubeccar  v.  Abubeccar 

Hadad  v.  Adax 

Hadegogis  comitissa    V.  Gild.  A  III   103,  1/2.  21 

Hadriauus  imperator  v.  ind.  II 

Hadrianus  abbas  Bed.  A  III  313,  554 

Ilaemon,  rex  Tliessalonim     Aemou  Proap.  I  388,  50 

Hagar  «.  Agar 

Haggai  v.  Aggeus 

Halaricus  v.  Alaricus  I  in  ind.  IV  p.  494 

Hamau  v.  Amau 

Haraer  «■.  Amer 

Hamilcar  Cass.  11  128,  326  129,  339 

Hanuibal  Prosp.  I  400,  26.'     Cass.  II  128,  326  129,  339 

130,377     Annibal  Chr.  511  I  637, -236 
Hannibalianus,   rex  regum  gentium  Pont,  v.  ind.  II 

p.  4S2  aiib  Constantino  I 
Hannibalianus,   praef.   urbis    Afranius    Annibalianus 

Chr.  354  1  66,  297 


Haoth  v.  Aoth  iudex 

Haram  v.  .Vrain,  fil.  Sem 

llebba  r.  Ebba 

Heber  (lil.  Sala)  Gener.  A  I  104,  no.  I7l  132,  332, 14 
Gener.  B  I  104,59.  Go  add.  I  ad  Chr.  354  I  151, 
16.  17  Geneal.  I  168,  IGll»  bis.  »  171 ,  225».  226.  235 
Prosp.  I  386,  18.  19  Chr.  511  I  632, 15.  16  Is.  chr. 
A  II  429,  21.  22  Is.  chr.  B  H  429, 18.  19  Bed.  A 
III  253,  24  ter.  25  Bed.  B  III  253,  26.  27  Lat.  Bed. 
III  349, 18.  19  Eber  Oener.  A  I  93,  44.  45  Gener. 
B  I  93,  is.  44  132,  167, 14  139, 17.  18  Chr.  Al.  I  93, 
•20.  21  104, 141.  142  Geneal.  I  165,  96  168,  161»  170, 
205  bis.  206  bis    Lat.  Mal.  III  427,  3 

Heber  (Cettheus)  Geneal.  I  173,  268 

Hebionitae  v.  Ebiouitae 

Hebron  (iudex)  v.  Abdon 

Hector  Bed.  A  III  261,74 

Hegesar  (rex  Babyliiniurum)   Bed.  A  lil  270, 149 

Heglom  V.  Eglou 

Hela  V.  Ela 

Helam  v.  Elam 

Helcana,  Helchaua  v.  Elcana 

Helchias  v.  Chelcias 

Heldad  (Eldad  propheta)  Gener.  A  I  133,  333,  9  Hel- 
dat  Gener.  B     I  133,  168,  9 

Heldebadus  (rex  Gothorum)  Aucl.  Marc.  II  106,  540,  5 
bis    Heldibadus  ib.  106,  541,  2 

Heldericus  ».  Childericus;  cf.  Hildericus  in  ind.  III 

Heldibadus  v.  Heldebadus 

Helena  (uxor  Menelai)  Prosp.  I  390,91  Chr.  511  I 
633,  73     Is.  chr.  A  II  438,  91     Is.  chr.  B  II  438,  61 

Helena  cf.  ind.  II  p.  481  (sub  Constantio  I)  et  483 
(sub  luliano) 

Heleuus  (Troianus)  Bed.  A  III  261,  T4 

Heldefredus  Chr.  511  I  665,  652 

Heli  (sacerdos)  Chr.  Al.  I  115,  229  119,  256.  259.  260 
120, 262.  263  Oener.  A  I  119,  267  121,  269  135,  357 
Geneal.  I  189,  528  Prosp.  I  391, 100.  101  Is.  chr.  A 
n  439, 101  Is.  chr.  B  II  439,  66  Gild.  lU  64,  20 
69,17  Britt.  m  153,10  Nenn.  int.  m  153,26 
Bed.  A  m  261, 73  Lat.  Bed.  III  350,  45.  46  EU 
Geneal.  I  189,  524.  527.  531  190,  531  191,  542  Hely 
add.  V  ad  Prosp.  I  497  Chr.  511  I  634,  84  Bed.  B 
TTT  261,  78     Helis  Gener.  A  I  135,  357 

Heli  (fil.  Natham)  Geneal.  I  194,  GO6.  607 

Heliachim  v.  Eliachiiu,  loachim 

Helias  (propheta,  vulgo  Elia)  Gener.  A  I  122,  274.  275 
133,  333,  18  135,  355  Gener.  B  I  122,  120  bis  133, 
168, 18  135, 117  Chr.  Al.  I  122,  271.  272  bis  Geneal. 
I  162,  32»  194,  614  Prosp.  I  392,  U'9.  130  add.  IV,  4 
ad  Prosp.  1  493  bis  Is.  chr.  ^  11  441 ,  122.  I24.  126 
Is.  chr.  B  II  441,  S2.  84.  S6  Gild.  UI  50,  18  51,  7 
66,  21  Bed.  A  lU  263,  98  264,  104  323,  600  bis 
Bed.  B  ni  263,  95  264,  99  Helia  add.  IV,  4  ad 
Prosp.  I  493  Helian  Oeneal.  I  162,  32''  Elias 
Chr.  511  I  634,  122  635,  123 

Helias,  episc.  Hieros.,  v.  Elias  in  ind.    VI  p.  560 

Heliasib  v.  Eliachim 

Helilas  v.  Elifas 

UeUogaba[Ii  (yen.)->]  Lat.   Theod.  III  414,  4 

76* 


594 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Heliogabalus  imperator  v,  Elagabalus  in  ind.  II 

Heliphahi  (levitaj  Bed.  A  III  326,  613 

Helis  sacerdos  v.  Ileli 

Ilelisabet  v.  Elisabeth 

Helisaeus  v.  Heliseus 

Helisafit  v.  Elisafat 

Helisama  v.  Salom 

lleliseus  (propheta,  vulyo  Elisa)  Oener.  A  I  122,  275 
133,  :t33,  21  GeJier.  B  I  122,  120  12.3,121.122  133, 
168,21  Chr.  Al.  I  122,272  123,273  Frosp.  I  392, 
139     Is.  chr.  A  II  441,122.  124  442,132     Is.  chr.  B 

II  441,  U  442,  9J  add.  II  ad  Is.  chr.  II  493,  s 
Bed.  A  III  263,  98  264,  104  265,  iu     Helisaeus  aHd. 

III  66,28  Helyseus  Chr.  511  I  635,132  Eliseus 
Geneal.  I  192,  ."..■.8  Prosp.  I  392,  129  Elisaeus  Chr. 
511  I  634, 122  Elisseus  Chr.  Al.  I  123,  274  Elisee 
Gener.  A  I  123,  277 

Heliud  V.  Eliud 

Helle  (soror  Phri.x.i)  Is.  chr.  A  II  436,  69 

Helmodat  v.  Elinodab 

Helvia  (niater  Ciceionis)  frosp.  I  402,  290  Bed.  A 
III   279,239 

Hely  V.  Heli 

Helyachim  v.  loachim 

Helyseus  r.  Heliseus 

Hencgistus  Britt.  III  177,7.22.23  178,8  179,9  180,2 
Hengistus  j6.  186,  22  189,3.16  190,7/8  199,3  Nenn. 
int.  III  177,  3.  13.  15  178,  12.  16.  17/18.  19  179,  3.  12 
180,4  186,19  189,2  199,3  Hengist  £n"«.  III  171,9 
Nenn.  int.   III   154,15   171,8.9 

Henoch  v.  Enoch 

Henrious  Hunteduneusis  III  131 

Heraclas,  episc.  Al.,  v.  ind.  VI  p.  556 

Heracles  (heros)  c/.  Hercules 

Heracleoticus  quaere  in  ind.  geogr. 

Heracles,  episc.  AI.,  v.  Heraclas  in  ind.  VI  p.  556' 

Heracliaiius  (conies  AtVicae)  v.  ind.  II  ^j.  4S5  sub 
Ilouoriu 

Heraclitus  philosophus  I'rosp.  I  396, 197 

Heraclius  iraperator  v.  ind.   II 

Heraclius  Constantinus  iniperator  v.  ind.  II 

Heraclius  (spado)  Brosp.  I  483,  1373,  5.  s  484,  1375,  6 
JUarc.  II  86,  455,  1 

Heraclius  (praepositus)    Vict.  T.  11   186,  455 

lleraclonas  imperator  v.  ind.  II 

Herculanus  (Orestis  filius)    Vict.  T.  II  188,  473, 7 

llerculanus  (martyr)  Chr.  ,354  I  72,  7 

llercules  Chr.  354  I  143,  6  Prosp.  I  388, 52  389,  78 
Chr.  511  I  6.33, 72  635,  139  Cass,  II  121,  41  Scyth, 
B,  II  315,  14  bis  316,  15  bis  Ps.  Is.  h.  II  378,  1 
Is.  chr.  A  II  437,  79.  82»  438,  87.  90  Is,  chr.  B  II 
438,  59  Nenn.  int.  III  1.56,  9.  12  Bed.  A  III  259, 
.18  260,  63  Bed,  B  III  260,  70  Ercules  Scyth,  L. 
II  315,  14  316,  14  ter.  li  bis  Eracles  Chr.  Al.  I 
119,  254  cf,  llerculis  columnao  iji  indice  geogr. 
llerculcus  quaere  in  ind.  geogr. 
Hercuiea  turris  v.  Daras  in  geogr. 

Herculius  Maximianus  v.  ind.  II 

Hereberectus  (rex  [yangobardoiuni)  Bed.  A  III  317, 
575   319,585 


Heremias  !'.  llieremias 
Heremigarius  v.  Ermengarius 
llerennius  (centurio)  Prosp.  I  405,  331 
Herennius  (Etruscus)  )'.  ind.  II  p.  4T9  sub  Decio 
Hermenegildus  v.  ind.  IV  p.  495  sub  Leovigildo 
Hermericus  (rex  Suevorum)  Chr.  511  I  657,  567     Hyd. 

II  20,71  21,91  22,100   23,114    24,122     Is.  hist.  II 

300,  11.  14.  15.  28.  30 

Hernies  (auctor  libri  q.  i.  Pastor)  Bed.  A  III  287,  322 

Ermes   Chr.  354  I  74,  22 
Hermes   (martyr,  gen.  -etis)   Chr.  354  I  72,  5 
Hermiauus  (coines  stabuli)   Chr.  511  I  664,649 
llerniinifredus   (rex  Thuringorum)  An.  Val.  I  324,  70 
Ilcrininigildus  v.  Hermenegildus 
Aurelius  llennogenes  (praef.  urbis  a.  309}  Chr.  354  1 

67,  3u9 
Hermogenes    (praef.  praetorio    et    urbis   «.  349,  350) 

Chr,  ,354  1  68,  349  69,  350 
Hermogenes  (mag.  militiae)  Prosp.  I  453.  1061 
Herinogenes  (mag.  of ficiorum)  Marc.  II  1 03,  533 
Hermon,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  p.  560 
Herodes  Ascalonita  Prosp.  I  404,  306     Chr.  511 1  638, 

259     Bed.  A  III  280,  249 
Berodes  I,  rex  ludaeoruvi  (Jil.  Antipatri  Ascalonitae) 

Herodes    maior    Lat.   Mal.    III  427,2    (ubi    filius 

Ai'chelai  perperam)    Herodes  senior  Cli.r,  511  I  639, 

297       Herodes   F.   Vind.  B   I  278,  77    Barh,  I  278, 

86  279,86  Prosp.  I  402,284  405,335,1.10  406,335, 
21  407,  351  404,  362.  366  Chr.  511  I  638,  270.  273.  274. 
277.  278    639 ,  297     Ps.  Is.  chr.  11  499 ,  234      Bed.  A 

III  279,  237  281,  262  282,  269  1'.  1  283,  275  V.  2  Lat. 
Mal.  m  427,  38.  40  428,  l.  6.  ll.  18.  19.  24.  27.  36  431, 
34.  37.  40 

Ilerodes  Antipas  sive  Antipater  Antipater 
Prosp.  I  408,  366  Chr.  511  I  638,  278 
Bed.  A  III  281,  264  282,269  Herodes 
F.  Vind.  B  I  281,  112  Barb.  1  281,  ii7 
3Iarc.  II  84,  453, 1  Bed.  A  III  304,  490 
Lat.  Mal,  III  429,  2o 

Herodes  tetrarcha  Chr,  511  I  638,  279  639, 
297  Bed.  A  III  282 ,  272  283 ,  275.  278 
Herodes  Prosp.  I  408,  366.  369.  374  Chr. 
511  I  638,  27S    639,  286.  300     Bed,  A  III 

282,  269  V.  9      Herodes  qui  Autipas  prius 
nuncupabatur  Bed,  A  III  282,  269  w.  10/11 

Herodes  Agrippa  (I)  Bed.  A  III  283,  277  .\giippa 
cognomento  Herodes  ib.  283,  275  Agrippa  Chr.  511 
I  639,  297.  299.  306  Bed.  A  III  283,278  Herodes 
Bed,A  III  281,264 

Herodes  Agrippa  II  Agrippa  Oener,  A  I  140,  15.  16 
Prosp,  I  413,  446      Chr.  511  I  639,  307     Bed.  A  III 

283,  277 

Herodias   (uxor    llerodis   Antipatri,  gen.  -adis)  Barb. 

l  281,  117     Marc.  II  84,  453,  1     Bed.  A  111  283,278 

abl.    Herodladae    Bed.  A    283,  278      acc.    llerodiam 

Lat.  Mal.  III  429,  22 
llerodotus,  historiarum  scriptor  Prosp.   1   396,  192     Is. 

cJu:  A  II  447,  175      Bed.  A  III  272,  165       Bed.  B 

III    ^72,  132 
Ileros,  episc.   Antioch.,  v.  Eros  in  iud.  VI  p.  557 


idem 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


595 


Ileschol  (Kschkol)  Gild.  III  86,  2 

llesciain  v.  Iscini 

Ilesdrara  v.  Zorubabel 

Hesdras  v.  Esdras 

Hesekiel  v.  Ezechiel 

Hesiodus    poeta    C/ir.  611    I  1)34,  uii       Is.  chr.  A  II 

442, 138 
Hesrom  v.  Esroni 
Hessitio  v.  Hisition 
Hester  (quae  vulgo  Estlter)    add.    V  nd  1'rosp.  I  494 

Chr.  511  I  636,  203     Is.  chr.  A  II  448, 18*     Is.  chr. 

B  II  448,  123      Bed.  A  III  274,  179      Bed.  B  III 

274, 138     Hesther  Chr.  Al.  I  129,  314 
Hesu  r.  lesus  iil.  Nave 
Hesychius  tril)unus  Hyd.  II  29,  177 
Heszras  v.  Esdras 

Hezidus  phylarchus  Auct.  3Iarc.  II   lOf),  536,  11 
Hiduram   (Hadoram,   iil.  lectau)    Gener.  B  I  105,66 

Iduram  Chr.  Al.  I  105, 148     Geneal.  I  165,  iu3     Cy- 

duram   Gener.  A  I  105,  177 
Hiecconias  v.  lechonias 
Hieremias  (propheta,  vulgo  leremia  [hebr.  lirmejahuj) 

Gener.  A  I    125,287.288   126,290    127,295   133,333,30 

135,  355  Gener.  B  I  125,  133  126, 134.  135  133,  168, 
30  135, 117  Chr.  Al.  I  126,  239.  -m  127,  294  add.  I 
ad  Chr.  354  1  152,  34  Frosp.  I  394,  lus  Marc.  II 
99,617  Is.  chr.  A  II  445,  159  Gild.  III  25,19 
71,6  Bed.  A  III  267,  139  268, 143  269, 146.  147.  148 
270,  149  {v.  24).  150.  151  Hieremie  (gen.)  Gener.  B  I 
125  ,  133  129,  182  Heremias  Chr.  Al.  I  125,  288 
leremias  Gild.  III  54,  6  67,  9  Iheremias  Chr.  511 
I  636, 172 

Hieremias  id  est  Adlas  (miles)  Barh.  I  281,  120 

Hierobal  Geneal.  I  188,  509  (ut  pater  Gedeonis;  sed 
lerubbaal  coynomen  est  Gedeonis,  pater  eius   loas) 

Hieroboam  (I,  rex  Israhel,  iil.  Nabath  [vulgo  lerobeam, 
hebr.  larobhamj)  Chr.  Al.  I  121,  268  bis  Gener.  A 
I  134,  339  Oener.B  I  134,  150  Geneal.  I  192, 
545li.  546  bis.  547  Brosp.  I  391,  114  Bcd.  A  III  262, 
89  263,93  266,128  dat.  Hieroboae  Gild.  III  50,  ii 
Hiroboam  Gener.  A  I  134,  337  leroboam  ib.  121, 
271  122,  271  Geneal.  I  192,  545»  leroboae  (gen.) 
Nabath  Gi7d.  III  50, 15 

Hieroboara  (11,  rex  Israhel,  til.  loas)  Geneal.  I  192, 
562  Hieroboas  ib.  192,  563  Hierobam  Gener.  B  I 
134,  ico     leroboam  Geuer.  A  I  134,  347.  34« 

Uierouymus  (presbyter,  scriptor  eccles.)  add.  VI  ad 
1'roep.  1  498,  381  Dom.  Val.  I  630, 18  Vict.  Aq.  I 
681, 10  P.  Camp.  I  745,  6  Hyd.  II  17, 39.  40  19, 
59  22, 106  Marc.  II  60  praef.  v.  4.  380  63,  392  v.  5 
73,  416,  1  Cass.  II  153,  ii4.'i  loh.  II  211  v.  3  U. 
chr.  A  II  424  467,  340  469,  351»  470,  368  Is.  chr. 
B  II  470,  235  Britt.  III  168,  11  Nenn.  inl.  III 
168, 10  Bed.  A  III  253,  21  Hieronimus  Geneal.  I 
160,  ib  4»«  Havn.  I  268,  4  Brosp.  I  450,  1022  451, 
1032  460, 1166  462,  1186  469,  1274  add.  IV  ad  Vict. 
Aq.  I  754,  378     Bed.  A  III  251,  17     270,  I50     271, 

158  291,368  299,462  301,  472  302,  476  320,  690  321, 
594  v.  5.  8  324,  603  Bed.  B  m  299,  2.'.0  add.  II  nd 
iieii.-III  340     Iberouiiuus  aild.   V  ad  Frosp.  I  494 


prol.  Ambis  C.  ^s;^.  II  368, 139  m  III  416, 12 
Hieronymus  cognomine  Eusobius  Hyd.  11  13  v.  l/2 
llicronymus  idera  Eusobius  cognoraento  ib.  13  v.  23 
Hierouymus  Eusebius  Nenn.  III  143,  25  Nenn.  int. 
III  143,  23/24      Eusebius  Hieronymus  Cass.  II  161, 

1365 

Hiesus  V.  Ilieu,  lesus 

Hieu  {lehu  propheta,  fil.  Annaniae)  Bed.  B  III  263, 
93  Hiiu  Chr.  Al.  I  123,  274  Iheu  Chr.  511  I  634, 
118  leu  Prosp.  I  392,  121.  125  Is.  chr.  A  II  441, 
120     Is.  chr.  B  II  441,80     Gild.  III  51,2 

Hieu  (lehu,  rex  Israliel)  Oener.  A  I  134,  344  Geneal. 
I  192,  556.  568  Bed.  A  III  264,  los  leu  Geneal.  I 
192,  557».  5G0      Hiosus  Oener.  B  I  134,  157 

Hieu  (fil.  Eliezer,  lesus  ap.  Luc.  3,  '29)  Geneal.  I  193, 

585.  586 

Hiezechiel  v.  Ezechiel 

Hiezabel  (Isebel  [IzehelJ ,  uxor  Achab   regis)  Geneal. 

I  192,  5.ia      lezabel  ib.  167, 144      Zezabel  Oener.  A 

I   134,  344      Geneal.  I  180,  392 
Higinus  v.  Hyginus 
Hiiu  v.  Hieu 
Hilarianus,  praef.  urbis    Mecilius  Hilarianus  Chr.  354 

I  68,  338 

HUarius  (episc.  Pictavieusis)  Prosp.  I  455,  109«  456, 
1107.  1109    458,1136     Chr.  oll  I  644,486     Is.  chr.  A 

II  466,  338  Bed.  A  III  297,  433  298,  447  Hylarius 
Chr.  511  I  644,  496  Elarius  Pectaviensis  add.  II  ad 
Bed.  III  338 

Hilarius  (episc.  Arelatensis)  Clir.  452  I  662,  134 

Hilarius  cf.  Hilarus 

Hilarus,  episc.  Kom.,  v.  ind.  VI  p.  554 

Hilarus  diaconus  (exiliatus  a.  354)  Prosp.  I  455, 1091 

Hilarius  Vhr.  511  I  644,  485 
Hildebertus  v.  Childebertus 
s.  Hildefonsus  C.  Hisp.  II  349,  48 
Hildericus,  rex  Francorum,  v.  Cbildericus  111 
Hildericus  (Hilderix),  rex  Vandalorum,  r.  ind.  III 
Hildibertus  v.  Childebertus  I 
Hildiris,  Hildirix  v.  Hihlericus  in  ind.  III 
beatus  Hildutus    V.  Gild.  A   III  92,  5.  19.  23/24.  32    93, 

1.  20.  21      sauctus  lltutus  Britt.  III  215,  33/34    216, 

9.  16 
Hilia  V.  Ilia 
Hilius  V.  Ilus 
Hilmegis  (rex  Langobardoruiu)  Mar.  II  238,  572     Hil- 

raaegis  ibid.     Elinigisilus  Haon.  I  337,  5 
Hilochus  V.  Belochus 
Hilpericus  v.  Chilpericus 
Hiltirix  «.  Hildericus  in  ind.  III 
Hiob  V.  lob 

Hipparchns  Lal.  Al.  III  451  mg.  b 
Hipi)c)cent;iuri  Is.  chr.  A  \\  436,  67 
Hippucrates  inedicus  Prosp.  I  397,  2uO     Is.  chr.  A  II 

447,  180     Bed.  A   III  273,  \u 
Hippolytus  (fil.  Thesei)  Prosp.  I  390,  88 
Hippolytus  (episcopus  et  scriptor  eccl.)  Prosp.  I  437, 

803     Hyppulitus  Bed.  A  111290,355     Ypolitus  Chr. 

354  I  72,  2      Yppolitiis  piesbiter  ib.  74,  38 
Hircauus  v.  Hyrcauiis 


596 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Hireneus  v.  Iienaeus 

HirminigilJus  v.  Hermenegildus 

Hirobijani  v.  Hieroboam 

Hisition  (fil.  Alani)   Brilt.  UI  160,7  1(J1,  n  i/s      Hes- 

sitio  ib.  160,  I  bis     Isiocon  Nemi.  III  147,  s     Isicon 

Nenn.   int.   III   149,  15     Isocon  ib.  147, 7/s     Isacon 

ib.  149,  g/7.  7 
Hiskia  v.  Ezecbias 
Hispaniis   (primus    rex  Hispaniae)  add.  I  ad  h.  hi.'!l. 

n  304, 12     Ispanus  Ps.  Is.  h.  II  378,  i 
Hlud-  V.  Lud- 
Hobel  V.  labal 
Hodera  C.  IJisp.  II  359,  91 
Holda  {Sulda  propbetissa)   Gener.  B  I  125,  133    133, 

170,  5     Chr.  511  1  636,  172      Olda  Brosp.  I  394,  168 

Is.  chr.  A  II  445,  l.sii       Oliba  Gener.  A  I  125,  28s 

133,  334,  5       Eliba  Chr.  Al.  I  125,  288 
Homerus  poeta  Prosp.  I  392, 131     Chr.  511  I  634,  loi. 

121     Cass.  II  122,  52     Is.  chr.  A  Et  439, 106     Is.  chr. 

B  n  439,69     Omirus  Chr.  Al.  I  120,262 
Houoratus    (praef.   urbis)    Cons.    Const.    I  239,  359,  2 

Chr.  pasch.  I  239,  359,  3     Gass.  U.  152,  1099 
Honoratus  (episc.  Arelatensis)  Ohr.  452  I  656,  S6 
Honoria  v.  ind.  II  p.  486  sub  Constantio  III 
Honoricus  v.  Hunericus  in  ind.  III 
Honorius  imperator  v.  ind.  II 
Honorius  (Placidiae  filius)  v.  ind.  II  p.  486  sub  Con- 

staniio  III 
Hijuorius,    episc.  Romanus,   v.  ind.  VI  p.  555,    itein 

Bed.  A  III  314,  559 
Hophni  V.  Ofni 
Hor-  cf.  Or- 
Horatius   Flaccus    Prosp.  I  404,  30S     Horatius  Cass. 

n  135,  564      Is.  chr.  A  11  452,  229.  229» 
Hormisda(s),  episc.  Roni.,  v.  ind.    VI  p.  554 
Hors  Britl.  III  171,  9  187, 16     Nenn.  int.  III  171,  7.  9 

187, 11     Horsa  Nenn.  int.  III  154, 15  187,  1     Horso 

(abl.)  Britt.  in  186,22 
Hosmido  v.  Hormisda 

Hostilianus  v.  Gallus  imperator  in  ind.  II 
Hostilius  V.  Tullus  Hostilius  in  ind.  I 
Hozias  V.  Azarias,  rex  ludae 
Hueil   V.  Qild.  B  III  108,  I6 
Huguericus  v.  Hunerious  in  ind.  III 
Huir  V.  Ufir 
Hul  (fil.  Aram)  Chr.  Al.  I  104,  136       Ul    Gener.  A  I 

104,  165     Geneal.  I  165,  84     Bul  Gener.  B  I  104,  66 
Huldin  (rex  Hunnoruin)  Marc.  II  69,  406,  3 
Hulit  V.  VVelid 
Humar  v.  Amer 
Humeia  v.  Umeia 

Hunericus  (Hunerix,  Hunii'icus)  v.  ind.  III 
Hurias  v.  Urias 
Hussa  Britt.  III  206,9 

Hyacinihus  martijr  lacintus  Chr.  354  I  72,  9 
Hydatius  (episc.  Hispanus ,   cf.  II  p.  4)    Hyd.  II  13 

V.  4.  7.  12    17,  40    19,  62b    22,  96.  98     24,  130    32,  201.  207 

Hyginus,  episc.  Kora.,  v.  ind.  VI  p.  552 

Ilybirius  v.  Hibirius 

Hymeuaeus,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  p.  560 


Hypatius  v.  ind.  II  p.  489  sub  Anastasio 
Hypsipylc,  refjina  Lemniorum  Ipsipyle  C}ir.  511  I  633,69 
Ilyrcanus,  losepbi  ducis  ludeae  filius  Prosp.  I  401,  264 
Hyrcanus  I  (lohannes  HyrcanusJ,  ponlifex  ludae- 
orum  Hyrcanus  Chr.  pasch.  I  216,  714  Prosp.  I 
402,  283    Chr.  511  1  637,  246  638,  246     Bed.  A   III 

278,  236  279,  240  lobannes  Prosp.  I  402,  282  Ps. 
Is.  chr.  n  499,  195  m<j.  Bed.  A  III  278,  235  cf. 
lonatliti 

Hyrcanus  (II,  pontif.  lud.)  Prosp.  I  404,  306  405, 335, 

13    406,  335,  20    407,  354      Chr.  511   I   638,  258.  259  bis. 

272.  273      Ps.  Is.  chr.  II  499,  196  mg.      Bed.  A  III 

279,  249  Jis  280,249  281,264      Hiroanus  Chr.  511  I 

638,  274 


laades  v.  loadae 

labal,  fd.  Lamech     Hobel   Geneal.  I  163,  55 

labin    (rex    Cbananeorum)    Gener.  A    I    117,  263.  264 

Geneal.  I  173, 2s5  Bed.  A  III  259,  53       labes  Gener. 

B  I   117,96       labis  Chr.  Al.  I    117,237    Geneal.  I 

188,606       labi  Chr.Al.  I  117,236 
lacbib  (lahim,  princeps  sacerdotum)  Geneal.  I  190,  536 
lachim  {Hhi,  fil.  Balac)  Geneal.  I  177,  355 
lacbin  {lamin,  fil.  Simeon)  Geneal.  I  176,  329 
lacintus  v.  Hyacinthus 
lacob  (patriarclia,   fil.  Isaac)  Gener.  A  1  113,  240.  241 

132,332,22    133,333,5     136,359      C/i)-.  ^U.   I    113,  217. 

218  Oe7ier.  B  I  132, 167,  22  133,  1G8,  5  140,  2   Geneal. 

I  171,245  173,267a-b  175,  309a-l).  3ioa- b.  3ua  ■  b  177^ 
362  bis.  353  178,  359.  360  187,  496  189,  531  195,  620 
Prosp.  I  387,  34.  37.  38.  40  bis.  41.  43.  44  Chr.  511  I 
632,  28.  29  633, 38     Is.  chr.  A  U  433,  39    Is.  chr.  B 

II  432,  32.  34  Gild.  III  26, 16  48,  3  54,  lo.  26  57, 
14.  19  73, 23.  35  74,  1  86,  5  Bed.  A  III  253,  21  256, 
41.  43  Bed.  B  III  256,  43.  45  Lat.  Bed.  Ul  349, 
29.  30  Lat.  Mal.  III  431,  14.  17.  32  432,41  lacob 
qui  postea  Israbel  Prosp.  I  387,  32  lacob  qui  co- 
gnomiuatus  est  Israliel  Is.  chr.  A  II  432,  35  Israbel 
Geneal.  I  175,  3i2a 

lacob  (fil.  Mattbau)  Gener.  A  I  133,  332,  61     Gener.  B 

I  132,  167,  61     Geneal.  1  185,  470.  471 
laoobus ,   fil.  Zebedei   (apostolus)    Gener.  B\ 

I  133,  169,3     Gild.  lU  67,20  idem"? 

lacobus  apostolus  Bed.  A  III  308,  524  ] 

lacobus  Alphei  (apostolus)  Gener.  B  I  133, 109,  9 
lacobus,  frater  domini,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  p.  559 
lacobus  (episc.  Nisibenus)  Prosp.  I  452, 1052     Bed.  A 

m  296,  427     add.  II  ad  Bed.  III  388 
lacobus  (medicus)  Marc.  II  88,  462 
laddus    (pontifex   ludaeorum,   yen.  -i)   Prosp.   I   398, 

219  Chr.  511  I  637,  212.  216  Bed.  A  III  274 ,  I9i 
275, 196  276,  206      gen.  laddus  Prosp.  I  398,  228 

ladet  {lidlaph,  fil.  Nacbor)  Geneal.  I  171,  243 

ladou   {liaddai,  fil.  lesse)  Geneal.  I  178,370 

lafet,  lafeth  cet.  v.  laphet 

laher  v.  lair 

laio  (lahja)  C.  Hisp.  II  359,  92 

lail  (lael)  Geneal.  I  188,  507  bis 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


597 


Inir  (iiidex)  Gener.  A  I  118,  •jr.a  aencal.  I  188,  sia 
Prosp.  I  390,  s;.  /«.  ehr.  A  II  43S,  86  7s.  cAr.  B  II 
438,  S6  JBed.  A  ni  2G0,  62  iierf.  JS  III  2(50,  67  Lat. 
Bed.  m  350,39.40  lahur  Chr.  Al.  I  118,243.246 
Ichir  Chr.  511  I  633,  c?      lares  GcJier.  /J  I  118,  I02 

lanibri  v.  Amri 

lamiii  (fil.  Simeou)  Geneal.  I   17(),  :t29 

laiiiiies  OiVii.  III  82,  5 

laiiacus,   launaeus  cct.  v.  Alexander 

l'ouiponius  lauuarianus  (praef.  urbis)  Clir.  3o4  1  (H!, 
289     Pomponius  lauuarius  ib.  66,  288 

lanuarius  (martyr)   Chr.  354  I  71,  22 

lainis  (deus  vel  primus  re.x  Italiae)  h.  ehr.  A  II  454, 
235»  Ps.  Is.  chr.  II  499,  94  Ncnn.  int.  III  153,  4 
Bed.  A  ni  261,72 

laidiet  (fil.  Noe)  Gener.  B  l  92,  36  add.  I  ad  Is. 
/»•»«.  II  304,  s  &?/(/(.  i.  II  320,  29  i;«  Nenn.  int. 
III  149,  4.  i.  19  lapheth  add.  I  ad  Is.  hist.  II  304, 
.s.  10  lafet  Gener.  A  I  95,  48  51.  62  96,  58.  76  97, 
82  bis    99,  89.  93    103, 153    112,  230      Qcneal.  I  168, 

167»  •  c.  168»    169,  182l>.  189    170,  222      Scyth.  B   II  319, 

ii     Ps.  Is.  h.  n  378, 2       lafeth  Gener.  A  I  92,  37 

Chr.  Al.    I    92,  12   93,  16   95,  25.  28.  29    97,  57     103,  126 

Geneal.  I  164,  65l>  168,  167!'.  168*.  175  169,  197  170, 
202  Prosp.  I  385, 10  add.  I  ad  Vict.  Aq.  I  737, 
17  Is.  hist.  n  268,  4  (l)  293, 26  Scyth.  L.  II  319, 
25  Ps.  Is.  h.  II  378,  2  Is.  chr.  A  II  429,  18 
Nenn.  int.  III  153,4  Britt.  III  159,  17.  19  161,  4. 
15.  16.  23  Bed.  A  III  254,  28  ter  laphedi  (gen.) 
Nenn.  III  147, 10       lafeh  Ps.  Is.  h.  II  378,  2 

lared  (fil.  Malalehel)  Chr.  Al.  I  91, 7  92,  8  his  lareth 
Gener.  B  I  91,  31  92,  32  132, 167,  6  139, 7.  8  Gener. 
A  I  132,  332,  6  add.  I  ad  Chr.  354  I  151,  5.  6 
Oeneal.  l  162,  3i  Prosp.  I  385,  .s.  6  Chr.  511  I 
632,  5.  6  add.  I  ad  Vict.  Aq.  I  737, 12.  13  Is.  chr. 
A  n  421,  8.  9  Is.  chr.  B  II  427,  9.  10  Britt.  III 
161,6  Bed.  A  m  250, 14  j;s,  is  Bed.  B  111250, 
15.  16  Lat.  Bed.  III  349,  7.  8  laret  Gener.  A  I 
91,32  92,33     GfiTico/.  I  162,  30 

lares  r.  lair 

laret,  lareth  v.  lared 

larim  (princeps  sacerdotum)  Geneal.  I  190,  536 

larimoth  (leremoth  levitii)  Oeneal.  1  191,  538 

lasou  (pontifex  ludaeorum)  Prosp.  I  401,  267 

lasub  {lob,  fil.  Isachar)  Geneal.  I  176,  338 

lasura  Chr.  354  I   147,  24 

lavan  (fil.  laphet)  Fs.  Is.  h.  11  378,  2  379,2  lovan 
Britt.  III  161,4  luvan  Gener.  A  I  96,62.  71  Britt. 
in  161,19  luvani  (gen.)  Britt.  III  161,1.'.  lobaii 
Geneal.  I  169,  I80''  loran  Nenn.  int.  III  149,  is 
lonan  ib.  171,18  Yoias  Chr.  Al.  I  96,39  Lotham 
Geneal.  I  169,  I80»  Lotam  ib.  169,  lso«  Lotau  ib. 
169,  I82b     Dodam  ib.  169,  187» 

Ibas  (episc.  Edessenus)  Vict.  T.  II  184,448  185,  4.M 
193, 499    200,  542  V.  16 

Ibat  V.  lobab,  rex  Edom 

Iborca  (dux  Langohardorum)  <idd.  VI  ad  Prosp.  I 
498,  379 

Ibrahim  Ahrahim  C.  IJisp.  IT  3(;(),  129.  130 

Icarus  (fil.  Daedali)  Is.  chr.  A  II  436,  75 


Tda  (fil.  IColil)a)  Brilt.  lll  201,  1  202,  9.  10  205, 13  20(;, 
4.  6     Ncnn.  int.  III  200,  s  (205,  a)     Ncnn.  III  205,  1 

Tda  Britt.  III  205,  .'1     idem  videtur  atque  antecedens 

Iddo  V.  Addo 

Idippus  V.  Oedipus 

Iditum  {[eduthun,  princejis  lcvitaruni)  Geneal.  I  18(), 
483    190,.',:!7    191,  539 

Idiirain  >i.  lliduram 

lehda  (fil.  Ahrahain)  Gcneat.  I  172,257 

lebuscus  (,til.  Chauaau)  Gencat.  I  167,  Hi;  lebyseus 
Gener.  A  I  100, 121 

leccelia  (uxor  Amessiae  regis)  Geneal.  I  180,398 

lecclienir  (Sechanja,  princeps  sacerdotum)  Geneal.  I 
190,536 

lecchonias  v.  lechonias 

leccora  (uxor  losiae  regis)  Geneal.  I  180, 412 

lechonias  q.  e.  loachim  (lojachin  vel  lechonja,  rex 
ludae,  Jitius  loaehim  q.  e.  Eliachim)  lecbonias  Chr. 
Al.  I  127,  295  Gener.  A  I  134,  335, 19  Oeneal.  I 
181,418  Oild.  III  56,23  Bed.  A  III  269,147 
lechoniam  Gener.  B  I  132,  167,  50  leconias  Gener. 
A  I  132,  332,  50  lecchonias  Geneal.  I  180,  4ifi»  ■  l* 
181,  419»- b  Hiecconias  iJ.  181,  418  Gecouias 
Gener.  A  I  132 ,  332,  51  loachim  q.  e.  lechouiiis 
Chr.  511  I  636,  176  loachim  q.  e.  leconias  Prosp. 
I  395, 176  Toaciiu  q.  e.  lechonias  Bed.  A  III  268, 
141  Toachim  Gener.  xi.  I  126,292  127,293  Chr. 
Al.  I  126,  291  127,  292  bis 

lechouias  c/.  leconias.  Sedecias 

lechor  (lelur,  fil.  Ismahel)  Geneal.  I  172,  254 

leconias  {immo  Achab,  pater  loram  regis)  Gener.  A 
I  134,  343 

leconias  (fil.  regis  lechoniae  q.  e.  Toachim)  Gener.  A 
I  T32,  332,  51 

leconias  cf.  Techouias,  Sedecias 

Tectan  {loktan,  fil.  Heher)  Gener.  A  I  T04,  173  105, 
174  Oener.  B  I  104,  62  105,  63  Geneal.  I  165,  luo 
lecthau  Geneal.  I  170,  219  Tecta  ib.  T70,  206  lectae 
(gen.)  ib.  T7T,  226  Ectam  Chr.  Al.  I  T04,  144  105, 
145  T07, 166 

lectau  {lohsan,  fil.  Abraham)  Geneal.  I  T72,  257 

leddadida  (uxor  Amos  regis)  Oeneal.  I  T80,  410 

Tefthe  v.  Tephte 

legloria  {laelam,  fil.  Esau)  Geneal.  I  173,  277 

Tehir  v.  lair 

lehu  1).  Hieu 

lebul  {lehus,  fil.  Esau)   Geneal.   I  173,277       leul  ib. 

T73,  278 

lemblas  (patcr  Micheae  prophetae)  Gener.  A  I  122,  274 
Emhlas  ib.  133,  333,  19      Embla  Chr.  Al.  I  122,  271 
lemna  {limna,  fil.  Aser)  Geneal.  I  176,  341 
lemuhel  {Ilamuel,  fil.  Fares)   Oeneal.  I  T76,  332 
lephte   (iudex,   vulgo  lephta  [hebr.  liphtach])  Prosp. 
I  390,  89     add.  IV  ad  Prosp.  I  491      lepthe  Bed. 
B  III  260,  69      Lat.  Bed.  III  350,  40.  41       lepthae 
Bed.  A   III  260,  64         lefthe   Chr.  Al.   I  118,  247 
lepte  6'eHer.  A  I  118,  261       la.  chr.  A  II  438,  S9 
Is.  chr.  B  II  438,  58     Oild.  III  65,  24     Teptae  Bed. 
.4  111260,64     leptha  Geiier.  iJ  1  1T8,  104     Geneal. 
I  189,515  190,  ;.3i     Nepte  Chr.511  I  633,69 


598 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


lepphone  Oeneal.  I  188, 50i 

lepte,  leptha  r.  lephte 

lepthe  (letheth,  dux  Edom)  Geneal.  I  174,  2;io  c/. 
lephte 

leremias  v.   Hieremias 

lerobeam,  leroboam  v.  Hierohoam 

lesaias  v.  Esaias 

lesbachas  {loshekasa  levita)  Geneal.  I  191,  53s 

lesboe  {lisbal-,  fil.  Abraham)  Geneal.  I  172,  262 

lesca  (fil.  Aran)  Geneal.  I  171,242 

lesdri  {lizri  levita)  Oeneal.  I  190,  .'i38 

lesiul  (fil.  Saul)  Oeneal.  I  190,  Mi 

lesse  (pater  David,  vulgo  Isai  [hehr.  lischaj])  Clir. 
Al.  I  120,  265  Gener.  B  I  132,  167,  32  Geneal.  1 
178,  369.  370  194,  610     Gesse  Gener.  A  I  132,  332, 32 

lesu  (lesua,  princeps  sacerdotura)   Geneal.  I  190,  536 

lesua  (liava,  fil.  Aser)  Geneal.  I  176,  341 

lesus  fil.  Abiuth  v.  lesus  fil.  losedech 

lesus  Christus  v.  Cbristus 

lesus  filius  losedech  (pontifex)  Chr.  611  I  636,  iss. 
198  Hiesus  filius  losedec  Chr.  Al.  I  129,  315  Hie- 
sus  filius  losedech  Prosp.  I  396,  185.  196  Hiesus 
filius  *Abiuth  Gener.  B  I  132, 167,  52  Hiesus  Gener. 
A  I  135,355  Gener.  B  I  135,  117  Bed.  A  III 
271,  156 

lesus  filius  T>iaye(Iosiia  [lehoschuah]  fil.  Nun)  Geneal. 
1  188,  498  Hiesus  filius  Nave  Chr.  Al.  I  1 14,  226 
115,  228  his  Gener.  £  I  1 15,  91.  92  129, 179  Ihesus 
filius  Nave  Gener.  A  I  110,216  lesus  Nave  ib.  114. 
247  11.5,248  125,287  add.  I  ad  Chr.  354  I  152,29 
Geneal.  I  190,  531  Gild.  III  65,  18  lesus  Navae 
Geneal.  I  173,  284  lesu  Nave  Chr.  611  I  633,  43 
Hiesus  Nave  Chr.  Al.  I  114,  225  Gener.  B  \  125, 
132  129,178.  179  130,143  133,  168,8  Geneal.  I  175, 
305  176,  337  F.  Vind.  B  I  278,  74  Hiesu  Nave 
Chr.  Al.  I  125,  287  F.  Vind.  B  I  278,  74  Hesu 
Nave  Qener.  A  I  133,  333,  8       Iliesus  Nave  Geneal. 

I  177,  352  lesus  Gener.A  I  115,249  121,269  130, 
308     Geneal.   I  188,  500     Chr.  611  I    633, 45     Cass. 

II  121 ,  29  Gild.  III  65,  20  Hiesus  Chr.  Al.  I 
115,  229  Prosp.  I  388,  62  389,  64  filius  Nave 
Gener.  B  I  140,  4  losue  filius  Nun  Bed.  A  III 
260,  67  losue  add.  V  ad  Prosp.  I  497  Is.  chr.  A 
U  435, 69  U.  chr.  B  II  435,  42  Bed.  A  III  258, 
48  V.  I.  5  Bed.  B  III  258,  53  Lat.  Bed.  III  350, 
32.  33       cf.  Navve 

lesus  filius  Sirach  Is.  chr.  A  II  450,  206  Bed.  A  III 
277,  221  lesus  filius  Sjrac  Chr.  511  I  637,  229 
Hiesus  filius  Sirachae  Prosp.  I  400,  251  lesus  Is. 
chr.  B  11  450,  136     Bed.  B  III  277, 151 

Hiesus  (pontifex)  Prosp.  I  401,  267 

lesus  (=  lesus  Navef)  Geneal.  I  173,  275 

letliro  V.  Raguel 

Icu  ».  Hieu 

leul  V.  lehul 

lezabel  v.  Hiezal)el 

lezel  {Usal ,  fil.  lectan)  Geneal.  I  166.  105  Lezel 
Gener.  B  J  105,68  Ezei  6'e»er.  J^  I  105, 179  Ethil 
Chr.  Al.  I  lori,  149 

lezid  V.  Izit 


Iffi  Britt.  III  204,  28 

Ifitus  V.  Iphitus 

Iguatius,  episc.  Autioch.,  v.  ind.  VI  p.  557 

Ignius  V.  Hyginus 

Iheremias  v.  Hieremias 

Ihesus  V.  lesus 

Iheu  V.  Hieu 

Ihoram  v.  loiam 

Ildericus,  Ildirix  v.  Hildericus  in  ind.  III 

Ilia  (mater  Romuli)  Chr.  354  I  144,  2  Bed.  A  III 
266,122     Hilia  Geneal.  I  181,427 

Ilius  V.  Ilus 

Illoarudamus  (rex  Chaldaeorum)  Lat.  Al.  III  447,  18 
450,  18 

IUus  tyrannus  v.  ind.  II  2>.  489  sub  Zenone 

Iltutus  V.  Hildutus 

Ilulaeus  (rex  Chaldaeorum)  Lat.  Al.  III  450,  4  lugaeus 
ib.  447,  4 

Ilus  (fil.  Trois)  Prosp.  I  389,71  Ilius  Nenn.  int.  III 
151,  27.  28     Hilius  Nenn.  III  151,  29.  30 

Importunus  senator  Inportunus  An.  Val.  I  328,  90 

luachus  (rex  Argivorum)  Clir.  Al.  I  114,  224  Prusp. 
I  387,  33  Silv.  I  547,  5  Is.  chr.  A  11  432,  36 
Bed.  A  m  256,  42 

Inatham  v.  lonatha 

Ingenuus  tyrannus  v.  ind.  II  p.  479  sub  Oallieno 

Inguec  Britt.  III  202,  5 

Innocentius,  episc.  Rom.,  v.  ind.  VI  p.  564 

Innocenlius  (conies)  Marc.  II  95,  499,  1 

Inp-  V.  Imp- 

Insteius  v.  Tertullus 

luvitus  V.  Iphitus 

lo  (filia  Inachi)   Prosp.  I  387,  33    Bed.  A  III  256,  42 

loab  (fil.  Sarviae,  <lux  David)  Gener.  A  I  121,269 
Geneal.  I  178,  371.  372  bis      Moab  Chr.  Al.  I  120,  266 

loach.Ts  {Tovhas,  rex  Israhel,  fil.  Hieu)  Gener.  A  I 
134,  345  lochas  Geneal.  I  192,  .560.  56i  loaz  Gener. 
B  I  134,  158 

loachas  (loahas ,  rex  ludae,  fil.  losiae)  Gener.  A  I 
126,  290  loachaz  Prosp.  I  394,  172  Chr.  611  I  636, 
174  Ps.  Is.  chr.  II  499, 160  Bed.  A  III  267, 139 
268, 140  loaz  Gener.  B  I  126,  134  loacham  Chr. 
Al.  I  126,  289.  :i90  loachim  Gener.  A  I  134,  335, 16 
cf.  loachim 

loachim  (fil.  losiae)  Gener.  A  I  132,  332,  50  (primo 
loco)   =   loachas? 

loachim  q.  e.  Eliachim  (lojaldm,  qui  anlea  Eljakim, 
Jil.  losiae,  rex  ludae)  loachim  Gener.  A  I  126,291. 
292  132,  332,  .50  (tertio  loco)  Gener.  B  I  126,  135  129, 
180.182  Qeneal.  l  180,  411.  416"  ■  b  194,613  Prosp. 
I  395,  174  bis  Is.  chr.  A  II  445,  IGO  Is.  chr.  B  II 
445,  107  Ps.  Is  chr.  II  499,  iGO  Bed.  B  III  268, 
121  Lat.  Bed.  III  3.50,  69.  70  luacim  Bed.  A  III 
267,  139  (juater  268,  140  ter.  141.  144  269,  146  v.  2.  4 
loachim  q.  e.  Eliachim  Prosp.  I  394, 173  Eliachim 
qui  cognoniinatus  est  loachim  Ocner.  A  I  126,  290 
Heliacliini  q  e.  loacliini  Gener.  B  I  126, 134  Gener. 
A  I  132,  332,  50  Helyachiin  q.  e.  loachim  Chr.  511 
I  636,  175      Eliachim  Chr.  Al.  I  126,  289.  291     Chr. 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


599 


511  I  63G,  1T4         Eleacliim  Clir.  Al.  1  12(5,  290  iis 

Hcliachim  Gener.  A  I  134.  33S,  17 
loacliim    (sacerdos,    fil.  lliesu)    Oener.  A    I   135,355 

Qener.  B  I  135,  117      Prosp.  I  396,  l%      Chr.  611 

I  636,  198 
loachim  (fil.  loseph)  Oeneal.  I  194,  oos.  C09 
loachim  c/.  lechonias,  loachas 
loacim  ii.  lechonias,  loachim 
loadae  (sacerdos)  Oener.  A  I  135,  355     laades  Oener. 

B  I  135,  117       cf.  loiada 
loade  (uxor  loas,  regis  ludae)  Oeneal.  I  180,  3',i6 
loaunes  r.  lohannes 
loas  (rex  ludae,    fil.  Ochoziae)  Gener.  A  I  123,277. 

278.  279   132,  332,  41      Oener.  B  I  123, 123     Geneal. 

I   180,  393.  395.  413    192,  557»        Prosp.   I  392,  135      Is. 

chr.  A  II  442, 130     Is.  chr.  B  II  442,  89     Oild.  III 

51, 14     Bed.  A  m  264,  lo?.  los.  io9  26.5,  iii     Bed. 

B  III  264,  102     Lat.  Bed.  III  3,50.  fio.  ei        lohas 

Chr.  Al.    I  123,  276.  276       Chr.  511    I  635,  127.  i3i 

loham  (acc.)  Chr.  Al.  I  123,  274 
loas    (rex  Israhel,    fil.  loachas)    Oener.  A  I  134,  346. 

347     Gener.  B  I  134,  159     Oeneal.  I  192,  561.  562 
loastra  v.  Zoroastres 
loastre  v.  Oxyartes 
loatham  {lothani,    rex  ludae,    fil.  Oziae)    Oener.  A  I 

123,280     124,281.282      132,332,44      134,335,10      Chr. 

Al.  I  123,  277  124,  278     Prosp.  I  393,  i.Mi      Is.  chr. 

B  n  443,  95    Bed.  A  m  265, 120    266,  123  lis.  124 

Bed.  B  III  265, 108     Lat.  Bed.  Hl  350,  63.  64      loa- 

than  Gener.  B  I  124,  126      Chr.  511  I  635,  i4l     Is. 

chr.  A  II  443,  142       loatlias  Gener.  B  I  132,  167,  44 

louatha  Oeneal.  I   180,  399.  401 
loaz  V.  loachas 

loh  (fil.  Zareth)   Oeneal.  I  173,269 
luh  (Ijjob  patriarcha,  vulrjo  Hiob)  C.  Hisp.  II  342,  29 

Gild.  III   58, 19  59,  30     Bed.  A    III  308,  526       loh 

instus  Marc.  11  63,  392  v.  13 
lob  (patriarcha?)  Geneal.  I  172,  256 
lob  (2>atriarchaf)  Geneal.  I   188,  504 
lob  cf.  lobab 
lobaath  (fil.  lovan)  Britt.  III  161,4         lobath   Nenn. 

int.  III  149,  18     loban  ib.  171, 18 
lobab  (fil.  lectan)  Geneal.  T  170,  2is 
lobab,  re.r.  Edom,  Jil.  Zara     lobab  id  est  lob  Geneal. 

I    173,  279       Ibat  qui   est   lub   patriarclia  ib.    173,  2S3 

lob    ib.    173,  283.  2S4  ■ 

loban  V.  lavau,  lobaatli 

lobas  V.  loUas 

lobath  )'.  lobaath 

lochabet  (mater  Moysi   et  Aaron)  Geneal.  I   186,  4si 

lochas  V.  loachas 

lodae  V.  loiada 

lode  (sacerdos)  Gener.  ^  I  1 35,  356 

loed  (propheta,  sub  Asa  rege)  Prosp.  I  392,  121      lohel 

Is.  chr.  A  II  441, 120     /«.  chr.  iJ  11  441,  ao 
loel  (fil.  Samuhel)  Oeneal.  I  189,  530     lohel  Gener.  A 

I    136,358 

loel  (propheta,  fil.  Batuel ,  sub  luatliam  rege)  Oener. 
A  I  124,  281  Oener.  B  I  124,  126  Gild.  III  72,  33 
lohel    Chr.  Al.  I   124,  278     Gener.  A  I  133,  333,  29 

CHRONICA    III. 


Gener.  B  I  133,  16S,29     Prosp.  I  393,  151     Chr.5U 
I  635,  i»3     Is.  chr.  A  II  443,  i4t     Bed.  B  III  265, 

109 

loel  sacerdos  lohel  Oener.  A  I  135,  355 

lofonias  v.  8ophouias 

lohannes  baptista  (vel  ])raecursor)  Chr.  pasch.  I  245, 
391  Hami.  I  269,  30  Barb.  I  276,  52  279,  86.  91 
280,112  281,  117  iis  Prosp.  I  409,376  add.  V  ad 
Prosp.  1  495  add.  VI  498,  390  Chr.  511  I  639, 
300  3Iarc.  H  84,  453, 1  85  V.  17.  21.  27  Vict.  T.  II 
205,  661  Is.  chr.  A  II  470,  360  476,  400  Ps.  Is. 
chr.  II  499,  234  Britt.  III  146,  s.  9  Bed.  A  III 
282,  273  295, 146  296,  421  297, 436  v.  2.  u  304,  490 
307,  617  Lat.  Mal.  III  429.  13.  20  432,  3.  26  435,  16 
lohannis  (nom.J  Gener.  A  I  133,333,43  Barb.  I 
277,75  loannes  Oener.  B  I  133,  168,43  F.  Vind. 
A  I  281,  112  F.  Vind.  B  1  281,  112  Chr.  511  I 
639,  284      lannis  baptiste   (gen.)      Oener.  B  I  133, 

170,  8 

lohannes  (apostolus  et  evangelista,  fil.  Zebedaei)  Geneal. 
I  194,  615  Prosp.  I  409,  388  418,  530  419,  539.  660 
add.  V  ad  Prosp.  I  495  Chr.  511  I  640,  339.  344 
Ps.  Is.  h.  II  381,  6bis  Is.  chr.  A  II  457,  259.  ■ii<)^. 
263  458,  267  Is.  chr.  B  II  457,  173.  175  4,58,  177 
Gild.  III  67,  21  Bed.  A  III  285,  302.  303  bia.  305 
286,  307  323,  601  v.  1  324,  6O6  326,  6II  v.  6  Bed.  B 
m  285.  190.  192  286,  195  Hil.  m  416,  20  Lat. 
Mal.  III  434,  21  435,  31       loannes  Gener.  B  I  133, 

169,4 

lohannes    anachoreta   (vel    monachus)    Prosp.   I  463, 

1201     Chr.  452  I  648,  23     Cass.  II   154,  1157      Is. 

chr.  A  II  470,  363      Is.  chr.  B  H  470,  237     Bed.  B 

III  299,  252     add.  II  ad  Bed.  III  340 
lohannes,  episc.  AL,  v.  ind.  VI  B  (n.  AXXI.  XXXIV. 

XXXV) 
lohannes,  episc.  Autioch.,  v.  ind.  VI  C  (n.XL.  XLVIIl) 
lohanues,  episo.  Const.,  v.  ind.  VI  F  (n.  XII.  XXVII. 

XXXII) 
lohannes  (episc.  Heracleensis)   Vicl.  T.  II  196,  520,  1 
lohannes,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  D  (n.  VII.  XL  V. 

LII) 
lohaunes  (episc.  Paltensis)  Marc.  II  98,  512,  9  bis      Vict. 

T.  II  194,  505 
lohannes  (episc.  Portuensis)  Bed.  A  III  314,  559 
lohannes  (archiepiscopus  Raveunas)  A(jn.  I  321 
lohannes,    episc.   Romauus,    v.   ind.  VI  A    (n.   LV. 

LVIIL  LXIIL  LXXIV.  LXXXIV.  LXXXVII. 

LXXXVIII) 
lohannes  {episc.  Bavennas'?)  Ilavn.  1  339,23 
lohanues  episcopus   Vict.  T.  II  193,499 
lohannes  (cum  Augustiuo  iu  Britanniam  missus,  postea 

episcopus)  Bed.  A  III  309,  531 
lohannes  (diacouus  iu  Aelia  urbe)  Marc.  II  81,444,4 
lohannes,   Antiochenae  paroeciae   presbyter  Marc.  11 

93,  486 
lohanues,  presbyter  ecclesiae  Emeriteusis  loh.  II  215, 

678,  5 

lohannes  imperator  v.  ind.  II 
lohannes  Cottistis  (tyrannus)  Marc.  11  105,  537,  4 
lohannes  (comes  Africae,  a.  408)  Chr.  452  I  652,  59 

77 


600 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


lohannes  (mng.  niilitiae  a.  441)  Marc.  II  80,  441,  2 
lohannes  (praefectus  lUyrici,  a.  517)  Marc.  II  I(X),  517 
lohaunes  (dux  Komanae  militiae  in  Africa,  f  a.  545) 

Auct.  Marc.  II  107,  .14.%  2   Vict.  T.  11  201,  .=,45  Ms 
lohanne.s  (patricius  et  praef.  praetorio,  a.  544)  Marc. 

n  107,  ,■.44,  3 
lohaunes    (mag.  militum    ca.    a.  538—548)    Marc.  II 

105,  .538,  1.  3    107,  .544,  2.  545,  3    108,  547,  2.  3.  6.    .548,  1 
lohannes  cognomento  Cassianus  (scriptor)  add.  VI  ad 

Frosp.  I  490,  433 
lohannes  (librarius  a.  800)    add.  II  ad  Is.  chr.  II 

491,1 
lohaunes  cf.  Ilyrcanus,  Stotias  iunior 
lohas  V.  loas 
lohel  V.  loed,  loel 
lojachim  v.  loachim 
lojachin  v.  lechonias 
loiada  (pontifex)   Gener.  B  I  123,  123    Prosp.  I  392, 

136  Oild.  III  51, 15     loiade  Chr.  511  I  635,  130    Is. 

chr.  A  II  441, 129     loiadae  Gener.  A  I  123, 277.  278 

Bed.  A  III  264,  loa.  109   Bed.  B  III  264, 103    loadae 

Gener.  A  I  123,  277      lodae  Chr.  Al.  I  123,  274  bis. 

275 
lollas,  fl.  Anlipatri    lobas  Scyth.  L.  II  322,  33  Scyth. 

B.  II  322, 33 
lona  (fil.  Eliacim,  lonam  apud  Luc.  3,  30)  Geneal.  I 

193,  677.  578     cf.  lonas 
lonaam  (fil.  losiae)  Gener.  A  I  132,  332,  50 
lonadah  (fil.  Rechab,  sacerdos)  Prosp.  I  392,  132    Chr. 

511 1  635,  126  Is.  chr.  A  II  441,  128  Is.  chr.  B  U  441, 

88  Bed.  A  III  264, 106    Bed.  B  III  264,  98^.  loi 
lonan  v.  lavan 
lonas  (propheta)  Geiier.  A  I  124,280  133,  333,26  Gener. 

B  I  123, 125  133,  168,  26    Chr.  Al.  1  124,  277   Frosp. 

i  393, 148    Chr.  511  I  635, 138    Is.  chr.  A  II  443, 141 

Gild.  in  55,  29      lona  Geneal.  I  164,  73  169, 183» 
lonas,  pater  Fetri    Simon  Bar  loua  Gild.  UI  84,  32 
lonatha    (pontifex    ludaeorum)    Frosji.    I   402,  281  bis 

Chr.  511  I  637,  242       lonathas  Bed.  A  III  278,  232. 

234     lonatha  Frosp.  I  403,  293    errore  piro  lohanne 

Myrcano 
louatha  {abl.,  fil.  Matathiae)  Geneal.  I  179,  37G     lua- 

tham  (nom.)  ib.  189,  519 
louatlia  cf.  loatham 

louatham  (acc,  fil.  Gersain)  Geneal.  I  187,  492 
lonatham  {acc,  fil.  Saul)  Geneal.  I  190,  534     lonathae 

(gen.)  ibid. 
lonitus  (fil.  Noe)  add.  I  ad  Is.  hist.  II  304,  7 
loram  {lehoram,  fil.  losaphat,  rex  ludae)  Gener.  A  1 

122,  275  bis   123,  276    132,  332,  39   134,  335,  8     Chr.  Al. 

I  122,272  123,274    Gener.  B  I  132,167,39    Geneal. 

I  180,  389.  391  192,  557"    Frosp.  I  392,  12S.  130    Clir. 

511  I  634, 119    Is.  chr.  A  II  441, 123    Is.  chr.  B  H 

441,  83   6ild.  III  51,  7   Bed.  A  lU.  264,  io3.  104  his. 

105.  108  Bed.  B  III  264,  96  Lat.  Bed.  III  350,  57.  58 

Ihoram  C7(r.  511  I  635, 123 
loram    (fil.  Aohab,   rex   Israhel)    Gener.  A   I  123,  275 

134,  343.  344    Geneal.  I  192,  355»-  b 
loram  (sacerdos)  Oener.  A  I  135,  355  Gener.  B  I  135, 

117 


loran  v.  lavan 

lordani  (plur.)  Chr.  354  I  71,19 

lorim  (fil.  Matthata)  Geneal.  I   193,  583.  584 

loroastrae  v.  Oxyartes 

losaheth  {losabath,  filia  loram  regis,  uxor  loiada  ponti- 
ficis)  Bed.  A  III  264,  108  losebeth  Geneal.  I  192, 
557»  losabe  Clir.  Al.  I  123,  274  Zosabaae  Gener. 
A  I  123,277 

losaphat  {loschaphat,  rex  ludae)  Gener.  B  I  122,  119 
132,  167,  38  Frosp.  I  392,  124  Chr.  511  I  634,  115 
Is.  chr.  A  II  441,  121  Is.  chr.  B  II  441,  si  Gild. 
III  51,  2.  7.  10.  11  Bed.  A  III  263,  97  264,  102.  los 
Bed.  B  in  263,  94  Lat.  Bed.  III  350,  56.  57  losa- 
fat  Chr.  Al.  1  122,  271        losafath  Gener.  A  I  122, 

274.  275    132,  332,  38    133,  335,  7    Geneal.  I  180,  387.  389 

lose   (pater  Genne,  loseph   ap.  Luc.3,24)    Oeneal.  I 

194,  601.  602 

losebeth  ji.  losabeth 

losedech  (sacerdos,   pater  lesu  pontificis)  Gener.  A  I 

135,  355     cf.  Abiud,  lesus 
loseph    (fil.  lacob    patriarchae)    Geneal.  I    175,  :iii^. 

312»  •  ''.  320  177,  343.  349.  352  bis  Frosp.  1  387,  34.  40. 
43.  44.  45  Chr.  511  I  632,  30  633,  32.  33  Is.  chr.  A  II 
433,  39.  42  Is.  chr.  B  II  432,  34  433,  36  Gild.  III 
57, 7  65,  8  86,  6  Bed.  B  m  256,  45.  47  Lat.  Bed.  III 
349,  30  Lat.  Mal.  ffl  433,  u     losep  Chr.  511 1  633, 31 

loseph  (pater  Asafh)  Geneal.  I  190,  538 

loseph,  Jil.  lona  (Luc.  3,  30)  losef  Geneal.  I  193,  578. 

579 

loseph  (spousus  Mariae  virginis)  Gener.  A  I  133,  332, 
62  Gener.  B  I  132,167,62  Geneal.  I  185,471  191, 
543  194,  610  Barb.  I  280, 106  Lat.  3Ial.  III  426,  26 
428,  38.  29.  35.  39.  41  431,  39  losef  Geneal.  I  172, 
249  185,  472^     idem  loseph  fil.  Heli  Geneal.  I  194, 

607.  608 

loseph,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  p.  559 

losephus  (dux  ludaeae)  Frosp.  I  399,  246   401,  264 

losephus  (scriptor)  Prosp.  I  409,  387  410,  389   415,  478 

Chr.  511  I  636,  201  640,  338    F.  Camp.  I  745,  3    Is. 

chr.  A  II  428, 16.  17    Bed.  A  III  2.57,  47    258,  4S 

V.  1/2  259, 56  260,  67  261, 77.  79  270, 149  v.  1  273,  no 

losias  (rex  ludae,  fil.  Amon,  gen.  -ae,  acc.  -am)  Gener. 

A    I    125,  236.  287    126,  289    131,  310.  311   132,  332,49.  ,'.0 

134,335,15  Gener.  £  I  125,131  131,145.  U6  Chr. 
Al.  I  125,  286  bis.  287.  288  126,  289  Geneal.  I  180,  4il 
Prosp.  I  394,  166.  171  Chr.  511  I  635, 164  636,  173 
Is.  chr.  A  II  444, 157  Is.  chr.  B  II  444,  105  Bed.  A 
III  267, 136.  139  his  268, 140  bis.  142  Bed.  B  III  267, 
119  Lat.  Bed.  III  350,  68.  69  gen.  losie  Gener.  B  I 
125, 132  acc.  losian  Geneal.  I  180, 409  losiam 
(nom.)  Gener.  B  I  132,  167,  49      cf.  Esaias 

losue  V.  lesus  fil.  Nave 

lotapianus  tyrannus  v.  ind.  IF p.  479  sub  Fhilippis 

lothor,  lothro,  lotor  v.  Raguel 

lovau  V.  lavan 

lovetlien   V.  GiUl.  A  III  105,15 

lovianus  imperator  v.  ind.  II 

lovianus    comes    v.    lovinus    « 
Sonorio) 


ind.  II  p.  485   (sub 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


601 


liivijinus  {Tovintunus  inonaclius)   ('/«•.  456  I  656,80 

c/.  «o(. 
lovinus     tyrannus    »\  ind.    II  ]>.  J6'5    su/>    Ilonorio, 

item  p.  486 
fphitus  (Elms,  qui  instawavit  certamen   Olympicum) 

Ititus  Frosp.  I  393,  I4a       Ipitus  Gener.  A  I  89,  13 

132,  331       Invitiis  (lil.   Ilerculis  per^ieram)   Chr.  511 

I  (530,  13H 
Ipsipyle  r.  Ilypsipyle 

Irel  (pater  Abessan  iudicis)   Gvneal.  I   1H9,  .■,!(; 
Ircuaeus   (episc.  Lugdunensis)   Is.  chr.  A   II  4G0 ,  aso 

Hireueus  Prosp.  I  418,  sao  419,  .'>50   432,  7io  434,  751 

Bed.  A  III  288,  335 
Irene  Chr.  354  I  148,  25 
Irene  imperatrix  v.  ind.  II  2>-  491 
Isaac  (patriarcha)  Chr.  Al.  I  112,  205  113,  212.  213.  2U. 

215.  216.  217    Gener.  A  I  113,  23a.  240  132,  332,  21  133, 

333,  4    Gener.  B  I  132,  167,  21    133,  168,  4    add.  I  ad 

Chr.  354  I  l.^il,  24.  25    Geneal.  I  171,  244    172,  253^ 

('iwj-''.  263.  264a-b.  265  173,  266.  267"  '  •<  177,353  187, 
496  Prosp.  I  386,  31.  32  387,  37.  41  Chr.  511  I  632, 
29  Is.  chr.  A  II  432,  34.  35  Is.  chr.  B  II  432,  31.  32 
6ild.  III  26,  15  86, 4  Bed.  A  III  256,  40.  4i  Bed. 
B  m  256,  41.  43  Lal.  Bed.  III  349, 28.  29  Ysaac 
Gmer.  B  I  140,  i    Chr.  511  I  632,  27.  28 

Isaac,  Antiochenae  ecclesiae  presbyter  Marc.  II  87,  459 

Isaaccliar  v.  Isachar 

Isaar  {lezear,  fil.  Caath)  Gener.  A  I  136,  359.  360  bis 
Geneal.  I  186,  482     Issar  Oeneal.  I  186,  476.  484 

Isachar  (fil.  lacob)  Geneal.  1  175,  316  176,  338  bis 
Isaacchar  ib.  175,  311*' 

Isacou  )'.  Hisition 

Isai  V.  lesse 

Isaias  v.  Esaias 

Isba  {lesebeah,  priuceps  sacerdotum)  Geneal.  I  190,  536 

Iscam  (Hischam)  C.  Eisp.  II  359,  88  360,  95.  96  361, 
100  362, 107.  109  363, 112  bis.  113  364, 116.  120  Yscam 
ib.  359,  93     Hesciam  C.  Byz.  U  359,  41 

Isdrael  (lesarela  levita)  Geneal.  I  190,  538 

Isembardus  (episc.  Pictavensis)    V.  Gild.  A  III  106,  41 

Iserinus  Britt.  HI  195,  17 

Isicon  V.  Hisition 

Isidorus  (episc.  Hispaleusis)  Ilavn.  I  268,  8  add.  I  ad 
Is.  hist.  II  304,  1  C.  Hisp.  II  339,  I6  Ps.  Is.  h.  II 
378  ti«.  Nenn.  III  143,26  Nenn.  int.  III  143,23 
Ilisidorus  Havn.  I  268,  10  Isydorus  ib.  268,  14 
Isidrus  ib.  268, 15  Ysidorus  add.  V  ad  Prosp.  I 
494 proZ.  C.Hisp.ll  340,20  367,137  Ps.  Is.  h.  H 
386,  16  387,  17  add.  II  ad  Is.  chr.  11  494,  8.  9 
add.  IV  505,  6 

Isiocou  V.  Hisition 

Isis  Prosp.  I  387,  33  Bed.  A  III  256,  42  —  Iseum  r. 
Koma  in  geogr. 

Ismahel  (iil.  Abraham)  Geneal.  I  172,  253»  bis.  254  his 
173,  270  Proap.  1  386,  29  Is.  chr.  A  U  432,  34  Is. 
chr.  S  U  432,  31  Bed.  A  III  256, 39  bis  Bed.  B  III 
2.56,  42     Ismael  Geneal.  I  172,  -ai^ 

Ismail  Izmael  C.  Hisp.  II  365,  123  Zmaol  ib.  365, 
124  bis  366,  131 

Israaro  (til.  Gad)  Geneal.  I  176,  340 


IsoCDn  V.  Hisition 

Isjianus  r.   Hisiianus 

Israhel  v.  lacob  patriarclia 

Issar  V.  Isaar 

Istoreth  Britt.  III  156,  5  Nenn.  int.  UI  156, 10 

Istorinus  Britt.  III  156,  5  Nenn.  int.  III  156,  11 

Itacius  episcopus  Prosj).  I  462,1193     Is.  chr.A  II  470, 

359 
Ithamar    (fil.  Aaron)    Gener.  A    I   136,  359     Geneal.  I 

187,  ^ssl)  ■  c  190,  536   Itaniar  Geneal.  I  187, 490    Ytha- 

mar  Gener.  A  I  136,  360 
lubal   (fil.  Lamech)    Geneal.  I  163,  55  bis    Is.  chr.  A 

II  428,  14 
luchael  q.  e.  Bereugarius   V.  Gild.  A  III  102, 19 
luda  (fil.  lacob)  Gener.  A  I  132,  332,  23  Geneal.  I  175, 

31l'>.  312».  315    176,  331.  337     178,  360    Prosp.  1  391,  115 

405,  335,  6     ludam  (nom.)  Gener.  B  I  132,  167,  23 
luda,  pater  Daniel  (?)  Gener.  B  1  126,  136 
luda  (fil.  loseph)  Oeneal.  I  193,  579.  5so 
luda  (fil.  Anna  =   loda  fil.  loanan  ap.  Luc.  3,  26127) 

Oeneal.  I  194,  596.  597 
luda  cf.  Dedan 
ludadan,  ludadat  v.  Dedan 
ludas    Machabeus  Prosp.  I  401,  270.  273    Chr.  511    I 

637,  240         luda  Machabeus  Bed.  A  IH   278,230 

ludas  Prosp.  I  401,  271         Machabeus   Bed.  A  Hl 

278,  232 
ludas  Galileus  Prosp.  I  408,  360 
ludas  Ischarioth    ludas  Scariotes  Lat.  Mal.  III  429, 

26      ludas  traditor     Gild.  III  62,  u    63,  23    83,  29 

ludas  Barb.  I  281,  118.  1-20    Gild.  Ui.  26,25   83,  21. 

23  Bed.  A  III  326,  611 
ludas  zelothes  (apostolus)  Gener.  B  I  133,  169,  10 
ludas    apostolus    (auctor   epistolae  ludae)  Bed.  A  III 

250,  15 
ludas,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  p.  559 
ludicael   (episc.  Venetensis)    V.  Oild.  A  III  102,  32 

103,4 
ludiu  (uxor  Esau)  Oeneal.  I  173,  268 
ludith  Oeneal.  I  175,  313  Chr.  511  I  636, 1S7    Is.  chr. 

A  II  446,  168    Is.  chr.  B  II  446,  113    Bed.  B  III 

271, 128     ludit  Bed.  A  III  271, 153 
lugaeus  v.  Ilulaeus 
lugurtha  Chr.  511  I  638,  248      lugurta  Prosp.  I  402, 

287  —  bellum  lugurthinum  Cons.  Const.   I  214,  642 
lulia  v.  ind.  II  p.  474  sub  Augusto 
lulia  gens  cet.  vid.  ind.  II  j'-  474. 
luliane  (martyr)  Chr.  354  1  71,  30 
sancte  luliane  (gen.)  Ps.  Is.  h.  II  385,  13 
lulianus  (episc.  Aeclauensis,  Pelagianus)  Prosp.  I  467, 

1252   473,  1304   477,  1336 

luliauus,  episc.  Alexand.,  v.  ind.  VI  p.  556 
luliauus,  episc.  Antioch.,  v.  ind.  VI  p.  558 
luliaaus  (episc.  Bostrenus)    Vict.  T.  II  194,  505 
lulianus    (episc.  Halicarnasseusis)    Vict.  T.    II   199, 

539  ter 
lulianus,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  I)  (n.  XX.  XXIV) 
luliauus  (episc.  Toletanus)  C.  Hisp.  11  349, 60  350,  54. 

55  ter    368, 139.  i4o    Ps.    Is.  h.   11  387 ,  18.  1»   novies 

388,  21 

77* 


602 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


lulianus  diacouus  Bed.  A  131  297,  436 

lulianus  imperator  v.  ind.  II  p.  477  (Didius  lulianus) 

et  483  (luliauus  apostata) 
lulianus  tyrannus  v.  ind,  II  p.  480  sub  Carino 
Anicius  lulianus  (praef.  urbis)  Chr.  354   I  67,  326  68, 

327.  328 

luliauus  (mag.  militiae)  3Iarc.  II  94,  493,  2 

luliauus  praefectus    Vict.  T.  II  205,  566,  2 

luliani  portus  Marc.  II  97,  509,  2 

lulianus  cf.  Camenius 

lulius  (fil.  Ascanii)  Chr.  511  I  634,  85 

lulius  (fil.  Aremuli  Silvii)  Bed.  A  III  265,  iio 

lulius  Proculus  Bed.  A  III  265,  uo 

lulius  Caesar  dictator  v.  ind.  II 

lulius  (episc.  Puteolanus)  Prosp.  I  480,  1358,  16 

lulius,  episc.  Eomanus,  v.  ind.    VI  p.  553 

lulius   (martyr  Britannicus)    Oild.  III  31,  20    Bed.  A 

ni  295,  406 
lulius  Africanus  v.  Africauus 
lunior  (monachus)    V.  Gild.  A  III  104,  25 
lunius  V.  Brutus,  Donatus,  Flavianus,  Maximus,  Ter- 

tullus,  Tiberianus 
Inppiter  Prosp.  I  387,  36  Chr.  511  I  639,  302  Is.  chr. 
A  n  433,  40  434, 50  454,  24i  Nenn.  int.  III  151, 18 
153,  7.  stts  lupiter  (=  gen.)  Nenn.  III  151,21 
gen.  Zini  Chr.  Al.  I  117,  241  cf.  Mous  lovis  in 
indice  yeoyr. 

luppiter  optimus  maximus  Prosp.  I  411,  411 
luppiter  Olympius  Bed.  A  III  278,  229      luppiter 

Olimpius  Chr.  511  I  637,  238 
luppiter  Peregriuus    Chr.  511  I  637,  238    Bed.  A 
m  278,  299 
lusclia  (fil.  Asam)  Geneal.  I  174,301 
luschau  (fil.  Asam,  alius)   Geneal.  I  174,  301 
lustina  v.  ind.  II  p.  483  sub   Valentiniano  I 
lustinianus  imperator  v.  ind.  II  p.  489  et  491 
lustiuiauus   (legatus  Valentiniani  UI)   Myd.  II  27,  I6I 
lustinianus  (mag.  militum)  loh.  II  214,  675, 1  bis 
lustiuus  imperator  (I  et  II)  v.  ind.  II 
lustinus  philosophus  Prosp.  I  427,  640.  657   Chr.  511  1 

641,  363  Cass.  II  142,  804  Bed.  A  III  287,  321 
lustinus    (fil.  Germaui   patricii)    Auct.  Marc.   U  100, 

540, 1     loh.  n  211,  568,  2 
lustus  a  Tiberiade  (scriptor)  Prosp.  I  419,  541 
lustus,  episc.  Al.,  v.  ind.  VI  p.  555 
lustus,  episc.  Hierosol.,  v.  ind.  VI  D  (n.  III.  XI) 
lustus  (archiepiscopus  Britannus)  Bed.  A  III  311,  541 
luvan  V.  lavan 

luvenalis,  episc.  Hieros.,  v.  ind.   VI  p.  560 
luvencus  (presbyter  Hispauus)  Ilavn.  I  268,  3     luven- 

tus  Chr.  511  I  643,463 
luzif  (Jusu/)  C.  Uisp.  n  367, 136       luzzif  ib.  366,  131 

367,  137 
Ixmaracdus  v.  Smaragdus 
Izit  (lezid  I),  rex  Saracenorum ,  fil.  3Ioaviae       Yzit 

C.  Byz.  II  344, 26  345, 27    C.  Hisp.  II  345,  41 
Izit  (lezid  H)  C.  IJiap.  II  356,  81    357,  84.  85    359,  88. 
88  my.  89.  93      Yzit  C.  Byz.  II  357,  38.  39  ter  359,  41 
Izit  (Iczid  TH)  C.  Uisp.  II  364 ,  121        Izit  Alulit  ib. 
365, 123  366, 129 


Izit  (dux  rebellionis)  C.  Hisp.  II  357,  85     Yzit  C.  Byz. 

n  357,  39  bis 
Izraael  v.  Ismail 
Izrau  Britt.  III  161,3  (corruplum  ex  EzraV 


Karitius  v.  Carausius 

Karlomauuus  r.  Carlomaunus 

Karolus  v.  Carolus 

s.  Kienan  3Iir.  Hib.  Paris.  III  221,92 


taban   (fil.  Batuel)    Geneal.  I   171,  244.  245    Prosp.  I 

387,  38  Chr.  511  I  632,  29 
Labdou   v.  Abdon 
Labdonae  v.  Abdoneus 
Labiim  (fil.  Mesraim)  Chr.  Al.  1 100,  87     Labiin  Oener. 

A  I  100, 112     Latin  Geneal.  I  167, 138 
Labosordach  (rex  Babyloniorum)  Bed.  A  III  270,  149 

V.  11 
Lactautius  Prosp.  I  449, 1001 

Laelianus  tyrannus  v.  ind.  II  p.  479  sub   Gallieno 
Laenas  Popilius   Lenas    Chr.  354  I  145,  B    (iu   dicta- 

ioribus) 
Popilius  Laenas,  trib.  mil.  Popilius  Prosp.  I  405,  33i 

Cass.  II  134,  540 
Laetus  (episcopus  Neptensis  civitatis,  martyr)  Vict.  T. 

II  189,  479, 1  198,  534, 1  Is.  hist.  II  298,  19  299,  21 
Lafiu  V.  Lapidoth 
Lagidae  Bed.  A  III  281,  267 
Lagus  )'.  Ptolemaeus  I 
Lamech  (fil.  Mathusalam,  pater  Noe,  ex  geuere  Seth) 

Oetier.  B  I  92,  34.  35     132,  167,  9  et  post  13    139,  10 

II  Chr.  Al.  I  92,  10.  11  bis  add.  I  ad  Chr.  354  I 
151,  8.  9  Oeneal.  I  162,  34.  35»  Prosp.  I  385,  8.  9 
Ghr.  511  I  632,  s.  9  Is.  chr.  A  II  428,  12.  15  /s. 
chr.  B   II  428,  1-2.  13    Britt.  HI  161,  5.  23    Bed.  A 

III  251 ,  17  bis.  18  bis  Bed.  B  III  251,  18.  20  Lat. 
Bed.  III  349, 10.  u  Lamec  Gener.  A  I  92,  35.  36 
132,  332,  9  Oeneal.  I  162,  35I'  bis  Malec  add.  I  ad 
Vict.  Aq.  I  737, 1;..  16 

Lamech    (fil.  Methusael,    ex    genere  Caiu)  Geneal.  I 

163,  48.  52H'  bis.  54  164,  61 
Lamedon  v.  Laomedon 
Lucius  Lamia  Cass.  II  135,  569 
Lamidou  v.  Laomedon 
Lamiuir  Geneal.  I  174,  298 
Lamissus  (rex  Laugobardorum)  add.  VI    ad  Prosp.  I 

499,  423 
Lampares  (rex  Assyriorura)  Cass.  II  121,35 
Lampedo    (regiua    Amazonum)    Scyth.  Ij.    II   315,  12 

Scyth.  B  II  315, 12 
L.amprides  (rex  Assyriorum)  Cass.  II  121,32 
Lanthacarius  (dux  Francorum)  3Iar.  II  236,  548,  2 
Laomedon  (rex  Troiae,  pater  Priami)  Prosp.  1  390,  81 

Bed.  A  III  260,61       Laomedus  Chr.  Al.  I  119,  252 

Laumodou   Is.  chr.  A  II  437,  84      Laraedon  Nenn. 

III  151,34/35      Lamidon  Nenn.  int.  III  151,31 
Lapidoth,  maritus  Deborra  Lapidod  Gener.  A  I  117, 

254     Lafiu  Chr.  Al.  I  117,  237 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


603 


Lapithae  Prosp.  I  390,  80      Laphitae  Chr.  511  I  033, 

63  Bed.  A  III  259,  so 
T.  Largus  (dictator)  Cass.  II  123,  lO.') 
Largus  (martjr)  Chr.  3o4  I  71,  29 
Latin  v.  Labiim 
Latinus  (re.K  Latiiiorum,  socer  Aeneae)  Chr.  354  I  143, 

a.  11.  12    Cass.  II  121,  ih  161, 1367.  1368    Ps.  Is.  chr. 

II  499,  M    BriU.  III  ItJO,  3.  3    Neim.  int.  UI  150, 

1.  3  153,  9  Bed.  A  UI  261, 72 
Latinus  Silvius  Prosp.  I  391 ,  105    Chr.  511  I  634,  89 

Cass.  II  122,  bh    Bed.  A  III  262,  83      Latinus  Chr. 

354  I  143, 19 
Latisunt  (iil.  Dedan)  Geneal.  I  172,  259 
Latronianus   (parliceps   liaereseos   Priscilliani)   Prosp. 

I  462, 1187    Myd.  U  15, 16 
Laudaricus  (Hunnus)  Chr.  511  I  663,  615 
Lavinia   (uxor    Aeneae)    Cass.    II    122,  51    Britt.  III 

150,  1  Nenn.  int.  III  150, 1 
Laumedou  v.  Laomedou 
s.  Laurentius    (diaconus   Romauus,    martyr)   Chr.  354 

I  72,  1    F.  Vind.  A  I  289,  358    F.  Viiul.  B  I  289, 

356  Marc.  II  80,  439,  2  85  v.  39  Ps.  Is.  h.  II  381,  7 

Bed.  A  III  296, 419    298,  442    303,  486         Laurencius 

add.  V  ad  Prosp.  I  495    Byd.  11  16,  25»      cf.  basi- 

lica  Laurentii  sub  Roma  in  ind.  yeoyr. 
Laurentius  (episc.  Nuceriae  civitatis,  consecratus  epi- 

scopus  Koiuanus)    ^»1.   Val.  I  324,  65     Vict.   T.    II 

192,  497,  2 
Laurentius   (episcopus   Lychnidensis)   Jlarc.    U  99, 

51C,,  3  ter 
Lazarus  Lat.  Jlat.  III  433,  5 
Lea  V.  Li.a 
Leander   (episc.   Uispalensis)   loh.   II  217,  585,  7    219 

V.  9    C.  Hisp.  II  342,  29    Ps.  Is.  h.  II  385,  u    Is. 

chr.  A  II  477,  408»    Bed.  A  III  309,  529 
Leo  imperator  v.  ijid.  II  p.  487.  48S.  491.  492 
Leo  minor  v.  ind.   II  p.  488 

Leo,  episc,  Rom.,  v.  ind.  VI  A  (n.  XLVII.  XCVIII) 
Leo  (episc.  Tyriassouensis)  Myd.  11  25,  141 
sancta  Leocadia  Is.  chr.  A  11  480,  416"      gen.  saucte 

Leocadie  C.  Ilisp.  U  340,  20.  22    Ps.  Is.  h.  II  387,  17 

cf.  ecclesia  s.  Leocadiae  sub  Toletum  in  ind.  geoyr. 
Leodegarius  episcopus  add.  IV  ad  Is.  chr.  11  502 
Leonides   (pater  Origenis,   martyr)  Prosp.  I  434,  755 

Bed.  A  III  289,  344 
Leoutius  imperator  v.  ind.  II 
Leontius  tyranuus  v.  ind.  II  p.  489  sub  Zenone 
Leopardus   V.  Gild.  A  III  103,  45 
Leovigildus    (Leovegildus ,    Leovigillus)    v.   ind.    IV 

p.  495 
Lepidus   (triumvir)   Chr.  pasch.  I  216,  707,  i    Silv.  I 

520, 2  4(8  Cass.  II  134,  539     Lepidius  Oir.  pasch.  I 

217,  716,  2 
Leucippus  (rex  Sicyouiorum)   Chr.  Al.  I  114,  224 
Levi  (fil.  lacob)  Gener.  A  I  113,241    114,242  136,359 

Chr.Al.  I  113,218  114,219   Oeneal.  I  175,314  176, 

330  bia   add.  I  ad  Vict.  Aq.  I  737,  23    Gild.  lU  75, 

19.  26.  32  Bed.  A  UI  257,  46  v.  13     Levvi  Geneal.  1 

175,311''    186,  474<=.  475.  478.  479        Lewi  Gener.  A  I 

136,  359 


Levitae  (pl.)  Gener.  A  I  136,  361     Geneal.  I  186, 
474''.  483    Bed.  A  UI  326,  6I3      Levvitae  Gener. 
A  I  136, 358.  359  ter.  360    Geneal.  I  186,  474»  •  <= 
Levvita  Gener.  A  I  136,  360 
Levvitici  Gener.  A  I  136,  361  bis 
Levi,  fil.  Simeon   Levvi  Geneal.  I  193,  581.  582 
Levi,  fil.  Melchi    Levvi  Geneal.  I  194,  604.  605 
Levi,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  p.  55y 
Leviba  v.  Liwa  I  in  ind.  IV  p.  495 
Levigeldus ,   Levigildus  vid.  Leo vigildus   in    ind.  I V 

p.  495 
Levila    (mag.  militum)    An.  Val.    I  318,  54         Libila 

{ahl.  -ane)  F.  Vind.  A  I  318,  640    Havn.  I  319,  491 
Levva  v.  Livva  I  in  ind.  IV  p.  495 
Levvi  V.  Levi 

Leuvigildus  cet.  v.  Leovigildus  in  ind.  IV  p.  495 
Lezel  V.  lezel 
Lia   (Lea,   uxor   lacob)    Geneal.  I  171,245    175,  311». 

317.  318     Lya  ib.  175,  311^  bis 
Liberius,  ep.  Rom.,  v.  ind.  VI  p.  553 
Liberius   (praef.  praetorii,    post    patricius)  An.  Val.  I 

324,  68 
Libia  v.  Livia 
Libila  v.  Levila 
Licerius  v.  Glycerius 
Licinius    imperator,    item    Licinius   iunior   v.    ind.    II 

p.  481.  482 
Liciuius  (Gallieni  filius)  v.  ind.  II p.  479  sub  Oallieno 
Liciuius  {i.  e.  Livius)  v.  Saliuator 
Liethan  Britt.  III  156,  8    Nenn.  int.  III  156,  12 
Lilid  (uxor  Adam)  Ps.  Is.  chr.  II  498,  3  my. 
Liiingis  (Isaurus)  Marc.  II  94,  492 
Limenius    (praef.  praetorio    et    urbis)    Chr.  354   I  68, 

347.  349      Ulpius  Limenius  ib.  68,  "348 
Linus   (rausicus,    praeceptor  Herculis)    Is.  chr.  A    II 

437, 79  Bed.  B  lU  259, 62 
Linus,  episc.  Romanus,  v.  ind.  VI  p.  552 
Liodgaald  Britt.  lU  205,7 
Litorius    (comes ,    dux    liomanus)    Prosp.   I  475 ,  1324 

476, 1335    Hyd.  U  23,  116   Cass.  II  1.56,  1232   Is.  hist. 

U  277,  ubis 
Liuba  V.  Liwa  II  in  ind.  IV  2>.  495 
Liudbrandus  v.  Liutprandus 
Livia  V.  ind.  II  p.  474  sub  Augusto 
Limus  Andronicus  Lucius  Livius  Cass.  II  128,  316 
Livius  (historiarum  scriptor)  Cass.  U  135,  564     Titus 

Livius  ib.  161,  1370 
Livius  Severus  imperator  v.  ind.   II 
Livius  cf.  Saliuator 
Liutprandus,  rex  Lanyobardorum     Liudbrandus  Bcd. 

A  in  318,  585  321,  593     Liuprandus  add.  II  ad  Js. 

chr.  II  491,1 
Liwa  l  et  U  (reges  Visigoth.)  v.  ind.  IV  p.  495 
Liuvigildus  v.  Leovigildus  in  ind.  IV  p.  495 
Lobou  (Libni,  fil.  Gesson)  Geneal.  I  186, 478     cf.Emelier 
Lodovicus  V.  Chlodoveus  I 
Loigairus  rex  Gild.  UI  88,  36       Loygare  regis  Britt. 

m  196,  6 
LoUianus   (praef.  ui-bis)    Chr.  354  I  65,  254       cf.  Ma- 

vortius 


604 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Liimoineu  (fil.  Dedan)   Geneal.  I   172,  aiig 

Ldiigimis  (IVater  Zeiiiiiiis  iiiij).)  v.  ind,  II  p.  488  sub 

Zenone 
Longinus  cognomento   Selinunteus  (tyrannus  Isaurus) 

Marc.  II  95,  498,  2   Vict.  T.  II  192,  495,  i 
Longinus  praefectus  Ayn.  I  33(5,  95.  96  bis 
Longobardus    (fil.  Ai-menon)    Nenn.    int.    III    140,  11 

Britt.  III  lliO,  5 
Lotam,  Lotan  v.  lavan 
Loth  (fil.  Aran)  Geneal.  I  1G7,  158    171,  242.  247    172, 

248  Gild.  ni  64, 14  86,  3 
Lotham  v.  lavan 

Lothan  [Lotan,  fil.  Seir)  Geneal.  1  173,  275  174,  295 
Lotharius  imperator  add.  IV  ad  Is.  chr.  II  .503,  1  his 

add.  III  ad  Bed.  III  343,  I        Hlotharius  add.  IV 

ad  Vict.  Aq.  I  754  post  306 
Lotharius  cf.  Chlothacarius  II 
Loygare  v.  Loigairus 
Lucanus  (poeta)   CJir.  pasch.  I  221,  67     Is.  chr.  A  II 

456,  249     Luccanus  Chr.  511  l  639,  316 
Lucas   evangelista   Geneal.  1  186,  47i^    191,  r.43    Chr. 

pasch.  I  236,  337,  2   Barh.  I  293,  241   Prosp.  I  456, 

noi    Bed.  A  IH  253,  23  v.  5  297,  432   Hil.  Ul  416, 

18  Lat.  Mal.  III  428,  40       Lucas  Geneal.  I  186,  473» 

194,  610    F.  Vind.  A   I  293,  447    add.  V  ad  Prosp. 

I  495  Bed.  A  III  284,  285.  287  289, 354    Bed.  B  nl 

296,  241      Lucas  apostolus  Cons.  Const.  I  239,  357,  i 

Ckr.pasch.  I  239,367,1    F.  Vind.  B  I  293,447    Is. 

chr.  A  II  467,  342 
Luchtenus  Nenn.  int.  III  155,  4 
Lucianus    (presbyter    Antiochenus,    martyr)    Prosp.  I 

450,  1023   Bed.  A  III  295,  409  296,  423 
Lucianus   presbyter   Cons.  Const.   I  246,  415    add.  IV 

ad  Vict.  Aq.  I  755,  415    Marc.  II  72,  415,  2    Bed.  A 

UI  300,  470 
Lucifer  Geneal.  I  161,10.  20»  Gild.  III  68,21 
Lucifer    (episc.  Caralitanus)    Prosp.  I  455,  losi    456, 

1116  bis  459, 1143      Chr.  511  I  644,  485 
Lucina  Bed.  A  III  292,  376 
Lucius  Caesar  cf.  ind.  II  p.  475  sub  Auyusto 
Lucius,  episc.  Eomauus,  v.  ind.  VI  p.  553 
Lucius   (rex  Britanniae)  Britt.  III  164,  22    Nenn.  int. 

III  164, 15  Bed.  A  III  288, 331 
Lucius  cf.  Otho  in  ind.  II 
Lucretia  (uxor  Tarquinii  CoUatini)   Bed.  A   III  271, 

152 
Lucretius  poeta  Is.  chr.  A  11  452,  222     Tit.  Lucretius 

Prosp.  I  403,  297 
LucuUus  6%?-.  511  1  638,  256        L.  LucuUus  Prosp.  I 

404,  310 
Lud  (fiL  Sem)  Chr.  Al.   I  103,  132    Geneal.  I  165,  78 

Luth  Oener.  B  I  103,  54     Ludi  Ps.  Is.  h.  II  378,  2 

his     Ludii  Oener.  A  I  103,  160 
Ludin  (fil.  Mesraim)  Geneal.  I  166,  134  167,  136     Lu- 

diin  Gener.  A  1  100,  lio      Lydiim  Chr.  Al.  I  100,  85 
Ludovicus    Pius    (imperator)    add.  IV  ad  Is.  chr.  11 

503,  1       Ludovicus  ibid.       Ludouuicus  add.  IV  ad 

Bed.  III  345    fLins.  sup.)    Lat.  Bed.   III  3,53,  166 

(Montp.)  Ludowiclms  Lat.  Bed.  III  353,  ^(.''■(Montp.) 

Illudovicus  ib.  353, 166".  Ki^  (Par.)  354,  166»  (Par.). 


166  (Guelf.)  Hludouuicus  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  1 
754  posi  306  add.  IV  ad  Bed.  III  345  (Eins.  sitp. 
et  inf.)  Lat.  Bed.  III  353,  ibg.  166»  (M)  Illuduuui- 
cus  add.  IV  ad  Bed.  III  345  (Eins.  inf.)  llludo- 
vigus  ihid.  (PaL)     Hludwigus  ibid.  (Par.) 

Ludouuicus  (rex,  fil.  Ludovici  Pii)  add.  IV  ad  Bed. 
111  345  (Eins.  sup.)    Hludouuicus  ibid.  (Eins.  sup.) 

Ludovicus  (II,  imperator,  fil.Lotharii)  add.  IV  ad  Is. 
chr.  II  503, 1   add.  III  ad  Bed.  HI  343,  i 

Hludo  .  .  .    add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  754  post  324 

Lug  Nenn.  int.  III  155,  7 

Lupus,  praef.  urbis  Virius  Lupus  Chr.  354  1  66,  278. 
279.  280 

Lupus  (episc.  Trecasenus)  Bed.  A  IH  304,  491 

Lusidius  Hyd.  II  35,  246.  251  Is.  hist.  II  302,  17 

Lutatius  i\  Catulus 

Luth  V.  Lud 

Lya  V.  Lia 

Lycurgus  Chr.  AL  I  118,  244    Prosp.  I  392,  140    Cass. 

II  122,  66     Ligurgus  Is.  chr.  A  II  442,  133 
Lydiim  v.  Ludin 
Lysias  tetrarcha  Prosp.  I  408,  366   Bed.  A  III  282,  269 

Lisias  Chr.  511  I  638,  278 
Lysias  cf.  Quetus 


Macarius  (discipulus  Antonii  monachi)  Prosp.  1  455 

1098 

Macarius,  episc.  Autioch.,  v.  ind.  VI  p.  558 

Macarius,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  D  (n.  A'XA'/A'. 
LIV) 

Macca  (Micha,  fil.  lonatham)  Geneal.  1  190,  53t 

Maccha  (uxor  Koboam)  Geneal.  I  180,  384 

Macchabaei  v.  Machabaei 

Macedonius,  episc.  Const.,  v.  ind.  VI  E  (n.   V.  XXV) 

Machabaei  Chr.  511  I  636,  201  Is.  chr.  A  II  449,  199 
Is.  chr.  B  n  450, 138  Machabei  Prosp.  1  398,  230 
400,  261  Chr.  511  I  637,  218.  231.  233.  245  Is.  chr.  A 
U  450,  210  Ps.  Is.  chr.  II  499,  195  mg.  Bed.  A  III 
273, 170  276,  208  277,  225  Bed.  B  III  276, 147  277, 
153  Macchabaei  Is.  chr.  B  II  449, 132 
Machabeici  libri  GeneaL  1  187, 489» 

Macbabeus  v.  ludas  Machabeus 

Machir  (fil.  Manasse)  GeneaL  I  177,  344 

Machometus  siinil.  v.  Muliammed 

Macriuus  imperator  v.  ind.  11  p.  47S 

Macrinus  (Macrianus)  tyraunus  v.  ind.  II  p.  479  sub 
Gallieno 

Madai  (fil.  laphet)  Britt.  III  161,  18  Madahi  Ps.  Is. 
h.  U  379,  2  Madae  Gener.  A  I  96,  61  Made  Chr. 
Al.  I  96,  38     Madias  Geneal.  I  168, 177 

Madam  (Medan,  fil.  Abraham)  GeneaL  I   172,  260 

Made  v.  Madai 

Madia,  Madian  cet.  vid.  Madian  in  indice  geogr. 

Madias  v.  Madal 

Magchaleus  (rex  Assyriorum)  Cass.  U  121,  20 

Magediel  {MagdieL  dux  Edom)  Geneal.  I  174,  290 
Maglocuuus  (rex  Brittonum)  Gild.  III  44,  27        Mail- 

cunus  Britt.  Ill  205,  24     Mailcun  ib.  205,  31 
Magnacarius  (dux  Francorum)  Mar.  11  237,  665,  2 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


605 


Magiieutius  tyrannus  v.  iud.  II  ]'•  •^*'^  '"*  (^'oii- 
atantio  II 

Maguus  Ma.ximus  (tyiiinnus)  r.  iiid.  II  p.  -1^4  sub 
Gratiano 

Magnus  (=  Magus,   cf.  p.  150)    add.  I   ad  Chr.  354 

I  152,42 
Magog  (m.  laphet)  Geiier.  A  I  96,  60  Chr.  Al.  I  96, 
37  Geneal.  I  168,17.-.  Is.  hist.  11  26»,  4  (h).  n  293,26 
add.  I  ad  Is.  hist.  II  304,  lo.  ii  Scjth.  L.  II  319, 
^.■i  ter  320,  29  Sajlh.  B  II  319,  'H  I's.  Is.  h.  U  379,  2 
Britt.  III  161,  17      Mag  Scylh.  L.  II  320,29 

Mahniet,  Maliomct  )'.  Muhammecl 

Mailcunus  v.  Maglocunus 

Mailocus  (frater  Gildae)    V.  Gild.  A  III  91,20.  .31 

Maiorianus  imperator  v.  ind.  II 

Mair  Briit.  IH  161,1 

Malachias  (Maleachi  propheta)  Gener.  A  I  127,  295 
133,  333,  39  Ge^ier.  B  I  126,  136  133,  16S,  39  Vhr.  Al. 
I  127,  294  Prosp.  I  396,  1«  Chr.  511  I  636,  iss 
Gild.  III  58,  15  75,  1  Bed.  A  III  323,  60U  Malachi 
Bed.  A  III  271,  i.ie 

Malalehel  (Mahalalel,  fil.  Cainan)  Gener.  A  I  132, 
332,  5  add.  I  ad  Chr.  354  I  151,  4.  5  Prosp.  I  385, 
4.  5  Chr.  511  I  632,  4.  5  Is.  chr.  A  II  427,  7.  8  Is. 
chr.  B  II  427,  s.  9  Britt.  III  161,  6  Bed.  A  III  250, 
13  his.  14  Lat.  Bed.  III  349,  6.  7  Malelehel  Chr.  Al. 
I  91,  6.  7  Us  Geneal.  1  162,  29.  30  Malaleel  Gener. 
B  I  91,  30.  31  132, 167,  6  139,  6.  7  add.  I  ad  Vict. 
Aq.  I  737,11.  12  Bed.  B  III  250,  14.  15  Meleleel 
Gener.  A  I  91,  31.  32 

Malaricus  loh.  II  217,  SS5,  6 

Malasintha  v.  Amalasuintha 

Maldras  (rex  Suevorum,  acc.  -dram,  abl.  -dra)  Is. 
hist.  U  301,  19.  21.  23.  W  (a.b)  302,  4  (b)  Maldras 
(nom.  et  acc.)  Hyd.  n  29,  isi  30,  188  31,  195.  19S 
Maldra  (noni.)  Is.  hist.  302,  3  Maldarem  (acc.) 
Hyd.  30,  iss  Maldare  (abl.)  ib.  31,193  Maldere 
(aU.)  ib.  30,  190  (a)      Masdras  Is.  hist.  280,  7.  30 

Malec  V.  Lamech,  fil.  Mathusalam 

Malel  (Mahalath,   filia  Ismahel)   Geneal.  I  172,  254 
173,  270 

Jlalelehel  r.  Malalehel 

Malelel  (Mehiijael,  fil.  C4edam)  Geneal.  I  163,  46.  47 

Mamaea  v.  ind.  II  p.  478  sub  Severo  Alexandro 

Mamhres  Gild.  III  82,  6 

Mamet  v.  Muhammed 

Mamithus  (rex  Assyriorum)   Cass.  II   121,  19 

Mammea  v.  Mamaea 

Mammet  v.  Muhammed 

Mammo  (dux  Gothorum)  Mar.  II  234,  509 

Mamsuir  v.  Ufir 

Mamylus  (rex  AssjTiorum)   Cass.  II  121,  23 

Manacha  (Manahath,  fil.  Sobal)   Geneal.  I   174,  296 

Manae  v.  Manee 

Manaoe  v.  Manoe 

Manasse  (fil.  loseph)  Geneal.  I  177,  343.  344 

Manasse  (hcremita)    Vict.  T.  II  191,  490,  3 

Manasses  (Manasse,  rex  ludae,  fil.  Ezechiae,  ^reu.  et 
abl.  -e ,  acc.  -en)  Gener.  A  I  125,  2S4  134,  335,  13 
Gener.  B  I  124, 129   132,  167,  47    Chr.  Al.  I  124,  284 


125,285  Prosp.  1  394,  IM  add.  V  ad  Prosp.  1  494 
bis  Chr.  511  I  635,  157  Js.  chr.  A  U  444,  151  Is. 
chr.  B  II  444,  101  Gild.  III  43,20  Bed.  A  III  266, 
131  267,  133  Bed.  B  III  266,  115  Lat.  Bed.  III  350, 
66.  67  Manasse  (acc.  -en)  Geneal.  I  180,  405.  407 
Jlanasse  (acc.)  Gener.  A  I  125,  2S5  Mannasses  ib. 
132,  332,  47 
Manasses  (pontifex  ludacorum)  Prosp.  I 
399,247  Chr.  511  I  637,227  Bed.  A  III 
276,218  ideml 

Mauasses    (frater    laddi    pontificis)    Bed.  A 

III  274, 191 

Manee  (Menahem,  fil.  Gadi,    rex   Israliel)  Gener.  B  I 
134,  163  Geneal.  I  193,  565.  566       Mane  Gener.  A  I 
134,  350      Mauae  (gen.)  ib.  134,  351 
Maues  v.  Mani 

Mangisus   V.  Gild.  A  III  105,  14 

Mani  Manis  Prosp.  I  443,  9l9(a.y  Manes  Chr.  511 
I  642,437 

Manichaei  Ayu.  I  335,  79  Prosp.  I  443,  91S.  919  (a) 
Chr.  511  I  642,  437    Chr.  452  1  646, 12    Ilyd.  II 
24,  130.  133    Marc.  II  101,  519,  2    Cass.  II  149, 
1001    Is.  chr.  A  II  464,  321    Is.  chr.  B  II  464, 
216  Bed.  A  III  293,  390     Manichei  Prosp.  I  460, 
1171  479, 1350  Bed.  B  III  293,  232 
Mauichaeus  Chr.  452  I  648,  17  Syd.  II  25,  138 
Manicheum  Bed.  A  III  294,  394 
Manlius  v.  Torquatus 

Mannase  (?  pater  Hieu  regis)  GeneaL  1  192,  556 
Mannasses  v.  Manasses 

Manoe  (Manoah,  pater  Samson  iudicis)  Chr.  Al.  I 
119,  253  Oeneal.  I  189,520     Manaoe  Gener.  A  I  119, 

266 

Mansuetus  (comes  Hispaniarum)  Hy^d.  U  27, 155 

JlarceUianus  v.  Marcellinus,  episc.  Eom. 

Marcellinus,  episc.  Kom.,  v.  ind.  VI  p.  553 

Marcellinus  (comes  et  patricius)  Cons.  Const.  I  247, 
464,  3  F.  Vind.  A  I  305,  601  P.  Camp.  I  305,  601 
745, 468  Byd.  II  33,  227  34,  234  35,  247   Marc.  II  90, 

468   91,474,2    Cass.   II    158,  12S5 

Marcelliuus  vir  clarissimus  comes  (scriptor)   Marc.  U 

60  praef.  v.  7 
Marcellus   consul  (M.  Claudius  Marcellus,  is  qui  Si- 

ciliam  subegit)  la.  chr.  A  II  450,  208 
Marcellus    (M.  Claudius   Marcellus,    adoptioue    tilius 

Octaviani  Caesaris)  Chr.  pasch.   I  218,  732     Silv.  I 

545 
Marcellus  tyrauuus   v.  ind.  II  p.  47S  sub   Elayabalo 
Cl.  Marcellus  (praef.  urbis)  Chr.  354  I  66,  292 
Marcellus,  episc.  Rom.,  v.  ind.   VI  p.  553 
Marcellus  (preshyter)  Marc.  II  85  v.  24.  31 
Jlarcellus  (comes)  Auct.  Marc.  II  106,  540,  3 
Marchus  v.  Marcus 
Marcianus  imperator  v.  ind.  II 
Marcianus  F.  Her.  lU  399  sin. 
Marcion  (haeresiarches)  Prosp.  I  425,  633   426,  636  bis 

Chr.  511   I  641,  362    Is.  chr.  A    II  459,  274    Is.  chr. 

B  II  459, 181  Bed.  B  III  287, 199 
Marcionistae  Prosp.  I  426,  636 
Marcion   (presbyter  Autiocheuus)   Bed.  A  UI  292,  383 


606 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Maicliis  Pliilippus  )'.   Aiicus  Marciiis  in  ind.  I 
Jlarous  (evangelista)  Frosp.  I  412,  421  414,  456  add.  V 
ad  Frosp.  1  495    Chr.  511  I  639,  305    Ps.  Is.  h.  II 
381,6    Is.  chr.A  II  4.%,  245    /s.  chr.  £  II  455,165 
add.  II  ad   Is.  chr.  U  493,  s    Bed.  A   IH  283,  284 
Bed.  B  m  283, 182  Lat.  Mal.  IH  427,  33 
Marcus,  episc.  Al.,  v.  ind.  VI  p.  556 
Marcus,  episc.  Uieros.,  r.  ind.    VI  p.  559 
Marcus,  episc.  Kom.,  v,  ind.    VI  p.  553 
Marcus  iniperator  v.  ind.  II 
Marcus  tyrannus  v.  ind.  II  p.  4S6  sub  Honorio 
Marcus  (fil.  Basilisci  tyranni)  v.  ind.  II  p.  489 
Marcus  cf.  Autonius,  ilem  Philippus  imperator  (pater) 

in  ind.  II 
Marcus  Aurelius  Antoninus  imperator  v.  ind.  II 
Mardocempadus  (rex  Chaldaeorum)  Lat.  Al.  III  447,6 

450,5 
Mardocheus  Chr.  Al.  I  129,  314     Mardoceus  Gener.  A 

I  129,300 

Maria  {Mirjam,  soror  Moysi  et  Aaron)  Chr.  Al.  I 
114,  221  Gener.  A  I  133,  334,  3  136,  359  Gener.  B  I 
133,  170,  3    Geneal.  I  186,  480   Gild.  III  88,  28 

s.  Maria  (mater  domiui)  Oener.  A  I  133,  334,  8  Gener. 
B  I  133,  170,  7    Geneal.  I  172,  250'>'    185,  472^    186, 

473"    191,  543    193,  572»    194,  609.  610.  611    Barb.  1  277, 

68  280,  106  Prosp.  I  441,  890  443,  9i9  (b)  458,  im(b) 
472,  1297  add.  V  ad  Prosp.  1  495  V.  Gild.  B  III 
109,  45  110,  18  Nenn.  int.  III  199,  14  Bed.  A  III 
303,485  Lat.  Mal.  III  426,  25  428,  15.  28.  39  Maria 
virgo  Oener.  A  I  133,  332,  62  Oener.  B  I  132,  167, 
62  133,  170,  9  Oeneal.  1  172,  249  185,  m^  Barb.  I 
277, 63    Prosp.  I  426,  634  (h)  480, 1358,  4  Ps.  Is.  chr. 

II  499,  234  Britt.  III  200,  6  Maria  virginem  Oeneal. 
I  161,  12  Marie  virginis  C.  Ilis]).  II  349,  47  Maria 
semper  virgo  Vict.  T.  II  184,  447  C.  Hisp.  II  368, 
139  Bed.  A  III  310,  536  Lat.  Mal.  III  429,  7  seraper 
Marie  virginis  C.  Hisp.  II  349, 48  Maria  perpetua 
virgo  Britt.  lU  200,  i 

Maria  Magdalene  Bed.  A  lU  326,  612     Mariae  Magda- 

lene  Lat.  Mal.  III  430, 1 
altera  Maria  Bed.  A  III  326,  612 
Maria  (uxor  Honorii  imperatoris)  v.  ind.  II  j)-  485  sub 

Honorio 
Mariamme  (uxor  Herodis)  Bed.  A  III  281,  264  v.  6 
Marim  Persam    Vict.  T.  II  200,  542  w.  17 
Marina    v.    ind.    II  p.  483    (sub     Valentiniano    I)    et 

485  (sub  Arcadio) 
Marinus  comes  Marc.  II   71,413 
Marinus  Marc.   11  97,  5I2,  2    98,  612,  5.  6     Vict.  T.  II 

195,  513 
G.  Marius  (is  qui  ( 'imbros  sujieravit)  Prosp.  I  402,  292 
Titus  Marius  Chr.  354  I   145,  s  (in  dictatoribus) 
Marius  (-'hr.  354  I   145,  10  (in  dictatoribus) 
Marius  tyrannus  v.  ind.  IT  p.  479  sub  Gallieno 
Marius  (i.  e.  Marcius)  vid.  Rutilus 
Maroan  (Marwan  I)  C.  Byz.  II  346,  29  quater   347,  32 

C.  Hisp.   II  346,44    349,49       Maruan   C.  Hisp.  II 

346,  43  mi/. 
Maroan  (Marwan  II)    C.  Hisp.  II  366,  130  bis.  131  his. 

134  his  367,  135 


Mars  Geneal.  I  181,  427  Bed.  A  ffl  266, 122  c/.  cam- 
pus  Martius  et  forum  Martis  in  ind.  VIII  sub  Konia 

Martesia  (regina  Amazonum)  Scyth.  L.  II  315,  12.  13 
Scyth.  B  II  315, 12.  13.  14 

Martialis  (martyr)  Chr.  364  I  71, 19 

Martina  v.  ind.  II  p.  490  sub  Heraclio 

Martinianus  Caesar  v.  ind.  II  p.  482  sub  Licinio 

Martinus  (episc.  Dumiensis)  Is.  hist.  U  302,  26  Is. 
chr.  A  II  476,  40i<l 

Martinus,  episc.  Rom.,  v.  ind.  VI  p.  555 

Martiims  (episc.  Turonensis)  Prosp.  I  461,  1175  466, 
1247  Dom.  Val.  I  629,  5  Chr.  452  I  646,  4  650,  43 
6.52,  48  Chr.  511  I  651,  538  653,  542  Hyd.  II  15,  8.  13 
16,  ■i^^bis  17,37"  Cass.  II  153,1136  Is.  chr.  A  II 
469,  3.55  Britt.  III  166, 14  168,  20  Nenn.  int.  III  166, 
15  168,  20  Bed.  B  III  298, 248  add.  II  ad  Bed.  111 
339 

Martinus  (magister  militiae)  Auct.  Marc.  II  105, 537, 2 

Marturius  v.  Martyrius 

Martyrius,  episc.  Antioch.,  v.  ind.    VI  p.  558 

Martyrius,  episc.  Hieros.,  v.  ind.    VI  p.  560 

Maruan  v.  Maroan 

Marzabona  (abl.)  Bed.  A  III  310,  539 

Mascezel  Marc.  U  65,  39R,  4  bis  66,  398 

Masdras  v.  Maldras 

Masea  (sacerdos)   Gener.  A  I  135,356 

Masiel  (lahzeel,  fil.  Neptalim)   Geneal.  I  178,  358 

Masiel  (fil.  Odiel)   Oeneal.  I  186,  477 

Maslama  v.  Mazlema 

Masniam  (Misma,  fil.  Ismahel)  Geneal.  I  172,354 

Massen  (Massa,  fil.  Ismahel)  Geneal.  I  172,254 

Massila  (s.  Massilas,  pater  Maldrae,  regis  Suevorura) 
Is.  hist.  II  280,  7  301,19      Massilia(s)  Hyd.  II  29,  18I 

Mastlielamitaba   (uxor  Manasse  regis)   Geneal.  I  180, 

408 

Matatbias  v.  Mattathias 

Matesuentha  (regina  Gothorum,    neptis  Theodorici) 
Auct.  Marc.  U   105,  536,  7 

Matham  v.  Mattham 

Mathathias,  Mathatias  v.  Mattathias 

Matbeus  v.  Matthaeus 

Mathian  v.  Sedecias 

Matliias,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  p.  559 

Mathusalam  (Methusalah,  fil.  Enoch)  Chr.  Al.  I  92,  9. 
loAis  i'ed.  ^  III  250,  16  251,16.17  Lat.  Bed.  Ul 
349,9.10  Mathusala  6'ene»-.  iJ  I  139,  9.  10  Mathu- 
salae  (gen.)  Gild.  lU  43, 10  Bed.  A  UI  252, 19  v.  15 
Matusalam  Oener.  A  I  92,  34.  35  132,  332,  8  add.  I 
ad  Chr.  354  I  151,  7.  R  Oeneal.  I  162,  33.  34  Prosp. 
I  385,  7.  8  Chr.  511  I  632,  7.  8  Is.  chr.  A  II  427,10 
428.  12  Js.  chr.  B  II  427, 11  428, 12  Bed.  B  III  250, 
17  251,  18  Matusala  Ocner.  B  I  92,  33.  34  132,  167,  8 
Geneal.  1  162,  33  Matusalae  (gen.)  Britt.  III  161,  5 
Matusalem  add.  I  ad  Vict.  A<j.  I  737,  14.  15  Mat- 
tusalam  Geneal.  1  162,  yi*' 

Matrad  (Matred,  fil.  Mezob)  Geneal.  I  174,  289 

Mattathias 

Matathias   (pater   loiiathae)    Geneal.    I  179,  376 

Mathatbias  ib.  189,  519 
Matbatbias  Geneal.  I  190,  536 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


607 


Mathathias  (levita)  lied.  A  III  326,  613  u.  9/l0 
Mattliatias  {Mattithja  levita)   Geneal.  I  190,  Ms 
Matathias    (pontilex    ludaeoruni)    Geneal.   I  187, 
489»     Matliathias  lied.  A  111  278,  229      Matlia- 
tias  C/ir.  511  I  637,  2H9.  240 
Matthaeiis  (evangelista)  Marc.  II  63,  392  v.  15  Vict.  T. 
II  191, 4S8,  1  h.  chr.  A  11  454,  242  474,388   Is.  chr. 
B  II  454, 163     Mattheus  Geneal.  I  185,  472»  ■  «  191, 
543    194,  610    add.  V  ad  Trosp.    I  495    Ikd.  B  III 
283, 180      Matheus  Gener.  B  I  133,  169,  8  Geneal.  1 
185,  472l>     add.  V   ad    Frusp.    1  495     Fs.   Is.   h.  II 
381,6  Bed.  A  III  248,4.5  264,  io7  283,  2si  30,5,499 
326,  612    Bed.  B  III  248,  5.  6         Matthias  Gild.  111 
83,27 
Mattham  (fil.  Natham,  Mattatha  ap.  Luc.  3,31)  Geneal. 

I   191,  544     Matham  ib.   193,  574.  575     c/.  Matthan 
Matthan  (fil.  Eleazar.  Maththan  ap.  Matth.  1,  15)  Gener. 
A  1  133,  332,  60    Gener.  li  I  132,  ig7,  Cu      Mattham 
Geneal.  I  185,  469.  470 
Matthanias  (Matlanja  levita)  Geneal.  1  190,  538 
Matthata  (fil.  Levi,  Maththath  ap.  Luc.  3, 29)  Oeneal. 

1    193,  582.  5S3 

Matthati  (fil.  Serae,  Mattathias  ap.  Luc.  3,  26)  Geneal. 
I  194, 599.  600 

Matthatias  v.  Mattathias 

Mattheus,  Matthias  v.  Matthaeus 

Mattusalam  v.  Mathusalaui 

Matusahel   (Methusael,   fil.  Malelel)    Geneal.  I  164,  fii 
Matusalam  ib.  163,  47 

Matusala  v.  Mathusalam 

Matusalam  v.  Mathusalam,  Matusahel 

Mavia  v.  Moawija 

Maun  (qui  postea  Patricius)  Britt.  lll  195,  16 

Mavortius ,  praef.  urbis  Fl.  Lollianus  Mav(jrtius   Clir. 
354  I  68,342 

Mavortius  (dux  Komauus)  Prosp.  1  471,1294 

Mauregatus  (rex  Hispaniae)  Reg.  Vis.  III  469  (Leij.) 

Mauricius  (martyr)   Havn.  I  338,7 

Mauricius  iniperator  v.  ind.  II 

Maurocellus  Hnd.  II  20,  74 

Mauron  Britt.  III  19,3,  7  Nenn.  int.  Ul   193,  5 

Mausona  (episc.  Emeritensis)  loh.  11  213,  573,  s 
Maxentius  imperator  v.  ind.  II 

Maxian  [Midian,  fil.  Abraham)  Geneal.  I   172,260 

Maxiniiani  imperatores  v.  ind.  II 

Maximianus,  episc.  Const,  v.  ind.  VI  p.  ■'itil 

Maxiniianus  ef.  Maximus  tyramius 

Maximilla  (pseudoprophetissa)   Prosp.  1  429,  685    430, 

686  (a)  Chr.  511  I  641,  369 
Maximinus  imperator  v.  ind.  II  p.  478  et  481 
Maximinus  (ex  praefecto)  Chr.  452  1  631 
Maximinus  Marc.  II  74,  420,  2 
Maxiniinus  Hyd.  II  23, 120 

Maximinus,  episc,  Hieros.,   i:  ind.  VI  p.  5.59  (n.  XIX) 
Maxiuiinus  (episc.  Treverorum)  Prosp.  I  453,  1066  Bed. 

A  IH  296,  429  add.  II  ad  Bed.  UI  338 
Maximinus  <•/.  Maximus  tyrannus 
Maximus  imperator  (Petronius  M.)  v.  ind.  II 
Maximus  lyrannus   v.  ind.  II  p.  4S4  (sub  Gratiano) 
et  480  (sub  Honorio) 
CHBONICA    III. 


Artorius  Maximus  (praef.  urbis)  Chr.  354  I  66,  298 
Fabius  Maximus  (dictator)   Chr.  354  I  145,  6 
lunius  Maximus  (praef.  urbis)    Chr.  354   1  66,  286.  287 
Porapeius  Maximus  Chr.  354  I  145,  7  (in  dictatoribus) 
Valerius   Maximus    (praef.  urbis)    Chr.  354  I  65,  255 

c/.  Basilius 
Vibius  Maximus  (quaestor  designatus)  Prosp.  I  405, 334 
Maxinius  Chr.  354  I  71,20 
Jlaxinius  (presbyter)   Chr.  354  I  75,  8.  15 
Maximus,  episc.  Al.,  v.  ind.  VI  p>.  .^56 
Maximus,     episc.    Antioch.,    v.    ind.    VI  C    (n.  VII. 

XLII) 
Maximus,  episc.  Hieros.,  <■.  ind.  VI  I>  (n.  XXVI.  XL; 

cf.  n.  XIX) 
Maximus  (dux  Romanus)  Bed.  A  III  298,  450 
Maximus  cf.  ind.  II  p.  480  sub  IHocletiano 
Mazabanus,    episc.  Hieros.,   i>.  Mazabaues   in  ind.  VI 

p.  560 
Mazalema  v.  Mazlema 

Mazar  (Mibzur,  dux  Edom)  Geneal.  I  174,  290 
Mazia  (Maasja,  princeps   sacerdotum)   Geneal.  I  190, 

536 
Mazlema    (Maslama)    C.  Byz.    II   357,  39  its    358,40 

Mazalema  ib.  355,  36         Muzilima  C.  Hisp.  II  355, 

78  bis  357,  85 
Mazoth  (Mahasioth  levita)  Geneal.  I  191, 538 
Mecilius  v.  Uilarianus 
Medat    (Medad  propheta)    Gener.  B    1  133,  16«,  lo 

Modat  Gener.  A  I  133,  333,  lo 
Medea  Prosp.  1  390,  82 
Melcha   (Milka,    filia   Aran,    uxor   Nachor)   Geneal.  I 

171,  242.  243 

Melchi  (fil.  Adi)  Geneal.  I  193,  .590.  591 

Melchi  (fil.  Asal)  Gener.  B  1   105,  71.*72 

Melcbi  (fil  Genne)  Geneal.  1  194,  603.  604 

Melchi  (fil.  Melchi)  Gener.  B  1   105, 72 

Melchiades  v.  Miltiades 

Melcbiam  (fil.  Fania)  Gener.  A  I  132,  331;,  .52 

Melehiel  (Malkiel,  fil.  Bariae)   Geneal.  I  177,  342 

Melchisedech    (sacerdos)    Gener.  B  I   105, 72.  89    135, 

117   Silv.  I  547,4    Chr.  511  1  632,26    Is.  chr.  A  II 

429,19»  Gild.  111  65,4 
Melchius  (sacerdos)  Gener.  A  I  135,356 
Melchol    (Michal,    filia  Saul ,    uxor   David)   Geneal.  I 

179,  380i!S    190,  .534 

Meleleel  v.  Malalehel 

Meletius,  episc.  Aiitioch.,  v.  ind.  VI  2>.  558 

Melichior  (Metchior  inagus)  Barb.  I  278,86 

Melitius  v.  Meletius 

Melito  (episc.  Sardensis)  Prosp.  1  429,  682  Bed.  A  III 

287,  330 
Mellitus  (monachus)  Bed.  A  III  309,  531 
Melvas  rex   V.  Gild.  B  Ul  109,  32.  43 
Memfibos   Geneal.  I   190,534    ut  Jilius  Saul,  sed  idem, 

videtur  ac  sequens 
Memfiboste  (Merihaal,  fil.  lonatham)  Qeneal.  1 190,  534 
Memmia  (martyr)  Chr.  354  I  71,30 
Memoria  (dea)  Hyd.  II  18,  66 
Memphyn  (Muppim,  fil.  Balac)  Geneal.  1  177,  355 
Menauder  comicus  Is.  chr.  A  II  449, 198 

78 


608 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Menas,  episo.  Const,  v.  Ind.    VI  p.  561 

Menelaus  (rex  Lacedaenionis)  <'hr.  Al.  1 120, 263  Proy). 

I  390,  93  Chr.  jll  I  633,  7o     c/.  Onias 

Mernias  v.  Menas 

I 

Mensurius  (diaconus  Carthag.)  Geneal.  I  196,  626 
Mepurit  Sriit.  Ul  193,  4   Nenn.  int.  III  193,  3 
Merari  (fil.  Levi)  Geneal.  I  176,  330  190,  537     Merarii 

ib.  186,  475.  479     Mereri  Gener.  A  I  136,  359 
Merari  (pater  ludith)  Oeneal.  I  17!i,  313 
Mercurius  Is.  chr.  A  II  434,  47   437,  771    Is.  chr.  B  II 

437,  61 
Mereri  «.  Merari 
Mergiauus  v.  Marcianus 
Morminus  rex   Briu.   III  158,17       Mervinus  III  127 

sup.  131 
Merob  (filia  Saul)  Oeneat.  I  190,534 
Merobaudes    (magister    militum)    Prosp.    I    461 ,  11S3 

*Parassis  Meroblaudis  Britt.  III  168, 16/17     *Paras- 

sis  Merobladis    Nenn.  int.  III  168,  17/ls  (corruptum 

e.v  Parisiis  Jlerobaudis) 
Merobaudis    (mag.  utriusque  militiae,  alius)    Hyd.  II 

24,  128 
Meroveus  (rex  Francorum)   add.  VII  ad   Is.  hist    II 

376   V.  Gild.  A  m  96, 16 
Meroveus  (fil.  Chilperici  regis)  Mar.  II  239,  578 
Mervinus  v.  Merminus 
Slesesimordacus ,    rex    Chaldaeorum    Mesesemordacus 

Lat.  Al.  III  450,  11     Mesesseniordacus  ib.  447,  u 
Mesraim  {Ilizraim,  fil.  Cham)    Ps.  Is.  h.  II  378,  3  bis 

Mesraiu    Gener.  A    I  100, 109       Mesram  Nenn.  int. 

IIl  151,21/22      Mestraira  Gener.  A  I  99,96  100,110 

Mestreim    Chr.  Al.   I  99,  71    100,  84.  ss        Mestrem 

Geneal.  I  166, 133      Esraim  ib.  166,  135''      Mestrau 

ib.  166,  117 
Messala  Corvinus  orator  Prosp.  I  408,  370 
Messiam  v.  Missianus 
Mestraim  simil.,  Mestrau  vid.  Mesraim 
Mestrianus   Or.  Const.  1  9, 12 

Metebel  (Mehetabeel,  filia  Matrad)   Geneal.  I  174, 283 
L.  Metellus  (L.  Caecilius  Metellus  Diadematus,  censor 

a.  639  u.  c.)  Cass.   II  131,  460 
Metellus  Creticus  (Q.  Caecilius  Metellus  Creticiis,  cos. 

a.  6S5  u.  c.)  Prosp.  1  404,  312 
Metellus  Pius  Chr.  354  I   145,  10  (in  diutatoribus) 
Meton  latet  sub  yiQovit  Lal.  Al.  III  447  mij. 
Mezob  (Mesahab,  pater  Matrad)  Geneal.  I  174,289 
Micha  V.  Micheas 
Michae    (Malclda,   princeps    sacerdotuin)    Oeneal.  1 

190,  536 
Michael  arcliangelus  V.  Gild.  A  111   106,  1      Michahel 

Bed.  A  III  323,  602  v.  8 
Michael  imperator  v.  ind.  II  p.  4!>1.  492 
Micheas    propheta    (fil.  lemblas,    sub    losaphat    rege) 

Gener.  A  I   122,  274  6ts    133,333,19    Chr.  Al.  I  122, 

271  bis  Gener.  li  I  133,  isa,  19  Prosp.  I  392, 125   Chr. 

511  I  634,  118    h.  chr.  A  II  441,122    Is.  chr.  B  II 

441,82  Bed.B  III  263,95 
Micheas  propheta  (Morathita)  Gener.  A  I   124,281.282. 

283    133,  333,  27    Oener.  B  1  124,  126.  137    Chr.  Al.  I 

124,  278.  279.  262    /«.  chr.  A  II  443,  144  471,  367    Gild. 


III  57,  2G    73,  21         Michae  (ijen.)    Gild.  III  50,  23 

Bed.  A  III  300,  464 
Milchu  Britt.  III  194,  3  Nenn.  int.  III  191,  2 
Miletius  v.  Meletius 

Miltiades,  episc.  I!om.,  v.  ind.    VI  p.  553 
Minerva    Chr.  354  I  146, 16    147,  31    Prosp.  I  388,  65 

Is.  chr.  A  II  433,  38  434,  49      c/.  Athene,  Pallas 
Minerva  Chalcidica  v.  in  ind.  geogr.  sub  Koma 
Minervius  (monachus)   Chr.  452  I  656,  86 
Minocannus  Britt.  III  162, 18 
Minotaurus  Prosp.  I  390,  84  Chr.  511  l  633,  66     Meno- 

taurus  Is    chr.  A  II  437,  85 
Minucius    deus    (genium  porticus  Minuciae   habent 

Preller-Iordan,  Eom.  Myth.  II  p.  258)      Minutius  I 

add.  p.  XI  (port.  11)       Minuntius  ibid.  (port.  9) 
Wiuucius  cf.  Fundanus 
Miris  M.  Tamyris 
Miro    (rex  Suevorum)    loh.    11212,570,4    213,573,3 

214,576,3    216,  .V83.  584,  2    /s.   /i/sf.  II  303,  5      Mirus 

Ps.  Is.  h.  II  385,  14 
Misael  (Mallothi  levita)  Geneal.  I  191,  538     c/.  Misahel 
Misahel    (Misael,   fil.  Aercius  i.  e.  Oziel)   Gener.  A   1 

136,360         idem  Misael  Oeneal.  I  186,484   (ubi  fil. 

Isaar  male) 
Misahel    (socius  Daniel)   Prosp.  I  395,  175    Is.  chr.  A 

II  445, 162  Bed.  A  III  268, 140 
Misahel  (oubicularius)  Marc.  II  101,  519,  2  bis 
Missianus  (patricius)   Savn.  I  304,  456,  2         Messiam 

F.  Viitd.  A  I  304,  580 
Mithreus  (rex  Assyriorum)  Cass.  II  121,40 
Mithridates,  praepositus  thesaurorum  Cyri     Mitridates 

Oeneal.  I  181,  422 
Mnasea,  praef.  urbis    Septimius    Muasea   Chr.  354  1 

69,  352 
Moab  (fil.  Loth)  Oeneal.  I  172,248.2.50*    178,367     c/. 

loab 
Moawija  I  Moabia  C.  Byz.  II  343,  24  344,  24  C.  Ilisp. 

II  343,  37  345,  39     Mohabia  C.  Byz.  II  344,  26  345, 

26     Mavia  C.  Hisp.  II  344,  38.  39      Mavie  (gcn.)  ib. 

345,41  348,46 
Moawija  II   Mohabia  iunior  C.  Byz.  II  346,  29     Moha- 

bia  ib.  345,  27      Mavia   iunior   C.  Ilisp.  11  346,  43 

Mavia  ib.  345,  42  bis 
Rlochas  (Maaclia,  fil.  Nachor)   Geneal.  1    171,  3li; 
Mochit  t'.  Medat 
Modestus,  praef.  urhis  Domitius  Modestus  Coiis.  Const. 

I  241,  3G9,  I 
Mohabia  v.  Moawija 
Mohamat  )'.  Muhammed 
Moises  I).  Moses  presbyter,  Musa 
Molechus  (rex  Assyriorum)   C'ass.  11   121,  15 
Molorchus  Is.  hist.   11  267,  16    (cf.  Very.  Georg.  8,  19; 

Apoll.  2,  5,  1) 
Monotheletae  Monothelitae  add.  IV  ad  Is.  chr.  II  502 
Montanus    (auctor    Cataphryguni)    Prosp.    1   429 ,  685 

A'iO,(,»6(a.b)    C/tc.Sii  I  641,369    Is.chr.A  \iib{).2n 
MooIIi  (Maheli,  fil.  Merari)   Geneal.  1   186. 479 
Morcant  Britl.  111  206,13     aU.  Morcaiito  ib.  2(16,  is 
Moriat  (sacerdos)  Gener.  A  1  135,  355     Moriath  Gener. 

B  I  135,  117 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


609 


Moi-iud  Ifil.  Elrlat)  Britt.  III  lOJJ,  3  Morut  Nenn.  int. 
111  193,1/.' 

Mosocli  {Mesech,  til.  laphct)  Vltr.  Al.  1  i»i;,  41  /'«.  /«. 
h.  11  . "579,  2  Britl.  111  161,  ai  Mosoc  Qener.  A  1 
96,  64  Geneal.  I  169, 1S3  Ps.  U.  h.  11  378,  2 

Mosoch  {Mas,  fil.  Aram)  C'/m'.  Al.  I  104,  X3s  Geneal. 
1  165,  89     Mosoc  Gener.  A  I  104, 1G7 

Mosy  )'.  Moyses 

Moyses  (ijen.  et  dat.  Moysi,  acc.  Moysoii,  abt.  Moyso) 
Gener.  ^189,  9  111,  •-'•-'4.  226  114,245.246  130,307 
133,  334,  3  136,  358.  359.  360  Gener.  B  l  115,  91  129, 
177  130,142  133,  168,6.  170,3  140,4  Chr.  Al.  I  111, 
196.  197      113,  215      114,  221.  223  bis.  223.  224.  225  his.  22G 

Qeneal.  I  177,  347  185,  460  186,  ii^'*^  187,  491.  493. 
495».  Wi^  bis.  496  ter.  497  Bavn.  I  268, 15  F.  Vind.  B 
I  278,  74    Prosp.  1  386.27  388,47.  57.  69.  61.  62  391, 

106    392.136    401,266    40.1,335,6    406,335,26    409,382 

434,  751  474,  1316  add.  I  ad  Prosp.  I  487,  14  add. 
V  497  Silv.  1  547,  6  Chr.  511  1  633,  35.  36.  37.  41.  42. 
43  634,80.  105.  106  635,130  639,290  641,  3S3   Vict.  Aq. 

I  682,  19  add.  I  ad  Vict.  Afj.  1  737,  6.  25.  27.  28 
add.  II  740,  1  Cass.  11  121,  27.  29  add.  VII  ad  Is. 
hist.  11  376  bis  Ps.  Is.  h.  11  378,  2  Is.  chr.  A  II 
434, 54.  55  43,5, 59  441, 129  472,  ;i79  Is.  chr.  B  II  434, 
40  add.  II  ad  Is.  chr.  II  492  Ps.  /s.  chr.  U  499, 
59  Gild.  m  56,6  65,11  75, 19  79, 1  82,5  86,8  88, 
27  V.  Qild.  A  III  97,  5  Britl.  III  145,  h  (a.b)  afa.b) 
198,  3  Bed.  A  m  257,  46  (v.  15.  16).  47  bis  258,  47  bis. 
48  «MS  260,64  278,228  325,610  Bed.  B  UI  257,51 
258,  54  Lat.  Bed.  III  349,  3i  Lat.  Mal.  III  427,  12 
431,44  Moysem  (acc.)  GeneaL  I  186,480  Moysc 
(:jen.)  ib.  186,  ai^  Moysen  (abl.)  Qener.  Z(  I  89,  9 
add.  VII  ad   Is.  hist.    U  376    add.  II  ad  Is.  chr. 

II  492  Moysen  (nom.)  Gener.  A  1  133,  333,  G  Mosy 
Lat.  Mal.  111  427, 10 

Muyses    (presbyter)    Chr.  ?j'j4    1    75,  8.  15       Moises  ib. 

75,10 
Mozae  {Missa,  fil.  Eaguel)  Qeneal.  I  173,  209 
Mugit  (Muyhith)  Ps.  Is.  h.  U  388,  21  ter 
Mugius  I  add    p.  XI  {port.  10) 
Muhantnied 

Mahomet  (propheta  et  dux  Sarracenoruni)  Ps.  Is. 
h.  II  386,  17  387,  is  Mahmet  C.  Bijz.  U  337, 
13  338, 17  Mammet  C.  Hisp.  II  337,  9  338, 12 
his  340,  is  Mamet  ib.  338,  12  Machometus 
add.  II  ad  Is.  chr.  U  494,  8  Maclioiuettus 
ib.  494,  9 
MaUmet  (,fil.  Marwanl  C.  Bi/r..  U  347,  29 
Mammet  C.  Ilisp.  U  360,  97.  9s  bis     Maminet  Ala- 

scila  ib.  360,  99 
Mohamat  (fil.  Ahdarrahman)  Ep.  Ov.  II  375,  20 
.Muuimolus  (patricius)  Mar.  II  239,  5Si,  2 
Muiulila  (dux  liomanus)  Auct.  Marc.  II  106,538,6.  539,  3 
Muudo  Geta  Marc.  II  96, 505 
Miindo,    Ulyricianae    utriusque   militiae   ductor  Marc. 

U    103,  530 
Munnuz  (Munusa)  C.  Hisp.  II  361,  100 
Musa  Musae  C.  Bi/x.  II  352      Muze  C.  Hisp.  II  352, 
67.  68   353,  70   354,  73       *Ub   Muze  ib.  354 ,  73  my. 
Jloises  Ps.  Is.  h.  U  388, 21 


Musaeus  Museus  Chr.  Al.  I  119,2.54 
Musicus  (episc.  Africanus)    Vict.  T.  11  205,565 
Musolam   (Mesullam ,   til.  Zurobabel)  Qener.  A  I  132, 

332,  53 
Musonius  philosoplius  Prosp.  I  414,  465 
Muze  V.  Musa 
Muzilima  v.  Mazlema 


Naasson  (fil.  Aininadab)  Oener.  A   I  132,  332,  28    136, 
359  Oeneal.  I  178,  364.  366     Naason  Oener.  B  I  132, 

167,  28 
Naath  v.  Namaan 

Nahachadonosor  r.  Nahuchodonosor 
Nabad,  Nabat  v.  Nadab 
Nabath    {Nebat,   pater   Hieroboam   regis)   Qener.  A  I 

134.  337'  Oeneal.  I  192,  545».  546  Oild.  UI  50, 15 
Nabdel  {Adbeel,  fil.  Ismahel)  Oeneal.  I  172,  254 
Nabiod  {Nebajolh,  fil.  Ismaliel)  Geneal.  I  172,  254 
Nabith  v.  Nafeth 
Naboan  v.  Balthasar 
Nabocolassarus  (rex  Chaldaeorum)  Lat.  Al.  111  450,  17 

Nabocolasarus  ib.  447,17  =  Nabuchodonosor? 
Nabonadius     (rex    Chaldaeorum)    Lat.  Al.  III  447,  20 

450,20  =  Naboan  fj.e.  Balthasar'? 
Nahonassar ,  rex  Chaldaeorum   Nahonasarus  Lat.  Al. 

m  450, 1  454  inscr.     Nahonazarus  ih.  447, 1     Nabo- 

nosorus  ib.  448  mg.  c 
Nabojwlassar ,   rex    Chaldaeorum  Nahopolasarus  Lat. 

Al.  III  450, 16     NabopoUasarus  ib.  447, 16 
Nahotli  (lesreelita)  Gild.  III  50,  17.  20 
Nahuchodonosor  {vult/o  Nebucadnezar ,  rex  Bahyloni- 

orum)  Gener.  A    I  126,  291.  292    Chr.  Al.  I  126,  290 

127,  292.  293.  294.  297    add.  I  ad    Ctir.  354  I  152,  33 

Qeneal.  I  180,413.414.416»  181,418.422  182,437.441 
Prosp.  I  395,  174.  180  Chr.  511  I  636,  175.  186  Is.  chr. 
A  n  445, 161  Is.  chr.  B  II  445, 108  Ps.  Is.  chr.  II 
499,  160  Brilt.  IIl  145,  7  (a)  Lat.  Bed.  lU  350,  71 
Nabucodouosor  Bed.  A  III  267,  139  268,  140  bis.  141 
269, 146  {v.  9).  147  (u.  6)  270, 149  V.  7  271, 153  Bed.  B 
Ul  268,  122  Nahuccodonosor  Chr.  511  I  636,  179 
Nabugodonosor  Chr.  Al.  I  126,  291  Nabucadonosor 
Ps.  Is.  h.  II  380,  3  Nabachadonosor  Oener.  A  I 
134,335,19  Nabudonochosor  Oener.  B  I  126,135 
127, 137  129, 181 
Nabuzardam  (acc,  Nebusar-Adan)  Chr.  311  I  636,  180 
Nachet  {Nahath,  fil.  Raguel)  6'e)(ea/.  I  173,  269 
Nachor  (fil.  Seruch)  Qener.  A  I  112,  234.  235  Chr.  Al. 
I  112,  208.  209  Oener.  B  I  132,  167,  18  139,  21.22 
add.  I  ad  Chr.  354  I  151,  20.  21    Qeneal.  I  171,  234 

his.  237»  •  l».  238.  239.  240   Prosp.  I  386,  23.  24     Chr.  511 

1  632,  19.  20  Bed.  A   111  255,  33  bis.  35  Bed.  B   III 

255,  33.  35  Lat.  Bed.   m  349,  22.  23  Nahor  /«.  chr. 

A   U  430,  27  431,  29  Is.  chr.  B   II  430,  24  431,  26 

Nagor  Gener.  A  I  132,  332,  18 
Nachor  (fil.  Thara)  Qeneal.  1  171,  241.  (243).  246 
Nadab  (fil.  Aarou)  Oener.  A   I  136,  359  bis    Qeneal.  I 

186,486     Nahad  Qeneal.  I  186,487» 
Nadab  (rox  Israhel,  fil.  Uieroboam)   Qeneal.  I   192,547 

Nadap  Gener.B  I  134,  151     Nabat  Gener.  A  I  134, 338 


610 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Nadius  (rex  Chaldaeorum)  Lat.  Al.  III  447,  2  450,  2 
Nafer  [Naphis,  fil.  Ismabel)  Oeneal.  I  172,  254 
Nafeth  {Nepheg,  fil.  Isaar)  Oeneal.  I  186,  484     Nabith 

Oener.  A  I  131),  36o 
Nagor,  Nahor  v.  Nachor 
Namaan    (Naama,    uxor    Salomonis)    Geneal.   I  180, 

381'"     Naath  ib.  180,  381" 
Namdel  ^fil.  Dedan)   Geneal.  I   172,  259 
Namsi  {Nimsi,  pater  fimmo  avus]  Hieu  regis)  Gener. 

A  I  134,  .144 
Namuhel  (fil.  Eliab)  Geneal.  I  176,  326 
Naoth  V.  Aoth  iude.x 
Naphtali  v.  Neptalim 
Narbazaicus  (legatus)  Marc.  U  68,  405 
Narcissus,  episc.  Ilieros.,  v.  ind.  VI  i^.  559 
Narrai  v.  Abia 
Narses     (euuuchus,     patricius,     acc.    -etem,     abl.    -e) 

Mavn.  I  269,  31.  32    337,  3.  4    Vict.  T.  H  203,  554,  4 

Mar.  H  236,  553.  554    238,  568    add.  IV  ad  Is.  chr. 

II  003,  2     acc.  Narsen  Hyd.  II  36  v.  8     Narsis  {yen. 

-is,    acc.    -em    vel    -ctem,     abl.   -e    vel    -ete)    Agn. 

I  334,  62.  79  ter.  90   33.5, 90  336,  95  his    Samj.  I  336, 

714  Auct.  Marc.  H  106,  538,  5.  7.  539,  1   Is.  chr.  A  H 

476,  399''.  402   Bed.  A  HI  308, 522     abl.  Narsi  Agn. 

I  334,  79      Nartisen  (ace.)  add.  I  ad  Bed.  HI  334, 

522       Narseus  Ilyd.  II  36  v.  9  Mar.  II  238,  566,  4 
Narseus  (rex  Persarum)   Prosp.  I  447,  965    Chr.  511  I 

643,  446   Cass.  II  150,  1032   Bed.  A  III  294,  399     cf. 

Narses 
Narsis  v.  Narses 
Nasica  v.  Scipio 

Natael  (Nethaneel,  fil.  lesse)  Oeneal.  I  178,  370 
Natan  (sacerdos)  Oener.  A  I  135,  357 
Natanias  {Nethanja  levita)   Oeneal.  I  190,538 
Natham   (fil.  David)    Oeneal.  I  191,  543.  544    193,  572». 

573.  574     gen.  Nathae  ib.  191,  543      Nathan  ib.  193, 

bVi^  194,  610     e/.  Nathan 
Natliam  (fil.  Levi,  Mathlhath  ap.  Luc.  3,  24)  Oeneal. 

I   194,  605.  606 
Nathan    (propheta)    Gener.  A    I    121,269    133,333,11 

Oener.  B  I  120,  114  121,  U5  133,  168,  11    Chr.  Al.  1 

120,  266  121,  267    Prosp.  I  391, 109    Ghr.  611  I  6.34, 

96  Is.  chr.  A  H  440, 110     Natham  Gener.  A  I  121, 

270     cf.  Natham 
Nau  (rex  Scottiae,  pater  Gildae)  V.  Oild.  B  HI  107,  1 

cf.  Cauuus 
Navae,  Nave  v.  lesus  fil.  Nave;  c/.  Navve 
Naum  (propheta)  Oener.  A  I  127,  295  133,  333,  37   Gener. 

B  I  133,  168,  37  Chr.  Al.  I  127,  294  bis 
Naum  (ut  filius  Matthati,  aed  cf.  Ijuc.  3,  25)  Geneal. 

1    194,  600.  601 
Navve  qui  Ihesus  appellatus  est  {sic,  fil.  Ause)  Oeneal. 

I  177,  351     t/.  lesus  fil.  Nave 
Nazaraoi  Oild.  III  26,  e 

Nazarius  (rhetor)  Havn.  I  268,  5  Prosp.  I  452,  1044 
Nazarius  (martyr)  Havn.  I  337,  2 
Nebrod  {Nimrod,  fil.  Chus)  Chr.  Al.  I  96,  33    Oeneal. 

I  164,72     Nebrot  Gener.  A  I  96,56  Oeneal.  I   166, 

129  bis     Nebroth  Is.  chr.  A  H  430,  22     Nebrud  Chr. 

Al.  I  100,  83     Nebruth  Oener.  A  I  100,  los 


Nebucadnezar  v.  Nabuchodonosor 

Nechao  (rex  Aegyptiorum)  Gener.  A  I  126,  290  Gener. 
B  I  126,  134  Prosp.  1  394,  I7i  Bed.  A  III  267, 13G 
268,  140  V.  2  Nechao  (abl.)  Chr.  511  I  636,  173 
Necaos  ib.  G36,  174     Sennachaoch  Clir.  Al.  I  126,  289 

Nectanebus  (rex  Aegyptiorum)  Bed.  A  III  274,  186 

Nectarius,  episc.  Const.,  v.  ind.  VI  p.  560 

Neemias  Oener.  A  1  129,  299  Chr.  Al.  I  129,  313 
Prosp.  I  396,  199  Chr.  511  I  6.36,  2ou  Is.  chr.  A  II 
447,  178  Bed.  A  III  273, 169.  170  v.  7.  12  Bed.  B  IH 
273, 134 

Neftliabiim  (fil.  Mesraira)  Chr.  Al.  I  100,  RS  Neptabin 
Oeneal.  I  167,  139     Neptoin  Oener.  A  I  100,  113 

Negua  (fil.  Alani)  Nenn.  int.  III  149,7.12.13  171,13 
Negue  Britt.  IH  160,1.6     abl.  Neguio  ib.  160,11 

Neilus  Gild.  HI  88,  36 

Neirin  Britl.  HI  205,20 

Neniessanus  (inartyr)   Oeneal.  I   196,  625 

Nemeth  v.  Nimeth 

Nennius    Nenn.  III  143,  3/4.  6    Nenn.  int.    III    143,  6 

154,  19  192,  12 

Neon  V.  Leontius  in  ind.  II  p.  491 

Nephalyn  v.  Neptalim 

Nepos  imperator  v.  ind.  II 

Nepotianus  tyrannus  v.  ind.  II  p,483  sub  Constantio  II 

Nepotianus  (comes,  mag.  militiae)  Hyd.  II  31,  197  (a). 

201  32,213  33,222     Is.  hist.  H  280,  '2i(bJ.  2b  (a) 
Nepozianus   (rex  Hispaniae)   Beg.  Vis.  IH  469  (Leg.) 
Neptabin  v.  Nefthabiim 
Neptalim  {Naplitali,  fil.  lacob)   Geneal.  I  176,  323  178, 

358     Nepthalyn  ib.  178,358     Nephalyn  ib.  175,  311'' 
Nepte  V.  lephte 
Neptoin  V.  Nefthabiim 
Neptunus  Sitv.  1  545 
Ner  (pater  Abner)  Gener.  A  I  120,  269 
Neratius  v.  Caerealis 
Neri  (sacerdos)   Oener.  A  I   135,  355 
Neri  (fil.  Melchi)   Geneal.  I   193,  591.  592 
Nerigasolassarus  (rex  Clialdaeorum)  Lat.  Al.  III  450, 

19     Nericasolassarus  ib.  447,  19 
Nero  iraperator  v.  ind.  II 
Nerva  imperator  v.  ind.   II 
Nestorius,  episc.  Const.,  v.  ind.  VI  p.  561 
Nicepliorus  imperator  v.  ind.  II 
Nicetas,    magister    miiitiae    Nicita    C.  Byz.    II    334,  6 

335,  7     Nichit;i  C.  Hisp.  II  334,  1  bis  335,  2     Nubita 

Ps.  Is.  h.  U  386, 17  bis    Nubitus  ibid. 
Nicodemus  Nochodoxus  Ps.  Is.  h.  II  380, 4 
Nicodemus  Bed.  A  III  300,470 
Nicolaus  (liaereticus)  Oild.  UI  26,26  63,24 
Nicolaus  (medicus)  3Iar.  II  239,  581,  1 
Nicostrata  v.  Carmentis 
Nicostratus  (martyr)  Chr.  354  1  72,  16 
Nicostratus  (diaconus)  Chr.  354  I  75,  8.  14 
Nicostratus  (comes)  Marc.  II  95,  499,  1 
Niger  senator     Faustus  Niger  An.  Val.  I  322,  57     idem 

Festus  ib.  316,53  322,64? 
Nimeth  Brilt.  III  154,17      Nemeth  Nenn.  int.  111  1.54,  26 

155,  2   156,  1.  2       Nimec  111  127,  VI 
Nimrod  v,  Nebrod 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


611 


Ninus  (priiuus  rex  Assyrioruni ,  niaritus  Semiramidis) 
Prosp.  I  409, 3S3  474,  1H17    SUv.  l  .'J47,  2    Chr.  511 

I  G3-J,  23    Vkt.  Aq.  I  G81,  16   ffyd.  II  13, 19    Cass. 

II  120,  3.  5.  8    121,  10   161,  1366.  1367    Scytk.  L.  U  311 

exord.lbis  312,3   Scijth.  B  II  Sll.liis   Is.  chr.  A 

II  431,  31«  •  ^.  32  add.  II  ad  Is.  chr.  II  491,  2  bis 
492  bis  Ps.  Is.  chr.  II  498,  31  ter  Bed.  A  lU  256, 
38  260, 70  265,  115 

Ninus  (rex  Assyrioruni,  fil.  Nini  et  Semiramidis)  Scyth. 

L.  II  311,  2    Sci/th.  B  II  311,2       Ninyas  Cass.  II 

121,  10 
Niobe  Prosp.  I  387,  36 
Nochodoxus  v.  Nicodemus 
Noe  Gener.  A  I  92, 36.  37.  38   95, 47    103, 155    106,  187 

112,  230  132,  332, 10  133,  333,  2    Gener.  -B  1  89,  3  92, 

3.',.  36.  37   95,  46.  91    103,  49    129,  173    130,  140.  141    132, 

167,10  133,168,2  139,  I3j8's  140,1  Chr.  Al.  1  91,-2 
92, 11.  12  bis.  13    93,  13  ter.  14.  i.-^.  16    95,  24  96,  35.  44. 

4«.  52   97,  .'.7    99,  67.  68.  69.  74.  80    103,  127.  128    104,  135 

106, 156.  162  107,  165  112, 203.  204  add.  I  ad  Chr.  .354 
1  151,9.  10.  11  Geneal.  I  162,  35*  "'' iis.  37  164,62. 
63  ter.  64.  ii,^  •  •>  166, 113.  114  168,  166''.  167».  168»  169, 
197     170,  203.  204.  206.  220.  222.  223     171,  224.  225».  227 

F.  Vind.  B  I  278, 74  Prosp.  1  385,  9.  lo.  n.  i2  386, 
15     Chr.  511  I  632,  9.  10.  12     add.  I   ad    Vict.  Aq.  I 
737,  16.  17.18.  19.  22    Cass.  II  120,  2    add.  I  ad  Is. 
hist.  II  304,  5. 7     add.  VII  376  bis     Scylh.  L.  II  320, 
29  Ps.  Is.  h.  n  378,  2  Is.  chr.  A  II  428, 15.  17  429, 
13  /«.  chr.  B  II  425,  3  bis  428, 13.  14   Ps.  Is.  chr.  II 
498,  17  ter  Oild.  UI  59,  30  64,  28  86,  l  Britt.  UI  146, 
4.  5  159,  15  161,  5.  23    Nenn.  UI  151,  26    Nenn.  int. 
111149,1.19    \b\,r..    171,18    Bed.  A   lU  247,  2.  3 
251,  18  bis.  19  252,  20  254,  26.  27  Bed.  B  UI  247,  3.  4 
251,  20.  21  Lat.  Bed.  UI  349,11.  12     gen.  Noae  Ge- 
ner.  ^  I  89,  2     Noel  Gener.  B  I  139,  li 
Noema  {Naama,  filia  Laraech)  Qeneal.  I  164,  57 
Noemman  {Naaman,  fil.  Balac)  Geneal.  I  177,355 
Nonuus  (martyr)  Chr.  354  I  72,  7 
Nonuita   V.  Gild.  B  III  108,  i  bis.  6 
Norea  (uxor  Semi   Geneal.  I  164,  67   165,  92 
Novatianus  (coufessor)    Chr.  354  I  75,  lo.  13    Prosp.  I 

439,  855     Novotianus  Chr.  511  I  642,  414 
Novatus   (presbyter,  haereticus)    Chr.  354   I  75,  9.  13 
Prosp.  I  439,  855    440,  856  (aj    Chr.  511   I  642,  414 
Is.  chr.  A  II  463,  308     Is.  chr.  B  U  463,  207    Gild. 

III  64,  7 

Novatiana  heresis  Is.  chr.  A    II  463,  308    Bed.  B 

lU  291, '223 
Novatiani   Prosp.  I  440,  856  fa .  i)      *Novati   Chr. 
354  I  71,20 
Novatus  (episc.  Africanus)  Pros}).  I  475,  1327 
Niivollus  (cpisc.  Coniplutensis)   loh.   11  21;>,  579,  4 
Nubita,  Nubitus  v.  Nicetas 
Numa  Pompilius  v.  ind.   I 
Nuraerianus  imperator  v.  ind.  II 
Numitor  Cass.   U  122,  71    Ps.  Is.  h.    II  379,  3  qualer 
Nenn.int.  UI  153,  ic,  Bed.  A    III   266,12:.     Nummi- 
tor  Ps.  U.  chr.  II  499,  146 
Nummius  v.  Tuscus 
Numnius  v.  Albinus 


Nuii  V.  lesus  fil.  Nave 
Nympliae  I  546,  21 
Nyinphao  indigonae  I  546,  20 
Nymphae  Laurentes  I  .546,  21 


Oamer  (Asdingus)    Vict.  T.  II  198,  531 

Ob  {Uz,  fil.  Nachor)   Geneal.  I  171,  243 

Obed  V.  Oded 

Obet  (pater  lesse,  lobed  ap.  Matth.  1,5  et  Luc.3,  22) 
Gener.  A  I  132,  332,  31  Obeth  Oener.  B  I  132,  167, 
31  Geneal.  I  178,  368.  369 

Obs  V.  Os 

Ocazat  (Ahusat)  Gild.  III  86, 4 

Ochozias  {Ahasja ,  fil.  Achab ,  rex  Israhel)  Geneal.  I 
192,553  Ocozias  Gener.  A  I  134,343  Geneal.  I 
192,  .554  Ocozie  (gen.)  Geneal.  I  192,555''  Ocho- 
dias  Oener.  B  I  134,  156  bis 

Ochozias  {Ahasja,  fil.  loram  et  Athaliae,  rex  ludae) 
Gener.  A  I  122,  275  123,  277  bis.  27S  Oener.  B  I  123, 
121  Chr.  Al.  I  122,  272  r23,  273.  274  ter.  •Hi  Oeneal. 
1  180,  391.  393  Is.  ehr.  A  11  441,  125  Is.  chr.  B  U 
441,  85  Bed.  B  lU  264,  98  gen.  Ochozie  Oener.  A 
I  123,  277  Chr.  Al.  I  123,  274  Ocozias  Gener.  A  I 
123,276  132,332,40  134,335,9.344  Geneal.  I  192, 
557»  bis  Clir.  511  I  635,  124  Ozias  Prosp.  I  392. 133 
Ozie  (gen.)  Oener.  B  I  123,  122  Azarias  Bed.  A  UI 
264,  105.  107.  108  quater.  i09    Lat.  Bed.    U\  350,  58.  59 

Ochus  V.  Arses  et  Artaxerxes  lU 

Ocor  V.  Artaxerxes  UI 

Ocozias  V.  Ochozias 

Octavianus  Caesar  cet.  vid.  Augustus  in  ind.  II 

Octha  (fil.  Uengisti)  BriU.  lU  179,  19  199,  3  203,  11 
Nenn.int.  UI  179,  12  199,3  Otta  UI  129,  XXXVU 
130,  LXI 

Odaenathus  v.  Odeuathus 

Oded,  pater  Azariae  prophetae  Obed  dild.  lU  50,  29 
=  Addo'?  {cf.  Azarias) 

Oded  (propheta)  Prosp.  I  393,  16 1 

Odenathus  rex  Odaenathus  Silv.  I  521,  45  Odinatus 
Prosp.  I  442,  905     Ordinatus  Chr.  511  I  642,  431 

Odera,  Oderba  v.  Derra 

Odiel  ( Usiel,  fil.  Caath)  Oener.  A  I  136,  359  Geneal.  I 
186,  476.  477     Aercius  Gener.  A  I  136,  360 

Odiffa  (Hudhaifa)  C.  Hisp.  II  360, 95 

Odinatus  c.  Odenathus 

Odiva  V.  Ovida 

Odoacar  (gen.  -cris,  acc.  -crem  cet.)  F.  Vind.  A  I  308, 

619   312,  635  4is    316    318,  640  6iS    320,646.649   322,57 

P.  Camp.  I  308,  619  746,  476  Havn.  A  I  309,  476,  2 
311,  478  Havn.  mg.  I  309,  476,  2  311,  476.  477  An. 
Val.  I  314,  45.  46  315,  47  bis.  48  bis  316,  50  bis.  51  ier. 
52  ter.  53  ter  318,  54  ter  320,  .'i4.  55  322,  64  Marc.  II 
91,  476,  2  Odoacar  (abl.)  Is.  hist.  II  283,  4  (b)  Odo- 
vacar  {acc.  -crem,  abl.  -cre)  Cass.  II  158,  1303  159, 
1303.  1309.  1316.  1320.  1321.   1323.  1326.  1331  Odoachar 

(acc.  -chrem  cet.)  Havn.  A  I  311,477  313,  482  ter. 
487 /er  iTaDn.  iJ  I  309,  476,  1  311,477.478  313,482. 
487,  2  Havn.  I  317  bis  319,  491  quater  321,  3.  4.  6  An. 
Val.  I  315,  48  316,  49      Odoucer  Marc.  II  91,  476,  2 


612 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


bls.  477  93,  4S9  add.  IVad  h.  chr.  II  503,  2  Bed.  A 

IH  30.'),  500      Odov,acer  (acc.  -crem  cet.)  An.  Val.  I 

308     Agn.  I  319  his    321  quater    Mar.  II  233,  476. 

493  Lat.  Imt.  III  423,  22       Odoacrus  Chr.  Caes.  II 

222,  492     Odoacro  (abl.)  F.  Vind.  A  I  310,  622    Odo- 

fagro  (abl.)  Chr.  511  I  665,  670     Odoazar  add.  IV 

ad  Is.  chr.  II  503,  3 
Odoiu  (comes)  An.  Val.   I   324,  6S        Odoind  Mar.  II 

234,500,3     Odomum  (acc.)  Havn.  I  331,504 
Udorrem  v.  Derra 
Odovacar,  Odovacer  v.  Odoacar 
Oe  ( Uz,  fil.  Kison)  Oeneal.  I  175,  302 
Oedipus  Idippus  Chr.  511  I  633,  60 
Offa  (fil.  Duminfert)  Britt.  III  204,  12 
Ofta  (fil.  Eadfered  Flesaurs)  Britt.  III  202,  28 
Offa  (fil.  Gnerdmund)  Britt.  III  203,  38 
Ofni  {Ilophni,  fil.  Heli)   Gener.  A  I  135,  357   Geneal.  I 

189,  524.  531  Gild.  III  69,  27 
Ogaman    Nenn.  int.    III   149,  16    171,  15      Ougomun 

Britt.  III  160,  15 
Ogma  Nenn.  int.  III  155,  9 
Olda  V.  Holda 

Oldad  (propheta)   Chr.  Al.  I  125,  388 
Oliba  (filia  luliaui  episcopi)  Ps.  Is.  h.  II  387,  19     cj. 

Holda 
Ollo  (dux  Francorum)  Ilavn.  I  388,  8 
Olylirius  iinperator  v.  ind.  II 
Olympias   (mater  Alexaiidri  Magni)    Prosp.  I  397,  216 

Bed.  A  III  274,  ims     (Jlympiades  Scyth.  L.  II  322,  34 
Olympius   (Arrianus)    Vict.  T.    U  193,  498    Is.  chr.   A 

II  474,  392     Olimpius  Havn.  I  269,  23 
Olympius  (magistrianus)   Vict.  T.  H  200,  500, 1 
Oman  v.  Onan 

Omar  (fil.  Elifas)   Geneal.  I  173,  273 
Omar  cf.  Amer 
Omirus  v.  Homerus 

Omousi  (Musi,  fil.  Merari)  Geneal.  I  186,479 
Onau  {Onam,  fil.  Sobal)  Oeneal.  I  174,296 
Onaii  {Ana,  fil.  Sebegeon)  Geneal.  I  174,  298      Oman 

ib.    174,  297 
Ongen  Britt.  III  203,  39 
Onias  (I,  laddi  fil.,  pontifex  ludaeorum)  Prosp.  I  398, 

228.234    67«-.  5i7  1  637,216.  219     iVi^. ^4  III  276,  206.  211 
Onias   (II,  fil.  Simonis   iusti,    pontifex    lud.)  Prosp.  I 

399,  237.  248  400,  251   Vhr.  511  1  G37,  228.  229  Bed.  A 

m  276,  212  277,  221 
Onias    (111,    fil.  Simonis  II,    puntif.)  Prosp.  I  401,  267 

V.  4  iii.     Bed.  A  III  277,  223.  226  ter  278,  232  bis 
Onias  (IV)  cognomento  Meuelaus  (pontifex)  Prosp.  I 

401,267 

Onnan  (rex  Easteranglorum)  Britt.  III  208,  26 

Onoulfus  V.  Arnulfns 

Ophimin  {Iluppim,  fil.  lialac)  Geneal.  I  177,  355 

Opllio  Ilyd.  II  34,239 

Oppa  V.  ind.  IV  p.  400  sub  Eyicane 

Optatianus,  praef.  urbis  l'ublilius  Optatianus  Chr.  354 

I   68,  329.  333 
Optatus  add.  V  ad  Prosp.  I  495 
Optila  (satelles  Aefii)  Marc.  II  86,  455,  1     idcm  videtiir 

Accila  Ilavn.  1  303,  455,  2 


Oraio  (Gothus,  nepos  Vitigis)  Auct.  Marc.  II  106,  538, 

6.    540,  5 

(jrdinatus  v.  (Jdenathus 

Ordoinus    (rex   Hispaniae)    Eey.  Vis.    HI   469  (Lcy.) 

Ordonius  ibid.  bis 
Ordoinus  (rex  Hispaniae,  alius)  Beg.  Vis.  HI  469  (Leg.), 
Ordonius  (rex  Hisp.,  al.)  Reg.  Vis.  IH  469  (Leg.) 
(Jreb  (Madianita)   Chr.  Al.  I  117,  240     Orib  ib.  117,  2:19 
Orestes  (fil.  Agameinnonis)   Chr.  511  I  634,  sn 
Orcstes    (patricius,   pater    Augustuli    imperatoris)   An. 

Val.  1  306    308  te)-  310    Bavn.  A  I  307,475    309, 

475,1.  476,3     Mavn.  B    I  307,475     309,475,2.   476,2 
Havn.  mg.  I  309,  475,  1.  2.  476,  3    F.  Vind.  A  1  308, 

616.  617.  620      Marc.   U   91,  475,  2.   476,  2  bis     92,  480,  2 

Cass.  II  158, 1301.  1303    ia(.ius^  III  423,23      Orestis 

(nom.)  P.  Camp.  I  306,  616  746,  475     Uorestes  Lat. 

lust.  UI  423,  17.  20 
Orestes  pater  Herculani   Vict.  T.  II  188, 478,  7 
Virius  Orfitus  (praef.  urbis)   Chr.  354  I  66,  273.  274 
Vitrasius  Orfitus  (praef.  urbis)   Chr.  354  I  69,  353.  354 
(jrib  V.  Oreb 
(Jridria  v.  Oritbyia 
Origenes    (presbyter ,  scriptor)   Prospi.  I  434,  755    437, 

807.808  Chr.511  I  641,389    Chr.  452  I  650,45   Cass. 

II  145,  891   146,  924    Is.  chr.  A  II  460,  287   462,  295 
Is.  chr.  B  II  462,  197    Bed.  A  UI  289,  344   290,  359. 

361.365     291,368     292,375     £ed.  iJ   III   290,  213         cf. 

Pierius 
Orithyia,  reyina  Amar.oimia  (Jridria  Scyth.  Jj.  11  315, 

14  316, 14.  15  bis  Scyth.  B  II  315,  14  bis  316,  15  bis 
Orneus  (lebuseus)   Geneal.  1  179,  373  bis 
Ornias  (Adonia,  fil.  David)   Geneal.  I  191,  .542  bis 
Orosius,  presbyter  Hispanus,  scriptor    Ilorosius  Paulus 

Ps.  Is.  chr.  II  498,  31     Orosius  add.    VI  ad  Prosp. 

I  498,  396   P.  Gamp.  I  74.5,  7  Marc.  II  73,  416,  1  bis 

add.  II  ad   Is.  chr.  II  491,  2    lU  131  bis    Bed.  A 

III  301,  471.  472     Horosius  Oener.  B  I  91,  24  F.  Vind. 
B  I  296,491 

Orpheus  Bcd.  B  III  2.59,62       Orfeus  Chr.  Al.  I    119, 

254  Prosp.  I  389,  76    Cass.  II  121, 39    /s.  chr.  A   II 

437,  77».  79 
Ortamo  (fil.  lechoniae)  Oener.  A  I  132,  332,  51 
Ortygius  (epise.  Celeuensis)  Hyd.  II  16,  3i 
Os  {Ih,  fil.  Aram)   Gener.A  I   104,164      Obs   Ocneal. 

I  165,  k;i     '■qui  ((.  e.  oV)  Chr.  Al.  I  104,  130 
Osbiu  (fil.  Eadfered  Flesaurs)  Britt.  III  202,  24 
Osbiu  Britt.  lU  208,  19  =   OsyuicU 
Oseae  v.  Osee 
Osech  (fil.  luda,  losech  ap.  Luc.  3,  26)   Geneal.  I  194, 

597.  ,598 

Osee  {Hosea  propbeta)  Gener.  A  1  124,  281.  283  133, 
333,  25  Gener.  B  1  123,  125  124,  126.  127  133,  168,  25 
Chr.  Al.  I  124,  277.  278  Prosp.  I  393,  I4s.  151  394, 
158  Chr.  511  I  635,  138.  143.  152  Is.  chr.  A  II  443, 
141.  144. 149  Oild.  III  56, 33  73, 7  Bed.  B  m  265, 
109  Oseae  Oener.  A  I  124,280  Chr.  Al.  I  124,282 
Ossee  Qcner.  A  I  124,  282 

Osee  {IJosea,  rex  ludae)  Oener.  A  I  13.'),  353  4ts  Oencr. 
B  I  135, 166     Oseae  Geneal.  1   193, 569  bis 

Osfird  Britt.  111  204,  31 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


613 


Osguald  V.  Oswald 

Osgiulii  (fil.  Kaillered  Flesaurs)  Brill.  III  202,  26 

Osgiiid  ;;/■;«.  III  202, 2r,.  •.".i  20;j,  s  204,40  208,2.12 

Osuiu    add.  IV  ad    17(7.  Aq.    I    753   potit  !)7     cf. 

Osbiu 
Oslach  (fil.  Kcgfird)  Bnll.  III  204,  42 
Oslapf  (fil.  Eadfered  Flesaurs)  Britl.  III  202,  27 
Oslaph  (fil.  Echuu)  Brltt.  III  20ri,  4 
Osmcr  Britl.  III  202, 16 
Ospiuio  Bijd.  II  31,  201 
Ossa  (fil.  Aedibrith)  Britt.  III  202,  7 
Ossa  (fil.  Octha)  Britt.  III  203,  12 
Ossee  V.  Osee 
Ossulf  Britt.  III  204,  i.". 
Osvvald  (fil.  Eadfered)  Britt.  III  207,  l     Oswald  Lamu- 

guin  ib.  207,  2     Osguald  ib.  202,  23 
Oswald    (rex    Nordorum)    Britt.   III  208,  31      sauctus 

Oswaldus  ib.  208,27/28 
Osuiu  V.  Osguid 
Oth  D.  Aoth,  fil.  Abair 
Othman  v.  Atthumau 
Otho  imperator  v.  ind.  II 
Othoniel,  Othouihel  v.  Gothoniel 
Otta  V.  Octha 
Ougomun  v.  Ogaman 
Ovida  (comes)  Havn.  A  I  313, 482  Jii'  Hami.  B  I  313, 

482  3Iarc.  II  92,  480,  2       Odiva  Cass.  II  159, 1S09 
Ovidius  Naso  Frosp.  I  405,  332       Ovidius  Chr.  511  I 

639,  2S2 
Oviuius  V.  Gallicauus,  Pacatianus,  Paternus 
Oayyartes,   rex  Bactriaiwrum   loroastrae    Scyth.  B  W 

321,  31     loastre  Scyth.  L.  II  321,  31 
Ozia  ( Ussa,  fil.  Aminadah)  Gener.  A  I  120,  l6!)     Ozam 

Chr.  Al.l   120,  266 

Oxias    {Vssi  sacerdos)    Gener.  B   I   135,  117       Acliias 

Gener.  A  I  135,  ihh 
Ozias  fpater  leddadida  regiiiae)   Geneal.  I  180,410 
Ozias  (propheta)  Brosj).  I  392,  I2r.  Chr.  511  I  634,  lis 
Ozias  c/.  Azarias  rex  ludae  et  Ochozias 

Pacalianus,  praef.  iirbis  (Jvinius  Pacatianus  Chr.  ,S54 

I   66,  276.  277 
Pacuvius,  tragoediarum  scriptor  Prosp.  I  402,  275 
Padusia  Prosp.  I  473,  1303 

Palacmon  i/ratntiiaticus  Palenion  Chr.  511  I  63!),  311 
Palaephatus  mythoyrophus  Palefatus  Bed.  A  III  259, 6U 
Palladius  (fil.  Petronii  Ma.ximi  imp.)  v.  ind.  II  p.  487 

sub  patre 
Palladius,  cpisc.  Antiocli.,  v.  ind.  VI  p.  5oS 
Palladius    (episc.  Britannus)    Prosp.    I  472,  I3ui    473, 

13117    Brilt.  111    194,  12.  is    195,  2/3    Nenn.  int.  III 

194,  3  Bed.  A  III  302,  4S2     Paladius  111  129,  I.III 
Pallas  dea:  Palladium   Chr.pasch.  1  233,328,2 
P.ill.is  (fil.  Euandri)  I  add.  p.  X  {moni.  3) 
Palogorius  Hyd.  II  33,  21'.t 
Pamphilus  (preshyter,  martyr)  Prosp.  I  450,  1022  Bed. 

A  III  295,  407     c/.  Eusebius  Caesariensis 
Pancratius    (preshyter    Komanus)    Prosp.    I    455,  1091 

Chr.  511  I  644.  4«.-. 
Pauias  (rex  Assyriorum)  Cass.  II  121,36 


Pantaenvs,  stoicus  philosophus  Pantenus  Prosp.  I  433, 

741     Pantlienus  Bed.  A  IIl  288,  342 
Pantha  v.  Penda 

Panthaptes  (filia  Cambysis)  Bed.  A  III  271,  iriS  it"s 
Panthenns  v.  Pantaenus 

Papias  (episc.  Hierapolitauus)  Prosp.  I  419,  r,:,u 
Papirius  v.  Cursor 
Pappus  Lat.  Al.  III  449  mg.  a 
Parassis  v.  Merobaudes 
Parmenides  philosophus  Prosp.  I  396, 197 
Partheiiius  (martyr)  Chr.  354  I  71,  12 
Partholomus  Britt.  III  154,  11       Partholon  Nenu.  int. 

lU  154,  21     Bartholomeus  m  127,  VI 
Parysatis  (uxor  Darii  Nothi)  Prosp.  I  397,  209  Bed.  A 

m  274, 178 
Pascent   (fil.  Guortbigirni)    Britt.    111    192,12    193,5 

Nenn.  int.  111  192,  7  193,  3 
Pascent  (fil.  Guoidcant)  Britt.  lU  193,  2  Nenn.  int.  III 

193,1 
Pascentius  (Manichaeus)  Hyd.  II  25, 138 
Paschasinus  (episc.  Lilyhitanus)  add.  IV  ad  Vicl.  Aq. 

I  755,444  Bed.  A  III  302,481 
Paschasius  (martyr)  Prosp.  I  475, 1329  476, 1329    add. 

V  ad  Prosp.  1  497, 1329 
Pasquetenus   V.  Gild.  A  III  101,45  102,1 
Pastor  (episcopus)  Hyd.  II  22, 102 
Paternus  (praef.  urhis)   Chr.  354  I  65,  264.  265.  266 
Ovinius  Paternus  (praef.  urbis)  Chr.  354  I  66,  28i 
Paternus  (episc.  Venetensis)    V.  Gild.  A  III  102, 12 
Patriciolus  (pater  Vitaliani)    Vict.  T.  U  194,  5io 
Patriciolus  ef.  Patricins  Caesar 
Patricius  Caesar  v.  ind.  II  p.4S7  sub  Leone  I 
Patricius  (dux  Komanus)  Marc.  II  96,  503 
Patricius  (seuator)  Marc.  U  98,  612,  ^ 
s.  Patricius  Gild.  lU  88,  36  Britt.  III  158,  19.  2U  159, 

6.8  194,1  19.%  3.  15  196,8   197,15    198,4.15    Nenn. 

int.  m  194,1.4  196,1.5    Mir.  Ilib.  Paris.  lU  221 

post  V.  89,  V.  91     cf.  Maun 
Patroclus  (episc.  Arelatensis)   Prosp.  I  466,  1247    471, 

1292     Chr.  452  I  654,  74 
Patrosoniim  (fil.  Mesraim)   Chr.  Al.    I  100,  89     Patro- 

sonim  Gener.  A  1  100, 114     Patrosin  Geneal.  I  167, 

140 
Paul    (fil.  Glovi    s.  (Uou)    Byitt.    UI    193,7       Paulus 

Ne7m.  int.  III  193,  5 
Paul  (fil.  Mepurit)  Brilt.  III  193,  4   Nenn.  int.  III  193,2 
Paulillus  (frater  Paschasii  martyris)  Prosp.  I  476, 1329 
Pauliuus,  episc.  Antiocbenus ,  v.  ind.  VI  C  (n.  XXII. 

XXIV) 
Paulinus  (episc.  liiterreusis)  Hyd.  II  20,  73 
Paulinus  (episc.  Eboracensis)  Nenn.  III  207,  13  Bed.  A 

III  311,  541  V.  3.  7 
Pauliuus  (episc.  Nolanus)  Dom.  Val.  I  630,  19  Chr.  452 

1  650,  41  Hyd.  U  20,  8i 
Paulinus  (episc.  Trcverorum)  Prosp.  I  455,  1090    456, 

1102  Chr.  511  I  644,  485  add.  II  ad  Bed.  111  338 
Paulinus,  praef.  urbis   Anicius   Paulinus   Chr.  354  I 

68,  331.  332.  334 

Paulinus  (mag.  ofticiorum)  Marc.  U  80,  44u,  1 


614 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Aemilii  Paulli: 

Aeniilius  (M.  Aemiiius  Pmillus,  mag.  equitum  a.45.H 

u.  c.)  Cons.  Const.  I  209,  453 
Aemilius  Paulus  Chr.  354  I   145,  s    (in  dictalori- 

hus) 
Pauli  basilica  Silv.  I  545 
Paulus  (apostolus)  Chr.  354  I  71,  le  73,  s  acld.  I  acl 
Chr.  354  I  152,  31  Geneal.  I  194,  614  Cons.  Const. 
I  220,  .58  Chr.  pasch.  I  23(5,  337,  2  238,  356  Barh.  I 
281,  121  283,  149  F.  Vind.  A  I  283,  U6  Prosp.  I  412, 
434  413,440,446  414,466  ^2^ ,  (,»6  (h)  add.  V  ad 
Prosp.  I  495  Jis  Chr.  511  I  639,314.  319  add.  I  ad 
Vict.  Aq.  I  738,  9  Cass.  U.  138,  671.  689  C.  Eisp.  II 
342,  31  343,  35  350,  64  Is.  chr.  A  II  455,  247  his  Is. 
chr.  B  11  455,  167  add.  II  ad  Is.  chr.  II  492  Gild. 
m  79,  16    83,  37     V.  Gild.  A  III  95,  24.  32    Bed.  A 

111284,290.291.293     292,376     296,416.421     298,442 

311,  540    Bed.  B  m  284,  184   Reg.  Vis.   Ul  468,  50 
c/.  basilica  Pauli  in  ind.  geogr.  suh  Roma 
Paulus  (martyr)  Oeneal.  1  196,  624 
Paulus  Thebeus  Prosp.  I  455,  1095 
Paulus,  episc.  AI.,  v.  ind.  VI  p.  557 
Paulus,  episc.  Autioch.,  v.  ind.  VI  C  (n.  XV.  LV) 
Paulus,  episc.  Const,  v.  ind.VI  E  (n.III.  XXXVIU) 
Paulus    (episc.  Oxismorum)     V.  Gild.  A    lU  92,  21.  23 

93,  4.  5     102,  33.  36.  38.  45 

Paulus  (frater  Orestis  patricii)  An.  Val.  I  308  Havn. 
A  I  311,  476,  3  Havn.  B  I  309,  476,2  Bavn.  mg.  I 
311,476  F.  Vind.  A  I  310,620  Cass.  II  158,  1303 

Paulus  (tribunus  notariorum)  Marc.  II  95,  500,  2  100, 
517 

Paulus  (satelles  Vitaliani)  Marc.  II  101,  520 

Paulus  (dux  Romanus)  Auct.  Marc.  II  105,  538,  i   106, 

538,  6.  539,  3 
Paulus  (dux  Hispanus)  Ep.  Ov.  II  374, 16  his  (Wamha) 
Paulus  cf.  Orosius,  Paul 
Pax  forura  Pacis  Silv.  I  545 
Pegasus  Cass.  II  121,  34 

Pelagia  (uxor  Bonifatii  patricii)  Marc.  II  78,  432,  3 

Pelagius,  episc.  Rom.,  v.  ind.  VI  A  (n.  LXII.  LXV) 

Pelagius  (Britto,  haereticus)  Prosp.  I  467,  1252  Chr.453 

I  650,  44  Js.  chr.  A  II  474,  374  Neim.  int.  III  194,  6 

Bed.  A  III  300,467    Bed.  B   III  301,  2.56^       Pelagi- 

anus  Hgd.  II  19,  .59 

Pelagiani    Prosp.    1  468,  1261. 1265   469,  1268    473, 

1306  add.  II  ad  Prosp.  I  488,  1268 
Pelagianus  Prosp.  I  472,  1301  bis 
Pelagianus   error    Prosp.  1  477,  1336     heresis  Pe- 
lagiana  ib.  469,1266   Bed.  A   Ul  304,491   311, 

541   )>.  17/18 

Pelagius  Marc.  II  93,  490 

Pelagius  (fil.  Fafilanis)  Ep.  Ov.  U  374,  16  bis  (Vitiza) 

Pelagius  (rex  Hispaniae)  Peg.   Vis.  III  469  (Leg.)  bis 

Pelagius  cf.  Polycletus 

Peleus  cf.  Pyrrhus 

Pelops  Chr.  511  1  635, 139     Pelopum  Chr.  Al.  I  118,244 

Penda  (fil.  Pubba)  Britt.  III  204,  4.  7. 10  208, 14  bis.  u 

Pantha  ib.  204,  6     Pantha  rex  ib.  208,  7.  lo 
Penthesilea     (regina    Amazonum)    Scyth.  B.    11    316, 

16.17     Pentisilea  Scyth.  L.  U  316,  leiis 


Perdiccas,  succeseor  Alexandri  Magni  Perdicca  Scyth. 
B.  II  322,  33     Perdicam  Scyth.  L.  II  322,  33 

Perdicae  statua  Marc.  II  97,  509, 1 

Perpetua,  martyr  Africana  (Vibia  Perpetua)  Bibia 
Perpetua  Geneal.  I  195,  623  Perpetua  Chr.  354  I 
71,10  F.  Vind.A  I  287,307  F.  Vind.  B  I  287,307 
Prosp.  1  434,757  CJir.511    I    641,386    Bed.  A    lU 

289,  346 
Perseus  Persea  Chr.  Al.  I  117,  241 
Persius    Flaccus,    satyricus    poeta    Cass.    II    137,  640 

Persius  Is.  chr.  A  II  456,  248 
Pertinax  iniperator  v.  ind.  II  [cf.  Septiraius  Severus) 
Pervincus  diaconus  Byd.  U  24,  135 
Pescennius   tyrannus    v.  ind.  II  p.  477  suh  Septimio 

Severo 
Petefres  (socer  loseph)  Geneal.  I  177,  343 
Peteova   V.  Gild.  A  m  91,24 
Petessonsius  Farao  Chr.  Al.  I  114,  224 
Petia  (comes)  Bavn.  I  331,514 

Petreius  (legatus  Pompei)  add.  I  ad  Is.  hist.  II  304,  15 
Petronax'?       gen.  Petrouaois    add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I 

753  post  179  7,54  post  285 
Petronius  Maximus  iraperator  v.  ind.  II 
Petronius  (praef.  Syriae)  Prosp.  I  411,411 
Petronius    (episc.  Bononiensis)    add.  VI  ad  Prosp.  1 

498,  383 
Petronius  cf.  Probianus,  Volusianus 
Petrus  apostolus  v.  ind.  VI  p.  552 
Petrus  (martyr)  add.  I  ad  Vict.  Aq.  1  738,  26  Bed.  A 

III  296,  420 
Petrus,  episc.  Al.,   v.  ind.  VI  p.  556  (n.  XVI.  XXII. 

XXXII) 
Petrus,  episc,  Antioch.,  v.  ind.  VI  p.  558 
Petrus,  episc.  Const.  (?),  v.  ind.  VI  p.  561 
Petrus,  episc.  Hieros.,  ?',  ind.  VI  p.  560 
Petrus  (episc.  Ravennas?)  An.  Val.  I  326,81.83 
Petrus  (episc.  Salonensis)  Vict.  T.  U  203,  554, 1  205,  562 
Pelrus,  Toletane  sedis  diaconus  C.  Bisp.  II  366, 133 
Petrus  (orator  Caesaraugustanus)   Chr.  452  I  631 
Petrus  (tyrannus)  Chr.  Caes.  II  222,  506 
Petrin.ne  portae  v,  ind.  geogr.  suh  Alexandria 
Phaedra  Faedra  Prosp.  I  390,  88 
Phaethon  Faeton  Is.  chr.  A  II  434,  53     Feton  Gener.  A 

1   112,229,39 
Phalech  v.  Faleg 

Phalensi,  Cilicie  tyrannus  Chr.  511  1  635, 162 
Phallus  (Pallu.  fil.  Ruben)  Geneal.  I   176,324.325 
Phaner     (Pethahja,    princeps    sacerdotum)    Geneal.   I 

190,  536 
Pharamundus  v.  Faramundus 
Pharao    Geneal.   I    172, 249  180, 3.8it>    Gild.   lU  38, 18 

69,21   A'ci!n.  111  157,1/2  Nenn.inl.  111  156,22  157, 

1/2.  16       Farao  Chr.  Al.  1  114.  222    Gild.  111  48,  20 

86,6    Lal.  Mal.  m   433,36       cf.  Arouth,  Cencris, 

Petess(msius 
Phares  v.  Fares 
Pharisaei    Gild.    Ill    79,1       Pbarisei    Ps.  Is.  chr.    II 

498,  3  mg. 
Phcrecydes,    historiarum  scriptor   Ferecydes  Prosp.  I 

396,  198     Ferecides  Is.  chr.  A  U  446,  169» 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


615 


rhicol  {Pichol,  <lux  militum)   Oild.   III  8(5,  4 

rhi(l(jn  (Argivorum  rex)  Chr.  511  1  63^),  m  Kidoii 
Jk.  chr.  A  II  442,  139 

Phierius  t'.  Pierius 

1'hiladelphus  v,  Ptolemaeus  II 

Philemon  Filemon  /».  chr.  A  II  437,  77'' 

Philetus,  episc.  Antioch.,  v.  ind.  VI  p.  .557 

Philibertus   V.  Oild.  A  III  lOG,  30 

Philippicus  imperator  v.  ind.   II 

Pliilipims  Irex  Macedonum,  pater  Alexandri  Magni) 
Proap.  I  397,  2i6  398, --J  Sajth.L.  II  3-22,34  Bed.  A 
III  274,  193     Philipphus  Gener.  A  I  137,  3B3 

Philippus  Arrhidaeus,  rex  Macedonum  Philippus  q.  e. 
Arideus  Bed.  A  III  27.5,  2oa  Arideus  Scijth.  L.  II 
322,34  Scyih.  B.  U  322,  34  Philippus  F.  Her.  III 
392  mg.a  ter  395  mg.  a  Lat.  Al.  lU  448, 1  449 
7ng.c^''bis    ^.'il,  1     4,53  mg.a.  mc/.b    i54,l(a) 

Philippus    (rex  Syriae)   Prosp.   I  403,  296   Bed.  A  III 

279,  243 
Philippus    (tetrarcha,    fil.    Herodis    Magni)    Prosp.    I 

408,  366  Chr.511  I  638,  27s  639,  ss:.  Bed.  A  III  282, 

269  bis     Filippus  Lat.  Mal.  III  429,  22 
Philippus    (apostolus)   Gener.  B   I    133,  169,  ."i   Bed.  A 

m  308,  524 
Philippus  (martyr)  Filippus  Chr.  354  I  71,18 
Philippus,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  2>.5.59 
Philippus  (abbas  Hierosolymitanus?)  Bed.A  111297,436 
Philippi  imperatores  (pater  et  filius)  v.  ind.  II 
Philippus  (praelectus )  Prosp.  1  453,  1064 
Philippus  (philosophus)  Marc.  II  76,  423,  i 
Philipus  dux  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  753  posl  179 
Philippus  c/.  Philippicus 
Philistus,    historiarum    scriptor    Filistus    Chr.  511    I 

633,  68 
Philo  (ludaeus,  scriptor)  Gild.  III  36,  10 
Philo    (episc.  Libyae)    Prosp.   I  459,  1143    Chr.  511   1 

644,  485 
Philocalus  Furius  Dionysius  Filocalus  Chr.  354  I  39 

cf.  p.  15  sqq. 
Philogonius,  episc.  Antioch.,  v.  ind.  VI  p.  557 
Philomatius  v.  Catulinus 
Philometor  v.  Ptolemaeus  VI 
Philopator  v.  Ptolemaeus  IV 
Philoxenus,   episc.  Hierojiolitanus    Filoxenus    Vicl.  T. 

II    193,  499 
Phoa  V.  Fua 

Phocas  imperator  v.  ind.  II 
Phoebus  Geneal.  I  195,  617  bis 
Phorbas  Prosp.  I  388,  51 
Phormieus,  rex  Arrjivorum      Foroneus  Is.  chr.  A    II 

432, 37    Is.  chr.  B    II    432,  35    Bed.  A   IH  256, 45 

Fronens  Chr.  Al.  I  114,224 
Photinus    (haereticus)    Chr.  511    1    644, 505      Fotiiius 

Frosp.    I    441,  891    (a.b)    460,  115«    Is.  chr.  A    H 

469,  351 

Fotinianum  dogma  Prosp.  1  460,  1158 
Fotiniani  Frosp.  I  441,  S9i  f6)  442,  RsiCn) 
Phrixus  Frixus  Is.  chr.  A  II  436,  69 
Picus   (Saturni  fil.,    rex  Latinorum)   Chr.  354   1   143, 

3. 6    /«.  chr.  A    II    436, 76    Fs.  Is.  chr.    U    499,  94 

CHRONICA    III. 


BriU.    III    150,2   Nenn.  inf.    III    1.50,2    Bed.  A  III 

261,72    Bed.  B    III    2.59,60     fil.  lovis    Nenn.   inl. 

III  1.53,8 
Pierius,  presbyler  Alexandrinus   Phierius  Bed.  A  III 

294,  397     cognominatus  Origenes  iuuior  ibid. 
Pierius     (comes    domesticorum)    An.   Val.    I    316,  53 

Ilavn.  I  319,  491 
Pilatus,  procurator  ludaeae  Pontius  Pilatus  Geneal. 

1  194,612  Prosp.  I  411,410  Lat.  Mal.  III  429,28 
430,  10  433,20      Pilatus  Prosp.  I  408,373  410,389. 

398   411,403    Chr.  511  I   639,283.295.296.301    Cass.    II 

137,  646  Bed.  A  HI  282,271  283,  279  Lat.  Mal.  III 
429,29      IJtfAtirog  Chr.pasch.  I  221,68 

Pindarus  Is.  chr.  A  II  446,  174 

Pinehas  v.  Flnees 

Pinytus  (episcopus  Gnosiae  urbis)  Prosjy.  I  429, 684 
(a.h)       add.  IV  ad  Prosp.  I  491 

Pionius  (martyr)  Cons.  Const.  I  225,  lei''  Prosp.  I 
428,  674  Bed.  A  III  287,  327 

Pipinus  v.  Pippinus 

Pippa  r.  Pubba 

Pippinus  (mniordomus)  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  753 
post  193  Pippinus  senior  add.  IV  ad  Bed.  III  345 
(Pal.,  Par.,  Eins.  sup.)  Lat.  Bed.  III  353,  16O.  16I 
Pipinus  senior  add.  IV  ad  Bed.  III  345  (Vat.) 

Pip])inus  (Francorum  rex)  add.  III  ad  Bed.  III  343, 

2  bis  add.  IV  345  (Pal.  his,  Par.  bis,  Eins.  sup.  bis, 
Eins.  inf.)  Lat.  Bed.  III  353, 162. 163  iis.  164  Pi- 
pinus  add.  VII  ad  Is.  hist.  II  376  add.  II  ad  Is. 
chr.  n  492  add.  IV ad  Bed.  m  345  (Vatic.  bis) 
Pip  ....   add.   IV  ad  Vict.  Aq.  I  754  post  235 

Pirus  V.  Pyi-rhus 

Piso  V.  ind.  II  p.  475  sub  Galba 

Pius  Antoninus  imperator  v.  ind.  II 

Pius,  episc.  Rom.,  v.  ind.  VI  p.  553 

Placidia  v.  ind.  II  p.  486  sub  Constantio  III 

Placidus  (praef.  urbis)  Chr.  354  I  68,  34G.  347 

Platanus    Vict.  T.  II  194,  504 

Plato  (philosophus)  Frosp.  I  397,  203.  211.  212  Is.  chr.  A 

II  447, 182.  182»  448, 185.  189  /s.  chr.  B  II  447,  121 
Bed.  A  III  273, 173  274,  184. 189  Bed.B  III  273. 136 

Plato  (praef.  urbis  Constantinop.)  Marc.  II  97,  512,  2 
98,512,6    Vict.  T.  II  195,513 

Plautus  poeta  Marc.  II  94,  496,  2 

Plinius  Secundus  Prosp.  1  420,564  421,569  Cass.  II 
141,  766  Bed.  A  III  286,  311  Plinius  Chr.  511  I 
640,  348       confunduntur  Plinius  maior  et  minor 

Plinos  Scyth.  B.  II  314,  9 

Plinta  comes  Marc.  II  73, 418 

Plotius  V.  Gallus 

Plus  V.  Artaxerxes  III 

Plutarchus     philosophus    Prosp.    1    414,  465    Cass.    II 

141,772 

Pneumatoniachi  Frosp.  I  4.53, 1063  (a) 
Polycarpus    (episc.  Smyrnaeus,    martyr)    Cons.  Const. 
I  225,  l^it»  Prosp.  1419,  .550  427,659  428,674  Qild. 

III  68,  33  Bed.  A  ni  287, 323. 3S7 

Polycarpus  (episc.  Asianus.  al.)  Prosp.  I  433,743    Poli- 

carpus  Bed.  A  III  289,  343 
Folycletus  Pelagius  Fs.  Is.  h.  II  380,  4 

79 


616 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Polycrates  (episcopus)  Prosp.  I  434,  751 

Pompeianus  cogiiomento  Francus  (dux  Koraanus) 
Prosp.  I  442,905  Chr.  511  I  642,431 

Gn.  Pompeius  Magnus  Prosp.  I  402, 291  Pompeius 
Magnus  Chr.  pasch.  I  215,  697.  702  Gn.  Pompeius 
Prosp.  I  403, 306  Pompeius  Chr.  354  I  148, 23 
Prosjl.     I     403,  29G     404,   314.  319.  322     Silv.     I     .520.  1 

.545  Chr.  511  I  638,  259  I  add.  p.XII  Cass.  II  133, 
525.  526  134,  531  bis  Is.  Jiisi.  II  268,  27.  29  Ep.  Ov. 
II  373,13    Ps.  Is.  h.    II  380,  iquater     Is.  chr.  A 

II  452,  227  453,  234»  Is.  chr.  B  II  452, 152  Bed.  A 

III  279,249  280,  251.  2.55  ^Js  Bed.B  III  280,167 
*nof/7irjt.ng  riToXe/^cdog  Chr.  pasch.  I  216,  707, 1  — 
curia  Pompeia  v.  Eonia  in  yeogr. 

rompeius    (nepos   Anastasii  imp.)    v.   ind.  II  p.  489 

sub  Anastasio 
Pompeius  cf.  Faustinus,  Maximus 
Lucius    Pomponius,    Atellanarum    scriptor    Prosp.    I 

403,  298 
Pomponius  cf.  lanuarianus,  Victorianus 
Pontianus,  episc.  Rom.,  v.  ind.  VI  p.  563 
Pontianus  C!ir.  354  I  71,  23 
Pontius  (diaconus)  Bed.  A  III  292,  378 
Pontius  cf.  Pilatus 
Popilius  V.  Laenas 
Porcius  V.  Cato 

Porphijrius  Porphirius  Chr.  511  I  643, 465 
Porphyrius  Gild.  III  29,  16 

Porus  (rex  Chaldaeorum)  Lat.  Al.  III  447,  3  450,  3 
Porus  (rex  Indorum)  Chr.  511  I  637,  213 
Posidius  (episc.  Africanus)  Prosp.  I  475, 1327 
Possidonius  Chalamensis  Hijd.  II  36 
Postumius  V.  Postumus,  Syagrus,  Titianus,  Varus 
Postumus    Silvius   (Aeneae  filius)  Chr.  354   I   143,  16 

Silvius  Postimus  Chr.  511  I  634,  .S6     Silvius  Prosp. 

I  390,  99  Cass.  II  122,  61  Ps.  Is.  chr.  II  499,  98  Britt. 
III  150, 7  bis  153,  5  Nenn.  int.  III  153,  12  Bed.  A 
III  261,75  4«       Postumus  Bcd.  A  III  261,75 

Postumus  (fil.  Silvii  aut  Ascanii)  Britt.  III  153,6.12 
Postumius  Silvius  Nenn.  int.  III  153,  20  Postumius 
ib.  153,  22.  24/25 

Postumus  tyrannus  v.  ind.  II  p.  479  s«i  Gallieno 

Praedestinati  Chr.  452  1  656,  8i 

Praete.\tata  Chr.  354  I  71,22 

Praetextatus  Chr.  354  I  71,27 

Priamus    Prosp.    I    390, 81    Chr.  511   I  633, 64    Cass. 

II  121,  42  Is.  chr.  A  II  437,  84  Is.  chr.  B  II  437, 
55    Nenn.  111151,38    Nenn.int.  III  151,32  Bed.  A 

III  260,  61  Bed.  B  lE  260,  66  *Siamus  Chr.  Al. 
I    119,252 

l'rimasius    (episcopus    concilii    Byzaceni)    Vict.   T.  II 

202, 551, 1  203,  552 
Primosus  (episc.  Carthaginiensis)  Vict.  T.  II  202,  552, 1 

203,  554,3   204,  551,  1.  556,  1 

Primus,  episc.  Al.,  v.  ind.  VI  p.  555 

Princeps  agoras  v.  Protagoras 

Prisca    Prosp.  I  429,  685    430,  686  (a)      Priscilla  Chr. 

511  1  641,  369 
Priscianus  (grammaticus)  add.  II  ad  Is.  chr.  II  493,  8 
Priscilla  Chr.  354  1  70,  4.  6  71,  18       cf.  Prisoa 


Priscillianus  (epi.scopus  Callaeciae,  haereticus)  Prosp. 

I  460,1171  46-2,  11S7  iis.  1193  Hyd.n  15,13.16  16,31 

/s.  chr.  A  II  469,  3.54  470,359  Is.  chr.  B  II  469,233 

add.  II  ad  Bed.  III  339 

Priscillianistae  Hyd.  II  15, 16  16,  31  17,  37»  24,1,35 
Priscus  tyrannus  v.  ind.  II  p.  479  sub  Decio 
Priscus  comes  Marc.  II  95,  498,  2 
Priscus  cf.  Tarquinius  Priscus  in  ind.  I 
Probatus,  praef.  urbis      Celius   Prohatus    Chr.  354   1 

69,  351 
Probianus,  ^Jraef.  urbis  Petronius  Probianus  Chr.  354 

I   68,  329.  330 
Probinus  (praef.  urbis)   Chr.  354  1  68,  345.  346 
Probus  imperator  v.  ind.  II 
Probus  (nepos  .\nastasii  imp.)    v.  ind.  II  p.  489  sub 

Anastasio 
Prohus  (grammaticus)  Cass.  II  138, 672 
Probus  (martyr)  Prosp.  I  475,  1329     add.V  ad  Prosp. 

I  497,  1329 
Probus   Or.  Const.  I  7,  26 
Probus  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  754  post  305 
Procas  Silvius  Prosp.  I  393,  143  Cass.  II  122,  69  Bcd. 

A  III  265, 116      Procas  Chr.  354  I  143,  27  Chr.  511 

I  635,  140      Procus  Silvius  Chr.  511  1  635, 136  Nenn. 

int.  m  153,  16 
Prociclus  Is.  chr.  A  II  434, 48 
Procla  (uxor  Pilati)  Lat.  3Ial.  III  429,  29 
Proclinus  (episc.  Salonensis)  Vict.  T.  II  205,  562,  2 
Proclus  Chr.  pasch.  I  245,  393 
Procopius  tyrannus  v.  ind.  II  p.  483  mb  Valente 
Procopius  (frater  Antheraii  imp.)  v.  ind.  II  p.  488  sub 

Anthemio 
Proculus  tyrannus  v.  ind.  II  p.  480  sub  Probo 
Valerius  Proculus  (praef.  urbis)   Chr.  354  1  68,  337 
Valerius     Proculus     (praef.    urbis,    al.)     Chr.    354    1 

69,  351.  352 
Proculus  (episc.  Massiliensis)  Chr.  452  I  652,  60 
Proculus  cf.  lulius  Proculus 
Procus  V.  Procas 

Proheresius  (sophista  Atheniensis)  Prosp.  I  457, 1117 
Prometheus   Prosp.    I    387,46    Cass.  II    121,18.21    Is. 

chr.  A  II  433,  45     Promitheus  Chr.  Al.  I  116,  235  ter 
Prosias  v.  Prusias 
Prosper  Havn.    I   268,  7.  il.  12    F.  Vind.  B  I  296,  494 

add.V  ad  Prosp.  I  494  proZ.      Vict.  Aq.  I  681,  12.  23 

P.  Camp.   I   745,  5   add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  756,  455 

3Iarc.  II  88,463    Vict.  T.  II  184  mi(.      loh.  II  211 

V.  4     Is.  chr.  A  II  473, 382  »     Nenn.  III  143,  26 
Protagoras  philosophus  Princeps  agoras  filosofus  Chr. 

Al.  I  128,  304 
Protasius   (martyr)    Chr.  452    I    646,  14   Bed.  A    III 

299,  458  300,  466 
Proterius,  episc.  AI.,  v.  ind.  VI  p.  556 
Protus  (martyr)   Chr.  354  I  72,  9 
Prudentius,  lyricus  poeta  Chr.  452  I  650,  37 
Prusias    (rex   Bithyniae)    Prosp.    1   400,  262    Cass.  II 

130,377     Prosias  OJi.r.  511  I  637,236 
Pseudophilippus  (rex  Macedonum)   Frosp.  I  401,269 
Ptotemaei  Ptholomei  Prosp.  I  401,267 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


617 


Ptolemaeus  (I)  Lagi  filim  Soter  Ptolomeus  Lagi  Soter 
Oener.A  1  137,364  Ptholomeus  Laius  Sotei"  Gener.B 
I  137,  iui  nToXfutdog  o  .li'(}'ov  Lal.  Al.  11  ^'.ti,i(a) 
llioXf/jaiof  Aayov  ib.  451,  3  nToke/Jiiiog  Attyoiag 
ib.  448,  4  Ptolomeus  Lagi  filius  Is.  chr.  A  II  449, 
19G  Ptholomeus  Lagi  filius  Prosp.  I  398,  225  Chr. 
511  I  637,  214  Ptolomeus  Largi  filius  Bed.  A  III 
275,  202.  203  Ptholomeus  Largi  filius  Bed.  B  111 
275, 146  l'tholomeus  autiquus  add.  I  ad  Chr.  .354 
1  152,  r,4  Ptolemaeus  Frosp.  I  398,  234  399,  23» 
Lat.  Al.  111  448  mg.b  Ptolomeus  Is.  chr.  B  11 
449, 131   Lat.  Bed.  III  351,  86.  87      Ptholomeus  Bed. 

A   m   276,  205.  207.  219 

Ptolemaeus  (II)  Philadelphus  Lat.  Al.  111  448,  .'. 
Ptolomeus  Philadelphus  Bed.  A  111  276,  2I4  Ptolo- 
meus  Filailcllus  Is.  chr.  A  II  449,  200  Ptholonieus 
Philadelphus  Chr.  511  I  637,  221  Bed.  A  111  276,  219 
Ptholomeus  q.  e.  Philadellus  Prosp.  I  399,  241 
Ptholomeus  Filadelphi  Qener.  B  I  137,  202  Ptolomsis 
Filadelfus  Oener.A  I  137,365  Jlro  4'ilu6t).(fov  Lat. 
Al.  III  451,  4  Ptholomeus  Pros^).  I  399,  248  400, 
248  Bed.  A  III  276,  216  Philadelphus  Lat.  Bed.  III 
351,87.88  Lat.  Al.  III  454,  3  (a)  Filadelfus  Is. 
chr.B  n  449,133  Bed.B  lU  276,148  cf.add.  V 
ad  Prosp.  1  495  sup. 

Ptolemaeus  (III)  Euergetes  (I)  Tlro  EveQycrrjg  Lat. 
Al.  III  451,  .'>  Ptolomeus  Euergetes  Is.  chr.  A  II 
450,  204  Bed.  A  III  276,  220  Ptholomeus  Euergetes 
Prosp.  I  400,  250  Ptolomeus  Euergeta  Gener.  A  I 
137,  366  Ptholomeus  Uergetis  Gener.  B  I  137,  203 
Eij£p;'£r?;s  ii  Lat.  Al.  III  454,  6  (a)  EvsQyertg  « 
ib.  448,  6  Euergetes  Is.  chr.  B  II  450,  135  Bed.  A 
m  276,  220  277,  222  Bed.  B  m  276,  i.w  Lat.  Bed. 
III  351,88.  89  Ptholomeus  Epifanes  add.  I  ad  Chr. 
354  I  152,  55 

Ptolemaeus  (IV)  Philopator  Uro  •ti/.onarioQ  Lat.  Al. 
m  451,6  Ptolomeus  Philopator  Oener.  A  I  137, 
368  Ptolomeus  Filopator  Is.  chr.  A  II  450,  206 
Ptolomeus  Philophator  Bed.  A  III  277,  222  Ptholo- 
meus  Philopator  Prosp.  I  400,  255  Philopator  Ptholo- 
meus  ib.  400,  2.i8  Ptholomeus  Filopator  add.  I  ad 
Chr.  354  1  152,  56  Philopator  Lat.  Bed.  III  351,  89. 
90  ^iXondruiQ  Lal.  Al.  m  454, 7  (a)  4>i).onaToQ 
ib.  448, 7  Philopater  Bed.  B  III  277, 152  Philo- 
phator  Bed.  A  111  277,  222.  224  Filopator  Is.  chr. 
B  II  450,  137      Ptholemeus  Filometoris  Oener.  B  1 

137,  205 

Ptolemaeus  (V)  Epiphanes  Tlro  EniTpavijg  Lat.  Al. 
m  451,  7  Ptolomeus  Epiphaues  Bed.  A  III  277, 
224  Ptolomeus  Epifanes  Is.  chr.  A  II  450,  209  Ptholo- 
meus  Epifanes  add.  I  ad  Chr.  354  I  152,  57  Prosp. 
I  400,  2,i9  Ptholomeus  Epifani  Gener.  B  I  137, 204 
1'tolomeus  Bed.  A  III  277,  226  bis  Ptholomeus  ibid. 
V  Ptolomeus  filius  Euergit.  Gener.  A  I  137,  367 
Epiphanes  Is.  chr.  B  II  450,  139  Bed.  B  III  277, 
154  'Enicpaytjg  Lat.  Al.  III  454,  8  (a)  Enitpuvtg  ib. 
448,  8  Epyphanes  Lat.  Bed.  III  351,  90  Epyfanes 
ib.  351,91     Ptholomeus  Epifanes  c/'.  Euergetes  I 

Ptolemaeus  (VI)  PkHonietur  flro  'f^tXofjijTioQ  Lat.  Al. 
III  451,8     Ptolomeus  Philometor  h.chr.All  451, 


212  Bed.  A  III  277,  227  Ptholomeus  Philometor 
Prosp.  1  401,  261  Ptholomeus  I''ilometoris  add.  I 
ad  Chr.  3.'>4  1  153,  58  Philometor  Ptolomeus  Bed. 
A  III  278,228  Philometor  Ptholomeus  Prosp.  I  401, 
266  Ptholomeus  Prosp.  I  401,  264.  268.  270  Bed.  A 
III  278,  230  Philometor  Bed.  B  m  277, 156  ^do- 
fi>jru)Q  Lat.  Al.  III  454,  9  (a)  ^ii.ojjir^roQ  ib.  448,  9 
Filometor  Is.  chr.  B  II  451,  141  Phylometor  Lat. 
Bed.m  351,  91.92  Pthnlemeus  Filometoris  t;.  Philo- 
pator 
Ptolemaeus  (VII)  Eueryetcs  (II)  Physcon  Jlro  EveQ- 
ytrijg  (i  Lat.  Al.  III  451,  9  Ptolomeus  Euergetes 
Is.  chr.  A  n  451,  215  Bed.  A  ni  278,  233  Ptholo- 
raeus  Euergetes  Prosp.  I  402,  278  Ptholomeus  Euer- 
gentis  Gener.  B  I  137,  208  Ptolomeus  frater  Oener. 
A  I  137,  369  Ptholomeus  frater  add.  I  ad  Chr.  354 
I  153,  59  Ptholemeus  iunior  Gener.  B  I  137,  206 
EviQyhijg  jS  Lat.  Al.  III  450,  10  (a)  EviQyertg  ^ 
ib.  448,  10  Euergetes  Is.  chr.  B  II  451, 143  Bed.  A 
m  278, 235  Bed.  B  III  278, 158  Lat.  Bed.  lU  351, 
92.  93    Euergeta  Gener.  A  I  137,  371    Euerceta  add. 

I  ad  Chr.  354  I  153,  61 

Ptohmaeus  (  VIII)  Ncos  Philopiator  (Pldlometorisfilius) 
Ptolomeus  Fuscus  Gener.  A  I  137,  37u  Ptholomeus 
Puscus  add.  I  ad  Chr.  354  I  153,  60  Ptholomeus 
Fusci  Gener.  .B  I  137, 207  cf.  I  p.l50;  Frick  p.55S 
not. 

Ptolemaeus  (IX)  Soter  (II)  Ptholomeus  Fysoon  q.  e. 
Soter  Prosp.  I  402,  286  Ptolomeus  Fiscon  q.  e. 
Soter  Bed.  A  III  279,  238  Ptolonieus  Fiscon  ib. 
279,  244  IIto  luirtjQ  Lal.  Al.  III  451,  10  Ptolo- 
meus  Soter  Is.  chr.  A  11  451,  217  Ptholomeus  Soter 
add.  I  ad  Chr.  354  I  153,  63  Ptholomeus  secundus 
Sotheris  Gener.  B  I  137,  210  Ptotomeus  Cleopatrae 
filius  Is.  chr.  A  II  452,  223  Ptholomeus  Cleopatrae 
filius  Prosp.  I  403,  299  Ptholoineus  Cleopatre  filius 
Bed.  B  III  279,  164  Ptolomeus  Is.  chr.  B  II  452, 
149  Bed.  A  III  279,  245  Lat.  Bed.  HI  351,  96  Ptholo- 
meus  Lat.  Bed.  III  351,  95  Soter  Is.  chr.B  II  451, 
145  Bed.  B  III  279,  16O  Lat.  Bed.  IH  351,  93.  94 
Lat.  Al.  III  448,  11  454, 11  (a) 

Ptolemaeus(X)  Alexander  (I)  Ptoloraeus  q.e.  Alexander 
Bed.  A  III  279,  242  Ptholomeus  q.  e.  Alexander 
Prosp.  I  403,  295       Ptolomeus  Alexander  Is.  chr.  A 

II  451,  220  Ptholoraeus  Alexas  add.  I  ad  Chr.  354 
I  153,  62  Ptolomeus  Alexus  Gener.  A  I  137, 372 
Ptholomeus  Alexi  Gener.  B  I  137,  209  Alexander 
Is.  chr.  B  II  451,  147  Bed.  A  III  279,  245  Bed.  B 

III  279,  162  Lat.  Bed.  III  351,  94.  95  cf.  Ptol. 
Alexander  II 

Plolemaeus  (XI)  Alexander  (II)  Alexander  frater 
Ptolomei  .\lexe  Gener.  A  1 137.  373  Alexander  frater 
Ptholomei  add.  I  ad  Chr.  354  I  153,  64  Ptholomeus 
Alexi  frater  Gener.  B  I  137,  211      cf.  I  p.  150 

Ptolemaeus  (XII)  Alexander   (III)   Ptole-j 

maeus  Cass.  II  132,  471  \  idemf 

Ptholomeus  Alexandri  Oener.  B  I  137,  212  J 

Ptolemaeus  (XIII)  Neos  Dionysos  (q.  e.  Auletes   vel 
Nothus)    IIto  Jiovvaov   vutov  Lat.  Al.  III  451,  11 
Neog  Jiovvaog    ib.  454,  l^f^o^       Nsog  Jiiavvaog   ib. 
*  79* 


618 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


448,12  Ptolomeus  Dionysius /s.c/ir.  ^  11  4,52,226 
Bed.  A  III  279,  2-17  Ptholomeus  Dionysius  Prosp.  I 
403,  304  Ptholomeus  Dionisius  add.  I  ad  Ckr.  354 
I  153,  6.1  Ptholomeus  Dionisi  Gener.  B  I  137,  214 
Ptholomeus  Dyonisi  ib.  137,  217  Ptolomeus  Dioui- 
sius  heoate  Gener.  A  I  137,  374  Ptolomeus  Is.  chr. 
A  11  453,  232»  Ptholomeus  Prosp.  I  404,  307  Dio- 
nysius  Is.  chr.  B  II  452,  151  Dionisius  Bed.  B  III 
279,  166  Dyonisius  Lal.  Bed.  III  351,  96.  97 
Ptolemaeus  (XIV,  frater  Cleopatrae  maior)  Ptolo- 
meus  Ps.  Is.  h.  II  380,4   Is.  cfir.A  II  453,  232aits 

Bed.  A    III    280,  254.  255.  256 

Ptolomeus  Bed.  A  III  252, 19  v.  lo/ii 

Ptholomeus   Gener.  B  I  137,  213 

Ptolemaeus    {Claudius  Ptolemaeus,   scriptor)    Lat.  Al. 

III  451  mg.  e 
Ptolemaeus  cf.  Pompeius 
Pubba  Britt.  III  204,  i.  2.  7.  u.  17     Pybba  ib.  208,  24 

Pippa  ib.  208,  30 
Valerius  Publicola  (dictator)  Chr.  354  I  145,  7 
Publilius  V.  Optatiauus 
Publius,  episc.   Hieros.,  v.  ind.  VI  p.  559 
Pulcheria  v.  ind.  II  p.  487  sub  Marciano 
Pulpius  V.  Pupienus 
Pupienus  impei-ator  v.  ind.  II 
Pybba  v.  Pubba 

Pynon  {Pinon,  dux  Edom)  Geneal.  I  174, 290 
Pyrrhus   q.  e.    Neoptolemus    (fil.  AchiUis)   Pirus    Chr. 

511  I  634,  83  —  Pyrrus  Scytlt..  B.  II  316,16  videtur 

esse  Peleus 
Pyrrhus   (rex  Epiri)  Is.  hist.  II  268, 15  (a).  16  (b) 
Pyrrhus,  episc.  Const.,  v,  ind.  VI  p.  561 
Pythagoras    pbilosophus    Prosp.    I    396,  186    Cass.  II 

123,  93  Is.  chr.  A  II  446,  169      Phytagoras  Ps.  Is. 

chr.  II  499,  169     Phitngoras  Bed.  A  III  271,157 


ijuadratus,  discipulus  apostolorum  Prosp.  I  423,  6U4 

add.  II  ad  Is.  chr.   II  491,  3  Bed.  A  III  286,  316 
Quartadecimani  Bed.  A  III  311,541«.  14 
Quetus  (=  Lusius  Quietus)  procurator  ludaeae  Prosp. 

I  421,  576  sive   Lysias  Quetus  ibid. 
Quietus  tyi-annus  v.  ind.  II  p.  479  sub  Gallieno 
Quinquegentiani  Bed.  A  III  294,  399 
Quintilianus  rhetor  Prosp.  1  417, 513    Chr.  511  I  640, 

334     Quintillianus  Cass.  II  139,  725 
Quintillus  imperator  v.   ind.  II 
Quirinius,  praeses  Syriae  Quirinus  Prosp>.  I  407,358 

Cyrinus  Lal.  Mal.  III  427,  i.  38 
Quirinus  (deus)  Chr.354  I  144,  7  I  add.  p.  X  (mont.  i). 

XI  (port.  15; 
Quirinus  (episc.  Siscianusj  Prosp.  1  448,  985   Chr.  511 

I  643,  456 
Quirinus  cf.  Quirinius 
Quodvultdeus  (episc.  Carthaginensis)   Vict.  T.  II  187, 

463, 1  bis 

Ra,  Kaa  v.  Roa 

Rabam  (propheta)  Gener.  A  I  133,  333,  28 

Eabauus  add.  IV  ad  Is.  chr.  II  503,  l 


Rabbuti  (uxor  Achaz  regis)  Geneal.  I   180,  404 

Kacab  (uxor  Salmon)   Geneal.  I  178,  367 

Racau  v.  Kagau 

Kachel  (vulgo  Bahel ,   uxor  lacob)   Geneal.  1  171,245 

175,  311  a-b.  320   Chr.   511    I    632,  29  Lat.  Mal.    III 

431, 35 
Radagaisus  Huvn.  I  299,  iohter  Prosp.  I  464,  12I8  465, 

12.'8  Clir.  452  1  652, 50.  52  Chr.  511  I  653,  546  Marc. 

II  68,  4u6,  2  69,  406,  3  Cass.  II  154,  1169  Is.  hisi.  II 

272,  26  (a)    Ragadaisus  Is.  hist.  II  272,  19  [b).  27/28  (b) 

273,  8  9  (j;     Kogodius  Ps.Is.h.  II  383,9  quater 
Rademirus    (rex  Hispaniae)   Reg.  Vis.  III  469  (Leg.) 

cf.  Ranemirus 

Ragadaisus  )'.  Radagaisus 

Ragau  (Reu,  fil.  Faleg)  Chr.  Al.  I  93,  21  112,  206.  207 
Gener.  A  I  112,  232.  233  132,  332,  16  Oener.  B  I  132, 
167,16  add.  I  ad  Chr.  354  I  151,18.19  Geneal.  I 
165,  98.  99    171,  226  4is.  228.  229.  230.  232.  233.  238  PrOSp. 

I  386,  21.  22  Chr.  511 1  632,  n.  is  Is.  chr.  A  II  430, 
23,  25  Is.  chr.  B  II  430,  20.  22  Racau  Gener.  B  I 
139,  19.  20      Reu  Bed.  A  III  254,  296(s.  3i  Bed.  B 

III  254, 29.  31  Lat.  Bed.  III  349,  20.  21 
Raguel  (fil.  Dedan)  Geneal.  I  172,  259 

Raguel  (Reguel,  fil.  Esau)  Geneal.  I  173,  269  bis 
Raguel  y.  e.  lethro,   socer  Moysi     Kauel  q.  e.  lothro 
Gencr.A  I  111,225      Kaguel   et  lothor   Chr.  Al.  I 
111,  197      lethro  Gild.  UI  86,  8       lotor  Geneal.   1 

187,  491 
Raimundus    (dux  Hispanus)    add.   VII  ad  Is.  hist.  II 

376 
Ramasi  (Romamthi-Eser  levita)  Oeneal.  I  191,  538 
Kanerairus   (rex   Hispaniae)   Beg.  Vis.  III  469  (Leg.) 

cf.  Rademirus 
Rannulfus  V.  Gild.  A  III  105, 15 
Rasyn  (acc,  rex  Syriae)  Bed.  A  III  266,  124 
Ratfredus  V.  Gild.  A  III  105,  13/14 
Rauel  V,  Raguel 
Razaza  (Serahja  sacerdos)  Oener.  A  I  135,  355     Raza- 

zath  Gener.  B  I  135,  117 
Rea  Silvia  v.  Khea  Silvia 
Rebecca  (uxor  Isaac)  Gener.  A  I  133,  334,  2  Oener.  B 

I  133,170,2  Oeneal.l  171,244  173,267" 
Kecaredus  v.  Reccaredus 
Reccaredus    I  et  II    (reges  Visigothorum)   v.  ind.   IV 

p.  495 
Keccesuindus  (Reccesuintus)  v.  ind.  IV  p.  496 
Reccharedus  v.  Reccaredus 
Recciarius  v.  Rechiarius 
Reccila  v.  Kecliila 
Keccimerus  v.  Kicimer 
Keccimundus  v.  Kemismundus 
Recemer  v.  Ricimer 
Recesuindus  (Kecensuinthus  simil.)  v.  Reccesuindus  in 

ind.  IV  p.  496 
Rechab   (pater  lonadab    sacerdotis)   Prosp.    I  392,  132 

Is.  chr.  A  II   441, 128  Bed.  A  III  264,  106    Bed.  B 

III  264, 101       Recab  Chr.  511  I  635, 126 
Recliaredus  v.  Reccaredus 
Rechiarius  (rex  Suevorum ,   fil.  Rechilae)  Ilyd.  II  25, 

137.  140. 142  28,  172.  173  (a)  29,  175  (a).  178     Recciarius 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


619 


Is.hhl.  11219,  n   280,  lfaj.8   S0\ ,  h  (l>) .  u  (h)     Ke- 
ciarius    Uavn.  I  30.'),  4n7,  l     Uectiaiius    /s.  hisi.   II 

301.5  fa;.  \l(a)       Richarius  Hyd.  II  •i'd,\Ti(b)    29, 
\K(b) 

Rechila  (rex  Suevorura,  acc.  -am,  abl.  -a)  Hyd.  II  23, 
114.  119.  121  24,  133  2o,  137  Reccila  (acc.  -anem)  /«. 
hist.    II   300,  :'0  ('ij.  31     301,14        tjen.  Keccilani    ib. 

301.6  Riccila  ;*.   300,  20  fn; 
Kechinier  v.  Ricimer 
Recliimuudus  v.  Remismuiulus 
Recimer  v.  Ricimer 
Rectiarius  v.  Rechiarius 

Regalianus  tyrannus  »'.  ind.  II  J).  479  sub  OalHeno 
Regebelus    (rex    Chaldaeurum)    Lat.  Al.    III   447,  10 

450, 10 
Regma  {Raema,  lil.  Chus)  Oener.  A  I  99,  ius.  lu.'.  Vhr. 

Al.  I  99,  78.  80  Oeneal.  I  16(>,  va 
Rema  (abl.J  Auct.  Marc.  II,  105,  538, 1 
Remedius  episcopus  Chr.  452  I  6,^2,  (jo 
Remismundus  (rex  Suevorum)  Hyd  II  33,  2i0  bis. -223. 

226  iis    34,233.   237.   238   3o,  251  (a)    /s.    /ijs(.    II    280, 

29/30.  31    281,  2    302,  12      Reccimundus   /s.   hist.  II 
301,  29  ('i;   302,6.8     Rechimundus   Hyd.  II  31,193 
32,202.203  33,219     Richymuiidus  ih.  3b,2rii(b) 
Remistus    patricius    F.  Vind.  A   I    304,  579   Havn.   I 

304,  456,  1 

Remma  [Reuma,  uxor  Nachor)  Oeneal.  I  171,241; 

Kemus  (frater  Romuli)  Chr.  511  I  635, 142  add.  VII 
ad  Is.  hist.  II  376  Ps.  Js.  h.  II  379,  3  Is.  chr.  A 
II  443,143  Ps.  Is.  chr.  U  499,  i46  iis  Bed.  A  III 
266,122.  125.  127     Reuiu  (abl.)  Geneal.  I  182,431 

Remus  Silvius  v.  Areraulus  Silvius 

Kenchidus  episcopus  Nenn.  III  207,  7/8 

Reparatus  (episc.  Carthaginieusis)  Vict.  T.  11  198,  535 

202,  551,  1.  552,  1    203,  554,  2   205,  563,  1 

Reptila   (nepos    Cuniemundi,    regis    Gepidorum,    acc. 

-anem)  Joh.  11  213,  572, 1 
Reu  V.  Ragau 

Revocatus  (martyr)  Oeneal.  I   195,  623 
Khea  (mater  deorum)  Chr.  pasch.  I  211,543 
Rhea    Silvia   Kea   Silvia  Nenn.  int.  III   153,  15  Britt. 

m  161,  I2iis     Reha   SUvia   Bed.    A    III   266,  125 

Uerea  Silvia  Ps.  Is.  chr.  II  499,  146 
Rhesa  (fil.  Zorobabel)  Oeneal.  I  193,  594.  595 
Rhodanius  (episc.  Tolosanus)   Prosp.  I  455,  1090     Ro- 

danius    add.  II  ad  Bed.  lli  338      Rodianus  Chr. 

511  1  644,485 
Rhodanus  (praef.  palatii)   Chr.  pasch.  1  241,  369,  1 
Rhodii  V.  Kodi 

Rhos  {Ros,  fil.  Balac)   Oeneat.  I   177,  s.^is 
Riaulus   V.  Gild.  A  UI  105,  48 
Ricaredus  v.  Reccaredus  II  in  ind.  IV  p.  495 
Riccila  e.  Rechila 

Riccimii'u8  v.  ind.  IV  p.  495  sub  Suinthilane 
Richardus,  Richaredus  vid.  Reccaredus  1   in  ind.  IV 

p.  495 
Richarius  v.  Rechiarius 
Kichymundus  v.  Rechimundus 
Ricimer    (patricius,  gen.  -ris,  abl.  -re)    F.  Vmd.  A   I 

304,  580    305,  582.  588    306, 606.  607     Chr.  511    I  664, 


6.'i0  Marc.  II  88, 464  Cass.  II  157, 1274  158,  1278. 
1280.  1293  Ricimirus  Vict.  T.  II  186,  456  188,  473,  6 
Chr.  Caes.  II  222,  461  Recimer  {acc.  -rem,  abl.  -re) 
Havn.  I  304,  456,  2  P.  Camp.  I  306,  606.  607  746, 
47J  bis  Chr.  511  I  664,  635  abl.  Recimero  Alarc.  H 
90,  472,  2  Rechimer  (yen.  -ris)  Hyd.  II  29,  176  32, 
210  acc.  Rechimerum  ib.  35,  247  Keccimerus  /s. 
hist.  II  297,  32/33  Keceraer  Mar.  U  232,  456, 1.  461 
Kicimerius  Lat.  lust.  111  423,  9 

Riderchhen  Britt.  III  206,  11 

Ridimus  v.  Didymus 

Riemmelth  Britt.  III  203,  7 

Kifat  {Riphaih,  fil.  Gamer)  Oeneal.  1  168, 172  Rifad 
I's.  Is.  h.  II  378,  2  Rifan  Gener.  A  I  96,  69  Eris- 
fan  Chr.  Al.  I  96,  46 

Rippan  Britt.  III  203,  23 

Rison  (Disan,  fil.  Seir)  Geneal.  I  175,302 

Ristobolus  V.  Aristobolus 

Roa  (fil.  Esra)  Nenn.  int.  III  149,  18  Raa  ib.  171,  17 
Ra  Britt.  III  161,  3 

Roboam  (Rehabeam,  fil.  Saloraonis,  rex  Iiidae)  Gener. 
A  I  121,271  122,272  132,332,35  133,335,4  Gener.B 
1121,116    132,167,35    CAr.  ^/.  I  121, 268    GeneaL 

I      180  ,  3S1 '^  • ''.  382  Ais.  383      191,544      192 ,  545 '>■.  546 

Pros^).  I  391,  113.  115  Is.chr.A  11440,113  Is.chr.B 

n    440,  76    Bed.  A    III  262,  89   263,  93    Bed.  B  III 

262,  88     Lat.  Bed.    UI    350,  53. 54       gen.   Roboae 

Prosp.  I  391,  117      Roboan  Chr.  511  I  634, 107 
Roburrus,   praef.    tirhis    Titucius   Roburrus    Chr.  354 

I  66,  283 
Rodanius  v.  Khodanius 
Rodericus  v.  ind.  IV  p.  496;  cf.  Athanaricus  in  eodem 

indice  p.  494  ^ 

Rodianus  v.  Rhodanius 
Rodi  (fil.  lavan)  Oeneal.  I  169,185»     Rodii  Oener.  A 

I  96,  75     Rhodii  GeneaL  169,  185  b 
Rodmunt  Britt.  III  203,  22 

Rodoaldus  (dux  Beueventi)  Ps.Is.chr.  U  501,  4i4  Jis 
Rogodius  V.  Radagaisus 
Rohane  v.  Koxane 

Koma  (dea)  Chr.  354  I  146,  26  148, 32  Cass.  II  142, 7S9 
Komanus   (fil.  Hisitionis)   Nenn.  int.  UI  149, 8    Britt. 

UI  160,  3 
Romanus  imperator  v.  ind.  II  p.  492 
Romanus  (patricius)  Cass.  II  158, 1289 
Roraauus  (comes  domesticorum)  Marc.  II  97,  508 
Romanus  (mag.  militiae)  loh.  U  214,  576,  2 
Komelia  (Remalja,  pater  Facee,  regis  Israhel)  Gener. 

A  1  135,  352     Geneal.  I  193,  567.  568      gen.  Romelie 

Oeneal.  I  193,  569 
Romwemia   (filia  Heugisti)  lU  129,  XXXVI 
Romulus  re.\  v.  ind.   I 
Romulus  Augustulus  imperator  v.  ind.  II 
Rosmunda  (uxor  Alboini,  regis  Langobardorum)  Ayn. 

I  336,  96  ter       Rosemunda  Ilavn.  I  337,  5 
Rotharit    (rex    Langobardorum)    add.  II  ad   Is.  chr. 

U  491,  2 
Roxaue    (iixor  Alexaudri  Magui)    Scyth.  L.  U  322,  33 

Scyth.  B.  U  322,  33       Rohaue  Scyth.  L.  II  321,  31 
Royth  Britt.  lU  203,8 


620 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Euben  (fil.  lacob)    Geneal.    I  175,  sul'.  31.'»  Jis."!    17(>, 

324.  327.  328 
Kudericus,  Ruderigus  vid.  Kodericus  in  ind.  IV  p. 490 
Ruderit  (dux  Gothus)  Aucl.  Mare.  II  107,  hA-i,  3 
Hujimis,  praef.  urbis : 

Aradius  Rufinus  Chr.  354  1  GG,  30+ 

Aradius  Kufinus  (aliusl)  Chr.  354  I  67,  312  tts 

Statius  Rufinus   Chr.  354  I  G7,  308 

Vetius  Rufinus   Chr.  354  I  67,  31.5 
Ruiinus  (presbyter  Aquileiensis,  scriptor  eccl.)   add.   V 

ad  Prosp.  I  494  prol. 
Rufinus  episcopus   Vict.  T.  II  203,  554,  2 
Rufinus  (patricius)  Chr.452  I  650,34  Marc.  1164,395, 

4.  5.  396,  2 

Rufinus  (raag.  militum)  Marc.  II  99,516,1  (   i^iem^ 
Rufinus  (patricius)  Marc.  II  103,  533  1 

Rufius  V.  Albinus,  Volusianus 
Mufus,  procurator    ludaeae    Tinius   Rufus    Prosp.    I 

424,  614 
Rugila    (rex  Hunnorura)    Chr.  452  I  658,  112  660,  116 

Ruga  Chr.  611  I  659,  587  661,  589 
Rum  Pritt.  III  203,  8 
Rum  map  Urbgen  (i.  e.  filius   Urhgen)  Britt.  III  206, 

37     Run   mep    Urbegben  i.  e.  Paulinus  Eboracensis 

arcbiepiscopus  Kenn.  III  207,  ll/l2 
Q.  Rusticus  (praef.  urbis)  Chr.  354  1  68,  344    Quintus 

Rustious  ib.  68,  345 
Rusticus  (comes  scholariorum)  Marc.  II  97,  508 
Rusticus,  Romanae  ecclesiae  diaconus  Vict.  T.  II  203, 

653,1 
Ruth  (uxor  laphet)  Geneal.  I  168, 168  "  •  •> 
Rutb  (Moabitis)   Geneal.  I  172,  250a-l>  178,367 
Butilus  Marius  Rutulus  (C.  Marcius  Eutilus,  dictator 

a.  398  u.  c.)  Chr.  354  1  145,  9 

Saar  {Zohar,  pater  Efron  Cetthei)  Geneal.  I  177,  353 

Saar  (Zohar,  fil.  Simeou)   Geneal.  I   176,  329 

Saar  Geneal.  1  195,  620 

Saba  {Seba,  fil.  Chus  primitivus)     Gener.  A  I  99,  loo 

Geneal.  I  166, 121     Sabat  Chr.  Al.  I  99,  75 
Saba  [Scheba,  fil.  Regma)  Gener.  A  I  99, 106     Sabam 

Geneal.  I  166,  126  Sabat  Chr.  Al.  I  99, 81 
Saba  (uxor  lonatham  regis)  Oeneal.  I  180,  402 
Sabacatha    {Sabiecha,    fil.    Cluis    quintus)    Geneal.  I 

166, 128     Sagabacata  Oener.  A  I  99,  104     Secathatb 

Chr.  Al.  I  99,  79 
Sabael  {Subael  levita)  Oeneal.  I  190,  538 
Sabal  V.  Sabat 
Sabam  v.  Saba 
Sabascatha  v.  Sabata 
Sabat  {Seba,  fil.  leotan  filii  Ileber)  Gener.  A  I  105, 

183      Sabal    Chr.  Al.   I   105,  153     Sabeu    Oeneal.  I 

166,  109     Sabebi  Gener.  B  I  105,  74     Soba  Geneal. 

I    170,  215 

Sabat  c/.  Saba 

Sabata  {Sabta,    fil.  Chus   tertius)   Oener.  A  I  99,  102 

Geneal.  I  166,124     Sabascatha  Chr.  Al.  I  99,77 
Sabau    {Scba,   (ilius  leotan  filii  Abraham)    Oeneal.    1 

172,  258 
Sabebi  v.  Sabat 


Sabellius  (haereticus)     Prosp.  I  4.36,  79.';.  796   Chr.  511 

I  642,  422  Is.  chr.  A  II  461,293  Is.  chr.  B  II  461, 
195  —  Sabelliana  beresis  Prosp.  I  436,  796 

Sabeu  v.  Sabat 

Sabinianus    Magnus    (Illyricianae    utriusque    militiae 

ductor)    3/arc.   II   91,  479      92,479,2.481,2      96,505 
Sabinianus  (fil.  Sabiniaui  Magni,  ductor  militiae)  Marc. 

II  96,  .505 

Sabini.anus,  episo.  Roni.,  v.  ind.  VI  p.  555 

Sabiuus  (episc.  Carapanus)  An.  Val.  I  328,  90 

Sabinus   (episc.  Hispalensis)  Byd.  II  24,  124   31,192* 

Saddoc  V.  Sadoc 

Sadduc  (pater  Darbia  reginae)   Oeneal.  I   180,  400 

Sadoc  sacerdos,  sub  Darid    Saddoc  Oener.  A  I  121, 

269 

Sadoc  (Zadok  saoerdos,  fil.  Aohitob,  sub  Salomone) 
Chr.  Al.  I  121,  267  Prosp.  1  391, 111  Sadoch  Oener. 
B  I  121, 115  135, 117  (priore  loco)  Chr.  511  I  634, 
98  Saddoc  Geneal.  I  191,  540  Soddoc  Gener.  A  I 
121,  270       Ettis  ib.  135,  355 

Sadoc  sacerdos,  alius  >Sadoch  Oener.  B  1  135,  ll7_/?n. 
Eaeduc  Gener.  A  I  135,  355 

Sadoo  (fil.  Azor)  Gener.  A  I  133,  332,  56  Sadooh  Gener. 
B  I  132, 167,  56     Saddoc  Geneal.  I  185,  465.  466 

Saecularis,  praef.  urbis  Cornelius  Saecularis  Chr.  354 

I    65,  258.  259.  260 

Sagabaoata  v.  Sabaoatha 

Sagittarius  episcopus  Mar.  II  239,  579,  1 

Sagylus,  rex  Scytharum  Arpedo  Scyth.  L.  II  316, 15 
Scyth.  B.  n  316, 15 

Sahul  V.  Saul 

Sala  {Selah,  pater  Heber,  aut  filius  Arpbaxat  aut 
filius  Cainan  filii  Arpbaxat)  Gener.  A  I  93, 43.  44 
104,  169.  170  132,  332, 13  Oener.  B  I  93,  42.  43  104,  58. 
,59  132,  167,  13  139,  16.  17  Geneal.  I  165,  94.96.  97 
166,  ii2iis  170,204.205  171,231  Is.  ckr.  A  II  429, 
21  Is.  chr.B  II  429,17.18  ^e?i.  Salae  Oeneal.  I  170, 
203  ^en.  Sale  ii.  171,  225»  acc.  Salam  Is.chr.A 
U  429,  20  —  Salam  Chr.  Al.  I  93, 19.  20  add.  I  ad 
Chr.  354  I  151,  15.  16  Prosp.  1  386, 17.  18  Sale  Chr. 
511  I  632,  14.  15  Bed.  A  III  253,  22.  23  {v.  5.  17.  19). 
24  Bed.  B  III  253,  25.  26  Lat.  Bed.  lU  349,  17.  18 
Salathee  Chr.  Al.  I  104, 140.  141 

Sala  c/.  Salepb 

Saladi  {Selomith,  filia  Zorobabel)  Oener.  A  I  132, 
332,  53 

Salam  v.  Sala 

Salamihel  {Saul,  fil.  Simeon)  Oeneal.  I  176,  329 

Salamon  i).  Saloraon 

Salatbee  v.  Sala 

Salathiel  {Sealthiel,  fil.  lecboniae,  idem  pater  Zorobabel) 
Gener.  A  1 132,  332,  51  Oener.  B  I  132, 167,  51  Geneal. 
I  181,  4201»  183,  450  Salatiel  Geneal.  181,  419  a-b. 
420»  182,443»  —  Salatiel  (fil.  Neri,  pater  Zorobabel) 
Geneal.  I  193,  592.  593  —  Saratbiel  v.  Zorobabel 

Salbanasar  v.  Salmanassar 

Sale  (fil.  lechoniae)  Gener.  A  I  132,  332,  51    c/  Sala 

Saleph  (fil.  lectan)  Chr.  Al.  I  105, 146  Salef  Gener. 
A  I  105,  175  Oeneal.  I  170,  208  Salech  Oeneal.  I 
165, 101     Sala  Oener.  B  I  105,  64 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


621 


Salina  v.  Alexandra 

Salmator    Licinius    Salinator    (JU.   Livius    Salinator, 

dictator  a.  547  u.  c.)  Chr.  354  I  145, 10 
Salla   (acc.  -anem)   Hyd.  II  34,  237  Is.  hist.  II  281,  i 
Sallon  {Elon,  fil.  Zabulon)  Geneal.  1  171),  339 
Sallustius  (historiarum  scriptor)  Prosp.  I  403,  300  404, 

313  40tj,  337  Is.  chr.  A  II  452,  22ri     Salustius  Cons. 

Const.   I   214,  668    217,  7i6   Chr.  pasch.    I  214,  66s 

216,  715  Chr.  511  I  638,  2.^3  Bed.  B  III  279, 165 
horti  Sallustiani  v.  ind.  geogr.  sub  Konia 
Sallustius  philosophus  Marc.  II  76,  423,  4 
Sallustius    tyraimus    v.   ind.    II   2).   478    siib    Severo 

Alexandro 
Sallustius  (frater  lovini  tyramii)  v.  ind.  II  p.  486  sub 

Honorio 
Saltustius,  praef.  praelorii  et  patricius  Salustius   Chr. 

pasch.  I  240,  364,  1  bis 
Sallustius,  cpisc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  p.  560 
Salma  (Samla,  rex  Edoni)  Geneal.  I  174,  2S6.  2S7 
Sahnanasar,    praepositus  lude   Geneal.  l  \?>\,  iii    dat. 

Salnianasaro  ibid. 
Salmanassar   ("rex   Assyriorum)    Gener.    A    I  135,  353 

Bed.A  ni  266,  128       Salmauasar   Gener.A  I  124, 

282   Gener.  B  I  135,  166   Geneal.   I  193,  569  bis.  570 

Chr.  511  I  635,  14S     Salbanasar  Chr.  Al.  I  124,  281 

cf.  Scnnacherib 
Salmon    (fil.  Naasson)   Gener.  A  I  132, 332, 29    Gener. 

B  I  132,  167,  29  Geneal.  I  178,  366.  367 
Salom    (sacerdos)    Gener.  A   I  135,  355   (priore    loco) 

Gener.  B  I  135,  117 
Salom  (sacerdos,  pater  Chelciae)  Gener.  A  I  135,355 

latet  sub  Helisama  Gener.  B  I  135,  117 
Salom  (sacerdos,  alius)  Gener.  A  I  135,  356 
Salome,  soror  Herodis  Salomae  (gen.)  Prosp.  I  407,355 
Salomon   (rex   ludaeorum)  Gener.  A  I  121,  270.  271  ii« 

132,  332,    34     133,  333,  13.   335,  3      Chr.Al.   I    121,  267. 

268  bis    Gener.  B  I  132,  167,  34   Geneal.  I  166,  122 

172,249  179,  379".  380  180,  381».  382  189,526  191,540. 
U2bis.  U3ter.  544  192,  545»  bis.  546  193,  572  a-l^  Prosp. 
I  391,  110.  112.  114.  115   409,  381    415,  482  474,  1315  add. 

I  ad  Prosp.  1  487,  12  Chr.  511  I  634,  97.  102.  103. 
107  640,  326  Cass.  II  122, 58  Ps.  Is.  h.  II  380, 3  Is. 
chr.  A  II  440, 111  Is.  chr.  B  H  440,  73  add.  II  ad 
Is.  chr.  II  492  Gild.  III  38,2  47, 15  48,4  50,7 
60, 11  85,  8  Britt.  m  145,  (.(b).  9(b)  Bed.  A  III  262, 
86.  88.  89  Bed.  B  III  262,  86  Lat.  Bed.  III  350,  52. 
53  Lat.  Mal.  IH  430,  30.  33.  34  Salamon  Gener.  B 
I  133,168,13  134,150  Geneal.  I  179,  s^gb  180,381'' 
194,  610  Salaman  Gener.  B  I  121,  115  Solomon 
Chr.  Al.  I  121,  267 

Salomon  (rex  Brittonum)    V.  Gild.  A  HI  101,  38 

Saloninus  v.  ind.  II  p.  479  sub  Gallieno 

Salonius  episcopns  Mar.  II  239,  579,  1 

Salum  {Sallum,  fil.  losiae;  Gener.  A  I  132,  332, 50 

Salus  1  add.  p.  XI  {port.  18) 

Salustius  V.  Sallustiua 

Samaa  {Samma  vel  Simea,  fil.  lesse)  Geneal.  I  178,370 

Samaas  v.  Sameas 

Samace  v.  Samias 

Saman  (fil.  David)  Geneal.  I  191,  543 


Samareus  (fil.  Chanaan)  Chr.  Al.  I  100,  ino  Geneal.  I 
167,  154     Samaream  (acc.)  Gener.  A  I  100, 128 

Sambida  (rex  aut  dux  Alauorum)   Chr.  452  I  660, 124 

Sameas  (propheta,  fil.  Elam,  sub  Salomone)  Gener.  A 
I  122,271  133,333,16  Sameias  Gener.  B  I  121,116 
Sameus  Chr.  Al.  I  121,267  Sammeus  ib.  121,  268 
Semeias  Gener.  B  1  133,  168,  16  Samaas  Chr.  511 
I  634,  99 

Sameas    (propheta,    sub   Asa  rege)    Prosp.  \ 

I  392, 121       Samaas  Chr.  511  I  634, 114       idemi 

Sameas  (propheta)  Gener.  A  I  133,  333,  35     ' 

Samera  Geneal.  I  189, 521 

Sameus  v.  Sameas 

Samias  (pater  Uriae  prophetae)  Clir.  Al.  I  126,  289 
Samace  Gener.  A  I  126,  290 

Samiramis  v.  Semiramis 

Sammeus  v.  Sameas 

Samson  (iudex,  qui  vulgo  Simson)  Gener.  A  I  119, 
266  Gener.  B  1  119,  106  Geneal.  I  \89,  iw  Prosp.  I 
390,  97  add.  I  ad  Prosp.  I  487,  13  Is.  chr.  A  II 
439,  98  Is.  chr.  B  U  439, 64  add.  II  ad  Is.  chr.  U 
4926is  Bed.  A  HI  261,  7i  Bed.  B  III  261,76  Lat. 
Bed.  III  3.50,44.45  Sampson  Chr.  Al.  I  119,253. 
254.  255  Gild.  IH  66,  10      Sanson  Chr.  511  I  634,  81 

Samson  (archiepisc.  Britannorum)  V.  Gild.  A  III  92,  21. 
22  93,  7 

Samuel  (propheta)  Gener.  A  I  120, 268.  269  Gener.  B 
I  129, 179  Geneal.  I  189,  biibis.  531  190,  533.  535  Chr. 
511  I  634,  87  add.  I  ad  Vict.  Aq.  I  737,  28  bis  Gild. 
III  49, 1  56,  6  66, 13  Bed.  A  HI  260,  67  Bed.  B  lU 
258,  54  Samuhel  Gener.  B  I  120,  109  133,  170,  [6] 
Chr.  Al.  I  120,  263  hls  Gener.  A  I  135,  356  136,  358 
bis  add.  I  ad  Chr.  354  I  152,  31^  Geneal.  I  189, 
529.  ;i30  Prosp.  I  391, 102  Is.  chr.  A  II  439, 104  Is. 
chr.  B  U  439,  68  Bed.  A  UI  261,  77  Bed.  B  lU 
261,80.  87  Lat.  Bed.  UI  350,  46.  47 

Samuel  (fil.  Beulani)  Netin.  111  144, 19.  23    152, 4 

Sancualis  I  add.  p.  XI  {port.  19) 

Sauoeces  Prosp.  I  471, 1294  iis 

Sanson  v.  Samson 

Saosduchinus  (rex  Chaldaeorum)  Lat.  Al.  III  447, 14 
450,  14 

Saphath  (pater  Helisei  prophetae)  Bed.  A  UI  263,  98 

Sapor  (I,  rex  Persarum)  Prosp.  I  440,867  Chr.  511 
I  642,  419  Cass.  II  148,  966  Bed.  A  lU  292,  378 

Sapor  (U,  rex  Persarum)  Prosp.  I  452,  1052  453, 1068 
SdntOQi;  Chr.  pasch.  I  236,  337,  3 

Sappho  Is.  chr.  A  II  445, 165 

Sara  (Serah,  fil.  Aser)  Geneal.  I  176, 341 

Sara,  uxor  Abraham,  v.  Sarra 

Sarathiel  v.  Zcjrobabel 

Sardanapallus  (rex  Assyriorum)  Chr.  511  I  635,  134  Is. 
chr.  A  II  442, 136  Thonos  Concoleros  qui  voca- 
tur  graece  Sardanapallus  Bed.  A  UI  265,114 

Sareas  (Seraja  sacerdos)  Gener.  B  I  135,117  Sareu 
Gener.  A  I  135,  355 

Saret  (fil.  lechoniae)  Gener.  A  I  132,332,51 

Sareu  v.  Sareas 

Sarmata    (diseipulus   Antonii   monacbi)  Prosp.  I  455, 

1098 


622 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


S;irinolit  v.  Asarmot 

Sarpedon  Sarpidus  Chr.  Al.  I  119,252 

Sarra  (uxor  Abraham)   Gener.  A  I  133,  334,  l   Geneal. 

I  172,  253  a  ■  b  173,  266  6is  177, 353  ij«  Ep.  Ov.  U  375, 

20  Is.  chr.  A  II  432,  34     Sara  Gener.  B  I  133,  no,  i 
Sarvia    (soror  David)    Gener.  A  I  121,  269    Geneal.  I 

178,  370.  371     Sarva  Chr.  Al.  I  120,  266 
Sarus  (rex  Gothorum)  Marc.  II  69,  406,  3 
Saturninus  tyranuus  v.  ind.  II  p.  480  sub  Frobo 
Saturiiinus    (comes    domesticorum)    Slarc.    II   81,  444, 

ibis 
Saturninus  (spado)  Marc.  II  83,  449,  2 
Saturniuus  (martyr)  Chr.  354  I  72,  17      j    . ,      ^ 
Saturninus  (martyr)  Geneal.  I   195,  623    ' 
Saturninus  (episc.  Arelatensis)  Prosp.  I  455,  losfi 
Saturnus  Chr.  354  I  143,  3  Is.  chr.  A  II  431,  30  436, 

76  Ps.  Is.  chr.    II  499,  94   Britt.  IH   1,50,  2    Nenn. 

int.  III  150,2   151,18/19  153,6/7  Bed.  A  III  261,72 
Saturus  (martyr)     Geneal.  I   195,  623 
Saviniauus  v.  Sabinianus 
Saul  (rex  Edom)  Geneal.  I  174,  287.  288 
Saul  (rex   ludaeorum)    Gener.  A  I    120, 268.  269   133, 

335,  1     Gener.  B  I  120,  109.  112  129,  179.  180  130,  138 

131,  197  add.  I  ad  Chr.  354  I   152,  31.  32.  33  Geneal. 

I  179,  378    190,  533  Ks.  534    191,.542iis   F.  Vind.   B 

1  278,  ubis    Prosp.  I  391,  102.  103  add.  VadProsp. 

I  497  Chr.  511  I  634,  87  Is.  chr.  A  II  439,  104  Gild. 

III 49, 5  Bed.  A  III  260, 67  261, 79  Bed.  B III  261, 

80  262,  87  Lat.  Bed.  III  350,  47.  48     Saule  add.  VII 

ad  Is.  hist.  n  376       Sahul  Chr.  Al.  I  120,  263.  265 
Sauuis  {Snni,  fil.  Gad)  Geneal.  I  176,340 
Saxo  (fil.  Neguae)  Nenn.  int.  III   149,  12.  13  Britt.  III 

160,  7     Saxus  Nenn.  int.  III  171,  13 
Scintilla  v.  Suinthila  in  ind.  IV  p.  495 
Scintula  v.  Chintila  in  ind.  IV  p.  496 
Scipio  Africanus  maior   Scipio  Prosp.  I  400,  262  401 ,  272 
Scipio  Africanus   minor     AemLlianus    Scipio    Cass.  II 

131,428      Scipio   Prosp.   I  402,  277.  279   Chr.  511  I 

637,  244   Is.  chr.  A  II  451,  214  Is.  chr.  B  11  451,  142 
P.  Cornelius   Scipio  Africanus    Chr.  354  I  145,  6 

(in  dictatoribus) 
Cornelius   Soipio  Chr.  354  I  145,  9   (in  dictatori- 
bus) 
Scipio  Barbatus'?  Barbatus  (dictator)  Chr.354  I  145,  7 
Soipio  Nasica   Chr.  354  I  145,  8  (in  dictatoribusj 
Scipio    (Q.   Caecilius    Metellus    Scipio)    Chr.  pasch.  1 

216,  714 
Sciscundus  v.  Sisenandus  in  ind.  IV  p.  496 
Scocia  s.  Scota,  filia  Pharaonis   Scozze  (gen.)  Nenn. 

III  157,3 
Scolasticus  (patricius)  Bed.  A  III  318,  584 
Scolopecius  Scytli.  B  II  314,  9 
Scopas  (priuceps  militiae)  Prosp.  I  400,  26O 
Scylla  SoUle  (abl.)  Chr.  511  I  634,  82 
Searicus  v.  Sigericus  in  ind.  IV  p.  494 
Hebald  (fil.  Siggar)  Britt.  III  204,  21 
Sebastianus  (martyr)   Chr.  354  1  71,5 
Sebastianus  (frater  lovini)  v.  ind.  II  p.  4S5  sub  Sonorio 
Sebastianus  (gener  Bonifatii  patricii)  Prosp.  1  478,  1342 

fll/d.  1122,99.104   24,129.132   25,144   Ji/arc.  II  79,435,2 


Sebastinus  v.  ind.  IV  ]>.  496  sub  Vitizane 

Sebegeon  (Zibeon,  fil.  Seir)  Geneal.  I  174,297  Sebe- 
gon  ib.  174,  298 

Secathath  v.  Sabacatha 

Secundus  fmartyr)  Chr.  354  I  71,28 

Sedbel  (liasuba,  fil.   Zorobabel)   Gener.  ^  1 132,  332,  53 

Sedecias  {Zedehia,  qui  antea  Mattanja,  fil.  losiae,  rex 
ludae)  Gener.  A  I  127,295  Geneal.  1  ISO,  U3  Prosp. 
I  395, 177  Is.  chr.  A  II  445, 163  Is.  chr.  B  II  445, 
109  Bed.  B  III  268, 123  Sedecbias  Chr.  Al.  I  127, 
295  Gener.  B  I  127, 137  130, 138  Gener.  A  I  134, 
336, 18  add.  I  ad  Chr.  354  I  152,  33  Chr.  511  I  636, 
177  Ps.  Is.  chr.  II  499, 160  Lat.  Bed.  III  350,  7o.  71 
Sedecias  q.  e.  Mathian  Bed.  A  III  268, 142  Sedecias 
q.  e.  lecbonias  Gener.  A  I  127,  293  Sedechias  q.  e. 
lechonias  Chr.  Al.  I  127,  292  bis  Sedechias  q.  e. 
Zeconias  Gener.  A  1 130,  30l  Sedicias  q.  e.  leconias 
ib.  132,  332,  50     leconias  ib.  130,  301 

Sedecias,  fil.  loachim      Sedicias  Gener.  A  1 132,  332,  50 

Sedecias  (pseudopropheta)  Gener.  A  I  122,274  Chr.Al. 
■  I   122,  271 

Sedecias  (sacerdos)  Gener.  A  I  135,  355 

Seder  {Sered,  fil.  Zabulou)  Geneal.  I  176,339 

Sedicias  v.  Sedecias 

Seffora  v.  Sepphora 

Segericus  (fil.  Sigismundi  regis)  Mar.  II  234,  522 

Segerus  Britt.  III  195,9 

Segga  loh.  II  218,  588,  liw 

Segisvultus  (comes)  Prosp.  I  472, 1294  Sigisvuldus 
Chr.  452  I  658,  96 

Seir  (Chorreus)  Geneal.  1  173,  275  174,  294»  175,  303 

Sela  V.  Fua 

Selem  v.  Sellum 

Seleucus  (I)  Nicanor  Bed.  A  lU  275,  202  276, 207 
Seleucus  Nicbanor  Chr.  511  I  637, 217  Seleucus 
Prosp.  I  398,  232.  233  Bed.  A  lU  276,  210. 213  Se- 
leuchus   Ps.  Is.  chr.  U  499, 195  mg.  (ann.  XXXU) 

Seleucus  (II)  Calllnicus  Seleucbus  Ps.  Is.  chr.  II 
499,  195  mg.  (ann.  XV) 

Seleucns  (III)  Ceraunus  Seleuchus  Ps.  Is.  chr.  II 
499,  195  mg.   (ann.  lU) 

Seleucus  (IV)  cognomento  Philopator  Bed.  A  III  278, 
229  Seleucus  q.  e.  Pbilopater  Chr.  511  I  637,  232 
Seleuchus  Ps.  Is.  chr.  II  499,  195  mg.  (ann.  XII) 

Seleucus    tyrannus     v.    ind.    II  j).  478    sub   Severo 
Alexandro 

Seleucus  0ir.  pasch.  1  238,  3.54 

Sella  {Zilla,  uxor  Lamech)  Geneal.  I  163,  50   164,  57 

Sellum  {Sallum,  rex  Israhel)  Gener.  B  I  134, 162 
Sellem  Geneal.  I  192,  564  Selem  Ocner.  A  I  134, 
349 

Sellum  {Sallum,  maritus  Iliildae  propbetissae,  vesti- 
arius  sacerdotum)  Gener.  B  I  125,  133  Sellim 
Gener.  A  1  125,288     Sillim  Chr.  Al.  I  125,283 

Selom  {Sela,  fil.  ludae)  Geneal.  I  176,  331 

Selthi  (pater  Gazuba  reginae)  Geneal.  I  180,  388 

Sem    (fil.  Noe)   Gener.  A    I  92,37.3«  93,40.41    9.5,48. 

49.53     103,156.156     106,188.193.195,14     112,230    132, 

332, 11    Gener.  B   I   92,  36.  37   93,  39.  40   95,  48    103, 
49.  50  132,  167,  11  139,  14    Chr.  Al.  I  92,  12  93, 16. 17 


INDEX  VII 


NOMINA  HOMINVM. 


623 


95,   ifS.  26.  31      103,  U'S      104,  1.1.S      1(H;,   I.M;.  l.',7.  IKl!.  IKS. 

IM,  14   add.  I  ad  C/ir.3d4  1  lf)l,  lo.  13. 14.  33  Geneal. 

I    164,  63ter.  64.6.S»'''.  esb    165,  76.  Sab.  90.  92    166,111. 

112.131    170,203.204.222.224    171,  225».  227.  230    Prosp. 

I  385,10.11   386,  l.-.    Chr.511    I    632,12  add.  I  ad 

Vict.  Aq.    I   737, 17   add.  I  ad  Is.  Idst.    II  304,  .■>.  7 

Fs.  la.  h.    II   378,  2  ter    Is.  chr.  A   II  429, 18.  19. 19» 

Is.  chr.  B  II  429,  16  Ps.  Is.  chr.  U  498, 17  bis   Nemi. 

int.  III  149,  3  Britt.  lU  159,  I6   Bed.  A  III  252,  21 

253,  21  254,  26.  28    Bed.  B  III  252,  24  Lat.  Bed.  III 

349, 12. 13. 16 
Sem  (fil.  Zabulon)   Oeneal.  I   176,339 
Seme  (fil.  Osecli  [«'.  e.  losecli],  Semeein  ap.  Luc.  3,  26) 

Geneal.  I  194,  598.  599 
Semegar  (Samyar  iudex)  Geneal.  I  188,  505     Seniegas 

Chr.  Al.   I  116,234       Semega  (gen.)   Chr.  Al.  116, 

235  117,  236 
Semei  (Simei,  fil.  Gesson)  Gener.A  I  136,  .359  (Jeneal. 

I  186,  47S 
Semei  {Simei  levita)  Geneal.  1  190,  533 
Semeias  r.  Sameas 
Semiarriani  Prosp.  I  453, 1063  (a) 
Semiramis   (regina    Assyriorum)    Bed.  A    111   256, 3S 

Bed.  B   III   255,  38      Samiramis    Prosp.    I   409,  383 

Cass.  II  120,8  121,10    Scrjth.L.  11311,2  Scyth.  B. 

n  311,2  312,3  Is.  chr.  A    II  432,33     Semeramitis 

(gen.)  add.  II  ad  Is.  chr.  II  492     Samirame  (abl.) 

Scyth.  L.  II  311,2 
Semne  (martyr)  Chr.  334  I  71,  23 
Semoib    (pater   Boidb)    Nenn.  int.    111  149,  n    171,  u; 

Simeon  Britt.  III  161,1 
Sempronianus  (martyr)   Chr.  354  I  72,  16 
Sempronius   (martyr)   Oeneal.  I   196,  G24 
Scmpronius   (Sophronius  Hieruii.)    add.  VI  ad  Prusp. 

I  498,  379 

Seneca   (phUosophus)    Ps.  Is.  h.   II    381, 6    Is.  chr.  A 

II  456,  249 

Seneca,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  p.  559 

Senicio  Or.  Const.  I  8,  30.  32 

Sennachaucli  v.  Nechao 

Sennacherib  (rex  Assyriorum)  Geneal.  1   19,'!,  .'uo  Chr. 

511    I   635, 148  /«.  chr.  A    II  443, 147     Seniiacherim 

Prosp.  1393,155  17.5     Sennacherim  q.e.  Salmanasar 

ibid.  V.  3 
Sephor  v.  Beor 
Sepphora   {Zipora,  uxor  Moysi)   Lat.  Mal.  111  431,46 

Seftbra  Geneal.  I  187,  491.  495» 
Septimius  cf.  Acindyuus,  Bassus,  Mnasea 
Septimius  Severus  imperator  v.  ind.  II 
Serapion,  episc.  Antioch.,  v.  ind.  VI  p.  557 
Serapis  (^en.  -idis)  Prosp.  I   387,  36.  37    Is   chr.  A  11 

433,  40     gen.  Serapis   (.'hr.  452  1  6.50,  2s   Jlarc.  U 

62,  389,  4  Bed.  A  III  297,  436      c/'.  Apis 

Serapeum,  Serapiura  vid.  templuni  Isidis  et  Sera- 
pidis  in  ind.  geogr.  sub  Koiua 
Serenus  Granius  Prosp.  I  423,  604  Bed.  A  UI  286,  3I6 
Sergius,  episc.  Const.,  r.  ind.  VI  p.  .561 
Sergius,  episc.  Kom.,  v.  ind.  VI  p.  555 
Sergius  (dux  Africanae  militiae,  patricius)  Auct.  Marc. 

U  106,  541,  3  107,  543,  3.  546,  3   Vict.  T.  II  205,  560 

CHKONICA   111. 


Sericli  1'.  Sigcricns  in  iiid.  J  V  p.  494 

Seroib  {Seorim,   princeps  sacerdotum)  Geneal.   1   190, 

536 

Sersex  v.  Xerxes 

Servatus  tyrannus  i\  ind.   II  p.  486  sub  Honorio 

Serubabel  v.  Zorobabel 

Serucli  {Serug,   fil.  Kagau)   Gener.  A    1    112,233.234 

Vhr.  Al.  1  112,207.  208  Gener.  B  1  132,  167,  17  add. 

lad  Chr.354l  151,  19.  20  Geneal.   I    165,  99    171, 

229  ijs.    2.33.  234.  235.  237''.  239   Prosp.  I  386,22.  23    Chr. 

511  I  632, 18  Bed.  A  Ul  254,  31  255, 3i.  33  Bed.  B 
III  254,  31  Lat.  Bed.  III  349,  21.  32  Seruc  Oener.  A 
I  132,  332,  17  Gener.  B  1  139,  20.  21  Chr.  511  I  632, 
19  Bed.  B  III  2.55,  33  Serug  Is.  chr.  A  II  430,  25.  27 
Is.  chr.  B  U  430,  22.  24 

Seruch  (fil.  lectan)  Oeneal.  I  170,  210 

Servilius  r.  Caepio 

Servius  TuIIius  v.  ind.  I 

Sesac  {Sisac  [Scheschonhj ,  rex  Aegypti)  Bed.  A  III 
263,  90  Susachim  Geneal.  1  180,  3S2  Chr.  511  1  634, 
108    Susachin  Prosp.  I  391, 117 

Sesibutus  v.  Sisebutus  in  ind.  IV  p.  495 

Sessi  Oeneal.  I  179,  375 

Seth  (fil.  Adam)  Oener.  A  I  91,  2s.  29  132,  332,  2  Gener. 

B  I  91,27.28  132,167,2  139,3.4  Chr.  Al.  1  91,3. 
ibis  add.  I  ad  Chr.  354  I  151,  1.  2  Oeneal.  I  161, 
24a-b  162,  27a-c  Pros;).  1  385,  1.2  C/ir. oii  1  632, 
1.  2  add.  I  ad  Vict.  Aq.  1  737,  8.  9  Is.  chr.  A  U 
426,  4.  5  Is.  chr.  B  U  426,  5.  6  Ps.  Is.  chr.  U  498, 
hbis  Britt.  lU  161,  7  Bed.  A  UI  249,  loter.  11  Bed. 
B  III  249,  11.  12  Lat.Bed.  III  349,  3.  4  Set  Geneal. 
I  162,  27  b  Sed  Ps.  Is.  chr.  U  498,4 
Setri  {Sithri,  fil.  Aercius  [i.  e.  Odiel])  Oener.  A  I  136, 

360       Soseri  Geneal.  I  186,  477 
Severianus  (martyr)  Chr.  354  I  71,  28 
Severianus  (episc.  Gabaliensis)  Marc.  U  65,  398,  3 
Severianus  (episc.  Pelagianus)  Prosp.  1  472, 1301 
Severianus  (episc.  Africanus)  Prosp.  I  475, 1327 
Severinus,  episc.  Rom.,  v.  ind.  VI  p.  555 
Severiuus  monachus  An.  Val.  I  314,  45 
Severus  iraperator  v.  Ind.  TT  p.  478.  481.  487 
Severns,  praef.  urhis  Acilius  Severus  Clir.  354  I  67, 

325 

Severus  (discipulus  s.  Martiui)  Clir.  452  1  652,  48  Chr. 

511  1  653,  .542  JByd.  U  16,  37»  iis 
Severus,  episc.  Antioch.,  v.  ind.  VI  p.  .558 
Severus  (episc.  Calchedonensis)  Marc.  11  65,  398, 3 
Severus   (presbyter   in  Aelia  urbe)  Jlarc.  II  81,444,4 
Severus  (heremita)   Vict.  T.  II  191.  490,  3 
Severus  add.  III  ad  Bed.  III  343,  2 
Severus  cf.  Silverius,  episc.  Kom. 
C.  Sextius  Cass.  U  131, 442 
Sfereus  (rex  Assyriorum)  Cass.  II  121,22 
Sguerthing  Britt.  III  204,  2:. 
Siamus  v.  Priaraus 

Sibylla  Erythraea  Sibylla  Kritria  Is.  chr.  A  II  440,  116 
Sibylla  Samia  Is.  chr.  A  U  444, 154  /«.  chr.  B  11  444, 

102    Sibylla  Cass.  U  122,  81 
Siculus,  Graecae  scriptor  historiae  Is.  chr.  A  II  453, 

232  b 

80 


624 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


idem  ? 


Sidona  (fil.  Chanaan)  Cfener.  A  I   100,  irj  Chr.  Al.  I 

100,  92     Sydona  Oeneal.  I  167, 144 
Sigericus  v.  ind.  IV  p.  494 
Siggar  Britl.  m  204,  20 
Sigibertns   (I,  rex  Francorum.   fil.  Chlotha- 

carii  I)  Jlar.  II  237,  561  239,  576     Sisber- 

tus  loh.   II   215,  679,  2  ( 

Sisbertus  loh.  II  217,  585,  3  218,  587,  4  1 

Sigebertus   (II,  fil.  Theuderici  II)   add.  I  ad  Is.  chr. 

II  490,  7 
Sigismundus  (rex  Burguiidionum,  fil.  Gundebadi)  An. 

Val.  I  322,  63       Sigimundus  Mar.   II  234,  515.  5i6. 

5:;2  235,  523.  524,  1     Sismundus  add.  VII  ad  Is.  hist. 

II  376 
Sigisvuldus  ■('.  Segisvultus 
Silanus  (martyr)   Chr.  354  171,  20i(» 
SiUa  V.  Sulla 

Sillem  (fil.  Neptalim)  Geneal.  I  178,  358 
Sillim  V.  Sellum 

Silo  (rex  Hispaniae)  Iie</.  Vis.  III  469  (Ley.) 
Silvanus  tyrannus  v.  ind.  II  p.  483  sub  ConstatUio  II 
s.  Silvanus  Bed.  A  lU  302,  475 
Silverius,  episo.  Rom.,  v.  ind.   VI  j).  554 
Silvester,  episc.  Rom.,  v.  ind.  VI  p.  553 
Silvii   (Albauorum    reges)   Prosp.  I  390, 99   Britt.  III 

153,  8  Bed.  A  HI  261, 75      Silvi  Chr.  354  I  143, 17 

Silvius  nomen  omnium  reguni  Nenn.  int.  III  153, 13 
Silvius  Aeneae  filius  v.  Postumus  Silvius 
Silvius  (fil.  Ascanii,  qui  alihi  filius  Aeneae)  Nenn.  int. 

m  150,  ibis  151,  12  Nenn.  III  151,  13 
Silvius  cf.  Aegyptus,  Aeneas,  Agrippa,  Alba,  Anmlius, 

Aremulus,  Ascanius,  Aventinus,  Capys,  Carpentus, 

Latinus,  Postumus,  Procas,  Tiberinus  Silvius 
Silvius    (Polemius    Silvius  scriptor)  Silv.  I  518  inscr. 

Chr.  452  I  660, 121      cf.  I  p.  513 
Simachus  v.  Symmachus 
Simeon    (fil.  lacob)    Oeneal.    I    175,  313      Symeoii  ib. 

175,  311  b    176,329  6(8 
Simeon,  fil.  luda  Syraeon   Geneal.  I  193,  58u.  ssi 
Simeon  (propheta)  Gener.  A  I  133,  333,  42  Oener.  B  I 

133,  168,  42     Symeon  Barb.  1  279,  loo 
Simeon  (q.  e.  Simon),  episo.  Hieros.,  v.  «nrf.  VI  p.  559 
Simeuu  cf.  Semoib 
Simon,  pontifices  ludaeorum : 

Simon  (I)   lustus  (fil.  Oniae  I)   Prosp.  I  399, 248 

Bed.   A  m  277,  221       Symon    lustus  Chr.  511 

I  637,  219.  228       Simou  Prosp.  I  398,  234    899, 

237   Bed.  A  III   276,  211       Symon    Chr.  511   I 

637,  •.-.'0 

Simon  (II,  fil.  Oniae  II)  Prosp.  I  400,  j^i  Bed.  A 

III  277,  221  Jis.  223     Symon  Chr.  511  I  637,  229 

Simon  (III,    frater    lonathae,    ex   genere  Macha- 

baeorum)  Prosp.  I  402,  28 1     Symon  Chr.  511  I 

637,  L'43.  245  Ps.  Is.  chr.  II  499, 195  mij.    Bed.  A 

III  278,  2.35 

Simon  Cananaeus,  apostolus    Symon  Cananeus  Oener. 

B  I  133,  169, 11 
Simon  magus  Is.  chr.  A  II  455,  244.  247  Gitd.  III  63, 

10.  20  88,  33 
Siinon  (haereticus)  Prosp.  I  424,  617 


Simon  ludaeus  Marc.  II  76,  423,  2 

Simon,  episc.  Hieros.,  «.  ind.  VI  p.  559 

Simon  cf.  Petrus  in  episc.  Bom.  p.  552 

.Simplicius,  episc.  Rom.,  r.  ind.  VI  2>.  554 

Simson  v.  Samsou 

Sinderedus  (episc.  Tuletanus)  C.  Hisp.  II  352,  69 

Sindewala  (Herulus)  Marc.  II  238,  566,  4      acc.  Sinde- 

valem  ib.  238,  568       Sindual  rex  Sanr/.  I  335,  71o 
Sindila  (comes)  Chr.  511  I  665,  653 
Sindual  v.  Sindewala 
Siraoh  v.  lesus  fil.  Siracli 

Sirenae  Chr.  511  I  634,  82  Is.  chr.  A  II  439,  luo 
Siricius,  episo.  Rom.,  v.  ind.  VI  p.  553 
Sirious  x.  Siricius 

Sirus,  aceplialus  episcopus  '_',  Hisp.  II  340,  16 
Sisara  (Sisera,  princeps  militiae  labiu,  regis  Chauaai]') 

Chr.  Al.   I    117,  237    Bed.  A   III  259,  53       Sisarra 

Oeneal.  I  188,  506.  507 
Sisbertus  v.  Sigibertus 

Sisebutus  (Sisebotus,  Sisebutis)  v.  ind.  IV  p.  495 
Sisegutia  (uxor  Mironis,  regis  Suevorum)  loh.  U  216, 

584,  2 
Sisenandus  (Sisinandus)  v.  ind.  I V  p.  496 
Sisinnius,  episc.  Const,  v.  ind.  VI  p.  561 
Sismundus  v.  Sigisniundus 

Siuma  (episcopus  Arrianus)  loh.  II  218,  5ss,  1  bis 
Sixtus  V.  Xystus 

Smarar/dus  martijr  Ixmaracdus  Chr.  354  1  71,  30 
Smerdis  magus  Bed.  A  UI  271,  15S     Smerdius  Oener. 

A  I  131,  319     Zmerdius  Gener.  B  1  131,  186 
Soa  V.  Recoesuindus  in  ind.  IV  p.  496 
Soba  V.  Sabat 

Sobal  (fil.  Seir)  Oeneul.  I  174,  296 
Soban  [Ezbon,  fil.  Gad)  Geneal.  I  176,  340 
Soban  (fil.  David)  Oeneal.  I  191,543 
Soboseo  [lusab-Hesed,  fil.  Zorobabel)  Gener.  A  I  132, 

332,  63 
.Socdanius,  .Socdianus  v.  .Sogdianus 
Soorates  philosophus  Prosp.   I   397,  200  Is.  chr.  A  U 

447, 180  Bed.  A  UI  273, 168 
Sooratici  Is.  chr.  A  II  448, 185 
Soddoo  V.  Sadoo 
Soemil  Britt.  III  204,  23.  25 
Sofan  {Sep/io,  fil.  Sobal)  Geneal.  I  174,  296 
Sofan  [Zaphon,  fil.  Gad)  Oeneal.  I  176,  34u 
Sofar  V.  Sopbar 

Softonias,  Sofonias  v.  Sophonias 
Sogdianus    (rex   Persarum)   Prosp.   I  397, 206   Bed.  A 

III  273,  172      Socdianus  add.  I  ad  Chr.  354  I  152, 

41    Socdanius  Gener.  A  I  131, 324    Gordianus  Oener. 

B  1  131, 191 
Sol    Chr.  354  I  148,9.11    Oeneal.  I  195,617    Vass.  U 

148,  990 

Solinus  Oeneal.  I  165,  75  166,  132 

Solomon  (mag.  militiae    et   patricius)    Auct.  Marc.  II 

104,  535,  1.  .'i36,  2bis     106,  539,  5.  .540,  4.  541,  3     Vict.    T. 

II  201,  543  Jis 
Solomon  cf.  Salomon 
Solon   Chr.511  l  640,  .1.54  Cass.  U   141,777   /s.  chr.  A 

U   445,166 


INDEX  VII. 


NOMINA  nOMINVM. 


625 


Some  {Samma,  fil.  Raguel)  Geneal.  I  173,269 

Somer  (Semer)  Bed.  A  111  263,  96 

Sonericus  v.  Suniericus 

Sophar  {Zeplio,  iil.  Kliplias)  Geneal.  1  173,274     Sofar 

ib.    173,273 

Sophia  V.  ind.  II  p.  490  mh   histino  II 

Sophocles  Is.  chr.  A  II  446, 174  Is.  chr.  B  II  446, 117 
Sotbcles  Prosj).  1  396, 191  Is.  chr.  A  11  447,  179 

Sophoiiias  (proplieta,  vulyo  Zephanja  [hebr.  Sejihan- 
jahuj)  Gener.  A  1  133,168,31  Gener.  B  I  l^,'!,  133 
Prosp.  I  394,  les  Vhr.  511  I  636,  172  Gild.  111  57, 
.10  74, 12  Sotbnias  Gener.  A  1  125,  288  133,  333,  31 
Chr.  Al.  1 125,  288     Suftbnias  Is.  chr.  A  II  445,  l.i9 

Sophonias  sacerdos     Soffonias  Oener.  A  1  135,  356 

Sophonias  falso  regibus  ludae  insertus  SoflToiiias 
Oener.  A  1  126,  289       lofouias  ib.  126,  290 

Sophronius  )>.  Sempronius 

Soreri  {Suah,  fil.  Abraliani)  Geneal.  1   172,262 

iSoromot  V.  Asarmot 

Sorum  (mater   Hieroboam   regis)   Geneal.   I   192,  545  "• 

Sosares  (rex  Assyriorum)  Cass.  II  121,  33 

Sosai'mus  (rex  Assyriorum)  Cass.  II  121,  37 

Soseri  r.  Setri 

Sosthenes  v.  Constantiuopolis  jn  ind.  geor/r. 

Sostratus  (Cnidius)  Bed.  A  111  276,  2i.i 

Soter,  episc.  Rom.,  v.  ind.  VI  p.  552 

Sparaethus  (rex  Assyriorum)  Cass.  II  121,  24 

Spartus  (fil.  Phoronei)  Bed.  A  111  256,  45 

Speusippus  Bed.  A  III  274, 189.  192 

Sphinx  Spinga  Chr.  511  1  633,  60 

Statius  V.  Rufiuus 

Stauracius  imperator  v.  ind.  II 

Stelico  V.  Stilico 

s.  Stephanus  (diaconus,  primus  martyr  vel  protomartyr) 
Barb.  I  281,  121  bis    F.  Vind.B  I  282,119  An.  Val. 

I  326,  s3   add.  IV  ad   Vict.  Aq.   I  755, 415    Marc. 

II  72,41,1,2    73,416,1    80,439,2     Oild.   III  26,25  63, 
■2A,   Bed.  A    m      283,274      300.470     301,472     303,486 

add.  III  ad  Bed.  IIl  342     Stefanus  Cons.  Const.  I 

246,  415  Hyd.  II  18,  58 
Stephanus,  episc.  Antioch.,  v.  ind.  VI  p.  558  (n.  XLIX 

aut  L) 
Stephanus,  episc.  llom.,  r.  ind.  VI  p.  553 
Stephauus  (is  qui  Doraitiauum  interfecit)  Silv.  1  520, 13 
Stephanus,  Hispanianira  praefectus  Chr.  Caes.  II  223, 

529 

Stephanus  (fil.  Romani  I   inip.)   ;•.  ind.   II  p.  492  sub 

paire 
Stilico  (comes,    mag.  militiae)  Ilavn.  1    299,405    300, 

408  Sang.  1  300,  539  Chr.  452  I   650,  34.  3S   652,  52. 

55.  .-.7    Chr.  511  I  655,  555   Marc.  11   69,  408,  i  Cass. 

11  154,  1172   Is.  hist.  n  273, 3  295, 8      Stilicho  Havn. 

1  299, 405    Prosp.   I   465, 1228       Stelico   Chr.  511    1 

653,  546 

Stoicus  Cass.  II  142,  8i4  Is.  chr.  A  II  449,  19S  stoi- 
cus  philosophus  Prosp.  1  404,  311  433,  741  (non  omnes 
locos  colletjimus) 

Stotias  (tyiannus)  Auct.  Marc.  II  107, 545,  2  Stotzas 
ib.    105,537,3    107,543,3      Stozas   Vict.  T.  U.   200, 

541,2   201,543.  .545      StUza   (4.    201,54.5 


Stotias  iunior    loliaimes  vocitatus  Stotias  iunior  Auct. 

Marc.  II  107,  546,  2       lohannes    i.   e.   Stotias    iuniur 

ib.  108,  547,  6     Stotzias  iuuior  ibid. 
Strathon  (diaconus  urbis)  Geneal.  I  196,  626 
Straton  Prosp.  1  407,  352 
Stuza,  Stuzas  v.  Stotias 
Suagrus  v.  Syagrus 

Suatrius  (dux  Gothorum)  Havn.  I  331,498 
Sufen   Oener.  A  1  136,  358 
Suftbnias  v.  Sophonias 
Suinthila  (Suintila)  v.  ind.  IV  p.  495 
Sulaiman  v.  Zuleimau 
SuUa  dictator      Snlla  Felix  Cltr.  354  I   145,  7      Sylla 

Cass.  II  132,  484      Silla  Chr.  511  1  638,  252    Bed.  A 

m   279,  246 

s.  Sulpicius  add.  II  ad  Is.  chr.  II  493,  7  bis    add.  IV 

505,  6 
Suiuericus  v.  Suniericus 

Suudrarius  (dux  Langobardorum)  Havn.  I  339,  22 
Suniericus  (coraes)  Hyd.  II  31,  20i  32,  206.  212  Is.  hist. 

11  280,  24  (a)       Sunericus  Hyd.  31,  197  (a)  Is.  hist. 

280,  21    Sonericus  Hyd.  31,  193    Suniericus  Is.  hist. 

280,  24  (b) 
Superbus  v.  Tarquinius  Superbus  in  ind.  I 
Suranae  thermae  v.  Roma  in  geogr. 
Susachim,  Susachin  v.  Sesac 
Susanna  Gener.  B  I  129,  182 
Susgosa  (filia  Sigiberti,   regis   Francorum)  Ps.  Is.  h. 

11  385, 14 
Susi  (fil.  Galaad)  Oeneal.  I  177, 345.  34fi 
Suthalam  (fil.  Efrem)  Oeneal.  I  177,  349     Sutalam  ib. 

177,  348 

Syagrius  episcopus  Hyd.  II  22, 102 
Syagrus,  2'raef.  urbis     Postumius  Suagrus   Chr.  354  I 
66,  275 

Sychen  (Sichem,  fil.  Emmor)  Geneal.  I  177,  352 

Sydona  v.  Sidona 

SylUi  V.  Sulla 

Symeon  v.  Simeon 

Syimnachus  (interpres)  Is.  chr.  A  II  460,  284  7s.  chr. 

B  II  460, 1S9     Simachus  Bed.  B  III  288,  206 
Symmachns,  episc.  Hieros.,  r.  ind.  VI  p.  559 
Symmachus,  episc.  Kom.,  v.  ind.  VI  p.  554 
Symmachus  (patricius,  socer  Boetliii)  An.  Val.  I  328, 

92  F.  Vind.  B  I  332,  679  Mar.  II  235, 525      Simma- 

chus  Agn.  I  333,  39  Bed.  A  UI  307,  5i2 
Symmachus,   scholasticus  ludaeus  An.  Val.  I  328,  94 
Symmachus,  Urientis  legatus  Cass.  II  161,  1364 
Symon  v.  Simon 
Symphosius    (episcopus    Gallaeciae)    Hyd.    II    16,  3i 

22, 101 
Syrac  v.  lesus  fil.  Sirach 
Syreuus  (haereticus)  Prosp.  I  426,  636 
Syricus  v.  Siricius 


Taber  (Tebah,  fil.  Nachor)  Geneal.  1  171,246 
Tacitus  imperator  r.  ind.  II 
Tacius  V.  Tatius 
Tahihie  v.  Aiaiae 

H)* 


626 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Tai   (fil.  Boidb)   Nmn.  int.  lU   149,  le    171,  i.",     Thoi 

Britt.  III  IGO,  1.^ 
Taio    (episc.  Caesaraugustanus)    (J.  Hisp.   II    841,  2» 

342,  29    343,  33 
Talania  V.  Hisp.  II  367,  isc 
Talastiidis  r.  Thalestris 
Talca  V.  Tulga  in  ind.  IV  p.  496 
Tales  V.  Thales 

Talhaern  Tataguen  Britt.  III  205, 19 
Taliessin  Sntt.  III  205,  20 
Talistridis  «.  Thalestris 
Tamyris   (s.    Tomyris),    reylna   Scytharum       Tamoris 

Seijth.  L.   II  313,5.7   314,8    Scylh.  B.  II  313,  r.  i(». 

6.7  314,8      Miris  Geneal.  I  181,42.1 
Tanaus  v.  Tanus 

Tanetli  (abbas  Moriacensis)   V.  Gild.  A  lU  102,  8 
Tanus  (rex  Scytharura)  Is.  chr.  A  II  430,  2r,    Tanaus 

Bed.  A  III  255, 32 
Tancus  comes  Marc.  II  95,  499,  i 
Tara  v.  Thara 
Tarec  (Tarik)  l's.  Is.  h.  II  388,  iOter.  21  sexies     Tarcch 

ib.  387, 19  quater   388,  2i 
Taric  Abuzara  (Tarif  Abu  Zura)  0.  Hisp.  II  352,  6S 
Tarpeia   Chr.  354  I  144,  8     I  add.  p.  X  (mont.  6) 
Tarquiiiius  Priscus  v.  ind.  I 
Tarquinius  Superbus  v.  ind.  I 
Tarquinius   iunior  {Sextus  Tarquinius,    fil.  Tarquinii 

Superbi)  Bed.  A  lU  271,  i.s^ 
Tatianus  (liaereticus)   Chr.  511  1  641,370 
Tatiauus  (praeses)  Barb.  I  295,  279.  286 
Tatius,  rex  Sabinorum  Titus  Tatius  C'hr.354  I   144,8 

Geneal.  1  182,  433    Titus  Tacius  Ej'-  Ov.  II  372, 13 

Tacius  I  add.  p.  XI  {viae  4) 
Taurinus    tyrannus    v.    ind.    II  p.  478   sub    Severo 

Alexandro 
Tauriuus  (martyr)  Chr.  354  I  72, 7 
Taurus    (patricius)    Marc.  II    83,  449,  3    —    cf.  forum 

Tauri  in  ind.  geogr.  sub  Constantinopolis 
Teglafellasar  i;.  Thiglath  Pileser 
Teia  (rex  Gothorum)  Agn.  I  334,  62  Mar.  II  236,  .W3. 

554  238,  568     Theia  Agn.  I  334,  79 
Teitan  v.  Titan 
Telesphorus,    episc.  Rom.,    vid.  Telesphor   in   ind.  VI 

p.552 
Tellus  Menn.  int.  III  151,  20 
Teo-  V.  Theo- 

Terasia  (coniux  Paulini  episc.  Nolani)  Hyd.  II  20,  81 
Terbellus  (rex  Bulgarorum)  Bed.  A  III  317,  .',77 
Terentius    (comoediarum    scriptor)    Prosp.    1    402, 274 

Is.  chr.  A  11  451,214» 
Terentius  cf.  Varro 
Tertullianus  C.  Hisp.    U  368, 139       Tertulliauus  Afer 

Chr.  511  I  641,  388    Cass.  II  145,  889    Is.  chr.  A  II 

460,286  Bed.A  lU  289,349 
Tertullus : 

Insteius  Tertullus  (iiraef.  urbis)  Clir.  354  I  67,  3u7 
luuius    Tertullus   (vicarius  praefecti   url)is)  Chr. 
354  I  68,  34U 
Tetrici  tyranni  (pater  et  filius)  w.  ind.  II  p.  479  sub 

GaUieno 


Teudubir  Kenn.  int.  III   192,  16  Britl.  lU  193,  \bis 

Thaani  (fil.  Efrera)  Geneal.  I  177,  348 

Thales  philosophus  Prosp.  I  394, 165  /».  chr.  A  II 
444, 158  Is.  chr.  B  II  444, 106  Bed.  B  III  267,  i2o 
Tales  Chr.  511  I  636,  170 

Tliulestris,  reyina  AmaT.onum  Talastridis  Scyth.Ij.  11 
316,  17  321,  :;i  Talistridis  Scyth.  B.  11  316,  u 
321,  31 

Thalini  Oeneal.  I  179,  375 

Thamar  (nurus  ludae)   Geneal.  I  178,  360 

Thaniar  (soror  Abessalon)  Geneal.  I   191,  541.  543 

Tliameni  (Thibni)  Geneal.  1  192,  551  •> 

Tliamna  c.  Tliemau 

Thamuas  (IViimna,  ccjucubina  Elipbas)  Geneal.  I 
173,  275 

Thara  (pater  Ahraham,  indecl.  aut  gen.  -ae,  acc.  -am) 
Gener.  A  I  112,235  113,236  132,332,19  Chr.  Al.  I 
112,  209  113,  210  Gener.  B  I  132, 167, 19  139,  22.  23 
add.  I  ad  Chr.  354  I  151,21.22  Geneal.  I  171, 
237  ='iis.  240     172,252"      P»-OSp.   I   386,  24.  26     Is.   chr. 

A    U  431,  29.  31     Is.  chr.  £    U   431 ,  26.  28     Bed. 

B  m  255,  35.  37    Lat.  Bed.  lU  349,  23.  24       yen. 

Thare  Geneal.  I  171,  243      Tara  (gen.-  ae)  ib.  171, 

241.  247       Thare   Chr.  511   I  632,  20.  21    Bed.  A  III 

255,  35  bis.  37 
Tbareis  v.  Tharsis 
Thargama  v.  Togorma 
Tharram    {lithran,    fil.  Ueson)    Geneal.   I    174, 30ul' 

Thasra  ib.  174,  30oaiis 
Tharsis   (fil.  lavan)   Gener.  B  I  96,  73  Geneal.  I  169, 

183  a  • ''     Thareis  Chr.  Al.  I  96,  50 
Thasra  v.  Tharram 
Theglatb  Falasar  v.  Thiglatb  Pileser 
Theia  v.  Teia 

Thela  (fil.  Odoacris,  acc.  -anem)  An.  Val.  I  320,  54 
Thelesphorus  v.  Telesphorus 
Thema  (fil.  Ismahel)  Geneal.  I  172,  254 
Theman   (filius   lectau   filii  Abraham)    Cencal.  1  172, 

258 

Themau  (fil.  Elifas)  Geneal.  I  173,  273 

Themau  {Thimna,  dux  Edom)  Geneal.  I  174,290 

Tbemau    (Thimna,    filia    Seir)    Geneal.    I    174,294'' 

Tbamiia  ib.  175.  303 
Tbemna  {Theman,  dux  Edom)  Geneal.  1  174,290 
Theocritus  (satelles)  Marc.  U   101,519,2 
Tbeoctistus  (mag.   militura)  loh.  II  212,  570,  1 
Theodatus     (rex    Uothorum)    F.  Vind.   B  I  334,  696 

Auct.   Marc.   II    104,  535,  2.  536,  l.  6  bis       Theudatus 

add.  I  ad  Bed.  III  334,  522     Deodatus  Agn.  I  333, 

6'iter     Theodabadus  AiKt.  Marc.  II  104,  534.  536,4.5 
Theodebertus  (rex  Francorum)      Tbeudebertus  Mar. 

II  235,  534,  1  236,  539.  54S,  1  237,  556,  5    Tlieudibertus 

Auct.  Marc.  U  106,  639,  4 
Thcodebertus   (rex   Burgundionum)    add.   VII   ad  Is. 

hist.  II  376     idem  Theudobertus  add.  I  ad  Is.  chr. 

II  490,  6  ? 
Tbeodegotha   (filia   Tlieoderici .    regis    (iothorum)   Aii. 

Val.  1  322,63 
Theodericus    (rex    Burgundionum)    add.    VII  ad    Is. 

hisl.  11  37() 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


627 


Tlieodericus  (rex  Franennim^  add.  VII  ud  h  /lisl. 
II  370  Toodericus  add.  11  ud  h.  clir.  11  4!I2 
Tlieuilcricus  add.  I  ad   h.  c/ir.  11  490,«.  7 

Tlieodoricus  (Triarii  filius,  re.x  Ustrogotlioruiii)  Marc. 
11  92, 479,  a.  481, 1  Ued.  A  111  305,  ;.oi 

Theodericus,  filius  Walamerici  (rex  Ostrogotlioruni) 
.•l7i.  Val.  1  314,  42  Theodoricus  cognoniento  Vala- 
nier  JJarc.  11  92,  i»'>,  2  lied.  A  lU  305.  .'.oi  Theo- 
dericns  iunior  Is.  /dst.  11  283,  l  (u)  Theudericus 
iunior  ib.  283, 1  (b)  —  Theodoricus  1'.  Vamp.  1  310, 
623  320  746, 478  747, 493  Eatm.  1  319,  491  Agn.  I 
319  ter  funo  loco  perperam)  321  Ais  333,  39  ter  F. 
Vind.  A  1   320,  647.  648.  649     Vict.  Aq.  1  727    Marc. 

II     92,  483     93,  487.  4S8,  2.  489  ter     102,  525     10.5,  M6,  7 

C/ir.  Caes.  II  223,  .iio.  513,  2  add.  1  V  ad.  Is.  c/ir. 
U  503,  3  Ued.  A  UI  307,  su  Theodericus  F.  Vind. 
A  I  310  318,  640.  644  320,  646  F.  Vind.  B  I  332,  679 
An.  Val.  I  316,  49ter.  .iO.  ilbis.  52.  biter  318,  54  320, 
r.4.  55  Jis.  56  322, 5764«  324,  65  326, 79.  so.  8I  328,  93 
C/ir.  511  I  665,  670  Cass.  U  159, 1319.  1326.  1331  160. 
1339.  1342.  1344.  1353  add.  11  ad  Is.  c/ir.  II  493,  4 
Ps.  Is.  c/ir.  U  501,394)»«/.  Bed.  B  III  305,  262  b 
Theoderichus  Cass.  U  159,  1323    Theudoricus  Havn. 

I  317  iis     319,  491  JiS.    493     321,493,3.4     331,504.514 

337, 1  Mar.  U  233,  489  235, 526      Theudericus  C/ir. 

Caes.  U    222,  490.  492  Mar.  U    233, 493  Is.  /list.  U 

282,  6.  17.  20.  21  283, 17  Eeg.  Vis.  III  465,  17  —  no- 

minatus    Traianus    vel    Valentinianus    An.    Val,    I 

322,  60 
Theodericus  I  et  11  (reges  Visigothorum)  v.  ind.  1 V p.  494 
Theoderidus  v.  Theodoricus  1    in  ind.  IV  p.  494 
Theodimirus  (rex  Suevorum)  Is,  /list.  11  302,  24  303,  5 

Theudemirus  lo/i.  II  212,  570,  4 
Theodolridus  (,dux  Fraucorum)  Mar.  II  238,  573,  2 
Theodolus  v.  Theodulus 

Theodor  v.  Theodoricus  I  in  ind.  1  V  p.  494 
Theodora   v.  ind.  II  j).  481   (sub  Constantio  1).   489 

(sub  lustiniano  I).  492 
Theodoredus  v.  Theodoricus  I  in  ind.  IV  p.  494 
Theodoretus  (episcopus  Cyri)  Vict.  T.  II  184,  448  185, 

451  193,  499  200,  542  V.  20.  20/2l     Theodoritus  Marc. 

II  89,  466  Theodorus  Bed.  A  lU  305,  496  c/.  Theo- 
dorus 

Theodoricus  v.  Theodericus 
Theodoritus  v.  Theodoretus 
Theodorus  (Irater  Heraclii  imp.)  u.  ind.  II  p.  490  sub 

Seraciio 
Theodorus  (praef.  praetorii)  An.  Val.  I  324, 68 
Theodorus  (senator)  An.  Val.  I  328,  9o 
Theodorus  Marc.  U  98,  514, 1 
Theodorus  (praef.  Africae)  lo/i.  11  212,  569,  2 
Theodorus  (exarchus)  Bed.  A  III  313,549 
s.  Tlieodorus  Marc.  II  97,512,3    Vict.  T.  II  195,513 
Theodorus  (episc.  Cebarsusitanus)  Vict.  T.  II  204,  555, 

2.  556,  2   205,  565    206,  567,  2 

Theodorus,  episcopus  Cyri  v.  Theodoretus 

I  Theodorus  (episc.  Mopsuestenus)    Vict.  T.  U  193,  499 

)      2t)0,  542  v.  18 

1  Thcodorus  Bed.  A  III  315, '.6i  idemi  an  =   T/ieo- 

1      doretus'^ 


Tlieridorus    cognninento    (iregorius  (episcopus  Neocae- 

sareae  Ponti)  Bed.  .4  111  290,365  292,379 
Theodorus,  episc.  Uoni.,  v.  ind.  VI  p.  555 
Theodorus  (archiepiscopus)  Bed.  A  III  313,  554 
Theodorus  cf.  Thcodoricus  I  in  ind.  IV  p.  494 
Theodosius  iniperator  v.  ind.   II  p.  484.  486.  491 
Thendosius  (conies.  pater  Theodosii  iniperatnris)  Prosp. 

I  400,  1170  r/ir.  4r>2  I  631   C/ir.  511  I  647,  5i:i  CVtss. 

II  153,1130 

Theodosius  (fil.  Mauricii  iuip.)    v.   ind.   II  p.  49(1  siib 

patre 
Tlieodosius    (frater  Ilogodii  i.  e.  Uadagaisi)   Ps.   Is.  /t. 

II  383,  9 
Theodosius,  episc.  Al.,  r.  iiul.  VI  p.  557 
Tlieodosius  cf.  Theudis  in  ind.  IV  p.  495 
Theodotion    (Ephesius.    interpres)    Is.  c/ir.  A    II  400, 

279  Is.  c/ir.  B   II    460,  185       Teodotiou   Bed.  B  III 

288,  203 

T/ieodotus  *Todora  Ps.  Is.  /i.  II  380,  4 

Theodotns  (choriarius)   C/ir.  511  1  641,381 

Theodulus  (presbyter)   C/ir.  452  I  631 

T/ieodulus,  presbyter  (al.)    Tlieodolus  Marc.  II  91,  478 

Theonas,  episc.   Al.,  v.  ind.  VI  p.  556 

Theopascliitae  episcopi   Vict.  T.  II  195,  512 

Theophanius,  episc.  Antioch.,  v.  Theophanes  in  ind.  VI 

p.  558 
Theophilus  imperator  v.  ind.  II 
Theophilus,  episc    Al..  v.  ind.  VI  p.  556 
Theophilus,  episc.  Antioch.,  v.  ind.  VI  p.  557 
Theophilus   (episc.  Caesariensis)    Bed.  A  UI    288,  340 

289,  343     Theofilus  Prosp.  I  433,  743 
TlieophUus    episcopus    chronographus    Lat.  Mal.    III 

426, 16  427.  is 
Theophilus  episcopus  cf.  ind.  VI  p.  o55 
Theofilus  Christiauus  Marc.  II  76,  423.  2 
T/ieop/irastus  p/iilosop/ms     Tlieofrastus  Is.  c/ir.  A   11 

449,  198 
Therm.mtia  r.  ind.  II  p.  485  sub  Ilonorio 
Theseus  C/ir.  511  I  633,  66 
Tlieudatus  v.  Theodatus 
Theudebaldus    (rex    Francorum)    Mar.    II   236,  548,  l 

Theudobaldus  ib.  236, 555,  1 
Theudebertus  v.  Theodebertus 
Theudeliuda  (regiiia  Langobardorum)  Ilarn.  I  338,  9 

339, 15.  24 
Theudemirns  v.  Theodimirus 
Theuderedus  (Theuderidus)  rid.  Tlieodoricns   1  in  Ind. 

IV  p.  494 
Tbeudericus  r.  Theodericus 
Theudibertus  v.  Theodebertus 
Tlieudimer   C.  Hisp.  U  354,  74 
Tlieudis  r.  ind.  IV  p.  495 
Tiieudisclns  v.  ind.  IV  p.  495 
Thendobaldus  v.  Thendebaldus 
Theudoricus  v.  Theodericus 
Theudoridus  v.  Theodoricus  I  in  ind.  IV  i}.494 
T/iiylat/L  Pileser,  rex  Assyriornm      Tlieglath  Falasar 
Bed.  A  UI  266.  124    Teglafellas.ir  Ceneal.  I  193,  rn-.a 
Thiras  v.  Tiras 
Thiudis  v.  Theudis  in  ind.  I V  p.  495 


628 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Thiudisclus  v.  Theudisclus  in  ind.  IV  p.  495 
Tliobail  )'.  Tubal 
Thobel  V.  Tubal,  Tubalcain 
Thober  v.  Tubal 
Tliogorma  v.  Togorma 
Thoi  V.  Tai 

Thola  {Tola,  fil.  Isachar)  Oeneal.  I  176,338 
Thola    (iudex)    Oener.  B  I  118,  loi    Chr.  Al.  I  118, 
243.  24r,    Prosp.   1  390,  J'.i    add.  IV  ad  Prosp.   I  491 
Chr.  511  1  633,  63    Bed.  A  III  259,  .',9    Bed.  B  III 
259,  65  Lat.  Bed.  lU  850,  38.  39     Thole  Oener.  A  I 
118,258      Tola  Is.  chr.  A  II    437,83  Is.  chr.  B  II 
437, 54    Tole  Geneal.  I  188, 5i2 
Thomas  (apostolus)  Oener.  B  I  133, 169,  6 
Tlionos  Concoleros  v.  Sardanapallus 
Thorgaman  v,  Togorma 

Thovibius  (episcopus)  Ilyd.  II  24,  130.  135  Jis 
Thorisarius  (comes  stabuli)  Clir.  511  I  664,  w 
Thorismodus,  Thorismotus  vid.  Thurismuudus  in  ind. 

IV  p.  494 
Thothila,  Thotila  v.  Totlla 

Thoul  {Ohel,  fil.  Zorobabel)  Gener.  A  I  132,  332,53 
Thraustila    (sateUes    Aetii)    3Iarc.    II    86, 4;i5, 1    idem 

mdetur  Trasila  Havn.  I  303,  455,  2 
Thurismundus  (Thui-ismo)  v.  ind.  IV  p.  494 
Thyestes  Clir.  Al.  I  119,  254 
Thyras  v.  Tiras 
Tibatto  Ckr.  452  I  660, 117.  119 
Tihenanus,  praef.urhis     lunius   Tiberiauus    Chr.354 

I  66,  291.  3U3 
Tiberinus  Silvius  Cass.  II  122,  63     Tyberinus  Silvius 

Bed.  A  III  263,  loo     Tiberius  Silvius  Tros^K  I  392, 

126  Chr.  511  I  634,  117  Nenn.  int.  Ul  153,  is     Titus 

Chr.  354  I  143,  24 
Tiberius  imperator  v.  ind.  II  p.  475.  490.  491 
Tiberius    (fil.   Constantini   Pogonati   imp.)    r.  ind.  II 

p.  490  sub  patre 
Tiberius    (fil.   lustiiiiaui    U    imp.)    v.   ind.  II   p.  491 

suh  paire 
Timaeus,  episc.  Antioch.,  v.  ind.  VI  2>.  557 
Timocharis  Lat.  Al.  III  448  mg.  h 
Timotheus  (apostolus,  socius  Pauli  apost.)  Chr.  pascli. 

I  236,  337, 2   238,  356  Cons.  Const.  I  238,  356  Prosp. 

I  455,  1097  Gild.  III  81, 35  82,  ii  Bed.  A  III  296,431 
Timotkeus  martijr    Timoteus  Chr.  354  I  72,  4 
Tiniotheus    (martyr,    al.)    Barh.   I   291,202    Prosp.  I 

447,974     Thimotheus  F.  Vind.  A  I  291,417  Bed.  A 

m  295,  410 
Timotheus,  episc.  Al.,  v.  ind.  VI  B  (n.  XXIV.  XXIX. 

XXX.  XXXVII) 
Timotlieus,  episc.  Const.,  v.  ind.  VI  p.  561 
Tiniotlieus,    episcopus    chronographus    Lat.  Mal.    III 

426, 16  427, 18  429, 7 
Tinius  v.  Rufus 
Tiras  (fil.  laphet)  Ps.  Is.  h.  II  379,  ihis    Britl.  111  161, 

22       Thiras  Gener.  A   I  96,  65     Ckr.  Al.    1  96,  42 

Thyras  Qeneal.  1  169,  195 
Tilan  Teitan  Oeneat.  I  195,  uniis 
Titanus  Oild.  111  35,  9 


Titianus  (haereticus)  Prosp.  I  430,  688.  689  Is.  ckr.  A 
II  459,  277 

Titiani  qui  et  Encratitae  Prosp.  I  430,  689 

Titianus,  praef.  urbis: 

Fabius  Titianus  Chr.  354  I  68,  33».  34o  69,  350.  351 
Postumius  Titianus  Chr.  354  I  66,  305 

Titinon  Britt.  III  203,  20 

Titucius  v.  Roburrus 

Titus  (socius  Pauli  apostoli)  Oild.  III  82,  8 

Titus  (diaconus)  Prosp.  I  471,  1292 

Titus  iraperator  v.  ind.  II 

Titus  cf.  Tiberinus  Silvius 

Titus  Tatius  v.  Tatius 

Toaba  (Tkoaba)  C.  Hisp.  II  365, 124  366, 131 

Tobias  Oeneal.  1  193, 569 

Tobias,  episc.  Hieros.,  ».  ind.  VI  p.  559 

Tocus  {2hhas,  fil.  Nachor)  Oeneal.  I  171,246 

Todora  v.  Theodotus 

Togorma  {Togarma,    fil.  Gomer)    Ps.   Is.  h.  II  378,2 
Thogorma   Oener.  A  I  96,  70     Thorgaman  Chr.  Al. 

1  96,  47     Thargama  Qeneal.  I  168,  173 
Tola,  Tole  v.  Thola 

Tolemo  add.  I  ad  Is.  hist.  II  304,  18 

Tomyris  v.  Tamyris 

Torquatus  Mallius  {i.  e.  Manlius)  Torquatus  Prosp.  I 

398,  221 
Totila  (rex   Gothorum,  yen.  -ae,   acc.  -am)   Ilavn.   I 

269,  31   Auct.  Marc.  U  107,  543,  2.  543, 1.  544, 1.  545, 1. 

546,  2  108,  547,  5  bis.  548, 1   add.  IV  ad  Is.  chr.  II  503, 

2  Bed.  A  lU  308, 522  add.  I  ad  Bed.  III  334, 522 
his  acc.  Totilan  Auct.  Marc.  11  108,  548,  2  Totila 
{acc.  -anem)  Viet.  T.  II  203, 554,  4  Is.  ckr.  A  U 
476,  3991).  402  Totilas  Auct.  Marc.  II  107,  545,  4 
Tothilane  (ahl.)  Havn.  I  337,  3  Thotila  {acc.  -am) 
Hyd.  II  36  V.  9.  10  add.  I  ad  Bed.  III  334,  522 
Thothila  {acc.  -anem)  Havn.  1  269,  33  acc.  Thothi- 
lem  Hyd.  II  36  v.  8  abl.  Tutilano  Agn.  I  334,  62 
Baduila  Mar.  II  236,  547,  2.  553  238,  56«  Vadna  F. 
Vind.  B  I  334,  701.  7u4 

Totmirus  rex  Ps.  Is.  h.  II  388,  21  quater 

Trachylus  Prosp.  I  388,  53 

Traianus  imperator  v.  ind.  II 

Transmundus  v.  Thurismundus  in  ind.  IV  p.  494 

Trasamundus  v.  ind.  III 

Trasaricus  (episc.  Arriauus)  loli.  II  212,  572 

Trasemuudus  v.  Trasamundus  in  ind.  III 

Trasila  c.  Thraustila 

Trasimundus  v.  Trasamundus  171  iml.  III 

Trasmundus  v.  Thurismundus  in  ind.  IV  p.  494 

Traso  Chr.  354  1  72,  17 

Trechmorus  (vocatus  Gildas)   V.  Gild.  A  III  99,  38 

Treino  (dux  Gothorum)  Auct.  Marc.  U  105,  538,  3 

Treptolemus  v.  Triptolemus 

Triarius    (pater    Theoderici,    regis   Gothorum)    Marc. 

II  92,  481,  1     Bed.  A  lU  305,  soi 
Trifina  (filia  Werooi)    V.  Gild.  A  lU  99, 19 
Trilinus  rex   V.  Oild.  B  III  107,  26 
Trigetius  (vir  praelectorius)  Prosj).  1  474,  1321    (uld.  1 

ad  Prosp.  I  486,  1321  add.  V  497,  1321    Iteg.  Wand. 

lU  458,  1       Trygetius  Prosp.  I  482,  U67  v.  12 


INDEX  VII. 


NOMINA  HOMINVM. 


629 


Tiigil  JJritt.  m  203,  21 

Triopa  r.  Xuntlms 

Triptoleimts  Treptolciuus  h.  clir.  A  11  435,  ci; 

Tritheitae   Vict.  T.  II  1 99,  .iM  ii»- 

Triwa  (praepositus  cubiculi)  An.  Val.  I  326,  S2 

Tros   Nenn.    III   151,18.27    Nenn.  int.    III    151,16.25 

Troi  (ijen.)  Britt.  III  161,  14 
Troyiit  Britl.  III  217,  is 

'rryfon  Prosp.  I  402,  281     Bed.  A  III  278,  23S 
Trygetius  v.  Trigetius 
Tubal  (fil.  laphet)    add.  I  ad  Is.  hist.    II   304, 11  his 

Ps.Is.h.   II  378,2  379,2   £W«.  111161,20      Tho- 

bail    Chr.  Al.   I  96,  40       Tliobel  Gener.  A   I  96,  e.'! 

Thober  Oeneal.  I  169,  uii 
Tuhalcaiu    ( Thtihall.mn,    fil.  Lamech    e.x    Sella)     Is. 

chr.  A  II  428,  M       Tbobel  Oeneal.  I  164,  .=,7 
Tuta  (mag.  militum,  acc.  -anem)  An.  Val.  I  316,  51  bis. 

52  ijs    Havn.  1321,  2  6is       Eufanem  ('acc.J  F.Vind. 

A  I  320,  645 
Tulga  (Tulgas)  v.  ind.  IV  p.  4il6 
Tulius  Servilius  v.  Servius  Tullius  in  ind.  I 
Tullius  V.  Cicero 
TuUus  Hostilius  v.  ind.  I 
Turgius  V.  Aprouianus 
Turismodus,  Turismuudus  vid.  Tliurismundus  in  ind. 

IV  p.  494 
Turnus  Brilt.   lU   150,  l  152,  7    Nenn.  int.   III  150,  3 

152,  23 
Turranius  v.  Gratianus 
Turrem  v.  Tyrrenin 
Tuscus,  praef.  urhis  Nummius  Tuscus  Chr.  S-54  1  66, 

302 

Tutila  V.  Totila 

Tyberinus  Silvius  v.  Tiberinus  Silvius 

Tyche  v.  Fortuna 

Tydil  Britt.  m  203,  28 

Tyrannus,  episo.  Antioch.,  v.  ind.  VI  p.  557 

Tyi-renin    (fil.  lavan)    Oeneal.    I   169,187"'       Tnrrem 

ih.  169,  is7a 
Tzitta  (patricius)  Auct.  Marc.  II  104,  535,  3 


Vabalathus  Silv.  I  521,49 

Vadua  v.  Totila 

Vaefarius  (dux  Francorum)  Mar.  II  238,  573,  2 

Waipbarius  (dux  Aquitanorum)  add.  IV  ad  Bed.  III 

345  (Eins.  inf.) 
\'alagothus  (fil.  Armenon)  Britt.   III   160,  4/5       Uile- 

gotus  Nenn.  int.  III  149, 10 
Valamer  add.  IV  ad  Prosp.  1  492,  3,  ii 
Valamer,  pater   Theoderici,  regis  Oslrogotlwrum  Wa- 

lamir  An.  Val.  I  322,  58       Walamericus  ib.  314,  42 

cf.  Theodericus 
Valens  imperator  v.  ind.   fl 
Valens  Caesar  v.  ind.  II  p.  482  sub  Licinio 
Valens  tyrannus  v.  ind.  II  p.  479  sub  Decio 
Valens,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  p.  559 
Valentinianus  imperator  v.  ind.  II  p.  483.  484.  486 
Valeutinus  (haeresiarches)  Prosp.  I  425,  633.  6.34  ('a .  &j 

430,  689.  691  fa .  6)    Chr.  oJl  1  641,362    Is.  chr.  A  II 


459,  274    Is.  chr.  B  II  4.59,  i.si    Bed.  A  III  287,  323 

Bed.B  III  287,  iw 
Valentinus  Vhr.  354  l   76,  15 
Valentinus  Chr,  354  I  39  qttater,   quintmn   in  mono- 

grammate  41      cf.  p.  15 
Valeria  v.  ind.  II  p.  481  sub  Galerio  Maximiano 
Valerianus  imperator  v.  ind.  II 
Valerianus   (mag.  militiae)  Auct.  Marc.    II  1 

105, 537,  2  !    idem '! 

Valerianus  Auct.  Marc,  II   108,548,2  ) 

Valerius  v.  Basilius,    Corvinus,    Ma.xinius,    1'roculiis, 

Puhlicola 
Valia  (Vallia,  Wallia)  v.  ind.  IV  p.  494 
Wamba  v.  ind.  IV  pt-  496 
Vandalus  (fil.  Neguae)  Nenn.  int.    111    149,  12    171,  13 

Brltt.  III  160,6 
Vare  (Bedad,  pater  Arax,  regis  Edoin)  Oeneal.  I  173, 

285 
Varro   (M.  Tereniius  Varro   Beatinus)    Is.  chr.  A    II 

451,  218    Bed.  B  UI  279, 161 
Varro  Atacinus  V.  Terentius  Varro    Prosp.   l  403,  302 
Varus,  praef.  urbis: 

Ceionius  Varus  Chr.  354  I  66,  284. 285 
Postumius  Varus  Chr.  354  I  66,  271 
Veaetius  v.  Boethius 
Veila  (comes)  Chr.  Caes.  II  223,  611 
Welid  (I)     Ulit  C.  Hisp.  II  351.  65.  66  352,  68  ter  353, 

70    354,  73.  76  bis    355,  78       Hulit   C.  Byz.    II    348 

351, 34  355, 36 
Welid  (II,  s.  Ahoelid)  Hulit  C.  Byz.  U  359,41     Alulit 

pulcher    C.  Hisp.    II    364,  121       Alulit    ib.   359,  93 

364, 122  365, 123      cf.  lezid  III 
Velleropbons  »1.  Belleropbon 

Venus  Chr.  354  I  143, 10  146,  26    Cass.  II  142,  789 
Verecuudus    (episo.   luucensis)    Vict.  T.    11   202, 551,  1 

203,  552 

Veremudos  (rex  Hispaniae)  Reg.  Vis.  III  469  (Leg.) 

Vergilius  Maro  Prosp.  I  404,  307    Bed.  A  III  280,  250 

Vergilius  Cons.  Const.   1    215, 685   218,  736»    Prosp. 

1407,349  1546,20    Cass.  II  135,564    Bed.A  m28{), 

252       Virgilius    Chr.  iMsch.   I  215, 685    F,  Vind.  A 

I  276, 51   Chr.  511  I  638, 255   Is.  chr.  A  11  452, 229. 
229  a  Britt.  m  164,4    c/.  Geneal.  I  169,  196» 

Verina  v.  ind.  II  p.  489 

Verinianus  Is.  hist.  II  295,  12 

Verinus,   praef.  urbis   Lucer.  Verinus  Chr.  354  I  67, 

323       Lucer.  Viriuus  ib.  67,  324 
Weroous  (comes  Venetensium)  V.  Oild.  A  UI  98,  4.  5. 

10.  11.  12 
Vertigernus  v.  Guorthigirnus 
Verus  imperator  v.  ind.  II 
Verus  (raag.  militum)  Attct.  Marc.  II  108,  548,  2 
Vespasianus  imperator  v.  ind.  II 
Vestales  virgines  Chr.  354  1  144, 10  Is.  chr.  A  II  444, 

152       virgo  Vestalis    Chr.  354  I  144,  9  Ps.  Is.  chr. 

II  499, 146  Bed.  A  IH  266, 125 

Vestilianus  v.  domus  Vectiliana  in  ind.  VIII  sub  Koma 

Vestina  Bed.  A  III  300,  466 

Vetius  V.  Kufinus 

Vetranio  tyrannus  v.  ind.  II  p.  483  aub  Constantio  II 


630 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII 


Vetto  Hyd.  II  22,97 

Veturiiis    (inag.    inilitiae)    rrosj).  I  44H,  3S6       Victus 

Chr.  511  1  643,  447 
Ufir  (Ophir,    fil.  lectan)    Gener.  A   I  105,184       Ufer 

Geneal.  I  170,  216     Huir  Chr.  Al.  I  10,5,  154    Mam- 

suir  Gener.  B  I   105,  7.1 
Ugnericus  v.  Hunericus  In  ind.  III 
Viator  (comes)   Marc.  II  92,  4Sii,  2 
Vibia  V.  Perpetua 

Vibius  (episcopus)  Vicl.  T.   II  203,  .'..H,  a 
Vibius  cf.  Maximus 
Victiliana  domus  !'.  tlomus  Vectiliana  in  ind.  fieorjr. 

sub  Roma 
Victor  (Maximi  filius)  v.  ind.  II  p.  4S4  suh  Graliano 
Victor  (Capuanus    episcopus)  add.  IV  ad    Vict.  Aq.  I 

753  post  13     Bed.  A  III  307,  .i20 
Victor,  episc.  Romanus,  v.  ind.  VI  p.  553 
Victor  (Tunnennensis  episcopus)   Viet.   T.  II  204,  .1,',,'i, 

2.  556,2    205,  ,565  loh.  II    211    V.  1.4    Is.  chr.  A  II 

424     c/.  //  p.  178 
Victor  (angelus  dei)  Britt.  III  195,  6 
Victorianus,  praef.     urbis       Pomponius    Vietorianus 

Chr.  354  I  66,  282 
Victorinus  tyrannus  v.  ind.  II  p.  479  sub  Gallieno 
Victorinus  (martyr)   Chr.  354  I  71,  28 
Victorinus  (rhetor)  Cass.  II  152, 1092 
Victorinus  cf.  Victorius 
Victorius,  episc.  Poetovionensis     Victorinus  Oeneal.  I 

194,  616  19.5,  619 
Victorius  (Aquitanus)    Vict.  Arj.   1   677,  i.  u  add.  IV 

ad   Vict.  Aq.  I  756,  457    add.  II  ad  Is.  chr.  II  492 

493,  7  bis    add.  IV  505,  6  Bed.  A  III  305, 497  307, 

520     add.  II  ad  Bed.   III   339     cf.  I  p.  669  sq. 
Victus  V.  Veturius 

Vigilantia  v.  ind.  II  p.  489  sub  lustiniano  I 
Vigilius,  episc.  Eom.,  v.  ind.  VI  p.  554 
Vilbrordus    cognomento    Clemens     (episc.   Fresonuni) 

Bed.  A  III  316, 566 
Uilegotus  V.  Valagothus 

Viliarid  (dux  Gothorum)  Auct.  Marc.  II  107,  542,  3 
Vincentius  (dux  Hispaniarum)  Chr.  511  I  665,  652.  653 
Vincentius  (episc.  Caesaraugustanus)  Is.  hist.  II  288,  5 
Vincentius    (martyr)    Is.  hist.  II    296,  24f6j       s.  Vin- 

centius  Ps.  Is.  h.  II  382,  R 
Vindalonius  Magnus  (praeiectus)  Cons.  Const.  I  242, 

375,  1     Vindathnius  Magnus  Chr.pasch.  I  242,  375,  i 
Vindex  tyrannus  v.  ind.  II  p.  475  sub  Nerone 
Vindimiolus  (lieremita)   Vict.  T.  II  191,490,3 
Virgilius  v.  Vergilius 
Virinus  v.  Verinus 
Virius  V.  Lupus,  Orfitus 

Vitalianus  tyrannus  v.  ind.  II  ji.  489  sub  lustino  I 
Vitalianus,  episc.  Kom.,  v.  ind.  VI  p.  555 
Vitalis  (martyr)   Chr.  .5.54  I  71,  1 9 
Vitalis  (abbas)    V.  Gild.  A  III  106,  38.  44 
Vitalis,  episc.  Antioch.,  v.  ind.  VI  p.  557 
Vitalis  add.  I  ad   Vict.  Aij.  1  737,  4 
Vitellius  imperator  v.  ind.  II 
Vitericus  Prosp.  I  477,  1337 
Witericus  v.  Vittericus  in  ind.  I V  p.  495 


Vitigis  (rex  Ostrogothdrum)  Auct.  Marc.  II  104,5.36,4 
105,  537,  1.  2*1».  538,  ibis.  4  106,  540,  3.  ibis  Wittegis 
Mar.  II  236,  640,  2     Guitigis  F.  Vind.  B  I  334,  696 

Vitiza  (Witiza)  v.  ind.  IV  p.  496 

Vitrasius  v.  Orfitus 

Wittegis  •('.  Vitigis 

Vittericus  (Wittericus,  Wittiricus)  v.  ind.  I V  /i.  4y5 

Vittiza   (Wittiza)   i'.  Vifiza  in  ind.  IV  p.  496 

Vitus  (mag.  utriusque  militiae)  Hyd.  II  24,  134 

Viutericus  v.  Vittericus  in  ind.  IV  p.  495 

Vizoves  (rex  Aegyptiorum)  Bed.  A  III  255,  34  Zoes 
Is.  chr.  A  II  430,  28   (ubi  cf.  not.) 

UI  V.  Hul 

Uldida  (episcopus)  loh.  II  218,  5S9,  lits 

Ulemadar  r.  Eviinierodacli 

Ulit  V.  Welid 

Ulixes  Chr.  511  I  634,  82  Is.  chr.  A  II  439,  loo 

UIU  V.  Alli 

Ulphula  (dux  Honorii)  Havn.  I  300,411  Prosp.  I  466, 

1243 

Ulpianus   (iuris   consultus)  Prosp.  I   436, 797  Cass.  II 

146,918  Is.  chr.  A  U  462,296 
Ulpius  V.  Limenius 
Umar  v.  Amer 
Umeia  (Umaija)  C.  Hisp.  II  367, 136    Humeia  ib.  364, 

118,   120 

Unericus  v.  Hunericus  in  ind.  III 

Unulfus  V.  Arnulfus 

Woden    Britt.    111  171,  11    202,  1    203,19.  34    204,19 

Voden  Nenn.  int.  III  171, 11 
Volusianus  imperator  v.  ind.  II 
Volusianus,  j^raef.  urbis: 

Petrcinius  Volusianus   Chr.  354  I  6.5,  267.  268 
Kufius  Volusianus  Chr.  354  I  67,310.  313.  314 
Vortiporius    (tyrannus  Uemetarum)  Gild.  III  43,  20/21 
Uranius    tyrannus     v.   ind.    II  p.  478    sub    Severo 

Alexandro 
Uranius   ("episc.  Emetzenus)  Marc.  II  85  )'.  30 
Uranius  Marc.  II  99,  515,  3 
Urbanus  C.  Hisp.  II  3,55,77 
Urbanus,  episc.  IJom..  v.  ind.  VI  p.  5.53 
Urbanus  (episc.  Toletanus)  C.  Hisp.  H  358,  87  363,  111 
Urbgen    rex  Britt.  III  206, 11.13      cf.  Rum  map  Urb- 

gen 
Urbica  (discipula  Priscilliani)  Prosp.  I  462,  1187 
Urias  (sacerdos)  Gener.  A  I  124,  282  Oener.  B  I  124, 

127      Uria  Gener.  A  I  135,  355      Hurias  Chr.  Al.  I 

124,  279  Gener.  B  I  135, 117 
Urias    (propheta)    Oener.   A    I    126,  29o    133,  333,  34 

Hurias   Chr.  Al.    I    126, 289.  290    Gener.  B   I   133, 

168.  34 

Urias  Chetteus,  maritus  Bersabe     Urie  (gen.)  Gencal. 

I    191,543 

Uriu  (sacerdos)  Oener.  A  I  135,  357 

Urraca,  mater  Adefonsi  rerjis    Urrace  (ijen.)  add.   VII 

ad  Is.  hist.  II  376 
Ursacius  (episcopus)  Prosp.  I  462,  1193 
Ursiana  ecclesia  Arjn.  I  301 
Ursulus  (rlietor  Tolosensis)   Cass.  II   138,  673 
Ursus  Gild.  111  44,  4  bis 


INDEX  VII. 


NUMINA  HOMINVM. 


631 


Usbon  V.  Abessau 
UsfVeau  Brilt.  III  204,  27 
Vulcauus  Chr.  354  I  143,  8 
Vulfilas  V.  Gulfilas 
Uz  V.  Ob,  Oe,  Os 


Xanthus  Triopa  {i.  e.  Xautlius  fil.  Tiiopae)  Pros]).  I 
388,  54 

Xaries  v.  Xerxes 

Xenocrates  philosophus  Is.  chr.  A  II  448,  IHI  Is.  chr. 
B  II  448,  127  Bed.  A  III  274, 192  Bed.  B  III  274, 142 

Xenophanes  Xenofanes  tragoediai-iini  .scriptcjr  Is.  chr. 
A  n  446,  169» 

Xenopkon  Xeuofon  /s.  chr.  A  II  448,  i»i 

Xerses  v.  Arses 

Xerxes  q.  e.  Balaeus  Cass.  II  121,  13 

Xerxes  (I,  rex  Persarum ,  acc.  -em  rel  -en)  Chr.  Al. 
I  129,  310.  311.  312  Gener.  A  I  131,  321  Prosp.  I  396 
190.  193  Chr.  511  I  636,  196  Is.  chr.  A  II  446, 173 
7».  chr.  B  n  446,116  Bed.  A  III  271,158  272,163 
Lat  Bed.  IH  851,  78.  79  Lat.  Al.  III  447,  25  450, 
25  Xerses  Bed.  B  III  272,  131  Xersis  Gener.  B 
I  131,  188     Sersex  add.  I  ad  Chr.  354  1  152,  43 

Xerxes  (11,  rex  Persarum)  Prosp.  I  397,  205  Bed.  A 
III  273, 171  Xersis  iuuior  Gener.  B  I  131,  190 
Xaries  Gener.  A  1  131,  323  Artarxerxes  add.  I 
ad  Chr.  354  I  152,  40 

Xerxes  cf.  Arses,  Artaxerxes 

Xystus,  episc.  Rom.,  v.  ind.  VI  A  (n.  VIII.  A'A'F. 
XLVI) 


Yoias  V.  lavau 

Ypolitus,  YppoHtus  v.  Hippolytus 

Ysaac  v.  Isaac 

Ysaias,  Ysayas  v.  Esaias 

Yscam  v.  Iscam 

Ysidorus  v.  Isidorus 

Ythamar  v.  Ithamar 

Yzit  V.  Izit 


Zabdas,  episc.  Hieros.,  v.  ind.  VI  p.  560 

Zabulou  (Zebulun,  fil.  lacoh,  vulgo  Sebulon)  Geneal. 

I    175,  31lb.  317    176,  339iJS 

Zaccliarias  Geneal.  I  190,  636 

Zaccharias  (pater  Eabbuti  reglnae)  Geneal.  I  180,  404 

Zaccharias  cf.  Azarias  (rex  Israhel)  et  Zacharias 

Zacchur  v.  Zacliur 

Zacharias  {Sacharja  propheta ,  fil.  loiadae  sacerdotis) 
Gener.  A  I  123,  278  Chr.  Al.  I  123  Prosp.  I  392, 
138  Chr.  511  I  635,  131  Is.  chr.  A  II  442,  I3i  Gild. 
III  51. 15  Bed.  A  III    264, 109  Bed.  B  III  264, 103 

Zacharias  (Sacharja  proplieta ,  filius  Hereclija  filii 
Iddo)  Chr.  Al.  I  127,  294  128,  :io3.  .306.  308  Gener.  A 
I  128,298  Gener.Bl  133,  I6s,  41  Prosp.l  396,185 
Chr.  511  I  636,  188.  192  Bed.  A  III  270, 150  v.  7  271, 
156  272, 159  Lal.  Mal.  III  432,  35  Zacharias  filius 
Addo  Oild.  III  58,  6  74,  20  Zaccharias  Gener.  A 
I  133,  33  3,  41 
CHRONICA   III. 


Zacharias  (sacerdos)  Gener.  B  I  185, 117 

Zacharias   (pater   lohannis   baptistae)   Barb.  I  276, 45 

278,  75  279,  86  bis.  100  bis  Prosp.  I  409,  376    Zaxarias 

Barb.  1  279,86 
Zacharias  (protospatarius)  Bed.  A  III  316,  565  6(s 
Zacharias,  episc.  Rom.,  v.  ind.  VI  p.  555 
Zacheus ,    episc.   Hieros.,    vid.  Zacchaeus    in   ind.  VI 

p.  559 
Zachur  {Saklcur  levita)  Zacchur  Geneal.  I  190, 538 
Zachur  (sacerdos)   Gener.  A  I  135,356 
Zafan,  Ticinensium  dux  Havn.  I  338,  7 
Zali  C.  Hisp.  II  366,  130.  134 
Zama    (Samh)  C.  Hisp.  II  358,  seijs     Zame  ib.  356, 

82     Zema  C.  Byz.  II  358,  40 
Zambram  (Simron,  fil.  Isachar)  Geneal.  I  176,  338 
Zambri  {Simri,  fil.  Zara)  Gencal.  I  176,  335 
Zambri  {Simri,  rex  Israhel)  Oeneal.  I  192,  550 
Zambri  cf.  Amri 

Zara  (fil.  lehul)  Geneal.  I  173,  278.  279 
Zara  {Serah,  fil.  ludae)    Geneal.  I  176,333      Zaro  ib. 

176,  335 
Zara  (Aethiops)  Bed.  A  III  268,  96 
Zareth  (Serah,  fil.  Raguel)  Oeneal.  I  173,  269  bis 
Zaro  V.  Zara 

Zat  (Saad)  G.  Bisp.  n  360,  97 
Zazyr  (Sichri,  fil.  Isaar)  Gener.  A  I  136,  360      Zecris 

Oeneal.  I  186,484 
Zeb  (Seeb)  Chr.  Al.  I  117,  240 
Zebedaeus  Zebedeus  Gener.  B  I  133, 169,  4 
Zebennus,    episc.    Antioch.,    vid.    Zebinus    in  ind.  VI 

p.  557 
Zeconias  v.  Sedecias 
Zecris  v.  Zazyr 
Zedekia  v.  Sedecias 

Zedmar  {Kedma,  fil.  Ismahel)  Geneal.  I  172,  254 
Zef-  V.  Zeph- 
Zegulf  Britt.  III  204,  22 
Zelpha    {Silpa    ancilla ,   coucubina   lacob)    Geneal.   I 

175,  3lia-l'       Celpha  ii.  175,  318 
Zema  v.  Zama 
Zenez  v.  Cenez 

Zeno  philosophus  (Eleaticus)  Prosp.  I  396, 197 
Zenon  stoicus  Is.  chr.  A  II  449, 198 
Zeno  imperator  v.  ind.  II 
Zenobia  Prosp.  I  442, 905.  90S  443, 908   Silv.  I  521,  49 

Cli.r.  511  I  642,  431    Cass.  II  148,  988 
Zenobia  famUia  Prosp.  I  443,  908 
Zenonida  v.  ind.   II  p.  488  sub  Basilisco  tyranno 
Zephyrinus  (Zepherinus),  episc.  Rom.,  v.  ind.  VI  p.  553 
Zeraam    (leroham    sacerdos,    fil.  Aliap)    Oener.  A    I 

136,  358 
Zethus  (fil.  lovis)   C7ir.  Al.  I  117,  241 
Zeuxippus  (rex  Sicyoniorum)  Bed.  A  III  261,  76 
Zeuxippus  c/.  Constantinopolis  (thermae)  in  geogr. 
Zeuxis  pictor  Is.  chr.  A  II  447,  I75    Bed.  A  EII  273, 

166 

Zezabel  v.  Hiezabel 

Zievi  (lisvi,  fil.  Aser)  Oeneal.  I  176,  341 
Ziezi  (fil.  lectan)  Oener.  B  I  105,  77 
Zini  V.  luppiter 

81 


632 


NOMINA  HOMINVM. 


INDEX  VII. 


Zmael  v,  Ismail 

Zmerdius  v.  Smerdis 

Zoes  V.  Vizoves 

Zoilus,  episc.  Al.,  v.  ind.  VI  p.  557 

Zoleimam,  Zoleiman  v.  Zuleiman 

Zoroastres  (rex  Bactrianorum)  Is.  chr.  A  II  431,  32. 
32»  Is.  chr.  B  II  431,29  Zoroastris  Silv.  I  547,4 
Zorasti-es  (gen.)  Nenn.  int,  III  151,  20/21  (ubi  cf.not.J 
Zoroastrae  (abl.)  Scyth.  B.  II  311,  1  loastra  (abl.) 
Scyth.  L.  II  311,  l 

Zorobabel  {Zerubbabel  [vulgo  Seriihabel] ,  fil.  Salathiel 
[fil.  Fania  Gener.  A  I  132,  332,  52])  Chr.  Al.  I  128, 
300.  302     Gener.  A   I  132,  332,  ^2  bis.  53    Gener.  B   I 


132,  167,  62  Ji«.  53    GeneoZ.  I  181,  42oa -t    182,  443a-l> 
183,4!i0    184,4r,2t>    185,460.462    193,571.593.594   Bed.A 

III    271,  155       Zorobabel    q.  e.   Sarathiel    CJir.  511 

I  636, 188       Zorobabil  q.  e.  Hesdram  Lat.  Mal.  HI 

430,  31 
Zosabaae  v.  losabeth 
Zosimus,  episc.  Kom.,  v.  ind.  VI  2'-  554 
Zotto  (dux  Beneventi)  Ps.  Is.  chr.  II  501,  4u6 
Zucam  (fil.  Asam)  Geneal.  I  174,  30i 
Zuleiraan   (Sulaiman)   C.  Hisp.    II   355,  78    356,  80.  81 

C.  Byz.  II  357,  38      Zuleman  C.  Hisp.  11  356,  80  mg. 

Zoleiman  C.  Byz.  II  355,  36  bis  357,  38       Zoleimam 

C.  Byz.  II  348 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


633 


VIII.   GEOGRAPHICA. 


Nomina  additamentorum  Isidori  Pelagianorum  II  p.  305- 
sprevimus  utpote  maximam  partem  recentiora. 


-307 


Abela  Ps.  h.  h.  n  382,  s      Abila  I  573  (Lus.) 

Abinio  v.  Avenio 

Abinna  (Abila)  Sih:  I  539,  4,  7 

Abiria  Ps.  Is.  h.  II  384,  ii 

Abitus  V.  Abrytus 

Aboruis  Ps.  Is.  h.  II  382,  8 

Abottbi  lar   (Haboth  lair  ffieron.)   Geneal.  I  188,  .".13 

civitas  Abrincatum  X.  Gall.  I  585,  ii  'i 

Abrytus  Abryptus  Chr.  3.54  I  147,  35      Abrittus  Vass. 

Q  147,966       Abitus  Prosp.  I  439,850 
Absarus  t'.  Apsarus 
Acarnania   Acainea    Gener.  A   I  98,  88,  2S       Acarnia 

Chr.  Al.  I  98,  62,  29 

Acaraanes  Silv.  I  519,  l 
monasterium  Acauno  Mar.  II  234,  M5       monasterium 

sanctorum  Acaunensium  ib.  239,  574       locus  Agau- 

uensiura  martynun  Havn.  I  338,  7     monachi  Agau- 

nensi  (plur.,  sic)  Mar.  II  237,  665,  l 
Accaron  (Eqron)  Gild.  III  66,  19 
Acci   Ps.  Is.  h.  n  382,  8      Accii   I  573  (Cart.)      Ac- 

citane  sedis  (gen.)  C.  Hisp.  U  358,  87 
Acciinses  simil.  v.  Athenienses 
Acbaia    Gener.  A    I    98,  s8,  27     Chr.  Al.   I  98,  G2,  27 

Prosp.  I  416,  485     Silv.  I  539, 17       Acaia  Chr.  511 

I  640,  327      Acchaie  (ge7i.)  Ps.  Is.  h.  II  384,  il 
Achaei  Achai  Gener.  A  I  107, 197,  46     Achei  Chr. 

Al.   I   107,167,46    119,256    120,262 

Achivus  Marc.  II  88,462       Achiva  ib.  75,421,1 
Achelous  Gener.  A  I  111,229,26      Achelmus  Chr.  Al. 

I  111,201,26 
Acincum  v.  Aquincum 
Acres  castellum  Marc.  II  99,  515,  4 
Actium  Cass.  II  134,  555 

bellum  Actiaoum  Prosp.  I  406,  337      ludi  Actiaci 
Cass.  n  134,  657 
Acyro  Prosp.  I  452,  1048     Cass.  II  151, 1069      Anciro 

Lat.  lust.  III  422,  9       c/.  I  11,  9 
Adalia  xV.  Gall.  I  587,  9 
Adamosynii  v.  Alamosyni 
Adano  insula  Geneal.  1  165,  75 
Addua  fluvius   An.  Val.  I  316, 53   Cass.   II   159,  1323 

Adda  Havn.  I  319,  491 
Adiabeni  Cass.  II  144,  376     Adiabiui  Chr.  Al.  I  107, 
167,8     Adiabiuii  ib.  110,192      Adiabenici  Gener.  A 
I  107,197,8  110,221        Azaleni  Chr.  511  I  641,384 
Adiabenicus  Azabeuicus  Prosji.  1  434, 750 


Adria  Adracia  [Adriacia]  Chr.  Al.  I  98,  62,  33  Hadriace 
Gener.  A  I  98,  88,  33 

Hadriaticum  pelagus   Gener.  A    I  98,  88,  33  Chr. 
Al.  I  98,  62, 33 

Adrianopolis  v.  Hadrianopolis 

Aduatud  civitas  Atuaticorum  N.  Gall.  I  585, 11  4 

Adversa  (ea  quae  hodie  Aversa,  antiquitus  Atella)  add. 
IV  ad  Is.  chr.  II  503,  3 

Aeclanum  Aeclanensis  Prosp.  I  477,  1336 

Aedesseni  v.  Edesseni 

Aedui  civitas  Aeduorum  N.  Gall.  I  584,  I  2      Ednii 
Chr.  Al.  I  110,  186 

Aegialea  Agialea  Is.  chr.  A  II  431,  30 

Aegimurus  Aegimuritana  iusula  Vict.  T.  11  204,  556,  2 

Aegyptus  Gener.  A  I  101,133.137  106,188  111,225 
114,246  126,  2906iS  127,194  130,307.308  Chr.  Al.  I 
126,  289  127,  293.  294.  297  add.  I  ad  Chr.  354  1  152, 
27.  31  Geneal.  I  168,  163  Jis.  I64  172,  249.  254.  255  180, 
381  •>    Chr.  pasch.  I  223,  122       Havn.   I    338,12.  13 

Prosp.  I  386,  27  387,  34.  42.  43.  44.  45  388,  67  391,  117 
398,  223.  227     399,  243    406,  339    409,  382   412,  421    421, 

677  Silv.  I  522,  59  542  tit.  10.  10,  1,  Chr.  511  I  634, 
108  637,  215.  221  Chr.  452  I  658, 104  Vict.  Aq.  I  682, 
20  add.  I  ad  Vict.  Aq.  I  737,  24  bis.  25.  26  add.  II 
740, 12  Hyd.  II  15,  18  Cass.  11  126,  229  132,  471  134, 

531     Vict.    T.   II    186,  457,  3    190,  484    194,  507    199,  539 

205,  565  Scyth.  L.  II  322,  34  Scyth.  B.  II  322,  34  C. 
Byz.  n  334,4  335,-4«  339, 21  341,23  344,24  347, 

29.  32  357,  38  Is.  chr.  A  II  433,  41.  44  442,  i4o»  449, 
197.  201  463,  306  473,  381  478,  412  479,  414  »  Is.  chr. 
B  n  453, 154  473, 247  Gild.  ni  54, 12  69,  20  Nenn. 
int.  m  156,  24  Bed.  A  III  256,  43.  44  257,  46  quater. 

47     260,67     262,86     263,90     268,140.142     271,153^8 

272,  163  274,  176.  186  275, 197.  202.  203  276,  205.  216 
277,  220.  226quater  278,  232  281,  267.  26s  283,  284  294, 
399  295,409  Bed.  B  lli  256,46  291,221  305,262 
add.  I  ad  Bed.  IH  334,  494  Lat.  Mal.  III  428,  28. 

30.  31.  34  431,40.  44  433,35  Lat.  Al.  ni  451  mg.  a 
Aegiptus  Gener.  A  I  101, 139  Gener.  B  I  126,  134 
130, 143  Chr.  511  I  636,  174  Egyptus  Chr.  Al.  I 
101, 106.  lU  103, 126  106,  157  114,  222fer.  224  Geneol. 

I     166,  llfit>.  1.15»     177,352    178,359     180,  .382    185,  460 

192,546  193,  569  Cons.  Const.  I  244,  388  Barb.  I  280, 
106  Chr.  511  I  633,  31  Mir.  Hih.  Paris.  III  219, 11 
Bed.  B  m  262,  87  Lat.  Bed.  m  349,  31  Egiptus 
Qener.  B  I  101,  79  129,  176  130, 142  Chr.  354  I  140, 
2.  3  add.  Vad  Prosp.  I  497  Chr.  511  1633,  31.  37. 
38  C.  Hisp.  n  335, 2  339, 14  341, 25  344, 38  367, 134 
Ps.  Is.  h.  n  378,  2  380,  4  384,  11  386, 17 

81* 


634 


6E0GRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


Aegyptius  (mbsi.)  Prosp.  I  413,  uobis 

Aegyptii  (plur.)  Oener.  A  I    99,  9G   100,  ins  101, 

132,  8    107,  197,  17   Chr.  Al.  I    100,  84    101,  105,  8 

126,  289    Oeneal.   I    172,  255  Prosp.  I    387,  33 

394, 171   Silv.  I  518, 30  519,  6  547,  3   Vict.  Aq. 

I  679, 10  680, 11.  13  684, 17  Vicl.  T.  II  187, 4R8 
add.  IX  ad  Is.  hist.  II  389,  (b)  3  390,  (b)  3  Is. 
chr.  A  II  430,28  433,40  453,232»  Is.  chr.  B 
n  430,  25  Britt.  III  156,  17.  20  157,  i.  20  Nenn. 
int.  m  156,20  Bed.  A  m  254,27  255,34  256, 
42  267, 136  268,  140  274, 186  276,  220  Bed.  B  III 
255,  34  Lat.  Mal.  III  428,  30  Aegiptii  Chr.  511 
1636,173  Egyptii  e/ir.^Z.  199,71  101,108  107, 
167,17  113,  214    Egiptii  add.II  ad  Is.  chr.  II  492 

Aegypti  (pl.  =  Aegyptii)  Gener.  A  I  101,136  Oe- 
neal.  I  166,  117  168, 162  add.  VI  ad  Prosp.  I 
499,  397 

Aegyptius  (adj.)  Oeneal.  I  172,  253  *>  P.  Ciz.  I 
507,  3/4  Chr.  462  I  648,  23  Vict.  Aq.  I  682, 12. 
24     Is.  chr.  A  n  434,  54     equi  Egyptii  C.  Hisp. 

II  363,  114 

Aegyptiacus  (adj.)  Oild.  III  29,  u  Aegyptiaca 
lingua  Oeneal.  I  187,  495  •>  Egyptiaca  lingua  ib. 

187,495» 

Aelarona  v.  Uuro 

Aelia  Prosp.l  425,625    Is.  chr.  A  II  458,269  Bed.A 

111  286,  317  Aelia  urbs  Marc.  II  81,  444,  4  Aelia 
civitas  ibid.  et  Cass.  II  142,  797        cf.  Hierosolyma 

Aelymei  v.  Elymaei 

Aemilia  Silv.  I  535,  3  Auct.  Marc.  II  106,  539,  4  107, 

542,  2   Mar.    n   236,  539 

Aemilienses  Emilienses  Gener.  A  I  109,  2io    Emil- 
lisui  Chr.  Al.  I  109,  181 
Aeolia  Eolia  Chr.  Al.  I  102, 123,  13 

Aeolis    Aolis  Gener.  A  I  102,  I5i,  13 

Aeolii    Eolii  Chr.  Al.  I  108, 175     Aeoli  Oener.  A 

I  108,204 

Aethiopia    Oener.  A  I    102,  i4l    107,  197,  69  Oeneal.  I 

165,  75  166,  ll6b  Scyth.  L.  II  312,  3  Scyth.  B.  H  312, 

3  Bed.  A   III    274,  186      Ethiopia   Oener.  A  I  101, 

140  Oener.  B  I   101,  80    102,  8i  Chr.  Al.  I   101,  109. 

112  102, 113  103, 126  107,  167,  72  -Oeneal.  I  182,  446 
Ps.  /«.  A.  II  384,11  Bed.  A  111216,  219  Aetiopia 
C.  Byx.  II  341,  23     Eziopia  C.  Hisp.  11  341,  25 

ulterior  Aethiopia  C.  Byz.  II  347,  29  Aethyopia 
quae  aspicit  Indiam  Oeneal.  I  168,  164  alia 
Aethyopia  unde  prodit  Eubus  fluvius  ibid. 

Aethiops  Oener.  A  I  96, 56  Bed.  A  III  263,  96 
Oild.  m  50,30  55,  33    Ethiops  Chr.  Al.  I  100,  ss 

Aethiopissa  Gild.  III  88,27 

Aethiopes  Gener.  A  I  99,  95  101,  132,  l  102,  141 
107,  197,  16  Is.  hisl.  II  268, 31  Bed.  A  111  254, 
27  Ethiopes  Ps.  Is.  h.  II  378,2  Aethyopes 
Geneal.  1  166,116»  168,162 

Aethiopus:   yen.  Ethiopu  Chr.  Al.  1  96,33  99,74 

Aethiopi  (pl.)  add.  IX  ad  Is.  hist.  II  389,  fa)ii 
Ethiopi    Chr.  Al.  1    99,  7o    101,  105,  i    102,  113 
Ethiopi  primi  et  secuudi  ib.  107, 167,  16 
Aetolia  Etolia  Chr.  Al.  1  98,  62,  25     Betolia  Gener.  A 

I   98,88,25 


Afiomine  monte  v.  Appenninus 

Africa  Or.  Const.  I  8, 9  Chr.  354  1  71,  lo  72,  lo  75, 
9.  14  147,28  Geneal.  1  188,499  196,  624iis  Havn.  I 
269, 21.  26  Prosp.  1  433, 736  434, 757  450, 1025  463, 
1204  464, 1214  467,  1219  469,  I278  470, 1286  471,  1294 
472, 1295  473, 1310  474, 1321  475,  1327  478,  1342.  1344 
479,  1347  484,  1375,  17  add.  I  ad  Prosp.  I  486  (ad 
c.  1321)  add.  IV  491,  12I4  add.  V  495  Silv.  I  521, 
34  538  iit.  3  547,  27  Dom.  Val.  1  629,  28  Chr.  452  1 
631  650, 36.  38  652, 59  654,  ih  658,  96.  los.  109  660, 
129  Chr.  511  I  641,  382  657,  571  664,  634  Hyd.  II 
18,  51. 66ij«  20,  78  21,  90  »  e«  b  22, 99  23,  115  34,  236 
36  Marc.  U  65,  398,  4  <er  71,413  79,435,2  80,439,3 
86,  455,  3  92,  484,  2  103,  529.  534  Auct.  Marc.  II  104, 
535,  1  bis.  536,  1  105,  536,  9.  537,  3  106,  539,  5.  540,  4. 
541,3  107,  ."i^S,  3.  545,  2.  546,  3  108,  547,  6  JiS  Coss. 
II  154,  1160  156,  1214.  1215.  1225.  1240  157,  1270  161, 
1364  Vict.  T.  II  187,  464.  466  189,  479,  1  198,  531. 
533.  534,  ibis.  534,  2  200,  541,  2  201,  543  JiS.  545.  546,  2 
205,  565     loh.   II     212,  569,  2.   571,  2    215,  578,  1     Chr. 

Cass.  II  223,  5io.  513  Mar.  II  235,  534,  2  Is.  hist.  II 
276, 19.  22  282,  18.  19  297,  4.  6.  15  298,  1.  15  299,  19. 
27  300,  2. 13  add.  I  ad  Is.  hisi.  II  304,  6.  9  C.  Byz.  II 
334,  6bis  335,  6  344,  -iibis  347,  29  C.  Hisp.  II  344, 
38  363, 110  Is.  chr.  A  II  451, 214  472,  377  475,  399 
Is.  chr.  B  II  451,  142  475,  255  Nenn.  int.  IH  149, 
3.  4  Britt.  III  157,  8  159,  17  Bed.  A  III  289,  346 
294,  399  302,  480  306,  503.  507  307,516  312,  544  315, 
564  Bed.  B  III  315,  288  add.  II  ad  Bed.  III  336 
Eeg.  Wand.  III  458,  3  (A).  1.  3  (II)  Alrice  (gen.) 
C.  Ilisp.  II  344,  38  Affrica  Havn.  1  269,  29  C. 
Hisp.  II  334,  1  335,  1  Ps.  Is.  h.  II  378,  2  381,  7 
384,  11  bis  386,  17  add.  IV  ad  Js.  chr.  II  502  Nenn. 
int.  m  157, 6  —  Atricam  restituendum  Sang.  I 
300,  548 

Africa  proconsularis  Silv.  I  538,  3,  1 
Affricani  (subst.)  Ps.  Is.  h.  H  378,  2 
Africanus    (adj.)    Vict.  T.  II    205,  560     C.   Hisp. 
II   360,95.  96.  99Jts    363,  113  iiS    Ps.  Is.  h.  II 
378,  1      provincia  Africana  Vict.  T.  II  203,  553, 
1.554,2  loli.  II  212,570,1       Africana  ecclesia 
Vict.  T.  n  193,  497,  4    204,  557,  1   loh.  II    211 
V.  1.  5  Is.  hist.  II  299,  4    episcopi  Africani  (pl.) 
Vict.  T.  U  204, 556,  2    Africani  antistites  ib.  202, 
550, 1       Africaue   regionis    C.  Hisp.   U  355,  77 
Affricanus  Ps.  Is.  h.  II  383,  9  386,  17  bis 
Afer  Chr.  511  1    641,  388  Cass.  II    144,  869    145, 
889  Is.  chr.  A  II  460,  286  Bed.  A  III  289,  349 
Afrus  add.  IX  ad  Is.  hist.  II    390  jwst  (b)  17 
Afri  (pl.)  Oener.  A  1    99,  7S   107,  197,  67   109,  211 
Chr.  Al.  I   99,  73    107,  167,  67   109,  182    Oeneal. 
I  166,  119   Prosp.  1  468,  1261   add.  IX  ad  Is. 
hist.  n  390,  (a)  T.(b)  9  Meg.  Wand.  Hl  459,  16 
(S) 
Agabra  v.  Igabrum 

Agareni   Prosp.  I  386,  29  Ep.  Ov.   U  375, 20   add.  I 
ad  Bed.  III  335,  541   Agarensi  Is.  chr.  A  II  432,  34 
Agatha     civitas  Agatliensium  N.  Oall.  1  608,  5 
Agathicum  Marc.  II  94,  494,  2 
Agaunenses  v.  Acauno 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


635 


ager  Calventianus  An.  Val.  I  328,  87 

Aggageni  v.  (iagarini 

Ag-gci  Oener.  A  I  101,  i:ia,  :i  Vlir.  Al.  I  101,  lo.-,,  :i 

agger  v.  vallum 

Agialea  v.  Aegialca 

At/innum   civitas  Aginucnsium  N.  (lall.    I   (>04,  xiu  2 

Agned  nions  Brltt.  IIT  200,  lu 

Agrippina,  Agrippincuses  v.  Cdlcmia  Agrljipiiia 

Agnsteilnnnm,  Agnstidnnnm  ?!.  Augustodnnnin 

Alamauni  iVos^.  I  441,  8715  4G0,  1160  (Jass.  II  l.^JO,  1027 
152, 1095  153, 1126  add.  II  ad  Bed.  III  339  (Orat.) 
Alamani  Vhr.  611  I  642,  420 

Alamannia  P«.  Is.  h.  II  384,  11 
Alamannica  gens  Vons.  Vonst.  I  241,  :)66,  3 

Alamosyui  Vhr.  Al.  I   110,  I9:i     Alamosenni  Gener.  A 

I  107,  197, 10  Salaiuossini  Vlir.  Al.  I  107, 1G7,  10 
Adamosyuii  ib.  105,  \M 

Alani  Cons.  Vonst.  I  243,  379,  3  Eavn.  I  299,  406  302, 
4;.3  F.  Vind.  A  1  305,  693  add.  I  ad  Prosp.  I  487, 
4S5  Dom.  Val.  I  630,  9  Chr.  511  I  653,  547  655,  552. 
557.  562.  564  Clir.  4.52  I  654,  63  660,  124.  127  Ifyd.  II 
17,  42    18,49   19,60.   6S     Cass.   II    154,  1177     Is.  hist. 

II  276. 13  294,  13  295,  s.  23a-b  296,  9  300,  u  add.  I 
ad  Is.hist.  304,2  add.  VII  31ti  Is.  chr.  A  II  471, 
368.  373»  Halani  Prosp.  I  465,  1230  Marc.  11  60, 
379,  2   69,  408,  1   88,  464   Cass.  II  158,  1278  Bed.  A   III 

298, 462  300,  Ae,h  302, 4so      cf.  Ellaini 
Alazonii  v.  Lazones 

Alba  longa  Chr.  3o4  I  143,  14  Nenn.  int.  III  150,  5 
Alba  Chr.  354  1  143,  16  Prosp.  I  390,  98  Ps.  Is.  h. 
II  379,  34;«  Is.  chr.  A  II  439,99  Is.  chr.  B  H  439, 
6.i  Britt.  III  150,5  Bed.A  III  261,72  Bed.  B  III 
261,  77 

Albani  Prosp.  1  390,  99    I  add.  p.  X  (ad  p.  545) 

Britt.  m  153, 7  160, 8  Bed.  A  IH  261, 75  265, 

110     reges  Albani  Chr.  354  I  143, 15 

Albania  (ad  mare  Caspium)  Gener.  A  I  98,  88,  2  Chr. 

Al.   I    98,62,2      Scyth.  L.  II    321,31    Scyth.  B.  H 

321,31 

Albani  Gener.  J.  I    97,83,2    107,197,14    111,223 
Chr.  Al.  I  97,  58,  2  107,  167,  14  111,  195 
Albanum  Chr.  354  I   71,28    Cass.  II   122,  .50       Alba- 
nensis  civitas  Bed.  A  UI  296,  422 

basilica  lohaunis  baptistae  Bed.  A  III  296,  422 
Albensium  civitas  N.  Gall.  I  601,  4 
Albia  Ps.  Is.  h.  II  382,  8 
Albigensium  civitas  N.  Oall.  I  603,  xii  4 
Albion  Keim.  int.  III  147,  14 
Albis  (flumen)  Cass.  II  135,589 
Albula  (jiiwius,   qui  post   appellatus   Tiberis)  Bed.  A 

III  263, 100 
Alcala  Ps.  Is.  h.  II  387,  19 

Alcufa  Ps.  Is.  h.  II  381,  6       <jen.  Alcule  ib.  384,  11 
Aldsaxones  v.  Estsaxum 
Alexandria  Chr.  354  I  40  Oener.  B  I  137, 199  Savn. 

I    269,  30  Barb.   I   290,  197.  198    292,  224.  228   294,  258 

295,279.286  296,297  297,31:)  Prosp.  I  398,223  401, 

268     412,  421     415,  476     417,  507    421,  578    422,  583.  .593 

424,  616   431, 705    432, 721  437,  so7    439, 842  441,  883 
444,927   448,993  449,1008   451,  1030  453,  io70  456, 


1115  Silv.  I  .542,10,1  Chr.511  I  637,214  639,305 
640,  :i52.  358  641,  389  (;43,  467  Clir.  462  I  648,  24 
650, 28.  45  Ilyd.  II  14,  5  17,  38  23,  109  3Iarc.  Tl  62, 

389,  4  77,  430,  3  83,  449,  2  89,  466  Cass.  U  126,  229 
134,  .558  141,  768  145,  891  146,  924  Vict.  T.  U  186, 
457,  3    199,  538,  2.  539  bis    204,  555,  2   205,  561    loh.    II 

211, 568,  2  V.  Byz.  n  339, 21  C.  Hisp.  II  339, 14  Kp. 
Ov.  II    371,  5  Ps.  Is.  h.  II   384,11    Is.  chr.  A   II 

449,  195   453,  2.12  aJiS   455,  245    460,  287   462,  295   472, 

375  473,  384  475,  3971)  476,  400  add.II  ad  Is.  ehr. 
II  493,  8  Bed.  A  IH  275,  197  276, 215  280,  255.  256  Ws 
285,  296  290,  359.  364  291,  372.  374  294,  397  295, 409 
296,  429  305,  496  307,  517  312,  .543  314,  557  Bed.  B 
m  283,  182  290,  213  300,  256  add.  I  ad  Bed.  III 
334,  494  335,  557  bis  Alexaudri(a]  Barb.  I  296,  300 
Alexandrina  urbs  Prosp.  I  480,  1358  v.  20  add.  II 
ad  Prosp.  489,  ;i   Vict.   T.  II  204, 556,  2 

Alexandriuus  (subst.  vel  adj.)  Chr.  354  I  145, 16 
146,  2  Havn.  I  399,  235.  243  300,  428  Prosp.  I 
404,  322   459,  1146   Vict.  T.  II    192,  495,  2  194, 

507   200,  542   t>.  22    203,  553,   1    205,  566,  1   Is.    chr. 

A  II  453,  235  a  Bed.  A  111293,389  Alexandrina 
ecclesia  Prosp.  I  414,  456  419,  638  420,  656  423, 
611  427,  645.  655  428,  673  433,  741  437,  806  446, 
962  449,  1010   Hyd.  II  19,  61   Marc.  II   84,  451 

Vict.  T.  II  185,  453,  1  186,  458,  2.  460  187,  460 
189,  475,  5.  477,  1  190,  480  bis  191,490,  1  192,  492,1 
193,  497,  3     196,  521,  1     197,  524     199,  638,  2    200, 

541,  1  202,  551,  2  loh.  II  219  V.  21  Bed.  A  III 
288,  342  Alexaudrinus  episcopus  Barb.  I  290, 
197  297,  313.  325  Prosp.  1  453,  1066  464,  1220 
472,  1297  480,  1358  V.  u  484,  1376  Hyd.  n  25, 
145    Marc.  n   61,  3Si,  i    65,  398,  5     Vict.   T.  II 

184,   448    185,  461     190,  482.  484.  M85.  487     192,  494 

196,  617,  1.  521,  2  199,  540,  2  Is.  chr.  A  II  471, 

370  472,  381     Alexandriuus  antistes   Vict.  Aq.  I 

680,  1      Alexandi-iuus  praesul   Vict.  T.  II  184, 

447  185,  451 
Alexandriui  (plur.)   Oener.  A   I   137,  362    Ps.  Is. 

h.  n  384,  11 
topographica  Alexandriae : 

balueum  Diocletiani  Barb.   I  290,  199 

basilica  v.  ecclesia 

bybliotheca  Prosp.  I  399,  243 

carcer  casteUi  Diocletiaui  Vict.  T.  II  204,  655,  2 

—  praetorianus   carcer   Vict.  T.  11  204,  555,  2. 

556,  2 

castellum  Diocletiani    Vict.  T.  II  204,  555,  2 
ecclesia  lohannis  baptistae  Mavn.  I  269, 30  Is. 

chr.  A  n  476,  400   Bed.  A  III  297,  436  307, 

517      basilica  sancti  lohannis  baptistae   Vict. 

T.  II  205,  561 
mausoleum  Antonii  et  Cleopatrae  Cass.  II  134,658 
Pharus  Ep.   Ov.  II  371,  5       Farus  Bed.  A  III 

276,  215 
portae  Petrinae  Barb.  I  296,  297 
praotorium   Vict.  T.   11   204,  556,  2       cf.  carcer 
templum  Serapis  Chr.  452  I  650,28  Marc.  II 62. 

389,4     Serapis  sepulchrum  Bed.  A  III  297,436 
Tatianus  Uuvius  Barb.  I  296,  297 


636 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


Alfeus,  Alfius  ».  Alpheus 
Alfura  Ps.  Is.  h.  H  386,  n 
Alimalas  v.  Elymais 
Aliud  vel  Adalia  N.  Gall.  I  587,  9 
Allogobrorum  moutes  Ps.  Is.  h.  TL  378,  1 
Almarie  (gen.)  Ps.  Is.  h.  11  378,  l 
Almidina  C.  Byz.  II  346,  29  v.  9/10 
Alpes  Or.  Coiist.  I  7,  15  Havn.  I  337,  1  Prosp.  I  482, 
1367,  4  Chr.  452  I  654,  67   Is.  hist.  II  269,  6  294, 11 
Alpes  Appenninae  Silv.  I  536,  8  » 
Alpes   Cottiae    Silv.   I   536, 8    Cass.  II   138,  685 
Bed.  A  ni  317,  S75   319,  685       Alpes   Gothiae 
Havn.  I  337,  2 
Alpes  Graiae  Silv.  I  538, 17       proviucia  Alpium 

Graiarum  et  Poeninarum  N.  Qall.  I  598 
Alpes    luliae    Havn.  I  299,  40l    Chr.  511    1  651, 

540 

Alpes  maritimae  Silv.  I  537,  7    provincia  Alpium 

maritimarum  N.  Gall.  I  611 
Alpes  Poeninae  v.  A.  Graiae 
cf.  Inalpes 
Alpheus  Alfeus  Gener.  A  1    111,  229, 16   Is.   hist.    II 

267,  13.  14     Alfius  Chr.  Al.  I  111,  201,  16 
Alsa    Prosp.    1  452,  1056    Cass.    II    151,  1073       Alsa 

fluvius  add.  II  ad  Bed.  III  338 
Alsaxan  v.  Estsaxum 

Altinum    Oener.  A  1    112,  229,  39    Chr.  354  I    147,  2 
Prosp.  1  429,  681    Cass.  U   143,  838    Lat.  lust.    III 
420,  35 
Altiodorum,  Altisiodorum  v.  Autessioduruni 
Alys,  Alyus  v.  Halys 
Ama  Geneal.  I  167,  158 
Amaia  loh.  EI  213,  574,  2     eastrum  Amaia  Ps.  Is.  h. 

II  385, 14     Amaya  ib.  282,  8 

Amalechitae  [Geneal.  I  173,  275]     Amalecitae  Bed.  A 

III  259,  55 
Amanitae  v.  Ammonitae 

Amathus  (Palaestinae)  Amathusi  (pl.)  Gener.  A  I  100, 

129 
Amasia  Prosjp.  I  449,  1007    c/.  Pontus 
Amaxobii  Gener.  A  I  110,  218  Chr.  Al.  I  110,  188 
Amazoues    (gen.  -um)    Gener.  A    I   97,  83, 6    Cass.  II 
122, 56  Scyth.L.  n  314,  8  316,  I6  Scyth.  B.  II  314, 
9  315, 11. 13  bis.  14  316, 15.  16  317, 17. 18  320,  29  321, 
31    Is.  chr.  A  n  438,  93      Amazonis  (acc.)  Scyth.  L. 
n  320,  29  321,  3i(?)      Amazoni  (nom.)   Chr.  Al.  I 
97,  58,  6       Amazoue  (=  nae)   Scyth.  L.  II  315,  11 
Amazonarura   Scyth.  B.    II  316,  16.  17       Amazonas 
Scyth.  L.  316, 14.  16     Amazonis  (dat.  vel  abl.)  Scyth. 
L.  316,  14. 15  321,  31 
Amazonia  Oener.  A  I  98,  88,  3  Chr.  Al.  I  98,  62,  3 
Ambiani  Prosp.  I  458,1135  Cass.  11  152,  1110  Bed.A 
in  298,  444       apud  Ambianis   Cons.  Const.  1241, 
367,2 

civitas  Ambianensium  N.  Oall.  I  591,  10 
Amida  Marc.  11  96,  502,  2.  503  100,  518,  3  101,  51B  add. 
II  ad  Bed.  III  338     Amideusis  ecclesia  Marc.  II 

100,  518,  3 

[Aiiiiens  Amiaus  N.  Gall.  I  591,  lu] 


Amisus  Araisos  libera  Gener.  A  1  109,  209,  16  Amis- 
sus  eleuthera  Chr.  Al.  I  109,  18O,  16 

Amiternura  Prosp.  I  403,  300 

Ammon  (i.  e.  Ammonium  oasis)  Bed.  A  III  '275,  201 

Ammonitae  Ammauitae  Oener.  A  1  118,  260  Oener.B 
I  118,  103  Oeneal.  I  189,  514  Bed.  A  III  260,  64i;s 
Araanitae  Chr.  Al.  I  118,  246  —  civitates  Amon 
Geneal.  I  189,  515  filii  Ammou  Oeneal.  I  180,  38i " 
filii  Amnon  ib.  180,  381  b 

Amnias  Jtuvius  Amnem  (fluvium)  Scyth.  L.  II  314,  9 
316, 14 

Amorrei  Gener.  A  I  107,  197,23  Chr.Al.l  107,167,23 
Amorrhaei  Oild.  III  38,9  Amorreus  Chr.  Al.  1  115, 
226     Amorretis  (abl.)  Geneal.  I  177,  352 

Anaplus  Marc.  II  92,  481,  1 

Anas  fluraen  Hyd.  II  21,90^ 

Anchiale  Bed.  A  III  265,  114 

Anciro  v.  Acyro 

*Ancosi  Ps.  Is.  h.  II  386,  16 

Aucyra  (Galatiae)    3Iarc.  11  98, 513    Vict.  T.  II  195, 

515,  2   205,  562,  1 

Andecavorum  civitas  N.  Gall.  I  586,  iii  4 

Andes    (pagus    prope    Mantuam)    Prosp.    I   404,  307 

Bed.  A  ni  280,  250 
Andrus  (insula)  Chr.  Al.  I  108,  177,  1      Andrum  Ge- 

ner.  A  l  108,  206,  1 
[Angers  Angiers  N.  Gall.  I  586,  HI  4] 
Augli  Havn.  I  270,  55  add.  II  ad  Is.  chr.  II   491,  3 

add.  IV  505,  5  V.  Gild.  A  III  95,  30  Britt.  III  146, 

3  186,  4   205,  18    Bed.  A  III  303,  484   304,  4S9  309, 

hilbis  311,  541  (er  313,  554  315,  562  316,  566  319,  586 
320,  590  Bed.  B  III  304,  260»  add.  IV  ad  Bed.  III 
345  *AngIi  jjro  Hunni  Ps.  Is.  h.  II  382,  9  383, 
10  384,  10  bis.  12 

Anglia   V.  Oild.  B  III  109,  17 
Angligenae    (pL)    V.  Gild.  B  III    110,  22 
Anglice  (adv.)   V.  Gild.  B   III  110,  23  Neiin.  III 
205, 12 
Antiates  v.  Antium 

Antinoupolis  (Aeyypti)  »;'  'Aiirivoov  riig  0);,5(d'cfos  Chr. 
paseh.  I  223,  122  Antinoensi  primae  Thebaidae  ci- 
vitatis  exilio  Vict.  T.  11  203,  654,  1  exilio  Antinoensi 
ib.  205,  562,  1 
Antiochia  (Syi-iae)  Cons.  Oonst.  I  236,  341  Chr.  pasch. 
I  238,  351,  1.  2  Prosp.  I  398,  232  412,  423  414,  471 
427,641  429,  678  431,  699  432, 723  435,  770.  781  437, 

804   439,849    440,857.871    441,889    442,902.905    444, 

9.'3  446,961  451,  1027  456,  iiie  457,  1121.  1124  460, 
1164  Silv.  I  522,  72  541,  8,  1  Chr.  511  I  638,  430.431 
642,  425  644,  493  Chr.  452  1  648,  24  Marc.  II  65, 
398,  3  77,  428,  1  87,  459  98,  512,  9  102,  526  Cass.  II 
144,879     Vict.   T.    II    191,490,  2    200,  542  V.  19    Mar. 

U  236,  540,  1  Ps.  Is.  h.  II  384,  n  add.  II  ad  Is. 
chr.  II  494,  9  Oild.  III  67,  31  Bed.  A  III  276,  2io 
286,  309  290,  359  291,  371  292,  383  297,  438  314, 559  Jis 
Anthiocia  add.  II  ad  Sed.  III  339  bis  Antiochena 
urbs  Atarc.  II  100,  518,  3     )f  'Avrioxiiav  Chr.  pasch. 

I  237,  350,  1  238,  355, 1  Antiochia  magna  Auct.  Marc. 

II  106,  540,  2 

Antiochenus   (subst.  vel   adj.)  Prosp.  I  437,  803 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


637 


Marc.  II  93,  486  Vict.  T.  II  193,  497,  3  104, 
Mbls  199,  .'.39  200, 542  V.  •j:t  203,  ,■.53,  1  Sed.  A 
III  295,  4U9  provincia  Aiitii.chena  V.  liyz. 
II  355,  3S  Antiochena  ecclesia  Prosp.  I  412, 
419  420,  561  423,  608  add.  V  ad  Prosp.  I  495 
Marc.  n  87,  459   Vict.  T.  II  184,  444  187,  465,  i 

188,  473,  4    189,  477,  3    191,  488,  3    192,  492,  1    196, 

521,  1  197,  524  Bed.  A  in  283,  283  292,  383 
Antio<rlienns  episcopns  Prosp.  I  419,  5.'.o  Marc. 
n  <il,. 181,1  T7c<.  3".  II  190,492.48.5.487  191, 
488,  3.  490,  -J    192,  491,  2   194,  504    195,  512.  516  196, 

521,  6  200,  540  202.  548,  2     Aiitiochenus  praesul 

Vict.    T.   II    184,  447    185,  451    193,  499 

Antiocheni  (j,l.)  Bed.  A  III  293,  393 
Antiochensis     episcopus    Vict.    T.    11    204,  555, 3 
Antiochensis  metropolitaiius  Ps.  Is.  h.  II  384,11 
topographica  Antiochiae : 
circus  Marc.  II  102,  526 
thermae  Severianae  Cass.  11  144,  879 
Antiochia   (Isauriae)    Marc.   II   95,  498,  2       Antiochia 

maior  Isauriae  Hyd.  II  32,  215 
Antipolis     civitas  Antipolitana  N.  Oall.  I  610,  7 
Antium  Antiates  Cass.  11  126,  21G 
Antuaticura  v.  Lausanna 
Apamea  (Syriae)  Prosp.  I  398,  232       Apamia  Bed.  A 

m  276,  210 
Appenninus  Auct.  Marc.  II  105,  538,  4     monte  Afiomine 

Ps.   Is.  h.  n  380,  5 
Apsarus  congregatio  Apsari   Ckr.  Al.  I   111,  199     ac- 

cessus  Absariis  Gener.  A  I  111,  227 
Apta    civitas  Aptensium  N.  Gall.  I  610,  2 
Apulia   Silv.  I    536, 10    add.  IV  ad   Vict.  Aq.  I   755 
Ps.  Is.  h.  11  379,  3  add.  II  ad  Is.  chr.  U    493,  5 
Apuli  (pl.)  Bed.  A  III  254,  26    Apulienses  Gener. 
A  I  109,  210,  5     Apulisii  Chr.  Al.  I  109,  isi,  5 
Aquae    Tarhellicae    (hodie    Dax)    eivitas    Aquensium 

N.  Gall.  I  606,  3 
Aguae  Flaviae      Flaviae   Uyd.  II  32, 207      Aquaefia. 

Tiensis  ecclesia  ib.  32,  201 
Aquae  Grani  ( Aquisgranum ,  hodie  AachenJ  add.  IV 

ad  Bed.iUl  345 
Aquae  Sextiae    oppidum    in    quo  aquae  Sextiae  Cass. 

II  131,  442     civitas  Aquensium  N.  Gall.  I  610,  1 
Aqualasineusium  ciTitas  v.  Ecolisnensium 
Aquileia  Chr.  354  I  147,  27  148,  7  Cons.  Const.  I  245, 
388,  2  Eavn.   I   302,  452  Agn.  I  302  Prosp.  I    438, 
821  442,  899"4.52,  1056  462, 1191   482,  i365   add.  IV,  1 
ad  Prosp.l  I  492  Silv.  1^536,  7  Ckr.  511  I  642,  423 
644, 477  649,  523   663,  617    Hyd.  n   15,  17  Marc.  II 
62,  388,  il  84,  452,  3     Cass.  II  146,  935  148,  983  151, 
1073;  157' 1255    Qild.  m   338   Bed.  A  III    299,460 
oM.   II  ad   Bed.  III    338  Lat.    lust.  IH    421,14 
Aquileie  (gen.)  Bed.  A  111^317,  572  Avvileua  Britt. 
m  169,  i     Eigilia  Nenn.  int.  III  169,  3 
Aquileienses  clerici  Prosp.  I  459, 1154 
Aquincum  (Pannoniae)  Acincum  Cons.  Const.  I  230, 

294  242,  375,  3  'Axiyxof  Ckr.  pasch.  I  242,  375,  2 
Aquitania    Chr.  452  I    654,73    Hyd.  II    \9,i9^    Chr. 
Caes.  II  223,  513  Is.  hist.\ll  279, 21  282,  20  Ps.  Is.  h. 
II  378,  liw  384,  u.  12     secunda  Aquitania  Is.  hiat. 


II   276,  31      provincia   Novempopulana   Aquitnniae 
tertia  N.  Oall.  I  605 

Arjuitanicus    Aquitanica    regio   Marc.    II   88,  463 

regnuin  Aquitanicum   Is.  hist.  11  277,  3 
Aquitanica  Hyd.  II  19,  69» 
Aquitanica  priraa  Silv.  1  537,  4    proviucia  Aqui- 

tanica  priina  N.  Oall.  1  603 
Aquitanica  secunda  Silv.  I  537,  5   secunda  Aqui- 

tanica  Prosp.  I  469,  1271    provincia  Aquitanica 

secunda  N.  Gall.  1  604 
Aquitani    (pl.)  Gener.  A    1   98,83,43    107,197,61 

add.  IV  ad  Bed.  lU  345  Aquitanii  Chr.  Al.  1 

98,  58,  43   107,  167,  61 
Ara  insula  Nenn.  int.  III  156,  8 

Arabia  Gener.  A  I  110,221.222  Chr.  Al.  1  111,  200,  9 
Prosp.  I  437,  803  Scytk.  h.  11  318,  23  Scyth.  B.  II 
318, 23  C.  Byz.  U  334,  4  335, 7  337, 13  346,  29  v.  37 
C.  Eisp.  n  335,2  337,9  Is.  chr.  A  U  458,  265» 
260,  283»  Gild.  m  25, 15  64, 14  74, 17 

Arabia  eudemon  Gener.  A   I  106,  195,  n    Arabia 
eudemones  ib.  108,  201    Arabia  famosa  Ckr.  Al. 
I  106,  164,  11   108,  172 
Arabia  vetus  Gener.  A  I  106,  195,  s    Arabia  anti- 

qua  Chr.  Al.  I  106, 164,  8 
Arabia  interior  Chr.  Al.  I  110,  192 
inferior  Arabia  Chr.  Al.  1  110, 193 
Arabs  Arabam  (acc)  C.  Eisp.  n  364, 118 
Arabes  Gener.  A  I  107,  197,  6   108,  201    Gener.  B 

I  105,6.5.74  Chr.  Al.  I  110,193  Oeneal.  I  172, 
255    C.  Hisp.  II  338,  12  Us.  13   340, 18.  19.  21.  23 

341,  25.  25  H(ir.  26  343,  37.  37  mj.  345,  41.  41  m^. 
346,  43  his  347,  45  348,  46  349,  49.  52.  53  350,  57. 
58  351  ,  62.  65.  65  mg.  66  352,  68  bis     353,  69.  70 

353/54, 73    354,  74  bis    355, 78   356, 79.  80.  si.  82 

357,  84  359,  89.  89  mg.  90.  92.  93  mg.  360,  93.  95. 
96  bis.  96  mg.  361,  100.  102.  104  mg.  362,  lo4.  105 
bis.  105  mg.  107.  109  363,  nibis  364, 120.  121  365, 
123  366,  129.  130.  131  ter.  134  367, 137  C.  Byz.  H 
355,  36  Ps.  Is.  h.  n  380,  4  386,  n  ter  add.  IV 
ad  Is.  chr.  H  502  Arabas  Cass.  H  140,  747 
C.Hisp.  II  343,34  351,65  352,69  356,  so  361, 
103  mg.  363,  110  Arabis  (abl.)  ib.  366,  130  Arabi 
Ckr.  Al.  I  108, 172    Arabii  ib.  105,  147 

Arabes  eudemones  Gener.  A  1  108,  201  Arabi  fa- 
raosi  air.  Al.  I  108, 172 

Arabes  veteres  Oener.  A  I  106,  i9o,  17  Arabi 
antiqui  Chr.  Al.  I  106,  159, 17 

Arabes  primi  Oener.  A  I  106, 190,  14  Arabi  primi 
ib.  105, 183  Chr.  Al.  I  106,  159,  14  Arabi  primi 
et  secundi  Chr.  Al.  I  107,  167,  6  Arabes  priores 
Gener.  A  I  105,  176 

Arabes  maius  Geneal.  \  166,  109  Arabes  miii.  ib. 
165, 102 

Arabas  interiores  (acc.)  Ckr.  511  I  641,384  Cass. 

II  144,876 

Arabicus  Prosp.  I  405,  335  i'.  2  434, 750  Hyd.  II 
22, 106  Marc.  11  63,  392  v.  14  C.  Byz.  11  346,  29 
V.  30  C.  Eisp.  II  346,  44  356,  79  358,  86  v.  12 
363, 112  bis.  114  Ps.  Is.  h.  11  381,  6  386, 17  Bed. 
A  III  281,  262 


638 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


Aracellitani  Bacaudae  Hyd.  II  24, 128 

Aradii   (lener.  A   I   100, 127  Chr.  Al.  I  100,  99 

Ararat  inontes  Js.  chr.  A  TI  428,  17 

Araris,  Arasis  v.  Ara.xes 

Araugio  civitas  Araiisicorum  N.  Gall.  1  602,  9 

Araxes  Arasis  fluvius  Scyih.  L.  II  313,  5  fluvium  Ara- 

rim  Scyth.  B.  U  31.3,  f, 
Arbela  (Assyriae)    Arbelisya   pugua    Oener.  B   1  131, 
195  *ininarrabiles  Gener.  A  I   131,329  (^latet.  iu  Ar- 
belis'  Frick) 
.Vrcadia  (Aegypti)  Silv.  I  542,  lo,  6 
.\j-cades   (Graeciae)    Gener.  A   I  108,  204    Silv.  I  518, 

30  Arcadii   Chr.  Al.  I  108, 17.". 
Archabico  v.  Ai-cobriga 
Archad  Geneal.  I  166, 131 
Archelais  Prosp.  I  435,  780    Cass.  II  145,  905    Bed.  A 

III  289,  352  Arcelaida  (abl.)  Chr.  354  I  147,  17 
Arcilas  v.  Arelate 
Arcobriga  Arcabica  I  573    (Cart.)    Arcbabico  Ps.  Is. 

h.  U  382,8 
Ardraaca   V.  Gild.  B  UI  108,  24 
Arecluta   V.  Gild.  A  III  91,  i.  3 

Aregia  Is.  hist.  U  287,  lo  (b)      Reia  Ps.  Is.  h.  II  385, 14 
Aregenses  Is.  hist.  II  287,  lo  (a) 
Aregenses  montes  loh.  II  214,  575,  2 
cf.  Auregenses 
Arelate  Chr.  511  I  664,  635.  649    665,  657.  666    Syd.  II 
21,92   29,177    Arelatem    (acc.)    OAr.  5J1  I  663,  621 
664,  633    Arelaten  Ps.  Is.  h.  II  384, 12    Arelas  Savn. 
I  304,  455,  6    Savn.  A  I   309,  476,  i   313,  486    Prosp. 
I  471, 1290    Chr.  452   1  658,  102    Ai-elatum   Syd.  U 
27,  163    Marc.    II  70,  411,  3    Chr.  Caes.  II  222,  473 
Mar.  U  232,  455    Is.  hist.  U  281,  13.  19    Arcilas  Is. 
hist.  U  277,  7 

Aj-elatense   oppidum    Savn.    I  300,  41l     Prosp.  I 
466,  1243.  1247     civitas  Arelatensis  Prosp.  I  470, 
1285  Arelatensis  episcopus  Prosp.  I  455,  1096  471, 
1292    Chr.  45-2  I  654,  74  662,  134 
civitas  Arelatensium  N.  Gall.  I  603,  xi  13 
Aremorici    add.  II   ad    Silv.   I  613,  2     c/.  Brittones 
Aremorici 

Armorica   V.  Gild.  A  UI  96,  12      Armoricae  (i:il.) 

Britt.  UI  148,  2 
Armoricana  provincia  Syd.  II  33,  218 
Areto  V.  Oretum 
Arevernus  v.  Arverui 
Argentaria  Prosp.  I  460,  1160  Cass.  U  153, 1126    castrum 

Argentariense  N.  Gall.  I  598,  7 
Argentorato  A^.  Oall.  I  598,  7 
Argentoratum  Cass.  II  152,  1095       civitas  Argentora- 

tensium  N.  Gall.  I  592,  vii  2 
Argi  vel  Argos       Argi  Prosp.  1  390,  87     /9(7)).  I  547,  5 
apud  Argos     Bed.  A  III  256,  42     aput  Argos  Prosp. 
I  387,  33 

Argi^Tis  Cbr.  511  1  635, 137    Is.  chr.  A  II  442, 139 
Argivi    (pl.)    Is.  chr.  B    II   432,  .13     Bed.  A   lU 
256 ,  44.  45    Bed.  B   III   256,  44    Argion   (gen.) 
Chr.  Al.  I  1 14,  224 
Argi  (=  Argim)  Silv.  I  547,  7 
Ariani  Chr.  Al.  I  106,  159,5    Arriani  Gener.A  I  10,5, 
179  106,  190,  6  Arrianii  Chr.  Al.  I  105, 149 


Ariminum  Sam.  1  301,432  319,493  F.  Vind.  A  I 
318,644  Agn.iaW  Proap.  1 399,  239  456,1104  Auct. 
Marc.  II  10.5,  538,  3.  4  106,  538,  7 

Ariminensis  perfidia  Prosp.  I  456, 1109 
castrum  Arisidensium  N.  Gall.  1  604,  xii  9 
Armaten  Geneal.  I  190,  531 

Armenia  Prosp.  I  404 ,  310  407,  343  Chr.  511  I  638, 
256  Marc.  II  67,  403,  3  99,  515,  5  Cass.  II  141,  7G1 
Vict.  T.  U  195,  515, 1  204,  559,  2  loh.  U  212,  571, 1 
C.  Byz.  II  346,  29  v.  36  Ps.  Is.  h.  II  381,  6  Is.  chr. 
A  II  428, 17 

Armenia  minor  Gener.  A  I  98,  «s,  4    Silv.  I  541, 
9,  6      Armenia  maior  Gener.  A  I  98,  88,  6    Silv. 
1  541,  9,  7 
Armenia  parva  et  magna  Chr.  Al.  I  98,  62,  4.  5 
Armenius  Armenus  add.  III  ad  Bed.  lU  342 
Armenii    Gener.  A    I  96,  70    105,  184    107,  197,  32 
111,226    Gener.  B    1105,75    Chr.  Al.  l  96,i7 
98,60,6  105,154  107,  167,32   111,198    Geneal.  I 
165,86  169,  I85t>  Prosp.  I  407,353  loh.  U  211, 
567,  3    add.  IV  ad  Is.  chr.  II  502    Bed.  B  UI 
308,272         Arraeni    Gener.  A   I  97,83,5    98, 
85,  6      air.  Al.  I  97,  58,  5      Geneal.  I  168,  174 
Is.  chr.  A   II  476,  401 1>    Is.  chr.  B   II  476,257 
add.  I  ad  Bed.  III  334,  521 
Armorici  v.  Aremorici 
Aroer  Geneal.  I  189,  515 
Arpinum    Bed.  A    III  279,  239    Arpis  (ahl.)  Prosp.  I 

402,  290 
[Arras  N.  Gall.  I  591,  5] 

Arrei  Geiier.  A  I  97,  83,  4     Errei  Chr.  Al.  I  97,  58, 4 
Arriani  v.  Ariani 
Arsinoe  quae  est  Indiae  Gener.  A  I  106, 188      Arsino- 

ita  India  Chr.  Al.  I  106, 157 
Arures  C.  Sisp.  11  363,  iio 
Arverni      civitas  Arvernorum  N.  Gall.  I  603,  Xn  2 

Arevernus   add.  II  ad  Silv.  I  613,  3 

Ascalon  Geneal.  I  189,  5i9   Ascalona  (acc.)  ib.  167,  i.5s 

Ascalonita  Prosp.  I  404,  306  405,  335,  l  Chr.  511  I 

638,  259.  270  Bed.  A  III  280,  249  281,  262  Asca- 

lonitae  (pl.)  Bed.  A  lU  293,  393 

Asculum  Auct.  Marc.  U  107,  544, 1.  545, 1  Asculis  Silv. 

I  535,  5 

Asia  Or.  Const.  I  7,  9  9,  15.  29  Oener.  A  I  99,  91,  13 
Chr.  Al.  I  99,  65,  12  128,  297  Chr.  pasch.  I  238,  356 
Prosp.  I  420, 560  423,  604  428,  674  434, 75i  441,  S77 
Silv.  I  540  {tit.  7).  7, 1    547,  2.  27      Chr.  511   1  637, 

230.  238   641,  383    642,  421    Marc.  II  73,  417,  2   90,  472,  3 

Cass.  II  122, 56  132,  484  148,  972  Is.  hisi.  II  269,  G 
add.  I  ad  Is.  hist.  II  304,  6.  7.  lo  Scyth.  B.  II  311,  l 
312,  3.  5  315, 13  317, 19  318, 23  319, 25  Seyth.  L.  II 
312,  3.  5  315, 13  317, 19  318,  23  321,  29  C.  Hisp.  II 
355,  78  C.  Byz.  11  355,  36  bis  Is.  chr.  A  U  458,  263. 
265  463,  311  7«.  chr.  B  II  449, 130  Ps.  Is.  chr.  II 
499, 195  Nenn.  int.  III  149,  3  bis  Brilt.  III 159,  16 
£e(J.  ^  UI  275,  202   277,220   281,265    287,  327  add. 

II  ad  Bed.  III  336     Asie  (gen.)  C.  Htsp.  II  356,  80 
Asianus  Prosp.  I  429,  682.  683  433,  743  add.  V  ad 

Prosp.  I  495    Marc.    II  81,443,  2    Bed.  A   \l\ 

287,  330   288,  332   289,  343 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


639 


Asiaiii    (pl.)    Oener.  A    1  l()7,r.';,  :w    108,  •ju.s,  l 

Chr.  Al.  I  107,  1(57.  :»  108,  nn,  l 
Asiaticus  Is.  chr.  A  II  453,  23.s» 
Asido  Asidona  I  573  {Bet.)  luh.  U  212,  .S7i,  :i       A.ssi- 

doua  Pa.  le.  h.  11  382,  s 
Asisium  Auct.  ilarc.  II  107,  .ii.s,  4  civitas  Asisinatium 

ib.  108,  547.  1 
Asopus  (flumen)  Gener.  A  1   111,  22'.i,  u   A.sscii)Us  ''/(;•. 

Al.  1  111,  201,  u 
Asor  (Chasor)  Bed.  A  IU  259, 53 
Assat  sisa  Ps.  Is.  h.  11  384,  u 
Assauch  Ps.  /«.  /(.  II  282,  8 
Assidona  r.  Asido 

Assur  Ps.  Is.  h.  W  381,  «iis  384,  u 
Assyria  GeHer.  .1    I    Idt;,  is.s,  6    Chr.  Ai.    I    lOli,  ii;i,  (i 
Cass.  II  141,  761  /s.  cAr.  yl  II  4;')9,  271;» 

Assyrii  '_'/«•.  Al.  I  95,  29  103,  uo  100,  I5;i,  6.  ifil,  1; 

107,167,2      114.224      117,  2,-!6     124,^^81     127,2% 

Gener.  A  1  106,  190, 6.  192,6  107,  197,2  Qener. 
B  1  135, 166  Geneal.  1  164,  74^  172,  255  193, 
568  Prosp.  I  393,  147  Silv.  I  ,547,  2.  11  Chr.  riU 
1  632,  23  635.  I4R    Hiid.  II  13,  lo  Cass.  II  120, 

3.6    121,43    161,1.166     ,S'c)/</l.  iJ.  U   311,1    312,4 

Scyth.  L.  11  311  ante  \.  i  312,4  /s.  chr.  A  II 
431,30  6Js.  3ia^b  432,33  442,137  443,147  /s. 
chr.  B  II  431,27  Gild.  III  67,6  M.  ^  III 
255,36  256,38  260,70  265,  U4.  \Kbis.  ii8  266, 
124.  128  bis  268,  140  269,  148  Bed.  B  III  255,  36 
265,107  Assirii  Gener.  yl  1103,168  124,282 
Sajth.  B.  II  311  ante  l  Ps.  Is.  h.  II  378,2 
add.  II  ad  Is.  chr.  U  491,  2  Ps.  Is.  chr.  II 
498,  31  Asyrii  Gener.  B  1  103,  52  Geneal.  1 
193,  569  bis  Assyi-i  Geneal.  I  164,  74=" 
Assyrius  (adj.)  Prosp.  I  393,  156  Oild.  lO  39,  14 
reges  Assyrii  Cass.  II  120,  4 

Astagi  V.  Astigi 

Astaroth  Geneal.  I  188,  506 

AsHyi  (Baeticae)  Astigis  I  573   (Bef.)   Astagi  Ps.  Is. 
h.  U  382,  s 

Astigi  (alia)  Ps.  Is.  h.  II  382,  8 

Astipalis  v.  Astypalaea 

Astituecensi  v.  Ucetia 

Astures  Gener.  A  I  109,  215  (Jass.  II  135,569    Is.  hist. 
U   291,  20    Ep.  Ov.   II  374,  16    Aspores  Chr.  AL  I 

109,  185  bis 

Asturia  Ps.  Is.  h.  II  378,  l   de  Asturias  Ep.  Ov. 
U  371,7 
Asturica  (Asturica  Auffusta)  I  574  (Oallit.)    Hyd.  II 
25, 138   30, 186  ter     Ps.  Is.  h.  II  282,  8        Auxturga 
Ps.  la.  h.  II  384, 12     Asturiceusis  urbs  Ilyd.  II  24, 
130   28, 173  (a)     Is.  hisl.  II  279,  24     cf.  Turga 
Asturicensis    conTentus    Hyd.   II  35, 249    Asturi- 
censis  regio  /s.  hist.  11  280,  16 
Astypalaea    insula    Astypala    Oener.  A   I  103,  134,  14 
Asta  vetera  Chr.  Al.  1  103, 125,  14  Astipalis  Geneal. 
I   168,165 
Atax  (flumen)  Prosp.  1  403,  302 
Atella  I.al.  Insl.  UI  419,4 
Aternum  Auct.  Marc.  U  105,  538,  3 

CHRONICA   III. 


Atlieiiae  Oeiier.  A  I  97,77  Chr.  Al.  I  97,  6:i  Prosp.  l 
422,  595  .S'i7»i.  I  547, :.  Chr.  511  I  636.  199  Cass.  II 
121,25  124,151  112,791  143,826  Is.  chr.  A  U  434, 
49  A.  /».  chr.  II  499,  49  Bed.  A  III  287,  318  Bed. 
B  lU  256,  .50  Athinae  Chr.  Al.  1  129,  311  Atheuae 
male  yro  Athenienses  Prusp.    I  388,  55 

sofista  Atheniensis  Pros/i.  I  457,  U|7     Atheuieusis 

vir  Bed.  A  III  286,  :ii6 
Athenienses  Prosp.  I  397,  •204   404,  ;f23    408,366 
Chr..'>ll  I  637, -207    640,  :(54     Cass.  II  141,777 
/«.  chr.  A  II  434,49   435,60   439,  108    445,166 
Ps.  Is.  chr.    U  499,  49     Bed.  A    lU    279,  246 
Athinenses  Bed.  A  Itl  274,  180       Athinei  Chr. 
Al.  I  114,224    117,  •.':i8      Lat.  Mal.  UI  428,46 
Acciinsis  Scytli.  L.    11    318,  20      Aciinsebus  ib. 
317,  20      Acciliiselms  ibid. 
iopuyrapliica  Alhenarum: 
arx  Prosp.  1  388,  55 

bibliotheca  Hadriani  Cass.  II  142,  79i     Bed.  A 
III  287,  318 
Atlas  mons  Athlans  Gener.  A  1  111,  22«,  4     Aulas  Chr. 

Al.   I    111,  •200,  4 
Atrebates  civitas   Atrabatuin   K.  Oall.    1  590,  5     Atra- 

batas  facc^   Cass.  U   152,  u  11 
Attica  Gener.  A  I  98,  88,  26  Chr.  Al.  I  98,  62,  26  Prosp. 
I  388, 56  474, 1316  add.  I  ad  Prosp.  I  487, 14  Bed. 
A  III  260,  69    Atice  (r/en.)  add.  II  ad  Is.  chr.  U  492 
sextarius  Atticus  I  549  (mens.) 
Attici  (plur.)  Prosp.  I  388,  66       Is.  chr.  A  II  434, 
49      Atticu.s  (=   -cos)    Ps.  Is.  chr.    II    499,  49 
c/.  Saitei 
Atuatici  v.  Aduatuci 
Aturensium  civitas  N.  Gall.  1  607,  9 
Avari  Agn.  1  336,  95   Hami.  I  338,  10*  Vict.  T.  II  205, 
663,2     Avares    /oA.  II  212,  67o,  3    214,676,6    215, 

577,  1  biB.  579,  1    Is.    chr.  A    U   478,  409 

Auca  I  573  Ps.  Is.  h.  U  382,8 

Auchiuitis  v.  Lychnitis 

Avenio  Avinio  Mar.  II  234,  600,  i    239,  681,  2     Abinio 

Vict.  Aq.  1  729        civitas  Avennicorum    N.  Oall.  1 

602,  12 
Aventicum  Aventicus  N.  Oall.  I  597,  3 
[Augsburg  Ogesburc  N.  Gall.  I  594,  vii  I6j 
Augusta  Praetoria  N.  Gall.  I  600,  x  4 
Augusta  Vindelicorum  Augusta   N.  Oall.  I  591,  vii  15 

civitas  Augustensis  ibid. 
Augustamnis  Silv.  I  542,  lo,  2 
Augustodunum  Prosp.  I  454,  I07s  Augustiduuum   Clir. 

511    I  663,  616    Agustedunum    N.  Oall.    1  584,  i  2 

apud  Agustiduno  add.  II  ad  Bed.  111  .338 
Augustoduueusis  episcopus  Hyd.  II  26,  I6i 
Avila  Byd.  U  15,  13 
Aulas  V.  Atlas 
Aunonenses  Hyd.  II  35,  249    Aunonensis  plebs  ib.  34, 

233.  239 

Aurae  portus  v.  portus 

Auregenses  Syd.  II  32,  2o2  Is.  hisl.  II  302,  9       Cf. 

Augenses 
Auieliauorum  civitas  N.  Oall.  I  588,6  iuxta  Auielia- 

nis  Mar.  II  232,  463 

82 


640 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


Ausciorum  civitas  N.  Oall.  1  605,  xiv  l  606,  3 

Ausona  Ps.  Is.  h.  11  382,  S 

Austria  add.  II  ad  Is.  chr.  II  492   Austrie  (gen.)  ''. 

Hisp.  II  362, 105    Francie  interioris  Austrie  ib.  361, 

104 
Austrasii  add.  I  ad  Is.  chr.  11  490,  6  bis 
Autalei  Chr.  Al.  I  101,  105,  25        Lygallii  Gener.  A    I 

101,  132,25  =  Awjilaet-  Fr. 
Autessiodurum    Autisiodorum    N.  Gall.    I  588,  3    Al- 

tisiodorum  Chr.  452   1  660,  lU    Altiodorum  Bed.  A 

Ul  304,492 
Autisidorensis  episcopus  Prosp.  I  472,  1301  Altio- 
dorensis  ecclesia  Bed.  A  III  304,  49i 
Autricum  N.  Gall.  I  588,  4 
Autrigones    Autrigonii    (Jhr.  Al.    1   109,  I85li's    Autri- 

coni  Oener.  A  1  109,  215 
Avvileua  v.  Aquileia 
[Auxerre  N.  Oall.  I  588,  3] 
Auximum  Auct.  Marc.  II  106,  539,  2  107,  545,  4 
Auxturga  v.  Asturica 
Axius  (fiumen)  Oener.  A    I  111,  229,  21    Axxius  Chr. 

Al.   1   111,  201,21 
Azabenicus,  Azafeni  v.  Adiabeui 
Azariae  montes  v.  lasdaire 
Azotus  (Asdod)  Oeneal.  I  167,  158  189,  519 
Azunummin  O.  Hisp.  II  367,  135 
Azzuz  Ps.  Is.  h.  II  386,  17 

[Bal)inbergeusis  civitas  N.  Oall.  I  594,  VU  13] 
Babylon  Gener.  A  I  127,292  Oeneal.  1166,  13 1  Prosp. 
I  395,  175.  182  396, 199  398,  224.  233  Cass.  II  140, 
747  Is.  chr.  A  II  445,  iG2  Bed.  A  III  248, 5.  6  268, 
141  269,  I4fi.  147  quinquies  270, 149  bis  273, 169  275, 
198.  201.  202  276,  207  Bed.  B  III  248,  e  Babilon  add. 

I  ad  Chr.  .354  I  152,  33    add.  V   ad   Prosp.  I  497 
bis     Chr.  511  I  636,  I8I.  200  637,  211.  217      Fs.  Is.  h. 

II  380, 3  Bed.  A  III  268,  I4i.  142  269,  146  bis  Babyl- 
lou  Chr.  Al.  1 126,  291     Scyth.  L.  II  322,  33 

Babylonia  Chr.  Al.  I  95,29    124,281    126,290.291 
127,  293  bis.  294  129,  311    Gener.  A  I  99,  93  106, 

195,  4    124,  282    127,  294.  295     130,  301.  302     Gener. 

B  I  126,  135  127,  137  Chr.  354  I  148,  17  Geneal. 

I  166,  132  170,  2011^  180,  413.  415.  417  181,  418. 
420».  422  bis     184,  453.  45S  185,  457.  458   193,  571 

bis  Prosp.  1  395,  174  Cass.  II  120,  9  Is.  chr.  A 

II  432,  33  445,  164  458,  265.  265»  Is.  chr.  B  II 
425,  3  Britt.  III  145.  9;iu  (a).  u  (a)  Bed.  A  III 
254,  28  bis  267,  i3i  268,  i4o.  142  270, 149  v.  u 
Bed.  B  III  255,  38  Babylonie  (gen.)  Geneal.  I 
185,  457  Babilouia  Oener.  A  I  95,  52  126,  291 
Oener.  B  I  129,  isi  Chr.  Al.  I  99,  66  128,  302 
Chr.  354  I  140,  7.  9.  12  Oeneal.  I  181,  4is  Chr. 
511  I  6.35, 140.  148  636,  176  Scyth.  B.  II  312, 3. 5 
.322, 33  C.  Ilisp.  II  353, 72  Bed.  A  III  268, 142 
Babilonie  (yen.)  Gener.  B  I  130, 182  bis  Babyl- 
lonia  Chr.  Al.  I  126,  290  128,  298.  299  Oener.  A 
I  132,  332,  50  Scyth.  L.  II  312,  3.  5  Babillonia 
Gener.  B  I  130,  182  bis 

Babylonius  (adj.)   Prosp.  l  395,178     Bed.  A   III 
279, 240 


Babylonii  (pl.)  Bed.  A  m  270,  149  v.  15 
Habilonica   captivitas    Chr.  511   I  638,  247    (^ampi 
Babilonici  C.  Byz.  II  357, 39    C.  Hisp.  II  357, 

85    366,  130 

Babylon  in  Aegypto  Bed.  A  III  271,  153        Babilo  C. 

Byz.  n  339,  21 
Bacaudae   (pl.)    Prosp.  I  445,  938    Chr.  511  I  643,  443 

Chr.  452  I  660,  ii9  Hyd.  II  25, 141     cf.  Aracellitani 

et  Tarraconenses 

Bacauda  Chr.  452  I  660,  117  662,  133 
Baccis  (abl.)  Mar.  H  239,  574 
Baccuates  v.  Bacuatae 
Bactriane  Baetrianae  Oener.  A  I  106,  195,  2  Bactriana 

Chr.  Al.  I  106,  164,  2   Bactriona  Chr.  Al.  I  106,  157 
Bactra    Bactris  (abl.)   Gener.  A  I  95,  49    106,  188.  193 

Silv.  I  547,  4  Bed.  A  III  254, 26   Bactrium  Chr.  Al. 

I  95,  26   106,  162    Bactranon  Geneal.  I  166,  lli 
Bactriani  Gener.  A  I  105,  175.  186  Oeneal.  I  165, 

101    Scyth.  B.  II  321,  31  bis    Is.  chr.  A  II  431, 
32»    Bacteriani   Scyth.  L.  \l  ?,\\ ,  \    321,3l6is 
Bactrianii  Chr.  Al.  I  105, 146  Bactrionae  Scyth. 
B.  II  311,  1 
Bactri  Betrii  Gener.  B  I  105,  6* 
Bacuatae  Baccuates  Gener.  A  I  107,  I97,  65     Macuaci 

Chr.  Al.  1  107,  167,  65 
[civitas  Badebrunnensis  (Paderborn)   N.  Gall.  I  594, 

VII  7] 
Badouicus  mons   Oild.  III  40,  18    mous  Badouis  Brltt. 

III  200,  II 
balnea  Badonis  III   130,  LXVni 
Baeterrae  Biterrae   Hyd.  II  20,  73     Biteris  Ps.  Is.  h. 

II  382,  8     civitas  Beterrensium  N.  Oall.  I  608,  3 
Baetis    (fluinen)    loh.    II  216,  583     Betis   Gener.  A  I 

112,  229.  38     Betus  C/(»-.  Al.  I  112,  201.  3S     cf.  Vitu 

Baetica    provincia    Hyd.  II  21,  90»    24,  123     Chr. 

Caes.  II  223, 568    Is.  hist.  H  280, 19  (b)   297,  3 

300,24  301,1/2    Baetioa  Silv.  I  538,4,3    Chr. 

511  I  655,  557.  562.  564  657,568    Hyd.  II  18,49 

19,  60.  67     20,  74.  77     23,  114     31,  192.  193.  194     Is. 

hist.  II  276,  13.  18  280,  20  (a)  296,  lu.  20   Betaca 
Hyd.  II  2\,M(b) 
Baetici   Hyd.   U  24,  I34     Betici  Oener.  A    1  109, 
215     Beticii  Chr.  Al.  1  109,  185  bis 
Baiae   Prosp.   I  425, 626    Cass.  II  142,  799    Lut.  lust. 

III  420,  27     Baiae  veteres  Chr.  354  I  146,  26 
Baioarii  Harn.  I  338,  9       proviutia  Baioriariorum  N. 

CaW.  I  594,  VII  A    Boguarii -Britt.  III  160,  u    Bavarii 

add.  IX  ad  Is.  hist.  H  390,  (a)  13» 
Bevaria  Ps.  Is.  h.  U  384,  li 
Baiocasses  civitas  Baiocassium  N.  Gall.  I  585,  ii  2 
Baius  (flumen)   Oener.  A  I  111,  229,23    Beus  Chr.  Al. 

I  112,  201,  ssbis 

Baleares   insulae   Sitv.  I  538,  4,  6    Balcaricae   iiisulae 
Chr.  511  1  659,  584     Vicf.  T.   II  204,  555,  2    Is.  hist. 

II  296,17    Baliaricae  insulae -Syd.  II  21 ,  86    insulae 
Valliaricae  Oener.  A  I  110,216 

Bamma  Geneal.  1  190,  533 

Barbares  AlVi  ^ui  et  Barbares  Gener.  A  I  107,  197,  67 
Barbarica  Ps.  Is.  h.  II  384,  ii 


INDEX  vm. 


GEOGRAPHICA. 


641 


campi  Barbarici  (ad  Tarracinam)  Anct.  Marc.  II   104, 

036, 4     cf.  lordan.  index  p.  l.JT 
Barciiio  Chr,  Caes.  11  223,  5io.  .Mi.  ;)3i    Barciiioiia  {i/en. 

-ae)   Chr.511    1   655,  562    665, 6»o    Is.  hist.  II  275, 

30  (b)  282,  16.  22    283,  20  bis    Barchinoua  I  573    Ps. 

Is.  h.  II  382,  8  383,  a  384, 12  bis    Barchinone  (tjen.) 

ih.  385,  12      Barcilo  (ijen.  -onis)  Hiid.  11  24,  132    U. 

hist.  U  275, 31     Barcilona  (gen.  -ae)  Jfyd.  11  19,  oo  24, 

12» 
palatluui  Chr.  Caes.  II  223,  510 
Barduuii  Chr.  Al.  l  110,  187,  2  (=  Vandali  l''n.) 
Barra  fluvius  add.  IV  ad  Js.  chr.  11  .505,  .5 
Bartubaccuni  v.  Victoriacuin 
Basanotes,  Basantii  t'.  Bastetani 
Bascones  !■.   Vascones 
Basilea  Basilia  A'.  Oa/l.  I  597,  4    civitas  Basilieusium 

dnd. 
Bassas  fluraen  £ritt.  III  199.  u  JVeim.  Jn^  III  199.  m 
Bastarnia  Oener.  A  I  98,  8s,  17    Chr.  Al.  I  98,  62, 17 

Bastarni  Gener.  A  I  97,  83,  24    Chr.  Al.  1  97,  58,  24 
Bastetani    Basauotes    Gener.  A    1  98,  83,  45    Basantii 

Chr.  Al.  1  98,  .'18,  4.'i     Bastetania    (Bastctania  urbs  'i) 

loh.  U  212,  570,  2 
Bastiu  Geneal.  1  181,  424 
Bavarii  v.  Baioarii 

[Beauvais  Biauv.ais  iV.  Gall.  1  591,9] 
Bebbauburth  Britt.  III  206,  26/27 
Bedesis  Jlurius     Bcdente  (abl.)  An.  Val.  I  318 
Bedriacum   Lat.  Inst.  III  420.  ,',     Vetriacum   Frosj).  I 

415,  47.-. 
Belijae  Bilici  Chr.  Al.  I  110,186 

Belgica  prima  Silv.  I  537,  2,  8    provincia  Belgica 

prima  -V.  Gall.  1  589 
Belgica  secunda  Silv.  1  537,  2,  a    provincia  Belgica 

secunda  N.  Gall.  I  590 
cf.  Gallia  Belgica 
Beliceusium  civitas  N.  Oall.  I  598,  7 
Belisio  N.  Gatl.  1  601,4 
Bellovacoruin  civitas  N.  Gall.  1  591,  9 
BeUumvidere  castrum    V.  Gild.  A  III  106,  24 
Beltliar  Geneal.  I  189,  515 
Benageui  Gener.  A  I  97,  ^s,  9   Uennagi  Chr.  AL  I  97, 

58,9 

Beneharnum  Benarnus  N.  Oall.  1  607,  8   civitas  Benar- 

nensium  ibid. 
Beneventum  Brosp.  I  399,  239    Silv.  I  536,  9    Ps.  Is. 

chr.  II  501,  406  iis.  414  4!<    add.  IV  ad    Js.  vhr.  II 

504,  3  Bed.  A  111  317, 573 
Beniamiu  (tribus)  Gener.  A  1  121,  269  Chr.  Al.  1  120, 

266  add.  I  ad  Clir.  354  1  152,  31     Geneal.  I  178,  3J2 

189,  523  Prosp.  I  391, 103  Beneamin  Gener.  A  l  133, 

335,  i       filii  Beniamiu  Geneal.  I  179,  376 
Benigi/a  Girda  quae  et  Benigga  (i.  e.  Girba  s.  Meninx 

intula)  Gener.  A  I  109,  212,  3 
Beornica,  Beoruicia  v.  Beruicia 
Berdilii  ».  Heruli 
Bergomum  Bergamo  F.  Vind.  A  I  305,  .i9:i     1'ergainuin 

Cass.  11  158, 127S 
Bernicia  Netin.  III  205,  13     Beoriiicia    Nenn.  iiU.    III 

201,  :i  205,  .-i/e  Bernica  III  130,  I.Xill    Beornica  Britt. 


III  201,  ^    Berneicli  ib.  20.5,  ic  206,22    Biraeich  ii. 

201,  n  Birnech  Nenn.  III  205,  7/»  Bernech  ib.  205, 11 
Beroea  (Syriae)    Or.  Const.  1  9,  10     Prosp.  I  398,  232 

Bed.  A  III  276,  210 

Beroensis  Marc.  II  65,  398,  3 
Berona  v.  Verona 
Bersabee  (Beerseba)  Geneal.  1  178,  372   Gild.  III  49,  2 

Bersabe  Geneal.  I  179,  373 
Beruatum  (?)  N.  Oall.  1  604,  xii  8 
Berijtus  Biryto   Clir.  Al.  1111,  200,  1 
Beseo  Ps.  Is.  h.  II  382,  8     Veseo  I  574  (Gallit.) 
Bessi    Gener.  A   I  107,  197,  si    Chr.  Al.    I  107,  167,  5t 

Chr.  511  I  638,  257 
Besubius,  Besuvius  moiis  »>.  Vesuvius 
Betaea  v.  Baetica 
Beterreuses  v.  Baeterrae 
Bethania  Bed.  A  III  326,  fill 
Bethel  Geneal.  I  192,  546    Gild.  III  70,  1    Bed.  A   III 

263,96    Lat.  Mal.   m  431,18     Betliel  quae  dicitnr 

Luza  Oeneal.  I  189,  531 
Bethlehem   Cass.  II  135,  596    Ps.  Is.  chr.  II  499,234 

Nenn.  int.  111  168,  11  add.  II  ad  Bed.  UI  340   Beth- 

leem  Geneal.  1  189,  5i6    Prosp.  1  408,  359.  362  425, 

625  462,  1186  Chr.  511 1  638,  277  Hyd.  II  17,  39  Marc. 

W  63,  392  8!.  6     Cass.  II   142,  797   153,  1145     Scyth.  L. 

H  319,  24    Is.  chr.  A  II  470, 35»    Britt.  III  168,  12 

Bed.  A  m  260,65     Lat.  Mal.  III  426,37    427,  37 

428,  20/21.  22    431, 13    Betleem  Chr.  354  I  71,  2    F. 

Tind.  B  I  278,  74  Bethlem  Gmeal.  1  189,  516  Marc. 

II  63,  392  V.  22     Is.  chr.  B  n  470,  235     Bed.  B  III 

299, 250 

Bethleraita  Chr.  Al.  I  118,  249 
Betici,  Beticii  v.  Baetici 
Betis,  Betus  v.  Baetis 
Betolia  v.  Aetolia 
Betrii  v.  Bactri 
Bevaria  v.  Baioarii 
Beus  V.  Baius 

Bezca  Ps.  Is.  h.  II  382,  8  =  Betica  I  574  (Oallit.)f 
Biblo  r.  Byblus 
Bibrani  Chr.  Al.  I  107,  167,  34   Librani  Gener.  A  1  107, 

197,  34   iidem  ac  Birranif 
BUasz  Ep.  Ov.  U  371,  7 
Bilici  V.  Belgae 

Biotes,  Biotii  ;'.  Boeotia,  Boeoti 
Birca  Ps.  Is.  h.  II  378,  1 
Birnech,  Birneich  r.  Bernicia 
Bii-rani  Oener.  A  1  111,226    Chr.  Al.  I   111,193 
Birri  v.  Hiberi 
Biryto  v.  Berytus 
Biscouii  V.  Vascones 
Bisintia  P«.  Is.  h.  II  384.  11 
Biteris,  Biterrae  v.  Baeterrae 
Bithynia  Or.  Const.  1  7,  20  Chr.  Al.  I  102,  123,  14   Chr. 

pasch.  1  223, 123   233 ,  32s,  2    237,  350,  3    240,  364, 1 

Prosp.  1  400,262  4i«  449,  1011  450,  1023  ,Si7i;.  I  541, 

9,  4    Marc.  II  81,  144.  3    95,  498,  2     Vict.  T.  II  190, 

484  Bed.  A  III  296,  423     Bithinia  Chr.  511  1  637,  236 

Bytynia  Gener.  A  I  102,  151,  u 

Bithyui   Oener.  A    1     101,  132,  18     Bitini   ib.  108, 

82» 


642 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


i;u5,  -J     Bithynii  C/ir.  Al.  I  108, 176,  2     Bythynii 
ib.  I  101,  105, 18     Bitinii  Oeneal.  I  168,  les 
Hituriges  civitas  Biturigum  N.  Oall.  I  603,  XII  i    Bi- 

tiu"iceusis  regio    V.  Oild.  A   lU  102,  5     Bituricensis 

ecclesia  ib.  102,  23 

basilica  s.  Sulpicii   add.  II  ad  Is.  chr.  U  493, 1 
Blavetus  flumen    V.  Qild.  A  111  96,  2a 
Boatium  civitas  N.  Gall.  I  606,  7 
Boeotia  Gener.  A  I  109,  2m     Byotia  Ohr.  Al.  I  98,  G2, 

24    111,  200,  6     Boetia  Gener.  A   I  98,  88,  24     Biotes 

C%r.  Al.  I  109,  180 

Boeoti  Boeti  Gener.  A  I  108,  204     Biotii  Chr.  Al.  I 
108,  17S 
Boggenes  III  128,  XXIV 
Boglada  Chr.  Caes.  U  223,  507 
Bogorra  castrum  (Bigorra)  N.  Oall.  I  607,  ll 
Boguarii  v.  Baioarii 
Boius  N.  Oall.  I  606,  7 

Bononia  (Italiae)  Bouoniensis  Prosp.  1  403,  298 
Bononia  (Galliae)  Or.  Const.  I  7,  16     Bolouia  N.  Gall. 

1  592,  VI  12     civitas  Bononiensium  ibid. 
Bononia  (Moesiae)  Cons.  Const.  1  230,  294 
Bonouiensis   episcopus  add.  VI  ad  Prosp.   I  498,  383 
*Bononie  (immo  Lorii)  Ps.  Is.  h.  II  381,  G 
Boradii  v.  Macarii 
Borysthenes  flumen   Borusthenes    Oener.  A  1  111,  229, 

15     Borystlienus  Ohr.  Al.  1  111,  20l,  15 
Bosporina  Chr.  Al.  I  98.  62,  u     Bosphorina  Oener.  A 

I  98,  88,  u 

Bosporani  Chr.  Al.  I  107,  167,38  111, 19S     Bospho- 
rani  Gener.  A   I  107,  197,  38     Cass.   II  140,  747 
Bosforani  Oener.  A  I  111,  226 
Bosforitauus  Clir.  4t>2  I  6»0,  34 
Bostra  Bostreuus  episcopus   Vict.  T.  II  194,  505 
Bovis  N.  Oall.  1  606,  7 

[Boulogne-sur-mer  Bouloigne  N.  Gall.  I  592,  vi  12] 
Bracara  Hyd.  II  20,  74    29,  I74  (a)     Braccara  Ps.  Is. 
h.  II  382,  s     eivitas  Bragarensis  Is.  hisi.  II  279,  27 
couventas  Bracarensisi7(/d.II29, 179  32,214»  pres- 
hyter  Bracarensis  Cons.  Const.  1  246,  415 
Breyetio    (civitas  Pannoniae)    Brigitio    Prosp.   I  459, 
1165     Cass.  11  153,  1124       Virgitio   castellum  Cons. 
Const.  I  242,  375,  2     castellum  Vergio  Lat.  lust.  III 
422,  23       xuajtUov   HtQyitivuiv   Chr.  pasch.  1  243, 
378,  1 
Bretti  v.  Britti 
Brienceii  N.  Qall.  1  587,  12 
Britannia  Silv.  I  522,  59  537,  2,  li  538,  2,  I4  Ps.  Is.  h. 

II  378,1  /«.  chr.  A  \\  460,  283»  Oild.  UI  27,  7 
29, 17  30, 19  31,  17  33, 10  37,  7  41, 1.'.  47, 15  62, 3 
V.  Gild.  A  III  91,  3.  5.  6.  15  93,  42  95,  23  97, 26  101, 
39.  41  102, 13.  15.  22  103, 38  104, 33  V.  Oild.  B  \\\ 
107,24  108,18.29.34  109,35  110,9  Nenn.  \\l  143, 
lo/n.  18  152, 12  165,  8  Nenn.  int.  UI  143,  lo/ii  147, 
e.  15.  22  148,  1/2.  8  152,  26  153,  24  154, 7.  13  158, 
17/18  163,  e  164,  2.  15.  16  166,  3.  u.  17/18  168,  u  169, 

9.  11/12.  13.  20.  22  170,  2.  6.  23  172,  6/7.  8/9.  12/13  180, 
15     181,14.22     182,14/15    185,22    186,3.12.14    206,5 

213,  1.  2  Britt.  III  148,  17  199,  4  Lat.  lust.  III  422,  4 
Brittania  Or.  Const.  1  7,21    Prosp.   1  447,976  461, 


1183  465, 1232  472, 1301  Silv.  I  537,  2, 9  542  (tit.  ii). 
u,  2  (b)  547,  27  Chr.  452  I  646,  6  Scyth.  L.  11  318, 
22  Scylh.  B.  U  318,  22  Is.  chr.  A  II  453,  233''  Bed. 

A  III  284,  286.  294  285,  297  Us  288,  331  295,  404.  411 
299,457.461     303,483     309,531     311,  541  fer     313,554 

316,  566.  570  320,  590  Bed.  B  \\\  304,  26o»  309,  278 
Brittannia  Silv.  I  537,  2,  9  Cass.  II  145,  S93  Oild.  III 
28,  6  45,  2  49,  25  Nenn.  m  143,  2  147,  6  207, 33 
Britt.  lU  147, 1  148,  4.  7.  10  152, 12  1.53, 1/2. 10  154, 
6.  7  156, 5  158, 7. 16  161, 10  162, 12  163,  10  164, 4.  8. 
12.  15/16   165, 5. 12.  15.  19. 21    166, 12.  I7/I8.  19.  23  167, 

4.  9.  U.  14.  16/16.  22    168,  14    170,  5.  13    171,  1/2.  3/4  172, 

6  182, 19  186,  2.  16  188,  10.  18  195,  i.  22  199,  2  200, 
20  203,  25  205,  14  209,  U.  le.  21  210  212  Brittannie 
(gen.)  Nenn.  III 147, 1  Britania  Chr.  354  I  147, 11 
add.  IV  ad  Is.  chr.  II  505,  5     Bed.  A  III  295,  406 

301,  473   304,  489 

Brittania  prima  Silv.  1542,  11,  1  Brittania  secunda 
ib.  542,  11,2 

maior   Brittannia   V.  Oild.  B   III  107,  s      maior 
Brictanuia  ib.  108,  13 

Britanuiae  (plur.)  Chr.  4.52  I  654,  62  Chr.  511  1 
661,  602  V.  Oild.  A  III  97,  21  Nenn.  int.  III 
156,15  Brittaniae  Pro«p.  1435,764  445,939  Silv. 
I  547,  29  Dom.  Val.  I  629, 16  630,  9  Bed.  A 
III  289,  345  294,  399.  401      Brittanniae   Chr.  452 

I  660,126    Britaniae  C7(r.  5ii  1  641,  390  643,454 
Britanni    Prosp.    1  472,  1301    Chr.  511   1  639,  310 

add.  II  ad  Is.  chr.  II  491,  3  OHd.  III  30, 13 
36,  2  V.  Oild.  A  \\\  92,22  96,  13  99,37  101, 
38  102, 7. 17  103, 13  V.  Oild.  B  lU  110,  20.  22 
Nenn.  int.  III  158,  21  162,  1/2.  6  165,  1/2.  5.  8. 
13  166, 17  169,  10  170,  u.  17.  21.  30  199,  2  Britt. 
III  164,  6  Brittaiii  C%r.  Al.  I  98,  58,  60  107, 
167,  62  Oener.  A  I  107,  197,  62  Prosp.  I  435, 
763  Mar.  U  237,  560  ter  add.  IX  ad  Is.  Itisl.  II 
390,  (a)  18.  (b)  17  Bed.  A  III  280,  253  3UI,  473. 
474  304, 491  Brittanni  Cass.  II  137,  664  145, 
886  Brilt.  m  162,  4.  7  165,  2.  20  169,  7  Britani 
Chr.  511  I  641, 385  add.  IX  ad  Is.  hist.  11 
389,  (a)  6 
Britti  Britt.  \\1  160,  9  Bretti  Scijth.  L.  II  318,  22 
Britto   Prosp.  1  467,  1252     Is.  chr.  A   II  471,374 

Nemi.  lU  178,  2.  4/5  Bed.  A  Ul  300,  467 
Brittones  Qener.  A  I  98,  83,  50  Scyth.  B.  II  318, 
22  add.  IV  ad  Is.  chr.  II  .505,  5  Oild.  III  88, 
31.  33  V.  Oild.  A  m  101,  36  102,  15  BriU.  IIl 
147, 10  148,  19  158,  6.  11. 12  161, 10  16.5,  8.  10/u 
166, 19  167, 18  his  168,  2  169, 7  170,  9.  17  176, 
24  177,1  180,12  181,9  189,  u  191,4  199,8 
205,  24  208,  6.  9.  15  Nenn.  int.  III  154,  u.  17 
167,3  169,16  Nenn.  III  178,2  Bed.  A  III  ,304, 
489.  491  306,  604  add.  I  ad  Bed.  111  334,  494 
Britones  V.  Oild.  B  III  108,  23  Nenn.  III  151,  5 
Nenn.  int.  \\\  147,  23/24    148,  9   149,  u.  20   152, 

II  154,  11  158, 13  162,  8.  9/10  164,  4  165,  u 
167,  3  169,  7.  17.  22.  24  170,  3.  7/«  171,  2  176,  15 
177,1.4  178,3/4  180,13  181,7    185,17.23  186, 

1.  7/8  187,  1.  4.  6  188,3.6  189,  4.  4/5  190,  1  191, 

2.  4  192, 7  199,  4    Bed.  ^  m  311,  541  v.  vi 


INDEX  VIII. 


GEOGBAPHICA. 


643 


Hiitamiicus  fadj.)  GUd.  IK  89,  i     V.  Gild.  B  III 
109,  36  110,  21  Nenn.  int.  III  172,1  178,  2:i  liriU. 
III  205,  22     Brittanicae  iusulae  Gener.  A  I  99,  89 
Brittanioae    («c.  insulae)   ibid.   l   99,  su       Brit- 
taunicus  Britt.  III  156,  i:'  I(J2,  1G,17    163,  7  164, 
16.22.23   165,6,7    171,19    177,  Il/l2    192,  i.s    193, 
10  215,  26     Brittaiiiacae  insulae  C/ir.  Al.  I  99,  63 
Britias  Geneal.  I  169,  200 
Britannigenae  (pl.)   V.  Oild.  B  III  107,  n 
Britones  Aremorici  Nenn.  int.   III  171,. i.  14     Britones 
Armorici  ib.  I  167,  l     Brittones  Ai"morici  Britt.  III 
167,2 
Brittia,  Brittii     cf.  Bruttium 
BrixeUuin  Brixellis  (ahl.)  Vhr.  354  1   148,  fi    Brixillam 

(acc.J  Havn.  I  339,  16 
Bro  Gueret   V.  Gild.  A  UI  101,46 
Brontotas  Cass.  II  158, 1283 
Bruiulisium  Prosp.  I  407,  349 
Bruttiuiu  Brittia  Silv.  I  536,  ii 

Bruttii  i2>l.)  Bed.  A  UI  254,  26     Brittii  Aiict.  Mare. 
U  107,  546,2     Britii  ib.  104,536,1 
Buciui  portus  v.  portus 
Buelt  Britt.  lU  192, 13.  26  217, 15  Nenn.  int.  III  192,  7 

217,  2     Buelitia  regio  Britt.  UI  193,  2 

Bulgares  Marc.  U  95,  499,  i    103,  530    104,  535,  3    108, 

548,  1     Vict.  2\    II    205 ,  560      Vulgai-es   Oener.  B  I 

105,77    Cass.  U  160, 1344    add.  III  ad  Bed.  111  342 

Bulgari  Marc.  II  96,  502,  i     Vulgari  Bed.  A  III 

317,577  321,  592 

Burdelum  (castrura)  C.  Hisp.  11  361,  104  mr/.  (=  Burdi- 

ijala  i) 
Buriligala  Havn.  I  331,  498  Prosp.  1  462, 1187    Burde- 
gala  Chr.  511  I  657,  565     Burdegal  N.  Gall.  I  606,  7 
syuodus  Burdigalensis  Prosji.  1  462,  1187   in  Burde- 
galense  (abl.)  N.  Gall.  1  606, 7    oivitas  Buidi- 
galensium  ib.  604,  xiii  i 
liiiiguudia  Mar.  II  235,  634, 1     add.  1   ud  Is.  chr.  II 
490,  6    add.  II  492      Burgundie  (ijen.)  add.   VII  ad 
Js.  hist.  U  376  bis    Ps.  Is.  h.  II  384,  12 
Bm-gundi  Britt.  Ul   160,  10 

Burgundiones  i/ara.  1304,  455,  5  305,457,2  Prosp. 
I  467,  1250  475, 1322  N.  Gall.  I  600,  x  5.  xi  2 
Chr.452  I  660,118.128  Chr.  511  I  661,596 
665,  689.  690  Hyd.  11  22,  los  23,  iio  Cass.  U 
153,  1119    155, 1190    156,  1226     Mar.  II  232,  456 

234,  500,  1.  2     235,  523  bis.  524,  1.  538      Is.    hist.    II 

282,  1/2  C6J.  15  add.  II  ad  Is.  chr.  II  491,3 
add.  II  ad  Bed.  lU  339  (Val.)  Burgundiones 
reges  add.  VII  ad  Is.  hist.  U  376 

Bnrtama  Ps.  Is.  h.  U  382,  8  Britonia  I  574  (Gallit.) 
n  307 

Byblujs  Biblo  Chr.   Al.  U  111,  200,1 

Byotia  !'.  Boeotia 

Byzacium  Silv.  1 .538,  3,  3     concilium  Byssacenum  Rct. 

T.    II   202,  551,  1    203,  552 

Byzantium  Or.  Const.  I  9,  10.  35  bis  10,  6.  19  Oener.  A 

l    109,209,13      Chr.  pasch.    1233,328,2     234,330,1 

Prosp.  1  416,485   Silv.  I  540,  6,5    Marc.  U  60,380 

81,445,2     93,484,4     99,516.3      CasS.    II    122,84     151, 

1061   add.  II  ad  Bed.  III  337    Lal.  Al.  111  449,  13. 


17.  25  Bizaiitium  Barh.  I  291,206  Chr.  511  I  63.5, 
161  640,327  Lat.  Iiist.  111  422,37  Bizancium  add. 
IV  ad  Is.  chr.  II  504,  4  Byzantius  Chr.  Al.  I  109, 
180, 13  )}  lliiCov  nohg  Chr.pasch.  I  233,  328,  2 
Byzantii  Chr.  pasch.  I  233,  328,  2  Marc.  II  66, 
399,3      90,472,1     92,480,1     94,491,2     97,512,3 

Bizantii   C.  Byz.   11   335,  6     Bizantici   ('.  Tlisp. 
II  335,  1 
cf.  Constantinopolis 


Cabalia  Camalia  Oener.  A  I  102,  151,  7     Camilia  Chr. 

Al.    I    102,  123,  7 

Camehi   Oener.  A    I  105,  177     Camerii  Geneiil.  1 
165, 103     Gamer  Oener.  B  I  105,  66     Milii  Chr. 
Al.  1  105,  148 
Cabalonnura  v.  Cabillonura 
Cabellio  civitas  Cabellicorum  JV.  Gall.  I  602,  u 
Cabillonum   castrum   Cabillonense   N.  Gall.  I  584,  I  4 

Cabalounum  Mar.  II  239,  579,  1 
Cades,  Cadix,  Cadiz  v.  Gades 
Caditium  mare  v.  Gaditanum  fretum 
Cadurcorum  civitas  N.  Oall.  I  603,  xii  5 
Caenolrurium    Cons.  Consi.   I  229, 275     Prosp.  I  443, 
»11    Bed.  A   III  293,  385     Caenophrurium  Clir.  354 

I  148, 12     Cenolrurium  Lal.  lust.  lU  421,  32 
Caesaraugusta  Chr.  452    I    631     Chr.  511    1    664,  651 

Chr.  Caes.  II  222,  460.  504.  506    223,  541    Is.  hist.  II 

281,  9/10  (a).  9  (b)    284,  3/4  (a)     Cesaraugusta   1  573 

Ps.  Is.  h.  II  380,  5  bis  382,  8  384, 12  385,  13    Cesar- 

auguste  (yen.)  ib.  378, 1        Cesaragusta  C.  Hisp.  U 

353,  71     Cesaragustana  civitas   C.  Hisp.  II  363,  110 

Caesaraugustanus    /s.   hist.    II    ^88,  6       Caesar- 

augustaua    regio    Hyd.   11  25,  142     Is.  hist.  II 

301,  9     Cesaraugustanus  episcopus  C.  Hisp.  H 

340,  20.  22     Cesaragustanus  episcopus  ib.  342,28 

praesul  Cesaraugustanus  Ps.  Is.  h.  II  387,  17 

Caesarea  Cappadociae  Chr.  pasch.  I  235,335,2  Marc. 

II  80,  440, 1       Caesariensis  Chr.  511  I  644, 508     Is- 
chr.  A  U  463,  312» 

Caesarea  Mauretaniae:  Caesariensis  v.  Mauretauia 
Caesarienses  (i.  e.  Mauri  Caesarienses)    Oener.  A 
I  109,213     Sarinei  Chr.  Al.  I  109,184 
Caesarea  Palaesfina  Caesarea  Palestinae  Prosp.  I  439, 
849  Bed.  A  III  290,  365  291,  371      Cesarea  Palestinae 
Bed.  A    III   310,  539       Caesaria  Palestinae  ib.  288, 
340       Caesarea  Prosp.  I  407,  352     Hyd.  U  17,  38 
Caesariensis  Marc.  11  60  praef.  v.  2      Is.  chr.  A 
U  424     Cesariensis  add.  V  ad  Prosp.  I  idAprol. 
bibliothcca  Cesariensis  add.  V  ad  Prosp.  1  495 
Caesariensis  ecclesia  loh.  II  211  v.  3       Caesa- 
riensis   episcopus  Prosp.  I  433,  743      Vict.  Aq. 
I  681,8      P.  Camp.  I  745,6      Hyd.  11  13,  18 
Gild.  III  69,  4     Bed.  A    III   289 ,  343    295 ,  407 
Cesariensis  episcopus  C.  Hisp.  U  867, 137 
Caesarea  Paneas     Paneas  Proap.  I  407,  351 

Paniou  ibid. 
Caesarea  iuxta  Ravenua  Ayn.  1  336,  95 
Caesena  Auct.  Marc.    U   107,  542,  2     castrum  Cesinate 
Ayn.  I  335, 90 


644 


GEOGRAPHIOA. 


INDEX  VIII. 


Caieta  Caes.  II  134,  540 

Cair  Biitliou  Brilt.  III  211,22      Cair  Britnc  ,/<.  XIX 

Cair  Caratauc  Briil.  III  210,  Xlll   211,  a 

Caii-  Ceiut  Briit.  III  210,  II    211,  13 

Cair  Celemion  Briii.  III  212,  27  =  XXXII 

Cair  Ccri  Briti.  III  210,  XIV 

Cair  Colun  Briit.  III  211,  c,     Cair  Collon  ih.  XXIV 

Cair  Daun  Briit.  III  211,  ic  =  XVIIl 

Cair  Draitou  Britl.  III  212,  24    (Jair  Draitliou  ib.  XXVIII 

Cair  Ebrauc  Britt.  III  210,  I   211,  7 

Cair  Glovi  Britt.  III  193,  lO     Cair  Gloui  ih.  211,  XV 

Cair  Glou  Nenn.  int.  III  193,  6 
Cair  Grauth  Britt.  III  211,10     Cair  Grant  il.  XVII 
Cair  Guent  Britt.  III  211,  21  =  XXm 
Cair  Guiuntguic  Britt.  III  210,  a      Cair  (iuintrui.s  ib. 

VIII 
Cair  Guiragon  Brili.  111211,14     Cair  Gunranegon  ii. 

210,  VI 

(lair  Guorcon    Jlritt.  III  211,  XXVI     Cair  (Uuicon  ih. 

211,  18 

Cair  Guorthigirn  Briii.  III  18B,  20  210,  1  Cner  (inot- 
thigirn  Nenn.  int.  III  18(5,  1«  Cair  (iuortliegeriu 
Britt.  III  210,  IV 

Cair  Gurcoc  Britt.  III  210,  in 

(Jair  Gusteint  Britt.  III  210,  V     C^air  flustoeint   ih. 

211,8 

Cair  Legeion  Guar  Usic  Britt.  III  211,  20 

Cair  Legion  Britt.  III  211,  17     Cair  Ligion  ih.  XXI7 

Caii-  Leriou  Britt.  III  212,23  =  XXVn 

(;air  Ligualicl  Britt.  UI  210,4      Cair  Luilid  ih.  211, 

XVI 
Cair  Lion  Britt.  III  210,  XI 
Cair  Luit  (^oyt  Briit.  III  212,  28     Cair  Loitcoit  ih. 

XXXIII 
Cair  Lundem  Britt.  III  211, 12     Cair  Londein  ih.  XXV 
Cair  Maunguid    Britt.   III  211,  ii     Cair  Mauiguid  ih. 

XXI 
Cair  Meguaid  Britt.  111  211,5  =  XX 
Cair  Merdin  Briit.  III  210,  IX 

Cair  Mincip  Britt.  III  210,  3     Cair  Mencipit  ib.  XU 
Cair  Pensa  vel    Coyt    Britt.    III-  212,  25     Cair  Pensa 

vel  Coin  ih.  XXIX 
Cair  Peris  Britt.  UI  210,  X    211, 15 
Cair  Segeint  Britt.  lU  166,4   210,  vii    211,  is       Cair 

Segint  Nenn.  int.  III  166,  4 
Cair  Teim  Britt.  III  212,  XXX 

Cair  Urnarc  Britt.  III  212,  26     Cair  Urnalic  ih.  XXXI 
Calabria  tiilv.  I  536,  lo  Chr.  511  I  637,  222  Auct.  Marc. 

II    108,  547,  3.  548,  2 

Calabri  Gener.  A  1  97,  83,  34    Bed.  A  III  254,  26 
Calabrii  Chr.  Al.  1 109, 181     Colabri  ib.  97,  5S,  34 
Calahria  (=  Cantahriai)  Prosp.  I  406,341 
Calabria   (Talahricay   Ps.  h.  h.  II  382,  s     Kalabria 

I  573  (Lus.) 
Calagurris  Nassica  Caiagurris  1  573     Calaliorra  Ps. 
Is.  h.  11  382,8 

Calagurritanus  Prosp.  I  417,  513 
Culaiha  iusula  (Jalata  Oener.  A  I  103,  134,  s  109,  212,  5 
Chr.  Al.  1  102,  125,  8  109,  183,  5    Genea/.  1   168,  ig5 
Calcecia  v.  Gallaecia 


Calcliedon  Cass.  U  122,  84   Calchedona  (j/en.  -ae)  Prosp. 
1  481,  IM-J  Marc.  II  84,451  97,511   Vict.  T.  U  185, 

450,  3.  451     200,  542«.  20     203,552     loh.    U    219   V.  15 

Calcedon  Gener.  A  I  109,  209,  14  Calcedo  Chr.  511 
1  635, 156  Calcidona  {acc.  -am)  Hain.  I  339,  is 
Cilcidonia  add.  I  ad  Is.  chr.  II  490,  4  Bed.  A  III 
310,539  Chalcedon  Chr.  pasck.  I  229,284  245,391 
Jled.  A  lll  3lb, 'M{  Clialcedona  (^e/i.-ae)  Or.Const. 
I  10,  6    Chr.  Al.  1  109,  180, 14 

Calchedonensis  Marc.  II  65,  398, 3  bellum  Calcae- 
donense  Cons.  Const.  1  232,  324  Calcliedonense 
couciliuui  Vicl.  T.  II  202,  550,  2  /s.  chr.  A  II 
472,  381  473, 385  Calcidonense  concilium  Bed.  B 
UI  304,  260  Calcliedonensis  synodus  Vict.  T. 
II  186,  457,  3  ter.  458,  2    187,  460.  468    188,  468    189, 

475,  4.  5.  477,  1  his  190,  460  ter.  482.  484.  485.  486.  487 
191,489  192,  491,1.  2  4JS.  492,  2.  494.  496.  497,  1  193, 
49».  501  bis  194,  504.  507.  509  bis.  510  195,  512.  514. 
516  196,  517,  2  bis.  518,  2.  .521,  2  197,  524.  528  199, 
538,  2.  539  bis.  540,  1  200,  541,  1.  542  V.  12.  16.  17.  21 
202,  549,2  loh.  U  211,  .567,2  his  219  V.  13  Is. 
chr.   A    II   473,    386»      474,  389»      475,  394=1.  397» 

476,  40ia  Is.  chr.  B  U  472,  245  synodos  Calche- 
donensis  Prosp.  I  482,  1369  Calcedoueusis  syuo- 
dus  add.  I  ad  Bed.  III  334,  488  tomus  Calche- 
donensis.  Marc.  U  87,  458  tliomus  Calcedonen- 
sis  Bed.  A  III  305,  495 

6    KaQX'l^oyio)i'   noXe/uog    (=  bellum   Calcaedo- 

nense)  Chr.  pasch.  I  232,  325,  2 
topographica: 

basilica    sanctae    Eufemiae    Marr.    II    84,  451 
diversorium  gloriosae  matris  luipliemiae  Vict. 
T.  U  203,  552 
Caldunis  (hodie  Chalons-sur-Marne)   N.  Gall.  I  590,  3 
silva  Calidonis  Nenn.  int.  III  199,  ii     silva  Celidonis 
Britt.   III  199,  15     Cat    Coit    Celidou    (i.  e.  'hellum 
silvae    Calidonis')    Britt.   III   199,  I5;'ii;     Nenn.  int. 
Ul  199, 11/12 
Callaeci,  Callaici,  Calleci  r.  Gallaeci 
Callaecia  v.  Gallaecia 
Calli  V.  tialli 

Callinicum  Marc.  II  96,  504 
Callipolis  Or.  Const.  1  10,  3 
Calpe  (Hispaniae)  Silv.  1  5.39,  4,  7 
Canialia  v.  Cabalia 
Camaracttm    Cameracus   N.  Gall.    I    591 ,  6     civitas 

Camaraceusium  ihid. 
[Cambray  Cambrais  N.  Gall.  I  591,  6] 
Camehi,  Camerii,  Camilia  i\  Cabalia 
Campania   (Italiae)   Barh.  1  296,  291    An.  Val.  I  310 
.1^«.  I  334,  79    335,  79     Prosp.  I  404,  309    411,  405 
Silv.  I  535,  1    add.  I  ad  Vict.  Aq.   1  738,  22    Byd. 
II  20,  81    Marc.  U  90,  472,  i  91,  476,  2   Aiict.  Marc. 

11    104,  .536,  3      105,  .538,  2  4i«     107,  ,543,1      108,547,5. 

548,  1  Cass.  U  137, 642  Ps.  Is.  k.  II  384,  ii  add.  II 
ad  Is.  chr.  U  493,  5  Bed.  A  III  308,  523  317,  573 
l.at.  lust.  III  419,  4  420,  27 

Campaniae  (pl.)  Chr.  511  1  638,  2So 

Campanus  An.  Val.  I  328,  90 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


645 


Campaiii  (pl.)    (leiier.  A    1    109,  210    (Jhr.  Al.  I 
109,  isi 
fainpaiiia  ((ialliae,  hodie  Vhampagne)  Uavn.  1  302,  4.") t 
(Jana  (]'alaestinae)  Cauaneus  Oener.  B  1  133,  I6'J,  U 
castrum  Cana  venusta  X.  Gall.  I  599,  3 
Canaan,  Cananei  v.  Chanaan 
Candiani  oampus  Agn.  I  319     pous  Candidiani   Cass. 

II  1.59,1326 

Canopus   Vict.  T.  II  204,  .■.'.(;,  ■> 

Cantabiia  loh.  II  213,  574,  l'  A)<.  (h:  U  371,16  (J/'. 
Calabria 

Cautabriaruni   loca  maritiuia   IJijd.  U  2b,  171 
Cantaber(?)  Byd.  II  33,229 
Caiitabri    (pl.J    Prosp.  1  407,  344    Cass.   II  13,0, 
.■i67.  569 
Caiitaljrum  (urbs)  /s.  hist,  II  287,  8 
Cautarliorg    Kenn.  int.    III    180,  s     civitas  Cantorum 

Britt.  III  180,  7 
Cantguaraland  Kenn.  ini.  111  178,  21     Cauturguoralen 

Britt.  III  179,  1 
Caut  Guic  Sritt.    III  166,  27/28     Cantguic   A^enn.  int. 

III  166,2-. 

Cautia  Brilt.  III  179,3  203,10  Bed.  A  III  311,  .-.41 
Cancia  III  129,  XXXVI 

Canti  (pl.l  Britt.  III 199, .-,.  6  206,  s     c/.  Cantarborg 
Cantuarienses  III 130,  LXI  Cautuarii  Bed.AWl  309, .iSi 
Cappadocia  Or.  C'on$t.    I  10, 16     Oener.  A    I   98,  88,  6 
Chr.  Al.    1  98,  G2,  6     111,  198.  200,  3     Chr.  pasch.  1 
235,  33.=;,  2  Prosp.  I  456, 1111   Silv.  I  521, 38  541,  9, 8 
Marc.  II  80,440,1  91,476,1  99,  ;.i.-.,  .■.  Cass.  II  152, 
1102    Vict.  T.   II    189,  476    195,  .M5,  1     add.  IV  ad 
Is.  chr.   II  503,  2    Bed.  A   III  289,  34S    Lat.  lust. 
III  422, 14    Capadocia  Chr.  511  I  644, 4ss 
Cappadox   Vict.  T.  II  196,  .^17,  2 
Cappadoces  Gener.  A  I  96,  S9    97,  83,  10    107, 197, 
31    111,226     Geneal.  1  168,170    Britt.  III  161, 
21/22     Capadoces    Ps.  Is.  h.  II  379,  2      Cappa- 
doci  Chr.  Al.  I  96,  36  97,  .-,8, 10  107,  167,  31 
Capsa   Vict.  T.  II  197,  523,  1 

Capua  Proap.  I  400,  257  Silr.  I  535,  1  I  add.  p.  XI 
(porl.  3;  Ps.  Is.  h.  II  384,  11  add.  IV  ad  Is.  chr. 
II  503,  3  civitiis  Capuensis  add.  1  ad  Vict.  Aq.  I 
738,  21 

Capuanus  add.  IV  ad  Vict.  Afj.  I  753    Capuanus 

episcopus  Bed.  A  III  307,  .S20 

Caralis  Caralitaiia  ecclesia  Prosp.  I  455, 1U9I     Carali- 

taiius  episcopus  ib.  459,  1143     Charalitanus  Chr.  511 

I  644,  4S.S 

Carbana  vallis  V.  Gild.  B  III  108,32  109,  19     cf.  Nan- 

carbaiiensis 
Carcaso   Carcassona    Ps.  Is.  Ii.    II  382.  s     Carcasso- 
nensis    iirbs    loh.    II  218,  5S9, 2     civitas    Caicasso- 
nensium  jV.  Qall.  I  609,  9 
Careatus  v.  Carpathus 
Carga  v.  Caria 

Caria  Omer.  A  I  102,  151,  9  Prosp.  I  400,  253  Silv. 
I  540,  7,  5    Carga  Chr.  Al.  I  102,  123, 9 

Caree  Cari  Gener.  A  I  108,  205,  5  Geneal.  I  168, 
162  Carii  Chr.  Al.  I  101,105,12  108,176,5 
Cbari  Oener.  A  I  101,  132, 12 


Cariac  r.  Carrh.ae 

Cariatlia  v.  Carpatlnis 

Cariathiariiu    (Kirjath   JeariinJ     Gener.  A    I    126,  29u 

Chr.  Al.  I  126,  289 
Carifes  N.  Gall.  I  587,  9 
Carmona  Ps.  Is.  h.  II  381,5 
Caru  Cabal  Britt.  III  217,  22/23 
(■arnotes  v.  CJarnutes 
Carnuntum  Cons.  Const.  I  231,  3os  Chr.  pasch.  l  231, 

307     Prosp.   I  431,703    448,982     Bed.  A   lU  295,413 

apud  Carnunto  add.  II  ad  Bed.  III  337 
Carnutes  civitas  Carnotum  N.  GaU.  I  588,  2 
Carpathus  insula  Carpatus  Qeneal.  I  168, 165   (^areatus 

Qener.  A  I  103, 134, 13     Cariatlia  Chr.  Al.  I  103,  125, 13 
Carpentoractc    civitas    Carpentoratensium    N.   Gall.  1 

602,  10 
Carpetani  Cyrtani  Gener.  A  I  98,  83,  46     Cyrtanii  Chr. 

Al.    I   98,  58,  46 

Carpi  (gens  Sarmat.)  Cons.  Const.  1  230,  295 
Carrhae  Carrae  Clir.  354  I  147, 15  Prosp.  I  404, 
318  Chr.  511  I  641,390  Cass.  II  14.5,903  C.  Bijz.  II 
347,  32  C.  Hisp.  II  347,  45  Charrae  Prosp.  I  435, 
777  Cariae  Chr.  511  I  638,  263 
Carthago  (Africae)  Geneal.  I  169,  is^*  F.  Vind.  A  I 
289,366  Prosp.  1390,86  434,757  446,9,59  450, 1026^0) 
464, 1210  469, 1268  477,  1339  his  478, 1342  Ks  add.  II 
ad  Prosp.  I  488,  1210.  1268  490,  25.  29  add.  V  ad 
Prosp.  497  {ad  vm)  Silv.  1  538 ,  3,  1  Chr.  511  I 
633,68  661,. 598  Chr.  452  I  658,98  660,  129  Hyd.  II 
18,  56    23, 115.  118  (aj    28,  I67    29,  176    Marc.  II  71, 

413  80,  439,  3  90,  468  103,  534  104,  535,  1  Cass.  U  122, 
57  156,  1233  Vict.  T.  U  193,  497,  4  196,  .523  198,  531 
201,  .546,  1.  2  Us   203,  554,  2   204,  555,  1.  556,  1    Is.    hist. 

11  297, 10  (a.  b)  298, 4  299,  4  Is.  chr.  A  U  440, 109 
442,  134»  471,  374  474,  392  Is.  chr.  B  II  440,  72 
Bcd.  A  III  302,  4S1  307,  516  315,  .564  Bed.  B  III 
262,  85  Eeo.  Wand.  UI  458,  2  (A.  H).  4  (HJ.  7  (HJ 
459,  8.  12 (HJ.  vi(HJ.  15 (H).  16 (A)    Karthago  Geneal. 

I  169,  196»  196,  624.  625.  626  Bed.  A  III  262,  85 
Cartago  Cons.  Const.  I  217,  726  Prosp.  I  402,277 
468,  1266  484,  1375,  31  add.  V  ad  Prosp.  I  495 
497  t;s    C7()-.  .37/  I  634,  94.  102    637,244     add.  I  ad 

Vict.  Aq.  I   738,24     add.  IV   7.38,  439       Ps.  Is.  h. 

II  384, 11  Eeg.  Wand.  lU  459, 19  Kartago  Ilavn. 
I  269,  23  Bed.  A  III  289,  346  Chartago  F.  Vind.  A 
I  276,  41  F.  Vind.  B  I  287. 307  289. 366  abl.  Charta- 
ginae  Barb.  I  291,  202  Chartagina  (nuiiij  ib.  276,  4(i 
Charcedon  (Jener.  A  1  97,  79 

Carthafjiniensis  ecclesia  Cartliaginieiisis  Prosp,  1 
450,  1026  (h)  Carthaginiensis  episcopus  Cass.  II 
147,  964 

Carthaginensis  Chr.  511  I  642,  4is  Cartagiuensis 
Prosp.  I  402,  274  Carthaginense  concilium 
Prosp.  I  465,  1225  add.  1 1  ad  Prosp.  I  488,  1225 
concilium  Cartagiuense  Bed.  B  III  301,256» 
Carthaginensis  ecclesia  Vict.  T.  U  187,  463, 1 
189,  479,  1  197,  523,  2  198,  535  202,  551,  1.  552,  1 
205,  .563, 1  Carthaginensis  episcopus  Prosp.  I 
440,  864  F^i.  T.  II  194,  505  Bed.  A  lU  292, 
378  Beg,  Wand.  111  458, 5  459,  8. 9 


646 


GEOGRArmCA. 


INDEX  VIII. 


Carthafflnienses  Kartagiiiienses  Geneal.  l   lii'J,  ina 
(Jartliagiiienses  Bed.  A  III  274,  isi  Kartli.iglnetises 
Prosp.  I  399,  i46        Cartaginenses  Ps.  Is.  h.  II 
384,  11 
Chalcedonii  Chr.  Al.  I  97,  5S 
topographica  Carthaginis: 

aedes  Memoriae  Hyd.  II  18,  56 
lialnea  Is.  chr.  A   II  474,  392     cf.  tliermae 
basilica  Fausti  add.  IT  ad  Prosp.  I  490,  K 
castra  Prosp.  1  434,  iwi 
palatium    Vict.   T.  II  201,  546,  2 
thermae  Maximianae  Prosp.  I  446,  969 
Carthayo    (Uispaniae)   intelligenda    Silv.    I    538,  4,  2 
(civitas  eiusdem   nominis)  Cartago  Ps.  Is.  h.   II 
378, 1  .381,  7  382,  «  ter 

Carthago  Spartaria   Chr.  511   I  659,  584    664,  634 
Eyd.  II  21,  86  Is.  hist.  II  296,  18/19        Cartago 
Spartaria  Mar.  II  232,  460 
Carthaginiensis  (sc.  provincia)   Chr.  511  I  655,  557 
Carthagiuiense  litus  Hyd.  II  31,200       Cartba- 
ginieusis  provincia  ib.  16,31    18,49    24,123  31, 
200     Carthaginienses  regiones  ib.  28,  168 
Carthaginienses  Hyd.  II  24,  134 
Carthagiuensis    («c.    provincia)    Silv.    I   538,  4,  2 
Carthaginense  litus  Is.  hist.  II  297,  29    Cartha- 
ginensis   proviucia  iJ.  296 , 9/10    297,26    301,2 
Carthagineuses  regiones  ib.  301,  13 
Casfeni  v.  Gaspheni 
Casiuensis  w.  Mons  Casinus 
Caspii  Gener.  A    I    107,  197,  13       Caspiani  Chr.  Al.  I 

107,  167,13  111, 195 
portae  (pylae)  Caspiae    filae  Caspiae  Gener.  A  I  111, 
323     Caspianae  portae  Chr.  Al.  I  127,  397     Caspia- 
norum  portae  ib.  I  111,  195 
mare  Caspium  Chr.  511   I  636,305     Scyth.  L.   II  321, 

31     marae  Caspium  Scyth.  B.  II  321,  31 
Catalauni  civitas  Catalaunorum  N.  Gall.  I  590,  3     apud 
Catalaunos  Prosp.  I  442, 903 

campus  Catalaunicus  Cass.  II  157,  1253     campus 

Catalannus  Ps.  Is.  h.  II  384,  10 
campi  Catalaunici  Hyd.  II  26,  150  (a)    Chr.  Caes. 
U  222,450     Is.  hist.  II  277,  22  fa).  25 
Calana  Catina   Prosp.  I  394, 160    Auct.  Marc.  II  104, 

535, 1     Cass.  II  122,  77 
Cat  Coit  Celidon  v.  Calidonis  silva 
Catina  v.  Catana 
Cauca  Hyd.  II  14,  2 
Caucasus  (mons)  Gener.  A  1  111,  228,  2    Chr.  Al.  I  111, 

200,  2 
Caurium  Cauria  Ps.  Is.  h.  II  382,  R      v/.  Caurio  I  573 

(Lus.) 
Causo  limin  v.  Hyssi  portus 
Cayster   (fiuvius)    Gener.  A    I    112,329,30     Gaustrus 

Chr.  Al.  I  112,  201,  .30 
Cebarsusitana  ecclesiu  Vict.  T.  II  204,  555.  2       Cebar- 

suscitanus  episcopus  ib.  206,  567,  2 
Cebron  v.  Chebron 

Cedrusi,  Cedrusii,  Cedrysii  v.  Gedrosi 
Cei-  V.  Cepli- 


Celaenae  Celenae  Hyd.  II   16,  31 

Celatne  v.  Celtae 

Celidiinis  silva  v.  Calidonis 

Celtae  Gener.  A  I  96,  60  98,  83,  38  107,  197,  «0       ( 'eltei 

Chr.  Al.  I  107,  167,  60       Celatae   Geneal.  I  168, 176 

Chaldei  Chr.  Al.  I  96,  37 
Celtica  Chr.  Al.  I  98,  62,  39 
Celtes  Gallia  (Celtogallia)  Gener.  A  I  99,  8R,  39 
Celtiberia  Cass.  II  130,  409     loh.  II  21.5,  578,  4     Is  hist. 

II  288,  18 

Celtiberi   Gener.  A  I  98,  83,  40      Celtibirii  Chr.  AL 
I  98,  58,  40 
Celtionii  Chr.  Al.  I  107,  167,  71 

Cemenelenum  civitas  Cemenelensium  N.  Gall.  I  612,  7 
Cemerinus  campus  v.  Themiscyra 
Cenei  Geneal.  I   173,  273     Cinei  ib.  173,  274 
Cenezei  Geneal.  I  173,  274 
Cenofrurium  v.  Caenofrurium 

Cenomani  civitas  Cenomannorum  N.  Gall.  I  586,  III  2 
Cent  V.  Chent 

Centumcellae  Chr.  354  1  75, 16 
Cephallenia    insula    Cefalenia    Gener.  A    I    99,  91,  9 

Geneal.  I  170,  200     Cefalinia  Chr.  Al.  I  99,  65,  9 
Cephissus  (finvius  Boeoiiae)     Cefisos  Gener.  A  I  111, 

229,6     Cifissus  Chr.  Al.  I  111,201,6 
Cephissus  (fluvius  Eleusin.)  Prosp.  l  422,  595     Cefisus 

fluvius  Cass.  II  141,  779 

(pous    Hadriani    in    Cephisso)    Prosp.  I   422, 595 
Cass.  II  141,  779 
Cerasiolum  castrum  C.  Hisp.  II  361,  104  mg. 
Cercina    (insula  Africae)    Chr.  Al.    I  102,  125,  5    109, 

183  Gener.  A  1  109,  213     Cercenna  Gener.  A  I  103, 

134,5     Circina  Geneal.  I  168,165 
Cereticiaun  Britt.  III  218,  6    Cereciaum  III 131,  LXXXV 
Cereuus  Britt.  III  218,  33 
Cerritanie  C.  Hisp.  II  361,ioi>«j.     Cerritanensem  op- 

pidum  ib.  361,  101 
Cersona  v.  C'hersona 
castrum  Cesinate  v.  Caesena 
Cessei  v.  Cossaei 

Cetgueli  Britt.  III  156,  10     Nenn.  int.  III  156,  13 
Ceth,  Cettheus  v.  Chettei 
Ceus  (insula)  Chr.  Al.  I  108,  177,  5       Geos   Gener.  A 

I   108,  206,  5 
Ceutronum  civitas  A'^  Gall.  I  599,  1 
Chahimeusis  Hyd.  II  36 
Chalane  Geneal.  I  166, 131 
Chalcedon,  Clialcedona  ;>.  Calchedon 
Chalcedonii  )'.  Carthaginienses 
Chalcidicus  Cass.  II  142,  814      Minerva  Chaluidica  v. 

mb  Koma 
Chaldaei    Gener.  A   I  107,  197, 3    108,  2o2      Genetil  I 

165,  77       Is.  chr.  A  II  429, 19      Is.  chr.  B  II  429, 

16     Bed.  A  III  269,  14«       Chaldei  Gener.  B   I   103, 

53     Gener.  A  I  106,  192,  4  128,  296     Chr.  Al.  I  103, 

131106,161,4     107,167,3     108.17.1     127,296     128,300 

Geneal.  I  166,130  171,246  181,424  182,445  184,4.54 
Prosp.  I  393,  155  395, 180  C.  Byz.  II  347,  32  ('. 
Hisp.  II  347,  45  add.  IX  ad  Is.  hist.  II  389,  (a)  3 
390,  (a)  6.  (h)  8     Ps.  Is.  chr.  II  499, 160     Bed.  A  UI 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


647 


253,21  268,  140.  141.  14L'  269,147  270,  149  AiV   Bed.  B 
in  252,  24      Caldei  Geneal.  I  164,  74»     Ep.  Ov.  11 
375,  20      Clialidaei  Gener.  A  1  103,  159      cf.  Celtae 
lingna  Chaldea  Geneal.  1  1 78,  .SS6 
litterae  Cbaldaicae  Marc.  II  63,  392  v.  ii     Clialdae- 
icus  stilus  ib.  63,  392  v.  13 
Clialech  Geneal.  1  164,  72  bis 
[Chalons  (sur  Marne)  K.  Gall.  1  590,  3] 
Chalyhes  Chalibes  Gener.  A  1  97,  S3,  14     Cballyri  Chr. 

Al.  1  97,  .vs,  14 
Chauaau  Gener.  B  I  105,89  117,96  129,  i7.'i  Chr.  Al. 
I  113,211.  212  122,  271  add.  I  ad  Vhr.  354  I  152, 
31  Geneal.  1  167,1.^8.  159  176,334  177,352  Prosp. 
I  386,  2C  add.  I  ad  Is.  hist.  II  304,  10  Ps.  Is. 
chr.  II  498,  31  Bed.  A  III  256,  38  257,  46  v.  10.  14 
259,  53  Chanaam  Gener.  A  I  113,  237.  23S.  239  115, 
248  Geneal.  I  177,  353  Canaau  (leneal.  1  166,  131 
Chanan  Oeneal.  I  179,  375  188,  50G  Chananea 
Bed.  B  III  255,  40» 

Chananeus  Chr.  Al.  1  115,  226     Geneal.  I  179,  375 
Chanauei  Gener.  A  1  100,118  110,216   Chr.  Al.  l 
100,91  107,167.20    Geneal.ll^l.nsbis  189,519 
Cananei   Gener.  A    I    107,197,  20    110,  iubis 
Cananaei  Gener.  A  I  117,253 
Chapterini  Geneal.  I  167, 141 
Cbaralitanus  v.  Caralis 
Charcedon  v.  Cartbago 
Chari  V.  Caria 
Charrae  v.  Carrhae 
[Cbartres  N.  Gall.  I  588,  2] 
Chazae  v.  Gazae 
Chebron  (vulgo  Bebron)  Chr.  Al.  I  120,  265     Geneal. 

I  177,353    179,375    191,  541  dis       Cebrou  Geneal.  I 
179,  380       Ebron   Gener.  A  I  121 ,  269     Ps.  Is.  chr. 

II  498,  3  mg. 

Cbent  Britt.  UI  179,  2     Cent  Nenn.  inf.  III  178,  22 
Cbersona   llct.  T.  II  186,  460  189,  5     Cersona  Bed.  A 

in  313,  549       Cersona  insula   add.  IV  ad   Is.  chr. 

II  502 
Cliersonesus  Thracica    Cherronesus  Morc.  II  66,400 
Chettei  (i/ui  nobis  Hetliiter,  hebr.  Chittim)  Gener.  A  1 

107,  197, 19       Cbotthei   Chr.  Al.  I   107,  167,  19       filii 

Ceth  Geneal.  I  177,  353 

Chetteus  Chr.  Al.  I  115,226     Cettbeus  Oeneal.  I 
173,  268.  271      Ettheus  ib.  191,  .543     cf.  Gettbeus 
Cbitera  v.  Cythera 
Chius  (insula)  Oener.  A  1  99,  9i,  5    103,  134, 15      Chr. 

Al.   1    99,  6.S5    103,12.5,15     109,   179,8.180,9    111,200, 

u     Chios  Genea/.  I  168, 165  169,200     Chyus  Gener. 

A  I   109,  208,  8      Cius  ib.   109,  209,  9 
Clmidos  t;.  Cnidus 
Cholcis  v.  Colchis 
Chomos  V.  Cos 

Cboreb  (vulgo  JBoreb)  Gaieal.  I  187,  496 
Cborrei  i'.  Correi 
Chotthei  v.  Chettei 
Chrysopolis   Or.  Const.  1  10,  7 
Chuni  V.  Hunni 
Chydus  V.  Cnidus 
Chyus  V.  Chius 

CHBONICA   111. 


Cibalae  Cibali   Chr.  .Ml  I   ()44,  491     Cibalensis  campus 
Or.  Const.  I  8,  lti       bolhini   Cibalense  Cons.  Const. 
I   231,314 
Cibyra  Marc.  U  73,  417,  2 
Cidamis  (Cydamusf)  C.  IlisjK  U  344,  38      Cuidam  C. 

Byz.  U  344,24 
Cilicia  Gener.  A  l  102,  I5l,  i  106, 191    Chr.  Al.  I  102, 
123,1  106,160   111,200,3     Oeneal.  I  169,199     Cons. 
Const.  I  240,361     Prosp.  I  416,485  456,  iiu    Silv. 
I  541,  8,  5      Cass.  II  152, 1102     Bed.  A  lU  277,  220 
Lat.  lust.  III  422,  u     tlilic.ie  (gen.)  Chr.oll  I  635,  162 
Cilices  Gencr.  A  I  101,  132,  26     Oeneal.  I  168,  162 
Cileces  Oener.  A  1   100.  117      Cilicii  Chr.  Al.  I 
100,  90  101,  105,  26 
Cilioes  Tbarseuses  Gener.  A  I  107,  197,  30    Cilicii 
qui  et  Tbarsi  Chr.  Al.  I  107,  167,  .10 
Cillium   Vict.  T.  II  201,543 
Cimbri  Prosp.   I  403,  292 
Cinaedocolpitae    Cinedocolpitas    Chr.  Al.    I    108,  174 

Cynedocolpitae  Gener.  A  I  108,  203 
Ciuei  4'.  Cenei 
Cinlipiuc  Britt.  III  214,  33 
Cinti  V.  Cnitbi 
Circina  v.  Cercina 
Cisou  torrens  Geneal.  I  174,  285 
Citera  v.  Cytbera 
Citliaeron    Cityi'on    Gener.  A    I    111,228,6       Citberus 

Chr.  Al.  I   100,  200,  6 
Citheinn  vallis  Britt.  III  218,  32     Ciudenn  Nenn.  int. 

III  218,  7 
*Citi  Geneal.  I  169, 199 
Citienses  Gener.  A  I  96,  76  bis  109,  210     Cittei  Chr.  Al. 

I  96,  52  bis  107,  167,  58  109, 181 
Cityron  v.  Citbaeron 
Ciudenn  v.  Citheiun  ' 

civitas  antiqua  (Halberstadff)  N.  Oall.  I  594.  vii  14 
civitas  nova  v.  Novae 
Cius  V.  Chius 
Cizicus  V,  Cyzicus 
Cladiomena  v.  Clazomenae 

Clarus  mons  (hodie  Clermont)  N.  Gall.  I  603,  -xii  2 
Classis  (portus  Ravennae)  F.  Vind.  A  I  304,  579  320, 
647     .ffoCTi.I  304.  4.56,  1    321,4     .I.yn.  I  321  333,  62 
Classis  Ravennae  An.  Val.  I  310 
palatium  F.  Vind.  A  I  304,  579 
Clazomenae  Clazomena  Chr.  Al.  I  109,  iso,  1     Cladio- 

mena  Oener.  A  I  109,  209, 1 
Clituranus  (fluvius)  Is.  hist.  II  267,  13.  14 
Clodiae  agger  v.  via  Claudia  sub  Roraa 
Clusae  Mar.  II  239,  574 
Clusium  Auct.  Marc.  II   107,  545,  4 
Clut  flumen   V.  Gild.  A  UI  91,  4 
Cnidus  (insula)  Chr.  Al.  I  103,  125,  22     Cbnidos  Oener. 
A  I  103,  134,  22      Cbydus  Oeneal.  I  168,  165 

Cnidius  Is.  chr.  A  U  447,  Wi^  Bed.  A  III  276,  215 
Cnitbi  (pop.  Africae)  Chr.  Al.  I  109, 182     Cinti  Gener. 

A  I  109,211 
Cnossus  V.  Gnosus 
Cobus  ».  Cos 
Coche  Chr.  511   I  642,  441       Cocbem   (acc.)  Prosp.  I 

445,  932 

83 


648 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  viir. 


Coelesyria  Marc.  II  91,  478      Cylisyria  Chr.  Al.  I  106, 
164, 12     Coele  Syriae  (gen.)  Oeneal.  I  184,  456     Coeles 
Syria  Gener.  A    I  106,  I95,  12       Syria  coele  Silv.  I 
541,  8, 1     Syriam  Coelae  Gener.  A  I  108,  200 
Coetlann  raons  V.  Gild.  A  III  100,  2 
Colchis  (terra)  Cholcis  Gener.  A  I  98,  88,  9     Colchus 
Chr.  Al.  I  98,  62,  9 
Colchi  (pl.)  Gener.  A  I  97,  83, 16  107,  197,  36  111, 
226     Chr.  Al.  I  107,167,36    111,198       Cass.  II 
140,  747 

Colchis  (fem.)  Prosp.  I  390,  83 
Coli  Chr.  Al.  I  97,  ss,  7      Culi  Gener.  A  I  97,  83, 7 
Collatia  Conlatia  I  add.  p.  X  {port.  1) 
Colofa,  Colofon  v.  Colophou 
Colonia  Agrippina     Colonia  N.  Gall.  I  595,  VIII  i 

Agrippina  Prosp.  I  419,  543     civitas  Agrippinensium 

N.  Oall.  I  595,  Vin  1 
Colophon  Colofon  Gener.  A  I  109,  209,  8     Golofa  Chr. 

Al.  I  109,  !80,  8 
colossus  V.  Rhodus,  Roma 
columnae  Herculis  v.  Herculis  columuae 
Comana  villa  Marc.  II  67,  403,  3 
Combumzant  Ps.  Is.  h.  H  384, 11 
Commagene  Prosp.  I  416,  485     Commagena  Gener.  A 

I  106,  195, 13     Commagine  Chr.  511 1  640,  327     Com- 

magenia  Chr.  Al.  I  106,  164, 13 
Communica  N.  Gall.  I  606,  5 
Compluium  Compluto  (nom.)  I  573  (Cart.)       Copluto 

Ps.  Is.  h.  II  382,  8 

Complutensis  episoopus  loh.  II  215,  579,  4 
Comzumant  Ps.  Is.  h.  II  384,  11 
Conachfa  Britt.  IH  196,  24 

Coucordia  (Italiae)  Prosp.  I  429,  681     Cass.  II  143,  838 
Conimbriga  Conimbrica  Hyd.  II  33,  229.  231  34,  241    Is. 

hist.  II  302,  15     Conimbria  I  574  (Gallit.)  Ps.  Is.  h. 

H  378,  1    382,  8    385, 14 
Conlatia  v.  Collatia 

Consorannorum  civitas  N.  Gall.  I  606, 6   Consurana  ibid. 
Constantia  (prov.  Lugdun.  U,  hodie  Coutances)  N.  Oall. 

1  586, 117     [Const-ance  ibid.] 

Constantia  (Germaniae  I)  N.  Oall.  I  594,  VTI  10     civi- 

tas  Constantiensis  ibid. 
Constantina  (Africae)  rex    Constantinorum  Ps.  Is.  h. 

U  386,  17 
Constantinopolis   Or.  Const.  I  10, 19   11, 11    Chr.  3.54  I 

40    Cons.  Const.  I  233,  330  238,  366  239,  357, 1.  358, 1. 

359,  2.  360  240,  361,  2.  364,  3.  365,  2    241,  367,  1    242,  376, 

2  243,  378,  1.  380,  2.  381,  1  244,  383,  1.  2.  384,  1.  386,  2. 
388  Chr.  pasch.  I  233,  328,  2  234,  330,  l.  2  bis.  3.  332 
235,  337,  1.  2  bis  236,  345  238,  356  239,  357,  1.  359,  3. 
360  240,  364,  2.  3  241,  367,  1  242,  370  243,  378,  3  244, 
383,  1.  2  245,  391  ITavn.  I  268,  17  305,  457,  3  307, 
474,1       £ori.   I  291,  216     293,241     297,322     298,328 

F.  Vind.  A  I  293,447  297,603  298,521  299,531.535 
F.  Vind.  i?  I  301, 564  An.  Val.  I  306  314,  42  322, 
.".7.64  326,78  328,88  Agn.  I  334  33,5, 90  336,96 
Prosp.  I  443,911  453,1061  455,1097  4.56, 1101.  1107 
457,1125  458,1131  459,1142.1148  461,  1177  465,1234 
475,  1328  480,  1358,  2  add.  II  ad  Prosp.  I  489,  9  (a) 
add.  IV  492 ,  2,  3  add.  VI  498,  380.  390  Sih.  I 
540,  6, 5      Chr.  511  I  643, 466    644, 489.  499   663,  611. 


(Constaniinopolis) 

614  664,  629  Chr.  452  I  650, 33  ITyd.  II  14,  4  15, 
6.  11  16, 37   20, 84  22, 106  23, 109   24, 129  25, 146.  147 

30,185  32,216  34,234  j/orc.  II  61,  381,  1.2.  384,  1 
62,  386,  2.  391,  1  64,  395,  2.  5  65,  398,  3  66,  399,  3.  401 
67,  402,  3  70,  409  79,  437  82,  446,  1  88,  465  90,  469. 
473,  2  93,  485.  488, 1  94,  493,  1  95,  498,  2  98,  514,  1 
99,516,3  101,519,3(0^  102,525  104,534  Auct. 
Marc.  II  104,  535,  2.  536,  5  105,  536,  10.  537,  5  106, 
538,  5.  539,  1.  5  107,  546,  4  108,  547,  4  Cass.  II  122,  84 
148,  993  151,  1061  152,  1099.  1106  153,  1120.  1138  1,55, 
1180  156,1229  158,1291  Vict.  T.  II  184,447  18.5, 
4,50,  1  186,  457,  1  188,  471.  474,  1.  475,  2  189,  476  191, 
487.  491  193,  499  194,  506  195,  514  196,  522  197,  523,  3 
198,530.534,2  199,540,1.2  200,541,1  203,553,1. 
554,  3  205,  560  loh.  II  211,  567,  2  212,  570,  3  213, 
572,  1.    573,  6    214,  675,  I.  3.    576,  2      3Iar.   U   235,  634,  2 

236,  540.  547, 1  Is.  hisl.  II  272, 4  298,  6  (a.  b)  300,  2 
C.  Byz.  II  334,  6  335,  6  344,26  351, 33  C.  Hisp.  II 
334,  1  bis  344, 39  355, 78  Ep.  Ov.  U  371, 5  Ps. 
Is.  h.  II  384, 11  386,  n  ter  Is.  chr.  A  U  466, 337 
467,  339.  342  469,  357  470,  360  add.  I  ad  Is.  chr.  II 
490,  5  add.  II  494,  9  add.  IV  503,  i  504,  4  Ps. 
Is.  chr.  U  501,327  Britt.  III  168,9  Nenn.  int. 
III  168, 7/8  Bed.  A  III  293, 3S5  296  (424).  431  297, 
433  298,  445  306, 610  307, 516  308, 526  313, 549  314, 
560  315, 661  bis  316, 566  bis  318, 678  320,  692  Bed.  B 
m  296,  241  299,  ^^o^'  add.  I  ad  Bed.  III  334,  48s 
add.  II  337  339  bis  add.  III  342  bis  Lat.  lust. 
UI  419, 1  422, 33.  42  423, 15.  27  Lat.  Al.  lll  449 
mg.  b.  c  bis    gen.  Constantinopoleos  add.  II  ad  Prosp. 

I  490,  2,  15  Vict.  T.  II  192,  492,2  Constinopolis 
Ps.  Is.  h.  II  378, 1  382,  8  Constinotipolis  ib.  381,  7 
urbis  Coustautiuopolitaue  Cons.  Const.  I  243,  378, 3 
Constantinopolitane  urbi  Ps.  Is.  h.  II  386,  17  Con- 
stantinopolitana  civitas  Marc.  U  67,  403,  3  Vict.  T. 
U  195,  513  —  urhs  Chr.pasch.  I  241,  369, 1  add.  VI 
ad  Prosp.  I  498,  390.  393  Marc.  II  61,  383,  2  62, 
386,  1  64,  395,  5  66,  399,  3  68,  404,  l  77,  429,  1  81,  443,2 
84,  452,  1  92,  481,  1  94,  491,  2.  493,  1.  494,  1  95,  601,  1 
98,5i4,ii!«  101,  519, 3(^4;  102,523  Cass.U  153, 
1120  Vict.  T.  U  195,  613  Bed.  A  lU  318,  578  civi- 
tas  Vict.  T.  U  195,  613  urbs  regia  add.  VI  ad 
Prosp.  I  499,  433  Marc.  II  63,  ,393  78,  433  80,  439,  2 
92,480,  1  102,  .527.528  103,  532  Auct.  Marc.  U 
104,  535,  4  106,  541,  1  Vict.  T.  U  193,  498  195,  515,  2 
199,  540,  2  bis  201,  544,  1  202,  561, 1  203,  553,  2.  554,  1 
205,  565  bis.  566,  2  206,  567,  2  loh.  II  211,  568,  1  213, 
673,  4     214,  574,  4.    575,  1     215,  577,  1  bis       C.  Hisp.  U 

359,  88  C.  Byz.  II  355,  36  356,  37  Bed.  A  lll  312, 
543  314,568.559  318,581  319,588    regia  civitas  J/arc. 

II  82,  446,2  93,  487  Bed.  A  lU  312,  544  313,  548 
urbs  augusta  Marc.  II 61, 381, 1  78, 431,  2  79, 436.  2.  436. 
438,  2  82,  447, 1.  3  95,  501,  3  97, 609, 1.  611  Bed.  A  ni 
299,  454  315, 661  augusta  civitas  Marc.  II  94,  495  — 
Kmv6i((ViivovTtohi  'Pai/i}]  Chr.  pasch.  I  23.5,336,1 
Konia  altera  ib.  234,  33o,  1  uova  Koma  C.  Bys.  II  336, 
11     Roraa  CVw.  ^asc/i.  1 236,  337,  2     C.  Ssp.  U  336,  5 

Constantinopolitanus    Cons.  Const.    I   241 ,  369 ,  1 
Prosp.  I  452,  1046       Byd.  II  25,  146       Marc.  II 


INDEX  VUl. 


GEOGRAPHICA. 


649 


(Constantinopolis) 

68,404,1   72,415,1      FJc«.  r.  II  184,  447    188, 

47.'.,  1    191,  488,  3    200,  642  V.  23     203,  5.".3,  1      Bed. 

A  III  314 ,  558  Constautinopolitaua  ecclesia 
^ffyd.  U  24, 127     Marc.  II  77,  430,  3  90,  470    Vict. 

T.  II    185,  450,  4    188,  473,  3    197,  524    199,  537  bis. 

540. 1  bis  Bcd.  A  III  310,  535  Constautiuopoli- 
tauus  autistes  Vict.  T.  II  184, 448  Coustau- 
tinopolitanus  episcopus  Prosp.  I  464, 1220  472, 
12i)7  480,  13.58,  13  Marc.  II  73,  41G,  2  76,  4-'G 
Vict.  T.  U  190,482.485.486.487  191,489  192, 
491,  1.  496.  497, 1     193,  501     195,  515,  2    196,  517,  2. 

521.2  205,566,1  h.chr.A  11471,370  472, 
378  Constautiuopolitauus  metropolitanus  Ps.  Is. 
h.  II  384,  u     ConstantiuopoUtauus  praesul  Vict. 

T.  II  184,447  185,451  suburbauum  Coustau- 
tinopoUtanum  Or.  Const.  I  11,  9  Constantiuo- 
poUlaua  synodus  Vict.  T.  U.  185,451  197,528 
add.  IV  ad  Is.  chr.  II  502  c/.  supra  civitas 
et  urbs 
ConstautinopoUtaui  (plur.)  Marc.  II  77,  428, 1    Vict. 

T.  II  196,  518,  2     Bed.  A  Ul  297,  432 
ConstautinopoUtes    episcopus    Chr.  452   I   650,  42 
652,  58       ConstautiuopoUtes   presbyter  add.  II 
ad  Prosp.  I  488,  2, 3 
topographica : 

ampbitheatrum  Marc.  II  102,  521 

aquae  ductus  Marc.  II  84,  452,  l       c/.  Cass.  II 

153,  U20 
atrium  v.  ecclesia 

Augusteum  Chr.  pasch.  1  233,  328,  3 
balnea  [cf.  thermae) : 

balnea    Ileleniana   Vict.  T.   II   193,  498     c/. 
HeUane 
basiUca  Chr.  pasch.  I  233,  328,  3   (=  seuatus) 

c/.  ecclesiae 
biUiotheca  Bed.  A  III  314,  55s 
rj  /«AxjJ  V.  palatium 
circus  Marc.  II  62,  390,  3  81,  445,  2  90,  473,  2  94, 

491,  2    96,  507    97,  507,  2    98,  512,  6    102,  521.  528 

103,532    Ifar.  II  235, 532    Innixov  Chr.pasch. 
1  233,  328,  2  234,  330,  1   241,  369,  l 

—  oboUscum  (in  circo)  Marc.  II  62,  390,  3 

—  utraque  senatorum  porticus  Marc.  U  102, 528 

—  regium  vestibulum  Marc.  U  102,  528 
cistemae  Cons.  Const.  1  241,  369,  l 

—  cisterna  Aetii  Marc.  U  75,  421, 3 

—  cistema  maxima  Marc.  U  69,  407 
Kox^ioy  V.  columna  Arcadii 
columnae  (cum  statuis): 

AuastasU  statua   super    iumanom   columnam 

Marc.  U  96,  5u6 
Arcadii    statua    super    immauem    columnam 

Marc.  II  75,421, 2  (tiyiiQnk  'AQxaSiov  iaTOJi 

inuvu)  rov  Ko/AioD  tov  xiocoj  Chr.  pasch. 

U  75)    rov  Xeyofiiyov  Kox^iov   Chr.pasch. 

r  233,  328,  2 
porfyretica  Const<autini  columua  Marc.  U  69, 

407     o    xiiov  riji    ar>]h]?    avrov  (sc.  Kmy- 

aravtivov)  Chr.  paach.  I  233,  328,  2 


(Constantinopolis) 

Eudoxiae  super  porfyreticam  columnam   ar- 

gontea  statua  Marc.  II  67,  403,  2 

ar/jhi  'EXeviji;  iv  noQfpvQto  xiovi  Chr.  pasch. 
1  233,  328,  3 

columna  argenteam  Theodosii  Magni  statuam 

ferens  Marc.  II  62,  390,  3     statua  Tbeodosii 

Magni   super   cochlidem  columnam  ib.  92, 

480,  l     statua  Theodosii  Magni  ib.  96,  50G 

comitatus  Marc.  II  61,  382,  1  92,  484,  i  99,  516,  3 

Lat.  lust.  lU  423,  26    idem  cometacum  Lat. 

lust.  423,2? 
dominicum  v.  ecclesia  Sophiae 
ecelesiae : 

oratorium  beatae  Anastasiae  Marc.  II  61,  380 
(Anastasia  Nolitia  urbis  Constant.  reg.  VII, 
ap.  Seeciium  Not.  dirjnitatum) 

ecclesia  apostolorum  (martyrium  apostolorum 
Not.  urb.  Const.,  reg.  XI)  sancta  ecclesia, 
ubi  beati  apostoli  positi  sunt  Cons.  Const. 
I  242,  370,  2  ad  apostolos  ib.  245,  383,  l 
ixxhjoice  riiiv  ayiiov  i<noar6'A(x)v  Clir.pasch. 
1242,370  vaog  riSv  dyiiuv  ilnoaroXiav  ib. 
236,337,2  nhjaiov  ruiv  unoaroXwv  ib. 
236,  345      ei;  rovg  icyiovg  (inoaroXovg  ib. 

239,  357,  1 

atrium  Basilisci  Marc.  II  67,  403,  3 

atrium  Cosmae  et  Damiani  Marc.  II  99,  516,  3 

basilica  lobannis  baptistae  add.  VI  ad  Prosp. 
I  498,  390     Chr.  pascli.  I  245,  391 

ecclesia  sancti  Laurencii  Hyd.  U  16, 25''  atrium 
beati  LaurentU  Marc.  U  85  v.  39  basilica 
s.  Laurentu  ib.  80, 439,  2     Bed.  A  UI  303,  486 

ecclesia  Macedonianorum  Marc.  U  11,  429,  1 

ecclesia  maior  r.  e.  Sophiae 

ecclesia  Petri  ad  apostolum  Petrum  add.  II 
ad  Prosp.  I  489, 12  (b) 

ecclesia  sanctae  Sophiae  Bed.  A  UI  314,  559 
ecclesia  s.  e.  Sophiae  Ep.  Ov.  U  371,  5 
ecclesia  maior  Auct.  Marc.  U  105,  537,  5 
Vict.  T.  II  195,  513  »?  /Ltcyiihj  ixxXijaia 
Chr.  pasch.  I  239,  360  eoclesia  Eavn.  I 
268,6     Marc.  II  62,390,3   66, 399,3  iis  67, 

403 ,  2    68  ,  404, 1  bis     74,  415,  1  bis     78  ,  431,2 
bis  97,512,  2  6tS    102,525   103,532      Is.  chr. 
A  U  466,  337       dominicum  Cons.  Const.  I 
239,  360    templum  Marc.  II  82,  446, 2 
ecclesia  sancti  Tbeodori   Vict.  T.   II   195,  513 
atrium  s.  Theodori  Marc.  II  97,  512,  3 
ifipoXov  V.  porticus 
fora : 

forum  Arcadii  Marc.  U  75,  42i,  2 
forum  Coustantini  Chr.  pasch.  1  233,  328,  2.  3 
Uavn.  I  268,  6     Marc.  II  69,  407    97,  509, 1. 

612,  3  98,  512,  4.   7    103,  632       Vict.  T.  U   195, 

513  bis     Is.  chr.  A  U  466,  337 
forum  Strategii  Marc.  II  97, 510, 1    (strategium 

in  quo  est  forum  Theodosiacum  Not.  urb. 

Const.,  reg.  V)     cf.  forum  Theodosu 
forum    Tauri    Marc.  II  82,447,1     92,480,1 

96, 506 

83* 


650 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


(Conetantinopolis) 

foruin  Theodosii  Marc.  11  79, 435,  l    0f orfoffin- 
xog  KfoQog  Chr.  pasch.   I   245,  393,  2.   394,  1 
cf.  forum  Strategii 
Ilebdomon  v.  miliaria 

Heliane  Marc.  11  79,  435,  l     cf.  balnea  Heleni- 
ana    (vid.  I.  P.  Bichter,    Quellen   der  byz. 
Kunstgesch.  p.  377) 
hoiTea  publica  Marc.  II  78,  431,  3 
miliaria : 

Vn    miliarium  Cons.  Const.  I  383,  l    Marc.  II 
61,  383,  2  63,  393  (67,  402,  2)      Is.   chr.  A  U 
470,  360     miliario  IIU  [scr.  VII)  F.  Vind.  A 
I  298,  521         septimo  lapide    add.   VI  ad 
Prosp.  I  498,  390       Septimus  Marc.  II  98, 
514,  1       Vict.  T.  n   188,  474,  2       t6"E^&0- 
fiov  Chr.  pasch.  I  244,  383,  i     t6  Xeyofieyoi' 
"E§6o[j.ov  ib.  245,  391 
XII    miliarium  Bed.  A  III  318,  578 
muri   Chr.pasch.  I  233,  328,  2     Havn.  I  339,  20 
Mare.  U  77,  429,  l  82,  447,  i.  3 

—  murus  longus  Havn.  I  339,  20     loh.  II  215, 
577,  1  bis 

obeliscus  v.  cirous 

oratorium  v.  ecclesia,  palatium 

palatium  Or.  Const.  I  9,  20     Clir.  pasch.  I  233, 

328,  2.  3     234,  330,  1     235,  337,  2     241,  369,  1  bis 

Hyd.  II  22,  104      Marc.   U   99,  .ns,  6.  516,3 

103,  532  ter       Vict.    T.   11   196,  518,  l    197,  523,  3 

C.  Hisp.  U  345,  40     Bed.  A  UI  315,  560    add. 
III  ad  Bed.  UI  342 

—  7/  z"^xij  Vict.  T.  II  195, 613 

—  (fc^qtlfd    Vict.   T.   II   197,  623,  3 

—  oratorium  palatii  add.  III  ad  Bed.  III  342 

—  Regia  palatii  v.  Regia 
portae  Marc.  II  83,  448,  2 

—  porta  quae  aurea  dioitur  Marc.  U  98,  514,  l 

porta  quae  vocatur  aurea  Bed.  A III 306, 5io 
porlicus  (cf.  oirous): 

utraque   porticus   Marc.  II  97,  609,  i      dvo 

efijSoXot  Vhr.  pasch.  I  233,  328,  3 
utraque  porticus  Troadensis  Marc.  U  83,  448,  2 
ambac    Troadenses    portious  ib.  92,480,1 
portus  luliani  Marc.  U  97,  509,  2 
Regia  Chr.pasch.  I  233,  328,  3      Regia  palatii 

ib.  234,  330,  1 
Rheuma   Vict.  T.  II  196,  519  198,  530 
senatus  Chr.  pasch.  I  233,  328,  3 
Septimus  v.  miliaria 
Sosthenes   Vict.  T.  II  195,  514       Systhenense 

praedium  Marc.  U  99,  515,  2 
statuae : 

statua  Constantini  v.  columna 
statua  Fortuuae   {Tvj(7j  Tijg  noXewg) 
Chr.  pasch.  I  233,  328,  2     (cf.  L  P.] 
Richter,    Quellen  der  byz.  Kunsl- 
gesch.  p.  300J 
simulacrum    aeneum    cornu    copiae 

Fortunae  retinens  Marc.  II  97, 510, 1 
statua  Helenae  i>.  colurana 
statua  Perdicae  Marc.  U  97,  509,  l 


eademf 


(Constandnopolis) 

statua  Theodosii    (in  foro   Theodosiaoo)  Chr. 
pasch.  I  245,  394, 1     cf.  columnae 
strategium  v.  fora 
Syoae  Chr,  pasch.  I  245,  393,  i      Vict.  T.  II  199, 

540,  2  205,  560 
templum  v.  eoclesia  Sophiae 
theatrum  Marc.  II  95,  601,  1.  2 
thermae  (cf.  balnea) : 

Achilleae  Marc.  II  81,  443,  3 

Anastasianae  {ifijfioaioi'  'JvctaTuaiayid)  Chr. 

pasch.  I  240,  364,  3 
Arcadianae  Marc.  II  64,  394,  4 
Carosianae  Cons.  Const.  I  242, 376,  l    if^jfxoaiov 
KttQovaiuval  Chr.  pasch.  I  240,  364,  3      yv- 
fAvuaiov  KuQovaiuvui  ib.  242, 375,  1 
Constantinianae    (KMvaTUVTiuvui    ifijfioaiot') 

Chr.  pasch.  I  236,  345 
Theodosianae  Marc.  II  76,  427,  2  {fiuae  antea 

Constaniinianae,  cf.  Chr.  pasch.  U  76) 
tliermae  Zeuxippi  vel  Zeuxippus  Chr.  pasch.  I 
233,  328,  4  (ro"  dijfioaiov  t6  '/.e/oficyot'  Zev^- 
innog)       234,  330,  l  {t6  dtjfioaiov  Xovtqov 
ZevStnnog) 
cf.  Byzantium 
Consurana  v.  Consoranni 
Convenarum  oivitas  N.  Gall.  I  606,  5 
Copluto  V.  Complutum 
Corcyna  v.  Cyrene 
Coroyra  (iusula)  Oener.  A  I  99,  91,  u     Chr.  Al.  I  99, 

65,  11     Corgira  Oeneal.  I  170,  200 
Cordilia  v.  Gordyaea 
Cordissus  rivus  Marc.  11  100,  518,  3 
Corduba  I  573  (Bet.)     loh.  U  213,  572,  2     Chr.  Caes. 
U  223, 568     Ps.  Is.  h.  II  380,  4.  5  381, 5  382,  8  bis 
385,  13  bis    388,  21  bis      Cordube  (gen.)  C.  Hisp.  II 
366, 132     Cordoba  C.  Hisp.  II  353, 71    356,  8i   362, 
108  363,  110  364,  117.  119  365,  123      Cordova  Kp.  Ov. 
U  375,  20     Cordubensis  urbs  loh.  U  217,  584,  3    Is. 
hist.   II   285,  17        flumeu   Cordube   A.   Is.   h.    11 
382,  8 

Corduljenses  cives  Is.  hist.  U  285, 23    sedes  Cordo- 

beusis  C.  Hisp.  II  360,  98 
eoolesia  sancte  luliaue  Ps.   Is.  h.  U  385,  13 
Cordulia  v.  Gordyaea 
Corgira  v.  Corcyra 

Corintbus  Prosp.  I  388 ,  68  Is.  chr.  A  II  434 ,  46'' 
Bed.  A  III  262,  80  Choriuthus  Bed.  A  III  288,  332 
Corintus  Ps.  Is.  h.  II  384,  u 

Corinthii  (pl.)  Prosp.  1  429,  684     6ild.  III  80,  18 
81,2     Corinthi  Silv.  I  547,9 
*Corinti  (gen.)  Ps.  Is.  h.  II  384,  12  bis 
Coriosolites  v.  Curiosolites 
Cornubia    V.  Gild.  B  lU  109,  41 
Cornugallia   V.  Oild.  A  III  101,  16 
Corozaim  Ps.  Is.  h.  II  386,  17 

Corozoitani  ibid. 
Correi  Chorrei  Oeneal.  I  174, 292*  • ''.  294» 

Correus  Oeneal.  I  173,  276  174,  294»  ■  'J     Chorreus 
ib.  175,  303 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


651 


Corsica  Oener.  A  I  109,  212     Chr.  Al.  I  109, 183    Hyd. 

II  29, 177       Cursica  Silv.  1  5.37,  16     cf.  Corsuna 
Corsola,  Corsula  v.  Cossyra 
Corsuna  (Corsica  iiisula%  de    Oorsyna   cogitat  Frick) 

Gener.  ^  I  103,  134,  9       Gorsuna   Chr.  Al.  I    103, 

i^,"!,  9     Corsica  Qeneal.  I  168, 165 
Corvi  Ps.  h.  h.  II  382,  s 

ecclesia  saucti  Vincentii  ihid. 
Corzieni  Oener.  A  I  97,  83,  8      Corzini  C!ir.  Al.  I  97, 

58,  8 
C08  insula   Cous   Chr.  Al.   I   103,i2.s,2i    109,179,5 

Oener.  A  I  109,  2O8,  5     Cobus  Oener.  A    I  103, 134, 

21     Chomos  Geneal.  I  168, 165 
Coslai  vicus  add.  VI  ad  Prosp.  I  498,  390 
Cossael  Cossei  CJir.  Al.  I  106,  i'>9,  13     Cessei  Oener.A 

I    106,  190,  13 

Cossyra   insula   Cossura  Oeneal.  I  168,  165       Corsula 
Chr.  Al.  I  102, 125,  1     Corsola  Oener.  A  I  102, 134,  1 
Cotyaium  Cottiaium  Marc.  II  94,  492 
Coviacense  castrum  Hyd.  II  30, 186 
CrassopoUnorum  N.  Oall.  I  596, 1 
Cremona  An.  Val.  I  316,  53     Harn.  I  339, 16     Bed.  A 

m  280,  252 
Creta  Oener.  A  I  103, 152      Havn.  I  268, 1=      Silv.  I 
539, 16     /s.  chr.  A  II   472,  379      Crita  Ctir.  Al.  I 
103,  125,  10    109,  179,2       Cretae  (nom.)  Gener.  A  I 
103,  134, 10  109,  20S,  2     Cretes  Geneal.  I  168,  165 
Cretensis  Prosp.  I  429,  684 
Creticum  beUum  Prosp.  I  404,  312 
Cretes  (pl.)  Gener.  A  I  100,  U4     Geneal.  I  168, 
162     Cretae  Gener.  A  I  101,  132,  28     Criti  Chr. 
Al.  I   101,  105,  28 

Oroton  Prosp.  I  399,240 

Cruachau  Eile  BriU.  III  197,  5     coUis  EUe  ib.  197,  4 

acervus  Ely  HI  130,  LES 
Crnc  Waur  (mons)  Britt.  lU  218,  7 
Cruc  Ochidieut  Britt.  III  167,  1     Ochidient  Nenn.  int. 

m.  166,  26 
Ctesiphon  Tesiphon  Prosp.  1  445,  932     Tesifon  Chr.  511 

1  642,  441     Etesiton  Cass.  II  140,  747 
Cuadrii  v.  Quadi 
Cuccusum  Jlarc.  II  67,  403,  3 
Cuidam  v.  Cidamis 
Culi  tj.  CoU 

Cumae  Agn.  I  335,  79     Chr.  511  I  634,  92 
Cunienses  Oener.  A  I  98,  S3,  49     Cynii  Chr.  Al.  1  98, 

58,  49  {'videntur  intelligi  Conii  Lusitaniae'  Frick) 
Cures  Sabinae  Ckr.  354  I  146,  11.  13 
[Curia  (hodie  ChurJ   K  Oall.  I   594,  VII  11       civitas 

Curiensis  ibidi\ 
Curiosolites  civitas  CoriosoUtum  N.  Gall.  I  586,  in  6 
Cursica  ».  Corsica 
Curus  V.  Gyarus 
Cycladcs  insulae  Oener.  A  I  99,  91,  12  108,  205,9    Silv. 

I  540,  7, 12    Cycladas  Chr.  Al.  1  108,  i76, 9     qui  in 

circuitu  sunt  ib.  99,  65,  12 
CyUsyria  v.  Coelesyria 
Cynedocolpitae  v.  Cinaedocolpitae 
Cyuii  V.  Cunieuses 


Cyprus  Or.  Const.  I  11,3  Oener.  A  I  103,  152  109, 
208,4  Clir.  Al.l\m,m,i  Pros/).  I  421,  579  Silv. 
I  522,  63  Hijd.  II  17,  3«  Vict.  T.  II  191,488,  1 
Bed.  A  III  279,244  Cypros  Silv.  I  541,  8,6  Ci- 
prus  Geneal.  I  168,  165  megistae  Cyprus  Oener.  A 
I  103,  134,  24  magna  Cyprus  Chr.  Al.  I  103,  125,  24 
Cyprius  episcopus  Marc.  II  65,  398,  3     Lat.  Mal. 

III  428,  34 
Cyprii  (pl.)  Gener.  A  I  96, 76      Chr.  Al.  I  96,  52 

Cyrene  Oener.  A  I  102, 143  Prosp.  I  421,  577  Bed. 
A  III  266,  124  277,  226  Cyrenae  (nom.)  Bed.  A 
III  259,  52  Cyriuem  (acc.)  Gener.  B  I  102,  83  Cyre- 
nas  (acc.)  Oeneal.  I  168, 164  Corcyna  Chr.  Al.  I 
102, 115 

Cyrenaei  (pl.)    Cyrinei  Gener.  A  I  108,  205,  8  Chr. 
Al.    I    108,  176,  8 

Cyria  civitas  v.  Cyrhus 

Cyrnus  (Cythnus  insula  f)  Chr.  Al.  I  108,  177,  10  Cyr- 
nos  Gener.  A  I  108,  206, 10 

Cyrrhus  Cyi-us  ifarc.  U  89, 466  rici.  T.  U  184, 448  185, 
451  193,499  200,  542«.  20  Cyria  civitas  Bed.  A  III 
305,  496 

Cyrtani  v.  Carpetani 

Cyrus  V.  Cyrrhus 

Cythera  insula  Cythira  C7ir.  Al.  I  99,  65,  7  Citera 
Oeneal.  I  170,  200     Chitera  Gener.  A  I  99,  91,  7 

Cyzicus  C/ir.  pasch.  I  223, 123  245,  391  Prosp.  I  389, 
75  Marc.  II  79,  436  87,  460  Cizicus  Chr.  511  I  633, 
58     Quicicus  Ep.  Ov.  II  371,  5 

templum  Chr.  pasch.  I  223,  123     Ep.  Ov.  U  371,  5 

Dabir  Oeneal.  I  188,  50l 

Dacia  Or.  Const.  I  8,  23  9,  4  Sih.  I  539,  14  Chr.  511 
I  643,444 

Eipensis  Dacia  Marc.  II  82,  447,  6  92,  483 
Daci  (pl.)  Prosp.  1  418,  524    420,  559     Cass.  U 
140,  745 
Dadastana  Cons.  Const.  I  240,  364,  1      Dadanasta  Lat. 

Itist.  III  422,  21 
Dalmatia   Gener.  A    I    98,88,20     Prosp.  I   473,1310 
Scyth.  L.  II  318,  23        Dalmacia  Scyth.  B.  II  318, 
23     Dermatia  (Jir.  Al.  I  98,  62,  20 
Dalmatia  super  mare  Silv.  I  539, 1 
Dalmatiae   (pl.)    Or.  Const.   I   7,  3       Havn.  A  I 
307, 475    313,  482    Havn.  B  I  307,  475    311,  480 
313,482     Havn.  mg.  1  S09,  ili,  i    311,480     F. 
Vind.  A   I   308,  616    312,  630      Auct.  Marc.  U 
106,  540,  6     Cass.  II  158, 1301  159, 1309 
Dalmaticus  triumphus  /s.  chr.  A  II  4.53, 235» 
Dalmata  Chr.  511  I  643,  442     Cass.  II  149, 1009 
Dalmatae  (pl.)  Gener.  A  I  107,  197,  57     Havn.  mg. 
I  309,  475, 1     Havn.  A  I  311, 480    Prosp.  I  408, 
364     Delmatii  Ckr.  Al.  I  107,  167,  57 
Dalrieta  Briit.  III  156, 6     Darieta  ib.  157,  21 

Dalriatae  (pl.)  Nenn.  int.  UI   158,  19 

Damascus  Scijth.  L.   II  318,  23      Scyth.  B.  U  318,  23 

C.  Byz.  II  337, 15  338,  16   345, 26  346,  29  v.  12  347, 

33  V.  32     C.  Hisp.  U  338, 11.  12  344,  39  366, 130    Ps. 

Is.  h.  II  378,2  386, 17    Bed.  A  lU  263,  94    266, 124 

Damuouia  leaeua  Oild.  UI  41,  28 


652 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


Daii  (tribus)  Gener.  A  I  119,  266  Clir.  Al.  I  119,  25.-) 
Geneal.  I  187,492  195,620  add.  IV,4  ad  Prosji.  I 
493     Chr.  511  I  683,47     Bed.  A  IH  261,71 

Dan  (oppidum)  Geneal.  I  178,  372  179,  373  192,  546 
Gild.  111  49, 2 

Danai   Danei  Chr.  Al.  I  120,  262 

Danaun  v.  Tuatha 

Dani  add.  IV  ad  Is.  chr.  II  505,  6     V.  Oild.  A  III 
101,  39 

Danuvius  Ilavn.  B  I  313,  487  Prosp.  I  482,  1367,  17 
Sih.  I  539,  9  Vict.  T.  II  185,  449  205, 560  Is.  hisl. 
U  269, 17  271, 15  283,  6  (b)  294, 2  Danubius  Chr. 
Al.  I  111,  201,  35  Gener.  A  I  112,  229,  35  Havn.  A 
I  313,  487  Us  Bed.  A  lU  298,  450  321,  592  Dano- 
vius  N.  Gall.  I  594,  VII  A  Jetvov^ig  Chr.  pasch.  I 
233,  328,  1     c/.  Istei- 

Daras  Marc.  U  100,  51«,  3  his     Auct.  Marc.   U  105, 

537,  4      loh.    11   213,  574,  1    214,  575,  1 

turris  Herculea  Marc.  U  101,  518 
Dardania  (regio  Moesiae)  Clir.  354  I  148,  30     iSilv.  I 

539. 12  Marc.  II  100,  518,  l 

Dardani  Gener.  A  1  107, 197,  52     Chr.  Al.  I  107, 

167,  52 

Dardanus  urbs  (=  Troia)  mura  Durdani  Chr.  Al.  I 

119,  252     Dardana  mura  ib.  119,  256 
Darieta  v.  Dalrieta 
Daronig  flumen  Fs.  Is.  h.  II  384, 12 
Dassen  Geneal.  I  164,  72 

Dauni  Gener.  A  I  97,  83,  32     Chr.  Al.  I  97,  58,  32 
Dea    civitas  Deensium  N.  Gall.  I  601,  5 
Defantes  Inlyrii  Geneal.  I  169, 194 
Deira  Nenn.  III  205,  12       Deura  Nenn.  UI  205,  11 
Deur  Britt.  lU  204,  24  206,  22 

Deuri  (pl.)  Britt.  UI  204, 18 
Delmatii  v.  Dalmatae 
Delphi  Delfi  Chr.  511  1  634,  83     Is.  chr.  A  II  434,  56 

Delficus  Prosp.  I  388,49 

templum  (ApoIIinis)  Prosp.  I  388,  49     Is.  chr.  A 
II  434,  56 
Delus  Delos  Gener.  A  I  108,  206,  7     Dilus  Chr.  Al.  I 

108,  177,  7 

Delius  Prosp.  I  388,  60 

templum   ApoUinis  Prosp.   I   388,  60 
Demetae  fpl.)  Oild.  III  43,20 
Demeti  (pl.)  Britt.  III    156,  9    191,  9      Nenn.  int.  III 

156. 13 

Demuaba  (Dinhaba)  Oeneal.  I   173,  282 

Denia  v.  Dianium 

Deuuagi  v.  Benageni 

Deprana  v.  Drepana 

Derbis  regio  Derris  Chr.  Al.  I  98,  62,  13     Derres  Qener. 

A  I  98,  83,  13 
Derguentid  flumen  Britt.  III  187,  13     Derguent  Nenn. 

int.  III  187,9 
Dermatia  v.  Dalmatia 
Derres,  Derris  v.  Derbis 
Dertona  F.  Vind.  A  I  305,  588     Chr.  511  I  664 ,  635 

Mwrc.  n  88,  461,2    Mar.  U  232,461 
Dertosa  Chr.  Caes.  II  222,  506      Detorsa  I  573      Tor- 

tosa  Ps.  Is.  h.  II  378,  i  382,  8      Tortose  ib.  384,  12 


Deur,  Deuri  v.  Deira 

Deuso  Cass.  II  1.52, 1118 

Diablintum  civitas  N.  Gall.  I  587,  9 

Dianium  (hodie  Denia)   Denia  Ps.  Is.  h.  II  378,  i 

382,  8 
Dibnenia  V.  Gild.  B  III  109,  41 
Dictyni  (gen.)  Hyd.  II  31,  201 
Dilus  V.  Delus 
Dina  V.  Dinia 
Dinguoaroy  Britt.  III  206,  24      Dinguayrdi  ih.  205,  16 

Din  Gueirm  Nenn.  III  205,  7 
Dinia  Dina  N.  Gall.  I  611,  2      civitas  Diniensium  ihid. 
Divio  Mar.  II  234,  500, 1 
Doleii  N.  Oall.  I  587, 10 
Domiensis  v.  Dumio 

Dornonia  (hodie  Dordogne)  C.  Hisp.  U  361, 103 
Dorostori  Prosjy.    I  457,  1119 
Donacum  v.  Dyrrbachium 
Dorylaeum   Vict.  T.  II  184,  443  185, 451 
Drepana  (Bithyniae)   Prosp.  I  450,  1023       Deprana 

Bed.  A  III  296, 423 
Druentia  Druentius  fluvius  Is.  hist.  II  282,  23 
Dubglas  flumen  Britt.  III  199,  12       Dubglass  flumen 

Nenn.  int.  lU  199,  9 
Dumio  I  574  (Gallit.)  Ps.  Is.  h.  II  382, 8 

Dumiense  monasterium  Is.  hist.  U  302,  27     Domi- 
ensis  episcopus  Is.  chr.  A  II  476,  ^oid 
Duorig  Habren  i^vere  dou   rig  Habreu  i.  e.  duo  reges 

Sabrinae'  H.  Z.)  Britt.  lU  214, 1 
Durius  flumeu  Hyd.  U  30, 190  (a.  h)     Is.  hist.  U  802, 

l(a) 
Durocortorum  Durocordorum  N.  Gall.  I  590,  1 
Dyrrhachium  Dyrracio  Auct.  Marc.  II  108,  547,  3     Dur- 

racium  P.  Camp.  I  310,  623    746,  478      add.  IV  ad 

Prosp.  I  492,  3, 11      Dorracum  Chr.  511  I  636, 171 
Dyrrachenus   Vict.  T.  U  191, 491 


Easterangli  ib.  208,  27 
Ps.  Is.  h.  U  382,  8 


Bed.  A  III  289, 345  311, 


Eastangli  Britt.  III  203,  18.  26 
Ebenus  v.  Euenus 
Ebora-i  Elbora  I  573  (Lus.) 
Eboracum  v.  Eburacum 
Ebrei  v.  Hebraei 
Ebrodunum  r.  Eburodunum 
Ebroici  v.  Eburovices 
Ebron  v.  Chebron 
Ebrus  V.  Hebrus 
Eburacum  Prosp.  I  435,  764 

541       Eboracum  Or.  Const.  I  7,  17      Prosp.  I  447, 

976     Cass.  U  145,  893     Nenn.  lU  165,  9/10     Bed.  A 

UI  295,  404  309,  632     add.  II  ad  Bed.  III  337     Lat. 

lust.  UI  421,  3  422,  4 
Eboracensis  archiepiscopus  Nenn.  UI  207,  13/14 
Eburodunum    (prov.    Alpium    maritimarum)    civitas 

Ebrodunensium  N.  Oall.  I  611,  1 
Ehurodunum   (prov.   Maximae   Sequanorum)    castrum 

Ebroduneuse  N.  Oall.  I  597,  6 
Ehurovices   civitas   Ebroicorum   N.  Gall.  I  585, 11 4 

(hodie  Evreux) 
Ebusus  (oppidum  Pityusarum  insul.)  Ebuso  Oener.  A 

I    110,216 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


653 


Echin  insula   V.  Oild.  B  III  109,  16 

Ecolisnensium    civitas  K.  Gall.  I   604,  Xin  3       id  est 

Aqualasiuensium  ib.  605,  XIII  3  (hodie  Anyoulevie) 
Edessa  Chr.  364  I  147,  15     Froap.  I  398,  232    435,  777 

Clir.  511  I  641,  390      Cass.  U  145,903      /s.  chr.  A 

II  461,  290b     Bed.  A  UI  276,  210  289,  351     Lat.  lusl. 

III  421,  6 

Edcsscuus  Vict.  T.  II  18.5,  4.'>l     Edessenus  aiitistes 
ib.  184,  448       Edessenus   episcopus   ib.  193, 499 
200,  542  V.  17 
Edesseni    (i>l.)    Bed.  A    III  27G,2u9       Aedesseni 
ib.  293, 393 
Ednii  v.  Aedui 
Edom   Geneal.  I  173,  281.  283    174,  290    188,  .=.04     Bed. 

A  m.  264,  104    Bed.  B  UI  264,  97 
Ef-  V.  Eph- 
[Eichstadt  Eistetiu  N.  Gall.  I  594,  VII  8     civitas  Ege- 

stetensis  id  est  Rubilocus  ibid.\ 
Eigilia  v.  Aquileia 
Eile  V.  Cruachan 
Eilge  Bed.  A  lU  315,562 
Elamitae  v.  Elymaei 
Elas  eremum  Geneal.  I  174,  298 
Elbora  v.  Ebora 
Elecem  v.  Ilici 
Elei  V.  Elis 

Elenensium  civitas  v.  Heleua  castrum 
Elenptien  C.  Hisp.  U  344,  38     Helemptieu  C.  Bijz.  U 

344,  24 
Eleusis  Eleusinam  (acc.)  Prosp.  I  422,  595      Cass.  II 

141,  779 
Eliberri  v.  Illiberri 
Elicus  V.  Helicon 
Elieth  mons  Geneal.  I  189,518 
Elimei  v.  Elymaei 
Elis: 

Elei  (subst.)  Elii  Brosp.  I  393,  149     Elienses  Bed. 

A  lU  266, 121 
Eleus  (adj.)  Is.  hist.  II  267,  16 
Elisiponia  i'.  Olisipo 
Ellada,  EUadii  v.  Hellas 
Ellaini  Chr.  Al.  I  101,  105,  7     Velanni  Gener.  ^  I  101, 

132,  7      Alaui  Geneal.  I  168, 162 
campus  Elleti  Britt.  m  182,  22     Nenn.  int.  III  182, 16 
Elloronensium  civitas  v.  Iluro 
Elmail  pagus   V.  Gild.  A  UI  91,  22 
Elmet  Britt.  lU  206,28     cf.Nenn.  111  178,1 
Elnia  v.  Heleua  castrum 

Elusa  civitas  Elusatium  N.  Gall.  I  605,  XIV  1 
Elymais  Elymea  Chr.  Al.  1 106,  164, 9     Alimalas  Gener. 

A    I    106,195,9 

Ehjmaei  Elymei  Chr.  Al.  1  106,  159, 12     Helymei 
Gener.  A  I  106,  190,  12       Aelymei  ib.  103,  157 
Elimei  Chr.  Al.  I  103, 129 
Elamitae  Geneal.  1  164, 70     Elamite  Ps.  Is.  h.  II 
378,  2     Helamite  Gener.  B  I  103,  M 
*Emecis  Ep.  Ov.  U  371,5     tetrapulura  ibid. 
Emerita  Silv.  1  538,  4,  4  I  573  (Lus.)  Hyd.  11  21,  90  (a) 

23,119     25,137.138    30,182.186     35,245        Is.   hist.   li 

280, 13  (a)  286, 1  (b).  10  (a.  b)  300, 26  301, 3     Ps.  Is. 


h.  II  380, 5  bis  382, 8  384, 12  385,  13  bis    Emeriten- 
sis  urbs  Is.  hist.  II  280,  9 

Enieritensis  ecclesia   loh.  II  213,  573,  8  215,  578,  5 

Emeritensis  episcopus  Hyd.  II  24, 130 
rimeritenses  Ps.  Is.  h.  U  385,  13 
topographica : 

ecclesia  sancte  Eulalie  Ps.  Is.  h.  U  384,  12 
Emesa  Emissa  Bed.  A  III  304,  490     Emetzena  civitas 
Marc.  11  84,  453,  2  85  v.  20       Emetzena  urbs  ib.  85 
V.  5/6 
Emilienses,  Emillisui  v.  Aemilienses 
Emissa  v.  Emesa 

Emmaus  Cass.  U  145,  910     £ed.  A  UI  289,  3."  4  bis 
Emona  Or.  Const.  I  8,  34 
Endor  v.  Hendor 
Engleseie  insula  III  130 

Ephcsus  Chr.  pasch.  I  238,  366  Prosp.  I  419, 539  473, 
1306  480,  1358,  10  Chr.  511  I  634,  93  640,  344  Marc. 
II  77,  430,  3  83,  449,  2  Vict.  T.  II  184,  448  Scijth.  L. 
U  315, 13  Scyth.  B.  H  315,13  Ps.  Is.  h.  U  381,6 
Is.  chr.  B  II  457, 175  Bed.  A  UI  262, 84  285,  305 
286,  307  315,  561  Bed.  B  III  285, 192  Lat.  Mal.  UI 
435,  32  Epheso  Scyth.  L.  II  320,  29  Etesus  Gener. 
A  I  109,  209,  10  Chr.  Al.  I  109, 180,  lO  Is.  chr.  A  II 
457,  263 

Ephesius  Is.  chr.  A  U  460,  279 
Ephesii  (pl.)  Gild.  lU  81, 10 

Ephesena  synodus  Frosp.  I  481,  1362      Vict.  T.  II 

185,  451  ter    189,  475,  4    197,  r>28      Is.  chr.  A  II 

472,  378     Bed.  B  lU  302,  258 

Ephraim    tribus    Efraim    Chr.  Al.  I   116, 233    118,  243 

119,250    121,268      Effraim  £ed.  ^  III  259,  53    260, 

68  262,  89     Efrem  Geneal.  I  187,  496  189,  518    Prosp. 

I  389,  68.  70       Effrem  Gener.  A  I  M6,  252    117,  254 

118,  25S  119,264   121,  271     Chr.  511  I  633,  50.  52 

mons  Effraim  Bed.  A  III  259,  59     mons  Efrem  Geneal. 

I  188,  498.  511 
Ephyra  Prosp.  I  388,  58 
Epidamuus  Chr.  611  1  636,  171 
Epidaurus  Prosp.  I  388,  48 
Epipam   (acc.)  Marc.  U  83,  449,  2 

Epirus  Cass.  U  126,  222     Ps.  Is.  h.  11  381,  7    Is.  chr.  A 

II  470,  366     Epirotia  Gener.  A  I  98,  88,  30     Ipirotia 
air.  Al.  1  98,  62,  30 

Epirus  vetus  Silv.  I  539,  5,  7      Marc.  II  100,  517 
Epirus  nova  Silv.  I  539,  5,  8 
Episford  Britt.  III  187, 15    Episfort  NeJin.  int.  lU  187,  15 
Eporadas  v.  Sporades  insulae 
Equestrium  civitas  N.  Gall.  I  596,  2 
sancta  Eqtoria  N.  Gall.  1  607,  9 
Eraclia  simil.  v.  Heraclea  et  Herculis  columnae 
Erasinus  (fluvius)  Gener.  A  I  111,  229,  13       Erasimus 

Chr.  Al.  I  111,  201,13 
Erbasi  montes  Is.  hist.  II  296, 15     Erbasorum  montes 

Chr.  511  I  657, 567 
Ercing  Britt.  III  217,  28     Nenn.  Int.  III  217,  7 
Erepla  Ps.  Is.  h.  U  382,  8     Elbra  I  573  (Bet.) 
Eridanus  (flumen)  Oener.  A  I  112,  229,  39     Chr.  Al.  I 

112,  201,  39     Heridanus  Gener.  A  112,  229,  39  Prosp. 

I  403,  292     c/.  radus 


654 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


Eritiia  «.  Erythraea 

Ermiinduli  v.  Hermuncluri 

Eroest  (aestuariuni)    V.  Glld.  A  III   101,  25 

H>olus  V.  Herulus 

Errei  o.  Arrei 

Eruli  ».  Heruli 

Erymanthus  (fluvius  Arcadiae)    Gener.  A  I  111,229,9 

Chr.  Al.  I  111,  201,9 
Erythara  v.  Nilus  Iluber 
Erythrae  Erytrae  Gener.  A  I  109,  209,  j     Erythra  Chr. 

Al.   1    109,  180,  6 

Erylhraeus  sibylla  Eritria  ]s.  chr.  A  II  440,  116 
Esmeuos  v.  Ismenus 
Esperia  v.  Hesperia 
Estsaxum  Brltt.  III  190,  12/13     Alsaxau  Nenn.  int.  III 

190,  4 

Aldsaxoues  Nenn.  lU  207,  19/20 
Etes  priores  v.  Ituraei 
Etesifon  v.  Ctesiphon 
Etruria  Is.  hist.  II  267, 15         Hetruria  I  add.  p.  X 

(mont.  2)     cf.  Tuseia 

Etrusci  Hetrusci  I  add.  p.  X  (mont.  7) 
Ettlialienses  v.  Thessali 
Ettheus  V.  Chetteus 
Euaei  Euvei  Gener.  A  I  107,  197,  22     Eugei  Chr.  Al. 

I   107,  167,  22 

Euheus  Oeneal.  I  173,  268.  276      Eugeus  Chr.  Al. 
I  115,  226 
Euboea  Gener.  A  I  99,  91,  3    109,  208,  1.  209        Eubya 

Chr.  Al.  I  99,  66,  3   111,  200,  8       Eubia  ib.  109, 179, 1. 

180     Geneal.  I  169,  200 
Eubonia  insula  Britt.  UI  148,  5  156,  7     Nenn.  int.  UI 

148, 2  156,  7 
Eubya  v.  Euboea 
Euchais?     acc.  Euchaita  Marc.  U  97,  511       Euchaida 

Vict.  T.  U  192,  496    202,  f,52, 1     Euchaidam  ih.  205, 

563,  1 

Eiuenui  (fiuvius  Aetoliae)  Ebenus  Gener.  A  I  111,  229, 

28     Euginus  Chr.  Al.  I  112,  201,  28 
Euf-  V.  Euph- 
Eugei  V.  Euaei 
Euginus  V.  Euenus 
Evilath  Geneal.  I  172,  255 
Euphrates  fluvius  Vict.  T.  II 191,  490, 3     Eufrates  Oener. 

A  I  111,  229,  4     Chr.  Al.  1 111,  201,4     acc.  Eufratem 

Oener.  A  1  95,53    Eufraten  Oener.  B  I  95,48    Qeneal. 

I  166, 111      Silv.  I  541,  8,  7     Cass.  U  147,  943      Is. 

chr.  A  11  458,  268«     Bed.  A  lU  254,  28 

Eufratesia   (regio)   Silv.  I  541,  8,  8     Auct.  Marc. 

U    105,  536,  11 

Euri  V.  Syri 

Europa    Chr.   pasch.   1  234,  33u,  2      Silv.    I   540,  6,  5 

Marc.  II  64,  394,  3  82,  447,  2  86,  454,  1  90,  472,  1  97, 
612,  3  Is.  hist.  11  294,  11  add.  I  ad  Is.  hist.  II 
304,  6.  8  Nenn.  ini.  III  149,  2.  4.  5  166,  20  Britt. 
UI  159, 17. 19  160,  13  166, 21 

Europenses  C.  liisp.  II  362, 105. 106 

Eurotas  fiuviua    Eurota  Gener.  A  I  111,229,18       Eu- 
rotus  Chr.  Al.  I  111,201,  18 

Euxiuus  pontus  Is.  chr.  A  II  431,  31'' 


Exala  Ps.  Is.  h.  U  382,  8 
Exit-  v.  Soyth- 
Exmirne  v.   Smyi'na 
Exonova  v.  Ossonoba 


faesulae    Faesulara  Aiict.  Marc.  U  106,  639,  2 
Fanum  Fortunaef   civitas  Fano  Af/n.  I  335,90      Fa- 

uestrem  (episcopum)  An.  Val.  I  328,  90 
Farathon  (i.  e.  Pirathon)  Pharathon  Geneal.  1  189,  .iis 

Farathonoin  Gener.  A  I  119,264 

Farathonita    Chr.   Al.   I   119,  25u       Farathonites 
Geneal.  I  189,  5is 
Farsalicus  v.  Pliarsalus 
Fasga  V.  Pisga 
Fasis  V.  Phasis 
Faventia   An.  Val.  I  316,  52  bis     Aiict.  Marc.    II    107, 

542,  2 
Fenice,  Fenices  cet.  v.  Phoeuice,  Phoeuices  cet. 
Ferezei  (hebr.  Perizzi)  Oener.  A  I  107,  197,  21     Clir.  Al. 

I  107, 167,  21 

Ferezeus  Chr.  Al.  1  115,  226 
Ferrata  v.  Sirmium 
Fidenae   Chr.  354  I  145,  21 
—  amphitheater  (sic)  ibid. 
Filiitae  v.  Psylliti 
Filistiim,  Filistini  v.  Philistini 
Finici  v.  Phoenices 
Finnaun  Guur  Helic  (fons)  iJnH.  III  214,34     staguum 

Heilic  Nenn.  int.  III  214,  6      fons  Guorelic  III  130, 

LXXII 

Firholg  Nenn.  int.  lU  154,  31  156,  6 

Fir  Domnann  Nenn.  int.  lU  155,  1 

Fir  Galeoin  Nenn.  int.  lU  155, 1       progenies  Galeoin 

ib.  156,  8/9 
Firmum  Auct.  Marc.  II  107,  544, 1.  545, 1 
*Fu"manos  (falso  pro  Germanos)  Prosp.  I  404,  317 
Fison    (=  Indus)    Oener.  A  I   111,  229,  l      Chr.  Al.  I 

111,  201,  1 
*Fistucal  Ps.Is.h.  H  382,8  (=  Poritis  Calef) 
Flaminia  (provincia)  Sitv.  I  535,  4 
Flaudrenses  Ps.  Is.  h.  U  385,  14 
Flauona  insula   Cons.  Cotist.  I  238,  354     Lat.  lust.  lU 

422,  13       cf.  Istria 
Flavia  (proviucia  IJritanniae)  Sili).  1  542,  11,  3 
Flaviensis  urbs  (Hispaniae)  Is.  hist.  U  302,  7 
Florentia  Ilavn.  I  299,  405  (a.  b) 
Floriacum    Floriacense    monasterium    V.  Gild.  A  111 

102,  22       Floriacense  coenobium  ib.  102,  34 
Flygii  V.  Phryges 
Focea  v.  Phocaea 
Focida  v.  Phocis 

Foenices,  Foenicia  v.  Phoenices,  Phoenicia 
Fogor  Oeneal.  I  174,289     =  Segorf 
Fomorachi  (pl.)  Nenn.  int.  lU  1.54,  30  155, 12 
Fordun  Nenn.  int.  lU  194,  8 
Formianum  Prosp.  I  405,  331 
Forum  Corneli  Ayn.  I  336,  95       civitas  Foro  Cornelii 

ib.  335, 79 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


655 


Forum  Flamiiii   Clir.354  1  148,2 

Forum  lulii  (pruv.  JVarbonejisis  II)  civitas  Foruiulieii- 
sium  A'.  Gall.  1  610,  4 

Fossasconii  Ayn,  1  'iSb,  79 

Franci  Cons.  Const.  I  236,  341,  l.  342,  l  Havn.  I  298 
302,451  ter  331,498  338,  8.9  An.  Val.  I  322,  63 
Agn.  I  33.5,  90  bis     Frosp.  I  462, 1191  472, 1298    Silv. 

I  f)22,  67       Chr.  5 11   I   644,  478    664,  638    665,  688.  689 

add.  IV  ad  Vict.  Aq.  1  754  (post  238)  Hyd.  II 
22,  98  35,  244  (b)     Auct.  HJarc.  II  10(>,  539,  4     Cass. 

II  151,1076  1.52,1118  1.56,1217  160,  1349  i/s  lok.  II 
215,  579,  2  217,  584,  4.  585,  4  bis  218,  587,  3.  6  bis.  589,  2 
quater  Chr.  Caes.  II  223,  507  bis.  531.  541  Mar.  U 
234,  500,  1  bis  235,  523.  524,  2.  534,  1  236,  539.  548,  1.  2. 
555,1.3   237,  555.  556,2.4.  558.  565,2   238,568.573,2   239, 

574  bis.  576  Is.  hist.  II  281,  24  282,  2  (a).  5  (a).  8  283, 
19  284,  3  (a  .  b).  7/8  (b)  289,  20  295,  lO  C.  Byz.  II 
358, 40  bis  C.  Hisp.  II  358,  86  bis  359,  90.  91  361,  loo. 
102. 103  362, 108  363, 109  add.  VII  ad  Is.  hist.  II 
376  bis  add.  IX  389,  (a)  5  390,  (a)  12.  (b)  11  Fs. 
Is.  h.  U  384,  11.  12  bis  385,  12. 13.  u  add.  I  ad  Is. 
ckr.  n  490,  2.  3.  6  bis  491,  1  add.  IV  503, 1.  3  505, 
.=.  bis  V.  Gild.  A  III  96, 16.  17  101,  47  Nenn.  int.  lU 
152,  24/25  168,  15  169,  5  171,  4/5  Briit.  111  160,  8 
add.  II  ad  Bed.  III  338  add.  III  343  add.  IV 
345       Franchi  add.  IV  ad  Bed.  III  345 

Francus  Chr.  Caes.  II  223,  531     add.  IX  ad  Is. 
hist.  II  390  pos<  (b)  17  bis     cf.  Pompeianus  Fran- 
cus  in  ind.  VII 
Francia   Mar.  II   235.  523     Ps.  Is.  h.   11   384,  12 
add.  I  ad   Is.   chr.   II  490,  6      Lat.  Bed.  III 
354,  lee^fGue//".)    Francie  interioris  (?)  C.Hisp. 
n  361,  104 
Francigene  (nom.  pl.)  Ps.  Is.  h.  II  385,  I5 
Fres-  V.  Fris- 

Frigia,  Friges  v.  1'hrygia,  Phryges 
Frisii  Prosp.  I  452,  1056       Fresones  Bed.  A  III  316, 
566     mare   Fresicum   Nenn.   int.   III   179,  I6     mare 
Frenessicum  Britt.  III  179,  23/24 
[Frisinria  (i.  e.  Freising)   civitas  Frigisiensis  N.  Oall. 

I  594,  VII  A  4] 
Fryg-  V.  Phryg- 

Fulda  add.  III  ad  Bed.  III  343 
Funice,  Funici  v.  Phoenice,  Phoenices 
Fygabii,  Fygadii  v.  Phryges 
Fylistei  v.  Pliilistini 
Fynici,  Fynicia  v.  Phoenices,  Phoenicia 

Gabala   (oppidum  Syriae)     Gabaliensis  Marc.  II  65, 

398,  3 
Gabali  (pop.  Galliae)  civitas  Gabalum  i\'.  Gall.  1  604, 

XII  7 
Gabaon    (vulyo   Gibeon)    Gabaonitae    (pl.)    Oeneal.   1 

175,304     Oild.  III  25,17 
Gabatha  C.  Byz.  II  337,  le     Gabata  C.  Hisp.  II  338, 11 

Gabita   castellum   Ps.  Is.  k.  11  386, 17 
Gad  (tribus)  Oener.  A  I  118,261      Geneal.  I  193,568 

filii  Gaad  Gener.  A  I  135,  357 
Gades  Gadis    Gener.  A  I  110,216     Geneal  1  166, 111 

167, 157   168, 163  169, 198      Cades  Oener.  B  I  95, 91 

CimONICA   III. 


Cadiz  Ps.  Is.  h.  II  378,  1  insula  Cadix  ib.  378,  1 
Gades  Herculis  ibid.  —  Gadira  Gener.  A  1  95,  50. 
51  98,  86  100,  130  102,  149  Bed.  A  III  254,  27.  28 
Garira  Gener.  A  I  101,  137  Garirum  Chr.  Al.  I 
95,27.28  98,61  100,103  101,109  Garari  46.102,121 
Gaditanum  Iretum  C.  Byx.  U  348  C.  Hisp.  U  353,  70 
Nenn.   int.  III  157,  10/11        Gaditana  freta   C.  Byz. 

II  347,  29  fretum  G.aditani  maris  Is.  hist.  II  276,  22 
mare  Caditium  I's.  Is.  h.  II  383,  9 

Gaeluli  Getuli  Gener.  A  I  107,  197,  66     Chr.  Al.  I  107, 

167,  66 
Gagarini   Chr.  Al.  1   101, 105,  4       Aggageni  Gener.  A 

I    101,132,4 

Gai  campus  Brift.  111  208,  8  bis 

Galaad   (regio,  vulgo  Gilead)  Geneal.  I  189,  515     Qild. 

III  55,  12 

Galaaditis  in  Galatidin  Geneal.  I  188,  513 
Galaadita  Gener.  A  I  118,261       Galadita  Chr.Al. 
I  118,245.247       Galadites   Gener.  A  I  118,  259 
Prosp.  I   390,  89     add.  IV  ad   Prosp.   I  491 
Galadites  (gen.)  Bed.  A  lU  260,  64       Galadius 
Oener.  i?  I  118, 102 
Galaad  mons  Geneal.  I  188, 498 
Galata  insula  v.  Calatha 
Galatae  (=  Oanif)  Oener.  A  I  96,60     Geneal.  I  168, 

176       Galates  Chr.  Al.  I  96,  37 
Galatae  (incolae  Galatiae  Asiae  min.)  Gener.  A  I  107, 
197,  43     Galatas  Clir.  Al.  I  107,  167,  43 

Galata  Hyd.  II  33,  232     Is.  hist.  H  302, 17 
Galatae  cf.  Galli 

Galatia  (regio  Asiae  minoris)  Oener.  A  I  98,  88,  3  Chr. 
Al.  I  98,62,8  Prosp.  I  421,570  460,1158  Silv.  I 
540,  7,  3  Chr.  511  I  644,  492.  505  '  Vict.  T.  II  195, 
515,  1.  2  205,  562, 1  Is.  chr.  A  II  463,  305»  add.  II 
ad  Bed.  UI  339  cf.  Gallia 
Galatidis  v.  Galaaditis 

Galgala  (Gilgal)   Oeneal.  I  189,  531     c/.  Galilaea 
Galilaea  Galilea  Lat.  Mal.  III  426,  25  428,  37   429, 14 
Galgala  Ps.  Is.  h.  II  384, 11 

Galilaeus  viri  Galilaei   (pl.)  Lat.  Mal.  UI  430, 

Galileus  Fro-^sp.  I  408, 360 

Gallaecia  (forma  itsitata,  verius  Callaecia,  cf.  II p.  3) 

Callaecia  Prosp.  I  460, 1171     Hyd.  II  22, 106  23,  113 

Gallaecia  Silv.  I  538,  4,  5     Chr.  511  I  655,  557  657, 

565.  568     Hyd.  U  13  V.  12  14  V.  19  et  c.  2  15,  16  16,  31 

18,49  19,68  20,74  21,91  22,97  24,130.131  26,149 
27, 169  28, 172. 173  (a)  29,  174  (a).  177.  178.  180.  181  30, 
186.  190  (a)  31,  193.  201  32,  214  33,  217^.  219  quater.  220 
35,  253      loh.    II    212,  570,  4    214,  576,  3    216,  583.  584,  2 

217,  585,  6  218,  588, 1  219  V.  3  Is.  hist.  U  296,  U(a) 
302, 1  (a)  Is.  chr.  A  U  476,  401  *  Gallicia  Hyd. 
U  30, 190  f*;  Is.  hist.  n  276,  I6  280,  7.  9.  \i(a).  25 
(a  .  b)  296,  9. 14  300,  12.  13  301, 19  303, 4  Ep.  Ov.  II 
371, 7  Ps.  Is.  h.  U  381,  G  384, 12  Gallitia  Ps.  Is. 
h.  II  378, 1  382,  8  bis  385,  u  gen.  Gallitie  Ep.  Ov. 
II  374,  16  Ps.  Is.  h.  II  384, 12  bis  Calcecia  Gener. 
A  I  98,  88,  34  Gallia  Chr.  Al.  I  98,  62,  34 
Gallaeciae  (pl.)  loh.  II  217,  585,  2  Galliciae  Hyd. 
U  28, 173  (b) 

84 


656 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


Gallaeci    (pl.)     Callaeci  Hyd.    II    22,  96    31,  196 

Callaici  Chr.  Al.  I  109,  iss'''»       Calleci  Gener. 

A  I  109,  21S       Gallaeci  Hyd.  II  22,  loo  24,13.". 

30,188   31,  197  (a)   32,  204   33,220       Gallici   Is. 

hist.  II  300,  \h  302,  n 

Gallia   Chr.  Al.   1   111,  200,  lo      Chr.  354   I  148,28.30 

Chr.  pasch.  1  235,  337,  i     Havn.  I  298  299,  406  300, 

413   304,  45.%  5   305,  457,  2   309,  47G,  1     Prosp.  I  408, 

368  428,674  435,763  456,1109  461,1175  462,1191  463, 

1197    467,1250.1251.12.54    476,1333   477,1339   482,1367,1 

Silv.  1  522,  67  547,  26  N.  Oall.  I  600  Chr.  511  1 
638,  279  644,  486  Hyd.  U  18,  5i  Cass.  H  138,  673 
153,1136  155,1190  157,1264  loh.  II  217,685,4  219 
V.  3  Mar.  II  232,  456  234,  509  238,  570,  l  Is.  hist. 
U  277,  7  282, 1  (b)  286,  25  287,  4  289,  6  295,  15 
Scyth.  B.  II  318,  22  Is.  chr.  A  II  469,  355  add.  II 
ad  Is.  chr.  II  491,  3  V.  Gild.  A  III  96, 12  V.  Gild. 
B  III  107,  6  Britt.  III  169,  5  Bed.  A  III  282,  269 
287,327  289,345  299,457  add.IIadBed.ll\9>Z(,bis 
338  Lat.  lust.  III  421,  12  422,  u  gen.  Gallie  O. 
Hisp.  n  340,  20  349,  47  350,  54  Galatia  Is.  chr.  A 
II  463,305''     cf.  Celtes  Gallia,  Gallaecia 

Gallia  (=  Oallaecia'?)  Ep.  Ov.ll  371,7  374,l6ii's 

Fs.  Is.  h.  n  386,  16 
GaUia  Belgica   Oild.  III  28,  u       Gallia   Belgica 
prima  Silv.  I  537,  2,  8       Gallia  Belgica  secunda 
*.  537,2,9 
Gallia  bracata  Ps.  Is.  h.  II  383,  lO      Gallia  brac- 
cata    ib.   378,  i    383,  9  bis    384,  12  bis       Gallie 
braccate  (gen.)  ib.  382,  8 
GaUia  cisalpina  Silv.  I  536,  6 
Gallia  comata  *arita  Ps.  Is.  h.  II  384,  ii 
Gallia  Narbonensis   loh.  II  213,  673,  2   217,  586,  4 
218,  589,  2     Chr.  Caes.  U  223,  531     C.  Hisp.  U 
356, 80  358, 86     C.  Byz.  II  358,  40 
Gallia  Senonia  Seuonia  Gallia  Silv.  I  538,  15 
Gallia  togata  Ps.  Is.  h.  II  384,  u 
Gallia  ulterior  Chr.  452  I  660,  li7.  127 
Galliae  (plur.)  Or.  Const.  I  8,  26  11,  7    Cons.  Const. 

I  237,  3.60,1  241,  367,  2   Chr.pasch.  I  237,349  238, 

354.  355,  2   241,  367,  2     Havn.  I  302,  453   304,  455,  6 

338,  7.  8  F.  Vind.  B  I  304,  575  An.  Val.  I 
322,  63  Prosp.  I  441,  876  442, 903  455, 1088. 1090 
456,1107  460,1160  461,1183  465, 1230. 1232  466, 

1246  470,  1285  471,  1290  472,  1298  475,  1322  478, 
1341  483, 1371  add.  II  ad  Prosp.  I  490,  2, 18. 
3,  19  bis  add.  IV  492,  3,  4  add.  V  496,  1237 
Silv.  I  537  lit.  2  547,  29  N.  Gall.  I  584  praef. 
V.  1  Doni.  Val.  I  629,  7.  17.  20.  23.  28  630,  8 
Chr.'511  I  642,420  643,443  644,483  653,547 
657, 565  Chr.  452  I  646,  9  652, 55  654,  63.  67. 71 
656, 86  658,  97. 100  660, 117.123  662, 139.141  Hyd. 

II  15,  13  18,  50  19,  69  (a)  26,  150  (O  .  b).  151.  163 
27,163  29,176.177  30,  186jis  31,192^.193  32,210. 
212  34,237  Marc.  II  63,  392  i;.  3  70,411,2  71, 
412, 1     Auct.  Marc.  II  106, 539, 4     Cass.  II  123, 

88    131,  442    133,  526    149,  998    152,  1095    153,  1126 

154, 1177  155, 1188  156,  1217  160, 1349  Vict.  T. 
U  186,  455  Mar.  II  232,  455, 1  238,  669  Is.  hist. 
11275,15. 28(4;.  29  fa;  276,25.29  277,  23  (i;  278, 


19  280, 13  (a  .  b).  17.  23  281,  2. 13  282,  23  289, 20 
294,  4  295,  9  Ps.  Is.  h.  II  385, 14  Is.  chr.  A 
II  453,  233»  464,  320»  470,  369  471,  368.  373    add. 

II  ad  Is.  chr.  II  491,3  Gild.  III  32,28  V. 
Gild.  A  III  101,40     Britt.  m  168,  16     Bed.  A 

III  293,  392  297,  433  299,  461  300,  465  add.  II 
ad  Bed.  III  338  bis  340  Meg.  Vis.  lU  464,  4 
Galleae  add.  II  ad  Bed.  lU  337  dat.  vel 
abl.  Gallis  Cons.  Const.  I  236,  341,  1  238,  353,  1 
245,  388,  3  F.  Vind.  A  I  304,  576  Prosp.  1  419, 
,643  445,  938     Chr.  452  I   654,  72     Hyd.  II  15, 

8.  13.  17    22,  96   25,  145   34,  242 

Gallus  Hyd.  II  27, 163  33,  217 

Galli  (pl.)   Or.  Const.  I  7, 16     Gener.  A  I  97,  83, 

38  98,  83,  42  107,  197,  60  Chr.  Al.  I  98,  58,  42 
107,  167,  60  Prosp.  I  397,  214  399,  238  400,  2.64 
404,  317  Silv.  I  522,  52  Chr.  511  I  637,  210 
Hyd.  n  30,  183  Cass.  II  125, 183  Mar.  II  232, 
456,2  Is.  hist.  II  279,21  Scyth.  L.  11  318,22 
C.  Hisp.  U  361, 103  mg.  Ps.  Is.  h.  U  386, 16 
add.  IX  ad  Is.  hist.  II  389,  (a)  12  390,  (a)  s. 
(b)  10  Britt.  III  152,  8  161, 17  Bed.  A  III  274, 
188  280,  253  Calli  Chr.  Al.  I  97, 58,  38  ruhiiM 
Chr.  pasch.  I  216,  707,  2 

Galli  (=  Oallaecii)  Prosp.  I  406,  341 

Galli  Narbonenses  Gener.  A  I  110,  217  Talli  qui 
et  Narbudisii  Chr.  Al.  I  110, 186 

Galli  Senones  Prosp.  I  397,  2lo  I  add.  p.  XI 
(porl.  4)  Bed.  A  III  274, 182 

Gallica  nomina  add.  II  ad  Silv.  I  613  in  Gal- 
lico  ib.  613,  4 

mare  Gallicum  V.  Gild.  B  III  107,  6  Britt.  III 
187, 19 

GaUicanus   (adj.)   Prosp.  I  481,  1364     Dom.  Val. 

I  629,  2    Hyd.  II  20, 73  27, 163  34,  232    Is.  hist. 

II  302,  20  (b)  Bed.  A  III  304,  49i  Gallicanae 
provinciae  (pl.)  N.  Gall.  I  584  praef.  v.  \  et  c.  l 

Gallicia,  GaUitia  v.  GaUaecia 

GaUici  v.  Gallaeci 

Gamer  v.  Cabalia 

Gangra  Vict.  T.  II  185,  453, 1 

Garamantes  Oener.  A  I  107, 197,  69     loh.  II  212,  569,  1 

Bed.  A  III  254,  27      Taramantii  exteriores  Chr.  Al. 

I  107,  167,  72       Tarantii  exteriores  ib.  107, 167,  69 
Garari  v.  Gades 

Gargani  Oener.  A  I  97,  83,  3     Chr.  Al.  I  97,  68,  3 
Garira,  Garirum  v.  Gades 
Garizim  mons  Chr.  511  I  637,  238       mons  Garizi  Bed. 

A  UI  274, 191  278, 229 
Oarumna  fiuvius  Garonna  C.  Bxsp.  II  361, 103 
Gascones,  Gasconia  vid.  Vascones,  Vasconia 
Gaspheni  Gasfeni   Gener.  A   I   104, 166     Oener.  B  I 

104,  57       Casfeni  Geneal.  I  165,  88       Gasfinii    Chr. 

Al.  I  104, 137 
Oaudus    (insula   Africae)    Gaudius    Gener.  A   I  103, 

134,  3       Gaulos  Geneal.  I  168,  165       Gaula  Chr.  Al. 

I  102,  125,  3 
Oaudus  (insula  prope  Cretam)  latet  sub  Gaulus  rbedae 

Gener.  A  I  103,  134, 11       Gauloroda  Chr.  Al.  I  103, 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


657 


125,11     (intelligendae  mnt  fort.  duae  insulae,  Oau- 
dua  et  Ehodua,  cf.  I  168, 165,  ubi  est  Khodus) 
Gavisa  regio  Marc.  11  100,  518,  i 
Gaustrus  v.  Cayster 

Gaza  (urbs  Palaestinae)  Geneal.  I  ItiT,  158  189,  51» 
Gazae  (pl.)  C.  msp.  II  351,64       Cliazao   C.  Byz.  II 

351,  53 
Gazania  (i.  e.  Aelhiopia)  C.Hisp.ll  341,2:.       Kazania 

C.  Byz.  II  341,  23 
Gebedi,  Gebidi,  Gebodi  v.  Gepidi 
Oedrosi  Cedrusi  Gener.  A  I  105,  180     Geneal.  I  166, 
106      Cedrusii  Oener.  A  106,  lao,  15     Chr.  Al.  I  106, 
159, 15      Cedrysii  Chr.  Al.  105, 151      Zedirusii  Oener. 
B  I  105,  69 
Gelboe  mons  (Gilboa)  Oeneal.  I  179,  378  bis 
Gemuosofutae  v.  Gymnosophistae 
Geuava  Mar.  II  237,  563  bis       Geneva  N.  Oall.  I  600, 

XI  2       civitas  Genavensium  ibid. 
Genua  Silv.  I  536,8»     Auct.  Marc.  II  106,539,4 
Geon    fluvius    Oener.  A   I   95,  S4    103,153    111,229,2 
Gener.  B  I  95, 91     Chr.  Al.  I  95, 30  102,  113  103, 126 
111,201,2     Geneal.  1   167,159     Bed.  A   III  254,28 
cf.  Nilus 
Geos  V.  Ceus 

Gepidi  loh.  II  212,  572  Gebidi  Briu.  III  160,  10 
Gebedi  Agn.  I  336,  96  Gebodi  Havn.  I  337 ,  4 
Gippidi  Havn.  1  304,  455,  5  Gepidas  Auct.  Marc. 
II  106,  539,  6  Gipides  Is.  chr.  A  II  476,  401<= 
Gerara  (Oerar)  Geneal.  I  167, 158  189,  519 
Gergesei  (pl.)  Gener.  A  I  107,  197,  24  Chr.  Al.  I  107, 
167,  24 

Gergeseus  Chr.  Al.  I  115,  226 
Germania  Prosp.  I  407,  350  415,  475    add.  VI  ad  Prosp. 
I  498,  379    Chr.  511  I  638,  262     Nenn.  int.  III  154,  16 
171,6    177,7/8.12    187,5   200,6     Britt.   III   171,8 
187,  6  200, 17. 19     Bed.  A  III  285,  297 

Germania  prima  Sitv.  I  537,  2,  10      proviucia  Ger- 

mania  prima  N.  Gall.  I  592 
Germania  seounda  Silv.  I  537,  2, 11  bis      proviucia 

Germania  secunda  iV.  Gall.  I  595 
Germani  Oener.  A  1  106,  190, 11  107,  197,  54     Chr. 
Al.  I  106, 159,  u  107, 167, 54  110, 187    Chr.  pasch. 
I  225, 176,  2     Prosp.  1  404,  315  418,  524  431,  694 
441,  875.  879     Chr.  511  I  641,  372     Cass.  II  135, 
567.589     Seyth.  L.  II  318,  2i6ss     Is.  chr.  B  II 
462, 199    Bed.  A  III  280,  253  288,  334 
Germanica  sitis  Prosp.  I  431,694 
Oernia'?  Germis  Marc.  II  77,429,1 
Gerunda  I  573      lerunda  Ps.  Is.  h.  II  382,  8      civitas 

Gerundensis  Chr.  Caes.  II  223,  529 
Gesoriacum  Or.  Const.  1  7, 16 

Getae  Marc.  II  103, 530     Is.  hist.  II   103, 530  293, 27 
294,8       Getae  equites  Marc.  U  100,517 
Getes  (sini/.)   Is.  hist.  II  294,  23 
Geticus  Marc.  II  99,  514,  3     Is.  hist.   II   294,  10 
Getica  gens  Is.  hist.  267,  6  294,  17     cf.  Gothi 
Geth   {Oath,   urbs   Pliilistiuorura)    Oeneal.   I   167,  158 

189,  519 
Geth  (in  terra  Moab?)  Geneal.  I  187,493.  496  j,„(jg„,8 
Gettheuin  civitas  Oeneal.  I   174,  2»5  J 


Gettheus    (incola    urbis    Gath)    Oener.   A    I   120,  269 

Chetteus   Chr.  Al.  I  120,  266       Cettheus    Oeneal.  I 

177,  353 
Getuli  V.  Gaetuli 
Gilboa  V.  Uelboe 
raonasterium    sancti    Gildae    V.    Oild.   A   III   102,  8/9 

locus  sancti  Gildae  ib.  102,  3/4  103,  41       apud  sanc- 

tum  Gildam  ib.  104,  45     cf  101,  34.  35 
Gillense   monasterium    Vict.  T.  II  203,  553,  1       mona- 

storium  Gillitanum    Vict.  T.  II  204,  557,  2 
Gipides,  Gij^pidi  v.  Gepidi 
Girba   insula    (sive   Meninx)    Chr.  Al.    I    109,  183,  3 

Girda  Oener.  A  I  109,  212,  3     cf.  Meninx 
Gizirat-AIhadra  Ps.  Is.  h.  II  378, 1 
Glauatina  civitas  N.  Oall.  I  612,6 
Glastiberia   V.  Oild.  B  III  110,23/24       Glastigberi   ib. 

110,  22 
Glastonia   V.  Oild.  B  III  109,32.35.42  110,6.11.12.20 
Glastoniensis  abbas  V.  Oild.  B  III  109,  33  110,  3.  4 
Gleguissing  v.  Gleuisic 

Glein  flumen  Brilt.  III  199,  10     Nenn.  int.  UI  199,  7 
Gleuisic  Nenn.  int.  III  182, 17      Gleguissing  Britt.  III 

183,1 
Gloecester  Britt.  III  193,  11     Nenn.  int.  Ul  193,  7 
Onosus,  vulgo  Cnossus  Gnosos  Prosp.  I  388,  56    Gnosia 

urbs  add.  IV  ad  Prosp.  I  491      Gnosia  urbis  (sic) 

Prosp.  429,  684 
Gofer  Gener.  A  I  124,  280     Gener.  B  I  123, 125     Go- 

mor  Chr.  Al.  I  124,277 
Gomorrha  Oild.lil  51,25  72,22       Goraorra  Oeneal.  I 

167,  158 

Gophera  raons  Oeneal.  I  170,  219 

Gordyaea  vel  Oordyene  Cordulia  Oener.  A  I  106,  195,  5 

Cordilia  Chr.  Al.  I  106,  164,  5         ' 
Gorsuna  v.  Corsuna 
Gothi   Or.  Const.  I  9,21   10,8.23  11,2     Chr.  pasch.  I 

223,  106  229,  271     Oons.  Const.  I  228,  269   234,  332 

242,  376,  I.   377,  1.  2    243,  37»,  2.  3.   379,  2.  3.   381,  1.    382,  2 

Hami.l26S,io  269,33.35  270,37.38  4Js  299,405  301, 
451  bis  302,  451  ter.  453  bis  305,  457,  i.  2  bis  317  331, 
498  bis  337,  1  bis.  3  ter  Havn.  A  I  309, 476,  l  313,  486 
Havn.  B  I  313,  487,  i  Sang.  I  300,  541  An.  Val. 
1  314,  42  322,  57. 58.  60  bis  Agn.  I  333,  62  334,  (548) 
334, 79  ter  33.5, 79. 90    Prosp.  I  441,  877  442,  896  451, 

1036  458,  1140  460,  1161.  1163.  1165.  1167  461,  1177  464, 
1218  465,  1222.  1228  466,  1238.  1240.  1246  467,  1254.  1256 
468,  12.59  (b)    471,  1290  475,  1324.  1326  476,  1333.  1335 

477, 1338  481,  13B4  bis  483,  1371  add.  IV  ad  Prosp. 
1  491  add.  VI  498,  379.  380  Silv.  I  521,  39  522,  71 
Dom.  Val.  I  629,  u  630,  6.  13  Chr.  511  I  642,421. 
427  643,  471  644,  497.  509.  510  651,  540  653,  546  655, 
554.  559.  562  657,  565  661,  594  663,  615.  621  664,  643.  651 

665,  688  Chr.  452  I  652,  50  654,  65.  67.  69.  71.  73  656, 

78  658,  102.  113  Ilyd.  II  14,  3  15,  6.  7  17,  43.  44  18, 
55  19,  63.  68.  69  (a  .  b)  20,  77  21,  92  22,  97  bis.  107  23, 
112.  117  24,  129.  134  27,  156  28,  170  (a).  172.  173  (a)  29, 
174  (b).  180  30,  183  bis.  186  bis  31,  192.  197  (a)  33,  217. 
320.  228  34,  232.  238.  240.  243  35,  244  (b).  245.  246.  250 
Marc.  II  60,  379,  2  61,  381,  2.  382,  2  64,  395,  4  66,  400 
69,  406,  3  71,  414,  2  91,  476,  2  bis    92,  481,  1.  483  93,  487. 

84* 


658 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII, 


488,  2.  489  bis  Auct.  MarC.  II  104,  534.  53.'i,  2.  53G,  4 
105,  538,  3  lOG,  539,  3.  540,  3.  5  bis.  541,  2.  542  107,  543,  2 
108,  547,  1.  .548,  1  Cass.  II  147,  956  148,  972  153,  1127. 
1129.  1138  154,1169.  1172  155,  1185.  1188.  1194  156,1215, 
1232  157,  1253  bis  161,  1364  bis  Tict.  T.  U  203,  554,  4 
loh.  II  212,  568.  569,  4.  571,  3  213,  572,  2  bis  215,  577, 
2  biB  bis.  579,  3  217,  585,  2  218,  587,  5.  6.  5S9,  2  bis  220 
V.  13  Mar.  II  232,  455,  2.  463  bis  233,  467,  2.  489  234, 
509  235,  526  236,  540,  2.  547,  2.  553.  554  Is.  hist.  II 
267,  23  268,  1.  2  fa  .  b).  28  269,  5.  12.  17.  18.  21.  23  270, 
6.  14.  23     271,  13.  24.  25     272,  6.  9.  18  (b).   19  (a).    27  (b) 

273, 12  (b).  19.  32  (b)  274,  l  (a).  4  (a).  6  (a).  38.  32  (a) 
275,  13. 17  276,  1.  4.  6  277, 13.  15  (a .  b).  28  (a  .  b)  281, 

15.  18.  22  282,3(b).  10  283,  8  284:,  6  (b).  U.  16.  18  285,  7 
286,7.22     287,16     289,11.22.24     292,6     293,2.23.26 

294,  13  301, 7.  9.  15  302,  u.  2o(b)  303, 7. 12. 16  add.  I 
ad  Is.  hist.  II  304, 1.  2.  u  C.  Byz.  II  334,  2.  5  335,  8 
352  C.  Eisp.  II  340, 18.  19.  20.  21.  23.  23  mg.  bis  341, 
26  bis.  26  mg.  343,  35.  35  mg.  348,  46.  46  mg.  349,  49. 
49  mg.  53  bis.  63  mg.  350,  58.  58  mg.  351,  62  mg.  352, 
67.  67  mg.  68.  68  mg.  354,  74  add.  F/J  ad  Is.  hist.  II 
376  Ps.  Is.  h.  n  378  tit.  379,  2  382,  8.  9  bis  383,  9 
guinquies.  10  septies  384,  10  <er.  12  seaijes  385,  12.  13 
sexies.  14. 15  386, 16  bis  387, 17.  18    /s.  chr.  A  II  463, 

311.314  468,349.349»  469,349  471,368.372  473,382 
476,  403  477,  403.  405.  407.  408  479,  415  Is.  chr.  B  II 
463,  211  268,  231  477,  26i  add.  II  ad  Is.  chr.  U 
493,  6  add.  IV  503,  ^ter.  3  505,  6  Britt.  III  160,  lo 
161, 18  Bed.  A  III  292,  382  298,  450  bis.  452  300,  465. 
469     302,  480     305,  500.  501     308,  522.  523.  529     309,  529 

add.  I  ad  Bed.  111  334,  493.  522  335,  540  add.  II 
337  339  Lat.  lust.  UI  423,  22  Beg.  Vis.  III  464,  i.  4 
Goti  Mar.  U  235,  638  238,  568  bis  C.  Byz.  U  337,  u 
Ejp.  Ov.  U  373,  15  Us  374,  i6  Fs.  Is.  h.  II  381, 7 
382,  9  quater  386,  16  add.  VII  ad  Is.  hist.  II  376 
add.  IV  505,  5  Beg.  Vis.  III  469  (Par.)  Gotti 
Havn.  I   299,  40l.  405       Gotthi   Chr.  Caes.  U   222, 

450  bis.  461.  467.  458  bis.  466  bis.  473.  485.  494.  497.  506 
223,  507.  508.  613,  2.  625.  544.  545.  552      add.   IX    ad    Is. 

hist.  U   389,  (a)  2   390,  (b)  7      Bed.  B  UI  308,  274 
Gothi  reges  /s.  hist.  II  293,  20     tempora  Gotta  Ep. 
Ov.  II  371,  7     campi  Gotti  ibid. 
Gothus  An.  Val.  I  322,  61  bis     Eyd.  II  19,  60     /s. 

hist.  n  275,  30  (a) 
Gothia  Scyth.  L.  U  319,  25     Hcyth.  B.  U  319,  25 

Gotia  Ep.  Ov.  11  374,  16 
Gothicus  Or.  Const.  1  11,8  An.  Val.  I  322,58 
Prosp.  I  483,  1371  Sih.  1  521,  46  Eyd.  II  23, 
116  31, 192.  201  34,  242  /s.  hist.  II  270,  20  (a). 
21  (b)  273,  16/17  280,  18  (a).  24  (a)  Is.  chr.  A  II 
469, 350  Lat.  lust.  UI  422, 25  Gothica  geus 
An.  Val.  I  316,  49  326,  84  loh.  U  219  v.  6  Is. 
hist.  U   289,  4       Gotice   facZu.^  Geneal.  I   195, 

616.  618 

Gothiae  Alpes  v.  Alpes  Cottiae 

Graecia  Silv.  I  549, 8  CVir.  611  I  642,  421  iliarc.  II 
C4,  395,  4  92,  479,  2  6'oss.  U  148,  972  loh.  II  215, 
579,  1  /s.  hist.  II  269,  6  Scyth.  B.  11  316,  15  /s. 
cAr.  J.  II  432,  37  433,  43  434,  46  •>  435,  58.  60.  64=' 
439,106  445,165  463,311  479,414»     /s.  chr.  B  U 


432, 35  433,  37  437, 53  Grecia  Geneal.  I  169, 180  » •  b. 
199  Prosp.  I  392,131  420,560  441,877  Scyth.  L. 
II  316, 15  317,  20  318, 23  Scyth.  B.  II  318,  23  C. 
Bisp.  II  337, 8  Ps.  Is.  h.  II  884,  11  Bed.  B  lU 
256, 48    Bed.  A  UI  272, 164 

Graeci  (subst.,  plur.)  Oener.  A  I  108,  207  Geneal. 

I  195,  616  Prosp.  I  387,  36  Silv.  I  519,  7 
Chr.  511  I  637,  235  Vict.  Aq.  I  717  '  723  bis 
731  733  Eyd.  II  22,  lOG  Marc.  II  95,  498,  3 
Vict.  T.  n  195,  513  /s.  hist.  11  268,  32  Scyth. 
B.  II  316, 16  Is.  chr.  A  II  432, 36  435, 63  442, 
133.  140  449,  194  450,  ^io"  /s.  chr.  B  II  425,  2 
435,  45  442,  94  450,  140  add.  IV  ad  Is.  chr. 
11504,5  .BW«.  in  152, 7  161,19  Nenn.int. 
III  152,22  Bed.  A  III  276,213  278,230  321, 
694  V.  3  Greci  Oener.  A  I  96,  62  97,  77.  83,  28 
98,85,4  108,204  131,331  Chr.  Al.  1  96,  39 
97,  58,  28  98,  60,  5  107,  167,  46  108,  176.  178  124, 
280  Geneal.  I  169,  180«=  F.  Vind.  B  I  278, 
74  Prosp.  1  398,  230  453,  1063  (a)  Vict.  Aq.  I 
693   703   715   727   733  735    P.  Camp.  I  746, 

482   748,  543.  546.  550      Scyth.  L.  II  315,  14    316, 

16  Sci/th.  B.  II  315,  14  C.Eisp.  II  354,74 
Ps.  Is.  h.  II  379,  2  add.  IX  ad  Is.  hist.  U 
389,  (a)  1.  (h)  4    390,  (b)  4     add.  II  ad  Is.  chr. 

II  492  ter  add.  IV  504,  3  Bed.  A  m  253, 
23  270,  149  V.  18  276,  208  290,  364  294,  394  295, 
415  Bed.  B  III  275,  144  277,  155  280,  169  Lat. 
Bed.  III  353,  167  (Par.)  Lat.  lust.  III  420,  34 
Gregi  Chr.  Al.  1  116,  235  Gregus  (=  Graecos) 
Lat.  Mal.  III  426,  23  —  Uelleues  Gener.  A  I 
97,  83, 27     "Elh]VK  Chr.pasch.  I  215,  701  243, 379 

Graecus  (subst.)  Grecus  add.  IX  ad  Is.  hist.  U 
390  post  (b)  17  add.  IV  ad  Is.  chr.  II  503,  2 
—  "E).{hjy)  Lat.  Al.  UI  449, 11 
Graecus  (adj.)  Geneal.  I  195,  616.  618  add.  V  ad 
Prosp.  I  495  Vict.  Aq.  I  677,  5  Eyd.  U  18, 
21  35,  253  Marc.  II  60  praef.  v.  4  63,  392  v.  5 
72,  415, 2  Vict.  T.  U  188,  468  197,  523, 3  /«. 
chr.  A  II  485,  62  450,  201  453,  232^  Bed.  A  III 
276,  216  814,  .■.60  320,  590  Grecus  Geneal.  I 
195,  617  bis  Prosp.  I  399,  243  403,  302  424,  617 
add.  V  ad  Prosp.  I  494  prol.  495  Bed.  B  III 
258,. 56  Bed.  A  Ul  300,470  Lat.  Bed.  Ul 
353,  167  (Par.)  reges  Greci  Gener.  B  I  137, 
199  secuudum  Grecum  (ntr.)  Geneal.  I  175, 
•iio^  iu  Greco  add.  V  ad  Prosp.  I  494  prol. 
de  Graeco  Vict.  Aq.  I  677,2  Eyd.  II  13,23 
adv.  Graece  Oeneal.  I  195,  616  Prosp.  I  388, 
65  449, 1010  /«.  chr.  A  11  456,  253  Bed.  A  UI 
265,  114  Grece  Oeneal.  I  178,  356  Prosp.  I 
459,1155  P«. /«. /i.  II  381,  5  6is  Liieca.e  Geneal. 
I  175, 310"  Bed.  A  lU  247, 1 
grecauioum  Chr.  354  I  147,  23 

Graecosarmatae   Grecosarmatae  Geaer.  A  I   110,218 
Grecosarmates  Ohr.  Al.  I  110,  I88 

firaiae  v.  Alpes,  Iiialpes 

Grunicus  flumeu  Bed.  A  III  275,  195 

Oratianopolis  clvitas  Gratianopolitaua  N.  Oall.  I  600, 
XI  3 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


659 


Grec-  )'.  Graeo- 

Greotliingi  Hyd.  II   15,  12       Oreotliyngii   Cons.  Const. 

I  244,  386,  1 
Gualia  v.  Wjillia 
Guascouos  v.  Vascoues 
Guaul  (murus  s.  agger)  Britl.  III  165,  7  179,  18    Nenn. 

int.  III  16u,  fi  179,  10      cf.  vallum  Severi 
Gueith  insula  Briit.  III  148,  3      iVeun.  int.  III  148,  i 
tiueith  Lin  Garan  v.  Liun  Garau 
Ciuenedota  Briit.  III  205,  2'i  207,3  208,16     Guendota 

ib.  204,  39       Weuedotia  ib.  146       Gueruet   ib.  146 

Guined  ib.  181,23     Nenn.int.  III  181,23 
Guent  Britt.  LU  215,20  216,30     Nenn.  int.  III  215,9 
Guined  v.  (iuenedota 
Guinnion  castellum  Britt.  III  199,  17       Nenn.  int.  111 

199,  12/13 

Guir  Britt.  III  156,  lO     Nenn.  int.  III  156, 13      Guyr 

Britt.  III  215,  29 
Guorthigirniaun  (regio)  Britt.  111  190,  18  192,  26    Nenn. 

int.  III  191,3  192,8.15     Guorthegiruiaun  Britt.  Ul 

192,  13 
arx  Guorthigirni  Britt.  III   191,  8 
Guoy  tlumeu  Britt.  III  215,  I6     Nenn.  int.  III  215,  7 
Guunnessi  Briit.  III  186, 18        Guuuis   Nenn.  int.  III 

186,  15 
Guyr  V.  Guir 
Gyarus  (insula)  Gener.  A  I  108,  206,  6        Curus  Chr. 

Al.  I  108,  177,  6 
Gymnosophistae    Gymnosophiste    Gener.  B    I    105 ,  76 

Gymuosoiistae  Gener.  A    I    106,  190,  18      Geneal.  I 

166,  110     Gemnosofutae  Gener.  A  I  105,  185     Nudi 

sapientes  Chr.  Al.  1  105, 155  106,  159, 18 

Habelmaula    Bed.  A  III  263,  98 

Habren  v.  Duorig  H. 

Hadriace,  Hadriaticus  v.  Adria 

Hadriauopolis  Or.  Const.  I  9,  5.  31     Cons.  Const.  1  243, 

378,  2     Adriauopolis  Lat.  Itist.  IH  422,  25 

bellum  Adrianopolitanum  Cons.  Const.  I  232,  324,  1 
'AdQi((vonoi.iT ca  Chr.  pasch.  I  232,  325,  2 
Haemimontus  Sitv.  I  539,  13 
Haila  villa  Jilarc.  II  99,  616,  2 
Halani  v.  Alani 
[Halberstat  (Ualberstadt)  N.  Gall.  I  594,  vii  5      civi- 

tas  Alverstetensis  ibid.] 
Halicarnassus   Halicarnassensis  episcopus   Vict.  T.  U 

199,  539 

Balys  Jiuvius  Alys  Oener.  Al  111,  229,  lO  Alyus  Chr. 
Al.  I  111,  201, 10 

Hebraei  Prosp.  I  387,  45  388, 50  389,  63  391,  103.  lU 
Chr.  311  1  632, 24  633, 34  635,  163  636, 184.  186.  20l 
Vict.  Aq.  I  682,  22  683,  4  Ilyd.  U  13,  20  Marc.  U 
63,  392  V.  12  Cass.  II  122,  S4  /«.  chr.  A  II  429,  21 
433,  44  440,  118  445, 167  449, 197  Is.  chr.  B  II  424 
429,18  433,38  434,41  415,113  Gild.m  i^,i 
Bed.  A  m  270,150  271,153  Hebrei  Gener.  A  I 
104, 170  106, 190, 1  107,  197, 1  adi.  I  ad  Chr.  354  I 
152, 33     Geneal.  I  168,  lei»'''    Prosp.  I  388,  57.  59 

389,  64.  6.'..  67.  70.  72   391,  107.  111   392,  119.  125.  136  393, 
148  394,  158.  167  395,  185  396,  195      add.  I  ad  Prosp. 


I  487,  10.  13  add.  V  494  add.  VII  ad  Is.  hist.  II 
376  add.  IX  390,  (b)  i  add.  II  ad  Is.  chr.  II  491,  i 
492  4Js  Bed.  A  III  253,24  258, 4 k  261,73.79  271, 
151  274, 179  282, 273  bis  293,  .393  Bed.  B  III  248, 10 
252,23  253,26  256,49  262,83  269,127  //i/.  U1416,9 
Lat.  Mal.  III  433,  15     Ebrei  Chr.  Al.  I  104,  I4l  106, 

159,  1.    161,  1    107,  167,  1    119,  258    128,  300.  302     Bed.  A 

m  266,  123 

Hebracus  (subst.)  Is.  chr.  B  II  424  Ilohreus 
Prosp.  I  396,  199  Hobraeus  Chr.  511  I  636,  200 
Hebraeus  (adj.)  Geneal.  1 168,  161"=  187,  495b  Hyd. 
H  19,  59  35,  253  Marc.  11  63,  392  V.  15  Hebreus 
Geneal.  I  168,  161»  •  b  Prosp.  I  398,  230  399, 
243  add.  V  ad  Prosp.  I  495  Bed.  A  III  247,  3 
251, 18.  19  255, 37  320, 590  Bed.  B  III  247,  4 
Lat.  Mal.  III  429,  2  Haebrea  liistoria  Bed.  A 
lU  276,  208  Aebrea  liugua  Geneal.  I  187,  495» 
Hebraea  gens  Prosp.  I  386,  27  Hebree  gentis 
add.  V  ad  Prosp.  I  494  prol.  plebs  Hebrea 
Bed.  A  III  248,  6  Bed.  B  UI  248,  7  Ilebreus 
populus  Bed.  A  III  250,  15  reges  Hebraei  Chr. 
511  1  634,  90  reges  Hebrei  Gener.  A  I  89,  17 
Gener.  B  I  89,  15  120, 111  —  Hebraeum  (nir. 
=  sermo  Hebraeus)  Geneal.  I  175,  310''  add.  II 
ad  Silv.  I  613,  4  Clir.  511  I  634,  84  Hebreum 
Geneal.  I  178,  356  Chr.  511 1  633,  74  Bed.  A 
lU  267,  139 
Hebraicus  (adj.)  add.  V  ad  Prosp.  I  495  Marc. 
1163,392,11  Bed.Am2bl,n  Sil.  m  ilQ, 
9.  11  Hebraica  auctoritas  Bed.  A  III  247,  3 
253,  23  Hebraica  veritas  ib.  247,  2  248,  5  251, 
17  253,  23  bis  257, 46.  47  267, 133  321,  594  v.  2.  5. 
10  Lat.  Bed.  III  353, 167  (Par.)  Hebraicae 
(adv.)  Geneal.  I  175,  310»  ' 
Hebron  v.  Chebron 
Hebrus  (fluvius)  Gener.  A  I  111,  229,  24     Ebrus  Chr. 

Al.  I  111,  201,  24 
Heilic  V.  Finnaun 
Helamite  v.  Elymaei 
Heleraptien  v.  Elenptien 

Helena  casti'um  (ex  Helena,  matre  Constantini,  nuncu- 
patum,  c/.  Zonar.  XIII 6)  Chr.  511  I  644,  481  ca- 
strum  cui  Helenae  nomen  est  Prosp.  1  454 ,  1078 
Cass.  II  151,  1086  Elnia  N.  Gall.  I  608,  xiv,  12 
(cf.  I  p.  57S)  Elenensium  civitas  ib.  608,  4  Hcle- 
nensis  ecclesia  loh.  II  213,  572,  4 
Helenopolis  (=  Drepana  Bithyniae)  Prosp.  I  450,  1023 

Bed.  A  m  296,424 
Heliada  v.  Hellas 
Helicon  Gener.  A  1  111,  228,  7     Elicus  Chr.  Al.  I  111, 

200,  7 

Hetiupolis  Aeijypti     regio  Heliopoleos  Bed.  A  UI  277, 

226 

nellas  Helladam  Oener.  A  1  97,  80     Ellada  Chr.  Al. 

I  97,  56     Heliada  Gener.  A  97, 77     EUadii  CVir.  Al. 

97,  53 
Hellenes  v.  Graeci 

Hellespontus  Silv.  I  540,  7,  6     Marc.  II  66,  400 
Ilelvetiorum  civitas  N.  Gall.  I  596,  3 
Helymei  v.  Elymaei 


660 


GEOGR   PHICA. 


iNDEX  vni. 


Hendor  (imlyo  Endor)  Oeneal.  I  174,  285 

Heraclea  (Perinthus)  Prosp.  1  443,  911  Heraclia  Cass. 
II  148,  993  £ed.  A  in  293,  385  'HgitxUia  Chr. 
pasch.  I  234,  330,  2  Eraclia  Ps.  Is.  h.  II  381,  7 
Heraclea  Thraciae  Vict.  2\  II 196, 520,  l    cf.  Perinthus 

Heraclea  Pontica  n.  Pontus 

Heraclea tlieatrum  Eraclie  Ep.  Ch.  II  371,  5 

[Herbipolis  (Wurzbury)  N.  Oall.  I  594,  vii  9] 

Herculea  turris  u.  Daras 

Herculis  columnae  C.  Hisp.  II  353,  70  Britt.  III  157, 
13  Nenn.  int.  UI  157,  lo  statua  Heroulis  Gener.  B 
I  102,90  Oeneal.  I  168,164  Eracliae  fines  Chr. 
Al.  I  127,  297  Eracleotious  terminus  ib.  102,  i2l 
Herouleae  quod  est  Heracleoticae   stellae  Oener.  A 

I  102,  149 

montes  Hereri  Nenn.  int.  IH  181,  23     Briit.  lU  182,  l 
Heridanus  i'.  Eridanus 
Herinam  loh.  II  214,  575,  l  (ubi  cf.  not.) 
Hermianensis  ecclesia   Vict.  T.  U  202,  550,  2 
Sermunduri  Ermunduli  Chr.  Al.  I  110,  187,  5 
Hermus  (fluvius)  Gener.  A  I  111,  229,  20     c/.  Orentus 
Heruli  Havn.  mg.  1  309,  476,  2     Havn.  B  I  318,  487,  2 

An.  Val.  I  318     Uarc.  II  98,  612, 11      Eruli  Havn. 

A  I  309,  476,  2  313,  487     Havn.  I  319,  491     F.  Vind. 

A  I  318,  640     Hyd.  11  28,  171  31,  194     Cass.  II  159, 

1326     Berdilii   Chr.  Al.  I  110,  187,  4 

Herulus  Erolus  Mar.  II  238,  666,  4.  668 
Hesperia  (=  Eispania)  add.  I  ad  Is.  hist.  II  304,  15 

Esperia  Ps.  Is.  h.  II  378,  i     Esperie  (gen.)  C.  Hisp. 

II  356,  79 

Hesperii  (incolae  Italiae)  Nenn.  int.  III  153,  4 
Hesperius  (adj.  =  occidentalis)   Hesperium    imperium 
Marc.  II  91,  476,  2     Hesperium  regnum  ib.  86,  464,  2 
Bed.  A  III  305,  493 
Hetruria,  Hetrusci  v.  Etruria,  Etrusci 
Hettali  v.  Thessali 
Hibeni  v.  Hiberi  (Caucas.) 

Hiberia  (=  Hispania)  Oener.  A  I  99,  88,  41  Prosp. 
I  402,  280  415,  475  add.  I  ad  Is.  hist.  II  304, 14 
Ps.  Is.  h.  n  378,  1  Iberia  C.  Hisp.  II  339, 15  349, 
48  Iberie  (gen.J  ib.  356,  79  Ibiria  Chr.  Al.  I  98, 
62,  41     Yberie  C.  Hisp.  11  341,  26 

Iberia   oiterior  C.  Hisp.  II   356,  80       ulterior  vel 

citerior  Iberia  ib.  358,  86 
Hiberi    (pl.)    Oener.  A    I    96,73    98,83,41.  85,  i 
Hiberei  Britt.  III  161 ,  20       Hiberii  Geneal.  I 
169,  m^     Iberi  Chr.  Al.  I  96,  50     Itirii  ib.  98, 
58,  41.  60, 1     Yberi  Ps.  Is.  h.  11  379,  2 
Hiberia  (ad  Caucasum)  loh.  II  212,  571,  l 

Hiberi  (pl.)  Cass.  II  140,  747     loh.  11  211,  567,  3 

Is,  chr.  A  II  476,  iui^     Hiberii  Gener.  A  I  111, 

226     Hibeni  ib.  107,  197,  33     Ibiri  Chr.  Al.  I  107, 

167,  33     Birri  ib.  111,  198 

Hibernia  Oild.  m  88, 36     V.  Oild.  A  III  94,  32.  36  95, 

23     V.  Gild.  B    m    108,  11.  24      Briil.  III    148,  4 

154, 10.  17    155, 1.  23    156, 15    157,  is     158,  8    159,  6 

194, 18  196,  3  197,  17  198,  u      Nenn.  int.  III  148,  3 

154,  19.  21.  23.  26.  31    155,  3    156,  5     157,  14/l5    158,  3.  9. 

15/16  194, 2.  4. 7  196, 1.  2     Mir.  Hib.  Paris.  UI  220, 


33  Hibernie  (gen.)  Mir.  Hib.  Paris.  III  220  Hy- 
bernia  ib.  219 

impudeutes  grassatores  Hiberni  Oild.  III  36, 16 
Hibernenses  Gild.  III  88,  37     V.  Gild.  A  UI  95, 
8.  20     Nenn.  ini.  III  155, 14    196,  4.  5/6      BriU. 
III  196,  5  197,  7.  13.  22 
Hiberneusis  insula    V.  Oild.  A  lEI  94,  24 
mare  Hibernicum  Britt.  III  195,  25 
Hiherus  flumen  v.  Iberus 
Hiebuseus  v.  lebuseus 
Hierapolis  Marc.  II   94,  494,  2      Bed.  A   III   288,  332 

310,  539 

Hieropolitanus  episoopus   Prosp.  I  419,  550    429, 

683     Hieropolitanus  praesul    Vict.  T.  11  193,  499 

Hiericho  (lericho)  Chr.  Al.  I  115,  226    Oeneal.  I  176, 

337    187 ,  496      Is.  chr.  A   H  461 ,  289      Bed.  A  III 

263,96  264,104     Hierico  Oeneal.  I  177,353  187,496 

190,  631 

Hieropolis  v.  Hierapolis 

Hierosoli/ma  (gen.  -orum)  vel  Hierosolymae  (gen.  -arum) 
Hierosolyma  Hyd.  II  13,  26  Vici.  T.  II  186,  459  192, 
492, 1  Bed.  A  m  259, 56  289,  343  291, 37i  Hieru- 
solyma  Is.  chr.  A  11  447, 178  454,  241  456,  254  458, 
266  460,  285  add.  II  ad  Bed.  III  338  Lat.  Mal. 
m  428,  10  Hierosolima  Cons.  Const.  I  246,  419 
Bed.  A  III  269,  146  284,  29i  286,  308  Bed.  B  III 
286,  194  Hierusolima  Chr.  Al.  I  128,  300.  302 
Is.  chr.  A  II  461 ,  289»  Iherosolima  Clir.  511  I 
640,  346    —    Hierosolimae   Prosp.  I   399,  243   406, 

335,  23/24  410,  393.  398  415,  479  433,  743  434,  751 
439,849  441,887  454,1074  —  abl.  Hierosolymis 
Oeneal.  I  162,  32»  193, 571  F.  Vind.  A  I  283, 151 
Prosp.  I  395,  iso  396, 185  398, 227  Hyd.  II  17, 38. 
40  18,  68  19, 66  22,  106  Marc.  II  80,  439,  2  Cass.  II 
122,  64.  58  Is.  chr.  A  II  466,  333  Bed.  A  III  297, 
436  303,486  Hierusolymis  C/ir.  ^/.I  121,267  Chr. 
452  I  648,  24  Is.  chr.  A  II  467,  345  Is.  chr.B  II 
440,  74  445, 110  461, 191  add.  II  ad  Bed.  m  339 
Lat.  Mal.  III  428,  8  Hierosolimis  Cons.  Const.  I 
246,  4i5i»s    Prosp.  I  391, 110  403,  305.  ,306    411, 4U 

412,428    415,478ji"s     420,558     422,699    432,715     446, 

953.  960  448,  996  452,  1045  add.  II  ad  Is.  chr.  II 
492  Bed.  A  HI  276,  205  280, 251  283,  274  Sed.  B 
m  268,  124  272,  130(A;  289,  20S  Hierusolimis  Chr. 
Al.  I  127,  293  Is.  chr.  A  II  440,  112  Hyerosolimis 
add.  I  ad  Prosp.  I  487,  8  Iherosolimis  Chr.  511 
I  640,  357 

Hierosolyma  {gen.  -ae)  Marc.  II  74,  419,  3  84,  453, 1 
Vict.  T.  II  193,  497,  3  Is.  chr.  A  II  478,  413 
Bed.  A  III  276,  216  279,  249  286, 3i7  287, 319 
289,  348  304, 490  310, 537.  539  326,  611  Bed.  B 
III  284, 186  Lat.  Mal.  III 427,  41  Hierusolyma 
Is.  chr.  A  II  449, 193  452, 227  456,  251  458,  269 
Is.  chr.  B  11  448, 129  456,  169  Hierosolima 
Prosp.  I  424,  620.  622  428,  663  435, 771  add.  II 
ad  Is.  chr.  II  494,  8  Bed.  A  lU.  263,  90  Bed. 
B  III  273,  134  Hierusolima  Barb.  I  279,  86 
292,219  Iherosolima  Chr.  511  1  639,  302.  317 
640,  326.  359  C.  Hisp.  II  353, 72  Ps.  Is.  h.  U 
384, 11    386, 17     add.  II  ad  Is.  hist.  II  494,  8 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


661 


lerosolima  add.  IV  ad  Is.  chr.  11  504,  4  V. 
Gild.  B  III  109,  1  lerusolima  P«.  h.  chr.  II 
499,  ISO  Hierosolomia  €hr.  354  I  140,  7 
llierusalem  Chr.  Al.  I  120,  26.",  124,  281  128,  30o 
bis  129,  313  ter.  315  Oener.  A  I  121,  26»  128, 
297  129,  299  134,  346  135,  363  Gener.  B  I  132, 
167,52  135,117     GeneaZ.  I  1G4, 74»  1G7, 146  179, 

373  iiS.  374  180,414  181,418.422  182,437  184, 
453  bis.  465»  •  ''.  456  ter  185,  457.  458  ter.  459.  460 
191,  541.  543     192,  646     193,  571    194,  613      PrOSp. 

1 391, 115  397,  202  406,  335, 16  423, 599  Hyd.  II 
29, 174  (a;  (W  II  142,797  /«.  cAr.  ^  II  429, 
19»  445,  164  446, 171  Gild.  III  47,  I8  70,  23/24 
72, 11  74,  2.  6.  13  Bed.  A  III  262,  86  267, 136. 
139  268,140.  141  269,147  270,149  j!<a<er.  150  271, 
151  bis  272,  159  bis  273,  169  bis.  170  bis  Lat.  Mal. 
III  426,  37  428,  40  432,  37  435,  27  Hyerusalera 
Oener.  A  I  134,  346  135,  352  Iherusalem  Chr. 
511  1  636, 180.  200  bis  C.  Bisp.  11  340,  16  Ps. 
Is.  h.  II  380,  3  381,  6  Yerusalem  add.  II  ad 
Is.  chr.  n  494, 9  Jis  leiusalem  Geneal.  I  179, 
376  Chr.  511 1  638,  259  Ps.  Is.  chr.  II  498, 3  mg. 
add.  IV  ad   Is.  chr.  11  502       Oild.  III    32, 

10  53, 24  54,  9  55,  3  56, 7  57,  3  72,  20. 24  — 
basilica  Eomae  quae  cognominatur  Hierusalem 
Bed.  A  III  296,  417  Hierusalem  caeleste  Gild. 
III  85,  25 

Hierosolymitanus    (adj.)    Hierosolimitana    femina 
Bed.  A  III  281,264    Hierosolymitana  urbs  Marc. 

11  99,  516,  2     Hierosolymitana  ecclesia   Vict.  T. 

II   187,  465,  2     188,  473,  5     189,  477,  2     196,  521,  1 

197,  524  198,  635  201,  544,  2  ecclesia  Hierosoli- 
mitana  Prosp.  1  421 ,  572  Hierosolymitanus 
episcopus  Jlarc.  II  61,  38i,  i  Vict.  T.  II  194, 
509  203,  652.  553,  1  205,  564,  2  Hierosolymitanus 
praesul  Vict.  T.  11  184,  447  185,  451  patriarcha 
Iherosolimitanus  Ps.  Is.  h.  II  384,  11 
topographica : 

amphitheatrum  add.  II  ad  Bed.  III  339 

aquaeductus  Chr.  511  I  639,  295 

Calvariae  locus  Geneal.  I  162,  ^^*" 

martyrium  Prosp.  I  452,  1045 

mons  oliveti   Vict.  Aq.  I  683, 13     Marc.  11  74, 

419,3 

locus  qui  vocatur  Pellan  Lat.  Mal.  III  435,  29 
porta  qua  Bethleem  egrediuntur  Prosp.  I  425, 

625     Cass.  II  142,  797 
templum  C7ir.  ^/.  I  121,267    127,293    128,302 
Chr.  354  1 140,  8     Geneal.  I  181,  422  182, 444 
184,  464.  455I'.  456    185,  458.  460  bis.  461      Barb. 

I  276,  45  F.  Vind.  A  I  283, 151  Prosp.  I 
391,  110    395, 180    396,  iss    403,  306    405, 326 

409,  380    415,  481.  482    474,  1313.  1316        add.    I 

ad  Prosp.   I  487,  8.  12     Chr.  511    I  634, 103. 

104.  108  636,  176.  180.  184.  186.  191  637,  238  bis. 
240  638,  272  639,  289  bis.  295  640,  326  bis    Cass. 

II  122,  .58  Ps.  Is.  h.  II  380,3  Is.  chr.  A 
II  440, 112  445, 164  449, 193  454,  241  467, 345 
ter  Is.  chr.  B  II  440,  74  445, 110  add.  II 
ad  Is.  chr.  II  492  bis     Briu.  III  145, 7  (*;. 


10  (b)  Bed.  A  III  259,  56  260,  67  262,  86 
263, 90.  96  264, 109  bis  266, 123  267, 136  268, 

140.  142.  144     270,  149,  2.  150     271,  151  bis     272, 

iwler  275,196  276,212.216  278,231  279,249 
280, 260  281,  263  285,  296  Bed.  B  III  262, 
87    268,  124    272,  130  (b)     Lat.  Mal.  lU  426, 

33   428,  40   430,  27.  29.  31.  33.  35.  46   433,  10   (non 
omnes  locos  congessimus)  —  porta  templi  quae 
vocatur  speciosa  vel  loathara  Bed.  A  III  266, 
123 
cf.  Aelia,  lebus,  Salera,  Sion,  Solyma 
[Ilildesheim  Hildisheim  N.  Gall.  I  594,  vii  16     Hilde- 

nensis  ibidl\ 
Hilium  V.  Ilium 

Hilliricum,  liillyricum  r.   Illyricum 
Hiones,  Hionii  v.  lones 

Hippo  regius  Prosp.  I  463,  1204  add.  V  ad  Prosp.  I 
497,  1321.  1339  Cass.  II  154, 1160  Beg.  Wand.  III 
458,  2  (H)  Yppo  regius  Ilyd.  II  36  v.  i  Hippo 
Prosp.  I  474,  1321  add.  I  ad  Prosp.  I  486,  c.  1321 
Beg.  Wand.  III  458,  i 

Hipponense  concilium  Prosp.  I  464,  1210  Yppo- 
nense  concilium  add.  II  ad  Prosp.  I  488,  1210 
Hipponiensis  ecclesia  Marc.  11  77,  429,  2  Ilip- 
poniensis  episcopus  Bed.  A  III  302,  480  Hip- 
poneregiensis  episcopus  Myd.  H  18,  63 
Ilira  fluvius  v.  Ira 

Hircania,  Hircani  v.  Hyrcania,  Hyroani 
Hisauria,  Hisaurienses  v.  Isauria,  Isauri 
Hiscite  v.  Scythae 
Hiscitopolis  v.  Scythopolis 
Hismaelitae,  Hismahelitae  v.  Ismahelitae 
Hispalis  I  573  (Bet.)      Chr.  511   I  659, 584  bis      Hyd. 
II  21,  86.  89  24,  123.  124  25,  139  29,  177      loh.  II  215, 
579,3    216,583    217,684,3       Chr.   Caes.   11223,568 
Is.  hist.  II  276,19     add.  I  ad  Is.  hist.  U  304,13 
C.  Eisp.  II  366, 133    Ep.  Ov.  II  371,7       Hyspalis 
Ps.  Is.  h.  II  380,  5       Ispalis   C.  Hisp.   II  340,  16 
Ps.  Is.  h.  II  385,  13.  14  387, 19     ad  Ispali  Ps.  Is.  h. 
380,  4     Yspalis  ib.  380,  5  382,  8  387, 19     ab  Yspali 
regione  ib.  378,  1     Spalis  Is.  hist.  U  285, 13  286,  6 
296,  21  (a.  b)  801, 1  303,  8     C.  Hisp.  U  356, 79 
Hispalensis  (adj.)  Ispalensis  Ps.  Is.  h.  II  387,  19 
civitas  Hispalensis  loh.  II  216,  583     Hispalen- 
sis  populus  ib.  216,  584,  1     Hispalensis  ecclesia 
ib.  217,  585,  7    219  V.  9       episcopus  Hispalensis 
Hyd.  II  31,  192»     Ispalensis  episcopus  C.  Hisp. 
H  340,  20         Yspalensis  episcopus  add.  II  ad 
Is.   chr.   II  494,  8         Spalensis   episcopus    0. 
Hisp.  II  342,  29        Hispalensis    metropolitanus 
episcnpus  C.  Hisp.  II  339,  16     Ispalensis  archi- 
episcopus  Ps.  Is.  h.  H  385,  14  387, 17        Yspa- 
lensis  archiepiscopus  ib.  386, 16 
Hispalenses  (subst.)  Ispalenses  Ps.  Is.  h.  II  384, 

11  385,13 
Hispalitanus  episcopus  Bed.  A  III  309,  529 
topographica: 

basilica  Vincentii  niartyris  /s. /ii«(.  II  296,  24(^6^ 
secretariimi  sancte  Iherusalera  C.  Hisp.  II  340, 16 


662 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


Hispaiiia  Chr.  354  1  143,  7  Frosp.  I  419,  543  422,  .".82 
454,  I07S  4()6,  1243.  1245  472, 1295  478,  1342  add.  V 
ad  Prosp.  I  497, 1329  Silv.  1  538  tit.  4  547,  2G  Dom. 
FaZ.  1630,13      i?2/d.  II  18,49      Cass.  II  128,  326 

129,339    139,725    151,1086     /oA.  II  212,  568   213,  573,  2 

215,  678,  4.  579,  3  219  V.  3    Chr.  Caes.  II  222,  496  223, 

510.  513,2.  542  /«.  hist.  II  276,27  283,  11  287,12  300, 
6  (a)  add.  I  ad  Is.  hist.  II  304,  3.  14.  17  add.  VII 
376  bis  C.  Eisp.  II  339, 15.  le  Ep.  Ov.  II  371,  7 
Ps.  Is.  h.  II  379,  2     Qild.  III  33, 5    Britt.  III  154, 

10  155,  3.  5  156,  2  157, 14  Nenn.  int.  III  154,  28 
157, 11. 12/13  Bed.  A  III  283,  278  Bed.  B  III  278, 
159  310,280  Hispanie  (gen.)  C.  Bisp.  II  340,20 
Hyspania  Scyth.  B.  II  318,  23     add.  VII  ad  Is.  hist. 

11  376  bis  Ps.  Is.  h.  II  378,  l  Ps.  Is.  chr.  II  501, 
415  Hyspanie  (gcn.)  add.  VII  ad  Is.  hist.  11  376 
Ispania  Havn.  I  269,  33  270,  37     add.  V  ad  Prosp. 

I  496,  1237  Chr.  511  I  640,  342.  350  C.  ffisp.  II 
352,  68  mg.  Ps.  Is.  h.  M  380, 4  381,  7  384,  u.  12 
387,  17.  18.  19  388,  21  bis  Ispanie  (gen.)  C.  Eisp.  II 
340,  18  359,  92  Ps.  Is.  h.  II  383,  9  385,  is  Ispanias 
(gen.  f)  Havn.  I  269,  33  Yspania  Ps.  Is.  h.  II  378,  i 
379,  2  380,  5   382,  8  bis  385,  u     add.  II  ad  Is.  chr. 

II  494,  9  bis  add.  IV  505,  5  Yspanie  (gen.)  Ps. 
Is.  h.  II  387,  17  add.  IV  ad  Is.  chr.  II  505,  5 
Spania  Chr.  511  I  659,  584  Is.  hist.  II  267,  i.  3 
276,  21  282, 21  283,  9.  25  284, 7  (b)  286,  9.  26  287,  4. 
16  289,6  292,19  295,4.14  296,i.i(b)  301 ,  16 
Scyth.  L.  II  318,  22     C.  Hisp.  II  343, 36  349,  49  351, 

62  bis  353,  70.  71.  72  354,  73  mg.  74.  75  356,  79  his.  80. 
80  Tng.  82  358,  86  Us.  86  mg.  359,  92  mg.  360,  95  mg. 
96  bis.  96  mg.  97  mg.  99  mg.  362,  107.  107  mg.  109. 
109  mg.  364,  120.  122  366,  131.  133  Ep.  Ov.  II  373,  15 
quater  374,  16  ier  /s.  c?ir.  A  II  451,216  469,354 
473, 382  475,  399"  477,  403  479, 4i5  480,  iu^  Is.  chr. 
B  II  451,  144  480,  265  add.  II  ad  Is.  chr.  II  493,  6 
add.  I  ad  Bed.  III  335,  540  add.  II  336  Beg.  Vis. 
ni  465, 18     Spanie  (gen)   C.  Hisp.  H  349,  47    350, 

54   353,  70.  72.  72  mg.   354,  73  his.  74.  76   355,  77   356,  79. 

79  m^.  358,  86  mg.  359,  90.  90  mg.  360,  96.  96  mg.  bis 
361, 100.  101  mg.  362,  109  364, 116.  120  mg.  122  366, 132 
367, 136.  137     add.  II  ad  Is.chr.  II  493,  6 

Hispania  citerior  loh.  II  212,669,4  citerior 
Spania  C.  Hisp.  11  353,  71  Spania  ulterior  ib. 
353,  71  356,  80  Yspania  citerior  et  ulterior 
Ps.  le.  h.  II  378,  i 

Hispania  superior  /s.  Ai"s(.  II  281,  lo/ii  fia)  supe- 
rior  Yspania  Ps.  Is.  h.  II  378,  i  superior 
Spania  /«.  hist.  281,  lo/ii  (b)  Hyspania  in- 
ferior  Ps.  Is.  h.  378,  i  Ispania  inferior  ih.  384, 
11  Hyspania  superior  et  inferior  ih.  378,  l 
Yspania  superior  et  inferior  ibid.  superioris 
et  inferioris  Yspanie  ibid. 

utriusque  Yspanie  Ps.  Is.  h.  11  382,  8 

Hispania  maior  Gener.  A  I  99,  88,  42  Spania 
magna  Chr.  Al.  1  98,  62,  42 

Hispania  Terraconensis  Gener.  A  I  110,216  c/. 
Tarraconensis 

Hispaiiiae  (plur.)  Cons.  Const.  I  245,  383,  i  Prosp. 
I  441, 879  459, 1143  465, 1237  467, 1256  469, 1278 


Dom.  Val.  I  630,  8  Chr.  452  I  654,  64  656,  85 
658, 107  Chr.  511  I  655,  562  664,  634.  651  665, 
652  666,  691  Hgd.  II  13,  2  17,  42.  46.  48  19,  60. 
63  20,74  21,86.  90  fa;  24,126.134  27,155  28, 
173  (a)  31,  192.  200  JUarc.  II  75,  422,  2  Cass.  II 
155,1183.  1203  156,1215  Chr.  Caes.  U  222,494. 
497  223,  629. 541  Alar.  II  232,  460,  I  Is.  hist. 
II  275,  29/30  (a)  280,  19  (a)  292, 16  add.  IV  ad 
Is.  chr.  II  506,  7  Bed.  A  III  302,  480  Ispaniae 
Chr.  511  I  639,  300  644,  481  Yspaniae  Ps.  Is.  h. 
II  378,  1  Spaniae  Cons.  Const.  I  246,  409  Hyd. 
II  2^,iu(b)  Is.  hist.  II  275,  29  f*;  276,10 
279, 21  284, 4  (b)  289,  22  294, 4.  u  295, 21.  24 
(a.h)  296, 13  297,  4.  26  300, 12. 14  C.  Msp.  II 
342,29  351,66  352,67  356,  siifs  3.59, 90  364, 
115.  116  366, 131  C.  Byz.  II  352  Ep.  Ov.  II 
374, 16  /s.  chr.  ^  II 471,  373.  373''  472, 377  477, 
408»  add.  II  adBed.  m.3S6  iJe^.  FJs.  III 464, 4 
Hispanus  (subst.)  Havn.  I  268,  3  Chr.  452  I  6.50, 
37  Jllarc.  II  60,  379, 1  Ispanus  Chr.  511  I  640, 
334  Yspanus  ib.  644,  485  Spanus  Hyd.  II 
14,  2  Is.  hist.  II  272,  3  Lat.  Al.  ni  449, 17 
Hispani  (pl.)  Gener.  A  I  98,  86,  3  107,  197,  63  109, 
214  Hyd.  II  18,  49  add.  1  ad  Is.  hist.  II  304, 
2.  11.  12.  15  Ps.  Is.  h.  II  379,  2  Britt.  III  161, 
20  Ispani  Ps.  Is.  h.  II  383,  9  386, 15  Yspani 
Ib.  379,  2  382,  8  Spani  Chr.  Al.  I  98,60,3 
107,167,63  109,185  Is.  hist.ll  2°iG,n  C. 
Hisp.  II  361,  loamg.  364, 116  mj'.  add.  IX  ad 
Is.  hist.  n  390,  (a)  16.  (b)  16  Ispanii  Ps.  Is. 
h.  II  386, 17 
Hispanus  (adj.J  Prosp.  I  475, 1329  add.  VI  ad 
Prosp.  I  498,  396  Marc.  II  73,  416,  1  Bed.  A 
111300,471  Ispanus  C/»-.  5«  I  643,  463  Spa- 
nus  triumphus  /s.  chr.  A  II  453,  235»  Spania 
bella  C.  Hisp.  H  365, 125 
Hispaniensis  Ispaniensis  (subst.)  Ps.  Is.  h.  II 
382,  9     Hispanienses  episoopi  Hyd.  II  24,  135 

Hispanogallia    Hispanogalia    Gener.  A    I    99,88,40 
Spanogallia   Chr.  Al.  I  98,  62,  40 

Histria,  Histri  v.  Istria 

Histrus  r.  Istri 

Hitali  V.  Itali 

Hodierno  casfrum  loh.  II  217,686,4 

Honoriada  Silv.  I  541,  9,  3 

Horata  insula   V.  Gild.  A  III  100,  n 

Horoslia  civitas  Ps.  Is.  h.  II  383,  10 

Horrea  Margi     ad  Horreo  Margo  Marc.  II  96,  505 

Hosdroene  v.  Osroene 

Hosma  v.  Oxama 

Hosroeni  v.  Osroene 

Hostia  V.  Ostia 

Ilostracina  v.  Ostracine 

Hovetum  v.  Ovetum 

Hr-  V.  Kh- 

Huaccai  v.  Vaccaei 

Hugni  V.  Hunni 

Huioh  regio  Brilt.  III  213, 13 

Humbcr    Humen    Bed.  A    III    309,  531         cf.  Trans- 
umbraua  gens 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


663 


IIuDihra  Nenn.  int.  III  205,  7/8  1 

Humbium    mare   Nenn.  III  205,  4         Umhrum  niare 

Britt.  III  205, 14 
Hunni  Chr.  611 1  644,  509  Marc.  II  60, 379, 2  69,  406,  3 
75,422,3  76,427,1  80,441,1.3  81,445,1  84,452,3 
86,454,1  90,469  99,515,6  Cass.  II  156,1226.1232. 
1239.  1243  Chr.  Caes.  II  222,  450  bis  Is.  chr.  A  II 
478,409*  lluni  Cons.  Const.  I  243,  379,3  Agn.  I 
302  Prosp.  I  460,  1161  add.  II  ad  Prosp.  I  4!)(), 
2,  13.  3, 19  Ilyd.  II  23, 116  26,  ir.o  (a).  tr.3.  154  Cass. 
II  155,1211  Is.  hist.  II  271,14  277, 12.  21/22  fn;. 
23  (b)  278, 1  (a).  17.  29  279, 16  294,  2  297,  21  add.  II 
ad  Is.  chr.  II  491,  3  Bed.  A  III  298,  450.  452  add. 
n  ad  Bed.  III  339  Hugni  Chr.  511  I  659,  5S7 
663,615  Vict.  T.  II  185,449.453,2  Vni  Cons. 
Const.  I  242,  376,  1  add.  IX  ad  Is.  hist.  II  390, 
(a)  10  Ugni  Vict.  T.  II  195,  615, 1  204,  559,  2  Cliuni 
Havn.  I  302,451    339,20     Prosp.  I  471,1288   473, 

1310  475,  1322.  1326  476,  1335  479,  1346  480,  1353  482, 

1364  483, 1370     Chr.  452  I  650, 34    652, 52    658, 100. 

112   660,  116.  130.  131   662,  132.  133      Ilyd.  II  26,  1.50  (b) 
Hunni  cf.  Veneti  Italiae 
Huntedunensis  III  131 
Hyerusalem  v.  Hierosolyma 
Hylici  !).  Ilici 
Hyra  fluvius  v.  Ira 

Hyrcania  Gener.  A   I  106,  195,  3        Hircania  Chr.  511 
I  636,205     Yrgania  Chr.Al.  I  106,  1C4,  3 

Hyrcani  (pl.)  Prosp.  I  402,  283  Bed.  A  III  275, 
201  278,  236  Hircani  Gener.  A  I  105,  182  106, 
190,  7  Gener.  B  I  105,  73  Yrcaui  Chr.  Al.  I 
106,  159,  7  Y^rcanii  ib.  105,  150  Scani  Geneal. 
I  166,108 
Hysp-  V.  Ilisp- 

Hyssi  portus     Yssi  limen  Gener.  A  I  111,227     Causo 
limin  Chr.  Al.  I   111,  199 

labolonita  v.  Zabulonita 

lacentus  v.  Zacynthus 

lacobitae  fpl.)  lacobite  Ps.  Is.  h.  II  378,  2 

*Iactu  Ps.  Is.  h.  II  384, 11 

lades  Ps.  Is.  h.  II  385,  15 

lahen  Ps.  Is.  h.  II  385,  14 

lambra,  lamrus  )>.  Imbrus 

lamo  (oppidum  ins. Balear.^Tomaene  Gener.  A  1 110,216 

lapygii  Chr.  Al.  I  97,  5S,  33     lapigesi  Gener.  A  1  97, 

83,  33 
lasa  V.  Thasus 
lasdaire  mons  Nenn.  III  157,  8     Azariae  nnmtes  Britt. 

ra  157,  11 
lassus  V.  Thasus 

latrus  (fluvius)  Auct.  Marc.  11  104,  .■■35,  3 
Iberi,  Ibiri,  Ibirii  r.  Hiberi 
Iheria,  Ibiria  r.  Iliberia 
Iberus  flumen  add.  I  ad  Is.  Jiist.  11  304,  14     llilierus 

flumen  Ps.  Is.  h.  II  378, 1 
raare  Icht  Nenn.  int.  III  148,  10  187,  12 
Ichihyophagi  Icthyofagi   Gener.  A  I  101,  132,6     Ictyo- 

fagi  ib.  108,  203      Sciofagi  Geneal.  I  168, 162     Pisces 

comeduli  Chr.  Al.  I  101,  105,6  108,  174 

CHRONICA   111. 


Idaei  Daetyli  (j^l.)  Is.  chr.  A  II  435,  64.  64" 
Idos  V.  Indus  flumen 

Idumaei  (pl.)  Prosp.  I  386,  32  Is.  chr.  A  II  432,  35 
Idumei  Gener.  A  I  107,  197,  26  Idomei  Chr.  Al.  I 
107,  167,  26 

Idumea  geus  Bed.  A  III  256,  41 
lebus  (=  Eierosolyma)  Oeneal.  I  167,146  179,374 
lebuseus  (subst.)  Geneal.  I  179,  373  bis      Hiebuseus 

Chr.  Al.  I  115,226 
lebusei  (pl.)   Chr.  Al.  l   107,  167,  25      Gener.  A  I 
110,216     Geneal.  I  179,376     Lebusei  Gener.  ^4 

I    107,  197,  25 

lericho  v.  Hiericho 

lerosolima  v.  Hiorosolyma 

lerunda  v.  Gerunda 

lerusalem,  lerusolima  v.  Hierosolynia 

lesdona  Ps.  Is.  h.  II  384,  11 

Igabrum  Egabro  I  573  (Bet.)       Agabra  Ps.  Is.  h.  II 

382,8 
(Iggeliuham  (Inyelheim)  add.  IV  ad  Bed.  III  345] 
Iherosolima,  Iherusalem  v.  Hierosolyma 
Ilerda  I  573      Ylorda  Ps.  Is.  h.  II  382,  «      Ilerdensis 

urbs  Hyd.  II  25,  142     Is.  hist.  II  301, 11 
Ufintinc   V.  Gild.  A  III  104,  36 
Ili  insula  Nenn.  int.  III  156,8 
Ilici  Hylici  Ps.  Is.  h.  II  382, 8    Elecem  (acc.)  Mar.  II 

232,460 
Ilium  Prosp.  I  389,  71       Silv.  I  540,  7,1       Cass.  II 
121,42     Is.chr.  A  II  437,82"      Nenn.int.  III  151, 
29     Bed.  A  III  259,58  261,74       Hilium  Nenn.  III 
151,  31     *soIis  (ex  graeco  tjXiov  i.  e.'li.iov)  Chr.  Al. 
I  119,  2.52.  256  120,  262      c/.  Troia 
lUiberri  Eliberri  I  .573  (Bet.)  Ps.  Is.  h.  11  382,8 
IUiricum,  IUirii  v.  Illyricum,  IUyria 
Illurius,  Illuri  cet.  v.  IUyria 
Illychinitia  v.  Lychnitis 
niyria  Gener.  A  I  98,  88,  31     Chr.  Al.  I  98,  62,  31 

Ulyrius  (adj.)  Marc.  II  95,  500,  2       Ister  IUurius 

Gener.  A  I  112,  229,35 
Illyrii  (subst.,  pl.)  Is.  chr.  A  II  448,  193        Illirii 
Bed.  A  III  275, 195      Illuri  Gener.  A  I  97,  83, 
25     c/.  Defantes 
Illyrici  (pl.)  Chr.  Al.  I  96,41   97,58,25   98,58,44 

Illyryci  Gener.  A  I  96,  44 
Illyriani  (pl.)  Is.  hist.  U  297,  23  (b).  24  (a)     Illuri- 
ani  Oener.  A  I  98,  83,  44 
lllyricum   Or.Const.  I  7,20    8,3.27    11,7      Prosp.  I 
442,  896    479, 1346      Silv.  I  539  tit.  5      Dom.  Val.  I 

629,2  j/arc.  II  80,  441,  3  iJS  81,442  92,411,1  99, 
516,3.517     100,517     103,5,30        Auct.   Marc.   11    107, 

543,  2  loh.  n  216,  581,  2  Is.  hist.  II  269,  6/7  297, 
21  Is.  chr.  A  n  463,  314  Is.  chr.  B  II  463,211 
Bed.  A  III  292,  382  303,  487  lUiricum  Chr.  511  I 
642,  427  add.  II  ad  Bed.  III  338  bls  Hillyricum 
Cass.  II  156,  1239  add.  II  ad  Bed.  IH  336  Hil- 
liricum  add.  II  nd  Bcd.  III  339  lUyricus  Silv.  1 
547,  27 

Illyricianus  (subst.)   Vict.  T.  II  196,518,2 
lllyricianus  (adj.)   Marc.  II  91,479    95,  499, 1  Jis 
99,  516,  3  103,  530      Vict.  T.  II 191,  491  202,  549, 1 

85 


664 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


Illyrioiani  episcopi  (pl.)    Vict.  T.  198,  536    204, 

559,  1 
Iluro  (hodie  Oloron)    civitas   Elloronensium  N.  Gall. 

I  607,  12     id  est  Aelarona  ib.  608,  xiv 
Imbrus  (insula)  Gener.  A  I  103,  134, 18     lamrus  Geneal. 

I  168, 165     lambra  Chr.  Al.  I  103,  125,  18 
Imma  apud  Immas  Prosp.  I  442,  905 
Inalpes  Graiae  iV.  Gall.  I  598 

Inalpes  maritimae  N.  Gall.  I  611 
Inalpes  Poeniuae  N.  Gall.  I  598 
Inoionensium  civitas  N.  Oall.  I  605,  xiii  7 
India    Gener.  A   I  95,49    101,140    106,  193  JJs.  195,10 
Gener.  B  I  95,  48  101,  80     Chr.  Al.l  95,  2«  bis  106, 
163  bis.    164,  10     Geneal.  I  165,  75    166,  111    168,  164 
182,  446     Marc.  n  83,  448,  1  94,  496,  2     Cass.  II  140, 
749    Scijth.  B.  II  312,  3  319,  24  bis  321,  31    Scyth.  L. 

II  321,31  C.  Byz.  II  3.52  Is.  chr.  A  U  458,265. 
265"  Bed.  A  III  254,  26  Indie  (gen.)  C.  Hisp.  II 
352,  66 

Indus  (incola)  Chr.  511  1  637,  213 
Indi  (pl.)  Chr.  Al.  I  101 ,  112  Gener.  A  I  105, 
174  106,  190,  S.  192,  5  107,  197,  15  Silv.  1  547,  2 
Is.  hist.  II  267,  2  268,  3i  Scyth.  L.  II  312,  3 
321 ,  31  Scyth.  B.  II  321,  31  Is.  chr.  B  II 
429,17  Gild.  m  29,25  Bed.B  III  253,25 
Indii  Gener.  B  I  105,  63  Chr.  Al.  I  105,  145 
106, 159,  8.  161,  5  Geneal.  I  165,  100  Is.  chr.  A 
II  429,  20  Indie  Scyth.  L.  U  319,  24  —  Indi 
primi  et  secundi  Chr.  Al.  I  107,  167,  15 
India    (=  Arabia)    Gener.  A    I    106,  188       Arsinoita 

India  Chr.  Al.  I  106, 157 
India  cf.  Sindica 
Indice  v.  Sindiea 

Indicus  oceanus  Bed.  A  III  275,  201 
Indus  (flumen)  Chr.  Al.  I  111,  201,1      Idos  Gener.  A 

I  111,  229, 1 
Insula  laci  Volsiniensis  Auct.  Marc.  II  104,  534.  536,  6 

106,  538,  7 
Interamna  (Umbriae)  Or.  Const.  I  7,  26     Prosp.  I  440, 
859     Lat.  lust.  in  421,  22     Teramna  Cass.  II  147,960 
lones  Gener.  A  I  96,  62  108,  204       Hiones  Chr.  Al.  I 
96,  39    Hionii  ib.  108, 175 

lonia  Gener.  A  I  99,  91,  12      Chr.  Al.  I  99,  65,  12 
ab   lone   Oener.  A   109,  209       ab  Hiones  Chr. 
Al.  109,  180 
lonides  civitates  Gener.  A  I  109,  209     lonidis  civi- 
tates  Chr.  Al.  I  109,  I80 
lordanes  (flumen)  6-'e«er.  ^  I  114,  247  130,308    Gener. 
B  I  130,  143      Prosp.  I  409 ,  376      Chr.  511  I  639, 
284     Vict.  T.  II  195,516     Gild.  III  25,15  32,4  65, 
19  74,  33      Bed.  A  III  258, 48      Lat.  Mal.  III  432, 
28     lordanis  (nom.)  Gener.  A  I  111,  229,  5     Chr.  Al. 
I  111,  201,5      lordanes  ((jen.)  Lat.  Mal.  III  432,42 
lordanis  fluvium  CJir.  Al.\  115,  226     lordannes  Lai. 
Mal.  III  429, 15.  17  432,  4  435,  I6 
lovis  mons  ».  Mons  lovis 
Ipirotia  v.  Epirus 

Ira  (fluvius  Uispaniae,  hodie  Staffora)  F.  Vind.  A  I 
305,  588  Mar.  II  232,  461  Hira  Marc.  II  88,  46i,  2 
Uyra  Lat.  lusl.  III  423,  5 


Iren  (acc.)    V.  Gild.  A  III  93,  24 

Isabini  Gener.  A   I    101,  132,6     Chr.  Al.  I  101,  105,5 

Geneal.  I  168,162  =  Sabaeif  Fr. 
Isacar  (tribus)  Prosp.  I  390,  79     add.  IV  ad  Prosp.  I 

491 
Isauria  An.  Val.  I  314,  39.  41     Prosp.  I  421,  58o  456, 

1104      Silv.  I  541,  s,  4      Hyd.  U  32,  215     Marc.  II 

91,  475,  1  93,  485.  488,  1  94,  492  95,  497.  498,  2  Vict.  T. 
n    189,476,3.476     190,483      Lat.  lust.    III    420,23 

Hisauria  Cass.  II  141,  766 
Isaurus  Marc.  II  92,  484, 1  95,  498,  2 
Isauri  (pl.)  An.  Val.  I  314,  42     Marc.  II  68,  405 
80,441,1    90,473,2    9i,mbis    95,497      Auct. 
Marc.  II   108,  647,  5     Issaurii  Chr.  Al.  I  107, 
167, 40     Hisaurienses  Oener.  A  I  107,  197,  40 
Isauricus  Ayn.  I  314        bellum  Isauricum   Cons. 
Const.  I   216,  713,  1     Chr.  pasch.  I  216,  713,  l 
Marc.  II  94,  492  bis.  497,  2     Vict.  T.  U  192,  495,  i 
Ismahelltae  (pl.)  Prosp.  I  386,  29     C.  Hisp.  11  366, 130 
Is.  chr.  A  n  432,  34     Is.  chr.  B  II  432,  31    Bed.  A 
ni  256,  39     Lat.  Mal.  III  433,  14     Ismahelite  Bed. 
B  III  256,  42         Hismahelitae    C.  Hisp.  II  362,  105 
Hismaelitae  C.  Byz.  II  339,  2i  343,  24  346,  29  v.  35 
Smahelitae  C.  Hisp.  II  343,  37 

Isinahelita  (sing.)  Geneal.  I  179,  377^» 
Ismemts  fluvius  Isminius  Chr.  Al.  I  111,201,8       Es- 

menos  Gener.  A  I  111,  229,  8 
Isontius  fluvius  v.  Sontius 
Isp-  V.  Hisp- 

Israel  (terra  vel  populus,  indecl.)  Chr.  354  I  90,  2l(b) 
Gener.  B  I  120,  109.  iu    121, 116    129, 179     Oeneal. 

I  167,  144  177,  352  179,  372.  373.  377»  185,  458  186, 
474IJ    188,  498.  509.  511     189,621     190,533.535     192,551» 

F.  Vind.  B  I  278,  74     Chr.  511  I  639,  290     Vict.  T. 

II  199,  639  add.  VII  ad  Is.  hist.  U  376  Oild.  III 
26, 11.  32  37, 11  57, 8.  9.  13  59,  22  bis  60, 7  65, 18  69, 
21  71, 27  72, 13.  20  73,  8.  35  74, 1  76,  5  bis.  32  V. 
Gild.  A  III 100, 10  Bed.  B  III  257, 51  Bed.  A  m 
259,  63  260,  64     Israhel  Chr.  354  I  90,  22  (a)     Chr. 

Al.  I  116,234  117,240  118,242.243.246  119,250.253. 
256.  257.  259.  260  bis  120,  263.  266  bis  121,  268  125,  287 
127,292.295.296  Gene»-.  ^  I  121,  269  123,277  129, 
299  (reJieo/.  I  173,  281  178,359.372  187,497  188,498 
189,52,3.629     190,533     191,539     192,546.668     193,  .569 

add.  1  ad  Chr.  354  1 152,  27.  31  Barb.  I  280  Prosp. 
1391,114  393,155  394,156  409,382  add.Vad 
Prosp.  I  497  Chr.  511  I  633,37.38.40  634,104 
635, 147.  148     Is.  chr.  B  II  440, 76     Oild.  UI  48,  3 

49,  2.  7.  18.  19  50,  U.  13.  17  51,  7.  14.  20  52,  9.  £4  54, 
10.  19  55,  21   56,  14.  35    57,  4.  12.  16      Britt.   III   153,  11 

Bed.  A  III  257, 4?  258,  48.  49  259,  6i.  65  260,  67.  70 
263,94.96.98  264,108  265,111  266,128  268,144 
Bed.  B  III  262, 89  263,  93  265,  105  266, 112  Lat. 
Mal.  in  431,  32  432,  37.  41    —  acc.  Israelem  Gild. 

III  40,17  gen.  Israhelis  Bed.  A  III  262,86  Lat. 
Bed.  III  350, 32 

filii  Israel  Gener.  B I  129, 176  130, 142. 143  Oeneal. 
I  164,74»  177,352  179,373  186,487»  188,505. 
508     189,514.523     191,  .538       Ps.    Is.    h.   II   378,2 

Nenn.  int.  III  154, 1  156,  21     filii  Israhel  Chr. 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


665 


Al.   I    113,21.'.    114,222.223    115,  226  il'j(.  230    116, 
232.  234    117,  237  his    118,  242.  243.  246    111),  253.  260 

120,263   126,291    127,  2;i3  128,  302     Gener.  A  l 
114,24.1    119,266    121,269      GeneoZ.  I  170, 224 
C?ir.  511 1  633, 45     Vict.  Aq.  I  682,  19.  24    add. 
I  ad  Vict.  Aq.  I  737,  24    add.  II  740, 12    Britt. 
III  156, 17      Bed.  A  III  257, 46  bin   259,  50.  53 
Lat.  Bed.  III  349,  31     Lat.  Mal.  III  426,  31 
Isralielitae    (j^l.)    add.  I  ad   Chr.  354    I    152,  35 
1'rosp.  I  387, 32     Is.  chr.  A  II  432,  35        viri 
Israhelitae  add.  I  ad  Chr.  354  I  152, 31 
Israeliticus  (adj.)   Gild.    III   32,  3         Israhelitica 
gens  Bed.  A  III  256,  41   323,  600       Israhelitica 
plebs  ib.  323,  600 
Issaurii  v.  Isauri 

Ister  fiumen  (==  Danuvius)  Ister  IUurius  Qener.  A  I 

112,  229,  35     Isti-us  Chr.  Al.  I  112,  201,  35     in  Istrium 

Is.  hist.  II  270,  5     apud  Strium  Is.  chr.  A  U  468, 

349      c/.  Danuvius 

Istri  s.  Istropolis  (oppidum  iu  Ponto)  Histrus  Bed.  A 

in  267,  134 

Istria  s.  Hislria    (regio  Illijr.)    Histria  Prosp.  I  455, 

1089     Chr.  511  I  644,  483      eV  laTQto  rfl  fijato  (i.  e. 

Flanona ,   insula  Istriae)   Chr.  pasch.  I   238,  355,  1 

Histri  (pl.)  Oener.  A  I  97,  83,  30      Silv.  1  536,  7 

Istrii  Chr.  Al.  I  97,58,30 

Italia  Or.  Const.  I  7,  15.  20   8,9.  13.  24.  30   10,29  11, 7 

Oener.  A  I  98,  88,  36     Chr.  Al.  I  98,  62,  36  111,  200, 

10     Chr.  354  I  143,  2     Chr.  pasch.  I  235,  337,  l  237, 

350, 1.  2  bis  245,  394,  2     Havn.  I  269,  [31].  33  299,  401. 

402.  405  bis   300,  411   304,  455,  7   309,  475,  1.  476,  2   337,  1 

ter.  2.  3  ter.  4  6««.  5  338,  7.  8  bis  339,  21  Havn.  vig.  I 
309,  476,  2  337  Havn.  A  I  313,  487  Havn.  B  I  313, 
487,  2  F.  Vind.  A  I  299,  532  An.  Val.  I  310  314, 
46  bis  315,  46.  47  316,  49  bis  322,  59  324,  73  Sang.  I 
335,  712  Agn.  I  335,  90  bis  336,  9.5  ter  Prosp.  I 
441,876    459,1153   464,1218   466,1243  471,1294  473, 

1310  481,  1358  482,  1367,  1.  5      Silv.   I  521,  45  535  tit.  1 

547,  26     Dom.  Val.  I  629,  7.  21.  28     Chr.  511  I  642, 

420  644,  476  649,  522  051,  540  664,  635  665,  653.  670 

Chr.  452  I  648, 18  650,  30  652,  50  bis  658,  loo  660, 
123  662, 141  Vict.  Aq.  I  727  add.  IV  ad  Vict.  Aq. 
I  754  bis  Hyd.  11  15,  8.  13  18,  56  22,  99  26, 153.  154 
29, 176.  177   30, 185   31,  200  34,  234  36  ter    Marc.  11 

61,  382,  1  62,  387,  2.  391,  1  65,  398,  4  68,  406,  2  79,  434. 
437  93,  488,  2.  489  97,  508  Auct.  Marc.  II  104,  535,  1 
105,  538,    1      107,  542,  2  bis.  543  ,  2.    545,  3     108,  547,  2 

Cass.  U  122,  48  133, 526  154,  ii69  155, 1211  157, 1268 

158,1283  159,1319  160,1344  Fic*.  2'.  II  185,  449 
190,  487     203,  554,  4        loh.   11  214,  676,  1     215,  578,  3 

216,  581,  i  bis  217,  586, 1  218,  587,  3  Chr.  Caes.  II 
222,490   223,  510.  513,2     Mar.  II  233,489    236,5.39 

237,  556,  5  238,  568.  569.  570,  1.  572  239,  580  Is.  hist. 
n  272,  25.  27  (a).  31  (b)  273,  11  (a)  275,  3.  ii.  14  bis 
278,  20  282,  6.  8  283,  4  (a).  i.  n.  n  294,  3  297,  25. 32 
Scgth.  L.  n  318,  22  Scyth.  B.  II  318,  22  Ps.  Is. 
h.  n  379,  3  381,  6  383,  9  384, 11. 12  Is.  chr.  A  U 
438, 96  471,  368  476,  399''.  402  bis  477, 404»  Is.  chr. 
B  n  477,  259  add.  II  ad  Is.  chr.  H  491, 1  493, 
4.  8    add.  1 V  503,  2  bis  505, 5     Ps.  Is.  chr.  U  499, 


94  501,  394  mg.  402  Oild.  ni  30,  16  33,  5  Britt.  III 
149,6   152,5     Nenn.  int.  III  149,23    152,21     Bed. 

A  m  261,72  287,328  298,446  299,4,58.  460  300,465 
306,  502  308,  522.  523  bis.  527  318,  584  Bed.  B  III 
260,  75  add.  I  ad  Bed.  lU  334,  494.  522  his.  523  add. 
II  336  338  340  Lat.  Bed.  III  354, 166»  (Guelf.) 
Lat.  lust.  III  420,  5  Beg.  Vis.  III  464,  3.  4  465, 
7.18  Italie  Ps.  Is.  h.  U  379,3  Ytalia  add.  IV 
ad  Is.  chr.  U  503,  3       Ytalya  ibid.      Italica  Chr.  511 

I  653,  546 

Italus  (subst.)  Chr.  354  I  147,  21 

Itali  (pl.)  add.  I  ad  Is.  hist.   II   304,  u     Brilt. 

m  161,  21      Hitali  Ps.  Is.  h.  II  379,  2 
Italus  (adj.)  Is.  hist.  II  283,  10 
Italicus  (adj.)  I  550  {tit.)  Marc.  II  64,  395,  5 
Italica    (urbs  Hispaniae)    Prusp.   I   419,543    422,  582 
Chr.  511  I  640,  342.  350      Marc.  II  60,  379,  1      Cass. 

II  141,  766  loh.  II  216,  584,  1  Ps.  Is.  h.  II  382,  8 
Idalia  I  573  {Bet.)       cf.  Taliqua 

Itei  V.  Ituraei 

Ithaca  Ithagae  Gener.  A  I  99,  91,  lo  Thaci  Chr.  Al. 
I  99,  65,  10     Trace  Geneal.  I  170,  200 

Ituraei  Iturei  Gener.  B  I  104,  55  Itei  Oeneal.  I  165, 
81  Etes  prioris  Gener.  A  I  104,  I6i  Yantii  Chr. 
Al.  I  104, 134 

luncensis  ecclesia   Vict.  T.  II  203,  552 

luda  Chr.  Al.  I  120,  264  Gener.  A  I  126,  291  134, 
344  Geneal.  I  178,372  181,421  192,  557»  ijs.  b  193, 
569  F.  Vind.  B  I  278,  74  Prosp.  I  391,  115  408, 
3,59  add.  V  ad  Prosp.l  ^2i  Hyd.  II 11,  39  Scyth. 
L.  II  319,  24  Is.  chr.  B  II  425,  3  Gild.  lU  51,  lO 
54, 26  57, 3  59,  22  Bed.  A III  264, 104  269,  14G  272, 
159  Lat.  Mal.  lU  428, 22  431, 13  gen.  lude  Chr.  3,54 
I  140,6  Geneal.  I  181,422  in  ludas  Chr.  Al.  I 
129,313    —   tribus  luda  Gener.  A  I  89,8    116,250 

121,  269    133,  335,  1      Chr.  Al.  I    115,  231    118,  249   120, 

265  Geneal.  I  182,  444  183,  450  191,  543  Prosp.  I 
389, 66  391, 107  Bed.  A  lU  258, 49  262, 82  —  reg- 
num  luda  Is.  chr.  B  U  440,  76  Bed.  B  UI  262, 
89  regnum  ludae  Bed.  B  III  264,  97  —  terra  luda 
Oeneal.  I  185,  457  terram  luda  ib.  187,  496  —  iilii 
luda  Gener.  A  I  121,  269     Geneal.  I  179,  376     Gild. 

III  57, 1 

ludaea  (regio)  Cons.  Const.  I  221,  62  Havn.  I  338,  13 
Prosp.  I  395, 174.  178    400,  263     Chr.  511  I  638,  270. 

279     639,  283.  299.  309.  314.  315.  318     640,  325        CaSS.    II 

139,  699  C.  Byz.  II  335,  7  Is.  chr.  A  II  440.  uo 
441, 120  443, 141.  144.  147  445, 159.  161  449, 197  454, 
242  Is.  chr.  B  II  445,  los  452, 152  Gild.  UI  39, 
14  70, 1  Bed.  A  III  269, 148  275, 196  277, 222.  226 
278, 231  279,  249  283,  28I  284,  292.  296  Lat.  Mal.  lU 
430, 10  435,  27  ludea  Chr.  354  1  71,  2  140,  8.  10.  12. 
13  Chr.  Al.  I  124, 28i  127,  296.  297  128,  302  Oener. 
B  I  130,  182  Geneal.  I  181,  429  184,  454  185,  458 
Barb.  I  283,  I66     Prosp.  I  393, 155  396,  199  398,  227 

400,  248.  260  401,  264.  267.  271    405,  326.   335,  4    406,  335, 

22  407,358   408,373   412,428.434   413,440   415,476.478 

421, 578    add.  V  ad  Prosp.  I  495    Scyth.  L.  U  318, 

23  Scyth.  B.  U  318,  23  C.  Hisp.  U  335,  2  Bed.  A 
III  267,136  268,142  270,149,2  271,  i5i  276,205  280, 

85* 


666 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


260   281,262   282,271   283,  274  iiS.  277   284,290.292   285, 

296  Bed.  B  III  268, 122  280, 167  Lat.  Ual.  III  426, 
37  427,  2  428,  21  429.  u 
ludaei  (pl.,  subst.)  Gener.  A  I  106, 190,  i.  192, 1  Chr. 
354  I  140,  7.  16  add.  I  ad  Chr.  354  I  152,  31  Cons. 
Consl.  I  221 ,  77  Chr.  pasch.  I  221,  68  Havn.  I 
268, 15  An.  Val.  I  326,  81  bis.  82  bis  Prosp.  I  387, 
32  389,67  391,11.1  394,171  395,  m.  181  396,187  399, 

237.247     401,268     403,306     418,532        /St7u.   1519,  7 

547, 10    Chr.  511 1  636, 198.  205  637,  212.  215.  216.  219. 

220.  221.  227.  228.  229.  238.  239  638,  246.  247.  260  bis.  258. 
260.  273  639,  306.  317.  318  640,  330.  351.  359  Vict.  Aq. 

I  683, 14  add.  I  ad  Vict.  Aq.  I  737,  29  738,  lo.  ii 
Cass.  11  142,  797  Is.  hist.  II  291,  14  add.  IX  ad 
Is.  hist.  II  389,  (a)  10  Is.  chr.  A  II  434, 55  446,  i7i 
449,  201  450,  207  451,  213  452,  227  454,  237  456,  251 
457,  261  458, 269  467, 345  bis  468,  345  472, 379  480, 
416  Is.  chr.  B  n  446,  iis  480,  265  Cfild.  m  67, 
27  83,24  88,32    Sed.  A  HI  268,  uo    270,148   271, 

151  273,170  276,213  277 ,  225.  226  iis  278,232.234 
280,251     281,264    282,269     283,277.280     284,287.292 

286,313  288,  340  321, 594  u.  11  Bed.  B  m  218,  m 
310,  280  add.  I  ad  Bed.  III  335,  540  add.  II  338 
his    Lat.  Mal.  III  426,  33  427, 38.  40.  46  bis  428,  26 

429,  31.  32.  41  430,  U.  11/12.  13.  25.  29  431,  19  433,  13 
—  ludei  Oener.  .B  I  89,  8  127,137  130,182  Chr. 
Al.  I  106,  159,  1.  161,  1  107,  167, 1  127,  295  Chr.  354 
I  140,  3.  5.  6.  9.  12.  14  Oeneal.  I  163,  53  182  ,  431 
185,  458  F.  Vind.  A  I  283,  lol  284, 168  Barb.  I 
283, 166     Frosp.  I  388, 62  389, 64.  72    391,  117   393, 

155  396,  188  398,  219.  228.  232.  234  399,  243  400,  248. 
261.256  401,  270  6JS.  271  402,281  403,293.305  404,323 
405,  335,  2.  11  407,  354  408,  360  409,  376.  387  410,  389. 
398.399  411,411  412,428  413,452  414,  468.  470  419, 
641     421,577.578.579     422,588     424,614.619.620.622 

425,  625  C  Hisp.  II  339,  15  349,  60  368, 139  Ps. 
Is.  h.  U  380,  3  381,  6  386, 16  387,  I8  add.  IX  ad 
Is.  hisl.  II  389,  (6)  1  Ps.  Is.  chr.  II  499,  64.  94.  162 
bis.l9bmg.bis  501,415  Bed.  A  III  249,  lo  268,142 
270, 150  ijs  272,160  274, 177.  I9i  276, 206.  2u.  216.  218 

277,  221.  223.  226   278,  229.  230   279,  248  bis   281,  262.  263 

282, 272  284,  291  286, 317  287,  319     Bed.  B  IH  272, 
130 
ludaeus  {subst.)   Marc.  II  76,  423,  2      Bed.  A  III 

278,  228     ludeus  Prosp.  I  401,  266 
ludaeus  {adj.)  An.  Val.  I  328,  94     Lat.  Mal.  III 
428,  20      ludaea  gens  Silv.  I  520, 12     Cass.  11 
121,29      gens  ludea  Prosp.  I  393,155  401,264 
415,478     ^ed.  ^  III  262,81  281,263       ludaea 
regio   Lat.  Mal.  III  428,  2         ludea   terra  ib. 
428,  35 
ludaicus  {adj.)  Prosp.  I  424,  620  434,  749  453, 1059 
460,  1158     Chr.  511  I  640,  359      Oild.  III  66,  3 
Bed.  A  III 268, 143  282, 26»     captivitatis  ludaice 
Bed.  B  III  272, 130 
ludeu  urbs  Britt.  III  208,  u     Atbret  ludeu  (i.  e.  'resli- 

tutio  apud  ludeu'  H.  Z.)  ib.  208,  15 
luthungi  Chr.  452  I  658,  106     Myd.  II  22,  93 
luvavum  luvavo  N.  Gall.  I  594,  vu  A  1 


Kartliago  v.  Carthago 
Kazania  v.  Gazania 


Labau  Geneal.  I  167,  158 
Labooti  Chr.  Al.  I  111,  199 
Labordo  N.  Gall.  I  610,  5 

Lacedaemon    Prosp.  I  390,  92      Is.  chr.  A  II  435,  57 
Lacedemon  Bed.  B  III  257,  52     Bed.  A  III  262,  80 
Lacedaemonius  (subst.)  Prosp.  I  392,  uo 
Lacedaemonii  (pl.)   Silv.  I  547,  9      Is.  chr.  A  II 
439 ,  105      Bed.  A  III  277,  223        Lacedemoi.ii 
Scyth.  L.  II  3 17,  20  bis  318,  20    Bed.  B  III  262, 
81     Bed.  A  III  265,  119         Laoedemonls  {abl.) 
Scyth.  B.  II  317,  20 
Lacedaemones  Laoedaemonas  {acc.)  Cass.  II  122, 
66     Lacedemones  Scyth.  B.  II  317,  20  318,  20 
Lacones  Oener.  A  I  108,  204     Laconii  Chr.  Al.  I  108, 

175 
Lactora    {hodie    Lectoure)    Lictora   N.  Gall.  I  606, 4 

civitas  Lactoratium  ibid. 
Lais  municipium  IJyd.  II  35,  253 
Lameca  (hodie  Lamego)  Lameco  I   574   (Gallit.)  Ps. 

Is.  h.  II  382,  8 
Lampadusa  v.  Lopadusa 

Langobardi  Sang.  1  336,  717  Agn.  I  336,  94  bis.  95  bis. 
96  quater  Harn.  I  338,  5.  6.  7  bis.  8  339, 14.  21  add. 
VI  ad  Prosp.  I  498,  m  499, 423  Mar.  II  238, 669,  572. 
573,  1.  574  239,  574  add.  IX  ad  Is.  hist.  II  390 ,  (a)  9 
Is.  chr.  A  II  476,  401C.  402  477,  404''  Is.  chr.  B  II 
477,  259  add.  II  ad  Is.  chr.  II  491,  1  bis  add.  IV 
505,  5  Ps.  Is.  chr.  II  501,  327  Bed.  A  III  308, 
523.  527  317,  573.  575  bis  318,  585  add.  I  ad  Bed.  III 
335,581  Lougubardi  Sang.  I  335,  712  Mavn.  I 
337,  4  bis.  6  338,  8.  9  339,  22  quater.  23  Havn.  mg. 
I  337  add.  VI  ad  Prosp.  I  498,  379  Byd.  II  36 
V.  u/12  loh.  n  212,  572  213,  573,  ibis  214,  576,1 
215,578,3  216,  581,  1  JiS  217,584,4.586,1  218,587,3 
add.  IX  ad  Is.  hist.  II  390,  (A)  6  add.  IV  ad  Is. 
chr.  II  504,  3  bis  Britt.  lU  160,  lo/u  164,  19  Nenn. 
int.  ni  164, 10  Langabardi  add.  II  ad  Is.  chr.  II 
491,2 
Lanua  Hilduti  (insula)  V.  Oild.  A  III  93,  20 
Laodicea  Laodicia  Marc.  II  97,  5lo,  3  Bed.  A  III 
276,210    293,389  Laodicie  (gen.)   Bed.  B    III 

293,  230  a      Laudioia  Prosp.  I  398,  232     Marc.  H  94, 

494,  2 

Laodicenus  episoopus  Prosp.  I  457, 1129     Bed.  A 
III  298,  441      Laudicenus  episc.  Havn.  I  268,  12 
Prosp.  I  442,  907  443,  917      Laudochenus  episc. 
Chr.  511  1  644,  50i 
Laodiceni  (pL,  subst.)  Bed.  A  UI  293,  393 
[Laon  Loon  N.  Oall.  I  592,  vi  13] 
Lapanduoa  v.  Lopadusa 
Larissa  (Thessaliae)  Marc.  II  92,  482,  2 
Lasdania  v.  Lusitania 
Latium  Havn.  I  337,  2  (carm.) 

Latiui  (subst.)  Oener.  A  I  96,  74  97,  83,  36  98,  85,  2 

107,  197,53    Chr.  Al.  I  96,  51    97,  ;,8,  36.  38    98,  60,  2 

Chr.354  I  143,  9    Oeneal.  I  169, 187»  •  b    Prosp 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


667 


I  390,  95.  96  391,  104.  112.  116  392,  122.  126  393, 
141  Lib.  pasch.  I  508,  52  Silv.  1  547,  8  Chr. 
511  I  634,  78.  86  Vict.  Aq.  1  677,  2  679, 13 
680,14  684,16  687  689  (er  691  iw  693  695 
697  quater  699  bis  701  703  bis  705  quiwpdes 
711  713  ter  719  721  bis  725  727  729  731 
P.  Camp.  I   746,  475    747,  497.  .sn    748,  ssu.  .".s.i 

I  add.  p.  VII  (ad  p.  78)  Cass.  II  121,  46  122, 
75  Fs.  Is.  h.  n  379,  .1  Is.  chr.  B  n  425,  2 
7«.  chr.  A  U  436,  76  add.  II  ad  Is.  chr.  II 
492  bis  Britt.  Ul  150,  4  153,  4. 13  160,  8  Nenn. 
int.  m  150,  4     Bed.  B  111  259,  60     Bed.  A  111 

261,  72.  75.  78    262,  83.  87    263,  91.  95.  99    26.5,  110. 

112.  116  275,  199  add.  III  ad  Bed.  III  342 
Lat.  Mal.  III  426,  22  cf.  Cittei 
Latinus  (adj.)  Prosp.  I  403,  303  Silv.  I  547,  26 
Ckr.  511  I  638,  251  Chr.  452  I  646,  15  Vict. 
Aq.  I  677, 5  I  add.  p.  XI  (port.  21)  Hyd.  II 
35,  253  Marc.  II  63,  39J  v.  5  Cass.  II  121,  44 
132, 450  143,  829  Is.  chr.  A  n  438,  97  451,  211» 
452, 224  Is.  chr.  B  U  438, 57  Bed.  B  III  260, 
68  Bed.  A  UI  301,  471  Lat.  Mal.  III  429,  5 
Latina  lingua  Geneal.  1  161,25  162,  27^^  ■•>  •  c. 
31  163,39»  164,63  Prosp.  I  393,155  add.  V 
ad  Prosp.  I  495     P.  Camp.  I  745,  6     Ps.  Is.  h. 

II  381,6  Bed.  A  III  254,2(5  Latinus  sermo 
Vict.  Aq.  I  681, 11  Bed.  A  UI  254,  27  La- 
tinum  (ntr.  =  Latinus  sermo)  Oencal.  I  178, 
356  195,  617  add.  V  ad  Prosp.  I  494  prol. 
Eyd.  II  13,  23  Marc.  II  60  praef.  v.  4  63,  392 
V.  13  Bed.  A  III  320,  590  Ilil.  III  416,  12 
Latine  (adv.)  Geneal.  I  162,  33  164,  66  Ps.  Is.  h. 
U  381,  5  bis  Is.  chr.  A  II  456,  253  V.  Gild.  B 
m  110,21.23  Britt.  m  215,27  Bed.  A  III 
314,  559 

Laudiceniis,  Laudochenus  v.  Laodicenus 

Laudicia  v.  Laodicea 

Laudunum  civitas  Laudunensiuni  N.  Gall.  I  592,  vi  13 

Lavinium  Chr.  354  I  143,  13 

Laurentum  Laurentes  nymphae  I  54t>,  21       ager  Lau- 

rentiuus  Chr.  354  I  143,  3 
Lauretum  v.  Ravenna 
Lausanna  (Lousonna)  N.  Gall.  I  597,  3       Lausanum 

Antuatioum  ibid.  [Lausanne   ibid.] 
[Laz]ae  Hyd.  11  29,  177 
Lazdenia  v.  Lusitania 
Lazones  Gener.  A  I  103,  16O    Oeneal.  I  165,  79      Lazici 

Oener.  B   I  103,  54       Alazonii   Chr.  Al.  1    103,  132 

e/.  Ludiani 
Lebdeni  v.  Nebdini 
Lebusei  v.  lebusei 
Lectimagna  v.  Leptis  maior 
Legio  (Uispaniae)  Hyd.  U  32,214» 
Legionum  urbs   (Britanniae)   Oild.  III   31,  21        urbs 

Legionis  Britt.  m  200, 7     Nenn.  int.  III  200,  l 
Lemica  (civitas  Gallaeciae)  Hyd.  II  13,  12 
Lemn  flumen  Britt.  III  213,  7       Leman  tiumen  Nenn. 

int.  UI  213,  5       Leueu  III  130,  lxvi 
Lemnus  (insula)   Gener.  A  I   109,  2u8,  lu     Chr.  511  I 

633, 59      Limuus  Chr.  Al.  I  109, 17  9, 10 


Lemovices  civitas  Leraovicum  N.  Gall.  I  604,  xii  6 
Leodium  (hodie  Luttich)  N.  Oall.  I  595,  viii  2 
Leonen   N.  Oall.   I  587,  iii  14   (=   Leonensis    pagus, 

hodie  St.  Pol  de  Leon?) 
Leptam  (acc.)  Ps.  Is.  h.  II  387, 19  bis       Lepdam    ib. 

381,7 
Leptis  maior  Lepthi  magna  Geneal.  I  168, 164      Lecti- 

magna  Gener.  B  I  102,  86      Leptis  Oener.  A  I  102, 

146     Prosp.  I  433,  736     Chr.  511  I  641,  382     Cass.  II 

144,  869 
Lesbus  (insula)  Oener.  A  I  99,  21,  6  109,  203,  11     Chr. 
Al.  I  99,  65,  6  103,  125, 16  109,  179,  11     Geneal.  I  168, 
165  170,  200     Prosp.  1  388,  54       Lesbius   Oener.  A 
I  103, 134,  16 
Letaria   V.  Oild.  A  III  96,  13  101,  4i/42 
Leuci  civitas  Leucoram  N.  Oall.  I  589,  v  3 
Leudimum,  Leuduna  v.  Lugdunum 
Levi  (tribus)   Oener.  A  I  121,269     Chr.Al.l  120,266 

Oeneat.  I  178,372     add.  IV,  i  ad  Prosp.  I  493 
Lexovii  civitas  Lexoviorum  N.  Gall.  I  586,  11  6 
Libanus  Gener.  A  I  111,228,1     Chr.  Al.  I  111,200,1 

Geneal.  I  184,  456  bis     Oild.  Ul  56, 15 
Libia  (=  Libyssa)  Bithyniae  Prosp.  I  400,  262 
Libia  cf.  Libya 
Libias  v.  Livias 
Libies,  Libii  v.  Libyes 
Librani  v.  Bibraui 

Libya  Gener.  B  I  102,  86  Chr.  Al.  I  102,  U5. 1I8  111, 
200,  4  Prosp.  I  399,  246  421,  577  459,  1143  Auct. 
Marc.  II  104,  535,  1  Vict.  T.  II  199,  539  add.  I 
ad  Is.  hist.  U  304,  9  C.  Byz.  II  334,  6  Is.  chr.  A 
n  438,  88  Bed.  A  lU  259,  52  Lybiae  (nom.) 
Oener.  A  I  102,  143  Lybia  Sc)^th.  L.  II  311,  l 
Lybyae  (nom.)  Oener.  A  I  102,  146  Lyiba  Geneal. 
I  168,  164  Libia  Chr.  511  I  644,  485  Scyth.  L. 
n  321,  31  Scyth.  B.  U  321, 31  C.  Eisp.  U  366, 
134  Libie  (gen.)  C.  Hisp.  II  334, 1  350,  56  mg.  352, 
66  301,  100       Livie  (gen.)  ib.  360,  97 

Libya    Marmarica    Libin   Slarmorichim    C.  Hisp, 
U   341,  25        Lybin    Marmoricim    C.  Byz.    U 
341,  23     cf.  Marmarica 
Libya  pentapolis  Silv.  I  542,  10,  5       Libin  Penta- 
polim  C.  Hisp.  U  341,25       Lybin  Pentapolim 
C.  Byz.  U  341,  23       Libia  quae  est  Pentapoli 
Oeneal.  I  168,  164      Libia  quae  est  Peuthapolis 
Oener.  B  I  102,83     cf.  Pentapolis 
Libya  sicca  Silv.  I  542, 10,  4 
Libyes  Libies  Oener.  A  I  100,  112  107,  197,  18     Ly- 
byes    ib.  101,  132,  10       Libyi    Chr.  Al.   I  101, 
10.5,  10    107,  167,  18       Libii    «6.  100,  87       Lybii 
Geneal.  I  166,  134  168,  I62     Lybyes  cf.  Ligures 
Licat  Anir  (fous)  Britt.  III  217,  29/30       tumulus  Amr 

lU  130,  Lxxviii 
Licia,  Licii  v.  Lyoia,  Lycii 
Lictora  v.  Lactora 
Lidia,  Liddia  v.  Lydia 
Lidii  V.  Lydi 
Liger  flumen      acc.  Ligerim  Chr.  511  I  664,  63S       Li- 

gerem  Hyd.  II   19,  69''     Mar.  U  232,  463 
Ligerecinus  (fluvius)    Mar.  U  232,  463 


668 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


Ligistini  v.  Ligustini 

Liguria  Sarn.  I  299,  4u2  337, 1     Silv.  I  536,  B     Auct. 
Marc.  II  106,  639,  4     Mar.  II  236,  539 
Ligures  Ligyres  Oener.  A  I  107, 197,  .i9       Ligyrii 
Chr.  Al.  I   97,  58,  29       Lygurii   ib.  107,  167, 59 
Lybyes  Oener.  A  97,  83,  29 
Lic/ustini  Ligistiui  Chr.  Al.  I  98,  5S,  39     Lybyestini 
Gener.  A  I  98,  83,  39 
Lilyhaeum  Lillybitanus  antistes  Bed.  A  III  302,  481 
[Liman  (Le  Mans)  N.  Gall.  I  586,  iii  2] 
Limnis  (oppidum  Cappadociae)  Marc.  II  91,  476,  l 
Limnus  insula  v.  Lemnus 
Lindisfarnensis  ecclesia  Bed.  A  III  316,  370 
Lingones  (Luydunensis  L)  Cass.  11  135,  587      Liugonas 
(acc.)  Bed.  A  m  320,  590     add.  II  ad  Bed.  IH  336 
civitas  Lingonum  N.  Qall.  I  584,  I  3 

—  ecclesia  beatorum   geminorum   martyrum    Bed.  A 

III   320,  590 

—  templum  Augusti  Cass.  II  135,  587 

Linn  Garan     Gueith  Liu  Garan  ('i.  e.  pugna  ad  pa- 

ludem  gruim  H.  Z.)   Britt.  III  203,  5 
Linnuis  regio  Britt.  III  199, 13 
Lipara  Prosp.  I  468, 1263 
Liuan  v.  Oper 
Livias  Prosp.  I  408,  374     Chr.  511  1  639,  285      Libias 

Bed.  A  III  282,  272 
Livie  V.  Libya 

Lochlandia  Nenn.  int.  III  177,  14  179,  7 
Lochmenech    (monasterium)    V.    Oild.  A   III    102,  3 

Locmenech  ib.  102,  8 
Locris  Locria  Oener.  A  I  98,  88,  23      Lucria  Chr.  Al. 

I  98,62,23 
Loingarth  v.  Loyngarth 
Lomnon  v.  Lmuonoy 
Longobardi  v.  Langobardi 

Lopadusa  s.  Lampas,  insula  Africae  Lupadusa  Gener. 

A  I   102,  134,  2       Lampadusa    Oeneal.   I   168,  165 

Lapanduoa  Chr.  Al.  I  102, 125,  2 
Loresham  monasterium  (Laureshamense  monasterium, 

hodie  Lorch)  add.  IV  ad  Bed.  III  345 
Lorium  Chr.  354  1  146,  29     Prosp.  I  428,  664     Cass. 

II  143,  823  Lorum  Lat.  lust.  III  420, 3o 
Lotharingia  Lotoringia  Ps.  Is.  h.  II  384,  ii 
Lousonna  ».  Lausanna 

Loyngarth   Britt.  III  215,  30       Loingarth   Nenn.   int. 

III  215, 12       Longarith  III  130,  Lxxv 
Luca  (Italiae)  Agn.  I  335,  79 

Luca  (Hispaniae)  v.  Lucus  Augusti 
Lucabautus  v.  Lycabettus 

Lucania  Prosp.  I  442,  908     Silv.  I  536,  n     Aucl.  Marc. 
n  107, 546, 2     c/.  Lucus  Augusti 

Lucaniae  (pl.)  Chr.  511  1  664,  636 

Lucanus   Cass.  II  157,1274 

Lucani  (2)1.)   Oener.  A  I   109,  210, 6     Chr.  Al.  I 
109, 181,  6    Bed.  A  IH  254, 26 
Luoh  Echach  Britt.  III  219,  n 
Luchlein  Britt.  III  219,4/5 
Lucidissima  v.  Lycluiitis 
Luciolis  castrum  Uavn.  I  339,  23 


Lucria  v.  Locris 

Lucrinus  lacus   Cass.  II  134,  548 

Lucullauum,  Campaniae  castellum  Marc.  II  91,  476,  2 

Luculanum  oppidum  Lat.  lust.  III  423,  23 
Lucus  Augusti  (Hispaniae,  hodie  Lugo)  Lucus  Byd. 
II  31, 199.  201  Is.  hist.  II  280,  26  (4)  Luco  I  574 
(Oallit.)  Luca  Ps.  Is.  h.  II  382, 8  Lucania 
Is.  hist.  II  280,  26  (a)  Lucensis  urbs  Hyd.  II 
33,  219 

Lucensis  (adj.)  Hyd.  11  28,  171       conventus  Lu- 
censis    ib.   22,  102   31,  194  32,  202     Is.   hist.   II 
302,  9       Lucensis  episcopus  Hyd.  22, 102 
Ludiani  (=  Lazones  ?)  Ps.  Is.  h.  II  378,  2 
Lugdunum   (Galliae)   Cons.  Const.  I  238,  353,  i      Chr. 
pasch.  I  238,  354     Prosp.  I  435,  763    455, 1088    461, 
1183    Silv.  I  522,  73     add.  II  ad  Silv.  I  613,  l    Dom. 
Val.  1  629, 17      Chr.  452  1  646,  9     Chr.  511  I  647, 
517     Marc.  II  61,  383,  3      Cass.  II  153,  1142     Britt.  III 
168, 18     Nenn.  int.  HI  168, 18     Bed.  A  III  289,  345 
299, 457     add.  II  ad  Bed.  m  340      Leuduna  (ahl.) 
Barh.  I  297,  321      Leudimum  F.  Vind.  A  I  297,  502 
civitas  Lugdunensium  N.  Oall.  I  584,  i  i 

Lugdunensis  ecclesia  Marc.  II  86,  456,  2  Lugdu- 
nensis  episcopus  Prosp.  I  432,  710  Chr.  452  I 
662,  134     Is.  chr.  A  H  460,  2so     Bed.  A  m 

288,  335 

Lugdunensis  {sc.  provincia)  Silv.  I  538,  14 
provincia    Lugdunensis    prima    N.   Gall.    I    584 

Lugduuensis  prima  Silv.  I  538, 12 
provincia   Lugdunensis   secunda  N.  Oall.  I   585 

Lugdunensis  secunda  Silv.  I  538,  13 
provincia    Lugdunensis    tertia   N.   Oall.    I    586 

Lugduuensis  tertia  Sih.  1  538, 14 
provincia  Lugduneusis  quarta  N.  Oall.  I  587 
provincia  Lugdunensis  quinta  Sequanorum  N.  Oall. 

I  595 
provincia  Lugdunensis  Senonia  N.  Oall.  I  587 
Lugduuii  (pl.)  Chr.  Al.  I  110, 186,  i 
Lumonoy    (stagnum)    Britt.    III    213,  l/2        Lomnon 

Nenn.  int.  III  213,  3       Lummonu  III  130,  LXVi 
Lundonia  Bed.  A  III  309,  532 
Lupadusa  v.  Lopadusa 
Lurca  Ps.  Is.  h.  II  381, 7    382, 8 
Lusitania   Oener.  ^   I   98,  88,  35      Prosp.   I   404,  314 
Silv.  I  538,  4,  4   Chr.  511  I  638,  261  655,  557.  562   Hyd. 

II    18,49    19,60    2\,<ia(a)    25,138    29,178    30,188    31, 
193    34,  240    35,  246.  249.  250      loh.    II    218,  589,  2      Is. 

hist.  U  280,  9  281,  i(a.b)  296, 9  301,  24  302,  i  (b). 

15       Lysitania    Chr.  Al.   I    98,  62,  35         Lasdania 

Ps.  Is.  h.  II  384, 12      terra  Lazdenie  ib.  382,  8 

Lusitani  (pl.)  Oener.  A  I  98,  83,  47      Lysitani  ib. 

109,  215, 1     Chr.  Al.  I  98,  58,  47      Lysitanii  Chr. 

Al.  109,  185^3, 1 

Luteva  castrum  N.  Gall.  I  609,  8       Luteba  Ps.  Is.  h. 

II  382,  8      civitas  Lutevensium  N.  Gall.  I  609,  8 
Luza  V.  Bethel 
Lybia,  Lybyae  v.  Libya 
Lybii  v.  Libyes 
Lybyes  v.  Liljyes  et  Ligures 
Lybyestini  v.  Ligustiui 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


669 


Lyeabettus    mons    Lycabantus   Chr.  Al.  I    111,200,10 

Lucabautus  Gener.  A  1  111,  22S,  10 
Lycaonia    Gener.  A    I   102,  isi,  .".     Sitv.    I   iJ40,  7,  u 

Marc.  II  99,  515,  5      Lygdonia  Chr.  Al.  I  102, 123,  5 
Lycaones  Gener.  A  I  107,  i97, 41      Lycaonii  Chr. 

Al.   I    107,167,41 
Lycbuitlensis  Marc.  11  99,  5IG,  3 

Li/chnitis  (regio  Illyriae)  Lucidissima  [lllycliinitia] 
Chr.  Al.  I  98,  62,  32  Aucliinitis  Gener.  A  I  98, 
88,  33 
Lycia  Gener.  A  I  102,  151,  8  Chr.  Al.  I  102,  123,  8 
Frosp.  I  416,  485  &ilv.  I  540,  7,  2  Licia  Chr.  511 
I  640,  327       Liciem  ib.  644,  48s 

Lycii  Gerier.  A  I  100,  115     Chr.  Al.  I   101,  105,  20 
108,  176,  6       Licii   Chr.  Al.  100,  89     Oener.  A 
108,  205,  6       Lycinii  Gener.  A  101,  132,  20 
Lycos  Silv.  I  540,  e,  5 

Lydia  Gener.  A  I  102,  151,  10     Chr.  Al.  I  102,  123, 10 
128,  304     Silv.   I  540,  7,  4     Scyth.  L.   II   312,  5  ter 
Lidia  Scyth.  B.  II  312,  5       Liddie  (rjen.)  ihid. 
Lydi  Silv.  I  547,  13     Bed.  A  III  265, 119      Lydii 
Oener.  A  I  100, 110     Chr.  Al.  I  100,  85  104,  136 
128,  304     Geneal.  I  165,  91       Lidii  Gener.  A  I 
104, 165     Gener.  £  I  104,  56 
Lygallii  v.  Autalei 
Lygdonia  v.  Lycaonia 
Lygurii  v.  Ligures 
Lyiba  v.  Libya 
Lyubes   V.  Gild.  A  UI  91,  22 
Lysitania,  Lysitaui  cet.  vid.  Lusitauia,  Lusitaui 


Macae  Gener.  A  I  102, 145     Chr.  Al.  I  102, 117 
Macardi  Gener.  A  I  106,  190,  9       Magardi  Chr.  Al.  I 

106,  159,  9 

Macarii  Chr.  Al.  I  101,  105,  31        Macrones  Gener.  A 

I  101,  132,  31      Meroni  Geneal.  I  168, 162      Boradii 

Chr.  Al.  I  107,  167,  70 

Maccam  (acc.)  C.  Byz.  II  347,  32     C.  Hisp.  II  347,  45 

Maccurritae  loh.  11  212,  569,  3  213,  573.  6     Mascuritae 

Is.  chr.  A  n  476,  ^oib 
Macedonia  Or.  Const.  I  10,  29  Chr.  Al.  I  98,  62, 19 
111,200,12  Prosp.  1401,  269  441,877  442,  896  Silv. 
I  521,  40  539, 18  Chr.  511  I  642,  421.  427  Cass.  II 
130,403  148,972  Vict.  T.  II  191,490,2  Is.hist.  II 
269,  6.  7  Scyth.  L.  II  317,  19  318,  23  Sajth.  B.  11 
317,  19  318,  23  Ps.  Is.  h.  11  384. 11  Is.  chr.  A  II 
463,  311.  314  Bed.  A  III  305,  502  Macbedonia  Gener. 
A  I  98, 88, 19    Bed.  A  Hl  292, 382 

dnae   Macedoniae   Mare.  II   100,  517         utraque 

Macedonia  ib.  92,  482,  2 
Macedo  Chr.  354  I  140,13  add.  I  ad  Chr.354 
1  152,  50.  53  Chr.  511  1  637,  209  /«.  chr.  A  n 
449, 195  Lat.  Al.  III  447.  32  4.50,  32  Macbedo 
Oener.  A  I  131,329  Macedonum  (acc.  ting.) 
ib.  132,  331  Macedo  (abl.)  Scyth.  L.  II  321, 30 
Macedones  Gener.  A  I  89, 11  96,  66  97,  83,  26  137, 
362  Chr.  354  I  140, 14. 15  add.  I  ad  Chr.  354 
I  1.52, 52  Geneal.  I  168, 162  169,  imI'  Prosp. 
I  400,  249     Sili).  I  547,  11     Chr.  511  1  687,  225 


Bed.  A  III  265,  119  275, 193     Lat.  Al.  m  451 
ante  v.\       Macedonas  (acc.)  Prosp.  I  401,269 
Bed.  A  III  275,  202       Macbedones  Gener.  A  I 
107,  197,  48     Gener.  B  I  89, 18     Vict.  Aq.  1  715 
717    Macedoni  CVir.  ^/.  I  96,  43  97,  58, 26    Mace- 
donii  ib.  107, 167,  48     Macedon  (=  Macedonum) 
Scyth.  L.  II  322,  34 
yvvrj  M(txeif(uyKii'tj  Chr.  pasch.  I  24,5,  391 
Machara  Ps.  h.  h.  II  ,381,7 
Maciam  v.  Madian 
Maclonieu  iV.  Gall.  I  587,  11 
Maconii  v.  Macrones 
Macri   Vict.  T.  II  189,  479,  1 
Macrones  Magoues  Gener.  A  I  101,  132,  17       Maconii 

Chr.  Al.  I  101, 105, 17     cf.  Macarii 
Macuaci  v.  Bacuatae 

Madian  (regio,  vulijo  Midian)  Gild.  III  86,  7  Madiam 
Geneal.  1 188,  509  Madia  (ahl.)  ih.  187,  491  Maciam 
ib.  173,  285     Mazia  ih.  188,  5g8 

modica  Madian  Chr.  Al.  I  111,  197        minor  Ma- 

diam  Gener.  A  I  111,225 
Madianitae  Gener.  B  1  117,98      Chr.  Al.  I  117, 

239        loll.    II   218,   589,  2        Ps.    Is.    h.    II   379,2 

Sed.  A  III  259,  55     Madianite  Chr.  Al.  I  108, 
174     Mazanite  Geneal.  I  188,  508     Mazianite  ih. 
169,199 
Madiani   Gener.  A    I    107,  197,  7       Madianei   ib. 

117,255 
Madianenses  Gener.  A  I  108,  203 
Madiani  primi  et  secundi  Chr.  Al.  I  107, 167,  7 
Madianitae  maiores  Gener.  A  I  111,  224     Madinii 
fortiores  Clir.  Al.  I  111,196 
Maeander  fiuvius    Meander   Gener.  A    I    111,229,19 

Meandrus  Chr.  Al.  I  111,201,19       > 
Maeotia  (regio)  Meotia  Gener.  A  I  98,  88, 12     Chr.  Al. 
I  98,  62, 12 

Maeotae  Meotbes  Gener.  A    1   91 .  83,  2u       Meoti 
Chr.  Al.  I  97,  58,  20 
Magalona  Ps.  Is.  h.  11  382,  8     civitas  Magalouensium 

N.  Gall.  I  608,  6 
Magardi  v.  Macardi 
Magartae  Gener.  A  I  101, 132,  29       Magartei  Chr.  Al. 

I  101,  105,  29      Magartheni  Geneal.  I  168, 162 
Mageddo  v.  Megiddo 

Magi  Gener.  A  I  107,  197, 12     Chr.  Al.  I  107,  167, 12 
Maguantia  v.  Mogantia 
Mago  (urbs  insulae  Batear.  minoris)  Magoue  Gener. 

A  I  110,  216 
Magones  v.  Macrones 
Magontia  N.  Gall.  I  592,  vii  l 
Magri  v.  Mauri 
Mahiam  Ps.  Is.  h.  II  384,  ll 
Maiorica  (insula)  Gener.  A  I  110,216 
Mairae  (regio)  Nenn.  int.  III  194,  9 
Malaca  Ps.  Is.  h.  II  382,  8  385,  u  387,  19       Malaga 
I  573  (Bet.) 

Malacitana  urbs  loh.  II  212,  570,  2 
Malava  Ps.  Is.  h.  11  382,  8 
Maliacenses  mouacbi   V.  Gild.  A  III  106, 25/26 


670 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


Malicum  insula  Oeneal.  1 165, 75  [Malichu  insula  Solin.] 
Malvam  flumen  (acc.)  Britt.  III  157,  12     Nenn.  int.  III 

157,9 
Mambrae  {Mamre)  Geneal.  I  177,  sss 
Mamertina  v.  Messaua 
Manasse  (tribus)  Gener.  A  I  117,  256    118,  259      Chr. 

^/.1118,245.247     Geneo/.  I  193, 568     Prosp.  I  389, 

72  390,  85     Chr.  511  I  633, 54.  67  Bed.  A  ni  259, 55 

260,  62     Mannasse  Geneal.  I  187,  496 
Manau  insula  Britt.  III  148,'6     Mnn.  int.  III   148,  2 
Manau  Guotodin  (regio)  Britt.  EII  205,  29 
Mancario  (ahl.)  Ep.  Ov.  II  371,  7 
Mandracium  (portus)  monasterio    de  Mandracio    Vict. 

T.  II  204,  555,  2 
Mantua  Havn.  I  339,  16      Prosp.  I  404,307      Silv.  I 

536,  6     Is.  chr.  A  II  452,  229»     Bed.  A  m  280,  250 
Marathon  campi  Maratonii  (Scj/iA.i/.  H  317,  20     Scyth. 

B.  II  317,20 
Marat?iusa  instila   Maraton  Oener.  A   I  108,  206, 11 

Marathrum  Ckr.  Al.  I  108,  177,  11 
Maratth  Oeneal.  I  189,  515 

Marcomanni  Cons.  Const.  I  230,  299     Marcomallii  Chr. 

Al.  I   110, 187 
Mardi  (pop.  Pers.)  Gener.  A  I  105,  178     Oeneal.  I  165, 

104     Bed.  A  m  275,  201     Mardii  Gener.  B  1 105,  67 
campus  Mardiensis  Or.  Const.  I  9,  7 
Margum  (acc.)   Prosj).   I  445,  934      Cass.  II  149,  1009 

campus  Margensis    Chr.  354  I  148,  20       c/.  Horrea 

Margi 
Margus  flumen  3Iarc.  II  96,  505 
Mariandyni  Mariandini  Chr.  Al.  I  97,  58,12    101,  10,5, 

21     Mariandeni  Oener.  A  I  97,  83,  12  101,  132,  21 
Maritania  v.  Mauritania 
Marmaredae  Oener.  A  I  101,  132, 11  107, 197,  69     Mar- 

maridii  Chr.  Al.  1  101,  105, 11       Marmarici  Oeneal. 

I  168,  162 
Marmarica    Marmarices    (nom.)    Oener.  B    I    102 ,  84 

Marmaria  Chr.  Al.  I  102, 116      Marmaris  Oener.  A 

I  102, 144     Geneal.  I  168, 164     c/.  Libya 
MarrochinuB  v.  Maurusii 
Marsi  Prosp.  1  398,  231 
Martyli  Byd.  U  23, 121 
Mascuritae  v.  Maccurritae 
Masechas  Oeneal.  I  174,  286 
Masefath  (Mizpe)  Oener.  ^  I  118,  261     Masefat  Oeneal. 

I   190,531 
Massalia  Oener.  A  I  99,  88,  38        Messalia  Chr.  Al.  I 

98,  62, 39 
Massaiada  (Masaagetarum  terra)  Geneal.  1  181,  423 
Masse  Geneal.  I  170,  219 
Massennas  Gener.  A  I  107,  197,  65 
Masseria  v.  Massylii 
Massilia  Prosp.  I  395, 179  448,  983     add.  VI  ad  Prosp. 

I  499  a.  433      Chr.  511  I  665,  657      Cass.  II  123,  88 

Chr.  Caes.  II  222,473      Is.  hist.  IT  281, 14     Ps.  Is. 

h.  II  384,  12        Masilia  add.  II  ad  Bed.  III  337 

civitas  Massiliensium  N.  Gall.  I  603,  xi  14 
Massiliensis  episcopus  Chr.  452  1  652,  60 
(Massyliorum   terra)    Massyris    Chr.  Al.    I    102,  120 

Masyris  Oener.  B  l  102,  88       Masseria  Oener.  A  I 

102, 148     Masuria  Geneal.  I  168, 164 


Massyni    Oener.  A    I    104,  167       Mossinii    Chr.  Al.  I 

104,138 

Mastusia   (promunturium   Cherson.   Thrac.)    Oener.  A 

I  98,  86     Mastusias  Chr.  Al.  I  98,  61 
Masuria  v.  Massylii 

Masyris  v.  Massylii 

*Mathdiuiam  Ps.  Is.  h.  U  384,  11 

Matisco  casfrum  Matisconense  N.  Oall.  I  585,  i  5 

Mauri  Oener.  A  1  107, 197,  64  109,  213  Chr.  Al.  I  107, 
167,64  109,184  5o;i^.  I  300,  ,148  F.  Vind.  B  l 
304, 576     Auct.  Marc.  II  105,  537,  3  107,  543,  3    loh. 

II  212,569,2.   570,1.    571,2    215,578,1      Mar.   II   239, 

574  C.  Byz.  II  344, 24  C.  Eisp.  II  344, 38  352,  68 
356,  81  359,  92  361,  loo  363,  iio  bis.  112.  113.  114.  114 
mg.  364, 116.  117  365,  125  Ep.  Ov.  II  371, 7  Ps.  Is. 
h.  II  378, 1  Magri  add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  755 
c/.  Maurusii 

Maurus  Ps.  Ts.  h.  U  387,  19 

Mauritania  Oener.  A  I  102,  149  Chr.  Al.  I  102, 121 
Chr.  452  I  650,  38  Chr.  511  I  659,  584  Hyd.  II 
21, 86.  90  (a  .  b)  Is.  hist.  II  297,  4  C.  Hisp.  II  352, 
66  Mauritanea  Oener.  B  I  102,90  Mauretanea 
Geneal.  I  168,  I64  Maritania  Britt.  III  157, 12 
Mauretania  Caesariensis  Silv.  I  538,  3,  6 
Mauretauia  Sitifensis  Silv.  I  538,  3,  5 

loco  Mauriacos  (ad  Tricasses)  Chr.  511  I  663,  615 
loco  nuncupato  Maurica  Havn.  I  302,  451 

Maurusii  Maurusi  Oeneal.  I  168, 162  Maurosii  Gener. 
A  1  101,132,27  Maurisii  Chr.  Al.  I  101,105,27 
c/.  Mauri 

Marrochinae  partes  Ps.  Is.  h.  II  383,  9 

Maxima  (Britanniae)  Silv.  I  542,  11,  4 

Maxima  Sequanorum  Silv.  I  538,  2,  16  provincia 
Maxima  Sequanorum  N.  Oall.  I  595 

Maximianopolis  Bed.  A  m  267, 136 

Mazanitae,  Mazianitae  v.  Madianitae 

Mazia  v.  Madian 

Mazices  Mazicei  Oener.  A  I  107, 197,  68  Mazici  Chr. 
Al.  I   107,  167,  68 

Meander,  Meandrus  v.  Maeander 

Medcaud  insula  Britt.  m  208,  22  Metcaud  insula  ih. 
206, 17 

Media  Oener.  A  I  95,  51.  52  97,  82  98,  86.  88,  1  99,  92 
124,  282  Chr.  Al.  I  95,  29  Oeneal.  1  169,  198  170, 
soib  182, 446  Bed.  A  HI  254,  28  ter  270,  149  v.  19 
Midia    Chr.  Al.   I  95,  28    97,  57    98,  61.  62,  1    99,  66 

124,281    126,290 

Medus  Bed.  A  III  265, 114.  1I8 

Medi  (pl.)  Gener.  ^  I  96,  61    97,  83,  IJ  98,  8.5,  5 

106,190,3.192,3      107,197,5     108,200     128,296 

135,353  Geneal.  I  165,75  182,445  193,569 
Prosp.  I  393,  147. 155  Silv.  I  547, 12  Chr.  511 
I  635, 148  his  636,  184  Marc.  U  103,  533  Is. 
hist.  II  268,^32  Scyth.L.  IV  312,  i;bisZScyth. 
B.  n  312,4  [Is.  chr.A  II  442,137  443,147 
Britt.  III  161, 19  Bed.  A  III  265, 118  270,  149 
V.  14.  22  Bed.  B  III  265, 107  266,  112  Midi 
Chr.  Al.  I  96,  38  98,  60,  4  106,  159,  3.  161,  3  107, 
167,54  108,  171  127,  296  Medii  Gener.  A  I  96,  56 
Oeneal.  I  168, 178  Midii  Chr.  Al.  1  97,  58,  i 
civitatemjMedica  Oeneal.  I  181,  422 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


671 


Mediolanum  Or.  Const.  I  8,  26  Chr.  354  I  148,  s  Chr. 
pasch.  I  245,394,3  Cons.  Const.  I  246,395  I". 
Vind.  A  I  298,  ,-.2.'.  Hmn.  I  302,  452  An.  Val.  I 
316, 51.  53  Prosp.  I  447,  969  455, 1093  459,  iiss  463, 
iao6  add.  IV  ad.  Frosp.  I  492,  2,2  Chr.  511  I 
643,  450  644,  484.  500  651, 633  Chr.  452  I  646,  u 
648, 17  Syd.  II  15,  8  Marc.  II  64,  395,  i  Auct. 
Marc.  II  106,538,6.  539,3  Cass.  II  148,979  150, 
1035  Mar.  II  238, 5fis  Bed.  A  111  294, 403  298, 
446  add.  II  ad  Bed.  III  336  Lat.  lust.  III  421, 
26  422,31  Mediolaiiiiim  Havn.  I  319,491  331,514 
339,  17.  24  Dom.  Val.  I  629,  29  ffyd.  II  16,  25 
Mediolanus  Silv.  I  536,  6     Mar.  II  235,  538 

Mediolanensis  Chr.  511  l  644,  485  add.  IV  ad 
Vict.  Aq.  I  755, 397  Marc.  II  65, 398, 2  territori- 
um  Mediolanense  Mar.  II  235,  524,  3  Medio- 
lanensis  ecclesia  Prosp.  I  455,  1091  Chr.  452 
I  646, 13  Mediolanensis  episcopus  Vict.  T.  II 
203,554,3  Is.  chr.  A  II  469,353  Brltt.  III 
168,  s  Nenn.  int.  III  168,3 
Mediomairici   civitas  Mediomatricum  N.  Gall.  I  589, 

V  2 
Mediterraneum    mare   Ps.  Is.  h.   II   378 , 1  ter      niare 

meditraneum  ibid. 
Megiddo  Mageddo  Bed.  A  III  267,  136 
Meicen  in  bello  Meicen  (i.  e.  in  pugna  apud  Meicen) 

Britt.  m  204,  34 
Melanchlaeni  Melanceni  Oener.  A  I  97,  83,  17 
Meldi  civitas  Melduorum  N.  Gall.  I  588,  8 
Melentiadam  oppidum  (acc.)  Marc.  II  93,  487 
Melezius  v.  Milesius 

Melita   insula    Meleta    Geneal.    I    168 ,  165      Meletae 
Gener.  A  1  103, 134,  4     Melitia  Chr.  Al.  I  102,  125,  4 
Mellesocrum  civitas  N.  Gall.  I  605,  xiii  8 
Memphis  Prosp.  I  387,  42     Is.  chr.  A  II  433,  41     Bed. 

B  m  256,  46     Memfis  Bed.  A  III  256,  44 
Menand  insula  Nenn.  int.  III  218,  l  (uln  cf.J 
Mene  pelagus  Briti.  III  219,  i 

Meninx  insula  Menis  Gener.  A  I  103,  134,  6      Moenis 
Oeneal.  I  168,  165        Minna  Chr.  Al.  I   102,  125,6 
cf.  Girba 
Mentesa  I  573  (Cart.J  Ps.  Is.  h.  II  382,  8 
Meotia,  Meoti,  Meothes  v.  Maeotis 
Mercii  Britt.  UI  203,  33  208,  26.  31 
Meroni  v.  Macarii 

Mesopotamia  Gener.  A  I  106,  195,7  111,224  115,249 
Chr.  Al.  I  106,164,7  115,230  Oeneal.  I  171,246 
188,500  C;ir.;)ascA.  123.5,  337, 1.2  236,  337,3  Prosp. 
I  387,  38  404,  310  441,  88o  Silv.  I  541,  8,  7  Chr.  511 
I  638,  256  Marc.  II  96, 504  100, 5I8,  3  Cats.  II  141, 
761  C.  Byz.  n  335, 7  337, 13  346, 29  v.  37  347, 32 
V.  26  C.  Hisp.  II  335,  2  337,  9  Is.  chr.  A  II  465, 
326»  £e(Z.  .4  111259,50  294,394  Mesopotamie  (^cn.; 
Gener.  £  I  1 15,  92  C.  Hisp.  II  347, 45  Mesopotamia 
Syriae  Oeneal.  I  171,246  177,3.52 

Mesopotameni  Oener.A  I  108,202     Mesopotamite 
Chr.  Al.  I  108, 173 
Messalia  v.  Massalia 
Messana  quae  et  Mamertina  Prosp.  1  387,  .39 

CBRONICA    111. 


/«.  chr.  A  II  444,  158 

170 


Messula  civitas  C.  Ilisp.  II  364,  us 

Metcaud  v.  Medcaud 

Mettis  N.  Gall.  I  589,  2      Hyd.  II  26,  150  (a)     add.  1 

ad  Is.  chr.  II  490,  7 
[Metz  Mez  N.  Gall.  I  589,  2) 
[Miauz  (Meaux)  N.  Gall.  I  588,  s] 
Micaenis,  Micynei  v.  Mycenae 
Midelsexe  Nenn.  III  190        Mitilsaxaii  Nenn.  int.  III 

190 
Midi,  Midia  )•.  Medi,  Media 
Midian.  Midianitae  v.  Madian 
Miletus  Bed.  A  111  2,59, 54 

Milesius  Prosp.  I  349, 165 
Melezius  Chr.  511  I  636, 
Milii  V.  Cabalia 
Mimas  Chr.  Al.  I  111,  200,  ii 
[civitas  Mimigardervordensis  (Mimigardeforduvi,  hodie 

Miinster)  N.  Gall.  I  595,  viii  5] 
Minantia  v.  Minmanton 

Minau  insula  V.  Gild.  B  m  108, 21     c/.  Manau  ? 
Mincius   Mincia   fluvius   Havn.  I  300,  411  =  Prosp.  I 

466,  1243 
[civitas  Mindensis  (Minden)  N.  Oall.  I  595,  vm  4] 
Minius  flumen  Hyd.  II  35,  253 
Minmanton  BriU.  III  166,  g/lu       Minantia  Nenn.  int. 

III  166,4/5 
Minna  v.  Meninx 

Minorica  (insula)  Gener.  A  l  110,  216 
Misenum  Chr.  354  I  145,  22 
Misudi  Gener.  A  I  101,  132,23        Mososini  Chr.  Al.  I 

101,  105,  23 
Mitilina  v.  Mytilene 
Mitilsaxan  v.  Midelsexe 
Mitylenae  v.  Mytilene  , 

Moab  Oener.  A  I  116,  25i      Gener.  B  I  116,  94     Chr. 
Al.  I  116,232     Geneal.  I  173,285   178,367   187,496 
Bed.  A  m  259,  5i     cf.  Roboth  Moab 
Moabitis  Oeneal.  I  178,367 
Moabites  Geneal.  1  172,  250« 
Moabitae  (pL)  Geneal.  1  188,  502      Bed.  A  lU 
268, 140 
Moenis  «;.  Meninx 

Moesia  Or.  Const.  I  9,  22       Com.  Const.  I   243,  378,  3 
Prosp.   I  440,  859      Marc.   II  93, 487  98,  514,  2 
Moesia  superior  Mysia  superior  Silv.  I  539,  6 
Moesia  inferior  Marc.  II  92,  483      Mysia  inferior 

^lv.  I  540,  6,  3 
Moesia  minor  Or.  Const.  I  9,  15 
miles  Moesiacus  Chr.  354  l  148,  34 
Moesi  Mysi  Gener.  A  I  107,  197,  50       Myssi  Chr. 
Al.   1  107,  167,  50 
Mogantia  (Monza  *)  Britt.  Ill  164,  18    Magnantia  Nenn. 

int.  lU  164,10 
Mogontiacum    Chr.  354    I    147,  25      Prosp.  I  411,  416 
437,  814     Cass.  11  146,  931 

civitas  Mugontiacensiuni  N.  Oall.  1  592,  vii  l 
Molossis  Molchia  Chr.  Al.  1  98,  63,  21     Mollis  Oener. 

A  I  98,  88,  21 
Morasocrenae  v.  Mopsucrene 
[Monasteriensis  N.  Qall.  I  594,  vii  14] 

86 


672 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


Mon  Brltt.  IH  146     Monia  iUd.    Monie  insule  UI  130 

Mons  Caslnus  monasterium  Casinense  add.  IV  ad  Is. 

chr.  II  504,  3         Casinensis  ecclesia  Is.   chr.  A  II 

476,  399= 

Mons  feretris  Auct.  Marc.  n  107,  542,  2 

Mons  lovis  Britt.  IH  166,  26     Nenn.  int.  in  166,  24 

Mons  Nivis  III  129,  XL 

[Mons  Pavonis  (Bamberg)  N.  Oall.  I  594,  vii  7] 

Mopsucrene   Mopsucrenae  (plur.J  Cons.  Const.  1  240, 

361        Mopsocrenae  Cass.  II  152,  no2      add.  II  ad 

Bed.  III  338     Lai.  lust.  III  422,  14     Momsoorenae 

Proip.  I  456, 1111 
Mopsuestia  Mopsuestenu.s   Vict.  T.  II  193,  499  200, 542 

V.  18 
Morathita  Oener.  A  I  124,  281       Morathitha  Chr.  Al. 

I  124,278 
Moriacense  coenobium   V.  Oild.  A  III  102,  7 
Morienna  N.  Oall.  I  600,  x  5 
Morinum  civitas  N.  Oall.  I  591, 11 
Morsa  w.  Mursa 

Mososini  v.  Misudi  et  Mossynoeci 
Mossinii  i>.  Massyni 
Mossynoeci  Mossynoeti  Gener.  A  I  101,  132, 15     Mos- 

synnoti  ib.  97,  83,  15     Mossonici  Chr.  Al.  I  97,  58, 15 

Mussonici     Oeneal.  I  168, 162        Mososiui  Chr.  Al. 

101,  105,  15 
Mosulami  v.  Musulami 
Mouric  Britt.  HI  216,  31 
Mucelli  Auct.  Marc.  II  107,  542,  3 
Murcia  Ps.  Is.  h.  II  381, 7  388,  21  bis 
Mursa  Prosj).  1  454,  1078.  1082      Morsa  Cons.  Const.  I 

237,  351     £('  Movazit)  Clir.  pasch.  I  238,  354 
murus  (in  Britannia)  Gild.  III  33,  21     Bed.  A  III  301, 

473.  474  303,  483 
Mussi  V.  Mysi 
Mussonici  v.  Mossynoeci 
Movexu)  V.  Mursa 
Musulami  Musulani  Oener.  A  I  109,  213        Mosulami 

Chr.  Al.  I  109, 184 
Mycenae  Prosp.  I  390,  93     Bed.  A  III  260,  66     Micae- 

nae  Chr.  511  I  633,  70 

Mycenenses  Micynei  Silv.  I  547,  7 
Myrtouvi  mare     Myrtium    pelagum    (acc.J    Chr.  Al.  I 

108, 176,  9     Myrti  pelagum  Oener.  A  I  108,  205,  9 
Mysia  (regio  Asiae  min.)  Oener.  A  I  102, 151,  4     Auct. 

3Iarc.  n  104 ,  535 ,  3       Myssia  Chr.  Al.  I  102, 123, 4 

Mysi  (pl.)  Oener.  A  I  101 ,  132, 14        Myssi  Chr. 

Al.  I  101,  105, 14    Mussi  Geneal.  I  168, 162 

Mysia  alia  Gener.  A  1  102,  151,  11      cf.  Moesia,  Moesi 

Mytilene  Mitylenae  fnom.)  Oener.  A  I  109,  209,  2     Miti- 

lina  Chr.  Al.  I  109,  180,  2 

Nabau  mons  v.  Nebo 

Nacolea  vel  Nacolia  neSiov  NaxoXiag    Chr.  pasch.  I 
241,  366,  2    Nacoliensium  campus  Coits.  Consl.  I  241, 

366,  2 

Naid  terra  Qeneal.  I  161,17  163,44 
Naissus  Or.  Const.  I  7,  7      Naisus  Chr.  pasch.  I  237, 
350, 2     Prosp.  I  454, 1081     Marc.  II  80,  441,  3 
Naisitanus  Marc.  II  99,  516,  3 


Namnetum  civitas  N.  Gall.  1  586,  lli  5 
Nancarbanensis   V.  Gild.  B  III  108,  44    109,  s    110,  25 

cf.  Carbana  vallis 
castrum  Nandonis  N.  Oall.  I  589,  iv  10 
[Nantes  N.  Oall.  I  586,  iii  5] 
Naphthali  v.  Nephthali 

Narhona  Chr.  511  1  65.5,  559  661,  594  Hyd.  U  18,  54. 
55.  57  19,  60  20,  107  23, 110  33,  217  Is.  hist.  II  282, 
13  283,  19.  21/22  Caj  286,  22  Ep.  Ov.  II  371,  7  Ps. 
Is.  h.  II  378,  1  ter  382,  7.  8  383,  lo  384,  12  385, 12. 
13  Narbonense  oppidum  Prosp.  I  475,  1324  Narbo- 
uensem  oppidum  C.  Sisp.  II  358,  86  Narhonensis 
urbs  Is.  hist.  II  277,  10/11     cf.  Narbonenses 

Narbonensis  Prosp.  I  444,  933     Chr.  511  I  642,  440 
Narhoneusis  (sc.  provincia)  Silv.  I  537,  2/3     pro- 

vincia  Narbonensis  Prosp.  I  403,  302 
Narbonensis  prima  Silv.  I  537,  2,  2    provincia  Nar- 

honensis  prima  N.  Gall.  I  608 
Narbonensis  secunda  Silv.  I  537,  2,  3      provincia 

Narbonensis  secunda  N.  Oall.  I  609 
Narbonenses    civitas    Narhonensium    N.  Gall.    I 

608, 1     cf.  Galli  Narbonenses 
topographica : 

forum  Is.  hist.  II  283,  22  (a) 
cf.  Gallia  Narbonensis 
Narhudisii  v.  Galli  Narhonenses 

Nasamones  Nasamonas  Gener.  A  I  102, 145      Oeneal. 
I  168,  164       Nasamona  Chr.  Al.  I   102, 117       Naso- 
mones  Gener.  A  I  lOI,  132,32  109,211       Nasamonii 
Chr.  Al.  I   101,  106,  32         Nassamonii  ib.  109,  182 
Nasciraenia  Gener.  B  I  102,  85 
Nato  castellum  Marc.  II  96,  505 
Nauthi  Chr.  Al.  I  111,  199 
Navam  fluvium  C  Hisp.  II  363,  114 
Navarri  (pl.)  Ps.  Is.  h.  II  379,  2 
Naxus  (insula)  Gener.  A  I  108,  206,  4     Chr.  Al.  I  108, 

177,  4 

Nazareth  Lat.  Mal.  III  426,  25  428,  36 

Nazianzus  Nazianzenus  add.  VI  ad  Prosp.  I  498,  381 

Marc.  U  60,  380 
Neapolis  F.  Vind.  B  I  334,  697    Sang.  I  336,  714    Prosp. 

I  407,349       Auct.  Marc.   II   104,536,3     107,544,1. 
546, 2     Bed.  A  III  296, 423  308, 523 

—  basilica  Bed.  A  lU  296,  422 

Nebdini  Chr.  Al.  I  109,  182,  1  Lebdeui  Gener.  A  I 
109,  211, 1 

Nebo  mons  Nabau  Geneal.  I  187,  496 

Nemausus  Nemausum  Ps.  Is.  h.  II  382,  8  civitas  Ne- 
mausensium  N.  Gall.  I  609,  7 

Nemetum  civitas  JV.  Oall.  I  593,  3 

Neocaesarea  Bed.  A  lU  292,  379 

Nephthali  tribus  (vulgo  Naphthali)  Neptali  Oeneal.  1 
193,  568  Nepthalim  Bed.  A  lU  259,  53  263, 94  Nep- 
talim  Gener.  A  I  117,  254  Chr.  Al.  I  117,  237 
Geneal.  I  187,  496  Prosp.  I  389,  70  Chr.  511  I 
633, 62 

Nepte  Neptensis  civitas  Vict.  T.  U  189,  479, 1     Is.  hist. 

II  298,  19 

Nerbasi  montes  Byd.  II  20,  71 
Nerviorum  (civitas)  N.  Gall.  I  591,  6 


iNDEX  vni. 


GEOGRAPHICA. 


673 


[Nevers  N.  GM.  I  589,  iv  9] 
Neumansensis  urbs  Ep.  Ov.  II  374,  16  ( Wamb.) 
Neustria  add.  II  ad  la.  chr.  II  492 
Nicaea  (Bithyniae)   Chr.  pasch.  I  223,  123    240,  364, 1 
241,  368, 1      Marc.  II   95,  498,  2      Casa.  XI  152,  1106 
Nicea   Cons.  Const.   I   240,  .164,  2     Barb.  I  292,224 
Prosp.  I  449,1011    457,112.'.     Bed.  A   III  315,561 
319,  588       Nichea  Chr.  511  I  643,  461      add.  II  ad 
Bed.  UI  337     Nicaena  urbs  Prosp.  I  422,  598     Cass. 
II  141,  774     loh.  U  219  V.  14     cf.  Nicaeni 

Nicaenum  concilium  Is.  chr.  A\l  405,  331  Nice- 
num  coiicilium  Bed.  A  III  295,  415  Nicaena 
sjmodus  Frosp.  I  442,  891  Vict.  T.  II  185,  451 
197,  528  loh.  II  219  V.  12.  22  Is.  chr.  B  II 
465,  223  Nicena  synodus  add.  IV  ad  Vict.  Aq. 
I  754, 324  Bed.  B  lU  295,  239 
Nicaeni  civitas  Nicaenorum  Cons.  Const.  1  241,  368 
topoyraphica: 

forum  (Hadriani)  Chr.  pasch.  I  223,  123 
Niceabde  add.  II  ad  Bed.  III  338 
Nicomedia  Or.  Const.  I  11,9  Prosp.  I  422,598  447, 
969  450, 1020  452, 1048  Chr.  511  I  635,  155  643, 450 
Marc.  II  87,459  Cass.  II  141,  774  150,  1035.  1056 
151, 1069  Bed.  A  UI  294,  403  add.  II  ad  Bed.  lU 
336     Lat.  lust.  UI  422,  9     Ntxo/iijdeia  Chr.  pasch. 

1223,123     229,284      230,287     233,328,2     235,337,1 

Ntxofiijifiu   ib.  230,  293    239,  359,  1        Nicbomedia 
Chr.  511  I  643,  474     cf.  Nicomedenses 

Nicomedensis  episcopus  Prosp.  I  452, 1046     Nico- 

mediensis  episcopus  Is.  chr.  A  II  466,  334.  334* 

Nicomedenses  civitas  Nicomedensium  Cons.  Const. 

I  289,  358 

Nicopolis  (Epiri)  Cass.  U  134,  557     Is.  chr.  A  II  461, 

292      Nicapolis  Bed.  B  UI  289,  211 
Nicopolis  (Moesiae)  Nicopolitanus  Marc.  U  99,  516,  3 
Nicopolis    (Palaestinae,   'quae   prius   Emmaus')    Cass. 

U  145, 910    Bed.  A  lU  289,  354 
Nilus   (flumen)   Gener.  A   I   95,54   103,153   111,229,2 
Chr.  Al.   I  95,  31    103,  126    111,  201,  2     C.  Eisp.  II 
366, 130  367, 134   Bed.  A  lU  254, 28  280,  256     Nylus 
Gener.  B  I  95,  91 
Nilus   Buber    NLlus   Rubra    Chr.  Al.   l   102,  U3 
fluvius  Rubrus  Gener.  B  I  102,  81      Rubus  flu- 
vius    Geneal.   I   168,  164      Erythara   quud    est 
Rubrum  Gener.  A  I  102, 141 
cf.  Geon 
Ninive  Geneal.  I  193,  569.  571       Nineve  ib.  164,  72  bis 
193,  571       acc.  Nineven   Cass.  U  120, 7       Nineveiu 
Geneal.  I  181,422 

Ninivitis  propbeta  Gitd.  III  55,  30 
Nippis  Vict.  T.  U  189, 479, 1 
Nirea  v.  Rhenea 
Nisa  V.  Nysa 

Nisibis  Chr.  pasch.  I  236,  337,  3  Prosp.  I  404,  310 
Chr.  511  I  638,  256  Marc.  II  101,  518  Nisibe  (abl.) 
add.  II  ad  Bed.  lU  338  Nisebes  (nom.)  ibid. 
Nisibim  Chr.  511  I  644, 492  Nisibi  add.  II  ad  Bed. 
lU  339      Nisibinum  oppidum  Marc.  II  100,  513  v.  23 


Nisibenus  Prosp.  I  452,  1052     add.  II  ad  Bed.  lU 

338       Nisibinus  episcopus  Bed.  A  III  296,  427 

Nizivios  (acc.)  loh.  II  214,  s^.^i,  1     huc  pertinens"? 

Nisyrus  (insula)  Geneal.  I  168, 165      Nisurus  Gener.  A 

I  103,  134,  23       Nisyra  Chr.  Al.  I  103, 125,  23 
Nivernensium  civitas  N.  Oall.  I  589,  iv  9 
Nizivii  )>.  Nisibis 
Noiodunus  v.  Noviodunum 

Nola  Chr.  354  1  145, 19     Ilijd.  II  20,  81     add.  IV  ad 
Is.  chr.  II  503,  3 

Nolauus  episcopus  Dom.  Val.  I  630, 19     C7ir.  452 
I  650,  41 
Nomades  (=  Numidae)  Qener.  A  I  101, 132, 19      No- 
madi  Geneal.  I  168, 162  173,  273       Nomadii  Chr.  Al. 
I  101, 105,  19 
Nomba  Geneal.  I  191,. 540 
Nomidia  w.  Numidia 
Nordi  Britt.  Ul  208,26.28.31 
Noricum 

Noricus   mediterranea  Sih.  I  539,  10     N.  Gall.  I 

594,  vir  A 
Noricus   ripensis   Silv.  I  539,  9     N.  Gall.  I  594, 

VII  A 
Norici  (pl.)  Gener.  A   I    107,  197,  56      Chr.  Al.  1 

107,  167,  66 

Nori  Eyd.  II  22,  93.  95 
Normanni  add.  IX  ad  Is.  hisl.  H  390,  (o)  19  »  his     Nor- 

maui  ibid.     Nortmanni  V.  Gild.  A  UI  102, 1 
Northimbri  UI  130,  LXIV 
Nortmanni  v.  Normanni 
Novae  (Moesiae)  civitas  Nova  An.  Val.  I  314,  42  316, 

49       Novensis  civitas  Marc.  II  93,  487 
Novae  (al.)    civitas  Nova  N.  Gall.  I  594,  vii  A  5 
Novempopulana   Silv.  I  537,  2,  6       jjrovincia  Novem- 

populana  N.  Gall.  I  605 
Noviodunuvi  Helvetiorum  Noiodunus  N.  Gall.  I  596,  2 
Noviomagus    (Viromanduorum)    N.  Gall.  I   590,  vi  4 

Nobio  magno  (abl.)  add.  IV  ad  Bed.  lU  345 
[Noyon  Noions  N.  Gall.  I  590,  vi  4] 
Novocomensis    Prosp.    I    421,  569     Cass.    II    141,  756 

Bed.  A  m  286,  311 
Nueeria   Vict.  T.  U  192,497,2 
Nudi  sapientes  v.  Gymuosophistae 
[Nuenburgensis  N.  Gall.  I  594,  vii  13] 
Numantia 

Numantiuum  beUum  Cass.  II  131,428 
Numantini  {pl.)  Prosp.  I  402,  279 
Numidia  Gener.  A  I  102, 147     Geneal.  I  168,  164     Silv. 
I  538,  3,  2     Vict.  T.  U  202, 552,  2  204, 555, 1     Ps.  Is. 
h.  II  384, 11       Nomidia   Gener.  B   I   102,  87       Nu- 
meda  Chr.  Al.  I  102, 119 

Numidae   {pl.)  Gener.  A   I   109,  211,  3       Numidi 
Geneal.  I  168,  162      Numidii  Chr.  Al.  I  101, 105, 
30  109, 182,  3     Numidiae  Gener.  A  I  101,  132,  30 
Numidae  episcopi   Vict.  T.  II  202,  551, 1 
cf.  Nomades 
Nursia  Silv.  I  535,3» 
Nylus  V.  Nilus 

Nysa  mons  Nisa  Gener.  A  I  111,  228,  9      Nysseus  Chr. 
Al.  I  111,  200,  9 

86* 


674 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


Occidens    add.  V  ad   Prosp.  I  497, 1289     Chr.  453  I 

648,  22     Chr.  511  I  651,  533.  534     Marc.  II  73,  416,  i 

89,  465,  2  90,  46S     Joh.  II  219  V.  24     Js.  hist.  II  297,  5 

C.  Byz.  II  334,  6  339,  21  344,  24     C.  Bisp.  II  339,  u 

342,  31  344,  38  358,  86  v.  4  360, 94  363, 113. 115    Bed. 

A  m  294,  402  301,  472     add.  JI  ad  Bed.  Ul  336 

338       occiduum  Barb.  1  291,  202 

Occidentale  imperium    Prosp.  I  470,  1286     Marc. 

II  63,  392,  1     Cass.  II    155,  1209       regnum  Oc- 

cideutale  Marc.  n  76,  424,  3       Occidentalis   res 

publica  Marc.  II  79,  434  86,  m,  2     Bed,  A  III 

304,  493       Occidentales    antistites    Vici.    T.   II 

196, 521,  2 

Occidentales  (subst.)  Chr.  4.52  I  662, 132     C.  Byz. 

II  339,  21     Bed.  A  Ul  301, 472 

Ochidient  v.  Cruo  Ochidient 

Ocriculum  v.  Utriculo 

Octodurus  Octodoro  N.  Oall.  I  599,  2 

Odessus  Odyssus  Marc.  II  98,  614,  2 

Oghgul  insula  Britt.  III  178,  10 

Olimpiacus  v.  Olympia 

Olisipo  Olisipona  Is.  hist.  II  302,  16  Olisepona  ib. 
301,  26  Olisbona  I  573  {Lus.)  Elisiponia  Ps.  Js. 
h.  n  382,  8       Ulixippona  Syd.  R  30, 188  35,  246 

Ologicus  civitas  Js.  hist.  II  293,  2  civitas  Olivita 
Ps.  Js.  h.  n  386,  16 

Olympia  Olympiacus  agon  Js.  chr.  A  II  438,  87  Bed. 
A  IU  260,  63  certamen  Olimpiacum  Chr.  611  I 
635, 139       Olympicae  palniae  Is.  hist.  II  267,  14 

Olympus  (mons  Macedoniae)  Gener.  A  I  111,  228,  12 
Olympius  Chr.  Al.  I  111,200,12 

lupiter  Olympius  Bed.  A  III  278,  229 

Oper  Linn  Liuan  Britl.  III  214, 12/13  Liuan  ib.  214,  21 
stagnum  Livane  III  130,  Lxxi 

Ophiuio  {abl^  Chr.  511  I  643, 460 

Opici  (=  Osci)  Gener.  A  I  97,  83,  35  Oppici  Chr.  Al. 
I  97,  58, 35 

Orbicus  flumen  v.  Urbicus  fluvius 

Orc  insula  Britt.  III  148,  8 

Orcades  insula  Silv.  I  542, 11,  6  V.  Gild.  B  HI  109,  29 
Britt.  m  154,3  164,13  179,21/22  Nenn.  int.  UI 
148,  4  154,  4  164,  5  179,  14  aec.  Orcadas  insulas 
Cass.  II  137,  654  Nenn.  int.  HI  156, 10  Bed.  A  III 
284,  286 

mare  Orcadum  Nenn.  int.  UI  148,  11 

Orec  Geneal.  I  166, 131 

*Orentus  (fluvius)  Chr.  Al.  I  111,  201,  23  Orontes 
videtur  Frickio,  mihi  potius  Hermus 

Oretum  Oreto  I  573  (Carl.)  Areto  Ps.  Js.  h.  II  382,  8 

Oria  Ps.  Is.  h.  II  382,  8       Iria  I  574  (Oallit.) 

Oribe  (gen.)  Ps.  Js.  h.  U  387, 18 

Oriens  Or.  Const.  I  7,  19  9,  15.  19  11,  7  Oeneal.  I  166, 
111  172,  263  Cons.  Const.  I  236,  341,  2  238,  351,  4 
243,  378,  1  244,  388  247,  469.  461  Sang.  I  300,  543 
An.  Val.  I  316,  49  Ayn.  I  321  333,  39  Havn.  1 
338, 12  Prosp.  I  442,  906  460,  ino  470, 1280  add.  I 
ad  J'ros2).  I  487,  452  add.  II 489,  9  (i).  11  (a)  Silv. 
1  520,  19  521,  45  541  tit.  8  547,  27  J)om.  Val.  I  629, 
7.  14.  19.  21.  26.  31     Chr.  511  I  642,  431  644,  476  647, 

513    649,  522    651,  632.  634.  639    653,  549     661,  593    663, 

618    Chr.  452  1 646,  5  648,  22  652, 63  658, 99  662, 132 


Hyd.  II  20,  82  22,  104.  106  26,  147.  151  30,  184 
Marc.  U   74,  420,  2   92,  484,  1  103,  529     Auct.Marc. 

U  105,  537,  4  106,  540,  5.  541,  1  107,  543,  2.  3.  514,  3. 
645,  3.  546,  4  Cass.  II  153,  1130  155,  1205  157,  1268 
161,  1364  Vict.  T.  U  190,  484  194,  504  195,  514  Joh. 
II  214,676,  1  215,  578,  2  216,  580,  1  Jis.  681,  4  219  V.  24 

Js.  hist.  II  268,  33  297,  20  Scyth.  L.  II  321,  30 
Scyth.  B.  II  321, 30  C.  Hisp.  U  337,  9  339, 14  360, 
94  363, 113. 115  364, 122  C.  Byz.  U  339,  21  Ps.  Is.  h. 
II  378,  2  Is.  chr.  A  II  458,  264».  268»  478,  412  479, 
4i4b  Bed.  A  lU  275.  202  281,  265  294, 399.  402  296, 
424  299,  469  add.  IJ  ad  Bed.  III  336  bis  337  bis 
Beg.  Wand.  lU  459,  19     «y«roA)f  Chr.  pasch.  I  235, 

337,  1   238,  351,  1.  2 

Orientalis  Prosp.  1  479, 1346  Marc.  II  60,  379,  1 
84,4.53,1101,521  Vict.  T.  n  190,  i»i  197,628 
C.  Hisp.  II  354,  74  Bed.  A  UI  304,  490  Orien- 
tale  imperium  add.  II  ad  Prosp.  I  489, 13  (aj 
Dom.  Val.  I  630,  4  Chr.  452  I  646, 11  Marc. 
II  60  V.  8  Cass.  U  159, 1328  Lat.  lust.  UI 
422,  36  423,  24  Orientalis  res  publica  Marc.  U 
60,  379, 1  Orientales  partes  Prosp.  I  466, 1241 
479,  1350  ttvetrohxfi  jLtsgtj  Chr.  pasch.  I  237, 
350,  1 

Orientales  (subst.J  Prosp.  I  484,  1376     Hyd.  II  29, 
177      Vict.  T.  U  196,  521,  2      C.  Byz.  II  339,  21 
Is.  chr.  A   U  473,  385      add.  IJ  ad  Bed.  lU 
339     Lat.  Just.  lU  423, 1 
Oriola  Ps.  Js.  h.  II  388,  21 
[OrUans  Orliens  N.  Oall.  I  588,6] 
Orospeda  Joh.  II  215,  577,  ^l"'»  Jis       Orospida  Js.  hist. 

II  287, 10/11  Co) 
Orthosia  (oppidum  Phoenic.)  Orthosiasti  (pl.)  Chr.  Al. 

I  100,98 

Ortona  Atict.  Marc.  II  105,  638,  3 

Osca  I  573    Oscha  Ps.  Js.  h.  II  382, 8 

Osci  V.  Opici 

Osdroene  v.  Osroene 

civitas  Osenbrugensis  (hodie  Osnabriick)  N.  Oall.  I 

595,6 
Osismorum  civitas  JV.  Oall.  I  587,  8     c/.  Oxismi 
Osroeue  (gen.)  Lat.  lust.  III  421,  6     Osdroenae  (gen.) 

C.  Byz.  U  346  V.  37     Hosdroene  Silv.  I  541,  8,  9 
Hosroeni  (pl.)  Cass.  U  140, 747 
Ossa  insula   V.Oild.  A  lU  106,17 
Ossonoba  Oxonoba  I  573   (£«s.)   Exonova   Ps.  Js.  h. 

II  382,  8 

Ostia  Chr.  354  I  144,  18     Chr.  511  I  636,  I66     Cass.  II 

123,86    £ed.J:m  267,137  296,421      Hostia  Proy». 

I  394, 169 

basilica  Petri  et  Pauli  et  lohannis  baptistae  Bed. 
A  lU  296,  421 
Ostracine  Hostracina  Chr.  Al.  I  127,  294 
Ostrogothi  [Havn.  I   269,31]     Is.  hist.  11   283,  3/4  (a). 

4  (4)     Is.  chr.  A  II  476,  s^^b     Ostrogotthi  Chr.  Caea. 

U  222,490 
Ovetum  Hovetum  Ps.  Is.  h.  U  382,  8 
Oxismi   V.  Oild.  A  III  92,  23      c/.  Osismi 
Oxoma  (olim  Uxama)    Oxima  I  573  (Cart.)      Oxonia 

Ps.  Is.  h.  U  382,  8     Hosma  ib.  385, 14 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


675 


Pace  V.  I'ax  lulia 

Padus   (flumen)    Auct.  Marc.  II  106,  540,  5    107,  542,  2 

Padusas  Oener.  A  I  112,229,39 
Paf-  V.  Paph- 
Palaestiua  Vict.  Aq.  I  681,  9     Marc.  U  74,  419,  2    Cass. 

II  145,910  Vict.  T.  U  195,516  Palestina  Troip. 
I  404, 30K  424,  614.  620     Chr.  511  I  638,  259     Bed.  A 

III  249,  9  t>.  17  280,  249  289, 354  297,  43g  Palestiue 
{ijen.)  Lat.  Mal.  III  429, 17/18  Palaestina  provincia 
Hyd.  U  22, 106     Marc.  U  73,  418 

Palaestiuura  concilium    Vict.  T.  U  200,  541, 1 
Palaestiui  (pl.)  Cass.  11121,29      Palestini  Prosp. 

I  388,62 
e/.  Caesarea    Palaestina ,    Syria    Palaestina ,    Syri 
Palaestini 
Palantia  (hodie  Palencia)  Palentia  1  573  (Cart.)  Ps. 

Is.  h.  II  382,  8     Paleutina  civitas  Ilyd.  II  30,  i«6 
Palatiolum  F.  Vind.  A  1  318,644     Havn.  I  319,493 
Palentia  v.  Palantia 
Palma  Gener.  A  1  110,216 
Paltus  Paltensis  episcopus   Vict.  T.  U  194,  505       Pal- 

tensium  oppidum  Marc.  U  98,  512,  9 
Palustria  A.  Gall.  I  600,  xi  2 
PamfiUa,  Pamfili  cet.  v.  Pampliylia 
Pamflagoni  v.  Paphlagones 
Pampelona  «.  Pompaelo 

Pamphylia  Chr.  Al.  I  102,  123,2  Geneal.  I  168,175 
Silv.  I  540,  7,  7  Pamphilia  Geneal.  I  169,  199 
Scyth.  L.  II  318,  23  Scyth.  B.  II  318,  23  PamfiUa 
Gener.  A  I  102,  I5i,  2 

Pamphylii  (pl.)  Pamphyli   Chr.  Al.  I  100,  86  101, 
105,22.108     Pamfyli  Oener.  A  I  101,132,22.136 
Pamphili  Gener.  A    108,  205,  7      Chr.  Al.  108, 
176,  7     Pamfili  Oener.  A  100,  111 
ParapbUiensis  v.  Eusebius  Pamphili  (ep.  Caes.)  in 
ind.  VII 
Pampica  Silv.  I  539  ad  5,  8 
Pampilo,  Pampilona  v.  Pompaelo 
Paneas  i>.  Caesarea  Paneas 
Paimia  v.  Pannonia 

Pannonia  Or.  Const.  I  8,  4.  9  F.  Vind.  A  I  296,  «0 
An.  Val.  I  314,45  Agn.  I  336,95  Prosp.  I  431, 
706  Chr.  511  I  641,375  644,494  Cass.  II  144,851 
loh.  II  215,  579, 1  Chr.  Caes.  U  222,  490  Mar.  II 
238,  569.  572  Is.  hist.  U  283,  2  (a)  add.  IV  ad  Is. 
chr.  II  504,  3     Pannia  Gener.  A  I  110,  216 

Pannonia  superior  Chr.  354    1  147,  5       Pannonia 

iuferior  Chr.  511  I  642,  409 
Paunonia  prima  Silv.  I  539,  2     Paunonia  secunda 

ib.  539,  3 
Pannoniae  (pl.)  Bavn.  1  337,  4     Prosp.  I  441,  878 
459,1152    473,1310    482,1367,2      Marc.  U  K, 
427, 1      /«.  chr.  A  II  476,  403 
Pannouius   An.  Val.  I   310      Prosp.  I   4.57,  1125 

add.  IV  ad  Prosp.  1  491 
Pannonii  (pl.)  Chr.  Al.  I  107,  167,  55      Prosp.  I 
407,  343  (?).  353      Cass.  U  135,590         Pannoni 
Peones  Gener.  A  I  107,  197,  55 
Panormus  (Siciliae)  Hyd.  II  23,  120     Is.  hist.  II  297, 14 
Panormum  insula  Marc.  II  93,  490 


Paphlagonia  Paflagonia  Gener.  A  I  98,  88,  7     Chr.  Al. 

I  98,  62,7      Silv.    I  541,  9,5 

Paphlagones  Paflagones  Gener.  A  I  97,  83,  ii  107, 
197,44      Paflagoui  Clir.  Al.  I  97,58,11      Pam- 
fiagoni  ib.  107,  167,  44 
Papyrio  castello  (abl.)  Marc.  II  93,  488,  i 
Paraconnisii  v.  Tarraconenses 
Paraetonium  Bed.  A  III  27.5,  201 
Paramus  campu.s  Chr.  Caes.  U  222,  458 
Parassis  v.  Parisii 

Paraxenense  castellum   Vict.  T.  II  194,  509 
Parisii  Prosp.  I  461,  1183     apud  Parisius  add.  IV  ad 

Bed.  III  345     *Parassis  Bntt.  III  168,  le/n     Nenn. 

int.  lU  168,  17/18         civitas   Parisiorum  N.  Oall.  I 

588,  7       [Paris  N.  Gall.  I  588,  7] 
Parnassus  mons  Parnasus  Gener.  A  I  111,  228,  5    Chr. 

Al.    I    100,  200,  5 

Parthenius   (flumen  Bitbyniae)    Chr.  Al.  I  112,201,34 

Partenius  Gener.  A  I   112,  229,  34 
Partbenius  (mons,    Arcadiae   sine  dubio  intelligendus, 

sed  'in  Eubya'  addit  Chr.  Al.)  Gener.  A  I  111,  228,  8 

Chr.  Al.  I  111,  200,  8 
Parthi  Oener.  A  I  106,  190,  10  108,  200     Chr.  Al.  I  106, 

159,  10    108,  171      Prosp.    1   400,  249     403,  296     406,  335, 

21  438, 830  441,  880  444, 932  447,965    Chr.  511  I  637, 

225  638,274  641,384  Marc.  II  103,529.633  Auct. 
Marc.  U  106,  540, 1.  541, 1  107,  546,  4     Cass.  U  135, 

561.  574  143,  831  144,  876  146,  943  149,  1007  150,  1032 

Is.  chr.  A  U  459,  276»  bis  460, 283"  462,  soo»  Is. 
chr.  B  U  462,  201  Oild.  UI  29,  25  Bed.  A  III  287, 
326  Parti  Oeneal.  I  166,  105  Chr.  511  I  638, 273 
642,  401     add.  II  ad  Bed.  lU  339     Partii  Oener.  B 

I  105,68 

Parthicus  Prosp.  I  407,  354    434,  750         Particus 

add.  II  ad  Bed.  lU  338 
Parthia  Partia  Chr.  354  I  147,  31     Oeneal.  I  168, 
179  169,  199      Parcia  Scyth.  L.  U  318,  23 
Pasius  V.  Phasis 

Patavia  (hodie  Passau)  N.  Gall.  I  594,  vii  A  3 
Patmus  insula  Prosp.  I  418,  530       Patmos  Is.  chr.  A 

II  457,  259.  259»  Pathraus  Bed.  A  lU  285,  302  Path- 
mos  Chr.  511  I  640,  339  Is.  chr.  B  II  457,  173  Bed. 
B  m  285, 190 

Pavonis  mons  v.  Mons  Pavonis 

Pautalia  Pautaliensis  Marc.  U  99,  516,  3 

Pax   lulia    Pace   I  573  (Lus.)    Ps.  Is.  h.   II   382,  8 

Pacensis  urbs  loh.  II  217,  585,  5 
Peligni  Prosp.  I  398,  231  405,  332 
Pella  (Syriae)  Prosp.  I  398,  232     Bed.  A  III  276,  210 
Pellenia  v.  Peloponnesus 
Peloponnesus  Pelepponissus  Chr.  Al.  I  98,  62,  28      Pe- 

loponensis  Is.  chr.  A  U  431,  30     Pellenia  quae  ap- 

pellatur  Pelleponensus  Oener.  A  I  98,  88,  28 
Peneus  (fiumen   Thessaliae)   Pinnius   Chr.  Al.  1   III, 

201,27     Peuitus  Gener.  A  I  111,229,27 
Pennius  mous  v.  Pinnius 

Pentapolis  Chr.  511  1  642,  422     cf.  Libya  Pentapolis 
Peoni  !'.  Poeni 
Pepidiauc  regio    V.  Qild.  £  lU  107,  26 


676 


GEOGRAPHICA. 


iNDEX  vm. 


Pergamum  (Mysiae)   C.  Byz.  H  355,  36       C.  Hisp.  U 

356, 80     Is.  chr.  A  II  459,  275 
cf.  Bergomura 
Perinthus  Chr.  Al.  I  109,  180, 12      Perintus  Gener.  A 

I  109,  209,  12     cf.  Heraclea 
Persae  Or.  Consl.  I  11,  9     Oener.  A  I  89, 10  106, 190,2. 

192.2  107,197,4  108,200  131,316.317  Gener.  B  l 
89, 10  Chr.  Al.  I  127,  29G  Chr.  354  I  140,  8/9.  u 
148,  26  add.  I  ad  Chr.  354  I  152,  36.  .M  Geneal. 
1  165,  75  181,  421  bis.  422  Chr.  pasch.  I  223,  106 
230,  297  iis  235,  337,  i  bis  236,  337,  3  238,  351,  i 
244,  384,1  Co7is.  Const.  I  239,358,1  244,384,1 
Eavn.  I  269,  28.  29       F.  Vind.  B  I  278,  74     Frosp. 

I  396,  188  398,  223.  224  409,  380  436,  791  440, 
867.  869  452,  1048.  1052  453,  1068  457, 1121  add.  I  ad 
Frosp.  I  487,  8  Silv.  I  521,  43  547,  19  Chr.  511  I 
636,  184.  186  642,  419.  441  643,  446  Syd.  II  15,  11 
Jforc.  n  61 ,  384,  1  75,421,4.  422,4  80,441,1  96, 
502,  2.  503  bis.  504  bis     Auct.  Marc.  II  106,  540,  2  107, 

543.3  Cass.    II    123,91     146,914     148,966     151,1069 

152,  1104  Vict.  T.  II  194,  508  loh.  U  211,  567,  3  bis 
212,  571,  1  bis  214,  675,  1  bis  215,  578,  2  216,  580,  1  bis 
217,  585,  1  219,  590,  2  Is.  hist.  II  279,  3/4  Scytk.  L. 
n  312,  4  ter  313,  5.  6  314,  7  317,  19  bis.  20  bis  319,  27 
320,  27  Us  321,  30  Scyih.  B.  H  312,  4  Ur  314,  7 
317, 19.  20  318,  20  320,  27  ter  321,  30  Us  C.  Byz.  H 
334,  4  335,  7. 9  Us.  lo  336,  ii  ter  338,  17  341,  23  357, 
39  C.  Hisp.  n  335,  2.  3.  4  336, 5  337, 7  338, 12  341, 
25  357,  85  366,  134  add.  VII  ad  Is.  hist.  U  376 
add.  IX  389,  (a)  9.  (b)  2  390,  (b)  2  Is.  chr.  A  II 
430,  22  449,  194.  195  458,  268»  459, 276»  461,  294»  462, 

300».  3001"  463,  312  464,  323  465,  326».  329»  466,  335» 
468,  345».  347»  475, 398  478,  413  479,  414*  iis  Is.  chr. 
B  II  462, 201  464,  218  478,  263     add.  II  ad  Is.  chr. 

II  492  494,  8.  9  add.  IV  504,  3  Fs.  Is.  chr.  II  499, 
162  Britt.  III 145,  10  (b)  Bed.  A  III  269, 147.  148  bis 
270, 149.  150.  151    273, 170   274, 176    275,  198    277,  220 

292,378   294,399   305,496   310,537.  539    311,540     Bed. 

B  m  275,  144.  145  294,  234  add.  II  ad  Bed.  III 
337  338  Lat.  lust.  m  422, 18  Lat.  Mal.  m  427, 
41  428,18  Lat.  Al.  m  447,21  ibO,  ante  v.l. -21 
Perse  (=  -ae)  C.  Eisp.  II   335,  3       Persi  Chr.  Al. 

1103,133    106,159,2.    161,2    107,167,5    108,171    Havn. 

I  338, 13  339,  19  loh.  H  213,  574,  i  Mar.  n  236, 
540, 1  Is.  hist.  II  268,  32  Scyth.  L.  II  317,  20  Is. 
chr.  A  II  479,  414»  add.  I  ad  Is.  chr.  H  490,  4 
Pereis  (=  acc.)  Bed.  A  IH  275,  195  Perses  (=  -as) 
air.  354  I  140,  14  Persam  (=  -as  ?)  Lat.  lusl.  III 
421,24  Persus  (=-is?)  Chr.Al.l  128,301  129,  3io 
Persa  Frosp.  I  443,  iVi  (b)  Vict.  T.  U  200,542 
V.  17      add.  IV  ad  Is.  chr.  II  504,  4      Bed.  A 

III   310,  539 

Persis  (gen.  -idis ,  acc.  -idem ,  abl.  -ide)  Oener.  A 
I  106,  195, 1  Geneal.  I  182,  446  183,  447  Silv. 
I  522, 54  Scyth.  B.  U  317, 19  C.  Byz.  11  335, 
10  346,  29  V.  36  add.  IV  ad  Is.  chr.  U  504,  4  bis 
Bed.  A  m  294,  394  310,  539.  540  acc.  Persiden 
add.  II  ad  Is.  chr.  II  494,  8  abl.  Persidae 
Oener.  A  1 106, 193  Bed.A  111 310,  539  —  Per- 
sida  (yen.  -dae,  acc.  -dam,  abl.  -da)  Gener.  A  I 


95,49     Gener.  .B  I  95, 48     CAr.  ^/.  I  95, 26  106, 
162.  164, 1      Geneal.  I  166,  ui      Cons.  Const.  I 
228,  266     Chr.  511  I  642,  437  644,  490     Marc.  U 
74,  420,  3      Auct.  Marc.  II  105,  636,  u      loh.  II 
214,575,1     C.  Hisp.  U  335,3.4    338,12    Is. 
chr.  A   II  431,  32»      Bed.  A  III  254,  26      Lat. 
Mal.  III  427,  39 
Persicus  Chr.  pasch.  I  235,  337, 2  237,  350,  i    Cons. 
Const.  I  236,  348    240,  363     Vict.  T.  II   198,  632 
Perusia  Auct.  Marc.  U  107,  545,  4 
Petra  castellum  Marc.  U  98, 512,  9 
Petra  Pertusa  Agn.  I  336,  95     Petrapertusa  (acc.)  Auct. 

Marc.  II  107,  542,  2 
Petrocoriorum  civitas  N.  Oall.  I  605,  xiii  6 
Peucodis  v.  Pineta 
Pharaton  v.  Farathon 

Fharsalus  Farsalicum  proelium  Cass.  U  134,  531 
Pharus  v.  Alexandria 

Phasis  Fasis  fluvius  Chr.  Al.  1 111, 199     Pasius  flumen 
Oener.  A  I  111,  227     Thesaise  flumine  Scyth.  L.  II 
321, 29     cf.  Rius 
Pliilippi   Or.  Const.  I  9,  6 
Philippopolis    Vict.  T.  II  191,  490,  2     intelligenda  Chr. 

511  I  642,  408    Cass.  II  147,  950 
PhiUstini  Geneal.  I  189,  514     C.  Hisp.  U  336,  4     Gild. 
III  66,  lo/u     Filistini  Geneal.  1  167, 141      cf.  infra 
arae  Phil. 

PhHistaei  Philistei   Bed.  A  III   267 ,  70     Fylistei 

Chr.  Al.  I  119,  251 
Philistim  Bed.  A  UI  260,  64     Philistiim  Fs.  Is.  h. 

II  384,11     Filistiim  Gener.  A  I  100,116 
cf.  Psylliti 
arae  Philistinorum  Ketm.  int.  III  157,  7     arae  Filisti- 

norum  Britt.  III  157,  9 
Phocaea  Focea  Gener.  A  I  109,  209,  3     Chr.  Al.  I  109, 

180,  3 
Phocis  Focida  {ahl.)  Chr.  Al.  I  111,  200,  5 
Fhoenice  (terra)   Fenice   Oeneal.  I  185,  458       Funice 
Chr.  Al.  I  106,  164,  14     Foenicis  (gen.)  Oeneal.  184, 
456     cf.  Syria 

Fhoenicia   Foenicia    Cons.    Const.   I   240,  361,  1 
Fenicia  Bed.  A  III  304,  490     Fynicia  Gener.  A 
I  106,  195,  14 
Phoenices  (pl.)  Oeneal.  I  166, 119  168, 162      Foe- 
nices  Gener.  A  I  107, 197,  28     Oeneal.  187,  496 
Fenices  Gener.  ^  99,98  101,132,9.  136,  i     Finici 
Chr.  Al.  I  101, 105,  9     Fynici  ib.  101,  108,  i  107, 
167,  28     Funici  ib.  99,  73 
cf.  Poeni 
Phrygia  Chr.  pasch.  I  211,  543    233,  328,2      Prosp.  I 
429,  686  (a)     Marc.  II  86,  456,  i     Frygia  Chr.  Al.  I 
102, 123,  6     Cons.  Const.  I  242,  370, 1     Prosp.  I  455, 
1096    456, 1102    458,  U3l     Marc.  II  94,  492     Bed.  A 
m  297,  433       Frigia  Oener.  A  I  102, 151,  6     Prosp. 
I  429,  686  (b)     Chr.  511  I  644,  486     Scyth.  L.  U  318, 
23     Scyth.  B.  II  318,  23 

Frygia  prima  Silv.  I  540,  7,  9 
Frygia  salutaris  Cons.  Const.   I   241,366,2     Chr. 
pasch.  I  241,  366,  2     Silv.   I  540,  7,  10 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


677 


vetus  Frygia  altior  Gener.  A  1  102,  irii,  is  aiiti- 
quam  qui  vocatur  Frygia  C/ir.  Al.  I  102,123,15 
Phri/t/es  Fryges  Gener.  A  I  101,136,4  107,197, 
45  Friges  ib.  101,  132, 16  Geneal.  I  168, 162 
Frygii  Chr.  Al.  I  101 ,  108,  4  Flygii  ib.  107, 
167,  45  Fygabii  ib.  100,  88  Fygadii  {4.  101, 
105,  16 
Phylistei  v.  Psylliti 

Picenum  Silv.  I  535,  5     Auct.  Marc.  II  lO,'),  53s,  3  107, 
545,4 

Picentes  Bed.  A  III  254,  26       Piceni  Gener.  A  I 
109,  210,  3     Sicinii  Chr.  Al.  1  109,  181,  3 
Picta  ecclesia  Pa.  Is.  h.  11  385, 15 
Pictavi  (populus)   civitas  Pictavorum  N.  Gall.  I  605, 
XIII  5 

Pictavus  Prosj).  I  470, 1285 

Pictavi  (urbs)  Prosp.  I  458, 1136     Ped.  A  lU  298, 

447       Pectavi  add.  II  ad  Bed.  III  339     apud 

Pictavis   Is.   hist.  U  282,  4  fj;      Pictavia  Clir. 

511  I  644,  486     Pictavie  ib.  644, 496     Pictaven- 

sis  urbs  Is.  hist.  II  282,  2  (aj 

Pictaviensis  episcopus  Prosp.  I  455,  1096     Sed.  A 

ni  297,  433     episcopus  Pictavensis   V.  Gild.  A 

ni  106,  41      Pectaviensis  add.  II  ad  Bed.  III 

338 

Picti  Or.  Const.  I  7,  17      Chr.  452  I  646,  7      add.  IX 

ad  Is.  hist.  n  390,  (a)  17.  (b)  \i      Gild.  IH  33,13 

35, 10  36, 17     Britt.  ni  147, 10   148, 7   154,  2   158,  9 

165,  8.  9  169,  9   171, 5   179,  21    180, 1  195,  3  202,  33 

203, 1.  4    208,  23     Nenn.  int.  III   147,  23    154,  5  bis. 

10  bis  158, 16.  19/20  165, 3.  7    169,  21  170,  7.  9  171,  3. 

20  176, 13    Bed.  A  m  299,  46i  301, 473  303, 483.  484 

304, 491 

Pineta  (apud  Ravennam)  An.  Val.  1  310   316,  53  318 

Savn.  I  319,  491  bis     Havn.  mg.  I  311,  476     Piuita 

F.  Vind.  A  I  310,  620  318,  640 

Strovilia  Peucodis  (=  Pinetae)  Agn.  I  319 
Pinnius  flumen  v.  Peneus 

Pinnius  (mons)  Chr.  Al.  I  111,  200,  11     Pennius  Gener. 
A  I  111,  228,  11     ad  Appenninum  referendum  putat, 
fort.  recte,  Frick 
Pir-  V.  Pyrenaeus 

Pisa  (Graeciae)  spatia  Pisaea  /s.  hist.  II  267,  14 
Pisa  (Italiae)  Ps.  Is.  h.  II  378,  1 
Piscescomeduli  v.  Ichthyopbagi 

Pisga  (vertex  montis  Nebo)   Fasga   Geneal.  I  187,  496 
Pisidia   Gener.  A  1  102, 151,  3      Silv.  I  540,  7,  8     Pis- 
sidia  Chr.  Al.  I  102,  123, 3 

Pisidae  Pysidae  Gener.  A  I   107,  197,  42      Pissidii 
Chr.  Al.  I  101,105,24    107,167,42        Pisideni 
Oener.  A  I  101, 132,24 
Pisloria  ager  Pistoriensis  Cass.  II  133,  510 
Placentia  F.  Vind.  A  I  304, 580  310.  620     Havn.  I  304, 
456,  2     Havn.  A  I  309,  476,  3     Havn.  B  1  309,  476,  2 
Havn.  mg.  I  311,  476,  3       An.  Val.  I  308      Chr.  511 
I  664,  628     Auct.  Marc.  II  106,  540,  6     Cass.  II  157, 
1266     Vict.  T.  U  186, 456    Mar.  U  232,  456, 1 
Plomorcat  ecclesia   V.  Gild.  A  III  104,  32 
Podium  iV.  Gall.  I  604,  xii  8 


Poeni  (?)  Poenes  Gener.  A  I  106,  190,  4       Peoni  Chr. 

Al.  I  106,  159,  4 

Punicus  Chr.  511  1  637,  208.  226.  237      Bed.  A  Ul 
254,  27 
Poeninae  v.  Alpes,  Inalpes 
Pogus  v.  Povisorum  regio 
PoUentia  (oppidum  Italiao)  Havn.  I  299,  402      Prosp. 

I  465,1222     Cass.  II  154,1172 
PiiUentia  (opp.  insularum  Ualoar.)  Gener.  A  I  110,  216 
Pompaelo       Pampilo    (,'hr.  511   I   664,  651        Pampe- 

lona  Chr.  Caes.  II  223,  541       Pampilona  I  573      Is. 

hist.  n  381,  9(a.b)    Ps.  Is.  h.  II  382, 8  384, 12 
pons  Candidiani  v.  Candiani  campus 
pons  Ferreus  Marc.  II  96,  504 
pons  Hadriani  v.  Cephissus 
pons  Sanguinarius  Chr.  354  I  148,  3 
pons  zum  gulden  tor  add.  IV  ad  Is.  chr.  II  504,  3 
Pontia  insula  Prosp.  I  418,  533     insula  Pontiana  Bed. 

A  in  285,  302 
Ponticum  (urbs  Galliae)  N.  Gall.  I  592,  vi  11 
Pontus  (mare)  Gener.  A  I  111,227      Chr.  Al.  I  111, 

199     Scyth.  L.  II  320,  29      Bed.  A  UI  267, 134      cf. 

mare  Ponticum 
Pontus  (regio)  Chr.  Al.  I  127,  297     Chr.  354  I  148,  13 

Prosp.  I  441,  877  443, 913  464, 1220    Silv.  I  541  tit.  9 

547,  27      Chr.  511  I  642,  421.  434      Cass.  U  148,  972. 

995      Vict.  T.  U  195,  515, 1     Is.  hist.  II  269,  6     Is. 

chr.  A  U   463,  311    464,  319»     Bed.  A    UI   290,  365 

292,  379   293,  388   316,  .567    317,  577    318,  578.  580 

Pontus    Amasia  Prosp.  I  449,  1007      Silv.  I  541, 

9,2 
Pontus   Polemoniacus   Cass.  II  138,685       Pontus 

Polemiacus  Silv.  I  541,  9, 1      ' 
Ponticus  (subst.)  Is.  chr.  A  II  458,  270 
Poiitici  (pl.)  Gener.  A  I  108,  205,1       Chr.  Al.  I 

108, 176, 1 
Ponticae  gentes  Or.  Const.    I    11,6     Silv.  I  522, 
63     Pontica  provincia  Marc.  11  95,  499,  2     regio 
Pontica  ib.  67,  403,  3 
mare  Ponticum  Marc.  II  67,  401,  2 
Pontus  (urbs)  Gener.  A  I  109,  209,  15     Chr.  Al.  I  109, 

180,  15     de  Heraclea  Pontica  cogitat  Frick 
Portus  Aurae  Ps.  Is.  h.  II  378, 1 
Portus  Bucini  N.  Gall.  I  598,  9 

Portus  Cale  Portumcale  Hyd.  II  29,  175(0)  31,195 
Portucale  ib.  30,  187  Is.  hist.  II  280,  i(a).  2(b) 
Portugale  I  574  (Gallit.)  Ihjd.  II  29,  175  (b)  cf. 
Fistucal 

Portugalensis  terra  Ps.  Is.  h.  U  385, 14 
Porte  lione  (ad  Bavennam)  Agn.  I  319 
balneum  J 

monasterium  sanctae  Mariae^  Agn.  1  319 
palatium  1 

Portus  (lacus  Lucrini)  Cass.  11  134,  548 
Portus  urbis  Romae  An.  Val.  I  306  F.  Vind.  A  I 
306,613  J?Qli«.  I  307,474,3.  4  il/orc.  II  91,  474,  2 
Bed.  A  lU  296,  421  Porto  urbis  Romae  (abl.)  Lat. 
lutt.  III  423,14  Portus  urbis  Prosp.  I  469,1278 
Portus  Romanus  Chr.  354  I  145, 16     Auct.  Marc.  U 


678 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


10.5,  538,  1     Portus  ib.  105,  .«s,  3     iu  Porto   Chr.  354 

I  72,  7     in  pontum  ib.  72,  19 

Portuensis  episcopus  Bed.  A  III  314,  5.'i9 
Potameda  v.  Tanais 
Povisorum  regio  Britt.  III  176,  15     regnum  Powisorum 

III  128,  XXXIV     Pogus  regio  Nenn.  int.  III  176,  8 
Praevalis  Silv.  I  539, 5 

[civitas  Pragensis  N.  Oall.  I  594,  vii  6      Braga  iUd.'\ 
Priene  Gener.  A  I  109,  209,  4     Priinna  Chr.  Al.  I  109, 

180,4 
Proconsularis  v.  Africa 
Propontis  Marc.  II  67,  401,  2 
Provincia  Mar.  II  239,  574 
Prusias  Chr.  pasck.  I  237,  3.50,  3 
Psylliti  Chr.  Al.  I  101,  105, 13     Filiitae  Gener.  A  I  101, 

132, 13     Phylistei  Oeneal.  I  168,  162     iidem  ac  Phi- 

listini?  an  Psylli,  ut  vult  Frick? 
Plolemais  (Libyae)  Ptolomais  Chr.  511  I  642,  422 

Ptolomensis  Marc.  II  65,  398,  3 
Punicus  )'.  Poeni 

PiUeoli  episcopus  Puteolanus  Prosp.  I  480,  1358  v.  16 
Pyramus  (fluvius)  Oener.  A  I   111,  229,22     Chr.  Al.  I 

111,  201,  22 
Pyrenaeus   (subst.)   Is.  hist.  II  295,  11.  17       Pireneus 

C.  Hisp.    II   362 ,  108  mg.    —    Pyrenaei  montes  Is. 

hist.  II  294,  4       Pirenei  montes  Ps.  Is.  h.  U  380,  4 

Piriuaica  iuga  C.  Hisp.  II  362,  108 
Pysidae  v.  Pisidae 
Pythium  (=  Pytho)  Is.  chr.  A  II  437,  n^ 


Quadi  Prosp.  1  431,694  441,878      Cuadrii  Chr.  Al.  I 

110,  187,  3 
Quicicus  V.  Cyzicus 

Quintus  qui  dicitur  locuB  Auct.  Marc.  II  104,  536,  6 
Quires  I  add.  p.  X  {mont.  4) 


Kaetia  prima  Silv.   I  537,  12 
Raetia  secunda  ib.  537,  13 

Eama  Lat.  Mal.  III  431,35 

Rasduna  Ps.  Is.  h.  U  385, 14 

Rauraci  castrum  Rauracense  N.  Oall.  I  598,  8 

Ravenna  Or.Const.  I  7,24  8,  lo  Oeneal.  I  196,627 
Cons.  Const.  1  246,  423  Sang.  I  300,  5,39  Havn.  I 
300,408.413  303,455,1  317  319,  491  juater  321,  493,6 
338,5  339,23  Havn.  A  I  309,475,1  311,476,3 
Havn.  B  I  309,  475,2.  476,2  311,477  Havn.  mg.  I 
309,  475,  2  311,  476. 477  Agn.  I  301  303  313  319  ter 
321  333,39Ais.  62  (er  334  33b,n  quater.w  336,95.96 
F.  rind.  A  I  306,616  310,620  318,640  An.  Val.  1  306 
310  iis  316,  .50. 51.  52ii"s.  r,3tis  318  i;s  322,57  324, 
70.  71  326,  80  328,  88  bis.  92  P.  Camp.  I  320  747, 
493     Prosp.  1  441,875  447,980     add.  IV  ad  Prosp. 

I  492,  3,  8  Silv.  I  535, 4  Dom.  Val.  I  630, 17  Chr. 
452  1 656, 89  658,  91.  99  Chr.  511  I  657, 569  659, 576 
661,  599     Hyd.  II  20,  75.  76.  80  21,  84  22,  94     Marc. 

II  74,  419,  1  76,  425,  2  77,  430,  2  79,  438,  3  87,  457,  2 
89,467,3  90,473,1  91,477  93,489  Alict.  Marc.  l\ 
104  ,  536,  6     105,  536,  7     106,  5.38,  5.    539,  3.    540,  3.  6  bis 


108,  547,  3      Cass.  II  157,  1274    158,  1295    159,  1326.  1331 

160,1342  161,1364  Jiar.  II  232, 461  233,473  235, 
525.526  236,540  238,572  V.  Oild.  A  111  95,44 
Bed.  A  III  302,  478  304,  493  307,  5ii.  512  Lat.  lust. 
III  422,  35.  39  423,  3.  12  Ravenne  (gen.)  add.  II  ad 
Is.  chr.  II  493,8      Ravena  F.  Vind.  A  II  306,611 

308,  617   310,  622    320,  648 

Ravennas  Agn.  I  301      An.  Val.  I  326,81.  82.  84 
328,  90      Ravennatae  urbis  Bed.  A  III  316,  565 
Ravennianus  exercitus  Agn.  I  331 
topographica : 

aquae  ductus  An.  Val.  I  324,  71       aqua  Cass. 

II   160,  1342 
campus  ad  columellas  F.  Vind.  A  I  305,  583 
carcer  publicus  Agn.  I  333,  39 
Lauretum  An.  Val.  I  320,  55     Mar.  II  233,  493 

in  Lauro  Agn.  I  321 
mausoleum  (Theodorici),   quod  vocamus  ad  fa- 
rum  Agn.  I  333,  39    monimentum  (Theodorici) 
An.  Val.  I  328,  96 
palatium  An.  Val.  I  320, 55  324, 71  bis    326,  84 

Agn.  I  321 
pons  Apollinaris  pons   Apolenaris  Agn.  I  313 

pontus  Apolinaris  F.  Vind.  A  I  312,  637 
porta   Artemidorif    portas  Artemetoris   Agn.  I 

333,  39 
porticus  An.  Val.  I  326,  84       portica  ib.  324,  71 
c/.  Caesarea,  Classis,  Pineta,  Portus  lione 
Reate  Silv.  I  535,  3^ 
Rechra  insula  Nenn.  int.  III  156,  8 
Recopolis  loh.  II  215,  578,  4     Is.  hist.  U  288, 18     Roco- 

bolam  Ps.  Is.  h.  U  385,  14 
Bedones  (Galliae)    civitas    Redonum   N.  Oall.  I  586, 

III  3      Redonensis  civitas   V.  Oild.  A  III  102,  19 
Regeusium  civitas  v.  Reji 
Regino  (Begina  Castra,  hodie  Regensburg)  N.  Oall.  I 

594,  VII  A  2 
Regium  v.  Rhegium 
Reia  v.  Aregia 
Beji  (hodie  Biez)  civitas  Regensium  N.  Oall.  I  610,  3 

id  est  Reius  ibid. 
[Beims  Rains  N.  Oall.  1  590, 1] 
Remorum  civitas  N.  Oall.  I  590,  1 
Renea  v.  Rhenea 
Renis  flumen  Britt.  III   192,  20      fluminis  Reni   Nenn. 

int.  III  192,  12 
{Bennes  Renes  N.  Oall.  I  586,  iii  3] 
Renus  cf.  Rhenus 
Rethenegabail  v.  Rithergabail 

Reuvisii  pagus   V.  Oild.  A  III  96,  18       mons  Reuvisii 
ib.  96,  24       castrum    Reuvisii  ib.  101,  35       Reuvisii 
coenobium  ib.   101,20 
Rhegium  Regium  Silv.  I  536, 11 
Bhenea  insula  Renea  Oener.  A  1  108 ,  206 ,  9       Nirea 

Chr.Al.  1   108,  177,9 
Rhenus  (flumen)  Oener.  A  1112,  229,  36     Hav7i.  I  302, 
451     Prosp.  I  404, 315    465, 1230   467, 1250   472,  1298 
481, 1364     Silv.  I  537,  2, 10     Cass.  II  135, 689  153, 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


679 


1119  154, 1177  155,  1190  156, 1217  h.  Idst.  II  295,  9 
Kenus  Havn.  I  299,406  Chr.  311  I  638,  ■J62  Kinus 
Chr.  Al.  I  112,  i'ul,36  llrexwxi  add.  IV  ad  iJed. 
UI  345 
Jihinocolura  Kinocorura  Ocner.  B  I  95,  48.  91  Gener. 
A  I  106,  191.  193  Omeal.  I  166,  ui  167, 1.^7  168, 
163  Kinocoruris  fai/.j  Gener.  ^l  I  95,  .'.0  100,130 
106,  188  Bed.  A  III  254,  ■n  Rinocoruras  Bed.  A 
III  254,  -'6  Rinocorurum  Chr.  Al.  I  95,  26.  27  100, 
103  101,  109  106,  157.  160.  162  Rinocoryris  (abl.) 
Gener.  A  I  95,  49  101, 137 
Khudauus  (flumen)  Chr.  511  I  664,  6^9  loh.  U  217, 
585,4  Rliodannus  Gener.  A  I  112,229,37  Kodauus 
Chr.  Al.  I  112,  201, 37  Havn.  I  338, 7  Hijd.  II  19, 
69  (b)  Mar.  11  239,  5So  Uruilaiuis  uJd.  II  ud  Silv. 
I  613,  4 
Rhodopa  Silv.  I  540,  6,  fi 

Khodus  (insula)  Gener.  A  I  99,  91,  4  109,  208,  7  Clir. 
pasch.  I  224,  130  Prosp.  I  388,  51  400,  253  416,  485 
Chr.511  I  637,234  Rhodos  Geneal.  I  168,165 
Rodus  Chr.  Al.  I  99,65,  4  109, 179,  7  Geneal.  I  169, 
200  Ep.  Ov.  II  371, 5  Rodos  Chr.  511  I  640, 327 
Rodia  Geneal.  I  169,  199  cf.  Gaudus  (prope  Cretam) 
Bkodii  (pl.)  Rodii  Gener.  A  I  96,  75      Chr.  Al.  I 

96,  46     Rodi  Geneal.  I  169,  199 
coIosSus  Chr.  pasch.  I  224, 130     Chr.  511  I  637, 234 
coUosus  Up.  Ov.  II  371,5 
Rigomaijus  (Alpium  inaritlmarum)  civitas  Rigomagen- 

siura  N.  Oall.  I  611,3     cf.  I  p.  560  not.  1 
Rinocorura  cet.  v.  Rhinocolura 
Rinus  V.  Rhenus 
Riphei  montes  Scyth.  B.  II  319,  25     uionte  Kifeis  (sic) 

Scyth.  L.  II  321,  29 
Rithergabail  Britt.  III  187,  16        Rethenegabail  Nenn. 

int.  III  187,  10 
Rius  fluvius  (=  Phasis)  Oener.  A  I  111,  229, 14     Chr. 

Al.   1   111,  201,  14 
Roboth  Geneal.  I  164,  72 
Roboth  (aliaf)  Geneal.  I  174,287 
Roboth  Moab  (Babbath  Jloab)  Oeneal.  I  187,  496 
Robroit  v.  Tribruit 
Roccones  v.  Ruccones 
Rocobola  V.  Recopolis 
Rod-  V.  Rhod- 
Rodia  V.  Rbodus 
Roinn  v.  Ruoihm 

Roma  Or.  Const.  I  7,25  8,  n  10.20.  3i  Chr.  S54  I 
40  72, 10  143,  3.  7  147, 19.  29.  33  Gener.  A  I  90,  20 
Chr.  Al.  I  124,  283  Geneal.  I  181,  427  182,  432  196, 
625  Chr.pasch.  I  211,543  215,697  216,707,2  217, 
716,  1  218,  732  221,  76  222,  86  226,  187  227,  223  229, 
273  232,  325,  1  233,  328,  2  ter  234,  330,  3  237,  349  239, 
357,  2  bis.  359,  3  245,  389     Cons.  Const.  I  222,  96  229, 

275   231,  307.  312  232,  326,  1   237,  350,  3  239,  357,  2   247, 

464,  2  Barb.  I  274,  i  283,  149  F.  Vind.  A  I  276,  56 
282,129  291,417  298,512  304,  .S74  305,598  306,606 
bis.m  F.  Vind.B  I  289,3.56  301,557  304,  .574.  576 
334, 697  Sanff.  I  299,  537  300, 54i  334,  704  336, 7i4 
Savn.  I  299,  408  303,  454  331 ,  504  339,  22.  23  bis 
Sami.  mg.  I  309,'475,  i  Agn.  I  303  bis  333,  62  335, 
Kbis    336,95  6("«     ^n.  Fai.  I  306   324,65   326,80 

CHBONICA   lU. 


(liomn) 

328,  92     Prosp.  I  393,  153  394, 164  395, 175  397,  210. 

218  399,  235.  236  401,  270  402,  275.  276  403,  301.  303 
407,347  408,307  412,419.426  413,446  414,453.466 
415,475ilS.  476  416,496  417,513.  M6  420,  .561  421,571 
423,  607  425,  629.  633  427,  659  431,  698  432,  713  433, 
732  434,  754  435,  776  436,  784.  788.  794.  799  437,  813 
438,  824  439,  843.  855  440,  859.  866  441 ,  884  442,  908 
443,908.916  444,924  446,949.959  447,965.972.974. 
979  448,988  450,1020  451,1034  454,1078  466,1238. 
1240    468,12.59(^.1263.1265     469,1270     471,1292     484, 

1375,  29  add.  II  ad  Prosp.  I  489,  10  490,  29  add.lV 
491  492,3,3  add.ViQb  &7u.  I  521,  40.  49  522, 
67  535,  2  545  tit.  Chr.  511  1  635, 145  636, 166.  17S 
637,  206  638,  251.  252  639,  297.  304.  312.  314  640,  334 
641,362.381  642,414.431  644,480  655,555  661,600 
663,  612.  613.  623  bis  664,  630.  645  Chr.  452  I  654,  65. 
07  658,  90.  101  add.  I  ad  Vict.  Afj.  I  738,  I6.  26 
add.  IV  755,410  766,  455  I  add.  p.  X  (mont.  bis, 
port.  bis).  p.  XI  {port.  2,  viae  5)  Hyd.  n  15,  13. 
19  Ca.j;  17,  43  21,85  24,133  26,148  (a.b)  27,  162  «er. 
163    28, 167    32,  210.  211    34, 235      Marc.  n  62,  389, 1 

63,  392  V.  5.  21  69,  408,  2  70,  411,  1  79,  437  86,  455,  2.  3 
89,465,2.  467,1  90,472,2  91,474,2.  475,2.  476,  2  Jis 
Auct.  Marc.  II  104,  535,  l.  536,  5  10.5,  536,8.  10.  537, 
1.  2.  538,  1  bis.  2.  4  106,  538,  5.  7  107,544,  2.  545,  3.  546, 
1.  2  108,  647,  3.  5  bis  Cass.  II  122,  74  133,  526  137, 
651.658  138,671.672.689  139,712.725  140,729  144,857. 
879  145,897.900.908  146,912.938  147,943.953  148, 
988.  990  150,  1032.  1U5B  152,  1092  155,  11S5  157,  1263 
158,  1280.  1293.  1299  160,  1339  161,  1364  iis  Vict.  T.  XI 
186,455.458,1  187,463,2.464.467,2  188,473,6  192, 
494.   497,  2      Mar.  II  234,  500,  3   236,  547,  2.  3      /s.  hist. 

U  267,  22  273,  13  (a).  14  (b)  274\  30  275, 1  (a).  16 
276,  6  283,  3  (b)  294,  9  298,  2.  14  Scyth.  L.  U  318, 
22  Scyth.  B.  n  318,  22.  23  C.  Hisp.  II  340,  20  350, 
55  353, 72  Ep.  Ov.  II  371,  5  372, 13  bis  373,  13  Ps. 
Is.  h.  U  379,  2.  3  ter  380,  4  ter.  5  381,  6.  7  382,  8.  9 
383,9  quinquies.  10  385,13  /«.  cAr.  J  II  443, 146  446, 
I69b    450,  203    451,  211»    452,  224    455,  244    459,  275 

461,  290»  462,  296.  301    463,  306».  308   467,  340   471,  372 

477,  m^  Is.  chr.  B  II  443,  98.  100  452,  150  Ps.  Is. 
chr.  II  499,  146.  148  501,  327.  408''  odd.  IV  ad  Is. 
chr.  U  503,  2  bis.  3  bis  504,  5  Gild.  III  30,  5  33,  7. 
14  64, 7  68, 1.  5  V.  Oild.  A  UI  95,  24  102,  29  V. 
Oild.  B  lU  108. 4u  Britt.  III  164, 20  167, 12  170, 
7  194,7.13  Kenn.  int.  m  Ki,  n  169,12  Bed.  A 
Ul265,iio6;s  266,125  267,138  272, 161  274,182  275, 

204  283,275.  278.  283.  284  284,  286.  287.  288.  290.  293  285, 
296.  300  286,  309.  312  287,  322.  323.  328  288,  331.  339 
290,358  291,367  292,376.  .380  293,386  294,397  295, 
410.  412.  416  296,  432  298,  442  299,  454  300,  466.  469 
301,473  302,475  303,485  305,500  311,540  312,  .544 
313,  548.  552    317,  575.  577     318,  584     320,  590      Bed.  B 

m  266,111  283,182  290,217  305,262>>  309,276 
add.  I  ad  Bed.  III  335,  557  add.  II  337  bis  340 
Lat.  lust.  III  419, 1   420,  2. 20  422,  40  423,  3.  6.  8.  10. 

12.  17.  18.  20.  22  Lat.  At.  III  449,  16.  19.  23.  28.  vig.  c 
bis  Rome  (gen.  vel  dat.)  Oeneal.  I  196,  624  F. 
Vind.  B  I  274,  9      F.  Vind.  A  1  283, 146    305, 595 

87 


680 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  vin. 


(BomaJ 

add.  IV  ad  Vict.  Aq.  I  755,  410  I  add.  p.  XII 
C.  Hisp.  II  342,  28  350,  55  ter  add.  VII  ad  Is.  hist. 
U  376  bis  Ps.  Is.  h.  II  380,  3.  4  381,  6  bis  383,  lo 
384,  11  add.  IV  ad  Is.  chr.  II  502  Mir.  Eib. 
Paris.  UI  219,  12  Bed.  A  lU  272, 162  add.  II  ad 
Bed.  III  337  add.  III  343  *Eomam  falso  pro 
Africara  Sang.  I  300,  548  Eoma  altera  v.  Constan- 
tiuopolis 

—  urbs  Ivonia  Or.  Const.  I  7,  22  Clir.  354  1  75, 14 
144,  2  Cons.  Const.  I  245, 3S9  Havn.  I  270,  41  339, 
17  An.  Val.  I  314,  44  324,  65  Silv.  I  518,  13  I  545 
(montes)  Dom.  Val.  I  630,6  Chr.  511  I  642,407 
Syd.  II  24, 128  25, 138  32,  216  3Iarc.  II  70,  410  71, 
413  Cass.  U  123,86  147,949  Is.  hist.  U  283,14 
Ps.  Is.  h.  U  379,  3  Is.  chr.  A  II  455,  246«  Bed.  A 
m  291,370  316,565  add.II  ad  Bed.  lU  o3Q  bis 
337  ui-bis  Eonie  add.  V  ad  Prosp.  I  497,  1341 
urbe  Eomae  add.  II  ad  Bed.  III  340  orbs  Eoma 
Lat.  Mal.  Ul  428,  45  435,  30  c/.  Portus  urbis  Eomae 
supra  p.  677 

—  Eomana  urbs  Prosp.  I  414,464  417,  515  434,751 
439,  838  479,  1350     Auct.  Marc.  II  104,  535,  2     Cass. 

n   138,683     143,848     147,949        Vict.    T.    II    186,455 

Is.  hist.  II  275,  6  (b)  295,  7  Is.  chr.  A  II  459,  273^ 
462,  304  add.  IV  ad  Is.  chr.  U  505,  5  Bed.  A  Ul 
286,  310  290,  362  308,  527  Eomane  urbis  Ps.  Is.  h. 
n  384, 12    Eomana  civitas  Bed.  A  III  319,  589 

—  urbs  Or.  Const.  I  7,  26  8,  12.  18  bis.  21  Chr.  354  I 
140,  17  148,  8.  28  Geneal.  I  182,  439  iis  195,  621. 
622».  623  196,  624.  626  Jis  Cons.  Const.  I  229,271 
239,  359, 1  Havn.  I  304,  455,  4  339, 17  Havn.  A  I 
307,  475  309,  475, 1     An.  Val.  I  324, 65  bis.  66    Prosp. 

I   411,403   414,472   421,580   428,  664   433,731   443,908 

454, 1080  473, 1309.  1310  bis  479, 1350. 1352  484,  1375 
V.  5.  19.  24  add.  II  ad  Prosp.  I  489,  3.  5  490,  28 
Silv.  1  547,  20.  21.  37  Chr.  511  1  637,  223  640, 349 
641,  379  add.  I  ad  Vict.  Aq.  I  738,  7  I  add.  p.  X 
(mont.  1).  p.  XI  {viae  4)  Hyd.  U  17,  43.  44  27, 162 
Marc.  II  62,  389, 1  70,  410  102,  525  Auct.  Marc.  U 
105,  538,  4  Cass.  II  123,  94  125,  183  bis  132,  450  138, 
690  142,  789  143,  823  158,  1283  Vict.  T.  II  186,  455 
Is.  hist.  U  273,  12  (a).  20.  22  (b).  24  (a).  27  (a).  32  (b) 
•215,  i(b).  13  294,3  Ps.  Is.  h.  U  380,3.4  Is. 
chr.  ^  U  446,  172  Bed.  A  lU  265,  112  267,  132. 
137  269,  145  272, 161  280,  258  300,  469  Lat.  lust.  m 
419,  16  420,  31  ab  urbe  condita  Oeneal.  I  181,  426 
Havn.  I  299,  406  add.  I  ad  Prosp.  I  487,  i  Silv. 
I  520, 1  Chr.  511  I  636,  i94  638,  266  Hijd.  II  16, 
37»  Ps.  Is.  h.  II  381,  7  Is.  chr.  A  II  499,  146  add. 
IV  ad  Is.  chr.  II  503,  3  Bed.  A  III  266, 126  282, 
268  ad  urbem  conditam  Chr.  511  I  635, 146  urbis 
conditae  Marc.  U  91,  476,2      aeterna  urbs  I  546 

—  (Eomulea  Urbs   V.  Gild.  A  m  95,  28) 

Eomanus  (adj.)  Gener.  B  I  90,19  Chr.  354  I 
144,  4  148,  34  Geneal.  I  182,  430.  431  bis  Cons. 
Const.  I  234,  332  Havn.  I  269,  31  Havn.  A  I 
309,  476, 1.  2  338, 13  339,  le  Havn.mg.  I  309, 
476,  l  bis  An.  Val.  I  324,  66  Ag7i.  I  333,  39 
336,  95     Proap.  I  402,  277   403,  296  bis   406, 339 


(Boma) 


407,  346.  347    408,  364     424,  619    425,  625    433,  736 

438,  830.833  455,1091  458,1140  460,ii65  477,1339 
481,1364  483,1371  484,1375,24  add.V  ad  Prosp.  l 
496  Silv.  I  518,  11/12.13  mOtit.  I  549  to- 
550  ter    Dom.  Val.  I  629,  29   630, 10     Chr.  511 

I  636,  193.  201     641,    384     644,  485.  497     659,  587 

Chr.  452  I  650,  40  652,  51  654, 75  658, 112  660, 
117  add.  I  ad  Vict.  Aq.  I  738,  15  add.  IV  755, 
382  Hyd.  II  14,  4  19,  63  23, 116  27, 158  29, 174 
(a.b)  30,186   33,228     Marc.  II  60  v.  5    63,  392 

V.U.\b  77,430,3  98,514,1  100,517  102,525 
103,  529.  530.  533  Auct.  Marc.  U  107,  542,  2.  3. 
645,  1  Cass.  n  122,  68.  72  123,  90  125,  183  128, 
316  134,  527.  528  137,  658  142,  797  144,  869.  876 
147,  913iiS  154,1172  156,1232  160,1339  161,1364 
Vict.  T.  U  195,  511  to  198,532  201,543.545. 
546,  2  204,  658  loh.  U  212,  571,  1  213,  574,  1 
214,575,1  215,578,1  216,580,2.  581,1  217, 
586,  1       Mar.   U   236,  547,  3.   548,  3     237,  555       Is. 

hist.  U  272, 9.  11/12  273,  3  (b)  275,  28  (a)  276, 12. 
28  277,  4.  8.  12.  16  (b).  26  290, 1  291, 3.  11  292, 
12.16  295,3  300,23  Scyth.  L.  U  318,  21.  2i 
Scyth.  B.  II  318,  22  C.  Byz.  II  335,  9  337, 15. 
16  338,16  C.  Hisp.U  335,  i  338,ii..i2  339, 15 
Sp.  Ov.  U  372, 13  Ps.  Is.  h.  II 379, 3  381, 6  382, 9 
quinquies  383,  9  quater.  10  quinquies  384 ,  12  bis 
385, 13  387, 18  Is.  chr.  A  II  453,  232»  475, 399» 
476,  399b  479,  415  480,  m^     add.  II  ad  Is.  chr. 

II  493,  5  494, 10     add.  IV  503,  2     Ps.  Is.  chr. 

II  501,  415  Gild.  lU  29,  19  30, 17  32,  2. 27  33,  4 
34, 20  36, 1  44, 6  88, 31  89, 1  bis.  2     V.  Gild.  A 

III  95,  37     Britt.  m  147,  2     Nenn.  int.  lU  147, 

13  165, 17  169, 19. 29  170, 9  Bed.  A  m  267, 
132.  138  269, 145  273, 170  279,  243  280,  259  303, 
483  bis  —  Eomana  geus  Marc.  II  91 ,  476,  2 
Gild.  lU  40,  12  Bed.  A  YU  306,  504  populus 
Romanus  Chr.  354  I  145,  3  148,  9  Cons.  Const. 
1  217,  726  An.  Val.  I  324,  67  326,  82  Silv.  I 
520,  8  I  add.  p.  X  (mont.  7)  Marc.  U  62,  389,  1 
Cass.  U  128, 326  132,  471  Ps.  Is.  h.  U  380, 3 
Bed.  A  III  318,  581  seuatus  populus(que)  Eo- 
manus  An.  Val.  I  314,  44  324,  65  Prosp.  I  482, 
1367  V.  10  Romanus  senatus  Agn.  I  336,  95 
Eomana  res  publica  Vict.  T.  U  185,  449  201, 
543  loh.  U  212,  569, 1  213,  573, 1  Mar.  II  237, 
656,  4  Is.  chr.  A  U  479,  iu^  add.  IV  ad 
Is.  chr.  U  504,  4  Eomana  res  puplica  Lat. 
Mal.  III  429,  1  rei  publice  Eomane  add.  II 
ad  Is.  chr.  II  494,  8  Eomaiium  imperiuin  add. 
I  ad  Chr.354  1  153,69  Geneal.  I  182,441 
Havn.  I  337,  3  Prosp.  I  411,  411  470,  1283  add. 
V  ad  Prosp.  I  496,  1276     Silv.  I  522,  68    547, 

14  Chr.  452  I  660,  129  Hyd.  II  14  v.  18  28, 
169.  170  (a)  ter  32,  210  35,  247  36  v.  10     Marc.  II 

61,382,2        6'n««.    II    137,  664     149,998      155,1207 

Mar.  II  235,  534,  2.  535  Is.  hist.  II  268, 13  (b) 
272,7  301,13  ,S'c?/(/(.  .B.  II  318,  24  C.Byz.U 
336,  11  339,  20  344,  25  Ps.  Is.  h.  U  382,9 
383,  9  384, 11    Is.  chr.  A  U  453, 234»  454, 238» 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


681 


(lioma) 

458,  264».  268"  464, 316»    GUd.  III  33, 16    Bed. 

A  111284,286   285,297   280,314    296,424   315,664 

add.  II  ad  Bed.  111  336  337  Koniatuun  reg- 
uum  Oeneal.  1  162,  aa" '  i"  add.  V  itd  Brosp. 
I  496  bis  Is.  chr.  A  U  459,  27S  Gild.  IH 
30,  7  Bed.  A  lU  292,  378  add.  II  ad  Bed.  III 
336  337  —   Romana  ecclesia  Ilavn.  1  270,  39. 

40.  42.  43.  44.  49.  51.  53.  54,  55  271,  56.  59  Prosp. 
1414,467     416,498     418,525     419,647     422,592 

426,639  427,659  429,676  439,852  440,858  454, 
1076  458, 1132  461,  1182  464, 1212  465, 1223  468, 
1260  470, 1281  473, 1309  478, 1341  his  480,  i36s,  15 
Chr.  452  I  648, 24  650,  39  652, 54  656,  83  660, 
122  ffi/d.Ulb,ii  16,35  18,  ,62  19,65  21,87 
22,105  24,135  33,221  35,248  J/arc.  II  61, 
382,  3.  383,  1  65,  398,  1  67,  402,  1  73,  417,  3  74, 
420,1  75,423  78,432,1  80,440,2  87,461  89,467,2 
92,482,1    94,494,3     95,498,1.500,1     99,515,1 

102, 525     Cass.  II  160, 1356     Viet.  T.  II  188, 469. 

473,  2  190,  484.  486.  487  192,  492,  1.  494  195,  514 
197,  524  199,  538,  1  203,  553,  1  204,  558  loh.  II 
213,  573,  7  215,  576  217,  587,  2  Gild.   III  68,  i 

V.  Gild.  B  III  108,  30.  40      Bed.  A  III  294, 396 

306,510  308,524  309,530  310,535  312,546  314, 
558  316,  565  add.  III  ad  Bed.  III  343  Ro- 
manae  ecclesie  (gen.)  add.  V  ad  Prosp.  I  495 
Romane  ecclesie  ib.  497,  1341  C.  Bisp.  II  342, 
28  add.  II  ad  Is.  chr.  II  493,  6.  8  Romanus 
episcopus    Frosp.   1  455,  1099     Vict.  T.  II  192, 

497,  2     193,  499     200,  642  V.  14     202,  550,  1     203, 

053,  1  204,  557, 1  205,  664, 1  Bed.  A  UI  308,  526 
episcopi  Romani  (pl.)  Chr.  354  1  138,  398  Ro- 
manus  antistes  Vict.  T.  II  184,  447  186,  459 
Romanus  praesul  Auct.  Marc.  II  104,  535,  4 
Vict.  T.  n  184,  447  185,  461  arcliiepiscopus 
Romauus  Vict.  T.  II  199,  540,  1  200,  541,  1  papa 
Romanus  A(/n.  1  333,39  Mar.  II  236,547,1 
C.  Eisp.  n  342,  29  350, 55  Britt.  III  164,  26/26 
195,  6  Romanus  pontifes  Prosp.  I  464,  1220,  2 
—  c/.  Romana  ui-bs  p.  680  forum  Romanum 
et  porta  Romana  v.  infra  portus  Romauus  v. 
Portus  urbis  Romae  p.  677  —  urbauus  Chr.  354 
I  65  inscr.  146,  21 

Romanus  (subst.)  An.  Val.  I  322,6iJjs  326',  83 
add.  IX  ad  Is.  hist.  II  390  posl  (b)  17  bis  Lat. 
TJieod.  111  413,  2  *Romanus  (=  Bomam'») 
Chr.  511  I  655,  553 

RomSLm  (pl.)  Gener.  A  189,12  96,74  97,83,36 
98,  85,  2  107,  197,  58  109,  210  137,  377  Chr.  Al. 
I  109,181  128,  297  Chr.  354  I  143,  1  144,1- 
21  147,  27  148,  33.  34/35  add.  I  ad  Chr.  354  I 
153,68  Genea/.  I  169,  187»  •  b  181,  426  iis.  429 
182,  439  Cons.  Const.  1  205,  265  237,  350,  4  242, 
377,  1  243,  378,  2.  379,  2  245,  389  Chr.  2>asch.  I 
215,697  217,716,2  221,67  235,336,2.  337,1  240, 
364,  1  bis  Havn.  I  268,  16.  18.  20  269,  25.  27.  31. 
34.  36  270,  38»  338, 10.  11  339,  I6.  is.  22  Barb.  I 
274,  1.  11  F.  Vind.  A  I  274,  1  Agn.  I  321 
336,  95  bis    An.  Val.  1  322, 60  ter  324,  67  326, 


(Boma) 


85   328,  86        Prosp.   1   394,  162.  169    395,  182.  183 

396,  is9ti«    397,  204.  214    398,  221.  226.  229.  231 

399,238.239.240.245.246  400,254.257.262  401, 
269.  270  402,  283.  287.  289  404,  306.  316  tcr.  320  405, 
329.  335  V.  2    408,  365     422,  583.  588     424,  620  451, 

1036  460,1161.1163  add.VadProsp.l  iSf^  Silv. 
I  519,  1      Clir.  511  I  635, 145    636, 199  637,  222. 

235.  240    638,  248.  254.  258.  273  Us   640,  330.  352  661, 

602  Chr.  452  I  650,  36  652,  52.  6i  658,  98.  103. 
113  Vict.  Aq.  I  729  add.  I  ad  Vict.  Aq.  I 
73S;  11      add.  II  740,  29      P.  Camp.  l  747,  501 

I  add.  p.  XI  [port.  3)     Hyd.  U  14, 1.  3    15,  7. 

19  fW  16,27  20,82  22,108  23,117  27,154.165 
28,  166.  167.  168    30,  185.  188   31,  199  32,211   34,  235 

35,246   ^G  quinquies    Marc.  U  63,  393  ti.  17  75, 

421,  4.  422,  4  76,  427,  1  80,  441,  1  86,  455,  2  90,  468 
92,481,1    95,498,3     96,502,1.503     97,  508  JjS     98, 

512,  11  100,617  102,525  Auct.  Marc.  II  106, 
539,  3  107,  545,  l'  108,  547,  5  bis  Coss.  U  122,  75. 
79.  83  128,  326  134,  527  141,  768  157,  1253  161, 
1364  6JS  FtC«.  r.  II  185,  450,  3  186,4,67,2  188, 
474,3  192,491,2  196,518,2  197,527  201,544,1 
206,  567,  3  Us  loh.  U  211,  567,  1.  2.  3  bis  213, 
573,  6.  574,  1  214,  575,  1  ter.  .676,  2.  4  215,  577,  2. 
578,3.579,3  216,582,1.2  217,586,1.587  218, 
587,  3.   588,  2    219  V.  27    220  V.  11.  12/l3      Is.   hist. 

II  268,  w(a)  269,  8. 13.  18  270, 3/4  271, 18.  20. 
33  272, 21/22  Cy.  30  Co;  273,  iC*;.  i2Ci;.20  274, 
1  (a).  3(a).  6(a.b).  14.  3i/32  CAJ  276,  2  277,  i(b). 
22(b)  279,29  291,22  294,2  295,13  298,3  301, 
14.  35  add.  I  ad  Is.  hist.  II  304,  16.  17.  18 
Scyth.  L.  U  318,  21  ter  319,  24  320,  28  Scyth. 
B.  U  318,  21  bis.  22.  23  320,  88  bis  C.  Byz.  U 
334,  4  ter.  6  bis  335,  6  336,  12  337,  I6  338,  16 
339,  20.  21  341,  22  344,  25  345,  28  347,  30.  si 
355, 36  356, 37  C.  Hisp.  II  334,  1  338, 12  339, 
15  340 ,  18    341 ,  24.  24  my.    343,  34.  34  mg.    345, 

40.  40  m^.     349,61.61«^.     350,  56.  56  mjf.     351,61. 

61  ing.  64.  64  mg.  356,  80.  80  mg.  81.  81  mg.  357, 
83.  83  mg.  359,  88.  88  my.  365, 126  Ps.  Is.  h.  II 
379,2.3  380,3  381,7ter  382,  9  jwater  383,9 
bis.  10  bis  384,  10  386,  16  quater.  17  387,  18  Us 
add.  IX  ad  Is.  hist.  II  389,  (a)  4  390,  (b)  5  Is. 
chr.  A  II  444,152.  153»  446,  172   450,210»   451, 

216.  219.  221    452,  227    453,  234    477,  404»    478,  409. 

413  479, 414»  Is.  chr.  B  II  450,  i40  451,  146. 
148  453,  154  478,  263  add.  II  ad  Is.  chr.  II 
494,  9  499,  148  its.  234  add.lVb03,l  Gild. 
lU  29,  24  30, 14  34,  5.  6.  19  88, 33  V.  Gild.  A 
Ul  95,38     Nenn.    III   143,22      Nenn.  int.  Ul 

143,20/21      149,21      152,12/13     153,2.3.5.23.25 

158,  22  162, 11.  19  163,  5.  7,8  164, 13   166, 12.  is 

169,  8.  9.  16.  18.  24.  31     170,  4.  5.  12.  15.  I7/I8.  20.  29 

172,  2  Britt.  lU  149, 4  150,  4  158, 1.  13  162, 3.  9 
163,  3.  13  164, 15. 25  166,  20  167, 8/9.  9. 17.  19.  22 
169,  6/7.  10.  14  170, 3.  10.  11.  18  171, 1  Bed.  A 
lU  261,72    267,132.137    268,145    271,1.62    274, 

188  275,199  278,234.236  279,249  280,253. 
2.67  4l'«.  261     281,261.262     284,292     301,473.47* 

87* 


682 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


(Roma) 

308, 523   310,  r,37     Bed.  B  III  277,  isr,    279,  163 

280,  169    315,  288    add.  I  ad  Bed.   III  334,  493 

add.IIISiS     Lat.  Theod.milS,!.^.;,     Lat. 

Al.  m   448,14  451,13.  mi/.o  454,  nCa)     *Ro- 

mani[s?]  C.  Msp.  II  338,  12     Romei  (pl.)  Chr. 

Al.  I  96,  r.i  97, 58. 36  98,  m,  2  107,  lev,  r,8 
Roraanicus   (adj.)    Nenn.  ini.    III    169,  30    171,  1 

186,9      £W«.  III  170. 1    171,  r,/6        Romanica 

gens  Britt.  165, 18  186,  14 
Bomensis   (adj.)  papa  Romensis  C.  Uisp.  11  342, 

28     add.  IV  ad  Is.  chr.  II  505,  5 
topographica  Romae : 

aerarium   Cass.  U  133,  526 

ager  Veranus  Bed.  A  III  296,  419 

agger  Clodiae  v.  via  Claudia 

amphilhealrum  castrense  anfitheatrum  castoren- 
sem  Silv.  I  545 

amphitheatrum  (Flavium)  Chr.  .354  I  146,  n.  12. 
19  Frosp.  I  416,496  Cass.  II  1.39,712  Is. 
chr.  ^  II  461,  29oa  463,  306»  Bed.  A  Hl  285, 
300  amphiteatrum  I  add.  p.  XII  amphy- 
teatrum  ibid.  amfpitheatrum  Silv.  I  545 
amphithe.iter  Chr.  354  I  147,  16/17  anfithea- 
trum  magnum  Silv.  I  545 

aquae  XVim  Silv.  I  545    aquae  1  546, 9    I  add. 
p.  XII      aquaeducti  Silv.  I  545 
aqua  Absentinia  v.  Alsietina 

—  Alexandrina  I  546, 17  I  add.  p.  XII 
{aq.  19)  Alexandriana  Silv.  I  545 

—  Alsietina  Alsi.atina  I  546, 16  Alsitina 
Silv.  I  545  Ahsentinia  I  add.  p.  XII 
[aq.  11) 

—  Annia  Amnia  I  add.  p.  XII  (aq.  2) 
Anena  Silv.  I  545 

—  Antoniniana  Antoniana  Silv.  I  545  I 
add.  p.  XII  (aq.  18) 

—  Appia  Sih.  I  545  I  add.  p.  XI  [viae, 
sup.  n.  1).  p.  XII  (aq.  10)  (Cass.  II  126, 
243)  aqua  Claudia  Prosp.  I  398,  229  Bed. 
A  III  275,204 

—  Attica  I  add.  p.  XII  {aq.  3)  Atica  Silv. 
I  545 

—  Augusta  I  add.  p.  XII  {aq.  9)  Agustea 
Silv.  I  545  (=  Alsielina) 

—  Aurelia  I  add.  p.  XII  (aq.  13)  Aurilia 
Silv.  I  545     mpplenda  I  546, 15 

—  Caerulea  I  add.  p.  XII  (aq.  7)  Cerule 
Silv.  I  545 

—  Ciminia  Cyminia  I  add.p.  XII  (aq.  12) 
Ciminiana  Silv.  I  545 

—  Claudia  Silv.  I  545  I  546,  n  I  add. 
p.  XII  {aq.  4)     cf.  Appia 

—  Damnata  I  add.  p.  XII  (aq.  14) 

—  Dotraciana  Silv.  I  545 

—  Drusia  I  .546,  19 

—  Herculca  I  add.  p.  XII  {aq.  6)  Heracli- 
ana  Silv.  I  545 

—  lulia^Sifo.  1645  1546,15  ladd.p.XII 
{aq.  8) 

—  Marcia  Silv.  I  545  Martia  I  546,  12 
I  add.  p.  XII  (aq.  5) 

—  Severiana  Silv.  I  545  I  add.  p.  XII 
{aq.  17) 


(Roma) 


aqua  Tepula  I  546, 14   I  add.  p.  XII  {aq.  16) 

—  Traiana  I  546,13  l  add.  p.  XII  (aq.l) 
Traiani  Silv.  I  545 

—  Vii-go  F.  Vind.  A  I  276,  56  Silv.  I  545 
I  546,  18     I  add.  p.  XII  {aq.  15) 

aquae  Salviae  Bed.  A  lU  311, 540 

ara  (Augusti  in  Capitolio)  Lat.  Mal.  III  429,  5.  6 

ara  (Herculis)  Chr.  354  I  143,  7 

ara  Minunti  I  add.  p.  XI  (port.  9) 

arcus  arci  marmorei  XXXVI  <S'i7!'.  I  545 

—  arcus  hovus  (Diocletiani)  Chr.  354  I  148,23/24 

atria  VII  Chr.  354  I  146,  15 

aula  V.  basilicae  b 

baptisterium  Bed.  A  III  296,  418 

basilicae : 

a)  basilicae  XI  Silv.  1  545 

basilica  Claudi  Silv.  I  545 

—  Constantini  Siv.  I  545  hasilica  Con- 
stantiniana  Chr.  354  I  146, 16  cf.  bas. 
lohannis  haptistae  sub  christianis 

—  tioscellaria  Silv.  I  545 

—  Hostilia  Silv.  I  545 

—  lulia  Chr.354  I  145,  23  148,  19/20.  22/23 
Silv.  I  545 

—  Marcianae  Silv.  I  545 

—  Matidiae  Mathidie  Silv.  I  545 

—  Neptuni  Silv.  I  545 

—  Faulli  s.  Aemilia  Pauli  Silv.  I  545 

—  Ulpia  Silv.  1  545 

—  vascellaria  vacellaria  Silv.  I  .545 

b)  christianae  {cf.  ecclesiae): 

basilica  sanctae  martyris  Agnae  Bed.  A  HI 
296,  418 

—  Constantiniana  v.  lohannis  baptistae 

—  Gervasii  et  Protasii  Bed.  A  HI  300,  466 

—  in  palatio  Sosoriano  quae  eognominatur 
Hierusalem  Bed.  A  III  296,417  (hodie  S. 
Croce  iii  Oerusalemme) 

—  lohaunis  baptistae  quae  appellatur  Con- 
stantiniana  (hodie  S.  Giovanni  in  La- 
terano)  Bed.  A  III  295,  416  basilica  ,Sal- 
vatoris  quae  appellatur  Constantiniana 
ib.  316,  569  ecclesia  Constantiniana  ib. 
313,  549 

—  lulia  iuxta  foruin  Traiani  Chr.  354  I 
76,15 

—  Laurentii  martyris  (in  via  Tiburtina) 
Bed.  A  HI  296,  419  (S.  Lorenzo  fuori  le 
mura) 

—  Laurentii  (iuxta  theatrum  Pompei)  Bed. 
A   III  298,  442  (S.  Lorenzo  in  Damaso) 

—  Laurentii  in  catacumbas,  uhi  iacuerunt 
corpora  sancta  apostolorum  Petri  et  Pauli 
Bed.  A  III  298,  442  ad  beatum  Petrum 
et  beatum  Paulum  et  heatum  Lauren- 
tium  ib.  306,  507 

—  Liberii  v.  Mariae 

—  Mariae  in  Capitolio  haselica  beatae  et 
semper  virginis  Mariae  Lat.  Mal.  IH  429, 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


683 


(Soma) 

6/"  (liodie  S.  Maria  in  Aracoeli ;  cf.  JTI 
p.  425) 
basilica  sanctae  Mariae  quao  ab   antiquis 
Libcri  cognominabatur  Bed.A  III  303, 4fi.'i 
(hodie  S.  Maria  Maggiore) 

—  beati  Pauli  Bed.  A  III  2%,  4i6 

—  beati  Petri  Havn.  I  339,  n  V.  Gild.  A 
m  95, 35  Bed.  A  III  295,  416  ecclesia 
sancti  Petri  quae  aurea  dioitur  Ps.  Is. 
Ii.  U  383,  9  ecclesia  beati  Petri  Bed.  A 
III  312,544  317,574  320,590  aula  beati 
Petri  V.  Qild.  ^  III  95 ,  27/28  sacra- 
rium  beati  Petri  Is.  hist.  II  274,  l  (b). 
12/13  (b)  Bed.  A  III  316,  569  sanctus 
Petrus  Bed.  A  III  318,  58i  (313,  551.  652) 

—  beati  Petri  et  MarceUini  martyi-um 
Bed.  A  III  296,  420 

—  Salvatoris  v.  lobannis  baptistae 

—  Valentini  in   via    Flaminia   Chr.  354   I 

76,  14/15 

—  trans  Tiberim  Chr.  354  I  76,  16 

—  iu  via  Aurelia  Chr.  354  I  76,  17 

—  in  via  Portese  (i.  e.  Portuensi)  Chr.  354 
I  76,  14 

campi  octo  Silv.  I  545 

campus  Agrippae  Chr.  354  I  148,  9  Silv. 
I  545 

—  Brutianus   Brucianus  »S'i7«.  I  545 

—  Codetanus  Coditanus  Silv.  I  545 

—  lanatarius  Silv.  I  545 

—  Martius  Haim.  I  303,  455,  2  3Iarc.  11 
86,  455,  I  Cass.  II  147,  949  157,  1262  Vict. 
T.  II 186, 455  Lat.  lust.  m  422,41  Mar- 
tus  Silv.  I  545     campus  Hyd.  II  27, 162 

—  Octavius  Silv.  I  545 

—  pecuarius  Silv.  I  545 

—  Viminalis  Vimenalis  Silv.  I  545 
Capitolium  C%r.  354  I  144, 19.  21  146,19  Geneal. 

1  196,  626  Sang.  I  336,  714  Prosp.  I  397, 
210  417, 516  418, 522  442, 996  Chr.  511 1  636, 
168  642,  427  I  add.  p.  XI  (port.  4  bis)  Cass. 
XI  122,  80  132, 4S6  133, 50i  139, 703  140, 727 
Is.hist.  U  269,10  Ep.  Ov.  U  371,5  372,13 
Bed.  A  m  266, 130  267, 133  274,  182  292, 382 
Lat.  Mal.  UI  428,  45  429,  4 

Capitolinae  victimae  (pl.)  Is.  hist.  U  267,15 
castra  (in  campo  Agrippae)  Chr.  354  I  148,  9 
castra  praetoria  Chr.  354  1  147,  33 
catacu7nbae  in  catacumbas  Chr.  354  I  71,5.  15 
Bed.  A  UI  298,  442  in  catecumbas  CJir.  354 
I  148,  33  de  cataoumbas  Bed.  A  111  292,  376 
circi  circi  duo  Silv.  I  545 

circus  Flaminius  Silv.  I  545     I  add.  p.  XI 

(oiae,  sup.  n.  3)  Cass.  II  129,  337 
circus  maximus  Chr.  354  I  145,3/4.18.28 
147,  33  148, 1;.  Silv.  I  545  circus  ma- 
gnus  I  add.  p.  XII  Cass.  \\  147,  949 
circus  Chr.  354  I  147,  14  148,  24  Silv. 
I  545  («.2)  Chr.  511  I  686, 178  Bed.  A 
lU  267, 138 


(Roma) 


circus  (Maxentii)   in  catecumbas  Chr.  354 

I   148,  33 
cf.  stadium 
cloacae  Silv.  I  545     Chr.  511   I  636,  178     Bed. 

A  m  267,138 
coemeteria : 

cymiterium    Calisti    Bed.  A    III    290,  362 

cymiterium  Callysti  ib.  293, 386 
cymiterium    sancte   Felicitatis  Bed.  A   III 
302,  475 
coUes  V.  montes 

colossus   (Neronis)    Chr.  511  I  641 ,  377     I  add. 
p.  XII   Cass.  n  139,706    144,863       colosus 
Bed.  A  m  285,  298  288, 336 
columnae   cocledes  II  Silr.  I  545 
columna  Antonini  Silv.  I  545 
—  Traiani  Prosp.  I  421,  580     Silv.  I  545 
Cass.  U  141,  766  bis 
comitatus  Chr.  354  I  72, 16 
curiae: 

ciu-ia  (Hostilia)   Cass.  II  183,  525 

curia  (lulia)  Prosp.  I  442,  896     Chr.  511  I 

642,  427     Bed.  A  lU  292,  382 
curia  Pompeia  Chr.  354  1  145, 14     Cass.  U 
134,  536     curia  Cons.  Const.  I  216,  713,  2 
Silv.  I  547, 30    Scyth.  B.  II  318,  23    Nenn. 
int.  m  168,  7     Britt.  UI  164, 1     Bed.  A 
m  280,  259 
*curia  regia  Ps.  Is.  h.  II  381,  6 
cf.  senatus 
sub  delfinos  (in  circo  maximo)  Chr.  354  I  145,  4 
domus  aurea  Neronis  v.  palatium  aureum 
domus  Placidiae  Bed.  A  III  313,  546 
domus  Vectiliana   domus  Victiliana   Chr.  354  I 
147  ,  7       domus  Vestiliani  Prosp.  I  432 ,  729 
Cass.  II  144,  867 
ecclesiae  (cf.  basilicae  b): 

ecclesia  beatae   semper  virginis  Mariae   et 

omnium  martyrum  Bed.  A  UI  310,  536 
eoolesia    apostolorum    Philippi    et    lacobi 
Bed.  A  III  308,  524 
Eliogaballium  1;.  Heliogabalium 
lora  XIIU  Silv.  I  545 

forum  Aproniani  Silv.  I  545 

—  Augustum  Cass.  U  134,  .'•41  Augusta 
Silv.  I  545  =  Martis 

—  boarium  Chr.  354  I  143,  7     Silv.  I  545 

—  Caesaris  Chr.  354  I  148,  19.  22  Cesares 
Silv.  I  545 

—  maguum  ?'.  Romanum 

—  Martis  Martisi  Sih.  1  545  =  Augusium 

—  Nervae  Silv.  I  545  =  transitorium 

—  Pacis  Sang.  I  299,537  ffavn.  I  299, 
408  Silv.  I  545  Marc.  II  69 ,  408 ,  2 
=  Vespasiani 

—  Komanum  C7ir.  354  1  146, 7  147,4  Cons. 
Const.  1  226, 21S  Silv.\  545  magnuni 
Silv.  I  545  lorum  Cass.  II  126,  216  143, 
848   Is.  hist.  U  269, 10   Lat.  lust.  m  420, 2 


684 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


(Boma) 


forum  suarium  suaruum  Silv.  I  545 

—  Traiani  Chr.  354  I  76, 16  Prosp.  I  417, 
51S  Silv.  I  545  bis  Cass.  II  140,  729 
141,  766  forum  Prosp.  I  421,  680  Chr. 
511   I  640,349 

—  transitoiium  Prosp.  I  417,  516  Silv.  I 
545     Cass.  II  140,  727  =  Nervae 

■ —  Vespasiani  Silv.  I  545  =  Pacis 
gens  Flavia  CJir.  354  I  146,  IT 
Graecostasis  Graecostadium  Chr.  354  I  148,  20 
Heliogabaliuni    Eliogaballium    Chr.  354  I  147, 
is/l9    Heliogatalum  templum  Cass.  II 145,  908 
horrea  orrea  puplica  CCC  Silv.  I  545 

horrea  Galbae  Chr.  354  1  146,  7 

—  piperataria  Chr.  354  l  146, 15  Frosp. 
I  417,  516     Cass.  II  140,  727 

—  Vespasiani  Chr.  354  I  146,  16 

liorti  SaUustiani  Frosp.  I  419,  540    Cass.  11  140, 

740     horti  Salustiani  Chr.354  I  146,22 
laniculum  arx  lanicolum  Silv.  I  545 
laniculum  mons  i'.  montes 
iuter  duos  pontes  Chr.  354  I  145,  3 
Iseum  V.  templum  Isidis  et  Serapidis 
ad  duos  lauros  Savn.  I  303,  455,  2     add.  II  ad 

Prosp.  I  490,  27       inter  duas  lauros  Sed.  A 

m  296,4-0     ad  laurum  ^17«.  I  303 
lucus  Camenarum   I  add.  p.  XI  {porl.  3) 
ludi  lUI   Chr.  354  I  146,  20     Silv.  I  545 

ludus  matutinus  Frosp.  I  417,  5i6     Cass.  II 
140,  729 
mausoleum  Helenae  Bed.  A  III  296,  420 
meta  sudans  Chr.  354  I  146,  20     Prosp.  I  417, 

516     Cass.  H  140,  729 
mica  aurea  Prosp.  I  417,  516     Cass.  U  140,  729 
Minerva  Chalcidica  Chr.  364  I  146,  17/18    Prosp. 

I  417, 516    Minerva  Chalcedica  Cass.  II 140,  727 
Minucia  v.  porticus 
moenia  v.  muri 
monasterium    Pauli   apostoli  quod   dicitur   ad 

aquas  Salvias  Bed.  A  lU  311,540 
monies   montes    septem    Silv.    I    545      I   add. 

p.  XI  (11)       septem  montes   I  545  infra 

moutes  Eomae  I  add.  p.  X 

mons  aureus  Bed.  A  III  292,  376 

—  Aventinus  Prosp.  I  393,  142  tSilv.  I 
545  I  546  I  add.  p.  X  (mont.  1).  p.  XI 
(mont.  2)  Bed.  A  UI  267 ,  137  mons 
Aventinorum  Ps.  Is.  h.  II  379,  3  — 
Aventinus  mons  intelligendus  Cass.  II 
122,68    Bed.  A  lU  265, 112 

—  Caelius  Silv.  I  545  I  546  I  add.  p.  X 
{mont.2)  Bed.A  UI  267,132  Celius 
I  add.  p.  XI  {mont.  1) 

—  Esquilinus  Silv.  I  545  I  545  inf.  I  add. 
p.  XI  {mont.  Gj  Aesquilinus  Bed.  A  III 
269,  145  monticulus  Eschilinus  Fs.  Is. 
h.  II  380,  3 

—  laniculensis  Silv.  I  545  Dianiculensis 
I  add.  j}.  XI  (mont.  5)  laniculum  Bed. 
A  III  267, 137 


(Roma) 


mons  Palatinus  Silv.  I  545  I  546  I  add.  p.  X 
{mont.  3).  ]}.  XI  {viont.  4)  Ps.  Is.  chr.  II 
499, 146     Bed.  A  III  266,  is5 

—  Quirinalis  I  546  I  add.  p.  X  (mont.  4) 
Bed.  A  lU  269, 145  monticulus  Quiri- 
nalis  Ps.  Is.  h.  U  380,  3  collis  Quiri- 
nalis  I  add.  p.  XI  {port.  15) 

—  SaUustius  V.  Vaticanus 

—  TarpeiuB  Silv.  I  545  I  545  inf.  I  add. 
p.  X  (mont.  6).  p.  XI  {mont.  3) 

—  Vaticanus  Silv.  I  545  I  add.p.  X(mont.  7) 
Bed.  A  III  292  ,  376  Baticauus  qui  et 
Sallustius  I  add.  p.  XI  (mont.  7) 

—  Viminalis  I  546  I  add.  p.  X  (mont.  5) 
Bed.  A  III  269, 145  monticulus  Vimi- 
nalis  Ps.  Is.  h.  II  380,  3  Viminalis  col- 
lis  I  add.  p.  XI  (port.  20) 

muri : 

muii  (Tarquinii  Prisci)  Chr.  511  I  636,  178 

Bed.  A  UI  267, 138  269, 145 
muri    (Aureliani)    Cons.  Const.   I  229,  271 
Chr.  pasch.  I  229 ,  273     Auct.  Marc.  U 
108,  547,  5  his     Cass.  U  148,  990     Is.  hist. 
II   283,  14       murus    Chr.  354    I    148,  8 
moenia  Cass.  U  160,  1339    gen.  moeniae 
An.  Val.  I  324,  67 
naumachiae  naumatie  Silv.  I  545 
navalia  I  add.  p.  XI  {p)ort.  12) 
nymphaea  nymfea  III  Chr.  354  I  148,  23 
ohelisci  obilisci  VI  Silv.  I  545 

opoliscus  in  circo  maximo  Chr.  354  I  145,  18 
odeum  Silv.  I  545      odium  Chr.  354  I  146, 18 

Prosp.  I  417,  516      odion  Cass.  II  140,  727 
Palatium    Ckr.  354   I    145,25.28    146,  9.  20  dis 
147,  8.  9.  12  148,33      Cons.  Const.   1  222,  96 
Havn.  I  303,  454     An.  Val.  I  324,  67  bis    Agn. 
I  336,  95     Sang.  1  336,  714     Prosp.  I  411,  414 

413,  439    414,  472    419,  535     433,  734      air.  511 

I  640,  340  Hrjd.  U  20, 78  22,  99  bis.  loo  27, 
160     Mare.  II  79,  434  86,  454,  2     Cass.  II  137, 

648     138,668.690     140,737     144,869     146,938 

157, 1260  158, 1280  Vict.  T.  II  185,454  Bed.  A 
m  288,  338  296,  417  lat.  lust.  UI  419,  lO 
420, 17 

palatium  aureum  Ps.  Is.  h.  II  381,  6 
palatium  Neronianura  Bed.  A   III  292,  376 
palatium   quod    appeUatur   Sessorium   An. 
Val.    I  324,  69       palatium    Sosorianum 
Bed.  A  lU  296,  417 
ad  Palmam  An.  Val.  I  324,  66 
Pantheum  Prosp.  I  417,  516    421,  571     Bed.  A 
lU  286,  312    310,  536      Pantheon  add.  II  ad 
Is.  chr.  U  493,  8     add.  IV  502       Panteum 
Chr.  354  1  146,  20     Pantheus  Cass.  11  140,  729 
pontes  pontes  VIIII  Silv.  I  545     c/.  supra  inter 
duos  pontes 

pons  Aelius  Silv.  I  545  =  Hadriani 

—  Aemilius  Silv.  1  545 

—  Aurelius  Aurilius  Silv.  I  545 

—  Cestius  ?  Ercius  Silv.  1  545  =  Oratiani 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


685 


(Boma) 


pons  Fabriciusf  Staricius  Silv.  l  ,545 

—  Ciratiaiii  »S'i7t'.  I  545  =  Cestius 

—  Hadriani  Adriaiii  Silv.  I  545  =  Aelius 

—  Mulvius  Chr.Soi  1 148,  36  (Jons.  Const. 
1231,  31-.'  Prosp.  I  433,734  448,994 
Bed.  A  III  288,338  add.  II  ad  Bed. 
III  337  Molvius  Clir.  511  I  643,  «7 
Bed.  A  m  320, 589    Milvius  Sih.  1  545 

—  Probi  Silv.  1  545 
*pontum  r.  portus 

portae  1  add.p.  X   portae  XXX VI  Silv.  I  545 
porta  Capena  Chr.  354  I  14G,  17      Capeua 
porta  antea  Camena  vocata  1  add.p.XI 
{port.  3) 

—  Capitolina  Capititolini  porta,  quae  antea 
Tarpeia  dicebatur  1  add.  p.  XI  {port.  4) 
(intelligenda  Pandana) 

—  Carmentalis  1  add.  p.  XI  (port.  21) 

—  Catularia  I  add.  p.  XI  {port.  2) 

—  CoUatina  Conlatina  I  add.  p.  X  {port.  1) 

—  Flumentaua  I  add.  p.  XI  (port.  7) 

—  Fontinalis  I  add.  p.  XI  (port.  G) 

—  lacularis  v.  piacularis 

—  lani  V.  templum  lani 

—  Laverualis  I  add.  p.  XI  (port.  8) 

—  Minucia  Minutia  I  add.  p.  XI (port.  11) 
Minuacia  ib.  (port.  9) 

—  Miigonia  Mogionia  I  add.  p.  XI(port.\Q) 

—  navalis  1  add.  p.  XI  (port.  12) 

—  Pandana  I  add.  p.  XI  (port.  14)  cf. 
Capitolina 

—  sancti  Petri  Bed.  A  III  319,  ss9 

—  piaciilaris    iacularis    I    add.  p.  XI 
(port.  13) 

—  QuirinaUs  I  add.  p.  XI  (port.  15) 

—  Eatumena  Raiumeua   I   add.  p.  XI 
(port.  17) 

—  Eaudusculana  Ruduscolana  I  add.  p.  XI 
(port.  5) 

—  Romana  I  add.  p.  XI  (port.  16) 

—  Salutaris  I  add.  p.  XI  (port.  18) 

—  Sanrpialis  Sancualis   I  add.  p.  XI 
(port.  19) 

—  Tarpeia  v.  Capitolina 

—  Viminalis  I  add.  p.  XI  (port.  20) 
porticus  porticos  II  Chr.  354  I  148,  23     portica 

F.  Vind.  B  I  301, 557 

divorum  porticus   Prosp.  I  417,  516     Cass. 
II  140,  727     Divorum  Chr.  354  I  146, 17 
Minacia  vetus  Ckr.  354  I  146,  18 
Portus  V.  supra  p.  677 

rostra  Chr.  354  I  148,  lO     ;,/.  Cass.  II  126,  316 
aacellum  Minucii  sacollum  Minutii  I  add.  p.  XI 

(porl.  11)     cf.  arae 
sacellum  Quirini  v.  templum 
scena  Pompei  v.  tlieatrum 
senatus  Chr.  354  I  146, 19  148, 19.  22    An.  Val. 
I  324,  66      Prosp.  I  417,  516      Cass.  11  140, 
729    cf.  curia 


(Boma) 


Septizonium  Chr.  354  I  147,  lo/u     Septizodiura 

Cass.  U  144,  879 
Serapeum,  Serapium  v.  templum  Isidis  et  Sera- 

pidis 
Sessorium  v.  palatium 
stadium  (Domitiani)  Chr.  354  I  146,  is     Prosp. 

I  417,  51S     Cass.  II  140,  727     cf.  circus 
templa  (cf.  sacella) : 

templum  Apollinis  Bed.  A  III  295,  416  tem- 
plum  Apollonis  ib.  292,  376 

—  Castorum  Chr.  354  I  146, 16 

—  lani  lani  portae  Is.  chr.  A  II  454,  235» 

—  lasurae  Chr.  354  1  147,  24 

—  Isidis  et  Serapidis  Iseum  et  Serapeum 
Chr.  354  I  146, 17  148,  23  Iseura  Sera. 
pium  Prosp.  I  417,516     Cass.  II  140,  727 

—  Minervae  Chr.  354  I  146,  16  cf.  Mi- 
nerva  Chalcidica 

—  Quirini  I  add.  p.  X  (mo7it.  4)  Quirini 
sacellum  ib.  p.  XI  (port.  15) 

—  Eomae  et  Veneris  Chr.  354  I  146,  25/26 
templum  Komae  ib.  148,  32  templura 
Romae  et  Veneris,  quod  nunc  Urbis  ap- 
pellatur  Cass.  n  142,  789 

—  Salutis   aedes  Salutis    I  add.  p.  XI 
(port  18) 

—  Semonis  Sanci  aedi  (dal.)  Sancualis  I 
add.  p.  XI  (port.  19) 

—  Solis  Chr.  354  I  148,  9     Cass.  II  148,  990 

—  Urbis  c/.  Romae 

—  Veneris  v.  Romae 

—  Vespasiani  Prosp.  I  417, 5i6  Cass.  II 
140,  727  templum  VeSpasiani  et  Titi 
Chr.  354  I  146, 19 

theatra  HI  Silv.  I  545 

theatrum  Balbi  Silv.  I  545 

—  MarcelU  Silv.  1  545     Chr.  pasch.  I  218, 

732 

—  Pompei  Silv.  I  545  Chr.  pasch.  I  215, 
697.  702  scaena  Pompei  Chr.  354  I  148,  23 
theatrum  Bed.  A  Ul  298,  442 

thermae    terme  XI    I  add.  p.  XII     termarum 
paria  X  Silv.  I  545 

—  Agrippae  Agrippiauae    Silv.   1  545 
Agrippiniane  1  add.  p.  XII  (t.  o) 

—  Alexandrinae  Chr.  354  I  147,  25  Prosp. 
I  436,  799  Alexaudrine  I  add.  p.  XII 
(t.  6)  Alexandriauae  Cass.  II  138,  681 
146,  920  AJexandie  Silv.  I  545  =  Ne- 
ronianae 

—  Antoninianae  Chr.  354  I  147,  14  Prosp. 
l  435, 776  Silv.  I  545  Cass.  II  145,  900 
lermae  Autonini.ae  Chr.  354  1  148,  10 
terme  Antoniane  I  add.  p.  XII  {t.  3) 
turmae  Autoniane  Silv.  1  545 

—  Commodianae  Chr.  354  I  147,  6/7.  34/35 
Prosp.  I  432,  713  Silv.  I  545  Casa.  U 
144,  857  Comodiane  I  add.  p.  XII  (t.  2) 
^i^fiui  Ko/xodiayai  Chr.  pasch.  1  226, 187 


686 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


(Boma) 


thermae  Constantinianae  Consta.ntiniane  I 
add.  p.  XII  {t.  7) 

—  Decianae  Cass.  11  147,  955  Deciaue  I 
add.  p.  XII  (t.  4) 

—  Diocletianae  Chr.  354  1  148,  24  Frosp. 
I  44(j,  S59  Diocletiane  I  add.  p.  XII 
(t.  11)      Deoclisianae  Silv.  I  .545 

—  Maxentii  (in  palatio)  Chr.  354  I  148, 
32/33 

—  Neronianae  Cass.  11  138,  681  146,  920 
=  Alexandrinae 

—  Severianae  Chr.  354  I  147,  il  Gass.  II 
144,  879     Severiane  I  add.  p.  XII  (t.  9) 

—  Suranae  Silv.  I  545  Surane  I  add, 
p.  XII  {t.  10) 

—  Titianae  Chr.  354  I  146, 18  Prosp.  I 
417,  516  Cass.  U  140,  729  Titiane  I  add. 
p.  XII  (t.  1) 

—  Traianae  Chr.  3-54  I  146, 18.  24  Prosp. 
I  417,  516  Cass.  n  140, 729  Troiane 
I  add.  p.  XII  {t.  8) 

ad  ursum  piliatum  Chr.  354  I  71,  23/24 
vaUis  Murcia  Silv.  I  545 

viae  viae  num.  XXX  I  add.p.  XI  (11)    de  viis 
Romae  ib.  (I)     cf.  Cass.  U  127,  249 
via  Aemilia  I  add.  p,  XI  {viae  II  10) 

—  Annia  1   add.  p.  XI  {mae  U  13) 

—  Appia  Or.  Const.  I  8, 12  Prosp.  I  398, 
229  401,  272  I  add.  p.  XI  {viae  I  1  H  2) 
Cass.  n  126,  243     Bed.  A  m  275,  204 

—  Ardeatina  I  add.  p.  XI  {viae  II  23) 

—  Asinaria  I  add.  p.  XI  (viae  II  15) 

—  Aurelia  Chr.  354  I  70,  13    72, 14   76, 17 

I  add.  p.  XI  (viae  II  14) 

—  Campania  I  add.  p.  XI  {viae  II  16) 

—  Cassia  I  add.  p.  XI  {viae  I  2  n  20) 

—  Claudia  I  add.  p.  XI  {viae  II  11)  CIo- 
diae  agger  Auct.  Marc.  11 105,  538, 4  (ut 
Flamminiae  agger  ap.  lordan.  Get.  XXX, 
155) 

—  Cornelia  I  add.  p.  XI  (viae  U  24) 

—  Cyminia  I  add.  p.  XI  {viae  H  30) 

—  Flaminia  Or.  Const.  I  8,  2  Chr.  354  1 
76,15  I  add.p.  XI{viae  I  3)  Cass.  U  129, 
337     Flamminia  I  add.  p.  XI  (viae  11  9) 

—  GaUica  I  add.  p.  XI  {viae  II  22) 

—  Hostensis  v.  Ostiensis 

—  laniculensis  I  add.  p.  XI  {viae  11  19) 

—  Labicana  Lavicana  Chr.  354  I  72,  8  1 
add.  p.  XI  {viae  II  4)  Levicana  Bed.  A 
m  296,  420 

—  lata  Bed.  A  111  319,  589 

—  Latina  Chr.  35f  1  148,  31  I  add.  p.  XI 
{viae  II  3) 

—  Lavicana  v.  Labicana 

—  Laurentina  I  add.  p.  XI  (viae  II  21) 

—  Nomentana  Chr,  354  I  71,  6  Cass.  n 
138,  690     Numentana  I  add.  p.  XI  {viae 

II  7)  £ed.  A  m  286,  310 


(Boma) 

via  Ostiensis  Ostensis  Chr.  354  I  71,  16.  29 
72,  4     Bed.  A   m  292, 376       Hostensis 

I  add.  p.  XI  {viae  H  17) 

—  Patinaria  Chr.  354 1 146,  5   I  add.  p.  XI 
{viae  H  29) 

—  Portuensis    I   add.   p.  XI  {viae  II  18) 
via  Portesis  Chr.  354  I  76, 14 

—  Praenestina  Prenestina  I  add.  p,  XI 
{viae  n  5) 

—  Quintia  I  add.  p,  XI  {viae  U  27) 

—  sacra  I  add,  p,  XI  {viae  I  4) 

—  Salaria  I  add,  p.  XI  {viae  I  5  II  8) 
latet  forte  sub  ballistaria  Chr.  354  I 
71,29 

—  Salaria  vetus  Chr.  354  I  72,  5.  11 

—  Setina  I  add.  p.  XI  (viae  H  25) 

—  Tiberina  Tyberina    I  add.  p.  XI  (viae 

II  26) 

—  Tiburtina    CVir.  354    I   72 ,  1.  2     I   add. 
p.  XI  {viae  II  6)     Bed.  A  IH  296,  419 

—  Traiana  I  add.  p.  XI  (viae  II  1) 

—  triumphalis  I  add.  p.  XI  {viae  II  28) 

—  Valeria  I  add.  p,  XI  (viae  U  12) 
Komania    Geneal,  I  182,  442      Chr,  pasch,   I  223,  106 

Co7is,  Const,  I  228,  261  230,  295  234, 334  242,  376, 1 
243,  382,  2  244,  386, 1     Is,  hist,  II  272,  21  (a)  C,  Byz, 

II  3.35,9  339,21  347,29  351,34  355,  36  its  357,39 
C.  Hisp,  II  352,  66  355, 78  356, 80  360,  93  Gild,  m 
30, 19     Romanie  C,  Hisp.  U  353,  69  355,  78 

Ronecb  insula   V,  Gild.  B  Ul  109, 16 
Rotoviagus   civitas  Rotomagensium  N,  Gall,  I  585,  11  1 
Rubico  fluraen  Auct,  Marc,  U  105,  538, 4 
mare  Rubrum  Gener,  A  I  106,188   111,224.225     Chr, 
Al.  I  106, 157  114,  222     Cass.  II  140, 749     Nenn.  int. 

III  156,  21/22  Britt.  Ul  157,  6.  20  Lat.  Mal.  m 
426,31  Rubro  maris  Chr,  Al.  I  111,196  Rubra 
mare  ib.  1 1 1 ,  197 

Rubrum,  Rubrus,  Rubus  fluviuB  cet,  vid.  Nilus  Ruber 
Ruccones  Is.  hist.  U  292,  13      Runcones  loh.  U  213, 

572,  3     Roocones  Is.  hist.  291,  21  303,  6 
Rugi  (qui  vulgo  Rugii)  Havn.  A  I  313,  4«7A{s    Havn. 

B  I  313,  487,  2     An.  Val.  I  315,  48     Cass.  U  159, 1316 
Runcones  v,  Ruccones 
Ruoibm  insula  Britt,  YU  172,  1       Roinn  insula  Nenn, 

int.  HI  172,1 
Rusicade    Rusicadam   (acc.)    Britt.  III  157,  10     Nenn, 

int,  III  157,8 
Ruspae  Ruspensis  civitas    Vict.  T.  II  193,  497,  5      Ru- 

spensis  episcopus  Is.  hist.  II  299,  5 
Ruteni  civitas  Rutenorum  N.  Gall.  I  603,  xii  3    Ruteni 

Ps.  Is.  h.  II  385,14  iideml 
Rutuli  Chr,  354  I  143,  U 


Saba  (regio  Arabiae)  Bed,  A  III  262 ,  88     Lat,  Mal. 

m  431,33 

Saba  gens  [Sabaitae]  Geneal.  I  166, 121 
Sabaria  (Savaria ,    oppidum  Pannoniaef)    F.  Vind.  A 

I  304,  577 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


687 


Sabaria  (oppidum  Hispaniae)    loh.  II  213,57.1,5     Is. 
hist.  II  287,  10  (a  .  h)      castriira  .Snbba  Ps.  Is.  h.  II 
385,  14     c/.  Sappi 
Sabiiii  Chr.  354  I  144,  8      Oeneal.  I  182,  433     Prosp. 
1399,238    403,300    416,491    l  add.  p.  X  (mont.  G) 
p.  XI  (port.  16,  viae  I  5)    Cass.  II  139,  710    Up.  Ov. 
II  372,  13     Ps.  Is.  h.  II  379,  3     Lat.  Inst.  III  420, 
11     Sabinae  Ps.  Is.  chr.  II  499,  I46     Bed.  A  III  266, 
12G       Sabinieiises  Ps.  Is.  h.  II  379,  3  his    —    .Sabei 
I  add.  p.  X  (mont.  2.  4)     cf.  Cures 
civifas  Sabionensis  N.  Gall.  I  594,  vii  A  6 
Sabrina  flumen  Gild.  III  28,  12      V.  Oild.  A  III  91,  I5 
Nenn.  int.  III  148,  6/7  193,  7  214,  2     BriH.  lU  193,  9 
214,  2.  3/4.  14  ii«.  19.  21    217,2.4       Sabrinae    (nom.) 
Britt.  iri  148,  17     cf.  Duorig  Habren 
Sacoini  v.  .Sarraceni 
Sacintus  v.  Zacynthus 
*Sadunam  (acc.)  Ps.  Is.  h.  II  385, 14 
Saei  (pop.  Africae)  Oener.  A   1  109,  211,  .■)        Sii  Chr. 

Al.  I   109,  182,  5 
Saetabis   (hodie  Xativa)  Setavi   I  573  (Cart.)     Satiba 

Ps.  Is.  h.  II  382,  8 
Saggarius  r.  Sangarius 
Sagontia  v.  Segontia 

Saii  (pop.  Galliae)  civitas  Saiorum  N.  Gall.  I  585, 11  5 
Saitei  Chr.  Al.  I  97,  53     Siti  Gener.  A  I  97,  77 
Salamantica  I  573  (Lus.)    Salaraanca  Ps.  Is.  h.  II  382,  6 
Salamis  (Cypri)  Salaminam  (acc.)  Prosp.  I  421,579 
Salamossini  v.  Alamosyni 
Salassi  Cass.  II  135,  667 
Salathii  Chr.  Al.  l  104, 140 
Salem  (terra)  Gener.  B  I  105, 89 
Salem  (urbs)  Gener.  B  I  105,  89      Is.  chr.  A   II   429, 

19»     cf.  Solyma 
Salernum  Ps.  Is.  h.  II  378,  1 
lacus  Salinarum  Britt.  III  157,  9/10     lacue  Salmarum 

Nenn.  int.  III  157,  7 
Saliniensium  civitas  N.  Gall.  I  611,  4 
Salom  V.  Silo 

Salouae  Cp/.;  Chr.  354  I  148,28  Prosp.  I  448,999 
Chr.  611  I  643,  460  Marc.  U  92,  480,  2  Lat.  lust. 
111  423,  19  Salona  (sing.)  Cons.  Const.  1  231 ,  316 
An.  Val.  I  308  add.  I  ad  Vict.  Aq.  1  738,  27  Sa- 
lone  (gen.)  add.  II  ad  Bed.  HI  337 

Salonensis  ecclesia   Vict.  T.   II  203,  .554,  1       Salo- 
nensis  episcopus  ib.  205,  662, 1 
[Salzburg  N.  Oall.  1  594,  vii  A  1] 
Samaria  (terra)  Oener.  A  I  89,18  121,271   123,  27.s6is 
124,  282    125,286    134,  336.  343      Gener.  B  I  89,  16 

121,116     134,149.156        CAr.  vl;.    1    121  ,  268     122,272 

123,274  124,281  126,290  127,296  Geneal.  \  \m, 
546  193,  571  Prosp.  1  391,  114  393, 1.55  bis  Chr.  511 
I  635, 147  Ps.  Is.  h.  II  384, 11  Is.  chr.  A  II  440, 
114      GiW.  in72, 19      &d.  ^ni263,  96    265,111 

266,128   269,14«    278,229   281,264   283,274 

Samaritae  (pl)  Gener.  A  I  100 ,  128  107,  197,  27 
Chr.  Al.  I  104,  139  Prosp.  I  393,  15S  401,  268 
Is.  chr.  A  II  429,20  Is.  chr.  B  U  429,17 
Bed.  A  III  271, 151     Samarite  Bed.  B  HI  253, 

CBBONICA   111. 


25     Samarei  Chr.  Al.  I  107,  167,  27     Samaritae 
accolae  Is.  chr.  A  II  443,  147 
Samaritani  (pl.)  Geneal.    I    193,  571      Bed.  A  lU 

278,  229 

Samariticum  bellum  Prosp.  I  434, 749 
Samaria  (urbs)  Prosp.  I  402.  284  407,  351     Bed.  .1  III 

278,  237     cf.  Sebaste 
Samnium  Sitv.  I  536,  9 

Samniles  ijen.  Samnitum  Auct.  Marc,  II  105,  538,  3 
acc.  Samnitas  Prosp.  1  398,  22G 
Samosata  de  Samosatbae  Bed.  A  UI  292,  383 

Samosatenus  Prosp.  1  440,  871    441,  889.  890   460, 

1158     Chr.  511  I  641,  381  642,  425.  430     Is.  chr. 

A  II  464,  315      .Samusathenus  Bed.  B   III  292, 

227 

Samothrace   Samotbracia  Chr.  511   I  640,  327       Samo- 

tbraci  Chr.  Al.  1  109,  179,  12     Samotraces  Oener.  A 

1    109,  208,  12 

Samus  (insula)  Gener.  A  1  103,134,20  109,208,6 
Chr.  Al.  I  103,  126,  20  109,  iso,  6  Is.  chr.  A  U  440, 
115  Bed.  A  UI  263,  92  Samos  Gener.  A  I  109, 
2U9,  6  Geneal.  I  168,  165  Prosp.  I  416,  485  Samo 
(abl.)  Cass.  II  122,  81  Tamus  Chr.  Al.  I  109,  179,  6 
Sibylla  Samia  Is.  chr.  A  U  444,  154  Is.  chr.  B 
U  444,  102 

Sanotus  Egidius  Ps.  Is.  h.  U  378,  1 

Sanctus  lacobus  Ps.  Is.  h.  II  382,  8 

Sanctus  Nicholaus  Ps.  Is.  h.  II  378,  1 

Sanctus  Tiberius  Ps.  Is.  h.  II  378,  1 

Sanesio  v.  Sanitienses 

Sangarius  (fluvius)  Gener.  A  I  111,  229,25  Saggarius 
Chr.  Al.  I  111,  201,25 

Sani  V.  Sanni 

Sanir  Bed.  A  III  259,  59 

Sanitiensium  civitas  N.  Oall.  1  611,5     Sanesio  ibid. 

Sani  Gener.  A    1   107,  197,37     Chr.  Al.  I  107,167,37 
Sani  qui   appeUantur  Sauuices    Gener.  A  111,  227 
Sanni    qui    dicuntur    Sauniggii    Chr.   Al.    111,  199 
cf.  Tzanni 

Santernus  fluvius  Auct.  Marc.  II   104,  6:16,6 

Santones  Eavn.  1  331,  496  civitas  Santonum  N.  Gall. 
I  605,  XIII  4 

Sapaudia  Chr.  452  I  660,  128 

Sappi  (pl.)  loh.  11  213,  573,  5      cf.  Sabaria  (Hisp.) 

Saraceni  v.  Sarraceni 

Sardana  v.  Sardinia 

Sardes  Sardis  (acc.)  Bed.  A  III  275, 195 
Sardensis  episcopus  Bed.  A  III  287,  330 

Sardensis  cf.  Serdica 

Sardinia  Chr.  354  I  75,  l  Gener.  A  1  103,  134,  7.  162 
109,  212, 1  Chr.  Al.  I  109 ,  183,  1  Geneal.  1  168, 
165  ffnvn.  1  269,  21  Silv.  I  537,  1, 15  Vicl.  T.  U 
193,  497,  4  Is.  hist.  II  299,  3  Is.  chr.  A  U  474,  390 
Bed.  A  III  306,506.507  321,593  Sardana  Chr.  Al. 
1  102,  125,  7 

Sarinei  v.  Caesarea  Mauretaniae 

Sarmatae  Or.  Const.  1  7, 11.  13  10,  23.  26.  26/27  11,  3 
Gejier.  ^  I  96, 68  97,83,18  107,197,53  Oeneal.  1 
169,  186  Cons.  Const.  I  234,  332  F.  Vind.  A  1  296, 
490       Pro«i).   I  408,  364     431,694     441,878     451,1036 

88 


688 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


459,  1152     Clir.sn   I  643,471     Is.  hist.  II  269,12 
add.  II  ad  Bed.  III  337      Sarmati  Clir.  Al.  I  96, 
45    97,58,18    107,167,53    110,188       Sarniatae   servi 
Cons.  Const.  I  234,  334 
Sarmatia  Gener.  A   I  98,  88,  14      Chr.  Al.   I   98, 

62, 14     Cona.  Const.  I  230,  294 
cf.  Sauromatae 

Sarnonto  castellum  Marc.  II  100,  518,  i 

Sarraceni  Vict.  T.  II  195,  512  loh.  II  214,  575,  3  C. 
Byz.  II  336, 12  337, 13  338,  ig.  n  bis.  19  339,  21  341, 
23iJs  344,26  346,29  u.  26/27.  32  351,34  356,37  357, 
38.  39  358, 40  359, 41  C.  Hisp.  II  337,  9  338,  u  339, 
15  341,25  351,66  356,81  357,85  358,  S6  v.-a.  367, 
134  Ep.  Ov.  n  373, 16  374,  le.  20  bis  add.  IX  ad 
Is.  hist.  U  389,  (b)  5  Is.  chr.  A  II  432,  34  add.  II 
ad  Is.  chr.  II  493,  6  add.  IV  504,  4  Bed.  A  in 
314,557  315,  564  6i"«  320,592  321,593  Saraceni 
Gener.A  l  107,197,11  110,  222  iis  Prosp.  I  386,29 
Marc.  II  80,  441, 1  Auct.  Marc.  II  105,  536,  11  C. 
Hiap.  II  343,  35  350,  56  mg.  356,  so  358,  86  v.  17  359, 
88.  89.  92  361, 100  362,  105  Ep.  Ov.  U  374,  le  add. 
II  ad  Is.  chr.  II  494,  9  bis  add.  IV  504,  4  bis  505, 
ster  Sara[cen]orum?  C.  Hisp.  U  341,  25mj.  Sar- 
racini  Chr.  Al.  I  107,  167,  u  Saccini  ib.  110,  194 
Sarracenus  (subst.)  C.  Byz.  II  357,  39  Saracenus 
C.  Msp.  II  359,  92  360,  97  bis 

Sarthau  ecclesia   V.  Oild.  A  III  104,  37 

Sasima  Sasemis    Vict.  T.  II  189,  476 

Sasoni  v.  Saxones 

Satiba  v.  Saetabis 

Sauromatae  Gener.  A  I  96,  69  Prosp.  I  422,  591  Cass. 
II  140,  747  Saurobatae  Gener.  A  I  97,  83, 19  Geneal. 
I  169,  is^b  Saurobati  Chr.  Al.  I  97,  58, 19  c/.  Sar- 
matae 

Saxones  Clir.  452  I  654,  62  660,  126  Chr.  511  I  661, 
602  Cass.  II  152,  1118  Mar.  II  236,  555,  3  bis  237, 
1  bis.  2  add.  IX  ad  Is.  hist.  II  389,  (a)  8  add.  IV 
ad  Is.  chr.  U  503,  1  505,  5  bis  Gild.  III  38,  13 
Nenn.  lU  143,  28  178,  9  207,  28    Nenn.  int.  UI  143, 

25    147,  24    149,  14   154,  12.  16    158,20/21    170,27    171,8 

176, 11.  14  178,  20  185,  18.  20  187,  3.  13  188,  7  189,3. 
5.  8  192,  6  199,  1  200,  6  206,  4  Britt.  UI  147, 10 
158,  15  160,12  172,2  176,18  189,14.  19  190,5  199,i 
203,  3  209,  16.  20  Bed.  A  III  304,  489.  491  306,  S04 
Bed.  B  III  309,  278  add.  II  ad  Bed.  UI  339  Saxoni 
add.  IX  ad  Is.  hist.  U  390,  (b)  12  Sasoni  ib.  390, 
(a)  13     cf.  Estsaxum 

Saxonicus  (adj.)  Nenn.  int.  III  178,  2.  22  180,  16 
Saxonica  {sc.  lingua)  Nenn.  III  178,  3  Saxonice 
(adv.)  Britt.  III  193, 10     cf.  vallum  Severi 

Scallabis  Hyd.  U  32,  20G 

Scaniander  (fluvius)  Gener.  A  I  112,229,32  Scaman- 
drus  Chr.  Al.  I  112,  201,  32 

Scamberia  Ps.  Is.  h.  II  38,5,  14     Scamperie  ib.  382,  8 

Scandia  iusula  add.  VI  ad  Prosp.  I  498,  379 

Scani  v.  Hyrcani 

Scenio  Oeneal.  I  165,  75 

Sciofagi  V.  Ichtbyophagi 

Sciri  An.  Val.  I  308 

Scithae,  Scithia  cet.  vid.  Scythae 


Sclavi  C.  Hisp.  II  337,  8  add.  IX  ad  Is.  hist.  U  390, 
(a)  19      Is.  chr.  A   II   479,  414»       Sclaviui  loh.  II 

214,576,4    216,581,2 

Scotti  Prosp.  I  473, 1307  Chr.  452  I  646,  1  add.  IX 
ad  Is.  hist.  II  389,  (a)  7  390,  (a)  15.  (b)  14  Oild.  lU 
35, 10  Nenn.  UI  143,  27/28  151, 7  155,  21  180, 3 
Nenn.  int.  lU  143,  26    147,  23    155,  9/10    156,  16.  17 

158.14  165,6/7      169,21      170,7.9      171,3/4     180,2/3 

Britt.  m  147, 10  154,  9  156, 15/16  158, 7.  8.  19  165, 
8.9    169,9    171,6    179,16    194,2.13    195,7    197,9 

205.31  Mir.  Hib.  Paris.  III  221,70.96  222,128 
Sed.  A  ni  302,  482  303,  483  311,  541  Lat.  Mal.  III 
426,  6  427, 27  Scotthi  Bed.  A  III  303,  484  Scothi 
ib.  299,  461  301,  473  Scoti  Oild.  III  33,  13  Nenn. 
int.  III  154,9 

Scotia   V.  Oild.  B  lU  107, 1  108, 17 

Scottica  gens  Bed.  A  III  319,  586 

Scupii  (oppidum  Dardaniae)  Scupus  Marc.  II 100,  518,  1 

Scythae  Prosp.  I  420,  659     Cass.  II  140,  745     Is.  hist. 

U  268,  2/3  (a).  32    293,  26.  28     Is.  chr.  A  II  430,  26 

Is.  chr.  B  U  430,  23     Britt.  UI  161, 18     Bed.  A  lU 

255. 32  Scithae  Scylh.  B.  II  313,  5  314,  9  316,  15 
320,  29  bis  321,  30  Bed.  B  III  255,  32  Scithe  Scyth. 
B.  II  319,  25  320,  27  Scytae  Oener.  A  1  106,  190, 
16  107, 197,  35  111,  226  Geneal.  I  166, 107  Scytes 
Gener.A  I  97,  83,21  Seythi  Chr.  Al.  I  97,58,21 
107,167,35  111,198  Scythii  ii.  105,152  Uiscite 
Gener.  B  I  105,70  Exitae  Sctjth.  L.  II  313,  5.  6 
314,9  316,15  317,19  318,24  319, 25.  27  Jis  320,28. 
29  321,  30  Exite  ib.  314,  9  Exiti  ib.  313,  6  bis  319, 
24.  25  320,  29  321,  29     Exitis  (abl.  vel  dat.)  ib.  312,  5 

316. 15  317, 19  320, 29 

Scythii  priores  Oener.  A  I  105, 18I 

Scytha  Marc.    II  68,  406,  2    98,  514,  1    101,  519,  3 

(a  .  b)     Is.  hist.  II  272,  26  (a).  28  (b) 
Scythia  Or.  Const.  I  9, 15  10,  28     Oeiier.  A  1  98, 
88,16      CAr.  .4^.  I  98,  62,  16    111,200,2       Cons. 
Const.  I  243,  378,  3     Silv.  I  539, 15     Britt.  lU 
156, 19     Nenn.  int.  III  156,  20      Soithia  Scyth. 
B.  U  316,15   318,24    319,  24.25      Schithia  ib. 
317,19      Exitia  Scyth.  L.  U  313,  6    317,  19  iis 
319,  25  bis  320,  29  ter 
Scythia  inferior  Silv.  I  540,  6,  4 
Scythicus  (adj.)  Marc.  II  94,  493,  2     gentes  Scythi- 
cae  ih.  60,379,2  61,380     Scitbicae  gentes  Bed. 
A  lU  298,  452  viri  Scythici  Nenn.  int.  III  157,  5 
Scythiauus  Euxiuus  pontus  Is.  chr.  A  II  431,  31^ 
Scylhopolis  Hiscitopolim   Oener.  B  I  105,  89 

Scytopolitanus  Cass.  II  142,  314 

Sebaste  (acc.  -eu)  Prosp.  I  402,  284     Bed.  A  III  278, 

237  279,  237  297,  436     add.  II  ad  Bed.  III  338     Se- 

bastia  urbs  Lat.  Mal.  III  429,  21 

—  sepulchrum  lohaunis  haptistae  Bed.  A  lU  297,  436 

Sebastopolis  (Colchidis)  Oener.A  I  111,227     Chr.  Al. 

I  111,  199 

Seboin  Oeneal.  I  167,  158 

Sedunum  Sedunis  N  Oall.  I  599,  2 

Segesteriorum  civitas  N.  Oall.  I  610,  G 

Segobriga  Segobrica  I  573  (Cart.)     Segobria  Ps.  Is.  h, 

II  382,  8 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


689 


Segontia  I  573  (Carl.)  .Scgonzia  Ps.  /s.  h.  II  382,  8 
Seguntia  ib.  38G,  i.^i       Sagontia  Js.  hlai.  11  291,4 

Segor  Oeneal.  I  1G7,  1.^8  187,496   =  Fogorf 

Segovia  v.  Socovia 

Seir  montes  mons  Seir  Oeneal.  I  174,  293*  '  ^  17.5,  :ios 
terra  Seir  ih.  175,  ;i04 

Seleucia  Assyriae  Is.  clir.  A  II  459,  276*  Seleucia  Ba- 
byloniae  Chr.  3'A  I  148, 17     Seleucia  Cass.  II  140, 

747 

Seleucia  Isauriae  Prosp.l  421,580  456,1104     Seleucia 

Hisauriae  Cass.  II  141, 766 
Seleucia  Syriae  Cass.  II  151,  losi      Seleucia  Prosp.  I 

398,  232    £ed.  A  111  276,  2io 
—  portus  Cass.  II  151,  1081 
Selinus  (Ciliciae)      abl.  Selinunte    Froap,    I    421 ,  580 

Selinunti  Chr.364   I    146,  24       acc.  Selinunta  Lat. 

lust.  III  420,  23  (cf.  p.  418) 

Selinunteus  (cognomen)  Marc.  II  95,  498,  2 
Selora,  Selon,  Selonites  w.  Silo 
Selymbria  I))).v^QiH  Chr.  pasch.  I  240,  364,  1  bis 
Semoius  v.  Siniois 
[SenUs  K.  Gall.  I  591,  s] 

Sennar  Geneal.  I  164,  72     Sennaar  Clir.  Al.  I  94,  22 
Senones   (Galliae   Lugdunensis)  civitas    Senonum   N. 

Oall.  I  588,  1     apud  Senonas  Prosp.  I  455,  1088 
Senonia  Silv.  I  538,  2,  15       c/.  Gallia  et  Lugdu- 
nensis 
Senones  (Italiae)  v.  Galli  Senones 
[Sens  N.  Gall.  I  588,  i] 
Septem  oppidum  (acc.)    Is.  hist.   U  284,  18      Zaptara 

(acc.)  Ps.  Js.  h.  II  385,  13 

Zeptiani  (i>l.)  Ps.  Is.  h.  II  385,  13 
Septimus  v.  Constantinopolis,  miliaria 
Septitanus  portus  C.  Hisp.  II  364,  ii7 
Sequani  Sicani  Chr.  Al.  I  110,  186,  3     cf.  Lugdunensis 

quinta  el  Maxima 
Serdica  Or.  Const.  I  8,  4  9,  16     Marc.  U  101,  519,  2 
Serdicensis  Marc.  II  99,  516,  3       Daciae  Sardensis 
Chr.  511  I  643,  444 
Seres  Sericus  (adj.)  Ps.  Is.h.  U  381,  6 
monasterium  Servitanum  loh.  II  212,  571,  4  217,  584,  5 

219  V.  10 
Sicani  v.  Sequani 
Sicei  V.  Sicyonii 
Sichem  (Sicyma)  Sichem  Gener.  B  I  105,  89     Sychem 

Oeneal.  I  177, 352     Bed.  A    lU    259,  .'.7    —    Sychi- 

ma  {gen.  -orum)  Oeneal.  I  177,  352  188,510     Sichima 

(acc.)  ib.  177,  352       Sycimam  ibid. 
Sicilia  Gener.  A  I  99,  91,  2  109,  208,  3     Chr.  Al.  I  99, 

65,  a  109,  179,3      Ocneal.  I  169,200      F.  Vind.  A  I 

305,  601     P.  Camp.  I  305,  601    745,  468     Agn.  I  331 

333,  62    Prosp.  I  394,  iGo  397,  208  400, 257  402,  288 

476,  1332  478,  1342.  1344  479,  1346  Silv.  I  537,  1,  14 
add.IVad  Vict.  Aq.  I  755,  439  Byd.  U  23, 120  bis 
33,  227  Auct.  Marc.  II  104,  S35,  l.  536,  1  107,  546,  1 
108,  547,  3  Cass.  U  122,  77  156,  1235  158,  1285  159, 
1327  Vict.  T.  U  204,  557,  1  Mar.  U  235,  53S  Is. 
hist.  II  275,  2  (b)  297, 14.  23  (a).  23  (b)  C.  Byz.  U 
344, 25     Pa.  Is.  h.  11  383, 9     Is.  chr.  A  U  450,  208 


ndd.  IV  ad  Is.  chr.  II  504,  4  Bed.  A  lU  302,  481 
314,  557.  559  Sicilie  (gen.)  0.  Hisp.  II  343, 34  c/'. 
Trinacria 

Siculus  triumphus  Is.  chr.  A  II  453,  235* 
Siculi  (pl.,  subst.)  Oener.  A  I  96, 72      Chr.  Al.  I 
96,49     Qeneal.  I  169,  190 
Sicinia  v.  Sicyon 
Sicinii  !'.  Picentos  et  Sicyonii 
Siculi  V.  Sicilia 
Sicyma  v.  Sichem 

Sicyon  5iZ!;.  I  547,  4  iJed.  ^l  III  261,  76  Sicinia  i«. 
chr.  4  II  431,  30 

Sicyonii  (pl.)  Chr.  Al.  I  113,  214  Sicinii  /«.  chr. 
A  n  431,30  439,103  /*.  chr.  B  II  431,27 
Bed.  B  III  261,  79  Sycinii  Bed.  A  III  2.55, 
36      Bed.  B   III   255,  36        Sicei  Chr.  Al.  I 

114,  224 
Sidon  Geneal.  I  167,  158     acc.  Sidona  Oener.  A\  110, 
216    Sidonem  Marc.  II  98,  512,  8    Sidon  Ps.  Is.  h.  II 
384,11 

Sidonii  (pl.)  Oener.  A  1  97,  78    100,  119    110,  216 

Sidonii  acolae   Clir.  Al.  I  97,  54 
Sidonienses  Oeneal.  I  192,  552        Sydonienses  ib. 
167,  144  bis 
Siinus  V.  Siphnus 
Sii  v.  Saei 
Silingi  V.  Vandali 

Silo  Gild.  III  69,  17  71,  26.  31  Selom  Oeneal.  I  189, 
524     Selon  Oener.  A  I  121,  270     Salom  Oener.  B  I 

121,  115 

Silonita  Chr.  Al.  I  121,  267.  268     Gener.  A  I  133, 
333,  14     Selonites  Oener.  A  I  122,  271     Chr.  511 
I  634,  99 
Silvanectes  civitas  Silvanectura  N.  Gall.  I  591,  8 
Simois  Gener.  A   I  112,  229,  31       Semoius  Chr.  Al.  I 

112,  201,  31 

Sina  mons  Chr.  Al.  I  111,  200     Cass.  II  121,  27     Sina 

Chr.  511  I  633,  36     in  deserfo  Syna  Oeneal.  I  186, 

487*  187,  496       iu  herimo  Sinai  Chr.  Al.  I  114,  223 

Sindica  (regio  ad  Pontum)   Indice  Oener.  A  1  98,  88, 

10  India  Chr.  Al.  1  98,  62,  lo 
Siugidunura  Marc.  11  80,  441,  3 

Singulis  (fluvius  Baeticae)  Singilius  Js.  hist.  II  300,  23 

Singillio  Hyd.  II  23,  U4 
Sinope   Vict.  T.  II  204,  557,  2 
Sion  (mous,  qui  vulgo  Zion)  Oeneal.  I  185,458    190, 

537        ffiW.    11126,3     42,24     51,22     53,23     74,2.4 

Bed.  A  UI  327,  6i5  v.  9 

Siphnus  insula  Sifnus  Ckr.  Al.  I  108,  177,8  Syfnus 
Oener.  A  I  108,  206,  8 

Siria  v.  Syria 

Sirmium  Or.  Const.  I  9,  4  Chr.  354  I  148,  6.  16  Cons. 
Const.  I  229,  283  Barb.  I  297,  316  F.  Vind.  A  I 
297,  497  Prosp.  I  442,  898  444, 928  460,  iies  add.  II 
ad  Prosp.  I  488, 1168  Silv.  I  521,  45  539,  5,  2  Chr. 
511  I  642,  428    647,  513     Marc.  H  60,  379,  i     Cata. 

11  148,  983  149, 1005  160, 1344  SiQfiiov  Chr.  pasch. 
I  229,  282  237,  349  243,  378,  3  liQinov  ib.  229,  27i 
Syrmium  Cons.  Const.  I  237,  350,  2  243,  379,  i  Havn. 
1  337,4 

88* 


690 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


—  turris  quae  vocatur  Ferrata  (apud  Sirmium)  Prosp. 

I  444,  928     Cass.  II  149,  1005 
Sirtis  V.  Syrtica 
Siscia  episcopus  Siscianus  Prosp.  I  448,  985     Chr.  511 

I  643,  456 
Siti  V.  Saitei 
Sitifeusis  v.  Mauritania 
Smahelitae  v.  Ismahelitae 

Smyrua  Oener.  A  I  109,  209, 11  Chr.  Al.  I  109, 180, 11 
Bed.  A  III  263,92  Exmirne  (geii.)  Ep.  Ov.  11 
371,5 

Smyrnensis  ecclesia  Oild.  III  68,  33 
Zmyrneus  episcopus  Prosp.  I  419,  550 
Snauduue  III  15J9,  XL 
Socovia  (=  Segoviaf)  Ps.  Is.  h.  II  382,  8 
Sodoma  Oeneal.  I  167, 158     Gild.  III  72,  22     acc.  So- 
domam  Geneal.  I  172,  266  —  gen.  Sodomorum  Oild. 
III  42, 12  51,  24.  25  64,  15 

Sodomitae  (pl.J  Geneal.  I  189,  523     Gild.  III  86,  3 
Sodomitaua  vitis  Oild.  III  44,  27/28 
[Soissons  iV.  Gall.  I  590,  vi  2] 
*soIis  V.  Ilium 
Solyma   (gen.  -orum,  =  Hierosolyma)    Silv.  I  547,4 

cf.  Salem 

Sontius   fluvius  An.  Val.  I  316,  50     Isontius  Cass.  II 

159,  1320      pontis  Sontis  F.  Vind.  ^  I  316       ponte 

Sontis  Eavn.  I  317     ponte  Isonti  Alar.  II  233,  489 

Sophanene    (regio  Armeniae,  vulgo   Sophene)   Silv.  I 

541,  8, 10 
Sozopolis  Marc.  II  99,  615,  3 
Spalatum  Prosp.  1  448,  999 
Spalis,  Spalensis  v.  Hispalis,  Hispaleusis 
Span-  v.  Hispan- 
Sparta  Bed.  A  III  256,  45 

Spartiatae  (pl.)  Bed.  A  III  278,  234 
cf.  Lacedaenion 
Spartaria  v.  Carthago  Hispaniae 
Sperchius  (fluvius)  Qener.  A  I  112,  229,  29      Chr.  Al. 

I  112,  201,  29 
[Spira  (hodie  Speier)  N.  Gall.  I  593,  3] 
Spoletium  Auct.  Marc.  II  107,  545,  4 
Sporades  iiisulae  Spordes  Oener.  A  1  108,  207      Epo- 

radas  Chr.  Al.  I  108,  178 
[Strateburgo  (Strassburg)  N.  Oall.  I  593,  2] 
Stridou  Marc.  II  63,  392  v.  21 
Strovilia  «.  Piueta 
Strymon  Jiuvius  Strytbn  Oener.  A  1 112,  229,  33     Styra- 

mus  Chr.  Al.  I  112,  aoi,  33 
Suaevi  v.  Suevi 
Suani  (j)l.)  loh.  II  214,  576,  2 
Suavi,  Suavia  v.  Suevi 
Suebi  V.  Suevi 

Suessiones    civitas    Suessionum    N.  Gall.   I  590,  vi  2 

civitas  Suessiouis  add.  III  ad  Bed.  III  343     add. 

IV  345       civitas  Suaesionis  add.  IV  ad  Bed.  345 

Suevi  Havn.  I  270,  37  305,  457, 1     Chr.  511  I  653,  547 

655,  662.  557  657,  567  bis.  568  Chr.  452  I  654,  64   Hyd. 

1117,42     18,49    19,68     20,  7lii«.  74     21,  91    22,  96.  98 

23, 111.  113.  lui.  121  24,  122.  134  bis   25, 137  27,  155.  161 
28, 168.  170(0)  bis.  172  6(8. 173 (a)  29,  175 (a)  bis.  isi  30, 


186.  187.  188  bis.  190  (a)  31,  192.  193.  196.  199.  301  32,  201. 
204.  205  33,  219.  220  bis.  223.  229.  230.  231.  232  34,  233.  237. 
238.  239.  240  bis  35,  245.  246  bis.  249  Marc.  II  69,  408,  1 
loh.  II  212,  570,  4  213,  572,  3  214,  576,  3  216  ,  583. 
584,2     217,585,2     218,587,5        CAr.  Cae«.    11   222,  458 

Is.  hist.  II  276, 14.  17/18  279,  23  280,  6  bis.  8.  25  (i). 
26(a)    287,15    294,13    295,8.  23 (a).  24(6)    296,9.14. 

16  (6)  300,  10.  U.  14  301,  17  (a).  18(6).  23.  28  302,  7.  12. 
18.  20(a).  22(6).  23.  26  303,  5.  12.  16  add.  I  ad  Is. 
hist.  II  304,  2  add.  VII  376  add.  IX  390,  (a)  17» 
Ps.  Is.  h.  II  385,  14  /«.  chr.  A  II  471,  373.  373» 
477,  407  add.  I  ad  Bed.  III 334,  493  homines  Suevi 
Hyd.  II  35,  251  (a)  —  Suaevi  Hyd.ll  21,90(6)  23, 
118(6)  28, 170(6)  6i's,  173(6)  (er  29,175(6)  30,  190(6) 
31,  197(6)  35,  251  (6)  Suavi  add.  IX  ad  Is.  hist.  IX 
390,  (a)  11  Suebi  Dom.  Val.  I  630,  9 
Suevus  Hyd.  II  21,  90  (a) 
Suavia  Silv.  I  539,  6,  U 

Suuamites  Geneal.  I  191,  542 

Sur  Geneal.  I  172,  255 

Suriani  v.  Syri 

Susa  (gen.  -orum)  Bed.  A  III  273,  169  acc.  Susam. 
C.  Byz.  II  336,  u  C.  Hisp.  II  336,  5  castellum 
Susis  Scyth.  B.  II  321,  32  Susis  opedura  Scyth.  L. 
II  321,32     civitas  Susim  Oeneal.  I  181,424 

Sutsaxan  Nenn.  int.  III  190,  4  Sutsaxum  Britt.  III 
190,  13 

Sycae  v.  Constautiuopolia 

Sychem,  Sychima,  Sycima  v.  Sichem 

Sycinii  v.  Sicyonii 

Sydonienses  v.  Sidonienses 

Syficum  castellum  Marc.  II  96,  503 

Syfnus  V.  Siphnus 

Syna  v.  Sina 

Syracusae  (gen.  -arum)  Prosp.  I  394,  16O  399,  245  Syra- 
cusa  (gen.  -ae)  Auct.  Marc.  II  104,  535,  1  6'ass.  II 
122,  77  C.  Byz.  II  344,  25  6ts  Siracusa  C.  Hisp.  II 
343,  34  345,  40 

Syria  Oener.  A  I  101,  137  106,188  Chr.  Al.  I  101, 
109  106,157  108,171  111,200,1  CAr.  35J  I  148, 4 
Genea^.  I  168,163    171,246    177,352    180,382    185, 

458    192,658      Prosp.   I   400,258.260    403,  296  6is    411, 

411  441,  880  453, 1058  Silv.  1 520, 7  Qir.  511  I  637, 
217.  238  639,  302  Marc.  II  102,  526  Auct.  Marc.  II 
106,540,1  Cass.  II  136,  621  151, 1081  ilfar.  II  236, 
540,  1  Scyth.  L.  II  318,  23  Scyth.  B.  II  318,  23 
C.  Byz.  11  334,  4  335, 7  337,  i3.  15  346, 29  v.  38  Is. 
chr.  A  II  428,  16  451,  221  467,  339  479,  414»  /«.  chr. 
B  II  451, 148  Oild.  m  68,  5  Bed.  A  HI  263,  94 
265,111  266,124  275,202  276,207  277,220.222  278, 
229  279,  243  293,  389  Bed.  B  III  279, 163  293,  230» 
Lat.  Mal.  III  426,  26  427,  i.  38  429,  42  Syrie  (gen.) 
C.  Byz.  II  338, 16  Siria  Chr.  511  I  637,  230  638, 
254  C.  Hisp.  II  335, 2  337, 9  Sirie  (gen.)  C.  Hisp. 
II  338,  11  350,  56  mg. 

Syria  coele  v.  Coelesyria 

Syi'ia  minus  v.  Syrtis  minor 

Syria  Palaestina   Silv.  I  541,  8,2 

Syria  Phoeuice  Silv.  I  541,  8,  3 

Syrus  sermo  Marc.  II  87,  469     Bed.  A  III  294,  394 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


691 


Syrus  (subst.j   Or.  Conat.  I  8,  22  Oeneal.  I  191, 

.'>42  bis 

ayn  (pl.)  Gener.  A  I  107,  197,  29  Chr.  Al.  I  113, 

214     Suriani  Ps.  Is.  h.  II  378,  2  Euri  Chr.  Al. 

I    107,  167,  29 

Syri  Palestiui  Geneal.  I  ltJ9,  18I 
Syrmium  v.  Sirmium 
Syriica  (regio)  Syrtes    Oener.  A  I  102,  14S       Syrtlies 

Oener.  B  I  102,  85     Syrta  Chr.  Al.  I  102,  117     Sirtis 

Geneal.  I  168,  164 
Syrtis  minor  Oener.  A  I  102,  14G     Syrtia  minus  Gener. 

B  I  102,  86     Syrtia  minor  Chr.  Al.  I  102,  1I8     Syria 

rainus  Geneal.  I  168,  164 
Systhenense  praedium   v.  Sosthenes  sub   Constautino- 

polis  p.  650 


Tabarini  v.  Tibareni 

Tabennesiota  presbyter   Vicl.  T.  II  190,  480       Taben- 

nesiotae  monachi  (pl.)  ib.  200,  541,  i      monasterium 

Tabennesiotarum  ib.  204,  556,  2 
Tabor  moiis  Thabor  Gild.  III  73,  10 
Tagaste  Tagastensis  Hyd.  11  36 
Tagus  flumeu  Ps.  Js.  h.  II  380,  5 
Taieni  Gener.  A   I    110,221.222       Taiani  Chr.  Al.  I 

107,167,9       Taleni  Gener.  ^  107,  197,  9       Tainaii 

Chr.  Al.   110,192     Taones  ib.  110,194 
*Taliqua  (=  Ilalica'»)  Ps.  Is.  h.  II  385,  14 
Talli  V.  Galli  Narbonenses 
Tamesis  flumen  Gild.  III  28,  12  32,  5      V.  Gild.  A  III 

91, 14      Britt.  III  148,  16  162,  13.  25     Xenn.  int.  III 

148,  6  162,  7 
Tamns  v.  Samus 
Tanais  (fluvius)  Sa/th.  B.  11  319,  25     Tana  Oener.  A 

I  111,  229,  7      Taneus  Chr.  Al.  I  111,  201,  7      Pota- 

meda  fluvio  Gener.  A  I  98,  86 
Tanet  insiila  Britt.  III  171,19   176,18   187,3     Nenn. 

int.  III  171,21  176,11  180,7  187,4 
Taneus  v.  Tanais 

Tanis  (hebr.  Zoan;  gen.  -eos)  Gild.  III  38,  18 
Taones  v.  Taieni 
Taramantii  v.  Garamantes 
Tarantasia  N.  Gall.  I  599, 1 
Tarantii  v.  Garamantes 
Tarauuanna  v.  Tarvenna 
Tarech  mons  Ps.  Is.  h.  U  387, 19 
Tarentum  Prosp.  I  400,  252  402,  275     Marc.  11  97,  508 

Tarentus  Silv.  I  536, 10 
Taril"  iusula  Pa.  Is.  h.  II  387, 19 
Tarvenna  Tarauuanna   Poutum   N.  Gall.  I  592,  vi  11 

Taruanensis  ibid.     Ternacus  ibid. 
Tarraco  (hodie   Tarragona)  Tarracona  Prosp.  I  441, 

879     Terracona  Chr.  5U  1  665,  652     Hyd.  II  20,  77 

P».  Is.  h.  II  378,1    382,8   385,13   386,16       urbs 

Tarraconensis  loh.  II  217,  585,  3  cf.  Sitv.  I  538,  4, 1 
Tarraconensis  {sc.  provincia)  Silv.  I  538,  4,  1 
Tarraconeusis  provincia  Chr.  Caes.  II  223,  541 
Is.  hisl.  II  281, 12  284, 5  (6)  292, 28  296, 17  301, 
13  Terraconensis  provincia  Hyd.  U  28, 170  (a). 
172     h.  hUt.  II  284,  5  (a)        Taragoninsis  pro- 


vincia  Hyd.  II  28, 170(4)       Taragoninsis  cam- 

pania  it.  28,  I73(i)       c/.  Ilispania  Terraconensis 

Tarraconenses  Terracoiienses  Gener.  A  I  109,  214 

Paraconnisii  Chr.  Al.  I  109,  185     Bacaudae  Ter- 

raconenses  Hyd.  II  24,  125  27, 158 

Tarsus  Chr.  354  I  148,  37      Prosp.  I  443,914  448,  990 

Chr.  511  I  642,  435     Marc.  II  90,  497     Tharsus  Chr. 

354  I  148,  14     Chr.  511  l  635,  134     Bed.  A  III  265, 

114  293,388     Tharso  Geneai.  I  169, 183*     apud  Tar- 

sim  Cass.  ]I  148,  996 

Tarsensis   Vict.  T.  II  193, 499 
Tharsenses  Geneal.  I  169,  199    Tharsenses,  Tharsii 
cf.  Cilices 
Tatiber  Ep.  Oo.  II  371,  7 
Taurana  insula   Chr.  Al.  I  102,  125,  6 
Tauretunensis  raons  Mar.  II  237,  563 
Taurica   Chersonesus  Tauriana    Gener.  A  I  98,  88,  15 
Tauriannia  Chr.  Al.  I  98,  62,  15 

Tauri  Gener.  A  I  97,  83,  22     Taurinii  Chr.  Al.  I 

97,  58,  22 
Taurus  (fluvius)  Gener.  A   I  111,  229,  17      Chr.  Al.  I 

111,  iOl,  17 
Taurus  (mons)  Gener.  A  I  111,  228,  3     Chr.  Al.  I  111, 

200,  3     Silv.  I  541,  8,  5     Marc.  II  68,  405 
Tautamei  Oener.  A    I    102,  145      Gener.  B  I  102,  85 

Tautameus  (acc.  pl.)  Chr.  Al.  I   102,  117        Tauta- 

mona  Geneal.  I  168, 164 
Tech  Donn  Neym.  int.  III  158,  2 
Teibi  flumen  Britt.  UI  191,  9 
Temedontus  v.  Tbermodon 
Tenedus  (insula)  Geneal.  I  168,  165     Tenedos  Gener.  A 

I  103,  134, 17     Teneda  Chr.  Al.  I  103,  125, 17 
Tenus  insula    Tenum  Gener.  A    I    108,  206,  2      Tinus 

Chr.  Al.  I  108,  177,  2 
Teo  V.  Tio 
Teos  V.  Teus 
Teramna  v.  Interamna 
Terraedontus  v.  Thermodon 
Ternacus  v.  Tarvenna 

[Terouane  {Thirouanne)  N.  Oall.  I  592,  vi  11] 
Terracona,  Terraconensis  v.  Tarraco,  Tarraconensis 
Terrenum  mare  v.  mare  Tyrrhenum 
Tesiion,  Tesiphon  v.  Ctesiphou 
Tessali  v.  Thessali 

Teumessus  Teumisus  Chr.  Al.  I  111,200,7 
Teus   (oppidura  loniae)    Chr.  Al.    I  109,  I80,  7       Teos 

Gener.  A  I  109,  209,  7 
Thabor  v.  Tabor 
Thaci  V.  Ithaca 

Thacia  (Africao)    Vict.  T.  II  201,  S45 
Tharanasar  Geneal.  I  188,  498 
Tharsenses  v.  Cilices  et  Tarsenses 
Tharsii  v.  Cilices 
Tharsus  v.  Tarsus 
TImsus  insula   Thassus  Gener.  A   I   109,  208,  9     Chr. 

Al.  I  109,  179,  9     lassus  Oener.  A  103,  134,  I9     Oe- 

neal.  1  168, 165     lasa  Chr.  Al.  103,  125, 19 
Thebae  (Boeotiae)  Prosp.  1  389 ,  69     Chr.  511    I  633, 

65     Is.  chr.  A  II  435,  62     Bed.  B  lU  258,  56     Bed. 


692 


6E0GRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


A  m  275, 195     Thibas  Chr.  Al.  I  97,  54     Thibeae 
(gen.)  ib.  117,241 

Thebani   Thebei   Oener.  A   I   97,  58     Chr.  Al.  l 
117,  241 
Thebae  (Aegypti) 

Xl&oi  Qijjiidog  Chr.  pasch.  I  233 ,  328,  2  Paulus 
Thebeus  Prosp.  I  455,  1095 
Thebais  {regio  Aegypti)  Thebais  (acc.  -da)  Geneal.  I 
168,  164  Chr.pasch.  I  223,  122  Vict.  T.  II  203, 
553,  l  Thebaida  (gen.  -dae,  acc.  -dam)  Chr.  Al.  I 
102,114  Prosp.  I  421,  577  Silii.  I  542,  10,  3  Vict. 
T.  n  203,  554,  1  Tliebaidis  Oener.  B  I  102,  82 
Thebea  Gener.  A  I  102,  142 

Thibei  (incolae  Thebaidis)  Chr.  Al.  I  107,  167,  17 
Theman  terra  Geneal.  I  1 73,  284 

Themanei  (pl.)  Oeneal.  I  173,272 
Thember  v.  Tiberis 
Themiscyra  Cemerinus  campus  (acc.  pl.)  Scyth.  L.  II 

314,  9  (Themiscyrios  campos  lustin.) 
Theotonicam  Ps.  Is.  h.  II  384,  ii 
Thera  (insula)  Gener.  A  I  103, 134, 12     Geneal.  1  168, 
165     Cass.  II  137,  656     Thira  Ghr.  Al.  I  103,  125, 12 
Therasia  (insula)  Cass.  II  137,  656 
Thermodon  (fiuvius)  Gener.  A  I  111,229,12     Thermo- 
dus  Chr.  Al.  I  111,  20l,  12     Termedontus  Seyth.  B. 
n  314,  9       Temedontus  Scyth.  L.  II  314,  9 
Thermopylae  Marc.  II  100,  517      Thermopolis  ib.  82, 

447,4 
Thesaise  v.  Phasis 
Thesbita  Chr.  Al.  I   122,  271 
263,98     Thesbiter  Gener.  B 
Thessalia  Gener.  A  I  98,  88,  22 
I  539, 5, 19    Marc.  U  92, 482,  2  100, 517     Is.  hist.  II 
268,  29/30      Is.  chr.  A  U  434,  52    Bed.  A  III  305, 
502     Thettalia  Chr.  Al.  I  98,  62,  22 

Thessali  Clir.  Al.l  107,  167,  47     Tessali  Gener.  A 

I  107,  197,  47     Bed.  A   III  259,  6o      Thettali 

Chr.  Al.   I   96,  40       Hettali  Geneal.  I  169,  I92 

Etthalienses  Oener.  A  I  96,  63 

Thessalonica    Or.  Const.  I  9,  21    10,  13.  15      C!ir.  354 

1  148,  38     Prosp.  I  450, 1016      add.   VI  ad  Prosp. 

I  498,380    Silv.  I  522,62     Chr.452  I  648,  20  Marc. 

II  79,  437     add.  II  ad  Bed.  III  340     Lat.  Imt.  III 
422,6 

Thessalonicenses  Gild.  III  81,  17 

Thiasarcida  castellum  Oeneal.  I  181,  423 

Thib-  vid.   Theb- 

Thira  v.  Thera 

Tholosa  V.  Tolosa 

Thomi  V.  Tomi 

Thoronis  v.  Turones 

Thracia  Or.  Const.  I  9,  5.  15.  22  10,  l/2.  28  Oener.  A 
I  98,  88,  18  Chr.  Al.  I  98,  62,  18  Prosp.  I  412,  430 
439,841  460,  1163.  1165.  1167  odd.  VI  ad  Prosp.  I 
498,  379  Chr.  511  I  642 ,  408  644,  509  Chr.  452  I 
660,130  Marc.  II  62,386,1  75,422,3  80,441,2  81, 
442  84,  452,  2  94,  493,  2  9.5,  499,  1  96,  502,  1  103,  530 
Cass.  II  137,  659  147,  950.  956  153,  U27.  1129  Vict.  T. 
11205,560      Jo/(.   II   212,  570,  3     214,576,4.5     215, 

579,  1     Chr.  Caes.  II  222,490     Is.  hist.  II  271,  16.  19 


Thesbites  Bed.  A  III 
I  135, 117 
Prosp.  I  388,  50    Silv. 


283, 2  (a)  294,  3    Is.  chr.  A II 478, 409»    Bed.  A  III 
296, 424  298,  450    Tracia  Ps.  Is.  h.  II  382, 9    Bed.  A 
III  303,487    add.  II  ad  Bed.  III  337 
Thracia  prima  Silv.  I  540,  6,  l 
Thracia  secunda  Silv.  I  540,  6,  2 
Thraciae  (plur.)  Or.  Const.  I  7,  20     Prosp.  I  407, 
346  479, 1346     Silv.  I  540  tit.  6   547 ,  27     Dom. 
FaZ.  1629,11    3/arc.  II  99,515,4   Cass.  II  156,1239 
loh.  II  215,  577,  iWs    216,  581,  2     Is.  hist.  II 
297,  21       Trachiae  Cons.  Const.  I  243,  378,  3 
Thrax  Cass.  II 121,  39     Is.  chr.  A  H  437,  79     Trax 

Pros^}.  I  389,  76 

Thraces  Gener.  A  I  97,  83,  23      Prosp.  I  402,  289 

Is.  hist.  U  297,  23  fa  .  b)     Is.  chr.  A  H  448,  193 

451,  219      Is.  chr.  B  II  451,  146       acc.  Thracas 

Bed.  A  in  275, 195      Traces  Oener.  A  I  96,  65 

107,197,49     GeneaZ.  I  169,  I96t>     .Bntt.  UI  161, 

22     Thraci  Chr.  Al.  I  96,  42  97,  58,  23  107, 167, 49 

Thubiris  v.  Tiberis 

Thuringi  Turingi  An.  Val.  I  324,  70     Britt.  III  160,  12 

Thuringia  Toringia  Mar.  II  237,  556,  2 
Thusceua  v.  Tuscia 

Thusdrus  civis  Tusdritanus  aeid.  V  ad  Prosp.  1  495 
Tibareni  Tibarenses  Oener.  ^   I  97,  83, 13       Tabarini 

Chr.  Al.  I  97,  58,  13 
Tiberias    Prosp.  I  408,  374    419,  541     Chr.511  I  639, 

235  Tyberias  Bed.  A  lU  282,  272 
Tiberis  (fluvius)  Or.  Co7ist.  I  7,  26  8, 19  Chr.  354  I 
76,16  148,36  Oener.  A  1  112,229,40  Prosp.  l 
405,333  415,475  484,1375,22  Chr.  511  l  634,  m 
640, 324  643, 457  Cass.  II  136,  004  157, 1262  Vict.  T. 
U  186,  455  Ps.  Is.  h.  II  379, 3  380, 5  Bed.  A  m 
263,  100  319,  589  Tyberis  I  add.  p.  XI  (port.  7) 
Thubiris  Clir.  Al.l  112,  2o\.,  vibis  Thember  Gener. 
A  I  112,  229,  40 
Tibur  (acc.)  Auct.  Marc.  II  107,  544,  l       Tiburem  ib. 

107,  543,  1 
Ticinum  (urbs)  Havn.  I  300,  408  319,  491     F.  Vind.  A 
I  318,640     An.  Val.  I  324,71   328,87     Agn.  I  334 
336,  94       Ticinium  Havn.  I  337,  2       Ticinis  (abl.) 
Bed.  A  m  321,  593 

Ticinenses  Savn.  I  338,  7 
topographica : 

amphitheatrum  An.  Val.  I  324,  71 
basilica  Nazarii  martyris  Havn.  I  337,  2 
muri  An.  Val.  I  324,  71 
palatium  An.  Val.  I  324,  71 
thermae  An.  Val.  I  324,  71 
Tiggitanii  v.  Tingitani 
Tigris  (flumen)  Oener.  A  199,92  111,229,3     Chr.  Al. 

I  99,66  111,  201,3  Oeneal.  I  170,  201^  add.  IV 
ad  Is.  chr.  U  503,  3  acc.  Tigridera  Gener.  A  I  95, 
52  Prosp.  I  445,  932  Chr.  511  I  642,  441  Cass.  U 
149,  1007  Is.  chr.  A  U  464,323  Bed.  A  UI  254, 
'iibis  Lat.  lust.  III  421,38  acc.  Tigrem  Silv.  I 
541,  8,  7     Chr.  Al.  1  95,  29     Tigriu  flubium  C.  Hisp. 

II  357,85  Tygrim  fluvium  C.Byz.  U  357,39  fluvium 
Tygris  Oeneal.   I   170, 201^ 

Tiligona  castrum  Hami.  I  338,  8 
Tin  fluvius  Nenn.  int.  III  169,  23 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


693 


Tinemuthe  III  128,  xxiv 

Tingitana  Silv.  I  539,  4,  7  Tingitane  (;jen.)  Ps.  Is.  h. 
II  387,  19 

Tingitana   cis   mare  Ps.  Is.  Ii.   II   382,  s      ultra 

mare  ilyld.     due  Tingitano  ibid. 
Tingitani  (incolae  Tingitaiiae)  Gener.  A  1  109,  213 
Tiggitanii  Chr.  Al.  1  109, 184 

Tingitanura  pelagus   C.  Hisp,  II  363, 113 

Tinus  iusula  i'.  Tenus 

Tio  (insula)  Clir.  Al.  I  108,  177,  3  Teo  Gener.  A  I 
108,  20S,  3 

Tirassona  v.  Turiasso 

Tirus  V.  Tyrus 

Tithica  vallis  Gild.  III  35,  9  Britt.  III 177,  la  (=  Te- 
thyca  vallis,  cf.  III  p.  6) 

Todi  V.  Tudae 

Toletum  IJyd.  II  16,  31  Is.  hist.  U  286,  19  288,  21 
290,19  291,11  C.msp.lI3iO,M  343,35  348, 4g  349, 
f,o  353, 70  364, 117  Ep.  Ov.  II  373,  le  374, 16  octies 
Ps.  Is.  h.  II  380,  5  bis  382,  8  385, 13  ter.  14  quinqides. 
15  bis  386,  15  ter.  16  sexies  387,  17  quater.  18  quater 
388,  21  ter  Is.  chr.  A  II  480,  416»  Meg.  Vis.  III 
468,  49  Toleto  1 573  (Cart.)  C.  Ilisp.  II 353, 70  364, 
118     Toledo  Ep.  Ov.  11  371,  7  —  Toletana  urbs  loh. 

11  216,  580, 2  219  V.  3/1  220  v.  2  Is.  kist.  II  284,  1 
C.  Hisp.  11  341,  27  349,  47  350,  54  Toletane  urbis 
Ps.  Is.  h.  II  387,18  —  urbs  regia  C.  Hisp.  11  353,  70 
Ep.  Ov.  II  374, 16  urbis  regie  G.  Hisp.  11  339,  16 
343,35  350,55  351,60.63  352,69  3,58,87 

Toletanus  (adj.)  loh.  II  219  v.  17  C.  Hisp.  II 
340,  22  349, 50  Ps.  Is.  h.  II  382,  7  Toletanus 
archiepiscopus  Ps.  Is.  h.  II  387, 18  Toletanus 
episcopus  C.  Hisp.  II  368,  139  Toletane  sedis 
C.  Hisp.  351,  60.  63  358,  87  366,  133  Tolletane 
sedis  ib.  339, 16  Toletana  urbs  v.  supra 
topographica : 

ecclesia  sanctae  Leocadiae  Is.  chr.  A  II  480, 
416»  ecclesia  sancte  Leocadie  Ps.  Is.  h.  II 
387, 17  ecclesia  sancte  Leocadie  virginis  et 
martiris  Christi  C.  Hisp.  II  340,  20.  22  divi- 
tum  ecclesia  quae  dicitur  sancta  Leocadia 
Pe.  Is.  h.  II  382,  7 
ecclesia  Mariae  in    beate    matris  domiui  Marie 

virgiuis  sede  atrio   C.  Ilisp.  II  349,47 
ecclesia  sanctorum  Petri  et  Pauli  praetoriensis 
Beg.  Vis.    III   468,  50       eclesia    pretoriensis 
sanctorum  apostolorum  Petri  et  Pauli  C.  Hisp. 
II   350, 54      basilica    pretoriensis    sanctorum 
Petri  et  Pauli  apostolorum  C.  Hispi.  II  343,  35 
pons  in  Tago  flumine  Ps.  Is.  h.  II  380,  5 
portae  C.  Hisp.  II  348,  46  bis 
Tolosa  N.  Oall.  I  608,  2     Chr.  511  I  657,  56:.  664,  643 

665,666.689       Sj/d.   n   19,  69(a)     23,116    27,163     34, 

244  (a)  Chr.  Caes.  II 222, 497  C.  Byz.  II  358, 40  ter 
C.  Hisp.  II  358, 86  V.  20. 26    Ps.  Is.  h.  II 382,  8  384, 

12  Tholosa  Chr.  511  I  644,  485  Hyd.  11  19,  69  (6) 
Mar.  II  233,  467,  2  Tolose  (geii.)  Ps.  Is.  h.  II  384, 
12  Tholose  (yen.)  Hyd.  II  34,  244  (4)  Toloscnsis 
urbs  Is.  hist.  II  281,  22  civitas  Tolosatjum  N.  Gall. 
I  608,  2 


Tolosensis  Cass.  II  138,  673 
Tolosanum    regnum   Cli.r.  Caes.    II   223,  507     /s. 
hist.  II  282,  4  (n) 
Tomaene  v.  lamo 
Tovii  Thomi  Chr.5tl  I  639,  282 
Tonnonensis  ecclesia  Is.  chr.  A  II  424     Tuunennensis 

ecclesia   Vici.  T.  II  204,  555,  2      loh.  II  211  v.  i.  4 

cf.IIp.  178 
Toriugia  v.  Tliuringia 
Torinis  v.  Turones 

[Tornais  (Tournai)  N.  Gall.  I  591,  7] 
[Tors  (Tours)  N.  Oall.  I  586, 111  1] 
Tortosa  v.  Dertosa 
[Toul  N.  Gall.  I  589,  v  3] 
Trace  r.  Ithaca 
Traces  v.  Thraces 
Trachiae  v.  Thraciae 
Tracia  v.  Thracia 
Trahaunoni  fluminis  Britt.  III  213,8/9     fluminis  Tra- 

non  Nenn.  int.  III  213, 7 
[Traiectum    ad   likenum    Traiectus    N.  Gall.    I    595, 

viii  3] 
Tranon  v.  Trahannoni 
Transductos  promonturiis  C.  Hisp.  II  352,  68     Trans- 

ductiuis  promuutoriis  ib.  363,110 
Transumbrana  gens  Bed.  A  III  311,  541 
Trapezus  Trapezunto  (abl.)  Gener.  ^  I  111,  227    Trape- 

zuntum  (acc.)  Chr.  Al.  I  111,199 
Trapezontensis   Vict.  T.  II  199,  537 
Trapezuntena  ecclesia  Auct.  Marc.  II  104,  535,  4 
Trax  v.  Thrax 
Treberis  v.  Treveri 
Trecae  v.  Tricasses 
Trecoreh  N  Gall.  I  587,  iii  13 
Tribruit  flumen  Britt.  III  200,  9      Robroit  Nenn.  int. 

III  200,  2 
Treveri  (civitas)  Prosp.  1  453,  1066  456,  1102  462,  1187 

iSilv.   I   522,49      Chr.511   1   644,485      Chr.  452  1 

646, 12     Oild.  III  33,  6    Bed.  A  III  296, 429    civi- 

tas  Treverorum  N.  Oall.  I  589,  v  1     Treverim  {acc.) 

Hyd.  n  15, 16      Treberis  Chr.  354  1  40     Treverus 

Silv.  1  537,  2,  8  lis     [Treues  (=  Trhes)  N.  Gall.  I 

589,  V  1] 
Tricasses  vel    Trecae  (civitas)  civitas   Tricassium  N. 

Gall.  I  588,  5       Tricassis  {abl.)  Chr.  511  I  663,  615 

de  Trecas  Havn.  I  302,451 

Trecasenus  antistes  Bed.  A  III  304,  491 
Tricastinorum  civitas  j.V.  Oall.  I  601,  7 
Tridentum  F.  Vind.  A  I  320,  645     Havn.  I  321,  493,  2 
Trinacria  Auct.  Marc.  II  104,  535, 1  bis 
Trinacrii  portus  C.  Hisp.  II  363, 110 
Trinovantum  BriU.  III  163,  6      Nenn.int.  III  163,1 
Tripolis  (Africae)  Silv.  I  538,  3,  4     C.  Byz.  II  344, 24 

347,  29     C.  Hisp.  II  344, 38    Ps.  Is.  h.  II  381, 7 
provincia  Tripolitana  Prosp.  I  433,  736     Chr.  511 
I  641,382     Cass.  II  144,869 
Tripolis  (Cariae)  Marc.  II  94,  494,  2 
Tripolitani  (incolae  Tripoleos,  oppidi  Phoen.)  C7ir.  Al. 

I  100,  97     Geneal.  1  167,  I5l       Tripolitae   Gener.  A 

I  100,126 


694 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


Tritonis  lacus  Is.  chr.  A  11  433,  38 

Troas  Gener.  A  I  102,  i.".],  12  Troadam  [acc.)  Clir. 
Al.  I   102,  123,  12 

Troadensis  porticus  v.  ConstantinopoHs 

Troes  v.  Troiani 

Troglodytae  Troglodytas  Chr.  Al.  I  108, 174  Troglo- 
dyti  ib.  99,  72  101,  los,  2  Trogloditae  Gener.  A  I 
99,  97  101,  132,  2  Trocloditae  ib.  108, 203  Trogo- 
ditae  Oeneal.  I  166,  118  168, 102 

Troia  (Asiae)  Chr.  354  I  143,  lO  Prosp.  I  390,  94 
414,464  add.  I  ad  Prosp.  1  487,  13  Silv.  I  .'j40, 
7, 1  547,  7     Chr.  611  I  633, 73  634,  77.  79.  80,  94  635, 

139  Co«».  II  121,47  122,48  1.38,683  Scyth.  B.  U 
316,  16  C.  Bisp.  II  353,  72  Is.  chr.  B  II  435,  43 
437,  65  438,  63  Is.  chr.  A  II  437,  S4  438,  k  Nenn. 
Int.  III  149,23  151,30     Nenn.  III  151,32     Bed.  A 

III    260,61.66.69     261,72      Bed.  B    III     260,66.72 

Troie  (gen.)  Ps.  Is.  h.  II  379,  3  add.  II  ad  Is. 
chr.  II  492  bis  (Troia,  unde  venit  Eneas)  Ps.  Is.  h. 
11379,3 

Troianus  (adj.)  Is.  chr.  A    II  455,  246«       Bed.  A 

III  262,  85   266, 121      Troianum  bellum  Prosp. 

I  390,  91     Is.  chr.  A  II  438,  91     Britt.  III  149, 5 

Troiani  (pl,  subst.)  Scyth.  L.  11  316,  16     Scyth.  B. 

n  316,  16     Ps.  Is.  h.  II  379,  2       Troes  Oener. 

A  I  108,  205,  3     Troii  Chr.  Al.  I  108,  17C,  3 

cf.  Ilium 

(Troia  Apuliae)    Ps.  Is.  h.   II  379,  3       Troie    minori 

(dat.)  ibid. 
[Troies  (Troyes)  N.  Gall.  I  588,5] 
Tuatha  de  Danann  Nenn.  int.  III  1 55,  3 
Tuhuna  Tubunis  (abl.)  Geneal.  I   196,  625       Vict.  T. 

II  189,  479, 1 
Tudae  Tuda  I  574  (Gallit.)  Todi  Ps.  Is.  h.  II  382,  8 

Tudensis  urbs  Ep.  Ov.  11  374, 16 
TuUo  (Tullum  Leucorum)  N.  Oall.  I  589,  v  ?. 
Tungri  civitas  Tungrorum  N.  Gall.  I  595,  viii  2  [Tun- 

gris  ( Tongres)  ibid.] 
Tunnennensis  v.  Tonnonensis 
Turba  N.  Gall.  I  607,  11 

♦Turgam  (=  Asturicaml)  Ps.  Is.  h.  II  386,  16 
Turiasso  (hodie    Tarazona)     Tyriasso  Hyd.  II  25,  14 1 

Tirassona  Ps.  Is.  h.  11  382,  8     Tirasona  I  573 
Turingi  v.  Thuringi 
Turini  v.  Turones 

Turnacum  civitas  Turnacensium  N.  Oall.  I  .591,7 
Turones  (civitas  Galliae)  Cass.  II  153,  1136  Turoni 
Hyd.  II  15,  8  Is.  chr.  A  II  469,  355  civitas  Turo- 
norum  Briti.  III  152,  9/10  Turini  Prosp.  I  461, 
1175  civitas  Turinorum  N.  Oall.  I  .586,  iii  1  Tori- 
nis  Nenn.  int.  III  152,  25  Turnis  Britt.  III  152,  10 
Thoronis  (abl.)  add.  II  ad  Bed.  III  339 

Turonensis    Nenn.  int.   III   168,  21        Turonensis 
episcopus  Britt.  III  168,  21     Turniensis  eclesia 
C  Bisp.  II  361,  104 
Turoiienses  (pl.)  Chr.  452  I  646,  4 
Turonium  litus  (Gallaeciae)  Byd.  II  24,  131 
Turreni  v.  Tyrrheni 
Turris  Kerrata  v.  Sirmiura 
Turris  Herculea  v.  Daras 


Turris  Stratonis  Prosp.  I  407,  352 

Tuscia  Bavn.  I  299,  405      Agn.  I  336,  95,  95      Prosp. 

I  465, 1228     Sih.  I  535,  2     Chr.  511  I  653, 546   Auct. 

Marc.  11  104,  536,6    107,  545,4     Is.  hist.  II  273,4 

Tuscie  (gen.)  Ps.  Is.  h.  11  383,  9     Tuscinia  Chr.  Al. 

I  98,  62,  37     Thuscena  Oener.  A  I  98,  88,  37 

Tuscia  annonaria  Auct.  Marc.  II  105,  538,  4   107, 

543,  3 

Tuscae  litterae  Chr.  354  1  144,  20 
Tusci  (subst.)  Gener.  A    I    109,  210,  1     Bavn.  I 
299,  405     Bed.  A  III  254,  26      Tuscii  Chr.  Al. 
I  109,  181,  1 
cf.  Etruria 
Tusdritanus  v.  Thusdrus 
Tyaiia  Cons.  Cnnst.  I  229,  277 

Tyaneus  Prosp.  I  418,  529     Cass.  11  140,  736 
Tyb-  r.  Tib- 
Tygris  v.  Tigris 

Tyranni  v.  Tyrrheni  et  Tyrus  (Tyrii) 
Tyri  (pl.)  v.  Tyrus 
Tyriasso  v.  Turiasso 

Tyrrheni  Tyrreni  Oener.  A  I  96,  73  Prosp.  I  399,  238 
Tyrraeni  Gener.  A  I  107,  197,  63  Tyrrenni  ib.  97, 
8.i,  37  Turreni  ib.  109,  214  Tyrinnii  Chr.  Al.  I  109, 
185      Tyranni  ib.  97,  58,  37    107,  167,  63     Oener.A 

I  109,211     Tyrannii  Chr.  Al.  I  96,50 
Tyrrhenum  mare  Silv.  I  537 ,  14,  15.  16      Auct.  Marc. 

II  106,  539,  4  Tyrrenum  maie  Britl.  m  152,  6  157, 
13/14  162,19  Nenn.  int.  III  152,22  mare  Terre- 
num  Byd.  II   19,  69'' 

Tyrus  Chr.  511  I  633,  56  Bed.  A  Ul  21b,  196  292,  375 
Tyros  Prosp.  I  389,  73  Tirus  Bed.  A  III  259,  56 
urbs  Tyria  Is.  chr.  A  II  437,  78 

Tyrius  (adj.)  Is.  hist.    II   267,  18        Tyrii  coloni 

(,pl.)   Geneal.  I  169,  196» 
Tyrius  (subst.)  Chr.  511  I  634,  94      Cass.  II  122, 

67    Bed.  A  III  262, 85 
Tyrii  (pl.,  subst.)  Geneal.  I   169, 196'>      Prosp.  I 
390,  86     Bed.  A  m  293,  393     Tyri  Oener.  A  I 
97,  79     Geneal.  I  169,  196»       Tyranni  Chr.  Al. 
I  97,55 
Tzanni  (=   Sannif)  Marc.  II  80,441,1 
Tzurtam  Buvium  Marc.  II  95,  499, 1 


Vaccaei  Vaccei  C.  Bisp.  II  361,  103      Voccei  Gener. 

A  I  98,  83, 48     Huaccai  Chr.  Al.  I  98,  58,  48 
Valagotbi  Britt.  III  160,  10     c/.  Visigothi 
Walenses  v.  Wallia 
V.ilentia  (Galliae)  Chr.  452  I  6.54,  71     Valentina  urbs 

ih.  660,  124       Valentina  N.  Gall.  I  601,  6       civitas 

Valentinorum  ibid. 
Valentia  (Hispaniae)  I  573  (CoW.)     loh.  II  217,684,3 

Ps.  Is.  h.   II  382,  8    385,  14       Valencia  Ps.  Is.  h. 

378,1 
Valentiniana  (regio  Brittaniae)  Silv.  I  542,  11,  5 
Valeria   (urbs  Hispaniae)  I  573  (Cart.)     Ps.  Is.  h.  II 

382,8 
Valeria  (regio  lllyrici)  Silv.  I  539,  5,  4 
Valcria  (Italiae)  Silv.  I  535,  3t> 


INDEX  VIII. 


GEOGRAPHICA. 


695 


Vallis   (=  Vallis  Poenina)  Mar.    11   239,  .■)74      terri- 
toriuni  V,Hllonse  ib.  237,  663  239,  6R0 

Vallensen  civitas  Vallensium  N.  Oall.  I  599,  2 
Wallia   V.  Gild.  B  III  109,  17    Gualia  ib.  109,  6 

Walenses  V.  Gild.  B  III  109,12  110,22 
Valliaricae  insulae  v.  Balearicae 
vallura  .Severi  Cass.  II  14.'),  sss      Bed.  A  III  289,  34.-, 
niurus  et  agger  Britt.  III  lt).'i,  3/4     agger  Saxonicus 
Nenn.  int.  III  165,  2     cf.  Guaul 

agger  suis  (alterum  vallum  Severi)  Nenn.  int.  III 

165,7 

Vandali  Prosp.  I  474,  1321     add.  VI  ad  Prosp.  I  498, 

379     Chr.  452   I    654,  63    658,  107.  los    660,  m  bis 

add.  IV  ad  Vict.  Aq.    I  755,439       Hyd.  II  17,42 

18,  49  19,  62».  68  bis  20,  71  bis.  74.  77  21  ,  86.  89. 
90(0.6)  24,131.132  29,176.177  31,  192.  197  (6).  200  JtS 
33,  224.  227  34,  236.  238.  240  35,  247  bis  MarC.  11 
69,408,1  80,439,3  86,455,3  90,468  92,484,2  103, 
529  104,534  Cass.  II  1.54,1177  155,  1183.  1203  156, 
1215.  1225.   1237     159,   1327        Mar.   11   232,  460,  2   235, 

534,  2     add.  I  ad  Is.  hist.  II  304,  2     Britt.  IH  160. 

12  Bed.  A  III  300,  465  302,  480.  4si  306,  .so3. 506 
307,  513.  516  bis  Reg.  Wand.  III  458,  1  (H)  Wan- 
dali  Cons.  Const.  I  247,  464,  3  Havn.  I  269 ,  21.  26. 
29  299,  406     F.  Vijid.  B  I  304,  576     An.  Val.  I  324, 

68      Prosp.    I   465,  1230.  1237     469,  127S    472,  1295    473, 

1304  475,  1327  478,  1344  add.  I  ad  Prosp.  I  486, 
435  487,455  add.  r496,  1237  497  6is  {ad  1321  et 
infra)      Dom.  Val.  I  630,  9      Chr.  511   l  653,  547 

655,552.557.562   657,  567  JzS.  568   659,584   663,623   664, 

634     H)jd.  II  21, 90  (J)  bis  36  V.  .5/6     Vict.  T.  II  186, 

455  bis     187,  464.  466     189,  479,  1     193,  497,  4     196,  523 

198,  534, 1  ter  206,  567,  2  Is.  hist.  II  276,  14.  15.  17 
282, 18   295, 5. 9.  23  (a  .  b)    296,  9.  13.  20   297,  3.  6.  22 

(o.i).  28.30    299,  21.  23/24  (a).  27    300,  4(6).  5  (o).  8.  12. 

13  6ts    Ps.  Is.  h.  II  378,  2     Is.  chr.  A  II  471,368. 

373.  373»     472,  377     474,  390    475,  395.  399        /s.  chr.  B 

II  475,  2.-.5  Re<j.  Wand.  III  458,  2(J)  460,  20.  22 
Vandoli  add.  IV  ad  Is.  chr.  IT  503,  :i  Evandali 
add.  VII  ad  Is.  hist.  II  376 

Vandali  Silingi  Hyd.  II  18,  49    19,  60.  67      Wau- 
dali  Silingi  Chr.  511  I  655,  557     Is.  hist.  11  276, 
13  296, 10     Wandali  Silingui  Chr.  511  I  6,55,  564 
Vaudalus  Marc.  II  80,  441,  2 
Wandalica  barbaries  /s.  hist.  II  294, 12 
cf.  Bardunii 
\'angiouum  civitas  iV.  Gall.  I  593,  4 
Vajtincum  civitas  Vappinceusium  N.  Gall.  I  610,  .i 
Vardulliarum  loca  maritima  Hyd.  II  28.  lii 
Warraatia  ( Worms)  N.  Gall.  I  .593,  4 
Vasatica  N.  Gall.  I  607. 10 

\'ascones  Gener.  A  I  109,  21.-.,  4  /«.  hist.  II  290,  2 
292,  28  C.  Hisp.  II  343,36  Ps.  Is.  h.  II  386,  1 6 
Uuascones  Chr.  Al.  I  109,  185  Ws,  4  Wascones  Is. 
hist.  II  291, 10  add.  II  ad  Is.  chr.  11  493,  7  Was- 
coni  add.  IX  ad  Is.  hist.  II  390,  (4)  13  Guascones 
ib.  390,  (a)  14  Gascones  Ps.  Is.  h.  II  379, 2  384,  12 
385,  14.  15  Bascones  Ep.  Oo.  II  374,16  Bisconii 
Ps.  Is.  h.  II  385,  14 

CHRONICA   111. 


Vasconia  loh.  II  216,581,3      Gasconia  Ps.  Is.  h. 

II  385,  13 
Vasconiae   (plur.)   Hyd.   II   25,  140      Is.  hist.  II 
301,8 
Vasio  civitas  Vasensium  N.Gall.  I  601,8 
Ucetia  (hodie  Uzh)  castrum  Ucetiense  N.  Oall.  I  609, 

10     id  est  Astituccensi  ibid. 
Vecta  insula  Bed.  A  III  285,  297 
Vegastria  (=  Begastrumf)  Ps.  Is.  h.  II  382,8 
Velanni  v.  Ellaini 

Vellavorum  civitas  N.  Gall.  I  604,  xii  8 
Wenedotia  v.  Guenedota 

Veneti  (Oalliae)  civitas  Venetum  N.  Gall.  I  587,  iii  7 
Veneti  (Italiae)  Vieni  Gener.  A    I  97,  83,31       Huuui 
Chr.  Al.  I  97,  58,  31 

Veuetia  Silv.  I  536, 7      Venetie  {ijen.)  ibid.     Ve- 

netias  Agn.  I  336,  94 

Venetiae  urbs  Veneciae   add.  II  ad  Is.  chr.  II  493,  8 

Venetica  provincia  (Britanniae)  V.  Gild.  A  III  101,45 

Veuetensis   episcopus    V.  Gild.  A   III   102,  12.  32 

103,4.  38.  39/40  proviiiciales  Veuetenses  ii.  101,32 

Veuetenses  (subst.)    V.  Gild.  A  III  98,  5 

Venusia  Venusi  Prosp.  1  404,  308       Venusina  /s.  chr. 

A  II  452,  229» 
Veranus  ager  v.  Eoma  p.  682 
Vercellae  Vercellensis    episcopus    Prosp.   I    455,  1091 

458, 1141     Vergedensis  Chr.  511  I  644,  485 
[civitas  Werduneusis  N.  Gall.  I  594,  vii  12    Werdensis 

iiid.] 
Vergedensis  v.  Vercellae 
Vergio  v.  Bregetio 
Verodunenses  v.  Viroduuum 
Verolamiensis  v.  Verulamium 
Veromandi  v.  Viromandui  * 

Verona  Or.  Const.  I  8,  n       Chr.  354  I  147,  33       An. 
Val.  I  316, 50  324,  71  326,  81.  82     Havn.  I  317  321, 
493,  2    337,  5      Agn.  I  3.35,  79     Prosp.  I  439,  a43 
Auct.  Marc.  II  100,  542     Cass.  II  147,  953  159, 1321 
Mar.  II  238,  572     Lat.  lust.  III  421,  18       Berona 
F.  Vind.  A  I  316  320,  645     civitas  Veronensis  An. 
Val.  I  326,  83     Veronense  oppidum  Havn.  I  317 
caiupus    Verouensis    minor    An.    Val.    I    316,  50 
Havn.  I  317     Veroneiises  cives  Agn.  I  335,  79 
topograjthica : 

aquae  ductus  An.  Vai.  I  324, 7i 
muri  An.  Val.  I  324,  71 
oratorium  saiiti  Stepbani  An.  Val.  I  326,  S3 
palatium  An.  Val.  I  324,  71  6is 
porta  An.  Val.  I  324,  71 
porticus  An.  Val.  I  324,  71 
thermae  An.  Val.  I  324, 7 1 
Verulamium  Verolamiensis  Oild.  III  31,  20 
Verusager  N.  Gall.  I  599,  2 

Vesontio  civitas  Vesoutiensium  N.  Gall.  I  595,  ix  1 
Vesuvius  (mous)  Pronj.  I  421,  569     Marc.  II  90,  472,  1 
Besubius  P.  Camp.  I  330,  505    747,  505        Besuvius 
ib.  330,  512, 2  747,  512 
Vetriacum  v.  Bedriacura 
IJgni  V.  Hunni 
Viacia  c.  Vivatia 


696 


GEOGRAPHICA. 


INDEX  VIII. 


viae  V.  Koma 

Viatia  v.  Vivatia 

Victoriacum  loh.  II  216,  .•>ei,  3      Bartubaccum  castel- 

lum  Fs.  Is.  h.  II  385,  u 
Vicus  lulii  Vico  luli  N.  Oall.  I  607,  9 
Vieni  v.  Veneti  Italiae 
Vienna  Cons.  Const.  1  245,  392,  i     F.  Vind.  A  I  298, 

516     Prosp.  I  408,  368  463,  U97     add.  IV  ad  Prosp. 

I  492,2,1      Silv.  I  521,45   522,  74      Dom.  Val.  I 

629,23      Chr.5n  I   638,279    651,629      Chr.452I 

650,  29     Byd.  II    15,  22       3Iarc.  II    62,  391,2    70, 

411,3     Coss.  II  154,  1153     J/ar.  n  234,  500,  2     £ed. 

A  III  282,  269     Lat.  lust.  III  422,  29     civitas  Vien- 

nensium  N.  Gall.  I  600,  xi  i 

provincia  Vieunensis  N.  Oall.  I  600     Viennensis 

Silv.  I  537,  2, 1 
provincia  Viennensis  priraa  N.  Gall.  I  600 
provincia  Viennensis  secunda  N.  Gall.  I  608 
provincia  Viennensis  tertia  N.  Gall.  I  609 
provincia  Viennensis  quarta   Inalpium   maritima- 

rum  N.  Gall.  I  611 
Viennensis    quinta    Inalpium    Graiarum   et    Poe- 
ninarum  N.  Gall.  I  598 
Vindonissa  castrum  Vindonissense  N.  Gall.  I  597,  5 
Vindausca  N.  Gall.  I  602, 10 
Vindelici  Prosp.  I  407,  346.  353 
VinUum  Vintio  N.  Oall.  I  612,  8     civitas  Vintiensium 

ihid. 
[Virdon  ( Verdun)  N.  Oall.  I  590,  v  4] 
Virgitio  v.  Bregetio 
Viridis  insula  Ps.  Is.  h.  II  378, 1  bis 
Virodunum  civitas  Verodunensium  N.  Gall.  I  589,  v  4 
Viromandui  civitas  Veromandorum  N.  Gall.  I  590,  vi  4 
[civitas  Wirziburgensis   (Wiirzburg)   N.  Oall.   I   594, 

VII  9] 
Wisegothi  v.  Visigothi 
Viseroncia  Mar.  II  235,  524,  2 
Visifjothi  Wisegothi  C.  Eisp.  II  353,  71     Bey.  Vis.  III 

464  inscr.      Wisigothae  An.  Val.  I  316,  53    322,  63 

cf.  Valagothi 
Vith  Guint  Britt.  m  215,  26 
Vitu  flumen  (=  Baetisi)  Ps.  Is.  h.  II  381,  5 
Vivarium  N.  Gall.  I  601,  4 
Vivatia  (hodie  Baeza)  Viatia  Sp.  Ov.  II  371,  7  Viacia 

Ps.  Is.  h.  n  382,  8  =  Beatia  I  573  (Cart.y? 
Ulixippona  v.  Olisipo 
Umbria  Silv.  I  535,  2 

Umbri  (pl.)  Prosp.  I  398,  231 
Uni  V.  Hunni 
Vocoei  V.  Vaccaei 

*vooina  insula  Chr.  354  I  75,  1,  ubi  cj.  nol. 
Volaterrae  Cass.  II  137,  64o 


Voleci  Vulsci  Prosp.  I  402,  290    Bed.  A  Ul  279,239 
Volsiniensis  lacus  insula  laci  Vulsinensis  Auct.  Marc. 

II  104,  534  106, 538,  7 
Volsiniif  in  Vulsenis  Agn.  I  333,62 
Ur  C.  Byz.  H  347,  22     C.  Hisp.  II  347,  45 
Urba  Urbem  N  Gall.  I  597,  6 
Urbemvetus  (acc.)  Auct.  Marc.  II  106,  538,  7       Urbe- 

vetus  (abl.)  ib.  104,  536,  6 
Urbicus  fluvius  Hyd.  11  28,  173  (a)      Is.  hist.  II  279, 

24      Urbecus   fluvius   Hyd.  II  28,173(6)       Orbicus 

flumen  Chr.  Caes.  II  222,  458 
Urbinum  Auct.  Marc.  II  106,  538,  7    107,  542,  2 
urbs  V.  Constantinopolis,  Roma,  Toletum 
Urci  Urgi  Ps.  Is.  h.  II  382,  8     Vircii  I  573  (Cart.) 
Urgellus  Ps.  Is.  h.  TL  382,  8     Urgello  I  573 
Urgi  V.  Urci 
Utica  Chr.  452  I  652,  56 
—  forum  Traiani  ibid. 
Utriculo  (abl.)  Hyd.  H  18,56 
Utus  aranis  Marc.  II  82,  447,  5 
Vulg-  V.  Bulg- 
Vuls-  V.  Vols- 
Uxama  v.  Oxoma 
[Uztrieht  (Utrecht)  N.  Oall.  I  595,  viii  3] 

Yantii  v.  Ituraei 

Yberia,  Yberi  w.  Hiberia,  Hiberi 

Yerusalem  v.  Hierosolyma 

Ygitania  Ps.  Is.  h.  II  382,8     Egitania  I  574  (Qallit.) 

Ylorda  v.  Ilerda 

Ynisgutrin   V.  Oild.  B  III  110,  20 

Yppo,  Ypponensis  v.  Hippo  regius 

Yrcani,  Yrcanii  vid.  Hyrcani 

Yrgania  v.  Hyrcania 

Ysp-  v.  Hisp- 

Yssi  limen  v.  Hyssi  portus 

Zabulon  (tribus)  Geneal.  I  189,  517 

Zabulonita  Ghr.  Al.  I  118,  248  Zabulonites  Ge- 
neal.  I  189,  517  Zabulonitis  Gener.  B  I  118, 
105  Bed.  A  III  260,  67  labolonita  Oener.  A 
I   118,  262 

Zacynthus  (insula)  Chr.  Al.  I  99,  65,  s     Sacintiis  Ge- 
neal.  I  170,  200     laoentus  Gener.  A  I  99,  91,  s 

Zalogiam  (acc.)  Ps.  Is.  h.  11  381,  6 

Zaptam  v.  Septem 

Zedirusii  v.  Gedrosi 

Zeptiani  v.  Septem 

Zion  V.  Sion 

Zmyrneus  v.  Srayrua 

Zozorain  gens  Oeneal.  I  175,  301 

Zuudaber  castellum   Vict.  T.  II  194,  508 


INDEX  IX. 


CONSPECTVS  CODICVM. 


697 


IX.    CONSPECTVS  CODICVM 

IN  EDENDIS  CHRONICIS  ADHIBITORVM  AVT  COMMEMORATORVM. 


ITALIA. 

AOSTA  (AVGVSTA  PRAETORIA). 
Augustanus  capituli  (saec.  X  ex.) :   Notitia  Galliarum. 
I  571  ad  70. 

BOLOONA  (BONONIA). 

Bononiensis  bibliothecae  civicae  b  II  10  (saec.  XIV): 

Bedae  cbronica  maiora.     III  231. 
Bononiensis  universitatis  M  XV  50  (n.  2537 ;  saec.  XV) : 

Bedae  cbronica  niaiora.     III  232. 

CESENA  (CAESENA). 

Caesenas  bibliothecae  Malatestianae   plut.  sin.  11  n.  4 

(saec.  XV):  Prosperi  chronica.     I  368,1. 
Caesenas   Malatestianus   plut.  sin.  21  n.  5   (saec.  IX): 

Isidori  chronica  maiora.     I  33,  9    II  399,  29. 
Caesenas  Malatestianus  plut.  dextr.  13  n.  2  (saec.  XV) : 

Isidori  chronica  maiora.     II  398,  21. 


CIVIDALE. 
Cividalensis  (saec.  XI) : 
396, 4   493  n.  5. 


Isidori   chronica  raaiora.      II 


FIBENZE  (FLORENTIA). 

Laurentianus  plut.  19  n.  32  (saec.  XV) :  Isidori  chronica 

minora.     II  412,  i;  cf.  505. 
Laurentianus  plut.  20  n.  54  (saeo.  XI) :    Liber  genea- 

logus ,  Isidori  chronica  maiora ,   excerpta  ex  Bedae 

chronicis  maioribus.     1  158,  6    II  405,  7r.   III  233. 
Laurentianus  plut.  22  dextr.  n.  12  (saec.  XIII) :  Bedae 

chrouica  maiora.     III  234. 
Laurentianus  plut.  28  n.  12  (saec.  XUI,XIV) :  Fasti  Theo- 

nis  Alexandrini,  fasti  HeracUani.     III  364  386 ;  cf. 

360  (not.  2)  363. 
Laurentianus  plut.  28  n.  26  (saec.  IX/X):  Fasti  Tbeo- 

nis  Alexandrini,  fasti  Heracliani,  laterculus  regum 

et  imperatorum   acephalus.      III  364  438 ;    cf.  363 

not.  3. 
Laureutianus  plut.  30  n.  21  (saec.  XIV):  Notitia  Galli- 

arum ,  tractatus   de  nominibus  Gallicis.     1  567 ,  44 

613. 
Laurentianus  plut.  52  n.  21  (saeo.XHI):  Isidori  chronica 

minora.     II  412,  2. 
Laurentianus  plut.65  n.35  (saec.  X):  Prospori  epitoma. 

I  354  {M)  381  sq. 


Laurentianus  plut.  66  n.  1 :    I  355. 

Laurentianus  plut.  66  n.  19  (saec.XIV):  Bedae  chronica 

maiora.     III  234. 
Laurentianus  plut.  66  n.  40  (saec.  IX/X) :  Exordia  Scy- 

thica.    II  308.   (Commemoratur  I  527  not.  1,  II  497 

not.  2). 
Laurentianus  plut.  67  n.  11  (saec.  XV) :  Prosperi  chronica, 

Bedae  chronica  maiora.     I  368,  2    III  234. 
Laurentianus  plut.  67  n.  13  (saec.  XV) :  Prosperi  chronica. 

I  368,  3. 
Laurentianus  plut.  67  n.  14  (saec.  XV) :  Prosperi  chronica. 

I  368,  4. 
Laurentianus   (Poggianus)  plut.  67   n.  15    (saec.  XV) : 

Prosperi  chronica.     I  368  (P);  cf.  486. 
Laurentiauus  plut.  67  n.  16  (saec.XV) :  Prosperi  chronica. 

I  368,  5. 
Laurentianus   plut.  89  inf.  n.  5   (saec.  XV) :    Prosperi 

chronica.     I  368,  G. 
Laurentianus  plut.  89  n.  67 :  cf.  I  545. 
Laurentianus  plut.  90  sup.  n.  42  (saec.  XV) :  Prosperi 

chronica.     I  359,  2. 
Laurentiauus  aedilium  n.  168  (saec.  XV):  Notitia  Gal- 

liarum.     I  567  ad  48. 
Laurentianus  Faesulanus   n.  58  (saec.  XV):    Prosperi 

chrouica,  Marcelliui  chrouicorum  epitome.    I  368,  8 

n  52,  9. 
Laurentianus  Faesulanus    u.  108    (saec.  XV) :    Bedae 

chronica  maiora.     III  234. 
Laurentianus  S.  Crucis  plut.  19  sin.  cod.  6  (saec.  XIV 

ex.) :  Prosperi  chronica.     I  368,  7. 
Laureutianus  S.  Crucis   plut.  27  sin.  codd.  7.  8  (saec. 

XIU):    Isidori   chronica  minora.     11412,6;    cf.  504 

505  (ad  cod.  27,  7). 
Laurentianus  S.  Crucis  plut.  27   sin.   cod.  9   (saec.  X) : 

Isidori  chrouica  miuora.     II  412, 7. 
Laurentiauus  S.  Crucis  plut.  27  sin.  cod.  10  (saec.  XU): 

Isidori  chronica  minora.     II  412,8;  cf.  505. 
Laurentianus  Gaddianus  plut.  89  sup.  n.  68  (saec.  XV) : 

cf.  I  p.  X  add.  ad  p.  529. 
Laurentianus   Gaddianus  plut.  90  sup.  n.  17,  i    (saec. 

XIU):  Isidori  chronica  minora.  II  412, 3 ;  cf.  504.  505. 
Laurentianus   Gaddianus  plut.  90   sup.  n.  17,  2    (saec. 

X):  Isidori  ohronica  minora.     11  412,4. 
Laurentiauus    Gaddiauus    plut.  90   sup.  n.  17, 3    (saec. 

XIU):  Isidori  chrouioa  miuora.     II  412,6. 

89* 


698 


CONSPECTVS  CODICVM. 


INDEX  IX. 


Laurentianus  Ashbunihani  n.  1045  (saec.  XrV):  Isidori 

chi-onica  minora.     II  412,  12. 
Laurenfianus  Ashburnham  n.  1404  (saec.  XIII) :  Isidori 

chronica  minora.     II  412,13;  cf.  504  505. 
Laurentianus  Asliburnbam   n.  1554  (saec.  XI):  Bedae 

chronica  minora.     III  241. 
Laurentianus  Librianorum  n.  897  (saec.  XV) :   Notitia 

Galliarum.     I  568. 
Laurentianus  Libriauorum  n.  1554  (saec.  XII) :  Notitia 

Galliarum.     I  573,  98. 
Laurentianus  Librianorura  n.  1814  (saec.  X/XI) :  Notitia 

Galliarum.     I  564,  16. 
Laurentianus  S.  Marci  362(saec.XV):  Prosperi  chronica. 

I  368,  9. 
Laurentianus  S.  Marci  582  (saec.  XI) :  Isidori  chronioa 

minora.     II  412,9;  cf.  505. 
Laurentianus  S.  Marci  587  (saec.  XII) :  Isidori  chronica 

maiora.     II  403, 59. 
Laureutianus  S.  Marci  638  (saec.  XI) :  Prosperi  chronlca. 

I  358. 
Laurentianus    S.  Mariae    novellae    n.  364    [olim  623] 

(saec.  X):  Liber  genealogus,  Isidori  cbronica  minora. 

I  158,  5  II  412, 10. 

Laurentianus  conventi  soppressi  n.  282  (saec.  XIV): 
Isidori  ohronica  maiora.     II  403,  63  494. 

Laurentianus  comenti  soppressi  n.  319  (saec.  XIII): 
Isidori  chronica  minora.     II  412,  11. 

Laurentianus  imovi  acquisti  n.  80  (saec.  XIV) :  Isidori 
chronica  minora.     11  412, 14. 

Florentinus  Magliabeccliianus  conventi  soppressi  J  VII 
46  (saec.  XV) :  Bedae  cbronica  maiora.     III  234. 

Florentinus  Magliabeochianus  cl.  22  n.  3  (saec.  XV): 
Prosperi  chronica.     I  368,  lO. 

Florentiiius  Magliabecchianus  cl.  22  n.  19  (saec.  XV) : 
cf.  ni  456. 

Florentiuus  MaruceUiauus  A  251:  Bedae  chronica 
maiora.     III  234. 

Florentinus  liiccardianus  n.  321  (saec.  XV):    Prosperi 

chronica.     I  359, 3. 
Florentinus   Kiccardianus    n.  410    (saec.  XV) :    Isidori 

cbronica  maiora,  Bedae  cbronica  maiora.     II  398,  la 

489    III  234. 
Florentiuus    Riccardianus    n.  881    (saec.  XIV  incip.) : 

Chronica  Pseudoisidoriana.     II  496. 

IVBEA  (EPOREDIA). 
Eporediensis  u.  32  (saec.  X  ex.):  cf.  III  240. 
Eporediensis    n.  74    (saec.  X) :    Notitia   Galliarum.     I 
572, 78. 

LA  CAVA  DJE'  TIBRENI. 

Cavensis  u.  3  (saec.  X):  Isidori  chronica  maiora,  Bedae 
chronica  maiora.  II  412, 15  III  233.  Coramemo- 
ratur  I  .'j27  not.  2. 

Cavensis  saec.  XI:    Pars  libri  geuerationis.     I  79,  3  a. 

LVCCA  (LVCA). 

Lucensis  bibliothecae  capitularis  n.  490  (saec.  VIII) : 
Isidori  cbronica  maiora,   liber  genealogus.     I  15G 

II  396, 1. 


Lucensis  bibl.  cap.  II  n.  55:   Isidori  chronica  minora. 
II  412, 16;  cf.  ,505. 

MILANO  (MEDIOLANVM). 

Mediolanensis  Ambrosianus  A  46   inf.   (saec.  X):    No- 

titia  Galliarum.     I  566,  39. 
Mediol.  Ambrosianus  A  175  inf.  coramemoratur  I  203 

not. 
Mediol.  Arabrosianus  C  17   sup.    (saec.  XVI):    Cassio- 

dori  cbronica.     II  118. 
Arabrosianus  C  72  inf.  (saec.  XI) :  Laterculus  impera- 

torum  ad  lustinura  I.     III  419. 
Arabrosianus  C  290  inf.  (saec.  XV) :  Prosperi  chronica, 

Marcellini  cbronicon  epitoraatum.    I  368, 11  II  52,  lo. 
Ambrosiauus    C  291    (saec.  XV):    Prosperi    chronica. 

I  368, 12. 
Arabrosianus   D  30  inf.    (saec.  IX):    Bedae    chronica 

raaiora.     III  235. 
Ambrosianus  D  48  inf.  (saec.  X):  Bedae  chronica  mi- 

nora.     EI  241 ;  cf.  240. 
Ambrosianus  H  150  inf.  (saec.  IX):   Victorii  Aquitani 

cursus  paschalis.     I  674  {A). 
Arabrosianus    H   187     inf.    (saec.  X   et   XII):     Isidori 

chronica  minora,  Bedae  cbronica  maiora.     II  412, 17 

(cf.  505)  III  235. 
Ambrosianus  L  99  sup.  (saec.  VIII/IX) :  Isidori  chronica 

minora.     11  412, 18. 
Ambrosianus    M  12   sup.    (saec.  IX):    Bedae    chronica 

niaiora.     III  235. 
Ainbrosianus  S  65   sup.   (saec.  XV) :    Isidori   chronica 

maiora.     II  397,  13;  cf.  489. 
Ambrosianus  Gronovii:   Notitia  Galliarum.     I  567,  46. 

MODENA  (MVTINA). 

Mutinensis    arch.    capit.  I    n.   17    (saec.  IX) :    Isidori 

chronica  ininora.     II  412,  19. 
Mutinensis    Estensis    ord.  I    n.  11    (a.  800):     Isidori 

chronica  maiora.     II  400,  32;  cf.  491. 
Mutiuensis  Estensis  V.  F.  19  (saec.  XV):  Agnelli  liber 

pontificalis  eoclesiae  Ravennatis.     I  273. 

MONTE  CASSINO. 

Casinas  u.  1  (saec.  XI) :    Laterculus  regum  Visigotlio- 

rum.     III  462,9. 
Casinas  n.  3  (saec.  IX):    Generationura   regnornmque 

laterculus  Bedanus.     III  347. 
Casinas  n.  297  (saec.  X)  cf.  lU  240. 
Casinas  n.  320  (saec.  X)  cf.  in  240. 

MONZA. 

Monzeusis  bibliothecae    capituli    saec.  IX/X:     Isidori 

chronica  maiora,  Bedae  chronica  maiora.     II  397,  12 

(cf.  489)  III  235. 

NAPOLI  (NEAPOLIS). 

Neapolitanus  IV  D  22  (saeo.  XV):   Notitia  Galliarum. 

I  568. 
Neapolitanus  IV  D  22  B  comraem.  I  529  not.  4. 
Neapolitanus  V  B  13  (saeo.  XIV):  Isidori  chronica  mi- 

nora.     II  412, 20. 


INDEX  IX. 


CONSPECTVS  CODICVM. 


699 


Neapolitanus  V  B  14  (saec.  XIII):  Isidori  chrouica  nii- 

nora.     II  412,  2i. 
Neapolitanus  V  B  15  (saec.  XV):    Isidori   clironica  mi- 

nora.     II  412, 22. 
Neapolifanus  VI  D  11  (saec.  XV):    Prosperi  clironica. 

I  3G9,  13. 
Neapolitanus  VI  D  Gl  (saec.  X):   Isidori  chronica  mi- 

nora.     II  412, 23. 

NOVAEA  (NOVAEIA). 

Novariensis  n.  30  (saec.  X) :  Notitia  Galliarum.  I  572, 82. 

PADUA  (PATAVIVM). 

Patavinus,  in  S.  Antonii  (saec.  XV):  Prosperi  ohronica. 

I  370. 
Patavinus,  in  .S.  lohannis  iu  Virdiario :  Prosperi  clironica. 

I  370. 

PARMA  (PARMA). 

Parmensis    hibliothecae    ducalis    saec.  XV:     Prosperi 

chrouica.     I  370. 
Parmensis  Ursiniauus  saec.  XVI :  Silvii  laterculus  pro- 

vinciarum.     I  530, 4. 

PEBVGIA  (PERVSIA). 

Perusinus  bibliothecae  capituli  cf.  III  240. 

PISA  (PISAE). 

Pisauus  liber  tbrt.  deperditus,    «jui   continebat   Isidori 
chronica  maiora,  ct'.  II  407. 

POMPOSA. 

Poniposanus  deperditus,  qui  contiuebat  Isidori  chronica 
maiora,  cf.  II  407. 

BAVEKNA  (RAVENNA). 

Ravennas  bibl.  civ.  Chiss.  n.  139  (saec.  XV):  Clironica 
«allica  a.  452.     I  624. 

ROMA  (KOMA). 

Vaticaniis  n.  241  (saec.  XV) :  Prosperi  chronica.  I  369,14. 
Vaticanus  n.242(saec.XV):  Prosperi  chronica.  I  2iQi9,\h. 
Vaticanus  n.243(saec.XV) :  Prosperi  chronica.  I  369,16. 
Vaticanus  n.244(saec.  XV^:  Prosperi  chronica.  I  369,17. 
Vaticauus  u.245(saec.  XV) :  Prosperi  chronica.  I  369,18. 
Vaticanus  n.246(saec.  XV):  Prosperi  chronica.  1  369,iii. 
Vaticanus  u.  341  (.saec.  X) :  Polemii  Silvii  laterculus 
provinciarum,  laterculus  imperatorum  ad  lustinum  I. 

I  524  (cum  not.  1)  551     III  418. 

Vaticauus  u.  023  (saec.  XII):  Isidori  chrouica  luinora. 

II  413,  24. 

Vaticanus  n.  624  (saec.  XI):    Isidori  chrouica  niinora. 

II   413,25. 
Vaticanus  n.  626  (saec.  Xlllj :  Isidori  cliroiiica  rainora. 

II  413,  26. 
Vaticanus  u.  629  (saec.  XII) :  Isidori  chrouica  maiora. 

II  396,3. 
Vaticauus  u.  630  (saec.  XI) :  Notitia  Galliarum.    I  563 

ad  9;   574,  w. 


Vaticanus  n.  631    (saec.  XIII):    Notitia  Galliarum.     I 

,569,  63. 
Vaticauus   n.  645   (saec.  X) :    Isidori  chronica  maiora. 

II  398,20;  cf.  489. 
Vaticanus   n.  1338   (saec.  XI):    Notitia  G.alliarum.     I 

.562  ad  2;  572,85. 
Vaticanus  u.  1348  (saec.  XI):   Isidori  chronica  niaiora. 

II  396,2;  cf.  493,4  49,5. 
Vaticanus  n.  1361  (saec.  XII)  cf.  II  407. 
Vaticauus  n.  1860  (saec.  XIV)  commora.  I  526  not.  b. 
Vaticanus   n.  1869    (saec.  Xll/Xin) :    Isidori   chronica 

minora.     II  413, 37. 
Vaticanus  n.  1974  (saec.  XII):  Isidori  chronlca  maiora. 

II  403,  46. 

Vaticanus  n.  1979  (saec.  XI/XII):    Laterculus  impera- 

torum  ad  lustinum  I.     III  419  (IF). 
Vaticanus  n.  1984  (saec.  IX/X    et  XI/XIl):      Exordia 

Scythica,    laterculus    imperatoruin    ad   lustiuum  I. 

I  62G  U  309  m  418  {Z). 

Vaticanus  3339  (saec.  X) :  Laterculus  imperatorum  ad 

lustinum  I.     III  418  (C). 
Vaticanus  n.  3715    commem.  I  529  not.  4. 
Vaticanus  n.  3852  (saec.  IX):  Bedae  chronica  maiora. 

III  236. 

Vaticanus  ii.  4496  (saec.  XV):    Notitia   Galliaruni.     I 

567,  48. 
Vaticanus  n.  5952   (saec.  XV):    Prosperi    chrouica.     I 

369,  20. 
Vaticanus  6018  (saec.  IX) :    Isidori   chronica  maiora. 

II  400,  31. 

Vaticanus  n.  8095  (saec.  XVI) :  Isidori  chronica  maiora. 

n  403,  55. 
Vaticanus  n.  9135  cf.  I  19. 

Vaticanus  Uraec.  190  (saec.  XI)  cf  UI  360  iiot.  2. 
Vaticanus  Graec.  214:    Laterculus  regum  et  impera- 

torum  acephalus.     III  438  sq. 
Vaticauus  Graec.  304  (saec.  XV)  cf  lU  362. 
Vaticanus  Graec.  1059  commem.  lU  369  not .  1 ;  439. 
Vaticanus  Graec.  1941  (saeo.  X):  Chronicon  paschale. 

I  203. 
Vaticanus  Graec.  2210  commem.  III  411. 
Vaticanus  Palatiuus  n.  239  (saec.  IX):  Isidori  chronica 

maiora.     U  400,  34;  cf.  489. 
Vatioanus  Palatinus  n.  274  (saec.  XII) :    Cassiodori  de 

historicis  christianis.     U  39  (P). 
Vatic.  Palatinus   ii.  277    (saec.  VIII) :    Laterculus    im- 

peratorum  Romanorum  Malalianus.     III  424. 
Vatic.  Palatinus    u.  281    (saec.  IX) :    Isidori    chronioa 

minora.     II  413,  28. 
Vatic.  Palatinus   u.  282  (saec.  XIV) :    Isidori  chronici 

minora.     II  413,  29. 
Vatic.  Palatinus  n.  283  (saec.  XIV) :    Isidori    clironica 

minora.     II  413,  .10. 
Vatic.  Palatiuus  u.  578  (saec.  IX,X):  Notitia  Galliarum. 

I  572,  86. 
Vatic.  Palatinus  n.  817  (saec.  XV):  Prosperi  chronica. 

I  369,  21. 
Vatio.  Palatinus  n.  818  (saec.  XV):  Prosperi  chronica, 

Maroelliui  chrouicou  epitomatum.    I  369,  23  II  52, 8. 


700 


CONSPECTVS  CODICVM. 


INDEX  IX. 


Vatic.  Palatinus  n.  821  (saec.  XV) ;  Prosperi  chronica. 

I  369,  23. 
Vatic.  Palatinus  n.  830  (saec.  XI):  commem.  II  118. 
Vatic.  Palatinus  n.  867  (saec.  XV):  Prosperi  chronica. 

I  369,  24. 
Vatic.  Palatinus  n.  927  (saec.  XH  inc.):   Chronicorum 

Bedae    maiorum    epitomae    duae    (prior    cum    con- 

tinuatione  Constantinopolitana),  Isidori  historia  Go- 

thorum,  Anonyrai  Valesiani  pars  posterior  (clironica 

Theodericiana).     I  251»    II  257  (i?)  III  236  341,  i. 
Vatic.  PaJatinus  u.  973  (saec.  IX/X):    Bedae   chronica 

minora    cum   contiuuatioua  Carolingioa  prima.     III 

242  344. 
Vatic.  Palatinus  n.  1357  (saec.  XIII):    Notitia   Gallia- 

rum.     I  567, 42. 
Vatic.   Palatinus   n.  1448    (saeo.  X):    Bedae   chronica 

rainora.     III  241  242  (P). 
Vatic.  Palatinus  n.  1564  commem.  I  517  not.  2. 
Vatic.  Palatinus  n.  1877  cf.  U  8. 
Vaticanus    Urljinas    n.  67    (saec.  XII):    Cassiodori    de 

historicis  cliristianis.     II  39  {B). 
Vatio.    Urbinas    u.  100    (saec.  X\}:    Isidori    chronica 

maiora  et  minora.     II  403,  ,17  413,  31. 
Vatic.    Urbinas    n.  102    (saec.  XV) :     Bedae    chronica 

raaiora.     III  237. 
Vatic.  Urbinas   n.  141    (saec.  XIII):    Isidori    olu'onica 

minora.     II  413,32;  cf.  505. 
Vatic.  Urhinas   n.  382  (saeo.  XV):    Prosperi  chronica, 

Maroellini    chronicon  epitomatum,    Isidori    clirouica 

maiora  (cum  auctario) ,   Bedae  chronica  maiora.     I 

369,  2,=,  II  52, 7  398, 15  489  III  237. 
Vatic.  Urbinas    n.  392    (saec.  XV):    Isidori    chrouica 

maiora  (oum  auctario).     II  398, 16;  cf.  489. 
Vatio.  Urbinas  n.  421  (saeo.  XV):    Prosperi  chronica. 

I  369,  26. 
Vatic.  Urbiuas  n.  452  (saec.  XV) :    Notitia  Galliarum. 

I  568. 
Vatio.  Urbinas    n.  479   (saec.  XIV):    Isidori    chronica 

minora.     II  413, 33. 
Vatic.  Urbinas  n.  585  (saee.  XI) :  Isidori  ohronica  mi- 

nora.     II  413,  34. 
Vatic.  Urbinas  n.  961  (saec.  XIV):    Exordia  Scythica. 

I  526  II  309. 

Vaticanus  reginae   u.  39  (saec.  X):  Victoi-ii   Aquitani 

cursus  paschalis.     I  674  (F). 
Vaticauus  reginae   n.  112  (saec.  XI) :    Isidori  clu'ouica 

minora.     II  413,  35. 
Vatic.  reginae  u.  123  (saec.  XI) :  Bedae  ohronica  maiora 

et  minora.     UI  236  242. 
Vatic.   reginae    n.  137    (saec.  XIV):    Isidori    ohronica 

minora.     II  413,  36. 
Vatic.  reginae  u.  213  commem.  II  48  not. 
Vatic.  reginae  n.215  (saeo.IX):  Isidori  chrouica  maiora. 

II  401,  37. 

Vatic.  reginae  n.  239  (saec.  XIII):  Isidoii  chronica  mi- 

nora.     II  413,  37. 
Vatic.  reginae  n.  294  (saec.  XI):    Isidori  ohronica  mi- 

nora.     II  413,38;  cf.  506. 
Vatio.  reginae  n.  549  (saec.  XII)  cf.  III  344. 
Vatic.  regiuae  n.  551  (saec.  XIII):  Cassiodori  de  histori- 

cis  christianis.     11  39  (Q). 


Vatic.  reginae   n.  553  (saec.  XIII):    Chronica  Gallica 

a.  452.     I  624. 
Vatic.  reginae  n.  554  (saec.  XV):    Tractatus    de    pro- 

prietatibus  gentium.     11  389  ad  P. 
Vatic.   reginae    n.  560    (saec.  Xin/XIV) :    Consularia 

Constantinopolitana.     I  203, 2. 
Vatio.  reginae  n.  586  (saec.  X):  Victorii  Aquitani  cur- 

sus  paschalis.     I  674  {U). 
Vatic.  reginae  n.  667  cf.  II  371. 
Vatic.   reginae    n.  691    (saec.  XII):     Isidori    chronica 

maiora.     II  403, 47. 
Vatio.  reginae  n.  728  (saeo.  XIV):    Notitia  Galliarura. 

I  565,  21 ;  cf.  add.  p.  XI. 
Vatic.  reginae  n.  755  (saec.  X) :  Bedae  chronica  maiora 

et  minora.     HI  236  242. 
Vatic.  regiuae  u.  775:  Generationum  regnoruraque  la- 

terculus  Bedanus.     III  348. 
Vatio.  reginae  n.  905  (saec.  XIV):    Notitia  Galliarum. 

I  568,  54. 
Vatic.  reginae  n.  982  (saec.  X) :  Notitia  GalUarum.     I 

565,  27. 
Vatic.  reginae  n.  1024  (saec.  VIII):   Laterculus  reguni 

Visigothorum.     m  461,  1. 
Vatic.  reginae  n.  1038  (saec.X):    Bedae   ohronica  mi- 

nora.     III  242. 
Vatic.  reginae   n.  1127    (saec.  X):    Notitia    GaUiarum. 

I  573,  97. 
Vatic.  reginae  n.  1260  (saec.  XI):  Bedae  chronica  mi- 

nora.     III  242. 
Vatic.  reginae  n.  1405  (saeo.  X) :    Bedae  chrouica  rai- 

nora.     III  242. 
Vatic.  reginae    n.  1824   (saec.  XIV) :    Isidori   ohronioa 

minora.     II  413, 39. 
Vatic.  reginae   n.  1896  (saeo.  XI):    Notitia  Galliarum. 

I  567,43. 
Vatic.  reginae  n.  1953  (saec.  X):  Isidori  chronioa  mi- 

uora.     n  413, 40. 
Vatic.  reginae  n.  1964  (saec.  XI):   Historia  Brittonura. 

III  119  W. 
V.atic.  reginae  n.  2034  (saec.  XV) :   Prosperi  chronica, 

Isidori  chronioa  minora.     I  369,  27  11  413,  41. 
Vatic.   reginae   u.  2077    (saec.  VI/VII):    Tractatus   de 

Henoch  et  Elia,  cyolus  paschalis  a.  354 — 437,  epi- 

torae  ohrouicorura  Prosperianorum,  excerpta  ex  Vic- 

torii  Aquitani  cursu  paschali,  paschale  Carapanum. 

I  265  371  (V)  491,  IV    675  (iV)  739  (F)    744  (K). 
Vaticanus  reginae  aliquando  n.  238  (saeo.  X),  qui  con- 

tinebat  Notitiara  Galliarura:  cf.  I  563  ad  8. 
Vaticani  reginae  duo  codices  Sohelestratii  (alter  olim 

n.  1248),  quibus  inerat  Notitia  Galliarum :  of.  I  574. 
Vaticanus  Ottobonianus  n.  6  (saeo.  X) :  Bedae  chronica 

rainora.     III  242. 
Vaticanus  Ottoboniauus  n.  67  (saec.  X):  Bedae  chronica 

raaiora.     III  236. 
Vatic.  Ottobonianus  n.343  (saec.  XIV) :  Isidori  chronica 

rainora.     II  413, 42. 
Vatic.  Ottobonianus  n.  345  (saec.  XI) :  Isidori  chronica 

minora.     II  413,  43. 
Vatic.  Ottobonianus  n.352  (saec.  XIV):  Isidori  chrouica 

miuora.     II  413, 44. 


INDEX  IX. 


CONSPECTVS  CODICVM. 


701 


Vatic.  Ottobonianus  n.  404  (saec.  XV) :  Isidori  clironica 

minora  (cum  continuatione).     II  413,  45  504. 
Vatic.  Ottobonianus  n.4'27  (saec.XIV):  Isidori  chronica 

minora.     II  413, 4fi. 
Vatic.  Ottobonianus  n.473(saec.  XV):  Prosperi  cbronica. 

I  369,  28. 
Vatic.  Ottobonianus  n.477  (saec.  XUl):  Isidori  chronica 

minora.     II  413, 47. 
Vatic.  Ottobonianus  n.  604  (saec.  XV) :  Prosperi  cbrouica. 

I  369,  29. 
Vatic.Ottobonianus  n.643(saec.  XV) :  Prosperi  cbronica, 

Polemii  Silvii  laterculus  provinciarum,  Notitia  Gal- 

liarum.     I  369,  30  531,  15  568. 
Vatic.  Ottobonianus  n.  743  (saec.  XV) ;  Prosperi  chronica. 

I  369,  31. 
Vatic.  Ottobonianus  n.  749  (saec.  XV) :  Prosperi  chronica. 

I  369, 32. 
Vatic.  Ottobonianus  n.  1720  (saec.  XVI):  Isidori  chronica 

maiora  (cum  auctario).     II  398,  n  489. 
Vatic.  Ottobonianus  n.  1758  (saec.XV) :  Isidori  chronica 

maiora  (cum  additamentis).     II  403,  51 ;  cf.  498,  8. 

Romanus  bibliothecae  Victorii  Emanuelis  n.  1267  (saeo. 
XI):  Prosperi  chronica,  generationum  regnorumque 
laterculus  Bedanus.     I  357, 1    III  348. 

Romanus  capituli  S.  Petri  (saec.  XV) :  Prosperi  chronica. 
I  369, 34. 

Romanus  Barberinianus  XIV,  18  (saec.  XVII):  Isidori 
cbronica  maiora.     II  403,58;  cf.  174  ad  1. 

Romanus  Barberinianus  XXXI,  39  cf  I  19. 

Romanus  Barberinianus  n.  809:  Polemii  Silvii  later- 
culus  provinciarum.     I  531, 11. 

Romanus  bibliothecae  Casanatensis  BIII  1  (saec.  XIII): 

Notitia  Galliarum.     I  568,  53. 
Romanus  Casanatensis  B  IV  18  (saec.  IX) :  Generatio- 

num  regnorumque  laterculus  Bedanus,  adnotationes 

ad  cyclos  Dionysianos.     I  751  {R)    III  348. 
Romanus  Casanatensis  n.  7 1 1  (saec.  XI) :  Isidori  chronica 

minora.     11  413,  49». 

Romanus    Chigianus    A  VIII  243    (saec.  XV) :    Isidori 

chronica  minora.     II  413,  48. 
Roraanus   Chigianus  A  VIII  244  (saec.  XIV):    Isidori 

chronica  minora.    II  413,49;  cf.  504  (bis)  505. 

Romanus  bibliotbecae  Corsinianae  n.  122  (saec.  XV) : 
Prosperi  cln'onica.     I  357,  2. 

Romanus  Rossianus  (apud  Torquatum  Rossi  canoni- 
cum)  saec.  XV :  Prosperi  chronica,  chronica  Gallica 
a.  452.    I  369,33  624. 

Romanus  VaUicellianus   A  18   (saec.  X):    ^«ylloge   Hi- 

bernica.    lU  12. 
Romanus  Vallicellianus  B  40  (saec.  XI) :  Isidori  chronica 

maiora.     11  403, 56. 
Romanus  Vallicellianus  Cl9  (saec.  XV) :  Isidori  chronica 

maiora  (cum  auctario).     II  398,  19  489. 
KomanusVallicellianus  U33  (saec.XV):  Isidori  chrouica 

maiora,    eiusdem    historia    Gothorum  Wandalonim 

Suehorum,    tractatus     de    proprietatibus    gentium. 

II  250  389  405,  u. 


SAN  DANIELE. 

Codex  n.  10  (saec.  XV):  Prosperi  chronica.     I  370. 

SIENA  (SENA  IVLIA). 

Senensis    bibl.    publ.   K  IV  13    (saec.  XV):    Prosperi 

cbronica.     I  .369,  .15. 
Seuensis  K  X  23:    Bedao  chronica  niinora.     III  242. 
Senensis  n.  19  (saec.  XIVj:    Isidori  cbronica  maiora. 

II  403,  54. 

TORINO   (AVGVSTA  TAVRINORVM). 

Taurinensis  D  III  19  (saec.  XI) :    Isidori  chronica  mi- 

nora.     II  413,  .50. 
Taurinensis    J  II  7    (saec.  XI):    Isidori    cbronica    mi- 

nora.     II  413,  51. 
Taurineusis  J  III  19  (saec.  XI):    Isidori   cbronica  mi- 

nora.     II  413,52. 
Taurinensis   J  IV  14    (saec.  XI) :   Isidori  chronica  mi- 

nora.     II  413, 53. 
Taurinensis  a  11  2    (saec.  c.VII):    Laterculi   inipera- 

torum  Romanorum  codici  Theodosiano  adiuncti.    III 

412  413. 
Taurinensis  tabularii  publici  saec.VII:    Liber  genea- 

logus.     I  156. 
Taurinensis  bibliothecae  regiae  privatae  n.  105  (saec. 

VIII/IX):  Bedae  chronica  maiora.     III  237. 

UDINE  (VTINVM). 

Utinensis  bibliotbecae  episcopalis  oct.  n.  14  (saec.  XI): 
Epitome  chronicorum  Marcellini.     II  50  ( U). 

VENEZIA  (VENETIAE). 

Venetus  Marcianus  Lat.  cl.  II  n.  46  (saec.  XIII):  Isi- 

dori  chronica  maiora.     II  400,  30. 
Venetus  Marcianus  Lat.  cl.  II  n.  47  (saec.  XIV):   Isi- 

dori  chronica  minora.     II  413,54;  cf.  506. 
Marcianus  Lat.  cl.  VI  n.  135   (saec.  XV) :    Marcellini 

chronicon  epitomatum.     11  51,  4. 
Marcianus  Lat.  cl.IX  n.l  (saec.  XV):  Prosperi  chronica. 

I  369,  36. 
Marcianus  Lat.  ol.  IX  n.  76  (saec.  XV) :  Prosperi  chronica. 

I  369, 37. 
Marcianus  Lat.  cl.  X  n.  72:   cf.  II  402  ad  42. 
Marcianus  Lat.  cl.  X  n.  88:    Polemii  Silvii   latorcnlus 

provinciarum.     I  531,  13. 
Marcianus  Lat.  cl.  XIV  n.  177:  cf.  II  402  ad  42. 
Marcianus  Zanettianus  n.  348:    Prosperi   chronica.     1 

369,  38. 

Venetus  monasterii  S.  Michaelis  de  Torcello  n.  329 
(saec.  XV):  Epitome  Marcellini  chronicorum.  II 
52, 12.     (Hodie  latet). 

VERCELLI  (VERCELLAE). 

Vercellensis  bibl.  cap.  u.  58  (saec.  IX):  Isidori  chrouica 

minura.     U  4 13,  55. 
Vercellensis  bibl.  cap.  n.l02  (saec.lX):  Isidori  chronica 

minora.     II  414, 56. 
Vercelleusis  bibl.  cap.  n.  128  (saec.  X):  Isidori  chronica 

minora.     II  414,  57. 


702 


CONSPECTVS  CODICVM. 


INDEX  IX. 


Vercellensis  bibl.  cap.  n.  202  (saec.  IX):  Isidori  chronica 
minora.     II  414,  58. 

VEBONA  (VERONA). 

Veronensis   bibliothecae   capitularis  n.  26  (saec.  XV): 

Prosperi  chronica.     I  369,  39. 
Veronensis  bibl.  cap.   n.  58  (saec.  Vin):  Polemii  Silvii 

laterculus  provinciarum.     I  516. 
Veronensis  bibl.  cap.  n.  LII  [50]  (saec.  VIII):    Notitia 

Galliarum.     I  563,  6. 
Vei'onensis  bibl.  cap.  n.  LV  [53]  (saec.  V) :  Fasti  con- 

sulares  Veronenses.     III  382. 
Veronensis  bibl.  cap.  n.  XCVI  [90]  (saec.  XI):  cf.  II  56. 
Veronensis  Saibantiuus  (eaec.  XI) :   Prosperi  chronica. 

I  370 sq. 

HISPAKI4  ET  PORTVGAIiLIA. 

ALCALA  DE  HENAREZ  (COMPLVTVM). 

Alcalensis  sive  Complutensis  vid.  Matritensis  univ. 
n.  134. 

ALCOBAgA  (ALCOBATIA). 

Alcobaciensis  deperditus  (saec.  VIII/IX):  Prosperi 
chronica,  Victoris  Tonnennensis  chronica,  lohannis 
Biclarensis  chronica,  chronica  Caesaraugustana,  e.x- 
positio  temporum  Hilariana,  chronica  Gallica  a.  511, 
Hydatii  epitome  Hispana,  epitome  Carthaginiensis, 
Isidori  historia  Gothorum  Wandalorum  Sueborum, 
continuatio  Isidori  Hispana  a.  754.     I  367  493  626 

II  8   166  sqq.   261  330,1    IH  415. 

COIMBBA  (CONIMBRICA). 

Conimbricensis  archicoenobii  S.  Crucis  n.  83  (saec. 
Xn) :    Laterculus  regura  Visigothorum.     II  462,  lo. 

ESCOBIAL  (ESCVRIALE,  ESCVRIACVM). 
Escurialensis  b  I  9  (saec.  XV) :  Liber  genealogus,  Isi- 

dori   historia  Gothorum   cet.    ex    recensione    Lucae 

Tudensis.     I  159,  7    II  265. 
Escurialensis  b  I  10  (saec.  XIII):    Isidori  chronica  mi- 

uora.    II  415,  va. 
Escurialensis  b  I  11  (saec.  XIV):    Isidori  chronica  mi- 

nora.    II  415,127;  cf.  505. 
Escurialensis  b  I  12  (saec.  XIV) :   Isidori  chronica  mi- 

nora.     11  416, 128. 
Escurialensis  d  1.  1  (saec.  X):    Epitome  Ovetensis.    11 

370. 
Escurialensis  d  1.  2  (saeo.  X):    Epifome  Ovetensis.    II 

370. 
Escurialensis  fl.  28:    Isidori   historia  Gothorum   cet. 

ex  recensione  Lucae  Tudensis.     II  265. 
Escurialensis  &  I  2  (saec.  XIV):    Isidori  chronica  mi- 

nora.     II  416,  129;  cf.  505. 
Escurialensis  &  I  3  (saec.  XI):    Isidorl   ehronica    mi- 

nora.     II  416,  130. 
Escurialensis  &  I  14  (saec.  Vlll):  Isidori  chronica  mi- 

nora.     11  416,  131. 
Escurialensis  &  II  3    (saec.  XV) :    Prosperi    chronica. 

I  370,  ih. 


Escurialensis  &  IV  23  (saec.  XVI) ;  Victor  Tonnennensis, 

lohannes  Biclarensis,  chronica  Caesaraugustana.   H 

173. 
Escurialensis  P  I  6  (saec.  X/XII):  Isidori  chronica  mi- 

nora.     II  416,  132. 
Escurialensis  P  1  7    (saec.  IX):    Isidori    chronica    mi- 

nora.     II  416, 133. 
Escurialensis  P  I  8   (saec.  IX) :    Isidori    chronica    mi- 

nora.     H  416,  134. 
Escurialensis  Q  II  24  (saec.  VIU) :  Isidori  chronica  mi- 

nora.     II  416, 135;  cf.  506. 
Escurialensis    (olim    Oveteiisis)    R  II  18    (saec.  VII): 

Prosperi  chronica  cura  additamentis,  Isidori  historia 

Gofhorum.     I  362(0)  380sq.   488   U  261(17). 
Escurialensis  R  HI  9  (saec.  XH):   Isidori  chronica  mi- 

nora.     II  416, 136. 

LEON  (LEGIO  VH  GEMINA). 
Legionensis  liber  cf.  II  257. 

MADRID  (MATRITVM). 

Matrifeusis  bibliothecae  nationalis  A  16  (saec.  XII): 
Libri  generatiouis  pars.     I  79,  3  c. 

Matritensis  bibl.  nat.  A  51  (saec.  XIII) :  Isidori  chronica 
minora.     II  416,  137. 

Matritensis  bibl.  nat.  E  2  (saec.  XVH) :  Continuatio 
Isidori  Htspana  a.  754,  epitome  Ovetensis,  tractatus 
de  proprietatibus  gentium.     II  331,  5  370  {31)  389. 

Matritensis  (Perezianus)  bibl.  nat.  F  38:  Hydatii 
chronicorum  epitome,  chronica  Victoris  Tonnennen- 
sis,  item  lohannis  Biclarensis,  Isidori  chronica 
maiora,  eiusdem  historia  Gothorum  VVandalorum 
Sueborum,  continuationes  Isidori  Byzantia  Arabica 
a.  741  et  Hispana  a.  754,  epitome  Ovetensis,  later- 
culus  regura  Visigothorum.  II  9,  6  174,  4  265  329 
331,  .s  371  406  UI  461,  2. 

Matritensis  bibl.  nat.  F  58  (saec.  XVI):  Isidori  historia 
Gothorum  Wandalorum  Sueborum  (cum  additamen- 
tis  Pelagianis),  laterculus  regum  Visigothorum.  H 
264, .)  305;  cf.  262  not.  2      lU  461  (ad  2)  462, 12. 

Matritensis  bibl.  nat.  F  86  (saec.  XII) :  Epitorae  Ove- 
tensis.     II  371  376. 

Matritensis  bibl.  iiat.  F  93  (saec.  XVI) :  Isidori  historia 
Gothorum  Wandalorum  Sueborum.     II  264,  .".. 

Matritensis  bibl.  nat.  F  130 :  Isidori  historia  Gothorum 
cet.  ex  recensione  Lucae  Tudensis.     II  265. 

Matrifensis  bibl.  nat.  P  138:  Isidori  hisforia  Gofhorum 
cet.  ex  recensione  Lucae  Tudensis.     II  265. 

Mafritensis  bibl.  nat.  Q  10:  Epitome  Ovetensis.  U 
.371. 

Matritensis  bibl.  nat.  Q  129:  Poleraii  SUvii  laterculus 
provinciarum,  nofitia  Galliarum.  1  530,  5 ;  cf.  p.  X 
add.  ad  p.  531.     (Nunc  latet). 

Matritensis  bibl.  nat.  T  10  (saec.  XVI  aut  XVU):  Liher 
genealogus,  Isidori  historiae  (cum  additamentis  Pe- 
lagianis),  eiusdem  chronica  maiora.  I  159,7  11264,4 
305  405  (ad  71)  494,  lo. 

Matritensis  bibl.  naf.  T  119:  Epitome  Ovefensis.  II 
371. 


INDEX  IX. 


CONSPECTVS  CODICVM. 


703 


Matritensis  bibl.  nat.  T  235:  Epitome  Ovetensis.    II  371. 
Matritonsis  bibl.  nat.  X  2.S  (saec.  XIII):  Isidori  historia 

tiotboriiin,  Wandalorum,  Suebonim.     II  2f)l. 
Matritensis   bibl.    nat.   X  IGl    (saec.  XI/XII):    Isidori 

clnonica    maiora,    einsdem    historiae,    tractatus    de 

proprietatibus  gentium.     II  258  (N)  389  405,  73. 
Matritcnsis  bibl.  nat.  V  183:  Epitome  Ovetensis.    11371. 
Matritensis  bibl.  nat.  Legionensium  n.  4 — 7  (saec.  XD: 

Laterculus  regum  Visigothorum.    III  462,  ii;  cf.  469. 
Matritensis    bibl.    nat.    Toletanorum    n.  15,  8    (saec. 

VIII  IX):  Isidori  cbronica  niinora.     II  416,138. 
Matritensis  bibl.  nat.  Toletanorum  n.  15,  9  (saec.  XI): 

IsiJori  cbronica  minora.     II  416,139. 
Matritensis  bibl.  uat.  Toletauorum  n.  15,  lo  (saee.  XIV)  : 

Isidori  cbronica  miuora.  II  416, 142. 
Matritcnsis  bibl.  nat.Toletanorum  n.  15,  li  (saec.  Xin): 

Isidori  cbronica  miuora.  II  416, 143. 
Matritensi    bibl.  nat.  Toletanorum    n.  27, -JG:    Hydatii 

chronicorum  epitome,   lobannis  Biclarensis  cbronica, 

Isidori    chronica    maiora ,    eiusdem    historiae ,    con- 

tiuuationes  Isidori  Byzantia  Arabica  a.  741,  Hispana 

a.  754 ,   laterculus  Visigothorum:    II   9   174,3  265 

329  331,  ,i  406    IH  462,  12. 
Matritensis  bibl.  nat.  Toletanorum  n.  27,28  (saec.  XIH): 

Isidori  historiae  ex  recensioneLucaeTudensis.  H264. 

Matritensis  (olim  Alcalensis  sive  Complutensis)  biblio- 
thecae  universitatis  n.  134  (saec.  XIII):  Prosperi 
cbronica,  epitome  chronicorum  Prosperi  cum  auctario ; 
Victoris  Tonncnnensis  cbronica ;  lobannis  Biclarensis 
chi'onica;  e.xpositio  temporum  Hilariana;  narratio 
de  imperatoribus  domus  Valentinianae  et  Theo- 
dosianae;  cbronica  Gallica  a.  511;  Ilydatii  chroni- 
corum  epitome;  cbronica  Carthaginiensia  (laterculus 
regum  Wandalorum  et  Alanorum);  Isidori  chronica 
maiora,  eiusdem  bistoriae,  historiarum  continuatio 
Hispaua  a.  754.  I  367  {Z)  372  486  sq.  491  493 
617  626;  cf.  add.  p.  IX  sq.  (ad  p.  3G7l  p.  XH  (ad 
p.  617  et  626)  118  lC7sqq.  262  (J/)  330,2  405, 
70  III  415  456,  4. 

ilatritensis  univ.  F  63  (saec.  XV):  Prosperi  chronica. 
I  360,  6. 

Matritensis  uiiiv.  (antea  Alcalensis  E  2.  7)  saec.  XV: 
Prosperi  clironica.     I  370,  46. 

Matritensis    academiae    est.   3  gr.  4*  6  1  (saec.  XV) : 

Isidori  historiae.     II  260  ad  H. 
Matritensis  acaderaiae  est.  23  gr.  7»  A  189  (saec.  XIII) : 

Isidori  cbronica  maiora,  eiusdem  historia  Gothorum, 

principiuni    chronicorum   a.  741.      II  260  (i?^)    329 

402,  44. 
Matritcnsis   academiae,   antea  S.  Aemiliani  de  la  Co- 

golla  u.  8  (saec.  X) :     Isidori   chronica  minora.     II 

416,  140. 
Matritensis    academiae,    antea   S.  Petri    de    Cardena 

n.  12  (saec.  X):  Isidori  chronica  minora.     II  416, 141. 

Matritensis  bibliothecae  regiae  privatae  2  C.  5   (saec. 

Xin/XIV):    Isidori    historiae    ex   receusione   Lucae 

Tudensis.     II  264. 
Matritensis  bibl.  reg.  privatae  2  J.  8  cf.  II  258. 

CHRONICA   III. 


OSJUA  (OXOMA  s.  VXAMA). 

Oxomensis  (Osmensis)  Pereziauus  hodie  deperditus: 
Continuatio  Isidori  Ilispoiia  a.  754,  Ilydatii  chroni- 
corum  cpitomc,  laldori  clironica  maiora,  laterculus 
regum  Wandalorum  et  Alanorum.  11  8  sq.  331,4 
406  UI  456,  .5. 

OVIEDO  (OVETVM). 

Ovetensis  Pelagii  deperditus  (saec.  XII):  Liber  genea- 

logus,  laterculus  reguni   Visigotborum.     1   1,09,7    II 

262  HI  461,  2  462, 12. 

BODA. 

Rodensis  liber:  Isidori  historiae  et  cbronica  maiora. 
H  258  405,  72. 

SALAMANCA  (SALMANTICA). 
Sahnanticanus  bibl.  univ.  2.  3.  5  (saec.  XIV):  Isidori 
historiae  ex  recensione  Lucae  Tudensis.     II  264. 

SEGOB.be  (SEGOBRIGA). 

Segobrigensis  Pereziauus:  Hydatii  cbronicorum  epi- 
tome,  Victoris  Tonnennensis  chronica,  lohannis  Bicla- 
rensis  chrouica,  Isidori  chronica  maiora,  continuatio 
Isidori  Byzantia  Arabica  a.  741,  laterculus  regura 
Visigothorum.    H  9,  6  174,2  329  406  sq.  Ul462,i2. 

SOBIA. 

Soriensis  deperditus:  Victor  Tounenneiisis,  lohannes 
Biclarensis,  chronica  Caesaraugustana,  Isidori  chro- 
nica  maiora,  eiusdem  historia  Gothorum  Wanda- 
lorum  Sueborum,  continuatio  Isidori  Byzantia  Arabica 
a.  741 ,  latereulus  regum  Visigothorum.  II  1(55 
260  329  406  III  461,  2  468. 

TOLEDO  (TOLETVJl)  v.  MADBID. 

VALLADOLID  (VALDOLETVM). 
Valdoletanus  n.  64  (saec.  XV) :   Prosperi    chronica.     1 
370,  47. 

VALENCIA  (VALENTU  EDETANORVM). 
Codex  n.  112:  Prosperi  chronica.     I  371. 

OAL,IiIA. 

ALBY  (M,m.A,  ALBIGA,  ALBIGISl. 

Albigensis  n.  29  (saec.  VIII) :  Polemii  Silvii  laterculus 
provinciarum,  notitia  Galliarom,  tractatus  de  no- 
minibus  Gallicis,  Isidori  chronica  maiora.  I  524 
563,9  613   H  396,6;  cf.  UI  358. 

AMIENS  (AMBIANVM). 

Ambianensis  n.  10  (saec.  IX)  commemoratur  lU  7. 

Ambianensis  n.  221  (saec.  XII):    Isidori   chronica   mi- 

iiora  cnm  additaraentis.     II  414,  .'.9  .502. 
Aniliiancnsis  n.  222  cf.  III  240. 
Ambianeusis  u.  407  (saec.  XVI) :  Exccrpta  ex  chrono- 

grapho  a.  354.     I  30, 5. 

90 


704 


CONSPECTVS  CODICVM. 


INDEX  IX. 


AVBANCHES  (ABRINCAE). 

Abrincensis  bibliothecae  civicae  n.86:  Chronica  Gallica 

a.452.     I  624. 
Abrinceusis  n.  162  (saec.  XII  ex.):   Gildae  ile  excidio 

Britanniae.     UI  14  {A). 

BATEUX  (BAIOCAE,  BAIOCASSIVM  CIVITAS). 
Baiocensis  liber:  Cbronica  GaUica  a.  452.     1  624. 

BOBDEAUX  (BVRDIGALA). 
BurdigalensisDuchesnii:  Notitia  Galliarum.     I  572,90. 

BOULOONE  SUR  MER  (BONONIA). 

Bononiensis  n.  115  (saec.  XII):  Notitia  GaUiarum.  I 
569,  61. 

CAMBRAY  (CAMARACVM,  CAMERACVM). 
Cameracensis  n.  863:  Chronica  Gallica  a.  452.     I  624. 

CEABTBES  (AVTRICVM,  CARNVTVM). 
Codex  n.  19  [26]  (saec.  X):  ef.  HI  240. 

u.  76  [55]  (saec.  X):  of.  III  240, 

n.  98    [77]    (saec.  IX/X) :    Historia    Brittonum. 

m  119. 

n.  193  [172]  (saec.XI):    Notitia  GaUiarum.    I 
566,  35^. 

PIJON  (DIVIO,  DIVIONVM). 

Divionensis  n.  269  (saec.  XII) :    Generationum   regno- 

rumque  laterculus  Bedauus.     III  347. 
Divionensis  n.  561  =  322 :    Chronica  Gallica  a.  452. 

I  624. 

DOUAI  (DVACVM). 

Duacensis  n.  750:  Chronica  GaUica  a.  452.     I  624. 

Duaoeusis    n.  753    (saec.  XI/XII) :    Pars  notitiae   Gal- 

liarum.     I  566  ad  35. 
Duacensis  n.  756:  Chronica  Gallica  a.  452.     I  624. 

EVBEUX  (EBORICA,  EBROICVM). 

Eboricensis    n.  41    (saeo.  XIII) :    Historia    Brittonum. 

m  132. 

Eboricensis  n.  60  (saec.  XI) :  Bedae  chronioa  maiora. 
m  238. 

LANDEVENEC. 

Chartuhirium  Landeveneoense  saec.  XI  of.  III  22. 

LAON  (LAVDVNVM,  LVGDVNVM  CLAVATVM). 
Lauduneusis  n.  403  (saec.  XII):   Notitia  GaUiarum.    I 

574, 101. 
Laudunensis   alius:   Chronica  GaUica  a.  452.     I  624. 

LIMOOES  (LEMOVICVM). 

Lemovicensis  bibliothecae  publioae  n.  1  (saec.  XII): 
Prosperi  ohronicorum  exempla  duo  (alteruni  decur- 
tatuni),  Isidori  cbronica  niaiora.  I  357  ( 1')  367  {X) 
486  U  402,  42. 

MONTFELUEB  (MONS  PESSVLANVS). 

Montispessulanus  ii.  3  (saec.  XII) :  Notitia  Galliarum. 
I  568,  50. 


MontispesBuIanus   n.  32   (saec.  XII/XUI) :    Consularia 

Constantinopolitana.    I  203,  l. 
Montispessulanus  n.  151   (saec.  XI/XIl):    Excerpta   ex 

cbronlcis  Hydatii.     II  9. 
Montispessulauus  n.  280  (saeo.  XIII);  Notitia  Galliarum. 

I  566,40. 
Moutispessulauus  n.  306  (saeo.  IX):  Generationum  reg- 

norunique  laterculus  Bedauus.     III  347.    Cf.  1371. 

FABIS  (PARISII). 

Parisinus  Lat.   n.  1451  (saeo.  X):    Notitia   Galliarum, 

traotatus  de  nominibus  Gallicis.     I  564,  ii  613. 
Parisinus  Lat.  n.  1452    (saec.  X):    Notitia  GaUiarum. 

I  562,  4. 
Parisiuus    n.  1454    (saec.  X):    Notitia    Galliaruin.      I 

564, 19. 
Parisinus    n.  1458    (pars  I  saec.  IX,  II   et   lU    saec. 

XII/XIU) :  Notitiae  Galliarum  exempla  iria.    I  564, 

20  568, 51  569, 57. 
Parisinus  n.  1557   (saec.  X):    Laterculus  regum  Visi- 

gothorum.     III  462, 8. 
Parisinus  n.  1791  (saeo.  XII):  Cassiodori  de  historicis 

christianis.     II  39  (C). 
Parisinus  n.  1792  (saeo.  XIII):  Cassiodori  de  historiois 

christianis.     II  39  (jB). 
Parisiuus  n.  1793  (saec.  XII) :  Chronica  Gallica  a.  452. 

I  624. 
Parisinus  n.  1862   (saec.  X) :    Isidori  cbronica  maiora. 

U  403,  4S. 
Parisinus  n.  1863  (saec.  X) :    Isidori  chronica  maiora. 

U  403,49. 
Parisinus  n.  1906  (saec.  XIII):  Cassiodori  de  historiois 

cliristianis.     II  39  [D), 
Parisinus    n.  2123    (saec.  IX):    Notitia    Galliarum.     I 

570,  6s. 

Parisinus    n.  2321    (saec.  XII) :     Chronica    Pseudoisi- 

doriana.     II  495,  2.     Commem.  I  367. 
Parisinus    u.  2449    (.saec.  X):    Notitia    Galliarum.      I 

572,  92. 
Parisinus  u.  2769:  Epitome  Ovetensis.     II  371. 
Parisinus  n.  3088  (saeo.  XII):  Isidori  chronica  maiora. 

U  401, 35. 
Parisinus  n.  3182  (saec.  X/XI) :  Gildas  de  paenitentia. 

UI  11. 
Parisinus    u.  3837    (saec.  IX) :    Notitia    Galliarura.     I 

566,  33. 
Parisinus  n.  3838  (saeo.  X) :    Notitia  Galliarum,  trac- 

tatus  de  uominibus  Gallicis.     I  573,  93  613. 
Parisinus  n.  3839  A  (saec.  X) :    Notitia  Galliarum. 

569,  5S. 
Parisinus   n.  .3842  A   (saec.  X):    Notitia  Galliarum. 

564,  2t. 
Parisinus    n.  3843    (saec.  X):    Notitia   Galliarum. 

572, 83. 
Parisinus    u.  3852    (saec.  X):    Notitia    Galliarum. 

572,  84. 
Parisinus  n.  4280  A   (saec.  X) :    Notitia  GaUiarum. 

571,  69. 


INDEX  IX. 


CONSPECTVS  CODICVM. 


705 


P.niisinus    n.  4280  B    (saec.  X) :     Notitiae    Galliarum 

c.xcmpia  duo.     I  50.^,22  571,70. 
l'nii.sinus   n.  4375  (saec.  XII):    Notitia   fialliaium.     I 

5G9,  .',9. 
Paj-isinus  n.  4418  (saec.  IX):    Lateiculus   legum  Visi- 

gothorum.    in  462, 6. 
l'arisinus    n.  4667    (saec.  IX  in.):    Laterculus    regum 

Visigotlionim.     III  461,  3 ;  cf.  469. 
Parisimis  n.  4668  (saec.  IX):    L.aterculiis   regum  Visi- 

pothorum.     III  462, 5. 
Parisinus  n.  4669  (saeo.  XI):    Laterculus  reguui  Visi- 

gothorura.     III  462,  7. 
Parisinus   n.  4800   (saec.  XV):    Notitia    Galliarum.     I 

567,  47. 
Parisinus  n.  4806  (saec.  X)  cf.  I  527. 
Parisinus    n.  4807    (saec.  IX  ex.)     commenioratur    I 

529  not.  2. 
l'arisinus  n.  4808  (saec.  IX  vel  X):  Notitia  Galliarum, 

tractatus  de  nominibus  Gallicis,  Polemii  Silvii  later- 

culus  provinciarum.     I  516  524  564,  lO  613. 
Parisinus  n.  4841  (saec.  X):    Isidori  chronica   maioi-a. 

n  399,26. 
Parisinus  n.  4859  (saec.  X):  Victorii  Aquitaui   cursus 

paschalis.     I  515     674  sq. 
Parisinus    n.  4860   (saec.  X):    Prosperi    chronica    cum 

additamentis,  Cassiodori  chronica  cum  auctario,  Isi- 

dorl    chronica   maiora,    Bedae    chronica    maiora    et 

miuora  cum  coutinuatione  Caroliiigica  prima,  gene- 

rationum    regnorumque    laterculus   Bedanus,  later- 

culus  regum  Visigothorum,  Victorii  Aquitani  cursus 

pasohalis.    I  363  sq.  488  674  (P)  675   II  117  (P) 

401,41  III  235  241  242  344  347  456,2. 
Parisinus  n.  4861  (saec.  XIII):  Chrouica  Gallica  a.  452. 

I  624. 
Parisinus  n.  4862  (saec.  XIII):  Chronica  Gallica  a.  452. 

I  624. 
Parisinus  n.  4863  (saec.  XIII) :  Chronica  Gallica  a.  452. 

I  624. 
Parisinus  n.  4864  (saec.  XIV):  Chronica  Gallica  a.  452. 

I  624. 
Parisinus    n.  4865    (saec.  XV):    Prospori   chronica.     I 

369,  40. 
Parisinus  n.  4867  (saec.  XIV):  Chronica  Gallica  a.  452. 

I  624. 

Pai-isinus   n.  4868   (saec.  XV) :    Prosperi   chronica.     I 

369,  41. 
Parisinus   n.  4869   (saec.  XV) :    Prosperi   chronica.     I 

369,  42. 
Parisinus   n.  4870  (saec.  XIV):    MaroeUini  chrouioon 

epitomatum,  Bedae  chronica  maiora.     II  50^  2   III 

236. 
Parisiuus  u.  4871  (saeo.  XI):  Liber  generationis,  Pro- 

speri  chronica,  Isidori  chronica  maiora.     I  81,6  362 

II  404,  62. 

Parisinus  n.  4873  (saec.  XII):  Isidori  historia  Gotho- 
rum  Wandalorum  Sueborum.     II  256  (P). 

Parisinus  n.  4883  A  (saec.  XI) :  Isidori  chronica  maiora, 
generationum  reguorumque  lateroulus  Bedanus.  II 
401,  3S  m  348. 


Parisinus  n.  4884  (saec.  VII/VIII):  Chronicon  Alexan- 

drinuni  (Barbarus  Scaligeri).     I  83  272. 
Parisinus  n.  4885  (saec.  XII):  Bedae  chronica  maiora. 

m  236. 
Parisinus  u.  4886  cf.  IH  238. 
Parisinus  n.  4892  (saeo.  XII):    Traotatus    de   proprie- 

tatibus  gentium.     II  389  (P). 
Parisinus   n.  4909  (saec.  XV):    Notitia   Galliarum.      I 

569,  .',6. 
Parisinus  n.  4955  (saec.  XIV) :    Notitia  Galliarum.     1 

569,  60. 
Parisinus    n.  5001    (saec.  XI):    Notitia    Galliarum.     I 

565,  23. 
Parisinus   n.  5009   (saec.  XIII) :    Isidori   chronica   mi- 

nora,    generationum    regnorumque   laterculus  Beda- 

nus.    U  414,60  m  348. 
Parisinus  u.  5091  (saec.  XI):    Isidori   chronica  maiora 

cum  auctario.     n  397,  lo  489. 
Parisinus    n.  5232    (saec.  XII):     Ilistoria    Brittonura. 

m  122. 
Parisinus  n.  5289  (saec.  XI) :  Isidori  chrouica  minora, 

Bedae    chronica    maiora    et    minora,    generationum 

regnorumque  laterculus  Bedanus.     II  414,  61  m  236 

242  348. 
Parisinus  n.  5285E   (saeo.  XVH  vel  XVm):    Polemii 

Silvii  laterculus  provinciarum.     I  530,  7. 
Parisinus  n.  5318  (saec.  Xm)  cf.  m  4. 
Parisinus    n.  5543    (saec.  IX  et  XI) :    Isidori   clironica 

minora,  Bedae  chronica  minora,  generationum  reg- 

norumque  laterculus  Bedanus.      II  414,  62    m  242 

348.    Cf.  I  33,  8   m  240. 
Parisinus  n.  5610  A  (saec.  XII)  commemoratur  m  22. 
Parisinus    n.  6113    (saec.  XIII):    Historia    Pseudoisi- 

doriana.     II  377.  * 

Parisinus  n.  6161  (saec.  XV);  Bedae  chronica  maiora, 

III  236. 
Parisinus  n.  6186  (saeo.  XIS'):    Notitia  Galliarum.     1 

568, 52. 
Parisinus  n.  6235  (saec.  XV) :  Gildae  de  excidio  Bri- 

tanniae.     III  14  (E). 
Parisinus    n.  6274   (saeo.  XIII):    Historia    Brittonum. 

III  121. 
Parisinus  n.  6815  (saec.  XIV) :  Isidori  historia  Gotho- 

rum  Wandalorum  Sueborum.     II  256. 
Parisinus  n.  7296  (saec.  IX) :   Bedae  ohrouica  maiora. 

III  236. 
Parisiuus  u.  7297  (saec.  X  vel  XI) :  Generationum  reg- 

norumque  laterculus  Bedanus.     III  348;  cf.  240. 
Parisinus    n.  7361    (saec.  XII):    Generationum   regno- 

rumque  laterculus  Bedanus.     IH  348. 
Parisinus  u.  7418  (saeo.  XIV):  Libri  geuerationis  pars, 

Bedae  'hrouica  maiora.     I  79,  3i     III  236. 
Parisinus  u.  7530  (saec.  IX):    Isidori  clironica  minora. 

II  414,  63. 
Parisinus  u.  7582  (saec.  IX):   Isidori  chronica  minora. 

II  414,  64. 
Parisinus  n.  7583  (saec.  X):    Isidori  chrouica  minora. 

II  414,  65. 
Parisinus  n.  7584  (saeo.  X) :    Isidori  chronica  miuora. 

U  414,  66. 

90» 


706 


CONSPECTVS  CODICVM. 


INDEX  IX. 


Parisinus  n.  7585  (siiee.  X);    Isidori  ehronica  ininora. 

II  414,  G7. 
I'arisinu.s  n.  7588  (saec.  X) :    Isidori  chronica   niinora. 

II  414,68. 
Parisinus  n.  7589  (saec.  XII) :  Isidori  cln'onica  minora. 

n  414, 69. 

Parisinus  n.  7590  (saee.  XIII):  Isidori  clironica  minora. 

H  414,  70. 
1'arisinus  n.  7591  (saec.  XIII):  Isidori  chronica  minora. 

II  414,71. 
Parisinus  n.  7592  (saec.  XIII):  Isidori  cln-onien  nilnora. 

II  414,  72. 
Parisinus  n.  7593  (saec.  XIII) :  Isidori  chroniea  minora. 

II  414,  73. 
Parisinus  n.  7594  (saec.  XIII) :  Isidori  chronica  niinora. 

II  414,  74. 
Parisinus  n.  7595  (saec.  XIU) :  Isidori  chronica  maiora 

cum  additamentis.     II  414, 75    502. 
Parisinus  n.  7596  (saec.  XIII) :  Isidori  chronica  minora. 

II  414,  76. 
Parisinus  n.7596A  (saec.  XIII):  Isidori  ehronica  rainora. 

II  414,  77. 
Parisinus  n.  7597  (saec.  XIV) :  Isidori  chronica  minora. 

II  414,  78. 
Parisinus  n.  7598  (saec.  XIV) :  Isidori  chronica  minora. 

II  414,  79;  cf.  505. 
Parisinvis  n.  7599  (saec.  XIV) :  Isidori  chronica  minora. 

II  414,  80. 
Parisinus  n.  7600  (saec.  XIV) :  Isidori  chronica  minora. 

n  414, 81. 

Parisinus  n.  7601  (saec.  XIV) :  Isidori  chronica  minora. 

II  414,82;  cf.  506. 
Parisinus  n.  7602  (saec.XV):  Isidori  chronica  minora. 

II  414,83. 
Parisinus  n.  7603  (saec.  XV) :  Isidori  chronica  minora. 

II  414,84. 
Parisinus  n.  7604  (saec.  XIV):  Isidori  chronica  minora. 

II  414,  85. 
Parisinus  n.  7607  (saec.  XV) :  Isidori  chronica  miuora. 

II  414,  86. 
Parisinus  n.  7670  (saec.  X) :    Isidori  chronica  minora. 

II  414,  87. 
Parisinus  n.  7672  (saec.  XII) :  Isidori  clironica  minora. 

II  414,  88. 
Parisinus  n.  7674  (saec.  XIV) :  Isidori  chrouica  minora. 

II  414,  89;  cf.  506. 
Parisinus  n.  7675  (saec.  XIV) :  Isidori  chronlca  mlnora. 

II  414,90;  cf.  506. 
Parisinus  n.  7676  (saec.  XV):  Isidori  chronica  minora. 

II  414,91. 

ParisInuB  n.  7886    cf.  I  33,  8. 

Parisinus  n.  8319  (saec.  XI)  commem.  I  545. 

Parisiuus  n.  8501  A   (saec.  XII) :    Isldori  chronica  mi- 

nora.     II  414,  92. 
Parisinus  n.  8865  commem.  II  56. 
Parisinus  n.  8948  (saec.  XII):  Bedae  chronica  raaiora. 

III  236. 

Parisinus    n.  9380    (saec.  VIII/IX):    Isldori    chronlca 
maiora  cum  auctario.     II  397,  9  489. 


Parlsinus  n.  9631  (saec.  XII):    Notltia  Galliarum.     I 

565,  24. 
Parislnus  n.  9661   (saec.  XV):  Polemli  Silvii  latercuhis 

provinciarum ,  notltia  Galliarum.      I  530,  n  571,74. 
Panslnus  n.  9768  (saec.  XI)  cf.  III  119. 
Parislnus  n.  10291  (saeo.  X):  Isldori  chronlca  niinora. 

II  414,93. 
Parisinus  n.  10292  (saec.  X):  Isidori  chronlca  minora. 

II  414,  94. 
Parisinus  n.  10293  (saec.  X):  Isidori  chronica  minora. 

II  414,  95 ;  cf.  .506. 

Parisinus  n.  10837  (saec.  VIII  in.)  cf.  III  4. 

Parismus  n.  10910  (saec.  VII/VIII):  Llher  generatlonis, 
chronlcorum  Hydatil  epitome  Fredegariana ,  Isidorl 
chronica  maiora.     I  78,  2    II  9  398,  22. 

Parislnus    n.  11108    (saec.  XII) :    Historla   Brittonum. 

III  120  (N). 

Parlslnus  n.  11478  commem.  I  517  not.  3. 

Parislnus   (Slrmondianus)    n.  11479    cf.  I  563    ad   5; 

564  ad  14. 
Parlslnus  n.  11504.  11505  (saec.  IX)   commem.  III  7. 
Parisinus  n.  11529.  11530  (saec.  VHI/IX)  cf.  II  261. 
Parlsini    n.  11676 — 11680:    Isidori    chronica    minora. 

II  414,96;  cf.  506  (ad  11676). 
Parlslnus    n.  11864   (saec.  XII) :    Isidori    chronlca    mi- 

nora.     II  414, 97. 
Parislnus  n.  11889:  Notltla  Galliarum.     I  567  ad  41. 
Parislnus    n.  11909:    Consularia    Constantlnopolitana. 

I  202.     Cf.  II  48  not.  2. 

Parisinus    n.  12021    (saec.  VIII) :    Sylloge    Hibernica. 

lU  12. 
Parlslnus  n.  12097    (saec.  VI):    Notitia  Galliarum.     I 

563,  5. 
Parlsinus  n.  12117  (saec.  XI):  Isldorl  chronica  malora, 

generationum  regnorumque  laterculus  Bedanus.    II 

404, 63  lU  348. 
Parlsinus    n.  12160    (saec.  XU  ex.):     Casslodori    de 

historicls  chrlstianis.     II  39  {£). 
Parisinus  n.  12161  (saeo.  VIII)  cf.  II  44. 
Parlsinus  n.  12236  (saec.  IX) :  Isldori  clironlca  maiora. 

II  401,  39. 

Parisinus  n.  12237  (saec.  IX) :  Isidorl  clironlca  malora. 

U  401,40. 
Parisinus    n.  12445    (saec.  X):    Notitia   Galliarum.     I 

567,41. 
Parislnus  n.  13013  (saec.  IX):  Bedae  chronlca  malora. 

lU  236. 
Parisinus  n.  13372  (saec.  XI) :  Bedae  chronica  mlnora. 

III  242. 

Parlsinus  n.  13403  (saec.  IX):  Notltia  Galliarum,  Bedae 

chroulca  maiora.     I  566,  34   III  236. 
Parlslnus  n.  13657   (saeo.  XI):    Notitla  Galllarum.     I 

565,  25. 
Parlsinus  n.  14085  (saec.  X) :  Isidori  chronica  minora. 

II  414,98. 
Parlsinus  n.  14314  (saec.  XII):    Notitla  Galllarum.     I 

569, 62. 
I'arislnus  n.  14624:    Chronlca  Gallica   a.  452.     I  624. 
Parisinus    n.  14743    (saec.  XII/XIII  et  XIV):    Notitia 

Galliaruni ,    Isidorl    chronlca    minora.      I  565,  29    II 

415,  99;  cf.  I  add.  p.  XI. 


INDEX  IX. 


CONSPECTVS  CODICVM. 


707 


Parisinus  n.  15008  (saec.  X):  Bedae  chronica  niaiora. 

III  '23G. 
l'ansinus    n.   15009    (snec.  XII):     Notitia    Cialliaruui, 

Isidori  chronioa   minora,   liistoria   Brittonum  epito- 

mata.     1  565,30  II  415,  loo  111  122;  cf.  1  add.  p.  XI. 
Parisinus   n.  15174    (saec.  XVI):    Gildae    de    excidio 

Britanniae.     111  20. 
Parisinus  n.  1621G  (saec.  XUI):    Isidori   cbronica  rai- 

nora.     II  415,  lOl. 
Parisinus  n.  16252  (saec.  XIV):  Notitia  Galliaruni.    I 

:')T3,»4. 
Parisinus  n.  1G3G1  (saec.  XI  vel  Xll) :    Victorii  Anui- 

tani   cursus   iiaschalis,    Bedae   chroniea   raaiora.     I 

673  sq.  in  236. 
Parisinus  n.  1G897  (saec.  Xll):    Notitia  Galliarum.     I 

573,  95. 
Parisiniis  n.  17159  (saec.  X):  Isidori  cln'onica  minora. 

II  415, 10'.'. 
Parisinus  n.  171G0  (saec.XII):  Isidori  chronica  minora. 

II  415, 103. 
Parisinus  n.  17161  (saec.  XII):  Isidori  chronica  minora. 

II  415, 104. 
Parisiuus  n.  17402  (saec.  XII):  Cassiodori  de  historicis 

christiauis.     11  39  {A). 
Parisinus  n.  17544   (saec.  XII):    Consularia   Constan- 

tinopolitana,    Isidori   clironica   niaiora   (cum  addita- 

mento).     I  203,  3  II  402,  45;   cf.  493,  7. 
Parisinus  n.  17545  (saec.XlI) :  Chronica  Gallica  a.  452. 

I  624. 

Parisinus  n.  17875  (saec.  XII) :  Isidori  chronica  minora. 

II  415,  lo.s;  cf.  506. 

Parisinus  n.  17876  (saec.  XII) :  Isidori  chronica  minora. 

II  415,  106. 
Parisinus  n.  17877  (saec.  XII):  Isidori  chrouica  minora. 

II  415, 107. 

Parisinus  n.  18416  (saec.  XII) :   Generationum   regno- 

rumque  laterculus  Bedanus.     III  348. 
Parisinus  graec.  n.  2394  cf.  III  363  uot.  1. 
Parisinus  gr.  n.  2492   cf.  HI  362. 

Parisinus  bibl.  nat.  nouv.  acquk.  lat.  (nuper  emptorum) 

n.456  (saec.  Xn):  Generationum  regnorumquo  later- 

culus  Bedanus.    III  348. 
Parisinus  nouv.  acq.  lat.  n.  1424:  Polemii  Silvii  later- 

culus  provinciarum.  ^I  530,  3. 
Parisinus  nouv.   aai.  n.  1460  (saec.  X) :    Notitia  Gal- 

liarum.     I  565, 26. 
Parisinus  nouv.  acq.  n.  1543  (saec.  Xll):  Chronica  Gal- 

lica  a.  452.     I  624. 
Parisinus  nouv.  acq.  n.  1612  cf.  III  240. 
Parisinus  nouv.  acq.  n.  1613  (saec.  IX):    Excerpta  ex 

lihro  generatiouis.     I  p.  VII  add.  ad  p.  78. 
Parisinus  nouv.  acq.    u.  1615    (saec.  IX  inc.) :    Bedae 

chronica   maiora    et    minora,   generationum   regno- 

rumque  laterculus  Bedanus.   lU  237 (il/)  242  334  sq. 

348. 
Parisinus  nouv.  acq.  n.  1630:  Bedae  chronica  maiora. 

III  240. 

Parisinus  nouv,  acj.  n.  1632  cf.  III  240. 


Parisinus  nouv.  acrj.  n.  21G9  (.saec.  XI):  Isidori  chronica 

minora.     II  415,  10«. 
Parisinus   ?itm)i.  acq.   n.  22,53   (saec.  X):    Notitia  Gal- 

liarum.     I  573,  ac. 

Parisinus  bibliothique  de  VArs6nal  n.  982  (saec.  XIV)  : 
Isidori  chronica  raaiora,  eiusdem  historiae,  continuatio 
Isidori  llispana  a.  754.     II  2«!  (J)  331,3  40,5,69. 

Parisinus  bihl.  cZe /'.itrs^noi  n.  985  (saec.  XIV);  Isidori 
chronica  maiora.     II  399,  2S. 

Parisinus  olim  S.  Victoris:  cf.  II  .52,  u. 

BEEIMS  (REMl). 

Remensis    K  759    [757]    (saec.  XII  ex.?):    Prosperi 
chronica.     I  369,  43. 

ROUEN  (ROTHOMAGVS,  ROTOJIAGVS). 
Rotomagensis  n.  1177  =.U  74    [antea  U  123]    (saec. 

Xn):  Ilistoria  Brittonum.     III  132. 
Rotomagensis   n.  1181  =  U  81    [autea    U   11]    (saec. 

XV):  Isidori  chronica  maiora.     II  406. 
Rotomagensis    n.  1360   (saec.  XUl) :     Cassiodori    de 

historicis  cliristiauis.     11  39  {F). 
Rotomagensis  U  11.  7:  Chronica  Gallica  a.  452.    I  624. 

123 

Rotomagensis  V  74  (olira  V ):  Bedae  chronicoruni 

minorura  exempla  duo.     III  242. 
Rotomagensis   Y87.  60:    Chronica    Gallioa  a.  452.     I 
625. 

ST.  OMER  (AVDOMAROPOLIS). 

Sanctomerensis  bihl.  publ.  n.  697  +  706  (saec.  X/Xl) : 

Marcellini  chronicon ,  Notitia  Galliarum.     I  566,  Sfi 

II  47  (,S). 

TOURS. 

Codex  n.  334  of.  III  240. 

TROYES. 
Codex  u.  38G:  Isidori  chi-onlca  maiora.     II  406. 

VALENCIEKNES. 

Codex  B  5.  66  (saec.  X)  cf.  III  240. 

Codex  T  4.  16  cf.  III  240. 


BELGICVM  ET  HOLIiANDIA. 

BRUXEhLES  (BRVXELLA,  BRVXELLAE). 
Bruxellensis  n.  495—505  (saec.  X) :  Notitia  Galliarum. 

I  571,  76. 
Bruxellensis  n.  668  (saec.  XIV):    Isidori  chronica  mi- 

nora.     II  415,  109. 
BruxeUensis    n.  1791— 1794    (saec.  X):    Narratio    de 

iniperatoribus  doraus  Valentinianae  ct  Theodosianae, 

Bedae  clirouica  maiora,  Prosperi  chronica.    I  367  {B) 

617    UI232. 
Bmxellensis   n.  3899-3919    (saec.  Xll):     Chronica 

Pseudoisidoriana.     U  496,  l. 
Bruxellensis  u.  4687  (saec.  Xll):    Isidori  chrouica  mi- 

uora.     II  415,110;  cf.  506. 


708 


CONSPECTVS  CODICVM. 


INDEX  IX. 


Bruxellensis    n.  5169    (saec.  IX):    Prosperi    chronica 

I  360  (O) ;  cf.  384. 
Bruxellensis  n.  5413 — 5422  (saec.  IX):  Isidoriclironica 

maiora,    generationum   regnorumque  laterculus  Be- 

danus(bis).     11401,36^1346  347. 
Bruxellensis  n.  5447    (saec.  XI/XII) :    Isidori   cln-onica 

minora.     II  415,  lli;  cf.  506. 
Bruxelleusis  n.  6439 — G451  (saec.  X  et  XII  in.):    No- 

titia  Galliarum ,    Marcellini    clironicou ,  Bedae  cliro- 

nica  maiora.     I  566,  32    11  47    III  232. 
Bruxellensis  n.7524 — 7555  (saec.  XVI):  Chronograplras 

a.  354.     I  29, 3. 
Bruxellensis  n.  7997  (saec.  XV) :   Isidori  chronica  mi- 

nora.     II  415, 112. 
Bruxellensis  n.  8327 — 8342  (saec.  XIV) :  Cassiodori  de 

liistoricis  christianis.     II  39  (  Y). 
Bruxellensis   n.  9072   (saec.  XIV):    Chronica    Gallica 

a.  452.    I  624. 
Bruxellensis  n.  9386  (saec.  XI) :    Isidori   chronica  mi- 

nora.     11  415, 113. 
Bruxelleusis    n.  9487    (saec.  XV):    Chronica    Gallica 

a.  452.     I  624. 
Bruxellensis  n.  9706 — 9725    (saec.  XII) :    Bedae  chro- 

nica  maiora.     III  232. 
Bruxellensis  n.  9837— 9840  (saec.  XIII):   Bedae  chro- 

nica  maiora  et  minora.     III  233  241. 
Bruxellensis  n.  9844   (saec.  X) :    Isidori    chronica  mi- 

nora.     II  415,  114. 
Bruxellensis  n.  9915  (saec.  XII):   Isidori  chronica  mi- 

nora.     11  415, 115. 
Bruxellensis  n.  9932 — 9934  (saec.  XII):  Bedae  chronica 

miuora.     III  241 ;  cf.  240. 
Bruxellensis    n.  10615—10729    (saec.  XII):     Polemii 

Silvii  laterculus,  Cassiodori  de  historiois  christianis. 

I  517    II  39  {Z}. 
Bruxellensis  n.  11376  cf.  m  411. 
Bruxellensis  Wiltheimianus  n.  17351:   Bedae  chronica 

maiora.     III  238,  4. 
Bruxellensis  n.  17971  (saec.  XVIII):   Garzonii  in  Hy- 

datii  chronica  commentarii.     II  11. 

GHONINGEN  (GRONINGA). 

Groningensis  C.  D.  3   (saec.  X) :    Isidori  chronica  mi- 
nora.     11  415, 116. 

BAARLEM  (HARLEMVM). 

Harlemensis  n.  20:    Chronica  Gallica  a.  452.     I  624. 

LEJDEN  (LVGDVNVM  BATAVORVM). 

Leidensis  (Lugdunensis)   bibliothecae   publicae  u.  11: 

Isidori  chronica  minora.     II  415, 117. 
Leidensis  bihl.  puhl.  n.  29  (saec.XIV):  Isidori  chronica 

minora.     II  415, 118. 
Leidensis  bibl.  publ.  n.  30:    Chronica  Gallica  a.  452. 

I  624. 
Leidensis  bibl.  publ.  n.  73  (saec.  XIV) :  Isidori  chronica 

minora.     II  415,  119. 
Leidensis    bibl.    publ.  n.  97  B    (saec.  XV):     Prosperi 

chronica.     I  370,  44. 
Leidensis  bibl.  publ.   uuiversitatis  Graec.  n.  78  (saec. 

IX):    Fasti    Theonis    Alexandrini ,    fasti    consulum 


Heracliani,  laterculus  regum  et  imperatorura  Heracli- 

anus,  laterculus  Leoninus.     III  303   368  386  4.38. 
Leideusis    Lipsianus   n.  2:    Chronica    Gallica    a.  452. 

I  624. 
Leidensis  Perizonianus  n.  2  (saec.  XII):    Isidori  chro- 

nica  minora.     II  415,  121. 
Leidensis  Perizouianus    fol.  n.  9:    Isidori   historiae  ex 

recensione  Lucae  Tudeusis.    II  265. 
Leidensis  Scaligeri  n.  14  (saec.  IX):  Prosperi  chronica. 

I  367  {F)  ■  cf.  384  486. 
Leidensis  Scaligeri  n.  25:  Victor  Tonnenuensis,  lohau- 

nes  Biclarensis.     II  173. 
Leidensis  Scaligeri  n.  28  (saec.  IX  inc.) :  Victorii  Aqui- 

taui  cursus    paschalis,   Bedae   chrouica  maiora.     I 

673  (i)  m  238;  cf  I  374  751. 
Leideusis  Scaligeri  n.70  (saec.  XI):  Notitia  Galliarum. 

I  566, 37. 
Leidensis  Vossianus   Lat.  fol.  n.  12  (saec.  X):   Notitia 

Galliarum.     I  564, 17. 
Leidensis  Vossiauus   Lat.  fol.  n.  74   (saec.  X):    Isidori 

chronica  minora.     II  415,  122. 
Leidensis  Vossianus  Lat.  fol.  n.  82  (saec.  IX):  Isidori 

chronica  minora.     II  415, 123. 
Leidensis  Vossianus  Lat.  fol.  n.  96  (saec.  X):    Notitia 

Galliarum.     I  574,  loo. 
Leidensis  Vossianus  Lat.  quart.  u.  20  (saec.  X) :   Isidori 

chrouica  maiora.     II  402,  43. 
Leidensis  Vossianus  Lat.  quart.  n.  86  cf.  I  33,  8. 
Leideusis  Vossianus  Lat.  quart.  n.  124  (saec.  XV) :  No- 

titia  Galliarum.     I  567,  45. 
Leidensis  Vossianus  Lat.  oct.  n.  15  (saec.  X):   Isidori 

chronica  minora.     II  415, 124. 
Leidensis  Vossianus  Lat.  oct.  n.  24:  Notitia  Galliarum. 

1  565  ad  29;  cf.  add.  p.  XI. 
Leidensis  Vossianus  Lat.  oct.  n.  67  (saec.  XI) :  Isidori 

chronica  minora.     II  415,  125. 
Leidensis  Vulcanianus  n.  1  (saec.  XIH):    Isidori  chro- 

nica  minora.     II  415,  120. 
Leidensis  Vulcanianus   n.  20":  Victor  Tonnennensis, 

lohannes  Biclarensis.     II  173. 

LVXEMBURG  (LVCILIBVRGVM). 
Luxembmgensis  n.  108  cf.  III  240. 
Luxemburgensis  Breuneri,   hodie  deperditus:  Chrouo- 
graphus  a.  354.     I  17. 

BRITANNIA. 

CAMBRIDGE  (CANTABRIGIA). 

Cantabrigiensis    bibliothecae    publicae    Dd   I  17   (ca. 

a.  1400) :  Gildae  de  excidio  Britanniae. 
Cautabrigiensis  bibl.  publ.  F  f  31  (saec.  XIII) :    Chro- 

nica  Gallica  a.  452.     I  624. 
Cantabrigiensis  bibl.  publ.  F  f  I  27  (saec.  XIII ,    pars 

saec.  XIV):    Gildae  de  excidio  Britanniae,  historiae 

Brittonum  exempla  duo,  tractatus  de  proprietatibus 

gentium.     II  389  (C)    III  17  (X)    121    125sq.;cf. 

138. 
Cantabrigiensis  bibl.  publ.  Ff  II  40  (saec.  XIII):   Isi- 

dori  chronica  minora.     II  416,  144. 


INDEX  IX. 


CONSPECTVS  CODICVM. 


709 


Cantabrigiensis  bibl.  publ.  (i  II  31  (saec.  XIII):  Bedae 

chronica  minora.     III  241. 
Cautabrigieusis  bibl.  publ.  Gg  1  19  (saec.  XIV):    Isi- 

dori  chronica  minora.     II  416,  145. 
Cantabrigiensis    bibl.    publ.   Ji    VI    11    (saec.   XIII): 

Historia  Brittonum.     III  122. 
Cantabrigiensis  bibl.  publ.  Kk   II   13    (saec.  XV):    Isi- 

dori  chronica  niinora.     II  416,  14G. 
fantabrigiensis    bibl.    publ.    Mni    V  29    (saec.   XII): 

Ilistoria  Brittonum.     III   121. 
Cantabrigiensis   collegii   corporis  Christi   n.  22   (saec. 

XIII):  Isidori  chronica  minora.     II  416,147. 
Cantabrigiensis    coll.    corp.    Christi    n.  51:    Chrouica 

Gallica  a.  452.    I  624. 
Cautabrigiensis  coll.   corp.  Chi-.   n.  101  (saec.  XVII) : 

llistoria  Brittonum.     III  125. 
Cantabrigiensis   coll.   corp.   Chr.   n.  130    (saec.  XII    et 

XIII);  Gildae  vita,  historia  Brittouum,  tractatus.de 

proprietatibus  gentium.     II  389  (/))    III  4  124  (C); 

cf.  III  138. 
Cautabrigiensis   coll.   corp.  Chr.  n.  183   (saec.  Xex.): 

cf.  III  132. 
Cant;ibrigieusis    coU.    corp.    Chr.    u.  291    (saec.  XI): 

Bedae  chronica  maiora.     HI  233. 
Cantabrigiensis    coll.   corp.   Chr.   n.  315    (saec.  XIV): 

Bedae  chronica  maiora.     III  233. 
Cantabrigiensis   coll.    corp.   Chr.   u.  363   (saec.  XIV): 

Historia  Brittonum.     III  122. 
Cantabrigiensis   coll.    corp.  Chr.  saec.  IX/X:    Bedana. 

III  12;  cf.  86  sq. 

CHELTEKHAM. 

(in  bibliotheca  Phillippsiana). 
Cbeltenbamensis   n.  272   (saec.  XH):    Isidori  chrouica 

miuora.     11  416, 148. 
Cheltenhamensis  n.  2054  (saec.  XHI):  Isidori  chronica 

niinora.     11  416, 149. 
Chelteuhamensis  n.  2533  (saec.  XIU):  Isidori  chronica 

minora.     II  416, 150. 
Cheltenhamensis  n.  2651  (saec.  XIV):  Bedae  chronica 

maiora.     III  233. 
Cheltenhameusis  n.  2812  (saec.  XIV):  Isidori  chrouica 

minora  cum  additamentis.     II  416,  151 ;  cf.  502. 
Cheltenhamensis  n.  3352  (saec.  XII) :  Isidori  chronica 

minora.     H  416, 152. 
Cbeltenbamensis  n.  3706  (saec.  XV) :    Isidori   cbronica 

maiora.     II  406  ad  79. 
Cheltenhamensis  n.  7283  (saec.  XV):    Isidori   chronica 

maiora.     II  406  ad  79. 
Cheltenhamensis  n.  8219  (saec.  XH) :    Isidori  clironica 

minora.     II  416,  153. 
Cheltenhamensis  n.  11872  (sacc.  XVIIi:   Isidori  historia 

Gothorum  Wandalorum  Sueboruni.     II  264,  6. 
Cbeltenhamensis  n.  12200  (saec.  XIV):  Bedae  chronica 

maiora.     III  233. 
Cbeltenhamensis  n.  12266  (saec.  X):  Liber  genealogus, 

liber  generationis.     I  80,  5  158,  4. 
Cheltenhamensis  n.  16397  commem.  1  529  not.  4. 


CONYBEHE. 

Codex  saec.  XIV:  llistoria  Brittonum.     III  132. 

DUBLIN  (DVBLINVM,  DVBLANA). 

Dublinensis  collcgii  Trinitatis  n.  161  cf.  III  358. 
Dubliuensis   coUegii   Trinitatis  saec.  XIV    cf.  III  131 

uot. 
Dublinensis  academiae  Hibernicae  (liber  Hy-Manensis) 

saec.  XIV/XV:  cf.  III  131  iiot. 

DUBHAM  (DVKEMVM). 

Durhamensis    capituli    B  II  35    (saec.  XH):    Historiae 

Brittoiiuni  exempla  duo,  vita  Gildae.    IH  4  121  (/>') 

122  sqq. 

GLAS60W  (GLASGVA). 

Glasgoviensis  bibliothecae  llunterianac :  Historia  Brit- 
tonum.     m  131. 

HOLEHAM. 

Holkhamensis  bibliotliecae  Leicestrianae  n.  451  (saec. 
XII)  cf.  II  175. 

LONDON  (LONDINIVM,  LONDINVM). 
Londiniensis  musei   Britannici   Cottonianus   lul.  A  II 

(saec.  XI):  Bedae  chronica  maiora.     III  234. 
Londiu.   Cottonianus  lul.  D  V   (saec.  XIV):    Historia 

Brittonum.     III  122. 
Londin.  Cottonianus  lul.  D  XI  cf.  III  13. 
Londin.  Cottonianus  Tiber.  A  IX  (saec.  XIV) :  Notitia 

Galliarum.    I  569  ad  55. 
Londin.   Cottouianus   Tiber.  E  I   (saec.  XIV):    Gildae 

vita  epitomata.     UI  4. 
Londin.  Cottonianus  Tiber.  E  IV   (saec.  XII):    Bedae 

chroiiica  niaiora.     III  234. 
Londiu.  Cottonianus  Calig.  A  VIII  (saec.  XII):  Historia 

Brittonum.     IH  121  (P). 
Londin.   Cottonianus  Claud.   C  VI    (saec.  X):    Notitia 

Galliarum.     I  566, 38. 
Loudin.  CottonianusNero  D  VIU  (saec.  XIII):  Historia 

Brittonum.     III  121  ((?). 
Londiu.  Cottoniauus  Oth.  B  XI   cf.  III  358. 
Londin.   Cottouianus  Vitell.  A  VI   (saec.  XI):    Gildae 

de  excidio  Britanniae.     III  13  (C). 
Londin.  Cottouianus  Vitell.  A  XIII  (saec.  XH):  Historia 

Brittoimra.     III  119. 
Londin.  Cottonianus  Vitell.  E  I   (saec.  XIII):  Ilistoria 

Brittonum.     HI  122. 
Londin.  Cottonianus  Vitell.  F  IX  (saec.  XVI) :  Historia 

Brittonum.     III  124. 
Londin.  Cottonianus  Vesp.  A  XXII  (saec.  XII) :  Bedae 

chronica  maiora.     HI  234. 
Londin.    Cottonianus    Vesp.  B  VI    (saec.  LX);    Bedae 

cbronica  maiora.     III  234. 
Loudin.  Cottonianus  Vesp.  B  XIII  (saec.  .\U) :   Cassio- 

dori  de  historicis  Christianis.     II  39  ((?). 
Londin.  Cottonianus  Vesp.  B  XXV  (saec.XU):  Historia 

Brittonum.     III  119. 
Londin.  C:ottouianus  Vesp.  D  XXI  (saec.  XII) :  Historia 

Brittonum.     III  119  (A'). 


710 


CONSPECTVS  CODICVM. 


INDEX  IX. 


Londin.  Cottoniauus   Tit.  D  XIX   (saec.  XV  ex.) :    Isi- 

dori  chioiiica  miuora.     II  41G,  154  503,  3. 
Londin.  Cottoniauus   Faust.  A  VIII   (saec.  XIII):    No- 

titia  Galliarum.     I  568,  !>:>. 
Londiniensis   musei   Britaunici   regius  5  B  VIII  (saec. 

XLI) :  Cassiodori  de  liistoricis  christiauis.    II  39  {S). 
Londinieusis  regius  (>  C  I  (saec.  XI):  Isidori  chronica 

minora.     II  417, 155. 
Londiniensis  reg.  10  B  XV  (saec.  XIIl) :  Cassiodori  de 

historicis  christianis.     II  39  {E). 
Loudiniensis  reg.  12  D  IV  (saec.  XII  in.):  Bedae  chro- 

nica  maiora.     III  234. 
Loudiuiensis  reg.  12  F  II  (saec.  XII  ex.) :  Bedae  chro- 

nica  maiora.     III  234. 
Londiniensis  reg.  12  F  IV  (saec.  XII):  Isidori  chronica 

minora.    II  417,  ise. 
Londiuiensis  reg.  13  A  XI  (saec.  XII):  Bedae  chronica 

maiora  et  minora.     III  234  241. 
Londiniensis   reg.  13  A  XXI    (saec.  XIII):    Cassiodori 

de  historicis  christianis.     II  39  {N). 
Loudiuiensis  reg.  13  B  VII   (saec.  XVI):    Vita  Gildae, 

historia  Brittonura.     III  4  124. 
Londinieusis  reg.  13  B  XV  (saeo.  X^^) :  Historia  Brit- 

tonura.     III  122. 
Loudinieusis  reg.  13  C  XI  (saec.  XIV):  Chrouica  Gal- 

lica  a.  4,52.     1  624. 
Loudinieusis  reg.  13  D  V  (saec.  XIII):    Historia  Brit- 

tonum.     m  122. 
Londiniensis  reg.  14  C  III  (saec.  XV) :  Prosperi  chro- 

nica.     I  370,  48. 
Londiniensis  reg.  15  B  XIX  (saec.  X)  cf.  III  240. 
Loudiniensis    musei    Britannici    Harleianus    6    (saec. 

XIII):  Isidori  chrouica  miuora.     II  417,157. 
Loudiu.   Harleiauus  624   (saec.  XVU):    Historia  Brit- 

tonum.     III  131. 
Londin.  Harleianus  651  (saec.  XIV) :  Chronica  Gallica 

a.  452.     I  624. 
Londin.   Harleiauus  2660   (saec.  X) :    Isidori   cln-ouica 

minora.     II  417, 1.^8. 
Londiu.  Harleianus  2686  (saec.  IX  ex.):    Isidori  chro- 

nica  minora.     U  417,  159. 
Londin.  Harleianus  3035  (saec.  XV  ex.) :  Isidori  chro- 

nica  rainora.     H  417, 16O. 
Londiu.   Harleiauus  3091    (saec.  X):    Bedae    chronica 

maiora  et  rainora.     III  23.5  241, 
Londiu.  Harleiauus  3099  (saec.  XII):  Isidori  chronica 

minora.     II  417,161. 
Londin.   Harleianus    3668 :     Bedae    chronica    maiora. 

in  235. 
Londin.  Harleianus  3735  (saec.  XIV)  cf.  III  240, 
Londin.  Harleiauus  3859  (saec.  XI/XII):  Historia  Brit- 

touum.     III  113  119  (i7). 
Londin.    Harleianus  3941    (saec.  X):    Isidori  chronica 

minora.     II  417,162;  cf.  ,505. 
Londin,  Harleianus  3957  (saec,  XV) :  Prosperi  chrouica. 

I  370,  49, 
Londin,  Harleianus  3962   (saec.  XV) :    Prosperi    chru- 

uica.     I  370,  .50, 
Londin.  llarleianus  4123  (saec.  XIV):  Bedae  chronica 

maiora.     lU  235. 


Londin.  Ilarleinnus  5251   (saec.  IX):    Isidori  chrouica 

maiora.     II  399, 25. 
Londin.  Harleianus  6503  (saec.  XV):   Bedae  chrouica 

maiora,  Isidori   chrouica  maioi-a  cum  auctario.     II 

397, 14  489   ni  235. 
Londinieusis    musei    Britannici    Bumeyanus  8    (saeo. 

XIII):     Isidori    chronica    minora.      II  417,163;     cf. 

506. 
Londiu.    Burneyauus  310    (saeo.  XIV):    Gildae    vita, 

historia  Brittonum.     lU  4  124;  cf.  137. 
Loudin.  Burneyanus  326  (saec.  XH):   Isidori  chronioa 

miuora.     II  417, 164. 
Londin.  Burneyanus  328  (saec,-  XIV) :  Isidori  chronica 

minora.     II  417,  165. 
Loudiniensis  musei  Britanuici  Egertouianus  1118  (saec. 

XV) :  Isidori  cln-ouica  maiora.     II  406,  79. 
Loudiu.  Egertouianus  1873  (saec.  XVI):  Hydatii  chro- 

uicorura   epitome,    chrouica  Victoris    Tonnennensis, 

lohannis    Biclarensis     chronica ,    chronica    Caesar- 

augustana,  coutinuatioues  Isidori  Byzantia  Arabica 

a.  741,  Hispana  a.  754,     II  9    174,5    329    331,5, 
Londin.  Egertonianus  19.34    cf.  II  330, 1. 
Londinieusis  musei  Britannici  Sloauianus  4785:    Vita 

Gildae.     III  4. 
Loudin.  Sloanianus  4787:  Historia  Brittouum.     UI  124. 
Londiniensis  rausei   Britannici  Lausdowne  433   (saec, 

XIV):  Isidori  chronica  minora.     11  417,  166. 
Londiniensis    musei    Britannici   Arundel  18   cf.  I  624. 
Londin,  Arundel  129    (saec.  X) :    Isidori   chronica  mi- 

nora.     II  417, 167. 
Londiuiensis  musei  Britanuici  add.  n.  6923:    Prosperi 

chronica.     I  370,  51. 
Londiuieusis  add.  n.  12016  (saec.  XV):  Prosperi  chro- 

uica.     I  370, 52. 
Londiniensis  add.  n.  12024  (saec.  XI) :  Isidori  chronica 

maiora  eum  additameutis.    II  397,  8  489  {B)  493,  6. 
Loudiuiensis    add.   n.  14092:    Epitome    Ovetensis,    II 

371. 
Loudiniensis  add.   n.  15603  (saec.  XII) :    Isidori   chro- 

nica  rainora.     II  417,  168. 
Londiniensis  mus.  Brit.  add.  n.  16974  (saec.  IX  velX): 

Chronica   Gallica   a.  4.52,   Prosperi  chronica,   Marii 

Aventicensis  chronica,  Isidori  chronica  maiora  cum 

auctario.     I  366  (Z>)  «20(7.)  II  231  (L)  397,7   489 

(0), 
Londiniensis  add.  n.  19906   (saec,  XIV):    Bedae  chro- 

nica  raaiora.     III  235. 
Londinieusis  add.  n.  21998  (saec.  XIV):    Isidori  chro- 

nica  minora.     II  417,  169. 
Londiniensis  add.  n.  22635  (saec.  XIV) :    Bedae  chro- 

nica  maiora.     III  235. 
Londiniensis  add.  n.  22797  (saec.  XIII):   Isidori  chro- 

nica  rainora.     II  417,  170. 
Londiniensis  add.  u.  22798  (saec.  XIV):  Isidori  chro- 

uica  rainora.     U  417,  171. 

Londiniensis  college  of  arms  n.  30  (saec.XIV) :  Historia 
Brittonura.     III  121. 


INDEX  IX. 


CONSPECTVS  CODICVM. 


711 


OXFORD  (OXONIA,  OXONIVM). 

Oxipiiieiisis  l!odlei;iiius  Lat.  u.  163  (saoc.  Xll):  Historia 

lirittoiium.     III  122. 
Oxoniensis  Bodleianus   n.  212   (sacc.  XIV);    Clironica 

Gallica  a.  452.     I  624. 
U.xon.  Bodleianus  n.  239    (saec.  XI):    Isidnri  cliroiiica 

ininora.     II  417,  172. 
Oxon.   Bodleianus    n.  391    (saec.  XV):    Cassiodori    de 

liistoricis  cliristiaiiis.     II  39  (/>). 
O.Kon.  Bodleianus  n.  395  (saec.  XIII) :  Isidori  clirouica 

minora.     II  417,  173. 
Oxon.  Bodleianus  n.  396  (saec.  XIV):  Isidori  clironica 

minora.     II  417,  i"4. 
Oxoii.    Bodleianus   auct.   F  3.  14    (saec.  XII):    Bedae 

clironica  miiiora  et  maiora.     111  2.35  242. 
(txou.  Bodleianus  auct.  F  4 — 32   (saec.  Vlll/IX)   com- 

memoratur  III  137  not. 
Oxon.  Bodleianus  auct.  TU  26  (non  6)  (saec.  Vl/Vn): 

-Marcellini  chronicon  cum  auctario.     II  48  ( T). 
O.xou.  Bodleianus  Canonicianus  Lat.  misc.  ii.  378  (saec. 
XV):    Silvii    laterculus    proviiiciarum,    notitia  Gal- 
liarum.     I  530,  l     571,  73. 
Oxon.    Bodl.    Canonicianus    script.   eccl.   n.  96   (saec. 
XV):  Marcellini  chronicon  epitomatum,  Bedae  cliro- 
nica  maiora.     11  52,  6  111  235. 
Oxon.   Bodl.   Canonieianus    script.   eccl.    n.  98    (saec. 

XV):  Prosperi  chrouica.     I  370,53. 
Oxon.  Bodl.   Canonicianus    script.    eccl.  u.  193    (saec. 
XV):    Prosperi  chrouica ,  Mai'ceIIini  chronicon  epi- 
tome.    I  370, 54  II  52,  5. 
Oxon.    Bodleianus    Digbyanus   u.  63    (saec.  IX  inc.): 

Prologus  paschae  ad  Vitalem.     I  736. 
Oxon.  Bodleianus  Hattonianus   n.  42   (saec.  X) :    Syl- 

loge  Hiberuica.     111  12. 
Oxon.  Bodleianus   Laudianus   misc.  n.  288  (saec.  XI) : 
Isidori    ehronica    maiora  cum  auctario.     II  397,  li 
489. 
Oxon.  Bodl.   Laudiauus    misc.   u.  394  (saec.  Xl/XIl): 
Chronica  compilata  ex  Bedae   chronicis   maioribus. 
III  235. 
Oxon.  Bodl.  Laudiauus  misc.  n.  633  cf.  II  11. 
Oxou.  Bodleianus  e  museo  u.  31 :  Cassiodori  de  historicis 

christianis.     II  39(i)/1. 
Oxoii.  Bodleiauus  e  museo  n.  113  (saec.  X/XI):  Isidori 
chrouica  maiora  cum  additamentis.    11404,64  491,3. 
Oxon.  Bodleianus  Kawlinson  B  191  (saec.  XIU) :  Bedae 

chronica  maiora.     III  235. 
Oxon.   Bodleianus  Rawlinsou  C  308    (saec.  XIII)    cf. 

111  240. 
O.xun.    Bodleiaiius    miscell.   n.  85  (saec.  XVI):    Fasti 

Theonis  Alexandrini.     Ul  360  (not.  2)    370. 
Oxoniensis  all  souls'  college  n.  47  (saec.  XV):  Prosperi 
chronica,  Isidori  chronica  niaiora.     1  371    11403,50 
493,  8. 
Oxoniensis    Balliol    college   n.  8   (saec.  Xlll) :    Isidori 

chronica  minora.     II  417, 175. 
Oxoniensis  BalHol  coUer/e  n.  283  (saec.  Xim:  Isidori 

chronica  minora.     11  417,  176. 
Uxonicnsis   collegii   corporis  Christi  n.  157  (s.aec.  XII) 
cf.  II  119. 

CHRONICA    III. 


Oxoniensis  Lincoln  colleije   n.  63  (.saec.  XII):    Isidori 

chronica  minora.     II  417, 177. 
Oxoniensis  Lincoln  college  n.  64  (saec.  XIII):    Isidori 

chronica  minora.     II  417, 178. 
Oxouiensis  Magdalcn  coltef/e  n.  8  (saec.  XIV) :  Isidori 

chronica  miuora.     II  417, 179. 
Oxoniensis  Maijdalen  college  n.  14  (saec.  XIV) :  Polemii 

Silvii  latcrculus  provinciarum.     I  .524  sq.  ( 0). 
Oxoiiieiisis  Majdalen  colleijc  n.  183  (saec.  XV):  Bedae 

chrouica  maiora.     III  235. 
Oxoniensis  Mar/dalen  coUeije  n.  184  (saec.XV) :  Prosperi 

chronica.     1  370, 55. 
Oxoniensis  Merton   coUege    n.  88    (saec.  XII) :    Bedae 

chronica  maiora.     III  235. 
Oxoniensis  Merton  coUeje   n.  95   (saec.  XIV):    Isidori 

chronica  niinora.     II  417,  iso. 
Oxoniensis  Merton  coUege  n.  287  (saec.  XIV):    Isidori 

chronica  minora.     II  417,  isi. 
Oxonieusis  Merton  coUei/e  n.  303  (saec.  XIV):    Isidori 

chronica  minora.     II  417,  182. 
Oxoniensis   Oriel  coUeije  n.  2  (saec.  XII):  Isidori  chro- 

nica  minora.     II  417,  183. 
Oxoniensis  Queen's  coUeije  n.  320   (saec.  IX) :    Isidori 

chronica  minora.     11  417, 184. 
Oxoniensis    Trinity    coUeije    ii.  55    (saec.  XI):    Isidori 

chronica  minora.     II  417,185. 
Oxoniensis   Trinittj  coUeije   n.  64    (saec.XIlI):    Isidori 

chriinica  miiiora.     II  417,  188. 
Oxouieiisis  University  coUeje  u.  118  (saec.  XII):  Isidori 

chrouica  miuora.     11  417, 187. 

DANIA. 

KJOBENHAVN  {HXy^SlA). 

Havniensis  bibliothecae  regiae   autiquae  n.  454  (saec. 

XII) :  Prosperi  chroniea  cum  contiuuatione.     I  266 

362(//);   cf.  II  407. 
Havniensis  11.805  (saec.  XIV) :  Laterculus  regum  Visi- 

gothorum.     Ul  462, 4. 
Havniensis   n.  1327:    Isidori    historia    Gothorum.     II 

257  (X). 
Havniensis  n.  2088  commemoratur  II  175. 

HEIiVKTIA. 

BASEL  (BASILEA). 

Basileeusis   F  HI 15   (saec.  IX) :    Isidori   chronica  mi- 
uora.     II  417, 189. 

BERN  (BERNA). 

Bernensis  n.  26  A   (saec.  VIII):    Notitia   Galliarum.     I 

564, 12. 
Bernensis  n.  36  (saec.  X/XI):  Isidori  chronica  minora. 

II  417, 190. 
Bernensis  n.  48  (saec.  XI):  Tractatus  de  proprietatibus 

gentium.     II  389  (£). 
Bernensis  n.  83  (saec.  X):  Generatiouum  regiioruinque 

latcrculus  Bedanus,  Isidori  chronica  maiora,  eiusdem 

historia  Gothorum.     II  257(7)  404,67  UI  347. 
Beruensis  n.  95  (sacc.  XII/XIIl);    Isidori  chronica  mi- 

nora.     U  417,191. 

91 


712 


CONSPECTVS  CODICVM. 


INDEX  IX. 


Benieiisis  ii.  101  (saec.  lX/.\):  Isiilori  chroiiica  niiiini-a. 

n  418,192. 

Benieiisis  ii.  108  (saec.  X  vel  XI)  vid.  I  30,  e. 
Bernensis  n.  120  (saec.  XI):    Laterculus  imperatorum 

ad  lustinum  I.     lU  419  (.B). 
Bernensis  n.  128  (s.aec.  X  vel  XI):  Computatio  a.  452. 

I  30,6    149(5). 

Bernensis  n.  129  (saec.  XIV):  Isiduri  cliroiiica  minora. 

II  418, 193. 

Bernensis  141    n.  3256:    Notitia    Galliarum.      I   564 

(ad  12)  565  (ad  28). 
Bernensis  n.  159  (saec.  XIV):  Isidori  clirouica  minora. 

II  418, 194. 
Bernensis  n.  169  (saec.  IX  vel  X):  Computatio  a.  452. 

I  149  (C). 

Berneusis  u.  208  (saec.  XIII):    Notitia  Galliarum.     I 

568,  49. 
Bernensis   n.  224   (saec.  X):    Isidori   clirouica  niinora. 

n  418, 195. 
Bernensis  n.  285  cf.  III  240. 
Bernensis    n.  291    (saec.  XII/XIII):    Isidori    clirouica 

minora.     II  418,  196. 
Bernensis  u.  318  (saec.  IX):    Isidori    chronica  maiora. 

II  399,  24. 

Bernensis  n.  451  (saec.  X):  Notitia  GaUiarum.     I  565, 

28;  cf.  add.  p.  XI. 
Bernensis  n.  610  (saec.  IX)  cf.  I  673  (jS). 
Berueiisis  n.  64,5  (saec.  VIII) :  Victorii  Aquitani  cursus 

pasclialis,  Notitia  Galliarum.     1  564,13    674  (_£'). 
Bernensis  n.  676  (saec.  XV):    Isidori  cbronica  maiora 

et  minora.     II  396, 5  418, 197. 

EINSIEDELN. 

Einsiediensis    n.  167   (saec.  IX  ex.):    Isidori   chronica 

minora,  Bedae  chronica  minora,   coutinuatio  Bedae 

Carolingica  prima.     II  418,  203  III  241  (E)  344. 
Einsiedlensis    n.  178    (saec.  IX/X):     Bedae    chronica 

maiora.     III  2.33. 
Einsiedlensis   n.  191   (saec.  X):    Notitia   Galliarum.     1 

572,  77. 
Einsiedlensis  n.  351 :  Computatio  a.  452.     I  149. 
Einsiedlensis    n.  357    (saec.  XII):    Notitia    Galliarum. 

I  566,  36. 

GENEVE  (GENP:VA). 

Genevensis    n.  49    (saec.  XV):    Prosperi    chronica.     I 
370, 56. 

SANKT   (JALLEN  (SAN-GALLVM,  FANVM 

S.  GALLI). 
S.angallensis  n.  1.^3  (saec.  IX  in.):    Liber   geiiealogus, 

liber  generationis,  Isidori  chronica  niaiora,  eiusdem 

historia  Gotliorum.    I  80,  4  157  sq.    II  257  404,  65. 
Sangallensis  ii.  231.   232  (sacc.  IX):    Isidori  chronica 

minora.     II  418,219;  cf.  504, 5. 
Sangallensis   n.  237    (saec.  IX):    Isidori    clironica    mi- 

nora.     11  418,  220. 
Sangallensis    n.  243    (saec.  IX):    Sylloge    Iliberuica. 

III  12. 


Saiigalleusis  n.  248  (saec.  IX):  Bedae  chronica  maiora 

et  minora.     lU  237  242. 
Sangalleusis  n.  250    (saec.  IX):    Bedae    chroiiica    mi- 

nora  cum  continuatioue  Caroliugica  prima,  eiusdem 

chronica  maiora.     III  237  242  344. 
Sangallensis  n.  251  (saec.  IX):  Bedae  chrouica  maiora 

et  minora,  continuatio  chronicorum  ininorum  Caro- 

liiigica  prima.     III  237  241  242  344. 
Sangallensis    u.  397    (saec.   IX);     Notitia    Galliarniii, 

generationum   regnorumque   laterculus   Bedanus.     1 

563,  8  UI  348. 
Sangallensis  n.  459  (saec.  X)   cf.  III  240. 
Sangallensis    n.  570    (saec.  IX):    Bedae  chrouica  mi- 

nora  cum  continuatione  Caroliugica  prima.     lU  242 

344. 
Sangallensis  n.  621  (saec.  IX):  Computatio  a.  452.     I 

149  {S). 
Sangallensis  n.  663:  Notitia  Galliarum.     I  570,65. 
Sangallensis  n.  671  (saec.  IX):    Notitia  Galliaium.     I 

572,  87. 
Sangallensis  n.  732   (saec.  IX) :    Generationum  regno- 

rumque    laterculus    Bedanus.     III  348.      Commem. 

I  516  not.  3. 

Sangallensis  n.  878  (saec.  IX  et  XI):  Clironographus 
a.  354,  fasti  Vindobonenses,  Bedae  chronica  minora, 
generationum  regnorumque  laterculus  Bedanus.  I 
32,7  263  sq.  lU  242  347  348(5). 

Sangallensis  n.  899  (saec.  X):  Generationum  reguo- 
rumque  laterculus  Bedanus.     III  348. 

Sangallensis  bildiothecae  civium  Vadianae  saec.  XV : 
Prosperi  clu'onica.     I  370,  58. 

8CHAFFMAUSEN  (PEOBATOPOLIS). 
Codex  bibliothecae  ministerialis  n.  42  (saec.  XI):   Isi- 
dori  chronica  minora.     II  418,  221. 

ZtililCE  (TVPvICVM,  DVREGVM,  TIGVRVM). 
Turicensis    bibliothecae    cantonalis    rep.  C,  CLXXVl 

(sacc.  XI) :  Bedae  chronica  minora.     III  242. 
Turiceusis    bibliothecae    codex   Simleri    (nunc   lateus), 

qui  continebat  notitiam  Galliarum :    I  572,  89. 

CiERIHAlVIA. 

AUGSBURG  (AVGVSTA  \1NDELIC0RVM). 

Augustanus  bibliothecae  publicae  n.  223  (saec.  XV) : 
Fasti  consulares  Augustaui,  Prosperi  chronica  cum 
additanientis,  laterculus  regum  Waudalorum  et  Ala- 
norura.     I  365  [R^)  488     III  384  456,  3. 

BAMBERG  (PABEBERGA,  MONS  PAVONIS). 
Bambergensis  E  lU  14  (saec.  XI):  Polemii  Silvii  later- 
culus  provinciaruni,  exordia  Scytbica.     I  524  sq.  (B) 

II  309. 

Bambergensis  E  III  18  (saec.  XI):  Chronica  Gallica 
a.  452,  Isidori  chronica  minora,  generationum  reguo- 
rumque  laterculus  Bedanus,  Bedae  clironica  maiora. 
I  620  (£)     U  417, 188  UI  231  347. 

Bambergensis  H.  I.  IV.  15  (saec.  VIII):  Cassiodori  de 
historicis  christianis.     1139(0). 

Bambeigensis  P  II  33  (saec.  X)  cf.  II  261. 


INDEX  IX. 


CONSPECTVS  CODICVM. 


713 


BESLIN  (BEROLINVM). 

Beroliiiensis  Lat.  lol.  u.  72  (saec.  XV):    Isidori    cluo- 

nicn  minora.     II  418,  i»s. 
Herolinensis    Lat.   lol.  n.  118   (saec.  XVI):    Marcellini 

chronicon.     II  48,  2. 
I3eroIinensis  Lat.  ibl.  u.  232  (saec.  XII):  Isiilori  cln-o- 

nica  miuora.     II  418,  199. 
liorolinensis  Lat.  fol.  u.  256  (saec.  XV):   Isidori  cliro- 

nica  minora.     II  418,  2uu. 
Hcroliuensis  Lat.  tol.  n.  289  (saec.  XV) :    Isidori   dno- 

nica  miuora.     II  418,  201. 
Uerolinensis  fol.  u.  307   (saec.  XIII):    Bedae  chronica 

miuora.     111  241. 
Berolinensis    (olim  Cizensis)    quart.   n.  298    (saec.  V) : 

Liber  paschalis  Cizeusis.     I  503  sqq. 
IJeroIineuses  Cheltenhamensium  vid.  Phillippsiani. 
BeroUneusis   Phillippsiauus  u.  41  =  1686  (saec.  IX): 

Isidori  chronica  maiora.     II  399,27  491,2;   cf.  489. 
Berol.  Pliillippsianus  n.  128  =  1831    (saec.  IX  iuc.): 

Adnotatioues  ad  cyclos  Diouysiauos,  Bedae  chrouica 

maiora  (cuui  coutinuatioue  Constautiuopolitaua),  eius- 

dem  chionica  miuora.     I  751  {B)    lU  231  [F)  241 

(F)     341,2. 
Berol.  Phillippsianus  u.  130  =  1832  (saec.  IX  vel  X): 

Bedae  chronica  minora,   raaiora  cimi  coutiuuatioue 

Constautiuopolitana ,     generationum     reyuorumque 

laterculus  Bedanus.     III  231  241  341,  :i    347. 
Berol.  Phillippsiauus  n.  131  =  1869  (saec.  LX) :  Bedae 

chrouica  niaiora.     III  231. 
Berol.  Phillippsianus  n.  132  =  1895  (saec.  X):  Bedae 

chrouica  maiora.     III  231. 
Bcrol.  Phillippsianus  n.  137  =  1896   (saec.  IX):    Isi- 

dori  chronica  minora,   Bedae  chrouica  maiora  cum 

contiuuatione  Coustautiiiopolitana.     I  3  sq.   U  418, 

202  503,  2  III  231  341,  i. 
Berol.  Phillippsianus  n.  1686  vid.  u.  41. 
Berol.  Phillippsiauus  u.  1743  (saec  VIII) :  Notitia  Gal- 

liarum.     I  564,  14. 
Berol.  Phillippsiauus  n.  1745  (saec.  VII) :  Notitia  Gal- 

liarum.     I  562, 3. 
Berol.  Phillippsianus  n.  1749   (saec.  X) :    Notitia  Gal- 

liarum.     1  564,  l.i. 
Berol.  Phillippsiauus  u.  1829  (saec.  IX) :  Ilydatii  chro- 

nica,   consularia  Coustautinopolitana,  liber  genera- 

tionis.    I  78, 1  (B)    202     U  7  (B). 
Berol.  Plullippsianus  u.  1831  vid.  u.  128. 
Berol.  Phillippsiauus  n.  1832  vid.  n.  130. 
Berol.  PhUIippsiauus  u.  1833  cf.  l  669. 
Berol.  Phillippsiauus    n.  1848:    Victor    Tonneunensis, 

lohauues  Biclareusis,  Isidori  historiae.     II  174  256. 
Berol.  Phillippsiauus  n.  1869  vid.  n.  131. 
Berol.    Phillippsiauus    u.  1879    (saec.  XV):    Prosperi 

chronica.     I  360  (^"). 
Berol.  Phillippsiauus  n.  1885  (saec.  IX):   Isidori  historia 

Gothorum   Wandalorum    Sueborum,    Auonymi    Va- 

lesiani   pars  prior  (origo   Constantini)  et  posterior. 

I  3  sq.    259    n  257  (B). 
Berol.  Phillippsiauus  n.  1895  vid.  u.  132. 
Berol.  Phillippsiauus  n.  1896  vid.  u.  137. 
Berolinensis  Pighiauus  pict.  A  61  cf.  1  30,  4. 


BRESLAU  (VRATISLAVIi). 

Vratislavicnsis  univ.  I  fol.  n.  127:    (Jhronica  Pseudo- 

isidoriana.     II  495,  i. 
Vratislavieusis  uuiv.  IV  IViI.  n.  33  (saec.  XIV) :    Chro- 

nica  Pseudoisidoriaua.     II  496,  3. 

COBLENZ  (CONFLVENTES,  CONFLVENTIA). 

Codex  aliquaudo  apud  Goerresium  n.  16  (saec.  IX/X) : 
Bedae  chronica  maiora  et  miuora,  geuerationum 
regnorumque  laterculus  Bcdauus.     111  240  347. 

CiJLN  (COLONIA  AGRIPPINA). 

Coloniensis    bibliothecae    capitularis    u.  32    (saec.  X): 

Laterculus  imperatorum  ad  lustinum  I.     III  418. 
Colouiensis   n.  83ll    (saec.  VIII/IX):    Isidori   chronica 

uiaiora,  prologus  paschac  ad  Vitalem,  Victorii  Aqui- 

taui    cursus    paschalis.     I  674  (C)    736  (cf.  739)  II 

405, 76.     Cf.  III  240. 
Colonieusis  n.  103  (saec.  IX) :   Adnotatioues  ad  cyclos 

Diouysianos,   Bedae  chronica   minora  et  niaiora.     I 

751  (C)   UI  234  241. 
Colouiensis   n.  106  (saec.  IX):    Notitia  Galliarum.     I 

572,  80. 
Coloniensis   u.  186    (saec.  IX):    Notitia   Galliarum.     I 

5G3,  7. 
Colonieusis   u.  212  (saec.  VII) :    Notitia    Galliai-um.     I 

562,  1. 

DAEMSTADT  (DAEMSTADIVM). 
Darmstadieusis  u.  146   (saec.  XV/XVI):    Isidori   chro- 
nica  maiora,  Bedae  chronica  maiora.    II  407  III  233. 

DRESDEN  (DEESDA). 

Dresdensis  D  182  (saec.  X)  cf.  I  527. 

DURLACH  (DVRLACVM). 
Durlacensis  36  F  (saec.  IX)  cf.  I  33,  8. 

FBANKFURT  a.  M.  (FRANCOFVRTVM  AD 

MOENVM). 
Fraucofurtensis  n.  104  commem.  U  119. 

FREIBURO  i.  B.  (FRIBVEGVM  BRISGAVIAE). 

Friburgensis  u.  8  (saec.  X):  Notitia  Galliarum,  trac- 
tatus  de  uomiuibus  Gallicis.     1  572,  91  613. 

GIESSEN  (GIESSA). 

Giessensis  n.  218  (saec.  XV) :  Chronica  GaUica  a.  452. 
I  624. 

GOTMA. 

Gothauus  n.  75  (saec.  VU) :  Victorii  Aquitaui  cursus 
paschalis.     I  672sq.  (G);  cf.  373. 

HAMBURG  (UAMBVRGVM). 
Hamburgensis  u.  209  commem.  U  175. 
Uamburgensis  manu  Liudenbrogii  scriptus:    Chronica 
GaUica  a.  452.     I  624. 

HANNOVER  (IIANOVERA). 

Hanoveranus  n.  704  (saec.  XVIII):    Consularia    Con- 

stantinopolitana.     Chronica  Gallica   a.  452.     I  202 

624. 

91* 


714 


CONSPECTVS  CODICVM. 


INDEX  IX. 


KAMLSEUEE  (CAEOLI  HESYCHIVM,  CAROLS- 

R^TIA). 
Caroloruhensis    (olim    Augieiisis)    ii.  CUI    (saec.  IX): 

Polemii  Silvii  laterculus  provinciarum,  notitiae  Gal- 

liarura  exempla  duo.     I  524  562,  2  572,  79. 
CaroloruLeusis  n.  CCXXIX  (saec.  IX  in.) :  cf.  III  115 

ad  10. 
Caroloruhensis  n.  CCXXXIX   (saec.  X):    Bedae  chro- 

nica  raaiora.     III  234. 
Caroloruhensis  A  5  (saec.  XII)  cf.  III  344. 

KA8SEL  (CASSELLA,  CASSELLAE). 

Cassellanus  astron.   fol.  n.  2  (saec.  IX) :    Bedae  chro- 

nica  maiora.     UI  234. 
Cassellanus  astron.  quart.  u.  I  (saec.  X)  cf.  III  240. 

METZ  (METAE,  METIS,  METTIS). 
Metten.sis    n.  134    (saec.  VIII/IX):    Isidori    chrouica 
maiora.     II  399,  2.?. 

MiJNCHEN  (MONACnrVM). 

Monacensis    Lat.    n.  2    (saec.  XII):      Isidori    chronica 

maiora.     II  404,  60. 
Monacensis  n.  210  (saec.  IX/X):  Generationum  reguo- 

rumque  laterculus  Bedanus.     III  347. 
Monacensis  n.  246  (saec.  IX) :   Bedae  chronica  maiora. 

III  238  336  sq. 
Monaceusis    n.  396    (saec.  X) :    Notitia    Galliarum.     I 

570,  67. 
Monacensis  n.  516  (saec.  XV) :  Isidori  chronica  maiora. 

II  407. 
Monacensis    u.  794    (saec.  XV):    Polemii   Silvii   later- 

culus    proviuciarum ,    uotitia    Galliarura.       I  530,  2 

571,71. 
Monacensis  ii.  3860  A  (saec.  X) :  Notitia  Galliarura.    I 

572,  81. 
Monaceusis    n.  4013:    Polemii    Silvii    laterculus    pro- 

viuciarum.     I  531,  12. 
Monaceuses   n.  4021^.   4021  <=.   4021^:    cf.  II  117  sq. 

not.  3. 
Monacengis  n.  4541  (saec.  X):  Isidori  chrouica  minora. 

II  418,  205. 
Monacensis  n.  5120  (saec.  XII):    Isidori   chronica  mi- 

nora.     II  418,  206. 
Monacensis    n.   5309    (saec.   XVI):    Bedae    chronica 

maiora.     HI  235. 
Monacensis  n.  5320  (saec.  XV):  Isidori  chrouica  maiora. 

II  404,61. 
Monacensis  n.  6221  (saec.  XII)  cf.  I  358. 
Monacensis  n.  6243  (saec.  VIII) :   Polemii  Silvii  later- 

culus  provinciarum,  notitia  Galliaruui.    I  524  .'>64, 18. 
Mouaceusis  n.  6250  (saec.  X):  Isidori  chronica  luiuora. 

II  418,  207. 
Monacensis  ii.  7484  (saec.  XV) :    Isidori  chronic;i  mi- 

nora.     II  418,  208. 
Monaceusis  n.  10058  (saec.  XI/XII):    Isidori   chrouica 

miuora.     U  418,  20St. 


Monacensis  n.  10291  (saec.  XVI):  Polemii  Silvii  later- 

culus    proviuciarum ,     notitia    Galliarum,    recensus 

montium  portarum  viarum  urbis  Romae.     I  531, 10 

545  671,72;  p.  X  add.  ad  p.  545. 
Monacensis  u.  12266  (saec.  XV):  Isidori  clirouica  mi- 

nora.     II  418,  210. 
Monacensis  n.  12361  (saec.  XV/XVI):    Prosperi  chro- 

nica.     I  370,  .'.7. 
Monacensis  n.  12631  (saec.  XII):  Isiduri  chronica  mi- 

nora.     U  418,  211. 
Monaceusis  n.  13031  (saec.  XII):  Isidori  chronica  mi- 

nora.     II  418, 212. 
Monacensis  n.  14334  (saec.  XV) :  Isidori  chronica  mi- 

nora.     II  418,  213. 
Monacensis  n.  14430  (saec.  XIV) :  Isidori  chronica  mi- 

nora.     II  418,  214. 
Monacensis  n.  14456  (saec.  IX)  cf.  I  34. 
Monacensis  n.  14613  (saec.  XI):    Cassiodori   chronica 

cum  additameuto.     I  675  [X)    II  118. 
Monacensis  n.  14725  (saec.  IX)   cf.  III  240. 
Monacensis  n.  14746  (saec.  IX):    Bedae   chrouica  mi- 

nora.     III  241. 
Monacensis    u.  17093:    Isidori    chrouica    ininora.     II 

418,215. 
Monacensis  n.  17739  (saec.  XII):  Isidori  chronica  mi- 

nora.     II  418,  216. 
Monacensis  n.  18158  (saec.  XI)  cf.  III  240. 
Monacensis  n.  I8I92  (saec.  XI):    Isidori    chriniica  mi- 

uora.     II  418,  217. 
Mouacensis  n.  18628  (saec.  X):    Bedae    chronica    mi- 

nora.     III  241. 
Monacensis  n.  21557  (saec.  XI):    Bcdae   chronica  mi- 

uora.     ni  242;   cf.  240. 
Monacensis  n.  22227  (saec.  XII):  Isidori  chronica  mi- 

nora.     II  418,  218. 
Monacensis    Graec.    n.  419    (saec.  XIV)     cf   III  360 

uot.  2. 
Monacensis  universitatis  n.  6  (saec.  XI  ex.) :  Chronica 

Gallica  a.  452.    I  630  {M). 

REICHENAU  (AVGIA  DIVES  S.  MAIOR). 

Augiensis  saec.  VIII/IX  (hodie  deperditus) ,  qui  con- 
tinebat  Prosperi  chronica  cum  additamentis,  Cassio- 
dori  chronica,  laterculum  reguiu  Wandalorum  et 
Alanorum:    vid.  I  302  (iJ)    488    U  117    lU  456,1. 

SPEIER  (SPIRA  NEMETVM). 

Spirensis    deperditus,    cni   inerant  Prosperi   chronica, 

vid.   I  3.53  sq. 
Spirensis  deperditus  (saec.  IX/X),    qui  contiiiehat  Po- 

lemii  Silvii  laterculuin  proviuciarum,  vid.  I  527  sq. 

STUTTOART  (STVTGARDIA). 
Stutgardieusis  Iiist.   fol.  410    (saec.  XII):    Computatio 
a.  452.     I  149  {Z). 

TRIER  (AV6VSTA  TREVERORVM,  TREVERI). 

Treverensis  iani  deperditns  (saec.  IX),  qui  cuntinebat 
Bedae  chrouica  luaiora,  vid.  III  238. 


INDEX  IX. 


CONSPECTVS  CODICVM. 


715 


WOLFENB  UTTEL  (GVELFERBYTVM). 
(iuelteibytanus  Augustanus  fol.  .'j,  3  (saec.  XVI):    Isi- 

Jori  chronica  maiora  et  minora.     11  407  419,  233. 
Ciuellerbyt.  Augustanus  fol.  38,  27  (saec.  XIV):  Isidori 

chronica  minora.     11  419,  234. 
(iuelferbyt.  Augustauus   fol.  83,4   (saec.  XV):    Isidori 

cbrouica  minora.     II  419,  23.1. 
Guelferb)-t.  Augustauus  fol.  83,  23    (saec.  XV):    Chro- 

nica  Gallica  a.  452.     I  625. 
tiuelferbyt.  Uudianus  n.  18  (saec.  XV):  Prospcri  clu-o- 

nica.     I  370,  61. 
(iuelferbyt.  Gudianus  n.  74  (saec.  XIV):  Isidori  chro- 

nica  minora.     II  419,  236. 
Guelferbyt.  Gudiauus  n.  127  (saec.  XI):    Bedae  chro- 

nica  maiora.     III  237. 
Ciuelferbyt.    Gudianus    u.   152    (saec.  XV):     Prosperi 

chi-ouica.     I  370, 62. 
Guelferbyt.  Gudianus  n.  298  (saec.  XV) :   Isidori  chro- 

nica  minora.     II  419,  237. 
Guelferbytanus  Helmstadiensis  n.  174  (saec.  XV) :  Isi- 

dori  chronica  minora.     II  419,  238;  cf.  505. 
Guelferbyt.   Helmstadiensis    n.  488    (saec.  X) :     Isidori 

chronica  minora.     II  419,  239. 
Guelferbyt.  Helmstadiensis  n.  579  (saec.  IX) :    Isidori 

chronica  maiora,  paschalis  Campani  exordium,  gene- 

rationum  regnorumque   laterculus   Bedanus.     I  744 

( IT')    II  404,  66   m  348. 
Guelferbytanus  Weissenburgensis  n.  3  (saec.  X) :    No- 

titia  Galliarum.     I  572,  89  A. 
Guelferbyt.  Weissenburgensis  u.  64   (saec.  VUI):    Isi- 

dori  chrouica  minora.     II  419,  24o. 
G  uelferbytanus  uov.  404,  2:  Prosperi  chronicurum  par- 

ticula.     I  370, 63. 

WURZBURG  (HERBIPOLIS,  WIRCEBVRGVM). 
Wirceburgensis  saec.  IX  cf.  III  240. 

ZEITZ  (CITIVM,  CIZA). 

Cizensis  fol.  19  vid.  I  503. 

ATSTRIA. 

MOLK  (MEDELICA,  MELICIVM). 
Melicieusis    n.  716    (saec.  XV):    Isidori    chrouica    mi- 
nora.     11  418,204;  cf.  503,  3. 

OLMUTZ  (OLMVNCIA,  OLMVTIVMj. 
Olmutiensis    universitatis    b  20    (saec.  XV):    Isidori 
chronica  maiora  cuni  additamentis.    II  403,  52  493,  3. 

PRAG  (PRAGA). 

Pragensis  bibl.  univ.  IV  C4  (s.aec.  XV):  Chronicorum 
Bedae  minormn  exempla  duo.     III  242. 

WIEN  (VINDOBONA,  VIENNA  AVSTKIAE). 
Vindobonensis  n.  67  (saec.  XII):   Isidori  clu'ouica  mi- 

nora.     U  418,222. 
Vindobonensis  n.  85  (saec.  XI)  cf.  I  add.  p.  XI. 


Vindobonensis    n.  89    (sjiec.  IX):     Isidori     chronica 

maiora ,    de   mensuris  etc,    de   nominibus    Gallicis. 

I  516  sq.  549  613  II  406,77. 
Vindobonensis  n.  138  (saec.  XV):  Marccllini  Lhroiucun 

cpitomatum.     II  51,3. 
Viudobonensis    n.  323    (saec.  XII) :    Isidori    chronica 

maiora.     II  406,  78. 
Vindobonensis  n.  344   (saec.  XV) :    Prosperi  chronica. 

1  .370,  i9. 
Vindobouensis    n.  4(38    (saec.  XI/XII):    Generationum 

regnorumque  laterculns  Bedauus.     lU  348. 
Vindobonensis  n.  427  (saec.  XII):  Isidori  chrouica  mi- 

nora.     II  418,  223. 
Vindobonensis  n.  557  (saec.  XII):  Bedae  chronica  mi- 

nora  cura  contiuuatione  Carolingica  prinia.     HI  242 

344. 
Vindoboneusis  n.  580   (saec.  XI):  Bedae  chrouica  ml- 

nora ,    clnonica    Pseudoisidoriana ,    Isidori    chronica 

minora.     II  419,224  495,1  (cf.  505)   UI  242;    cf.  I 

367. 
Vindoboriensis    n.  683    (saec.  XIV):    Isidori    chronica 

minora.     II  419, 22,"). 
Vindobonensis    n.  714    (saec.  XIII)  :     Isidori   chronica 

miuora.     U  419,  226. 
Vindobonensis    n.  1625   (saec.  XIII):     Isidori.chruniea 

minora.     U  419, 227. 
Vindobonensis   n.  2285   (saec.  XIV) :    Isidori   chronica 

minora.     U  419, 228. 
Vindobonensis    n.  3097    (saec.  XV) :    Lsidori    chronica 

minora.     U  419,  229. 
Vindobonensis    n.  3102    (saec.  XVI) :    Polemii    Silvii 

laterculus  provinciarum.     I  531,  9. 
Viudobonensis  n.  3103  (saec.  XV):  Polemii  Silvii  later- 

culus    proviuciarum ,    Notitia    (Talliarum.      I  531,  8 

571,  75. 
Vindobonensis  n.  3126  (saec.  XV):    Prosperi  epitome. 

I  357,  3. 
Viudoboneusis    n.  3130    (saec.  XV):    Isidori   chi-onica 

maiora.     U  4(X),  33. 
Vindobonensis  n.  3190  (saec.  XV):  Notitia  Galliarum. 

I  568. 
Vindobonensis  n.  3334  (saec.  XV)  cf.  UI  344. 
Vindobonensis  n.  3400  (saec.  XV) :  Prosperi  chronica. 

I  370,  60. 
Vindobonensis    n.  3416    (saec.   XV):     Chronographus 

a.  354,  fasti  Viudobouenses.     I  31,7     263. 
Vindobonensis   n.  4831    (saec.  XV):    Isidori    chronicu 

minora.     U  419,230;  cf.  506. 
Vindobonensis    n.  5351   (saec.  XIV) :    Isidori  chrouica 

minora.     U  419,  231. 
Vindoboneusis  n.  11857   (saec.  XVI):    Notitia   Gallia- 

i-um.     1  572,  88. 
Viudoboneusis  n.  12600  (saec.  XII)  cf.  III  240. 
Vindoboneusis  n.  12825:    SUvii   laterculus   proviucia- 

rum.     I  531,  14. 
Viudobonensis  n.  13637  (saec.  XIV):    Isidori  clironica 

minora.     U  419,  232. 
Vindobonensis   n.  13707    (saec.  XV):    Bedae   chronica 

maioi"».     III  237. 


716 


CONSPECTVS  CODICVM. 


INDEX  IX. 


RTSSIA. 

PETROPOLIS. 

Petiopolitaiius  bibliothecao  imperialis  n.327  (saec.  IX): 

vid.  I  3  sq. 
Petropolitanus  n.  422  (saec.  IX) :  vid.  I  3  sq. 
Petropolitanus  k  Q.  v.  Old.  I  n.  20  (saec.  IX):   Isidori 

clironica  inaiora  et  liistoria  Gotliorum.      II  257  {Z) 

404,  68. 
Petropolitanus    'A.  Q.  v.  Old.    I    n.  28    (saec.  XI  fiu.) : 


Generationum  regnorumque  laterculus  Bedanus.    HI 
348.  

Codex  Antonii  Augustini  n.  39  cf.  1  86  not.  5. 
Codex   Alex.   Petavii    cf.  II  52,13    (ilarcellini  cla-oni- 

con). 
Codex  Sigeberti  deperditus  vid.  I  623  (Cbronica  Gal- 

lica  a.  452). 
Codex  Sirmondi  vid.   1  G73    (Victorii  Aquitaiii    ciirsus 

paschalis). 


ADDITAMENTA 

AD  VOL.  I*). 


ad  [1.  5.  'J"ractatus  cluos  adhuc  comprelieusos  sub  uomine  Anoiiynii  Valesiani  ad  eundem  auctorem  rettulit 
uuper  Carolus  Frlck  {zur  Textkritik  und  Sprache  des  Anonymus  Valesianus  in  commentatioiubus 
Woelft'linianis  1801  p.  339seq.)  argumentis  futtilibus  et  perversis,  ut  recte  vidit  qui  nuperrirae  de 
tractatu  altero  egit  Carolus  Cipolla  (p.  27  commeutarii  cit^iti  infra  in  add.  ad  p.  259).  utrumque 
libellum  niero  casu  conlunctum  esse  evidenter  patet. 
ad  p.  14  adde 

m  LIBRO  GENERATIONIS  I. 
B  =  Berolinensis  Phlllippslanus  n.  1829  saec.  IX  (v.  p.  78). 
C  =  Phllllppsianus  n.  12266  saec.  X  (v.  p.  80). 
F  =  Parislnus  10910  saec.  Vll/Vni  (p.  78). 
G  =  Saugalleusis  n.  133  saec.  IX  (p.  80). 
0  =  Cavensis  similesque  (v.  p.  79). 
ad  p.  17.     Ipsius  arclietypl  fragmentum  postea  eruderatum  hoc : 

S 
I 
P 
A 

editum  a  Rossio  Bidletl.  cristiano  1873  p.  160  tab.  XII  ostendit  in  eloglo  non  fuisse  nlsi  Damasi  papae. 
monuit  Rossius. 
ad  p.  18.  Pelrescli  eplstula  ad  fratrem  data  dle  22.  lan.  1625  (edita  cura  Philippi  Tamlzey  de  Laroque 
lettres  de  Feiresc,  vol.  6  p.  83)  acouratius  nos  edocet  de  vIcIIjus  codlcis.  J'oubliois,  Peiresclus  scrlblt, 
de  rous  dire  que  M.  Bubens  m'escript  que  M''  V Ambassadeur  de  Flandres  luy  a  faict  instance  pour 
recouvrer  le  calendrier  MS.  que  feu  M.  Schilder  m'avoit  donni.  Vous  SQavez  ce  que  je  vous  en  avois 
dict  aultrefoys.  .Te  vous  prie  de  le  luy  tesmoiyner,  «  sc^avoir  que  la  premiere  foys  que  je  Veus, 
M''  Scliilder  me  Vavoit  prestc  disant  qu'il  appartenoit  au  s^  Bresidant  d'Arras  el  qiie  lors  fen  fs  faire 
des  portraicls  ct  extraicts  que  fenvoyay  a  Eome,  pour  les  faire  imprimer  en  taille  douce  avec  les  com- 
mentaires  de  M''  Aleandro,  comme  je  m'asseure  qu'ils  seront  imprimez  de  faict  tost  ou  tard.  Et  pcu 
aprez  ledict  s^  Schilder  estant  venu  h  Paris,  et  monstrant  de  desirer  de  le  recouvrer,  je  le  luy  rendis, 
avec  mes  trez  humhles  remerciemens,  luy  tesvioignant  neantmoings  beaucoup  de  reyret  de  voir  que  cette 
piece  courust  fortune  de  retomber  entre  les  mains  des  persones  qui  n'en  fussent  pas  curieuses  comme 
elle  meritoit,  attendu  mesme  que  la  moiiii!  dudict  halendrier  manqtioit  et  se  trouvoit  avoir  estc  resiitiiee 

par  quelque  hon  homme  qui  ne  s'y  coynoissoit  yuiires ,   et  qui  avoit  fort  mal  rencontrc Allors 

il  me  dit  que  ledict  «''  Bresidant  d'Arras  le  luy  avoit  souvent  offert  en  don  et  qu'il  avoit  faict  scrupule 
de  Vaccepter,  dont  je  le  tan^ay  hien  fort  et  aultant  qu'il  peut  estre  permis  h  un  amy.  II  le  r'emporta 
donc  en  Flandres  en  s'en  retournant,  et  me  promit  de  tascher  de  Vobtenir  en  pur  don  dudicl  sr  Presi- 
danl,  auquel  cas  il  me  le  rapporterolt,  el  m'en  feroit  le  maistre.  Et  de  faict  revenant  quelques  mois 
aprez,  il  me  le  r'apporta  avec  mille  compliments  d'honneur  et  de  courtoisle,  et  passant  en  Hespayne, 
me  dict   que   ledict  «''  Presidant   luy   avoit   tesmoiync    d'estre   marry  que    la   chose  ne  fust   de  plus  de 

consequance  pour   Ven    ohliyer Comme   auparuvant  je    n  avois  2»^^  osi  me   dispenser  d'envoyer 

Voriginal   h   Rome,    de   crainte    des    damjers   des    chemins,    ajin    dc   lc   pouvoir  mieux  yarcntir  a   son 


*)  Horum  additamentorum  ad  vol.  1   pleracjue  ad  Ipsum  adlecta  hoc  loco  repetuutur. 


718  ADDITAMENTA. 

premier  maistre,  lorsque  je  le  fus  devenu,  je  me  dispensay  de  Venvoyer  h  Jtome  par  commoditi  bien 
asseuri,  oh  il  fut  trez  hien  receu,  et  oa  il  est  encores,  en  main  de  persone  si  qualifiee,  que  je  fairois 
grand  scrupule  de  la  (sic)  luy  tirer  des  maijis,    tant  quHl  luy  jilaira  d'e7i  user;   m^asseurant  toutefuys 

que  je   la   poiirray  recouvrer  tost   ou  tard,  quand   11  fauldra   mettre  cette  piece   en  lumiere Si 

cez  3f"  insistent  h  vouloir  si;uvoir  a  qui  le  lalendrier  3IS.  a  esti  enroyi  h  Rome,  il  n'y  auroit  pas 
de  danyer  de  faire  sentir  h  M''  Euhens,  comme  souhs  main,  que  vous  croyez  que  le  Pape  (qui  est 
curieux,  et  qui  en  avoit  ouy  parler  par  M.  Aleandro  qui  y  iravaille  dessus)  m'ayant  faici  sentir  qu'il 
desiroit  de  voir  Voriginal,  je  le  luy  envoyay,  mais  que  je  serois  bien  marry  qu'on  luy  en  allast  faire 

de   Vimporiuniti.     Cest  pourquoy  il  ne   le   fault  dire   que   soubs  promesse  de  ne  le  pas  redire 

S^achez  un  peu  de  M''  Rubens  tous  les  noms,  qualitez  et  dirjnitez  du  s''  preaidant  d'Arras  dont  est 
question,  et  mesme  quelqtie  chose  de  sa  vie,  et  telle  qui  se  peult  inserer  en  un  Elorje  d'honneur  pour 
luy,  que  je  veux  envoyer  au  s^  Aleandro.  lam  apparet  codicem  factuni  Peirescii  comniodatum  esse 
ab  60  Hieronymo  Alcandro  degenti  Romae  et  eerte  ad  a.  1625  ibideni  mansisse. 

ad  ji.  19  not.  2.  Imagines  planefarum  dies  regentium  repertas  in  codice  autiquo  inter  suos  libros  babuit 
Cassianus  a  Puteo  (del  Pozzo)  defunctus  Romae  a.  1657  teste  Biancbinio  (la  storia  universale  Romae 
1697  1.  I  c.  2  p.  86),  qui  Saturni  imaginem  inde  edidit  ligno  expressam.  inter  reliquias  collectaneorum 
eorum  bodie  notas  (v.  Robert  die  antihen  Sarkophayreliefs  vol.  2  p.  XI)  liaec  imago  non  videtur  super- 
esse.     tracta  est  omnino  a  Cassiano  e.x  Aleandrinis.     admonuit  Huelsen. 

ad  p.  34.  Attamen  magis  crediderim  Columbanum  eogitasse  de  spatio  quod  iutercedit  inter  annum  Damasl 
primum  366  et  Hilari  extremum  468  computatum  ad  aliquera  episcoporum  Romanorum  elencbum. 
Scottis  si  Chronograpbia  a.  354  innotuisset,  vestigia  eius  certiora  vi.x  deficereut. 

ad  p.  50 — 61.     fastos  consulares  a.  354. 

ad  a.  317  adde  fidenato  A^(f)  —  373  tricipiuo  A  —  382  commio  vel  cominio  A  —  446  I  om.  AF^  — 

592  ficulo  {non  siculo)  AV  —  711  scr.  Hirtio. 

ad  p.  62.     Rossius  (inscr.  cbr.  urb.  Rom.  I  p.  LXXXVIII)  adsentiente  Kruscbio  {Studlen  zur  Chronoloyie  p.  74) 

extrema  laterculi  paschata  iudicat  computatione  anticipata  esse,  tabulam   ipsam   antea  editam.     idera 

Kruscbius  1.  c.  p.  67  ad  a.  326  scribi  iussit  ///  non.  (pro  idus)  Apr. 

ad  p.  70—76.     Indicis  episcoporum  cura  depositionibus  eorura  et  martyruni  exemplar   scriptum  repperi   (indi- 

caverunt  Weilandus   et   Arndtius    iam  defuncti  ambo)    adiectum   ad   commentariorum   Platinae  de  vitis 

pontificum    editionis  Coloniensis   a.  1574   exemplar  adservatum    in    bibliotheca   publica  Berolinensi  (iam 

Berol.  ms.  Lat.  fol.  508);    textus   prope  aocedit   ad  nostrum  G  uec  dubium   est   pendere   eum   a  libro 

Luxemburgensi  (of.  p.  18).     nihilominus  addo  variam  lectionem  receptis  etiam   orthographicis  plerisque. 

p.  70,  2  dionysi  — •  5  miltiades  —  10  eusebi   —  11.  12  ordine  permutato  ex  corr.  —  13  arelia. 

p.  71,2  iudaea   —    11   maio]   ianuario    {marg:   iun.)    —    14  mense    iunio   om.    —    18  pbilippi   — 

23  seuues  —  26  systi  —  28  albaua  —  30  iulianetis  et  ix.  sraaracdi,  inmargine:  v(etus?) 

m(embrana?)  iulianetis  et  ixmaracdi. 

p.  72,  2  yppoliti  —  4  timotbei  —  5  bassillae  —  7  nonni  bis  positum  —  9  bassiUae  —  11  bas- 

sillae  —  19  aristhon. 
p.  73,  6  tiberi  —  8  consules. 

p.  74, 3   uespassiani    —    4  uespassiano   —   5   inito   —    7  anaclyto   —    9  duo  —   13  syxtus  — 
21  [corrige  err.  typ.  m.  xxi  ^Jro  d.  xxi]   —  23  raandata  continentur  —  28  erenniani  — 
33  calistus  —  36  clemetino  —  38  tempore  poutiauus]  tempotianus. 
p.  75, 6  gordiaui  et   pliilippi    —    grato]   rato    —    7  laconibus    —    coemeteria    —    9  carcere  — 
10  monses    —    14  se  separauerunt]   sparauerunt    —    15  monse    —    16   centumcelis   — 
18  exol  —  22  syxtus  —  m.  xi]  m.  xii  —  24  die  —  29  d.  iii]  d.  uii  —  30  die  —  31  xui] 
ui  —  33  die  om. 
p.  76,  I   m.  ui]  m.  uii  —  3  diem  xuij  die  xii  —  [4  adn.  scr.  d.  uiiii  B  pro  d.  uiiii  Z]   —   14  basi- 
lica  —  basilica  —  1,5  quae]  qui  —  basilica  iulia  qui  —  17  basilica  —  18  et]  a 
ad  p.  73.     'Che  nel  catalogo  episcopale  romano  vi  sieno  indlzi  di  dale  provententi,  non  da  fonte  ecclesiastica, 
ma  dalV  archivio  della  jirefettura,  Vho  imparato  dalla  doppia  rlata  delV  inizio  di  Milziade,  e  da  quella 
del  cessatio  episcopatus.     Inonde  non  pretendo  ,   che   il    catalogo  intero    venya  dagli  archivi  della  pre- 
fettura,  ma  che  nella  sua  compiilazione  vi  e  indizio  di  date  e  di  notizia  di  tipo  civile  non  ecclesiastico'. 
haec  in  litteris  ad  me  datis  Rossius. 
ad  p.  78  seq.     Codicibus ,  qui  excerpta  habent    ex   libro    generationis    addeiidus    est  origine  Turonensis .  hodie 
Parisinus  nottv.  acq.  n.  1613   (Uelisle   catalogue    des   mss.    des  fonds  Lihri  et    Barrois  1888  p.  63  seq.) 
saec.  IX,  f.  8  continens  computos  quinque  hos; 

1.  ex  libro  lulii  Africani,  qui  primus  Latinorum  post  Christi  adventum  scripsit  de  temporihus  atque 
aetatihus  saeculi. 


ADDITAMENTA.  719 

ab  Adam  iisque  a  (sic)  diluvium  aiini  IIMCCXLII. 

ad  (stc)  diluvio  usque  ad  Abraham  auni  ICLXLI. 

ab  Abraham   vero  usque   quo   exirent  de   Egypto  educente  eos  Moysi,    quando  et  pascha  iecerunt, 

anni  sunt  CCCCXXX. 
ab  exodo  Egypti  usque  in  transitum   lordanis,  quando  lesus  pasoha  caelebravit,  sunt  auni  XLI. 
Ezehias  post  annos  CCCCLXIIII  caelebravit  pascha. 
post  Ezehiam  losias  anno  centesimo  XIIII"  pascha  celebravit. 
post  losiara  Esdras  post  annos  CVIII  pascha  caelebravit. 
post  Esdram  servat  autem  generationes  Christi  post  annos  DLVm  pasclia  fit. 
a  generatione  autem  Christi  post  XXX  annos,  cum  passus  est  dominus,  pascha  celebratum  est;  ipse 

euim  erat  iustuui  pasclia. 
a  passionera  autem  domiui  usquo  iu  XIII  annuni  imperii  Alexandri  Cesaris  anni  CCVI  servatum  est 

pascha  quod  in  commemorationem  domini  nostri  lesu   Christi  servatur  an  (sicj  nobis. 
fiuut  igitur  omnes  anni  ab  Adam  usque  in  huuc  diem  anni  VDCCCXXXVIII. 
Haec  sumpta  sunt  ex  libro  generationis  c.  305 — 314  (supra  p.  130).    eum  quod  epitomator  tribuit  lulin 
Africano,   conferendum  est  cum  eis  quae  exposuimus  p.  86  not.  4;  neque  taraen  hoc  loco  quaestionem 
de  auctore  retractabimus.     ipsa  inscriptio  unde  veuiat,  ignoro ;  ex  adlegatiouibus  Africaui  reliquis  proxime 
ad  hanc  accedit  relata  in  serie  regura  Pontaciana  apud  Schoenium  chron.  Hier.  vol.  I  app.  p.  37. 

2.  item  ex  eodem  libro. 

Ab  Adam  usque  ad  diluvium  anni  HCCXLII. 
a  diluvio  usque  ad  Abraham  anni  ICLXX. 
ab  Abraam  usque  ad  Moysen  anui  CCCXLIIU. 
a  Moyse  usque  ad  Samuel  anni  CCCCLXXIIII. 
a  Samuel  usque  ad  regem  Ezebiara  anni  DCII. 
ab  Ezebia  usque  ad  Gagiuni  lulium  Cesarera  auni  DLXVII. 
a  Gaio  lulio  usque  ad  domini  nostri  nativitatem  anni  XLVH. 
a  nativitate  domini  nostri  lesu  Cbristi  usque  ad  passionera  eius  auui  XXXUI. 
a  passione  domini  usque  ad  Constanciura  et  Maximianum  consules  anui  CCLXVIIII. 
Computus  deduetus  ad  a.  p.  Chr.  302  unde  veniat  ignoro. 

3.  ex  libro  qui  titulatur  cronica  Eusebii  adque  leronimi. 
ab  Adam  usque  ad  diluvium  anni  IICCXLU. 

a  diluvio  usque  ad  nativitatem  Abrahae  anni  DCCCCXLII. 

a  nativitate  quippe  Abrahae  usque  ad  Moysen  et  egressum  Israelis  Egypto  conpntantur  anni  DV. 

a  Moysen  autera  usque  ad  Saloraonem  et  primam  edificationem  terapli  auui  CCCCLXXVIIII,  secun- 

dum  minorera  taraeu  numerum,   quera    tercius  regnorum  liber  continet:    nam   iuxta  volumen 

iudicum  supputantur  anni  DC. 
a  Salomone  usque  ad  instaurationem   templi,   que  sub  Dario  Persariun  rege   facta  est,   coUiguntur 

anni  DXVI. 
porro  a  Dario  usque  ad  praedicationem  domini  nostri  lesu  Christi  et  usque  ad  XV  annu  (sic)  Tiberii 

priucipis  Romanorum  explentur  anui  DXLVIU. 
itaque  siraul  fiuut  ab  Abrabam  usque  ad  V™  (sic)  Tiberii  annura  auui  UXLIIII. 
fiunt  siraul  ab  Adam  usque  ad  suramum  anuum  Tiberii  anni  VCCXXVIII. 
Similia  habet  Hieronymus  ad  a.  Abr.  2044. 

4.  ex  libro  Isidori  Hispalensis  episcopi. 

Tiberius  regnavit  annos  XXUI  (xxii.  i  cod.).     huius  XV™o  regni   anno   dominus   crucifixus   est  per- 
actis  a  priucipio  mundi  annis  VCCXXVIH. 
Ex  chronicis  Isidori  maioribus  vol.  2  p.  454  c.  239,  sed  ibi  praescribitur  annus  Tiberii  XVIU. 

5.  ex  libro  Bedaq  presbiteri. 

Anno  suo  (scr.  XV»)  imperii  Tiberii anni  sunt  VCCXXVUI. 

Ad  marginera  adnotavit  mauus  aequalis  haec: 

Cave,  prudens  calculator,  ubicumque  per  totura  bunc  librura  huiusmodi  supputationem  inveneris,  ne 
putes    iuxta  Hebraicam  veritatem  annos    positos,    sed  secundum  LXX  iuterpretes,    quos  et 
leronimus  et  Augustinus  teste  Beda  docent  in  hoc  non  esse  sequendos. 
Ex  chronicis   maioribus  Bedae  vol.  3  p.  282  c.  273   sequuntur  in  codice   comparationes  paschales  factae 
inter  P>usebium,  Dionysium,  Victorium  similiaque  miscellanea. 

ad  p.  86,  20  attribuemus]  scr.  attribuenda. 

ad  p.  89  c.  1  v.  3  usque  ad  ordinem]  usque  ad  hodieruum  eonicit  Sirschfeld. 

CHRONICA   III.  92 


720  ADDITAMENTA. 

arl  11.90  lib.  gcn.  II  c.  20  quorum   omniumj   Segofridus  Mekler,    qui  Frickio   codiceui  coutulit,   legit  quoniam- 

que  oportet;  codice  deiiuo  iuspecto  consultisque  amicis  peritis  iudicavimus  siglis  saue  lioc  loco  obscuris 

significari  posse  quoniam  oportet. 
ad  p.  98  Chr.  AI.  60  scr.  (4)  Greci.  (5)  Medi. 
ad  p.  102  lib.  gen.  c.  151    interpungandum    fuit  Bytyniam  veterem,    Frygiam  altiorem,    item  Chr.  Alex.  c.  123 

liithyniam   antiquam  qid   vocatur,    Frygiam.     monuit   K.  I.  Neumanu  Deutsche  Litteratur-Zeituny  1894 

p.  555;  subesse  Graeca  BiS^iviay  ttQxuiciv  <pQV)'iaf  rtjv  itvia  xaXovf/eftji'. 
ad  p.  147  V.  24.     Diasuriae  dedicatus  titulus  Aquiucensis  est  in  C.  I.  L.  III  S  u.  10393. 
ad  p.  189  c.  521 — 524.     In  margine  scr.  OL  quater  pro  C  vel  G. 
ad  p.  205  a.  261 

scr.  ii  om.  <S^(  'J. 

ad  p.  205  seq.     In    excerptis    ex    chronico    Paschali   quod  non   separavi  Malaliaua   ab   iis ,   quae   consularibus 

Constantinopolitanis    respondent,    ideo    factura   est,  quod    secuudum    leges    operis    abstinendura    fuit   a 

tractandis  Graecis,  sicut  explicui  vol.  2  p.  45.     sed  paenitet   iam  oboedientiae  nimiae,   meliusque  Mala- 
liana  (indicata  I.  c.)  omisissem. 

ad  p.  209  a.  473 

scr,  plilippo  C. 
ad  p.  214  a.  658 

scr.  Achenobarbo  pro  Achenobardo. 
ad  p.  216  a.  715 

scr.  KeveutQivov. 

ad  p.  231  a.  306.     Diem  npo'  »;'  xaXaviMv  Avyovanov  habet  Chronicon  paschale  paullo  antea. 

ad  p.  249  sub  I  adde: 

P  =  codex  Vaticanus  Palatinus  n.  927  saec.  XII. 

ad  p.  259.  Carolus  Frick  (vide  supra  ad  p.  5)  chronica  Theodericiana  codicis  Palatini  eadem  esse  negans  atque 
quae  continentur  codice  Beroliuensi,  propterea  quod  librario  illi  placuit  lordauiana  quaedam  iis  inserere, 
nou  tam  diversum  a  Betlimanniano  iudicium  tulit  quam  idera  repetivit  forma  mutata  :  k  questione  di 
parola,  recte  dixit  CipoUa  qui  de  iisdem  chronicis  nuperrime  egit  in  tractatu  amplissimo  Bullettino  delV 
instituto  storico  Jtaliano  n.  2  (Roraae  1892)  p.  7 — -98.  Cipolla  et  de  utroque  codice  ita  iudicavit,  ut 
iudicavi  ego,  et  Palatinura  librura  recte  prouuntiavit  inutilera  esse,  nou  recte  ubieumque  lectio  codicis 
iam  Berolinensis  a  me  relata  recedit  a  Gardtliauseniana,  optioneni  iuter  utramque  sibi  liberam  esse 
existimans.  Euehlius,  a  quo  ad  codicem  illura  Gardthauseuiana  editio  pendet,  etsi  perite  et  diligenter 
officio  functus  est,  ego  ab  eius  lectione  non  discessi  nisi  codice  interim  nostro  facto  cum  cura  exarai- 
nato.  exempll  causa  cum  ad  anonymi  Valesiani  c.  57  (p.  322,  2)  Gardthausenus  ante  v.  Theodericus 
adnotavisset:  lac.  1  vers.,  id  ego  sustuli,  quoniam  codex  ibi  non  hiat,  sed  solito  more  interstitium  habet 
versus  unius  non  scripti,  et  sine  causa  CipoIIa  p.  49  queritur:  la  iacuna  .  .  7ion  la  trovo  indicata  dal 
Mommsen.  idem  p.  50  cum  itegat  plenum  duorum  librorum  Beroliuensis  et  Palatini  variam  lectionem 
in  mea  editione  reperiri,  eatenus  id  verura  est,  quod  suppressi,  ut  raonui  p.  6.  260,  tara  orthographica 
pleraque  quam  recognitoruin  anteriorura  errores  a  rae  reiectos ;  praeterea  leviusoulis  exoeptis  (ut  p.  314,  34 
ubi  dedi  sua  P,  non  animadverti,  quod  animadvertit  CipoDa,  id  correctum  esse  ex  suo  —  1  p.  318  c.  54,  9 
non  adnotavi  uaedentae;  —  p.  326,  13  ei  additura  esse  a  priraa  manu  insuper  habui),  videor  mihi 
Palatini  quoque  libri  variani  lectionem  proposuisse  integrara  et  veram.  in  iis  autem  quae  reieci  recte 
me  fecisse  et  esse  etiam  nocivum  aliquod  diligeutiae  genus  vere  periti  non  negabunt.  quod  si  rainutiis 
iis,  quae  ad  lectiouem  coustitueudam  nullo  niodo  faciunt,  editionum  margines  onerantur  et  fide  editori 
denegata  accipiuntur  spreta  pro  neglectis,  bonae  litterae  peribunt  in  raari  magno  inutilitatium  philo- 
logicarum. 

ad  p.  260.  Adnotavit  Carolus  CipoUa  (I.  c.  p.  24)  in  codice  Palatino  chronica  Tlieodericiana  finire  f.  132, 
sequi  locum  ex  dialogis  Gregorii  lulianus  namque  eundera,  quem  ego  p.  4  rettuli  adesse  eo  ipso  loco 
iu  codice  Berolinensi. 

ad  p.  266  V.  17  post  nos  exciderunt  verba  eius  operi. 

ad  p.  267.  In  aucfario  Prosperiano  Havuiensi  quae  ad  regnura  Visigothorum  Arelatense  pertinent  adnotationes 
a.  476,  1.  a.  486.  496.  498  nura  sumptae  sint  ex  chrouicis  Italicis,  in  dubitationera  vocavit  Kaufraannus 
{Forschungen  ztir  deutschen  Oeschichte  vol.  13  a.  1873  p.  418  seq.)  et  magis  credidit  eas  descendere  ex 
annalibus  Gallicis.  verum  est  compilationera  illam  ex  multis  scriptis  coassatara  eiusmodi  suspicioui 
iustum  locum  praebere;  sed  cum  annales  Gallici  qui  quidera  nobis  noti  sint  similia  nulla  babeant  et 
extreino  saeculo  quinto  res  in  provincia  Narbonensi  et  in  Italia  gestae  multis  modis  conexae  fuerint, 
videtur  adquiescendum  esse  iu  derivatione  recepta. 


ADDITAMENTA.  721 

ad  p.  268  inscriptio  IH  POST  PROSPERVM  coUocanda  est  post  c.  16. 

ad  p.  270  ante  c.  39  potuit  addi  ex  p.  478  c.  1341  v.  8  Leo  qul  sedii  annis  XXI  mens.  I  dies  XIII. 

ad  p.  272  qui  ox  v.  4  in.  tran.fpone  ad  v.  5  in. 

ad  p.  289  a.  250.     De  Xysti  et  Laurentii  martyrio  perperam ,   sed  antiqun  tempore  relato  ad  Decium  cxposuit 
Rossi  lioma  sotterr.  2  p.  212. 

ad  p.  300  a.  410.     Dies  captae  Romae  vere  est  Vmi  k.  Sept.,   non  XVUII;   illum  numerum  liabeut  Prosperi 

epitome  Vaticaua  (infra  p.  491)  et  Theophanes  ad  a.  5903  et  Beda  in  chronicis  vol.  3  p.  300  c.  469. 
ad  p.  302  Havn.  c.  451  v.  10  fin.  eo  delendum. 
ad  p.  326,  38  santi]  scr.  sancll. 

ad  p.  330  fast.  Vindob.     Annus  qui  deficit  est  508;  c.  665.  666  sunt  annorum  509.  510. 
ad  p.  330  pasch.  Camp.  a.  508  Busilio]  scr.  Basilio. 

ad  p.  367 — 480.     Post  impressa  Prosperi  chronica  successit  mihi,   ut  liber  Matritensis   univ.  u.  134  (nobis  Z) 
Berolinum  perferretur.    in  lectionibus  inde  ab  Ewaldio  enotatis  haec  ipso  collato  repperi  miitanda  esse 
vel  addenda  exigui  momenti  onniia,  sed  tanien  non  retinenda  in  scliedis. 
p.  347  V.  2  sint]  suut. 

p.  350  V.  1  numerus  IICCCCXXXVI  additur  anie  c.  1224. 
p.  372  V.  2  a  Jine  ante  cronice  ins.  breuiatio. 
p.  373  V.  3  ante  nascitur  hu.  apud  Hebreos. 

V.  5  legendum  Cicero  poeta  occiditur  sexagesimo  etatis  anno. 
c.  1177,2  qua  —  c.  1180  ricomede  —  c.  1183,2  parasiis  —  5  facit  {non  fecit)  —  c.  1184 
romanorum  xl  reg.  ual.  cum  tli.  —  c.  1198  romanorum  xli  th.  —  c.  1215  ucc  concl  — 
c.  1220. 1  thophllus  —  c.  1230  cet.  uuandali  semper  —  c.  1242  consl  suo  —  c.  1245,  2 
liumilitatisque  —  c.  1246,  4  loco  patruelus  —  c.  1251  abrepto  —  e.  1252,  6  obtrixerit  — 
8  praeuaricatione  —  c.  1257,  2  cet.  uualia  semper  —  c.  1259,  5  reddidit  —  c.  1260  mcu- 
sibus  uiiii  —  c.  1266,2  prolata  —  c.  1270  xl  om.  —  c.  1271,  2  ad  hitandum  —  aqui- 
tania  —  c.  1275  eustatio  —  c.  1279  mariano  —  c.  1282  iohannes  om.  —  c.  1283  recte  — 
c.  1292,  1  patruelis  —  c.  1293  hierio]  honorio  —  c.  1294,  2  qui  —  8  uultum  {non  uultu) 

—  c.  1297,  4  chirilli  —  c.  1301,  3  diaconi]  domiuici  — ■  4  mittit  ut  —  c.  1303,  1  granniti- 
dum  —  2  eos  ins.  sibi  cum  —  interemit  —  c.  1309  sixtns  —  c.  1319  oriobindo  —  c.  1320 
ualeriano  (ut  AlcolaciensisJ  ■ —  c.  1322,  4  deleuerunt  —  c.  1324,  6  fugant  —  c.  1325  sigis- 
uulto  [non  sigisulto)  —  c.  1327,  5  priuatus  —  c.  1329,  7  acticum  —  suppjciis  —  9  pualellus 
(non  pauleUus)  — •  c.  1335, 1  auxiliantibus  —  6  potius  (non  potioris)  ueris  —  c.  1336,  1 
heclanensis  (non  heclenensis)  —  5  diaconi]  dominici  —  c.  1339,  1  gallias  —  c.  1341,  2 
sine  om.  —  3  quem]  qui  — •  c.  1342,  6  animum]  annum  —  c.  1346, 1  saeua  pop.]  seu  appel- 
latione  — •  c.  1348,  3  cruciati  —  c.  1350,  1  diligentia  {non  -tiae)  —  c.  1351  conss.  add. 

ad  p.  491  iu  fine  in  codice  Matritensi  est  tiuius  (nou  tuuus)  seuerus. 
ad  p.  494 — 497.     Inspecto  codice  Matritensi  haec  errata  depreheudi: 

p.  494  V.  44  memnon]  nemnon. 

p.  495  V.  1  cultorum]   cultor  —  v.  3  qui]  quae. 

p.  496  V.  1  ante  lustina  ins.  Valentinianus  iuuior  cum  Theodosio  reg,  au.  VII  —  v.  16  que]  quod 

—  v.  18  inimicus  auxilio]  inimicus  usus  concilio  —  v,  19  ad  ipsum]  adixm  —  v,  26 
anime]  are, 

p,  497  V.  1  sue]  suo. 
ad  p.  372,     Extremi  quaternionis  deficit  folium  octavum  sic: 

95,  96,  97.  98.  99.  100.  101.  .  . . 
I      I       I      ' '       I         I         I 


ad  p,  429  c,  684  scr,  Gnosiae  pro  Onosia. 
ad  p.  430  c.  688  adn.  corrige : 

tatianus  C]  tatianus  AC 
ad  p,  486,  1  adn,  corrige: 

in  idus]  u  kal,  Alcobaciensis  teste  Pontaco. 

ad  p,  524,     Locum  de  nomine  promnciae  docuit   me  coUega  Hinscliius  redire  in  sylloge  canonum  Hibernica 

(lib,  20  c.  1.  2  ed.  Wasserschleben  a.  1885  p.  60)  sic:  De  nomine  provinciae.     Ambrosius  ait:  provincia 

qnasi  porro  vicinia,  hoc  est  in  tribus:  in  utia  leye,  in  una  lingua,  in  uno  doninatu.     De  raiione  pro- 

vinciae.    Auguatinus  m  lihris  de  orbe:   cerla  provincia  est,  quae   decem   civilates   kabet  et  imum  regem 

92* 


722  ADDITAMENTA. 

et  tres  minores  potestales  suh  se  et  unum  episcopum  aliosque  minores  decem  iudices,  ad  quoriim  iudicium 
omnes  causae  cimtatum  refertmtur  et  si  causae  difficiles  orianlur,  ad  omnium  iudicium  decem  iudicum 
referendae  sunt.  Hieromjmus:  provincia  est,  uhi  mos  umis  viyet  et  unus  dominatus,  ficticia  haec  (ex- 
tremura  locum  editor  observavit  aliquatenus  pendere  ex  loco  Hieronymi  ep.  125, 15:  imperator  uniis, 
iudex  tmus  provinciae)  utrum  is  qui  scripsit  catalogum  provinciarum  ex  sylloge  Ilibernica  excerpserit 
an  e  contrario  syllogae  compilator  ea  invenerit  in  libro  Vaticano  simili,  adhuc  incertum  est,  incertum 
item  definitiones  has  et  auctoritates  qui  finxit  quid  secutus  sit;  hoc  iam  intellegitur  adhibita  ea  esse 
ab  Isidoro  subditicio,  ficta  autem  esse  non  ab  ipso,  sed  ante  saeculum  VII  extremum,  quo  composita 
est  sylloge  Hibernica:  id  quod  egregie  convenit  cum  iis  quae  supra  exposui  de  catalogo  provinci- 
arum  codicis  Vaticani. 

ad  p.  529.  Codicibus  ductis  ex  libro  Spirensi,  sed  carentibus  Notitia  Galliarum,  addendus  est  Florentinus  bibl. 
Laurent.  Gaddianus  plut.  89  sup.  68  cbart.  saec.  XV  descriptus  apud  Bandiuium,  is  ex  quo  e.xcerpta 
Dicuiliana  edidit  Targioni  Tozzetti  viaggi  della   Toscana  vol.  9^  p.  165  seq. 

ad  p.  531.  Exemplaribus  ductis  ex  libro  Spirensi  habentibus  Notitiam  Galliarum  addendum  est  Matritense 
bibl.  nat.  Q  129  descriptum  diligenter  a  Knustio  Archiv  8,  791,  sed,  ut  certiorem  me  fecit  Bernaysius, 
ab  a.  inde  1881  in  bibliotheca  ea  frustra  quaesitum. 

ad  ]).  545.  Addo  excerpfa  similia  bina  ad  rem  parum  utilia,  sed  utilia  ad  codicum  genera  et  nexus  deter- 
rainanda. 

I. 

Montium  portarura  viarum  urbis  Romae  recensus  qui  sequitur  nou  reperitur  nisi  in  apographis  codicis 
Spirensis  (vide  p.  528  c.  7),  sumptus  fere  ex  Festi  epitoma  Paulina.  excerpta  inde  edidit  Boeckingius  (^iiber 
die  Notitia  dign.  p.  25),  omnia  Urlichs  (Code.x  urbis  IJomae  topographicus  VVirceburgi  a.  1871)  p.  53;  nos 
quoque  integrum  damus  ad  cod.  Monac.  10291  (vide  p.  531)  ita,  ut  quae  ex  Festo  veniunt,  proponantur  uncis 
coraprehensa  et  adscripta  pagina  editionis  Muellerianae. 

De  montibus  Romae. 

1  [Aventinus  raous  intra  urbera  dictus  quod  rex  Albanorum  Aventinus  ibi  sit  sepultus  et  bello  extinctus] 
{p.  19). 

2  [Caelius  raons  dictus  a  Cele  quodam  ex  Hetruria  qui  Roraulo  auxiliura  adversus  Sabeos  praebuit] 
{p.  44). 

3  [Palatinus  mons  Romae,  quod  ibi  Pallas]  filius  Euandri  [sepultus  sit]  [p.  220). 

4  [Quirinalis  raons  a  templo  Quirini ,  id  est  Romuli  appellatus  sive  quod  ibi  [sicj  Quires  id  est  Sabeos 
haberet]  (p.  255). 

5  [Viminalis  mons  a  sylva  viminura  appellatus]  {p.  377). 

6  Tarpeius  raons  appellatus,  quod  ibi  Tarpeia  virgo  obruta  sit  clypeis  Sabinorum. 

7  [Vaticanus  raous  appellatus,  quod  expulsis  [sicj  Hetruscis  Roraanus  populus  vatura  responso  potitus  sit] 
{p.  379). 

De  portis  Romae. 

1  [Conlatina  porta  a  Conlatia  oppido  Romae  vicino  appellata]  eo  quod  ibi  res  vel  opes  aliarum  civitatum 
fuerant  coUatae  {j}.  37). 

2  [Catularia  porta  Romae  dicta  est,  quia  non  longe  ab  ea  ad  placandum  caniculae  sydus  frugibus  inirai- 
cum  rufae  canes  immolabantur  et  fruges  fluesceutes  [sicj  ad  raaturitatem  perducerentur]  {p>.  45). 

3  Capena  porta  antea  Camena  vocata  a  proximo  luco  Camenarura.  dicta  est  autem  postea  Capena,  sive 
quod  Romanis  bello  laborantibus  auxilio  venientes  eam  intraverunt  sive   quod  eadem  Capuam  exeatur. 

4  Capititolini  [sicj  porta  vocitari  coepta  est  a  Capitolio ,  quae  antea  Tarpeia  dicebatur.  est  auteni  in 
loeo  adeo  praecipiti,  ut  non  possit  ea  intrari:  quod  Galli  Senones  pepigerant  Capitolium  obsidionem 
liberantes,  ut  ea  seraper  pateret. 

5  [Ruduscolona  porta  dicta  est,]  quod  de  ea  ad  rus  colendura  exirent,  vel  [quod  rudis  et  impolita  sit 
relicta,  vel  quia  rudo  vel  aere  fuerit  vincta]  {p.  275). 

6  [Fontinalis  porta  a  fontiualibus ,  hoc  est  festis  fontiura  appellata.  festa  enira  fontium  fontinalia  dice- 
bantur]   {p.  85). 

7  [Flumentana  porta  est  appeUata,  quod  Tyberis  partim  ea  fluxisse  affii-mant]  {p.  89). 

8  [Lavernalis  porta  a  lavernionibus  dicta,  quia  in  eius  luco  obscuro  furta  fiebanf]  {p.  117). 

9  [Jlinuacia  porta  dicta  est  ab  ara  proxinia  Minuuti,  quem  deum  pufabant]  {p.  122). 

10  [Mogionia  porta  dicta  est  a  Mugio  quodam,  quae  eidem  tuendae  praefuit]  {p.  144). 

11  [Miiiutia  porta  appellata  est,  quod  sacoUo /«ic7  Minutii  proxima  esset]  {p.  147). 

12  [Navalis  porta  a  vicinia  navalium  dicta]  {p.  179). 

13  [lacularis  porta  est  dicta  propter  aliqua  piacula  quae  ibidem  fiebant]   {p.  212). 

14  [I'andana  porta  est  dicta,  quod  seraper  panda,  id  est  aperta  esset]  {p.  220), 


ADDITAMENTA. 


723 


15  [Quirinalis  porta  dicitur  eo  quod  iu  ea  iu   colleni  Quirinalem   itur   sive    quoJ  proxime  eam  est  Quirini 
sacellum]  {p.  255). 

16  [Romana  porta  a  Sabinis  appellata  est.  quod  per  eam  proximus  eis  aditus  e.sset]  (7).  263). 

17  [Raiumeua  porta  a  nomine  cuiusdani  aurigae  est  appellata]  {p.  275). 

18  [Salutaris  porta  dicta  est  ab  aede  Salutis,  quae  eidem  proxima  fuit]  {p.  327). 

19  [Sancualis  porta  est  dicta  eo,  quod  aedi  Sancualis  esset  proxima]  {p.  345). 

20  [Viminalis  porta  et  coUis  appellatur,  quod  ibi  vimiuum  sylva  esset]  {p.  377). 

21  Carmeutalis  porta  a  Carmente  Nicostrata  Euandri  regis  matie,  quae  Latinas  litteras  reperit,  est  appellata. 

De  riis  Romae. 

1  [Appia  via  et  aqua  ab  Appio  Claudio  est  appellata]  (p.  24). 

2  [Cassia  via  a  Cassio]   censore  [munita]  et  appellata  est  (p.  48). 

3  Flaminia  via  a  Flaminio  consule  est  appellata.     Flaminius  quoque  circus  ex  eiusdem  est  nomine  vocitatus. 

4  [Sacra  via  in  urbe  appellata  eo  quod  ibi  foedus]    post   praelium  [inierint  Romulus   et   Tacius]  (p.  291). 

5  [Salaria  via  Romae  est  appellata,  quia  per  eam  Sabini  sal  mari  deferebant]  (p.  327). 

II. 

Viarum  montium  thermarum  aquarum  urbis  Romae  recensum  ex  Notitia  urbis  translatum  in  codices 
Bernensem  n.  ib\  (=  B)  saec.  X  (a  quo  pendent  Parisini  duo  14743  et  15009  et  Vaticanus  reg.  728  et  apo- 
graphum  Lugdunense  Vossianum  oct.  u.  24)  et  Vindobonensem  n.  85  (=  V)  saec.  XI  ediderunt  ex  Lugdunensi 
Urlichs  I.  c.  p.  52,  ex  Vindobonensi  Endlicher  (catal.  codd.  phil.  Vindob.  a.  1836  p.  238)  et  Preller  (Reijionen 
p.  29  cf.  p.  44;  relegit  codicem  mea  causa  Lud.  Hartmaim). 


Viae  num.  XXX 

1  Traiana 

2  Appia  (apia  r») 

3  Latina 

4  Lavicana 

5  Prenestina 

6  Tiburtina 

7  Numentana 

8  Salaria 

9  Flamminia 
10  Aemilia 


11  Claudia 

12  Valeria 

13  Annia 

14  Aurelia 

15  Asinaria 

16  Campania  (canpania  F) 

17  Hostensis  (hortensis  B) 

18  Portuensis 

19  laniculensis 

20  Cassia  (cassta  F»,  casta  VbB) 


21  Laurentina 

22  Gallica 

23  Ardeatina  (ardiatina  V) 

24  Cornelia 

25  Setina  (saecina  V) 

26  Tyberina  (tiberina  V) 

27  Quintia  (quintina  V) 

28  triimiphalis 

29  patinaria 

30  Cyminia  (ciminia  V) 

Inscribit  sic  Berneosis.    Vindobonensis  praescribit  nomina  viarinn  itrbis  Hamae:   viae  sunt  Jtomae  urbis  numero  JCXX  et 
ordinat  sic:  1— U.  16—19.  21.  23.  25—27.  20.  22.  24.  28.  29.  15.  30. 


Montes  VII 

1  Celius  4  Palatinus 

2  Aventinus  5  Dianiculensis 

3  Tarpeius 

Sic  Beraensis,  nisi  quod  om.  Baticanus  vocabulum;  in  Vindobonensi  non  est  nisi;  baticttnus  qui  et  soiustius  diacriculensis 
et  absunt  ab  eo  quae  sequxmtnr. 


6  Esquilinus  {fuit  exquilinus,  sed  corr.) 

7  Baticanus  qui  et  Sallustius 


Terme  XI 

1  Titiane 

2  Comodiane 

3  Antouiaue 


4  Deciane 

5  Agrippiniaue 

6  Alexandrine 


7  Constantiniaue 

8  Troiane  [sicj 

9  Severiane 


10  Surane 

11  Diocletiane 


Aquae 

1  Traiana 

2  Amnia 

3  Attica 

4  Claudia 


5  Martia 

6  Herculea 

7  Cerulea 

8  lulia 


9  Augusta 

10  Appia 

11  Absentinia 

12  Cyminia 


13  Aurelia 

14  Damnata 
1.5  Virgo 
16  Tepula 


17  Severiana 

18  Antoniana 

19  Alexaudriua 


ad 


ad  p 


Rome  circus  magnus  capit  loca  CCCCLXXXV  mil. 

amphiteatrum  capit  loca  CCLXXXVI. 

theatram  Pompei  capit  loca  XXII  mil.  LXXXVIH. 

C0I0S8US   ab   ampliyteatro    Iiabet  in   altum  pedes  CVI   et  S,  iu  capite  radios  numero  VII ,   qui  singuli 

habeut  pedes  XXII  et  S. 
564,16.     Laurentiani  libri  pars  altera  extat  Poitiers  in  bibliotheca  publica  n.  6;  cf.  Duchesue  lib.  pont. 

vol.  I  p.  CLXXII. 
573.     De  episcopiorum  Hispanortim  laterculo  vide  adnotata  ad  vol.  2  p.  382. 


724  ADDITAMENTA. 

ad  p.  574.     Ad   codices  Notitiae  Galliarura   nondum   excussos   accedit  Guelferbytanus  1164    (Helmstad.  1062; 
cf.  Heinemanu  cat.  vol.  3  p.  35)  saec.  XI,  ubi   praescribitur  (ut  in  aliis  quibusdam,  vide  p.  579):  in  pro- 
vinciis  OaUicanis  qiiae  civitates  sitnt  metropolitanae. 
aJ  p.  595,  IX,  1  ante  civitas  adde  metropolis. 

ad  p.  617.  629.     Nactus,   ut  supra   (ad  p.  367)  dixi,    ipse   codicem  Matrltensem  univ.  134  ad  narrationem  de 
imperatoribus  domus  Valentlniauae  baec  deprehendi  addenda: 
p.  629,  23  utrum  hahet  cod.  —  31  dlul  cod.  m.  2. 
ad  p.  626.  632 — 666.     Slmiliter  in  cbronlcis  Galllcis  a.  511  sive  In  Sulpicio  Severo  qui  dlcitur  oodice  Ipso  col- 
lato  haec  reperta  sunt  addenda. 

c.  6  CLXII]  CLXLII  (xl  aUquoties  quamquam  raro  exaratum  esl  forma  Hispanica)  —  c.  9 
generatione  {non  —  nes)  —  patre]  parte  —  c.  1 1  CCXII]  CCXLU  —  c.  29  CXXVH] 
CXVU  —  c.  49  sublecto  —  c.  69  lepte  (omissa  littera  prima  minianda  ut  passim)  — 
c.  81  Sanson]  Samson  —  c.  88  XXXI]  ann.  XXXI  —  c.  100  Henel]  Henee  —  c.  109 
XXin]  XXIin  —  c.  206  post  reges  ann.  VII]  post  leges  ann.  XH:  corrige  vel  intellege 
post  leges  latas  XII  tabulai'um  —  c.  238  idololatriam]  Idolatrlam  —  c.  248  ciulle]  ci- 
uilem  —  c.  249  finius]  finnius  —  c.  256  locuUus  —  c.  265  DCLXVII]  DCLXLVH  — 
c.  268  m.  XVI]  ra.  VI  —  c.  271  natiultas]  natlvitatls  —  c.  286  pradicatlo]  praedicatio 
• —  c.  294  defeotus  solls  nou  In  lunae  fiue  coutlgit]  defectus  solis  non  nlsl  lunae  fiue 
contlngit  —  c.  297  profectus]  praefectus  —  c.  298  [G]aius  —  c.  801  Cal]  gay  —  c.  309 
Felix  {non  fenix)  —  c.  312  phoenix]  fenix  —  c.  327  reglbus]  rebus  —  c.  329  perdldlmus[ 
perdidl  —  c.  330  CCCXXX]  post  CCCXXX  —  c.  344  redit  [non  reddlt)  —  c.  351  ac] 
ad  C'a  —  c.  360  Antonius]  antonlnus  —  c.  366  prlmi  a  aequo]  primura  aequo  —  c.  403 
iiir  {non  irirs)  —  c.  420  Alamanl]  alaraannl  —  c.  457  Constantluo]  constatlno  ■ —  c.  471 
uictl]  lucti  —  c.  476  XXIH]  XXUII  —  c.  485  Pancratius]  prancatius  —  c.  488  Constan- 
tinus]  constantlus  —  c.  493  Antlochiae]  antlochla  —  c.  512  Valentlano]  valentino  — 
c.  567  in  Erbasorum]  merbasorum  —  c.  568  Baetlcara]  bethlcara  —  c.  621  thurlsmudus 
sine  puncto  —  c.  622  ab  Attilla]  ab  attUa  —  o.  634  AftVam]  afram  —  649  Rhodanum] 
rodanum. 
ad  p.  655,  3.  Romanus  scr.  Boma. 
ad  p.  686— 691   paschata  adlecta  ad   laterculum  Campanura  (iV^)   hoc  looo   indlcavlmus  tautumraodo;    plene 

relata  Invenles  p.  749.  750. 
ad  p.  716  a.361: 

CCLXI]  scr.  CCCLXI. 
ad  p.  748  a.  536  vocabulum  it  suppletum  est  manu  prima. 


ADDITAMENTA 

AD  VOL.  11. 

ad  p.  9  V.  4.  15.     Segoviense]  scr.  Segorvlense. 
ad  p.  48.     Codex  Oxoniensis  signatus  est  auct.  T.  II.  26  (uon  6). 

ad  p.  53.  Accedunt  excerpta  ex  Marcellino  servata  in  codice  Casinate  n.  439  [557]  saec.  ut  videtur  X  (ita 
iudicat  Amellius  editor  firmatque  iudicium  quod  volumini  adiectum  est  scripturae  speeimen ;  ad  saee.  XI 
relert  Goetz  gloss.  vol.  4  p.  VIII)  scripto  in  Apulia  Siponti,  edifa  in  spicilegio  Casiuate  toni.  I  a.  1888/1893 
p.  382 — 384  (cf.  p.  XCVII).  quae  leguntur  in  libro  eo  f.  106  sub  titulo  dicia  Orosii  presbiteri  de  signis 
que  fuerunt  in  mundo,  eorum  priora  commata  vere  excerpta  suut  ex  Orosiauis  6,  18,  34  —  5,  6,  1  — 
4, 13,  12  —  4,  15,  1  —  4,  16,  3  —  4,  16,5  (sequitur:  quindecim  pitgnas  cum  Eomanis  egit  et  vficit])  — 
5,18,4.  5  —  5,7,3  —  5,18,9.  18.     quae  sequuntur  sumpta  sunt  ex  Marcellino,  scilicet  haec: 

Tempore  Theodosii  per  biduum   continuum  gi-ando  pro  pluvia  cecidit  =  Marcellinus  ad  a.  389 
(vol.  2  p.  62). 

Signum apparuit  =  3Iarcellinus  ad  a.  390  (vol.  2  p.  62). 

Post  modicura    tempus   hora  diei  tertia   tenebrae  factae   suut  =  MarceUinus    ad  a.  393  (vol.  2 

p.  63). 
et  caelum  ardere  visura  est  =  Marcellinus  ad  a.  396  (vol.  2  p.  64). 
Mare  Ponticum  gelu  nimium  duratum  est  =  Marcellinus  ad  a.  401  (vol.  2  p.  67). 
Eomae  iu  foro  Pacis  per   dies   septem   te[rra]   mugitum  dedit  =  Marcellinus  ad   a.  408  (vol.  2 

p.  69). 
Tempore  Valentiniani  tanfa  nix  cecidit,  ut  per  VII  [ra]enses  vix  liquesci  potuerit,  multaque  ho- 
minum  auimaliumque  rigore  perierunt  =  Marcellinus  ad  a.  443  (vol.  2  p.  81). 
Quod  sequitur :  Martialis :  quidam  iuvenis  Carpoforus  nomine  Titi  temporihus  XX  ursos  in  specta[culo] 
contra  se  dimissos  interfecit,   venit  ex  Martialis  libro  epigrammatum  imperante  Tito  edito,  ubi  ep.  15. 
23.  27  Carpophorus  venator  dicitur  his  denas  pariter  perdomuisse  feras.    claudunt  tracfatum  sub  tittdo 
ex  lihro  VI  historie  Eomane  scarpsum    excerpta  Paulina :   tempore  lulii  Eome    tres  simul   exorti   soles 
paulatim  in  eundem  .  .  .  hrevi  defuturos  =  Pauli  hist.  Rom.  6,25  p.  112  Droys. 
ad  p.  238.  239.     Marius  annum  566    duplici   ratione    videtur    notavisse  p.  c.   Basili  ann.  XXV  et  a.  1  coiis. 
lustini  Aug.  (vide  vol.  3  p.  548) ;   sed  erravit  ipse  scriptor  vel  certe  librarius ,   nam  iUi  adnotatioui  ad- 
scribitur  ind.  XIIII  recte,  huic  ind.  XV. 
ad  p.  382.     Episeopiorum  hunc  laterculum  eouvenire  eum  eo,  qui  editus  est  vol.  1  p.  573  ex  codice  Florentino, 

monuit  H.  Lucas.     ego  talia  persequi  nolui,  eum  huius  syUogae  fines  excedant. 
ad  p.  389.     Similes  laferoilos   liabent  codices   Londiniensis  Cottou.  Vesp.  B  XIU  saec.  XIII    (ed.  Wright  and 
Halliwell  in  reliquiis  antiquis  vol.  1  p.  5)  et  Douaueschingensis  n.  129  saec.  IX  (Barack  catal.  p.  179), 
ubi  praeseribitur:   de  hinis  naturis  gentiUum.  —    lacobus  Lumbroso  (rendiconti  della  E.  Accademia  de 
Lincei  ser.  5  vol.  5  a.  1896  p.  225—229)   eomposuit  testimonia  aliquot  similia   apud  auctores  anfiquos 
recentioresve  relata;  ex  eius  coUectaneis  adferam  locos  duos,  TertuUiaui  de  anima  20:  vulgata  iam  res 
est  gentilium  proprietatum:    comici  Phrygas  timidos  inludunt,  Sallustim  vanos  Mauros  el  feroces  Dal- 
matas  pulsat,   mendaces  Cretas  etiam  apostolus  (Tit.  1,  12)   inurit,  et  Salviani  de   gub.  dei  7,  15,  64: 
Goihorum  gens  perfda,  sed  pudica  est;  Alanorum  impudica,  sed  vtinus  perfida;  Franci  mendaces,  sed 
hospitales;    Saxones  crudelitate  eferi,   sed  castiiate  mirandi.     omnes   denique  gentes   hahent   sicut  pecu- 
liaria  mala,  ita  etiam  quaedam  bona;  in  Afris  paene  omnihus  nescio,  quid  non  malum.    addi  poterunt 
quae  de  ManUii  loco  4,  711  seq.  exposuit  Fr.  BoU  (Jahrbiicher  fUr  classische  Philologie  ed.  Fleckeisen 
suppl.  vol.  21  a.  1894  p.  233). 
ad  p.  395  V.  41.     Locum  de  Galeuo  c.  275  Isidorus  sumpsit  ex  Rufini  historia  ecelesiastiea  5,  28. 
ad  p.  446  sub  Isidori  epitome  pro  ABVDU  scr.  ABCDEH. 


726  ADDITAMENTA. 

ad  p.  459  c.  275  adde  margini :  Rufin.  h.  e.  5,  28. 

ail  p.  489.     De  computatioue  codicis  Palatini  239   conferendus  Krusch  Mittli.  des  Institats  fiir   osterreichische 

G eschichtsjorschunij  18  (1897)  p.  363. 
ad  p.  490.     Auctarii  huius  c.  7.  8.  9  monuit  Kruschius  1.  c.  p.  362  redire  apud  auctorem  historiae  Francorum 

c.  38.  40  (MG.  scr.  Merov.  p.  309.  310). 
ad  p.  491.     De  computatione  codicis  Mutinensis  conferendus  Krusch   1.  c.  p.  365,    emendans  hl.  Maias  pro  kl. 

Martias  loco  utroque. 
ad  p.  491.     De  computo  codicis  Berol.  1686  egit  Kruschius  1.  c.  p.  363;  sed  quos  ponit  calculos,  uequacjuam 

certi  sunt. 
ad  p.  492.     De  hac  computatione  denuo  egit  Krusch  I.  c.  p.  365. 
ad  p.  493.     De  couiputo  cod.  Paris.  17544   (quooura   convenit   infra   relatus  p.  505   ex  Vaticano  reginae  294 

aliisque)  et  de  rebus  gestis  in  hac  adnotatione  traditis  egit  Krusch  1.  c.  p.  363,  emendans  sic:  basilicam 

sancti  Sulpicii  a  fundamento  edificare  ceperunt  circa  illam  priorem,  ubi  in  corpore  requiescit. 
ad  p.  505  vide  ad  p.  493.     Krusch  iussit  scribi  abnepotis  pro  acnepotis,  deinde   in   cyclo  vero  Victorii  (JXIII 

.  .  .  ubi  nomina  consulum  [Aviola]  et  Maximo, 


ADDITAMENTA 

AD  VOL.  III. 

ad  p.  13.  Hymnum  luricae  monuerunt  Duemmler  et  Zimmer  inveuiri  praeterea  in  codicibus  tribus,  Veronensi 
bibl.  cap.  LXVII  [64]  inscriptum  lo7-ica  Ladcini  sapientis  (Reifierscheid  bibl.  Ital.  I  p.  10) ;  Canta- 
brigiensi  univ.  Ll,  1,  10  saec.  VIII/IX  (unde  ed.  O.  Cockayne  leechdom,  wortcunning  and  stareraft  of 
early  England  Londinii  1864  vol.  1  praef.  p.  LXVI),  ubi  praescribitur  hanc  luricam  Loding  compomit; 
Londiniensi  Ilarleiauo  585. 
ad  p.  17.  Pars  reliqua  codicis  olim  Sawleyani  extat  Cantabrigiae  in  collegio  Corporis  Christi  n.  66. 
ad  p.  43,  20.  Cum  Demetarum  (=  Pemhroke)  'tyranno'  Vortiporio  componendus  est,  cuius  monumeutnm  in 
ipsa  ea  regione,  scilicet  in  vico  Castell - Dwyran  prope  Llanfallteg  (in  finibus  comitatunm  Carmarthen 
et  Pembroke)  nuper  eruderatum  est,  protector  Voteporix.  titulus  (Laws  et  Rbys  in  arcbaeologia  Cam- 
brensi  ser.  5  vol.  12  a.  1895  p.  303;  cf  ibidem  vol.  13  p.  107)  bilinguis  est,  adiecta  ad  latus  insoriptione 
litteris  Celticis  (Ogam)  exarata  scriptus  in  antica  litteris  Latinis  his: 

MEMORIA 
VOTEPORIGHS 
PROTICTORIS 
Elementa  Celtica  Rhys  legit   sic:   VOTECORIGAS.     aetas  qnamquam   certo   definiri  non  potest,   nibil 
obstat,  quominus  et  ipse  ad  saeculum  sextum  referatur;  nam  etiam  post  praesidia  ex  Britannia  abducta 
in  partibus  eius  quae  non  desierant  Romanis  parere  houestiores  protectorum  honore    exornari  potuerunt, 
ut   similiter  Treveris   sepultus   est  Hariulfus  protector   domesitigus   [fjilius  Hanhavaldi  regalis  gentis 
Burgimdionum  (cf.  Ephem.  epigr.  vol.  5  p.  121  seq.). 
ad  p.  lllseq.     Rudolfus    Thurneysen    in   iudiciis    duobus,   quae    tulit    et  de  Zimmeri  Nenuio  vindicato    {Zeit- 
achrift  fiir  deutsche  Philoloyie  vol.  28  a.  1896  p.  80—113)  et  de  hac   editione   {Zeitschrift  fiir  celtisclte 
Philologie  vol.  1  a.  1896  p.  157— 168),   quaestionem  Nenuianam  retracta^dt ,  certe   multo  acumine;   quo 
successu,  videant  periti.    ego  non  sponte  raea  in  has  regiones  delatus  summam  solam  adnotabo.   scilicet 
secundum  Thurneysenum  Nennius   ipse    libri   tre.s   editiones    fecit,    primam,   quam   repraesentet   codex 
Harleianus,  plenam,  secundam  breviatam,  tertiani    breviatae  auctam;    quae  coniecturae  sane  a  simplici- 
tate    parum   cummeudantur.     scripsisse  Nennium  iudicat  Tburneysenus  saec.  IX  incipiente.     alii  quoque 
viri  docti,  in  his  Ferdinandus  Lot  (in  epb.  le  mogen  dge  1896  p.  25—32) ,   per  hos  aunos  quaestionera 
Nennianam   retractaverunt ,    ad  quam  dirimendam ,    si  quidem  dirimi   poterit,    iustum  fundamentnm  hac 
editione  positum  esse  mihi  satis  est. 
ad  p.  114.     Exberla   depravatum   esse  ex  excerptoram  vocabulo,  auctoris,   filii  scilicet  Urbacen,   ipsum  nomeu 
excidisse  praefert  Tburneysen   (in   crisi   libri  Zimmeriani   p.  83)   propterea   quod  Nennius  p.  143, 8   ait 
excerpta  se  scribere. 
ad   p.  115.     Annales  Komani   nescio  qui   deperditi,    quibus   Thurneysen  I.  c.  statuit   usos   esse   et  Nennium  et 
Bedam,  si  quid  video  nulli  fiierunt;  certe  Beda  cinsmodi  auctorem  si  usurpavisset,  id  uou  lateret.    sed 
haec  quaestio  cum  ad  historiam  eius   ecclesiasticam   spectet,   maxime    ad  recapitulationem  in  fine  posi- 
tani,  hoc  loco  uon  est  tractanda. 
ad  p.  117,  36  saeculo  VII  exeunte]  scr.  saeculo  VIII  exeunte. 

ad  p.  131.    Versionem   Hibernicam   Gillae   recte   adiudicari   negant  Heeger   (in  iudicio   de   libro   Zimmeriano 

Gottinger  gelehrte  Anzeigen  1894   p.  399  seq.)    et  Tlmrneysen  (I.  c),    propterea   quod   unicus  codex  uon 

autiquissimus    uomeii  cnuntiat.     ceterum  ad  rem    id   nou  multum   facit,   cnm   aliunde  constet  versionem 

extitisse  saec.  XII  incipiente. 

ad  p.  137.     Monet  Thurneyseu  I.  c.  p.  160  Nennium   in   versione  Hibernica  appellari   Nenni(i)uni ,   eandemque 

formam  habent  quae  ex  ipso  Nennio  Latino  adnotavit  codex  V  p.  143. 
ad  p.  139  numeri  ante  193,2  sio  emendandi:  177,4  —178,21  —  180,5   —    181,20  —  183,6  -   183,12  — 
188, 11  —  192,  15. 

CBRONICA    III.  93 


728  ADDITAMENTA. 

ad  p.  149  adii.  v.  14.     Sritones  filius  illi,  quod  habet  ^,  Tlmriieyseu  p.  158  emeudat  slc:    Britones  fiU  Silvi. 
ad  p.  178,  21.     In  versione  Hibernica  legi  non  Caniguaraland,  sed  Congarlon(a)  ait  Thurneyseu  1.  c.  p.  160. 
ad  p.  219.     Carmen  imperfecte  editum  ex  Parisiuo  11108  pleue  extare   iu   codice  Londiuiensi  Cottou.  Tit.  24 
saec.  XIII  iudeque  editum  esse  a  Wrightio   (reliquiae  autiquae  ed.  Tli.  Wright  et  I.  0.  Halliwell  Loii- 
dinii  1843  vol.  2  p.  103)  observavit  edoctus  a  L.  Ch.  Stern  Thurneyseu  I.  o.  p.  168. 
ad  p.  237.     Ex  Vaticano  reginae  u.  755  Isidori  aetatem  sextam  edidit  Schelestrate   ant.  eccl.  1  (1692)  p.  609, 
a  quo  peudet  Roncallius.     Idem  Schelestratius  eandem  Isidori  partem  edidit  I.  c.  p.  594   ex  libro  Pala- 
tiuo  mihi  ignoto;  finit:   Constantinus  XL  —  Leo  annos  V. 
ad  p.  338  V.  19:  deportatur]  scr.  deputatur. 
ad  p.  356.     Bernensis  180]  scr.  Bemensis  120. 

ad  p.  358.  Quae  leguutur  in  codice  antiquissimo  Albigensi  sub  titulo  laterculi  consularis  Hieronymiani, 
eorum,  ut  admonuit  Ernestus  a  Dobschiitz,  pars  posterior  redit  in  Monaceusi  22053  (cimel.  21)  item 
autiquissimo  f.  93  (adhaerent  folia  haec  membranis  notissimis  contineutibus  preces  Wessobrunuenses). 
monuit  Traubius  teste  Delislio  {cabinet  des  mss.  3,  225)  eundem  commentariolum  reperiri  in  auti- 
quissirao  sacramentario  Bobiensi  (cod.  Paris.  13246)  f.  294  scripto  saec.  VII.  —  Placuit  tractatum  sub- 
icere  ad  exemplum  utrumque.  in  Albigensi  quae  praeoedunt  supra  rettuli;  post  verba  de  utraque 
sequitur  et  quibus  inodis  hominis  suhstantia  tam  carnis  quam  aiiime  ^''''Oli^ietatis  subsistat,  deinde 
nullo  intervallo  quae  infra  eduntur.  subscribitur :  finit.  iu  Mouaoensi  et  praecedunt  et  sequuntur  alieua 
ot  ab  uosti'is  his  recte  separata : 

Vin  (duodemum  Mon.  m.  1,  duodeuum  m.  2)  kalendas  Apriles   (-lis  Mon.)   suscipiente   dei  filio 

(f.  d.  Mon.")  iu  (per  Mon.)  caruem  descendit  verbum  domini  dei   (patris  ins.  Mon.)  omni- 

potentis  per  Gabriel  (gabriaelem  Mon.)  angelum  in  (om.  Alb.)  virgine  Maria  sub  Herode  rege. 

VIII  kalendas    lauuarias   nascitur    in    Betblem   ludeae   (iudae  Mon.)   sub    Herode    rege   Carullo 

(graulo  Mon.)  et  Quintiniano  (quintiano  Mon.)  cousolibus. 
VUI  (uii  Alb.)  idus  lanuarias  babtizatur  a  lohanne  in  flumine  (fluuio  3Ion.)  lordanis  (-ue  Mon.) 
sub  altero   rege   ludeorum  (sub  a.  r.  i.  om.  Mon.)  annorum  XXX  Gaio  (gaiho  Alb.)  Cae- 
sai'e  cons.  (om.  Alb.). 
XV  (xii  Mon.)   kaleudas  Apriles   (-lis  Mon)   conprehenditur  anno  XXXII  (aunorum  xxii  Mon.) 
preside   Pontio  (pontyo  Alb.)    Pilato   (phylato   Alb.) ,   inperante  (intempore   Mon.)    autem 
Tyberio  Cesare  (ohesare  Alb.),   Gaio   (gaiho  Alb.)  vero  Cesare   (chesare  Alb.,  om.  Mon) 
quater  (paterno  Alb.)  et  Nivio  (noue  Mon)  Saturnino  consulibus. 
VIII  (xi  Mon)  kalendas  Apriles  (-lis  Mon)  patitur,   sicut  soripture  (-ra  Mon.)   sancte  coutiuent 

(constituunt  Mon). 
VI  (uiii  Mon)  kalendas  Apriles  (-lis  Mon)  resurrexit  et  post  resurreotionem  fuit  cum  discipulis 
suis  diebus  XL  (x  Alb)   et  sio  ascendit  in  celis  (oaelos  Mon),   quem  expletis  sex  milibus 
annoruin    (qui  iam  conplentur  ins.  Mon)  venturum  (uenturus  Alb.)  iudicem  expectamus. 
Significantur  consulatus  p.  Chr.  8  Camillo  et  QuintiUano  —  p.  Chr.  40  C.  Caesare  III  solo  —  p.  Chr.  41 
('.  Caesare  IIII  et  Cn.  Sentio  Salurnino.  qui  ut  a  solita  traditione  abhorrent,  ita  sibi  recte  respoudent. 
simUia,  diversa  tamen,  scilicet  testimonia  Syncelli  p.  597  Bonn.,  Epiphanii  haeres.  51,  29,  fragmenti  Am- 
brosiaui  ex  Victorino  quodam  exoerpti  composuit  Ern.  a  Dobschiitz  {das  Kerygma  Petri.     Lipsiae  1893 
p.  136). 
ad  p.  368.     Quamquam    credibile   est  imperio   diviso    divisam  esse   Itein   inter   coUegas   consulum  creationem, 
nihilominus  renuntiato  iunotim  fieri  non  desiit  ante   prlinos   anuos  saeouli  quinti  (v.  p.  525) ;   quam  ob 
rem  non  crediderim  in  Aegypto  consulem  Modestum  promulgatum  esse  nisi  una  cum  Arintheo. 
ad  a.  418.     Similem  indicem  ex  codice  Casinate  n.  439  (vide  p.  725  ad  vol.  2  p.  53)  nuper  edidit  Amellius  (in 
spicilegii  Casinatis  t.  I  p.  399.  400   praef.  p.  LXXXIX— XCVI)    finientem  a  luanu   prinia   in  Maioriano, 
continuatiun  a   diversa  oerte   ad  lustinianum  II  (f  a.  685)  et  fortasse  ulterius  codlce  in    hoc  defioiente. 
missis  mendis  et  inutillbus  haec  ex  prioris  partis  v.  I.  adnotamus: 

Dioclitianus  regnavlt  annis  X  et   deposlto   imperio   iii   Saloua    oblit  [inortem  om.]  dedecorosam : 

ausisse  venenum  dicitur. 
Leo  llorlentalibus  regnavlt  annis  XVII  mensibus  VI.    apud  cometacum  vlta  (nita  ed)  defunctus  est. 
Coiitinuatio,  quae  Inoipit  sic :  Avitus  an.  I  mens.  V;  Maurinus  an.  III,  itaque  Maiorianum  denuo  ponlt 
iioiiiine  oonupto,   aperte  adieota  est  ex  indioe  imperatorum  eo,    qui  pais  est  clironlcorum  sauctl  Bene- 
dicti  Casinensls,  edltus  ex  cod.  Casinate  175  [353]  MG.  sor.  Lang.  p.  484. 


UNIVERSITY  OF  FLORIDA 


3    1262    04706    8811 


:^ 


VH 


r^ 


^ 


J*fe*i 


^#r 


*      ^^ 


^^—    ^'i 


'^♦fi 


1^'i 


'AtS 


>     /v 


-./^ 


'  ^\ 


''ifik(!V.ti:f!':f/WHuyi 


■   A^.^ 


sJ  ^ 


^m  -^      M.' 


t:-  ■-!♦"" 


.:■:    >■*> 


r^^: 


:'^m 


.K.*^^ 


•  w 


Vx^ 


■-»'  -»' 


^•k 

^fe   '  '/ 

T^ 

^'^ 

»■' ' 

■?••.>•   ,  V 

■.x€ 

%-§^: 


^*^'- 


.4!->. 


V^ 


.♦*M